MAAS STADTER. Personeelsmagazine Maasstad Ziekenhuis Nr. 13 - mei 2019
ee! emterm Neass rus tig thuis tad
De Ma mplaar lezen? Neem een exe laren mp exe er me zijn mee. Er g. elin afd op de
STRATEGISCH MEDISCH BELEIDSPLAN: LIGGEN WE NOG OP KOERS? PAGINA 4 EEN UPDATE OVER DE ARBEIDSMARKTCAMPAGNE
MAASSTAD ZIEKENHUIS. BOVEN ALLES ROTTERDAMS.
MOOI VERHAAL!
PAGINA 13
PAS GEDIPLOMEERDE KIKI GIBCUS IS IN DE WIEG GELEGD VOOR WERKEN OP ONZE KRAAMAFDELING PAGINA 14
1
Voorwoord
Beste collega’s In deze Maasstadter vertellen we uitgebreid ons
Met de ambitie Kwaliteit en Veiligheid zijn we allemaal
verhaal over de stand van zaken van het Strategisch
iedere dag bezig. Anesthesioloog Ido Bikker en cardiac
Medisch Beleidsplan 2017-2021. Dat geeft een goed
care/eerste hart hulp verpleegkundige Leontien Brus-
beeld van hoe ver we – dankzij jullie inzet – zijn met
Bode geven een inkijkje in wat het betekent deel te
onze ambities uit het plan en wat we de komende jaren
nemen aan calamiteitenonderzoeken. Als raad van
met elkaar gaan doen om ze verder waar te maken!
bestuur sluiten we ons aan bij de onderkop bij dit verhaal: ‘Fouten maken mag. We kunnen ervan leren.’ We
#Trots zijn Wietske en ik op de ingezette arbeids
vragen jullie niet te aarzelen een VIM-melding te doen.
campagne die in maart is gestart. We willen dit jaar
Zo kunnen we de zorg steeds verder blijven verbeteren.
meer nieuwe collega’s verwelkomen en daar helpt deze campagne bij. Veel medewerkers zijn voor de
Meer weten over alles waar we als Maasstad
nieuwe site werkenbijmaasstadziekenhuis.nl
Ziekenhuis mee bezig zijn? Kom dan vooral naar één
gefotografeerd en gefilmd terwijl ze aan het werk zijn,
van de zeven de medewerkersbijeenkomsten in mei.
en op de vier campagnebeelden zijn collega’s te zien
Jullie worden via de mail uitgenodigd en de data en
in typisch Rotterdamse hoogbouw. Want we zijn
tijdstippen komen ook op intranet te staan.
“Boven alles Rotterdams”. Jullie weten als geen ander hoe leuk het is om in het Maasstad Ziekenhuis te
Voor nu wensen we jullie veel werkplezier toe!
werken. Jullie zijn onze ambassadeurs. Deel en like de berichtjes dan ook gerust op de sociale media.
Mede namens Wietske Vrijland en Peter Langenbach, voorzitter raad van bestuur
Als Santeon ziekenhuis staan we voor opleiding en ontwikkeling. Daar is Kiki Gibcus een goed voorbeeld van. Ze volgde bij ons de opleiding tot basisverpleeg kundige en nog niet zo lang geleden behaalde ze haar diploma. In de nabije toekomst wil ze doorgroeien tot obstetrieverpleegkundige. Hoe we vorm geven aan onze ambitie Topklinisch en Acuut, belichten medisch specialisten Hien van Leeuwen, René van den Dorpel en Niels Schep. Ze doen uit de doeken wat onze vernieuwende afspraak met zorgverzekeraars in de praktijk betekent. Beloning op basis van kwaliteit van de totale acute zorg in plaats van op basis van het aantal behandelde patiënten.
2 MAASSTADTER
Wietske Vrijland (l) en Peter Langenbach (r)
7
ERIK SPOELSTRA MET PENSIOEN!
4 Strategisch Medisch Beleidsplan 8 Santeon – Value Based Healthcare 13 Update arbeidsmarktcampagne 15 Kiki Gibcus - Verpleegkundige op de Kraamafdeling 16 HiX nazorg 18 African Hospitals 20 Vijf baby’s op Verpleegafdeling 10! 21 3D Printer print plastic gewrichten 22 Acute zorg in stroomversnelling 24 Portaal Mijn Maasstad 26 Nieuws van de Verpleegkundige Adviesraad
10 VIM EN CALAMITEITENONDERZOEK Fouten maken mag. We kunnen ervan leren!
27 Nieuws van de OR 28 Mijn kernwaarde, mijn drijfveer Trudy Langstraat
COLOFON Uitgave: Maasstad Ziekenhuis
NIEUWS VAN DE VERPLEEGKUNDIGE ADVIESRAAD
26
Hoofredactie: Carla van Zuijlen Redactie: Marije de Coole, Dominique Janssen, Astrid Nolet, Tanja Schollen Eindredactie & coördinatie: Monique Snoeij Aan deze editie werkten verder mee: Marjolein van Asperen-van der Matten, Ellen Duijvestijn, Willeke van Geest, Esther Godijn, Janneke van Zelst E-mail: Maasstadter@maasstadziekenhuis.nl Telefoon: (010) 291 34 65 Fotografie: Marije de Coole, Esther Godijn, Patricia de Kluis, Paul Douw van der Krap Vormgeving en drukwerk: Van Dongen Offset Zeefdruk
3
Strategisch Medisch Beleid
Het Strategisch Medisch Beleidsplan 2017 – 2021
Hoe staan we er halverwege de reis voor? De kwaliteit van leven van onze patiënten verbeteren is onze missie. Om dat te bereiken hebben we een Strategisch Medisch Beleidsplan geschreven, dat loopt van 2017 tot en met 2021. Er staat in waar ons ziekenhuis voor staat en wat we willen bereiken in deze periode. We zijn ongeveer halverwege, een mooi moment om te kijken of we op koers liggen. De Maasstadter vroeg het aan Peter Langenbach en Wietske Vrijland van de raad van bestuur. “Het is goed om te kijken wat we tot nu toe hebben bereikt en wat we nog willen doen. En hoe patiënten en collega’s dit merken en hoe iedereen mee kan helpen om onze plannen te realiseren. Er gebeurt veel in de zorg, zowel landelijk als in de regio, en ons ziekenhuis is volop in ontwikkeling. Deze zomer evalueren we met elkaar dit vijfjarenplan. Dat doen we met de medische staf, managers, de leden van de adviesorganen zoals de ondernemingsraad, en natuurlijk met zoveel mogelijk collega’s vanuit de zorg en (medische) ondersteuning”, starten Peter Langenbach en Wietske enthousiast. Ze nemen ons mee voor een rondje langs de vijf ambities uit het plan.
EEN RONDJE LANGS DE VIJF AMBITIES
Aandacht voor aandacht De ambitie Aandacht voor aandacht is heel bewust gekozen. Toen Peter bij ons kwam, sprak hij ongeveer 200 medewerkers. Wat hem opviel, was aan de ene kant de passie voor het werk en voor het ziekenhuis. Maar aan de andere kant signaleerde hij dat we op een zakelijk manier met elkaar en onze patiënten omgingen. Weinig groeten op de gangen, langs elkaar heen lopen. “Met Aandacht voor aandacht willen we iets extra’s doen voor onze patiënten en voor elkaar. Beter samenwerken, elkaar respecteren. Ik merk dat we daar een enorme stap in hebben gezet. We begroeten elkaar veel meer en spreken onze patiënten en bezoekers aan als we zien dat ze de weg zoeken. Dat hoor ik ook terug van onze patiënten en bezoekers. Daarnaast merken we dat medewerkers steeds vaker aan vragen bij ons indienen voor een bijdrage voor verwenzorg: voorlezen, zingen aan bed, nagels lakken, thermometers en buideltops voor baby’s en nog veel meer mooie initiatieven. Het gaat om kleine bedragen, maar het is een groots gebaar. De derde verwenweek in april was weer een enorm succes!
4 MAASSTADTER
Wietske Vrijland en Peter Langenbach
Ik heb genoten van de vele initiatieven en ben onder de indruk
aannemen van extra collega’s op de verpleegafdelingen om
hoeveel collega’s weer iets hebben gedaan voor onze patiënten.
de werkdruk te verlagen. De werkdruk lijkt daardoor op de
Aandacht voor aandacht gaat ook over het betrekken van
verpleegafdelingen afgenomen. We leiden veel personeel op
patiënten bij onze zorg. De Patiëntenadviesraad (PAR) denkt
en kunnen daardoor vacatures redelijk invullen, mede dankzij
hierover mee en adviseert ons.”
onze nieuwe wervingscampagne. Onze uitstroom is met 13% hoog maar een stuk lager dan het gemiddelde in andere
Wietske gaat in op aandacht voor medewerkers: “In de
Santeon ziekenhuizen(19%). Het lukt steeds beter medewer
begroting hebben we bijvoorbeeld ruimte gecreëerd voor het
kers te binden en te boeien. We doen al veel, maar nog niet alles is bekend bij medewerkers. Denk aan opleidingen, workshops, maar ook aan sporten met een leuke korting bij een sportschool bij jou in de buurt via het meerkeuzesysteem arbeidsvoorwaarden. Het mobiliteitsbeleid nemen we onder de loep. We kijken bijvoorbeeld hoe we een deel van de parkeerkosten kunnen vergoeden. Door een goede verhouding met onze ondernemingsraad en verpleegkundige adviesraad, kunnen we aandacht geven aan de zaken die medewerkers echt belangrijk vinden.”
Topklinisch en acuut Het Maasstad Ziekenhuis heeft een verantwoordelijkheid voor alle patiënten in ons verzorgingsgebied. Wij hebben afgespro ken topklinische en acute zorg te leveren en andere zorg steeds meer in ons netwerk aan te bieden. In de landelijke afspraken met zorgverzekeraars staat vast dat er geen groei meer mogelijk is de komende jaren en dat zorg op de juiste plaats geleverd moet worden. De hoeveelheid zorg die we mogen leveren als Maasstad, wordt dus niet groter. Dat betekent dat we goede keuzes moeten maken, die passen bij het Maasstad Ziekenhuis en de regio, benadrukt Peter. Hij legt uit dat we de focus leggen op topklinische en acute zorg. Andere zorg laten we meer aan anderen over. “Bepaalde operaties verplaatsen we naar het Spijkenisse Medisch Centrum en andere zorg naar VVT-instellingen en de huis artsen of naar de thuissituatie. Het afgelopen jaar hebben we een aantal klinische prioriteiten gesteld: acute zorg, Anser prostaatkankerzorg, bariatrie, perinatologie en kinderonco logie. Investeringen hiervoor krijgen voorrang. Zo heeft de afdeling Neonatologie budget gekregen om te verbouwen, is er een CT-scanner op de SEH geplaatst en staat de verbouwing op de OK voor een hybride OK op stapel.“ Wietske vult aan: “We hebben twee topklinische functies: het brandwondencentrum en reumatologie voor systeemziekten (SLE, Vasculitis, Systemische Sclerose).
5
Strategisch Medisch Beleid Alle vakgroepen hebben we gevraagd welke topklinische
Ook de samenwerking in de regio verloopt soepel, zoals met
en/of acute zorg ze leveren Je ziet dat iedere vakgroep
Spijkenisse Medisch Centrum, dat groeit als kool. Vorig jaar is
steeds meer richting topklinisch en/of acuut beweegt.
het Longkankercentrum ZuidHollandZuid opgericht, een
Een mooi voorbeeld is de vakgroep KNO die de opleiding
gezamenlijk initiatief van Het Van Weel-Bethesda Ziekenhuis, het
heeft binnengehaald en zich meer richt op speekselklier
Ikazia Ziekenhuis, Spijkenisse Medisch Centrum en het Maasstad
aandoeningen. We verwachten de komende maanden nog
Ziekenhuis. Samen met de andere ziekenhuizen nemen we de
een aantal topklinische functies erkend te krijgen door de ver-
verantwoordelijkheid voor de medische zorg in onze regio voor
eniging STZ (red. Samenwerkende Topklinische Ziekenhuizen).”
onze patiënten. Vanuit andere delen in Nederland wordt met
Kwaliteit en veiligheid
interesse gekeken hoe wij dit met elkaar doen. Verder vinden Peter en Wietske het belangrijk dat er goede
Kwaliteit en veiligheid staat als eerste op alle agenda’s en we
banden zijn met verpleeginstellingen en huisartsen. Want die
willen hierin uitblinken als Maasstad Ziekenhuis. We leren en
korte lijnen bevorderen de doorstroom van patiënten die geen
verbeteren door te kijken naar zaken die niet goed gaan en
ziekenhuiszorg meer nodig hebben. Ze noemen de opening
zullen de komende tijd ook meer kijken naar zaken die juist
van de acute zorgafdeling bij Aafje en het transferium bij de
heel goed gaan. “Dan kun je de zorg nog verder verbeteren.
SEH, waar ambulancemedewerkers zo nodig de eerste opvang
Verder verbeteren we continu door onze resultaten te meten,
van patiënten doen.
de uitslag samen te bespreken en dan met elkaar na te denken over hoe het nog beter kan. JCI is daarbij een hulpmiddel, een
Financieel gezond en innovatief
standaard waar we onze zorg aan af kunnen meten. Door de
Financieel was 2018 een goed jaar. De begroting is ruim
uitkomsten van zorg en de ervaringen van patiënten te
schoots gehaald. “Het ziet er rooskleurig uit”, concluderen
betrekken bij het verbeteren, kunnen we ook nog een grote
beide bestuursleden tevreden. Met een positief jaarresultaat
slag maken”, merkt Wietske op.
komen we dicht bij onze financiële doelstelling van 25%
Netwerkzorg
solvabiliteit. Dat is het percentage middelen dat echt van jezelf is, dus niet geleend van banken. “Met 25% krijgen we een
“De afgelopen drie jaar hebben we ons van de vijf ambities,
lagere rente en kunnen we extra geld aantrekken bij banken.
het meest in netwerkzorg ontwikkeld”, stelt Peter resoluut. In
Dat laatste hebben we al gedaan om onze ambities voor de
plaats van concurreren met andere ziekenhuizen, zoeken we
komende tien jaar te financieren.”
de samenwerking. Met als mijlpaal onze toetreding tot
Ze schetsen de afspraak met de zorgverzekeraars waarbij voor
Santeon: “Dat betekent een netwerk over de volle breedte:
de totale acute zorg één bedrag is afgesproken. De hoogte
zorg, ICT, HR, inkoop en nog veel meer. Van de portefeuille
van dit bedrag neemt toe als we een hogere kwaliteit van zorg
inkoop ben ik voorzitter. Door samen in te kopen, besparen we
leveren.
ontzettend veel geld. Zo hebben we gezamenlijk stents voor vaatchirurgie aangeschaft.” Hij vervolgt enthousiast: “Er zijn 13
Kijkend naar onze ambitie innovatief, gaat zorg op afstand een
Value Based Healthcare trajecten bij Santeon. Bij drie zijn we
grote rol spelen. Hierbij monitort het ziekenhuis digitaal de
zelf medisch leider en hebben we een voortrekkersrol. Dat is
patiënt thuis. Wietske noemt de slimme pleister, waarmee je de
bij nierfalen, reumatologie en IBD (chronische darmziekten). Bij
lichaamsfuncties kunt beoordelen. Peter belicht de chatfunctie,
Santeon vinden ze het goed dat wij erbij zijn gekomen. Ze zien
een digitale lijst met standaardvragen waarop de patiënt thuis
de toegevoegde waarde van onze Rotterdamse aanpak: ‘Geen
antwoord geeft. Gaat het niet goed, dan laat je de patiënt naar
woorden, maar daden’. Fascinerend wat er uit de Value Based
het ziekenhuis komen. Dit jaar komt er een proef.
Healthcare trajecten komt. Mooie procesverbeteringen die de
Verder krijgt verlichting van de administratie- en registratielast
kwaliteit van leven van onze patiënten echt verbeteren. De
van de verpleegkundigen voorrang bij de digitale strategie. Er
betrokken collega’s besteden er veel tijd aan. Waren ze in het
komen bloeddrukmeters waarmee de uitslagen automatisch
begin sceptisch, nu vertellen ze vol lof over zo’n traject. Bij
digitaal in het patiëntendossier staan. En een track en trace
borstkanker bleken er in een Santeon ziekenhuis nul procent
systeem waarmee een verpleegkundige ziet waar een
wondinfecties te zijn. Reden: een ander antibioticabeleid en
infuuspomp staat.
het spoelen van de wond tijdens de operatie. De andere ziekenhuizen hebben dit overgenomen en je ziet het aantal
Afrondend zeggen Peter en Wietske: “We zijn tevreden met
wondinfecties dalen.”
wat we met alle medewerkers al hebben waargemaakt van onze ambities. Nu richten we de blik op de komende 2,5 jaar.
Het gesprek gaat over op een andere mijlpaal van netwerkzorg:
De vijf ambities blijven, maar de focus kan iets anders komen
“Het is ons gelukt om de Anser prostaatoperatiekliniek in ons
te liggen.”
ziekenhuis te huisvesten. Dit jaar staan er meer dan 500 operaties op het programma. Urologen uit zeven ziekenhuizen komen hier opereren.”
6 MAASSTADTER
IMTS LOGISTIEK Erik Spoelstra van IMTS Logistiek:
“Ik ben geen wereldverbeteraar, maar ik wil mensen wel aan het denken zetten.” Er zijn maar weinig mensen in het ziekenhuis die Erik Spoelstra van de postkamer niet kennen. Daarom is het Maasstad Ziekenhuis zonder Erik bijna niet voor te stellen. Toch gaat hij dit jaar met pensioen. Erik begon bijna dertig jaar geleden in het Sint Clara Ziekenhuis als medewerker Intern Transport. ”Ik had geen idee wat logistiek inhield. Ik dacht etenskarren verplaatsen en vuil ophalen, maar ik kreeg de eerste dag een bezem in mijn handen geduwd, want het buitenterrein moest worden schoongemaakt. En later deed ik een diapresentatie voor de oncologiebespreking van de pathologen in de collegezaal”, vertelt hij glimlachend.
Erik begon bijna dertig jaa r gelede n in het Sint Cla ra Zie kenhuis als medewerker Inern Tra nsport
Geadresseerde onbekend In de postkamer heeft hij het niet alleen druk met sorteren van de post, maar ook met het betere speurwerk. “Soms staat alleen Maasstad Ziekenhuis op een poststuk. Geen naam, geen afdeling. Dan ga ik ermee aan de slag om het toch bij de juiste persoon te krijgen.” Er gaat van alles door zijn handen. Ook gekke dingen. “Zoals een prothese voor iemand of een enveloppe met geld waar niks op stond. Ik kwam er uiteindelijk achter dat het van een inzamelingsactie was. Ik heb zo mijn kanalen …”
De logistiek medewerker als opvoeder Volgens Erik is er altijd ruimte voor verbetering en daar zet hij zich bij Logistiek dan ook graag voor in. “Gevaarlijk afval wordt soms niet goed aangeleverd. De SZA tonnen/ naaldenbekers worden vaak niet goed afgesloten. Daarom heb ik stickers gemaakt waar op staat dat het niet meegenomen wordt, omdat de deksel niet goed dicht zit.” Hij noemt de bemoeienissen gekscherend zijn ‘opvoedtaak’. ”Ik ben geen wereldverbeteraar, maar ik wil mensen wel aan denken zetten. Het moet ergens beginnen.”
Klussende Opa Als hij met pensioen is, wil Erik meer tijd doorbrengen met de kleinkinderen en wordt hij gastheer bij het Erasmus Medisch Centrum. “En ik moet thuis nog een hoop klussen doen!”
GEEN BLOEMEN OF DRANK Bij zijn afscheid wil Erik geen bloemen of drank, maar een donatie aan de Tuin van Herinneringen. “Soms komen mensen hier te overlijden. Patiënten, maar ook collega’s. Laten we daarom een plek maken, waar we daar nog even bij stil kunnen staan”, aldus Erik. Giften kun je overmaken op
Volgens Erik is er altijd
NL46INGB 066 86 37 943 onder vermelding van TUIN.
ruimte voor verbetering.
Online kan het gemakkelijk op pif.one/vriendenmaasstad.
77
SANTEON
Value Based Healthcare De zeven Santeon ziekenhuizen werken in het Value Based Health Care programma intensief samen om de zorg te verbeteren voor de patiënten. Door bij elkaar een kijkje te nemen in de keuken, worden resultaten van een behandeling vergeleken en leren we van elkaar. Wat is nu de toegevoegde waarde van deelname aan het Value Based Health Care verbeterteam voor de deelnemers? Wij vroegen dit aan enkele collega’s binnen de verpleegkundige beroepsgroep.
“Mijn deelname aan het Value Basend Health Care verbeter team betekent dat ik meewerk aan de verbetering van de patiëntenzorg, betrokken ben bij nieuwe ontwikkelingen en mijzelf blijf ontwikkelen. Ik vind het belangrijk dat de patiënt
“Als ‘verpleegkundige spin in het web’ de zorg continu innoveren tot een minimaal belastende transitie voor de heupartrose patiënt.”
passende zorg krijgt op de juiste tijd. Door het Value Based Health Care traject delen we kennis met de collega’s van de
Christiaan Verhelst
andere zes Santeon ziekenhuizen en leren we van elkaar. De
Regieverpleegkundige
zorg wordt inzichtelijk gemaakt door cijfers, waardoor je dit
Joint Care – Orthopedie
goed kan vergelijken en ook daadwerkelijk de verbetering ziet, dit motiveert om door te gaan.” Chantal van der Spoel CVA verpleegkundige, polikliniek Neurologie
8 MAASSTADTER
“Als verpleegkundig specialist in de borstkankerzorg werk ik
“Patiënten met een chronische darmziekte hebben klachten
als casemanager, waarbij ik de verbindende factor ben tussen
zoals buikpijn, diarree en rectaal bloedverlies. We
de medische behandeling en psychosociale begeleiding van
beoordelen regelmatig hoe hun ziekte verloopt en wat de
de patiënt. Mijn deelname aan het VBHC-verbeterteam is
impact daarvan op hun kwaliteit van leven is. Dat doen we
waardevol, omdat mijn verpleegkundige visie ervoor zorgt
door zogenoemd ‘tight control’. Als physician assistant ben ik
dat ik meer op patiëntniveau naar data kan kijken. Zo heb ik
medebehandelaar en beoordeel ik samen met de patiënt
een bijdrage geleverd aan de implementatie van de PROMs
wat de best mogelijke behandeling is. Dat doe ik aan de
(Patient Reported Outcome Measures) op de mammapoli,
hand van aanvullend onderzoek zoals lab, colonscopie en
zodat we ons meer kunnen richten op uitkomstmaten vanuit
radiologie. Het kan zijn dat we verder afwachten, medicatie
de patiënt (kwaliteit van leven) naast de data vanuit medisch
voorschrijven of chirurgie. Maar wat is nou die ‘tight control’?
perspectief (bijvoorbeeld operaties, wachttijden en diagnos
Dat doen we met het Value Based Health Care programma
tiek). Vervolgens kunnen we deze gegevens in het multi-
voor IBD (chronische darmklachten). Hiermee zijn we vorig
disciplinaire team bespreken en koppelen aan het verbeteren van de kwaliteit van zorg.”
jaar gestart. Het Maasstad Ziekenhuis heeft hierbij een voortrekkersrol. Ieder mens is anders en heeft ‘maatwerk’ nodig. Daarom maken we zorguitkomsten voor de gehele
Roos Los
IBD-patiëntengroep (chronische darmziekten) en voor de
Verpleegkundig specialist
individuele patiënt helder. Als physician assistant beoordeel
mammacare in opleiding (vios)
ik samen met de MDL-arts Evelyne Verweij – zij heeft de medical lead van het project – welke uitkomsten van zorg, kosten en procesindicatoren we meten. Zo willen we weten welk percentage van onze patiënten in remissie is (rustige ziekte) en hoe vaak een patiënt poliklinische controles heeft of op de SEH komt. Dit jaar ben ik begonnen als projectleider
“Binnen Santeon heeft de afdeling Nefrologie van het
VBHC. In die rol geef ik sturing aan het gehele proces VBHC
Maasstad Ziekenhuis een leidende rol in het VBHC
IBD binnen de Santeon groep. Met alle deelnemende
verbetertraject voor nierfalen. We brengen de zorg in kaart
ziekenhuizen beslissen we samen wat we gaan meten. Onze
en benoemen onderlinge overeenkomsten en verschillen.
eigen data-analisten halen die gegevens uit onze ICT-
We stimuleren elkaar om de kwaliteit van zorg op het gebied
systemen. Voor het Maasstad Ziekenhuis zijn dat Gerdine
van nierfalen gezamenlijk te verbeteren. Met de project
Pols en Martijn Kuiper die gegevens analyseren uit HiX,
manager Value Based Health Care en collega’s van de
endobase en zorgportaal. Als blijkt dat wij in huis
afdeling bekijk ik waar we informatie en feedback kunnen
verbeteringen kunnen doorvoeren, maak ik met het
aanleveren. Hierdoor ontstaat inzicht in de verschillende
verbeterteam een plan. Daarmee kunnen we de IBD-zorg
werkwijzen en resultaten van de ziekenhuizen en onze verbeterpunten. De doelstelling is om de nierfalentrajecten binnen de Santeon ziekenhuizen op elkaar af te stemmen voor de patiënt. Dit geldt ook voor de dialysebehandelingen.
optimaliseren. Dat is dus mijn toegevoegde waarde: die combinatie van directe patiëntzorg, coördinatie en beleid.”
Dit doen we door onderling kwaliteitsindicatoren en mogelijke verbeteringen te bespreken. Voor mij als verpleegkundig specialist biedt deelname in het
Frederieke de Bruijne Physician assistant
team mogelijkheden om met collega’s over het vak, positionering en de werksetting te praten op een georgani seerde bijeenkomst. Na nu alweer zo’n 1,5 jaar bezig te zijn met VBHC en Santeon ben ik erg enthousiast over de toegevoegde waarde voor mij als professional door de kennis en uitwisseling van ervaringen en de mogelijkheden om de zorg te verbeteren voor en met de patiënt.” Bettie Hoekstra Verpleegkundig specialist Interne Geneeskunde
9
KWALITEIT EN VEILIGHEID
VIM EN CALAMITEITENONDERZOEK
FOUTEN MAKEN MAG! WE KUNNEN ER VAN LEREN. Elke dag zetten zorgverleners zich met enorme betrokkenheid en met de beste intenties in voor patiënten. En toch maken we fouten, soms met gevolgen voor de patiënt. De patiënt is daarvan slachtoffer en tegelijkertijd kan een fout ook de zorgverlener diep raken. Dat maakt het lastig om over fouten te praten, we stoppen het liever weg. Fouten in het dagelijks werk kunnen ons ook veel leren en daarom willen we juist dat er wel over gepraat wordt. Dat we melden en onderzoeken wat er mis ging. Voor het melden van fouten of incidenten hebben we het VIM systeem dat op intranet staat. VIM meldingen
moet) een melding maken.
VIM staat voor Veilig Incidenten
De meldingen van spoor 1 en 2 worden
SIRE analyse en calamiteitenonderzoek
Melden, een bewust gekozen naam.
door de decentrale VIM-commissies
Een SIRE analyse (Systematische
We vinden het belangrijk dat iedereen
afgehandeld. Spoor 3 en 4 meldingen
Incident Reconstructie en Evaluatie) is
die een fout maakt of constateert in
gaan naar de centrale VIM-commissie.
een methode om in stappen de
het werk, dit veilig kan melden.
Voor deze laatste meldingen doen we
basisoorzaak van een incident te
Zonder bang te hoeven zijn voor de
een SIRE analyse om te achterhalen wat
achterhalen. We stellen niet de vraag:
gevolgen of voor de schuldvraag.
er fout is gegaan, wat we daarvan
Wie heeft het gedaan? maar: Wat ging
Melden maakt het mogelijk te onder-
kunnen leren en hoe we onze processen
er mis? en Waardoor kon dit gebeuren?
zoeken wat er is gebeurd, hoe het kon
kunnen verbeteren.
We gaan er vanuit dat een incident
gebeuren en wat we daarvan voor de
iedereen kan overkomen. De namen
toekomst kunnen leren. Om te voor-
Een calamiteit is een niet-beoogde
van betrokken medewerkers komen
komen dat hetzelfde een andere
of onverwachte gebeurtenis, die
nooit in de rapportages, ook niet bij
patiënt of collega nog eens overkomt.
betrekking heeft op de kwaliteit van
meldingen aan de inspectie.
de zorg en die tot de dood van een
De VIM commissie voert SIRE analyses
Het doel van het veilig incident
cliënt of een ernstig schadelijk
uit naar aanleiding van spoor 3 mel-
melden is inzicht te krijgen in
gevolg voor een cliënt heeft geleid.
dingen met ernstige gevolgen en voor
onderdelen van de zorgverlening die verbetering behoeven.
de calamiteitenonderzoeken wordt Wanneer sprake is van een calamiteit,
standaard een onderzoeksteam
maken we ook melding bij de
ingezet.
VIM meldingen zijn er in verschillende
Inspectie voor Gezondheidszorg en
In 2018 hebben we het proces van
vormen. Van kleine fouten met nauwe-
Jeugd (IGJ). Melden bij de IGJ is
calamiteitenonderzoek gewijzigd,
lijks gevolgen tot ernstige incidenten
wettelijk verplicht en doen we vooral
onder andere door meer betrokken
met blijvende gevolgen voor de
om ons toetsbaar op te stellen. De IGJ
heid van zorgverleners te realiseren.
patiënt. In het VIM systeem zijn daar-
beoordeelt onze onderzoeken en kijkt
Een groep medisch specialisten en
voor diverse sporen ingericht, van laag
mee of we de juiste
verpleegkundigen volgden een
naar hoog risico en ernst van de
verbetermaatregelen inzetten.
training voor het uitvoeren van SIRE
gevolgen. Iedereen kan en mag (of
10 MAASSTADTER
analyses. Zij werken samen met de
adviseurs kwaliteit & veiligheid de
Maak je een fout of zie je iets wat niet
onderzoeksvragen uit en bespreken de
goed gaat? Meld het veilig, zodat we
casus met de betrokken zorgverleners.
de fouten omzetten naar een positieve leerervaring. Als je hulp of onder
Zorg verlenen is mensenwerk en we
steuning nodig hebt, kun je altijd
moeten accepteren dat we fouten
contact opnemen met de collega’s
maken, hoe goed onze intenties ook
van TOMM en PEER support.
zijn en hoeveel veiligheidskaders we ook hebben ingevoerd.
Ido Bikker, anesthesioloog en pijnspecialist, heeft aan
Meld je aan!
vier calamiteitsonderzoeken deelgenomen. “Voordat
“Een calamiteitenonderzoek is vaak een ingewikkelde
ik me opgaf als calamiteitsonderzoeker, zat ik in de
puzzel naar wat er gebeurd is. Door mijn deelname
decentrale VIM-commissie van onze eigen pijnafdeling.
krijg ik ook te maken met andere specialismen. Voor mij
Dus mijn affiniteit lag er al. Toen ik startte, heb ik een
persoonlijk interessant om te zien hoe het op andere
training gekregen om wat meer expertise te krijgen.
afdelingen eraan toe gaat. De deelname van artsen aan
Ik vind dat wij als ziekenhuis de plicht hebben om
een calamiteitenonderzoek is zeer wenselijk, maar er
calamiteiten goed te onderzoeken en dat te melden
is helaas nog maar een beperkte pool van artsen die
aan de inspectie. Daar moeten we ons met zijn allen
assisteren bij dergelijke onderzoeken. Doordat er weinig
voor inzetten.“
artsen beschikbaar zijn, word ik wat vaker ingeschakeld
Veilige sfeer “Voor mij persoonlijk is het heel interessant en boeiend
om deel te nemen. Interessant voor mij, maar een gemiste kans voor anderen. Dus doe ik een oproep aan andere specialisten om zich aan te melden!”
om aan een onderzoek mee te werken. Ik vind het erg belangrijk dat er zoiets als een calamiteitenonderzoek is. Door middel van een goede medisch inhoudelijke analyse kunnen we de zorg verbeteren. In mijn rol als calamiteitenonderzoeker vind ik het erg belangrijk om een veilige sfeer voor de betrokkenen te creëren. Het moet veilig zijn zodat betrokkenen antwoorden kunnen geven. Een calamiteitenonderzoek is geen zoektocht naar een verantwoordelijke. Het is een zoektocht naar de oorzaken van problemen en hoe je die in het vervolg kunt voorkomen. Het is dus niet de bedoeling om met de vinger naar iemand te wijzen. Ik geloof dat iedere arts, verpleegkundige en andere zorgverlener zijn of haar dag start met het idee dat hij/zij iets positiefs gaat doen, namelijk patiënten helpen. En soms zijn er complicaties die je kunt voorzien of niet kunt voorzien. Je maakt medische keuzes, soms ook onder tijdsdruk, waarvan je weet dat sommige van die keuzes minder goed uit kunnen pakken. Net zoals je weet dat er complicaties bij een operatie kunnen horen. Dat hoeft niet altijd een fout te zijn. Vaak wordt dit wel als fout ervaren door patiënten of medebehandelaars. Er worden calamiteitenonderzoeken ingesteld en er volgt een rapportage aan de IGJ (Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd, red.). Er staat dus heel veel druk op. Ik kan me voorstellen dat collega’s het soms als bedreigend voelen als ze voor deze gesprekken uitgenodigd worden. Daarom vind ik het belangrijk dat er een veilige sfeer heerst.”
Ido Bikker, anesthesioloog en pijnspecialist,
11
KWALITEIT EN VEILIGHEID
Leontien Brus-Bode, cardiocare- en eersteharthulpver-
taboe heerst op het doen van een VIM-melding. We zijn
pleegkundige in het Hartcentrum en SIRE-onderzoeker.
bang dat het persoonlijk wordt gemaakt, dus dat er met
“Via mijn teamleider kregen we de vraag of we interesse
de vinger gewezen wordt en er verantwoording afgelegd
hadden om deel te nemen aan calamiteitenonderzoeken.
moet worden. Daarnaast kost het maken van een melding
Er waren tot dan toe vooral specialisten die medisch
administratief tijd. Soms ben je druk en wordt het even
inhoudelijke input leverden en na verloop van tijd
opzij gezet en van uitstel komt afstel. Neem er dus de
werd een verpleegkundige inbreng gemist omdat juist
tijd voor. Het is het waard, want je helpt mee om de zorg
verpleegkundigen heel veel met patiënten bezig zijn.
veiliger te maken. Ik vind dat je verantwoordelijk bent
Mij leek het leuk om deel te nemen en samen met een
voor je eigen kwaliteit en veiligheid en als er zaken niet
andere collega van de afdeling Cardiologie werd ik
goed gaan moet je dat ook durven toegeven. Er moet
uitgekozen. Vervolgens hebben we een cursus gedaan
dus decentraal meer ge-VIMd worden om incidenten te
over calamiteitenonderzoeken waarin we casussen
voorkomen.“
mochten analyseren.” “Ik vind het superinteressant om te doen omdat ik op kwaliteitsniveau afdelingsoverstijgend bezig ben. Je leert collega’s kennen die je vanuit je functie niet snel zal tegenkomen. Ook vind ik het bijkomende speurwerk erg leuk: samen verdiepen in de materie en erover nadenken. Daardoor ben ik zelf ook kritischer in mijn werk geworden. Ik denk meer na over mijn eigen handelen in mijn functie. Om mijn kennis over te kunnen brengen op collega’s, bespreek ik de geanonimiseerde casussen met mijn eigen afdeling.” “Voor mij is het soms wel een uitdaging om neutraal te blijven. In tijden van personeelstekort en hoge werkdruk worden er soms fouten gemaakt die je wel een beetje aan voelt komen. Je weet dat dit ergens een keer fout zal gaan. Lastig om dan niet emotioneel betrokken te raken omdat je als verpleegkundige ook het lijden van je collega’s ziet. Gesprekken die je voert als SIRE-onderzoeker doe je niet om met de vinger te kunnen wijzen op gemaakte fouten, maar om van te leren voor de volgende keer. Toch raakt het je omdat het herkenbaar kan zijn.”
De noodzaak van VIM-men ‘Ook omdat ik betrokken ben geweest bij calamiteiten onderzoeken, stimuleer ik mijn collega’s om VIMmeldingen te doen als dat nodig is. Zo voorkom je veel problemen. Ik merk dat er in huis nog een beetje een
Leontien Brus-Bode, cardiocareverpleegkundige
Een VIM-melding doen? Een VIM-melding doe je via het formulier op intranet. Dat vind je via www/annet/Organisatie_informatie/ Commissies/VIM_commissie
12 MAASSTADTER
ARBEIDSMARKTCAMPAGNE
Het Maasstad Ziekenhuis zoekt nieuwe collega’s Een update over de arbeidsmarktcampagne Het Maasstad Ziekenhuis heeft steeds nieuwe medewerkers nodig. Of het nu gaat om (gespecialiseerd) verpleegkundigen, operatieassistenten, anesthesiemedewerkers, ICT-medewerkers, technici of medewerkers van ondersteunende afdelingen; ze zijn allemaal welkom! Om goede, nieuwe collega’s (in opleiding) aan te trekken, is het belangrijk dat zij weten waar het Maasstad Ziekenhuis voor staat en waarom het zo boeiend is om bij ons te werken of opgeleid te worden. Vandaar dat wij met hulp van ARA Creative Agency een arbeidsmarktcampagne zijn gestart met de slogan Boven alles Rotterdams. De afdelingen HR en Communicatie werken nauw samen bij deze campagne.
TOT NU TOE... Sinds de campagne op 21 maart van start is gegaan
• hebben ruim 9.000 unieke bezoekers de nieuwe site werkenbijmaasstadziekenhuis.nl bezocht; • zijn in totaal bijna 49.000 pagina’s bekeken; • solliciteerden 350 mensen; • zien we een groei van 10% in het aantal sollicitaties vergeleken met vorig jaar.
HELP JIJ MEE NIEUWE COLLEGA’S TE WERVEN? Als medewerker weet jij als geen ander hoe het is om in het Maasstad Ziekenhuis te werken! Wil jij toekomstige collega’s enthousiast maken voor een baan? Lever dan een paar regels tekst aan. Bijvoorbeeld waarom we Boven alles Rotterdams zijn? Of waarom het zo bijzonder is om op jouw afdeling te werken. Stuur een mail aan: werkenbij@maasstadziekenhuis.nl Wie weet gebruiken we jouw woorden op de sociale media om nieuwe collega’s aan te trekken!
Like en deel op sociale media Like en deel onze berichtjes op Facebook.com/werkenbijmaasstadziekenhuis. Volg ons op Twitter: werk_in_zknhuis Of stuur een foto voor Instagram: www.instagram.com/werkenbijhetmaasstadziekenhuis
13
START ALS VERPLEEGKUNDIGE Pas afgestudeerd verpleegkundige op de Kraamafdeling
Kiki Gibcus “Prachtig om een baby geboren te zien worden!” Kiki Gibcus is 25 jaar, geboren en getogen in het Westland en verpleegkundige op de Kraamafdeling. Als 16-jarige was haar grote wens om op een ambulance te werken. Ze vond zichzelf nog te jong voor zo’n pittige baan, dus besloot ze een opleiding toerisme te volgen. Met succes, want met een diploma op zak kreeg ze een baan en de kans om veel te reizen. Maar de wens om verpleegkundige te worden, bleef ze koesteren. Ze begon dus vol goede moed aan de opleiding HBO Verpleegkundige. Al snel bleek ze meer van de praktijk te zijn en ze stopte met de opleiding. Haar wens werd tijdelijk in de koelkast gezet.
Ze ging weer aan het werk, maar het
steeds een grote interesse voor de
baby geboren te zien worden.” Na een
bloed kruipt waar het niet gaan kan.
ambulance, begon zij haar eerste jaar
paar weken kreeg ze de kans ook mee
“Na een jaar hard werken viel mijn oog
op de afdeling Interne Geneeskunde
te kijken bij een spontane bevalling,
op de BBL (Beroepsbegeleidende
waar zij zich vooral richtte op de
waar zij nog meer van onder de indruk
Leerweg) opleiding voor verpleeg
basiszorg. Dit jaar werd eigenlijk alleen
was. “Het geluk van kersverse ouders
kundige. Deze opleiding biedt de
maar bevestigd dat zij een goede
is magisch, vooral het moment waarop
mogelijkheid om één dag per week naar
keuze had gemaakt. Ze rondde het
de baby bij de moeder wordt gelegd.”
school te gaan en vier dagen per week
jaar dan ook succesvol af.
in het ziekenhuis te werken. Ik schreef
Ze blijkt zelf in de wieg gelegd voor
een toets en een sollicitatiegesprek
Geluk van kersverse ouders is magisch!
werd ik samen met 29 klasgenoten
“In de jaren daarna heb ik heel wat
moment. Samen met haar collega’s
geselecteerd uit 300 aanmeldingen.”
afdelingen op mijn CV gezet. Mijn
streeft ze ernaar om iedere bevalling
Een flinke prestatie kun je dat wel
opleiding heb ik afgesloten op de
zo aangenaam mogelijk te maken
noemen. Voor de klas van 30 leer
Kraamafdeling. Op dag 1 was ik al
door mensen op hun gemak te stellen.
lingen waren er 14 plekken in het
verkocht en voelde me enorm thuis.
En dat lukt haar, want haar sterke kant is
Maasstad Ziekenhuis en zo is Kiki
Mijn eerste dag mocht ik al meekijken
overduidelijk dat ze erg menselijk is en
direct hier terecht gekomen. Met nog
bij een keizersnede. Prachtig om een
zich goed kan inleven. Door goed op te
mezelf direct in en na het afleggen van
14 MAASSTADTER
het beroep en vindt het mooi ouders bij te staan tijdens dit bijzondere
Kiki Gibcus (l) krijgt oranje rozen van een collega. Een felicitatiebloemetje voor het behalen van haar diploma verpleegkunde!
“Het geluk van kersverse ouders is magisch, vooral het moment waarop de baby bij de moeder wordt gelegd.”
letten bij andere verpleegkundigen,
kindje hebben gekregen de fijne
vindt ze haar eigen weg. Wat voor de
kneepjes van het ouderschap leren.
één werkt, werkt misschien voor een maken met cultuurverschillen. Daarop
Opleiding obstetrieverpleegkundige
inspelen is belangrijk en zo draagt ze
Om zelfstandig te assisteren bij
enorm bij aan de ervaringen van onze
bevallingen, moet Kiki nog een
patiënten op de Kraamafdeling.
vervolgopleiding doen.
ander niet. Zo krijgt ze natuurlijk te
De fijne kneepjes van ouderschap leren
Die gaat er nog wel komen. Ze is zelfs al aangenomen, maar wil eerst nog wat ervaring opdoen voordat ze de
Ze werkt nu op de afdeling waar
opleiding start. Kiki is 25 lentes jong,
ouders en hun kindjes terechtkomen
dus daar is genoeg tijd voor. Over vijf
als de baby’s net zijn geboren. Ze
jaar ziet ze zichzelf wel als obstetrie
geniet het meest van momenten
verpleegkundige. Een mooi vooruitzicht
waarop de borstvoeding voor het
en met haar aanstekelijke enthousiasme
eerst lukt, de dag waarop het kindje in
denkt de Maasstadter dat haar dat wel
bad mag en ouders die hun eerste
gaat lukken!
15
HiX NAZORG
Links Marion van de Merwe (teamleider Maasstad Academie) en rechts Judith Kooijman (adviseur IMTS Beleid en Architectuur)
HiX ingeburgerd bij de Maasstadters Het project ‘HiX nazorg en optimalisatie’ is afgerond. De leden van de projectgroep hebben de afgelopen maanden hard gewerkt om lopende aandachts punten rondom de implementatie van HiX af te handelen. Met HiX, het elektronisch patiëntendossier van ChipSoft, hebben we de overstap gemaakt naar standaard content. Daarmee voldoet het EPD aan de landelijke standaarden en kwaliteitseisen. ChipSoft doet hiervoor regelmatig updates aan het systeem, daarom is het belangrijk dat er aandacht blijft voor de ontwikkeling van het elektronisch patiëntendossier. Hoe blijft HiX structureel op de agenda in het Maasstad Ziekenhuis nu het project is afgerond? Marion van de Merwe, teamleider Maasstad Academie en Judith Kooijman, adviseur IMTS Beleid en Architectuur vertellen ons er graag meer over.
16 MAASSTADTER
“De processen in HiX zijn nu goed ingericht en bekend in het ziekenhuis” Marion vertelt: “De processen in HiX zijn nu goed ingericht
van de functie van de nieuwe medewerker, wordt straks op
en bekend in het ziekenhuis. Wijzigingen die door Zizo en
maat een introductieprogramma aangeboden. De nieuwe
ChipSoft in HiX worden gedaan, komen terecht bij de
medewerker krijgt vervolgens een ‘buddy’ op de afdeling. Dit
collega’s die precies weten hoe ze dit op kunnen pakken.”
kan de ambassadeur zijn maar ook een andere collega. Aan
Judith vertelt verder: “Ik bekijk of de wijzigingen die zijn
de hand van een checklist worden alle belangrijke onderdelen
gedaan, impact hebben op de werkprocessen van het
in HiX doorgenomen met de nieuwe Maasstadter. Met een
Maasstad Ziekenhuis. Vervolgens bespreek ik dit met de HiX
dossier audit toetsen we vervolgens of de nieuwe HiX kennis
ambassadeurs die deze wijzigingen gaan testen. Zo bekijken
aanwezig is.”
we met elkaar of de update van het systeem door ChipSoft goed voor ons ziekenhuis heeft uitgepakt. Deze wijzigingen
EPD overleg
bepaalt ChipSoft samen met een landelijke groep van
Judith: “Alle zaken die betrekking hebben op het veilig en
afgevaardigden uit de zorg. Zij hebben aandacht voor zaken
eenduidig werken in HiX worden geagendeerd en
die verbeterd kunnen worden in het systeem, zodat HiX nog
besproken tijdens het maandelijkse EPD overleg. Bij dit
gebruikersvriendelijker wordt.”
overleg zijn de chief medical information officer (CMIO),
HiX ambassadeur belangrijk
chief nurse information officer (CNIO), adviseur Kwaliteit & Veiligheid, informatieadviseur IMTS, adviseur Maasstad
Het mag duidelijk zijn, de rol van de HiX ambassadeurs blijft
Academie en communicatieadviseur aanwezig. Dit overleg
ook na de implementatie van het systeem cruciaal. Marion:
zorgt er mede voor dat er blijvend aandacht is voor ons
“De ambassadeur blijft in de rol zoals die tijdens de HiX
elektronisch patiëntendossier.”
implementatie is opgezet. Dit betekent bijvoorbeeld dat de ambassadeur vast aanspreekpunt is binnen de afdeling/ polikliniek voor vragen, deelneemt aan het HiX netwerk ambassadeurs, hulp biedt aan directe collega’s en eenduidig werken in HiX stimuleert. Ook nieuwe collega’s instrueren over het gebruik van HiX binnen het Maasstad Ziekenhuis hoort daarbij. De HiX ambassadeurs overleggen met regelmaat binnen hun netwerk over de werking van HiX en nieuwe ontwikkelingen van het systeem. Er zijn diverse groepen ambassadeurs zoals de verpleging en medisch specialisten. Ook wordt gewerkt aan een aparte groep voor paramedici. Hiervoor zijn we nog op zoek naar ambassadeurs dus mocht je interesse hebben, meld je aan!”
Nieuw introductieprogramma Marion: “De Maasstad Academie werkt hard aan een HiX introductieprogramma voor nieuwe medewerkers dat beter aansluit bij de werkprocessen van ons ziekenhuis. Afhankelijk
17
AFRICAN HOSPITALS
SEH-verpleegkundige Karin Djermor geeft les in Theresa’s Clinic in Akim-Asuoso in Ghana
AFRICAN HOSPITALS TRAINT, ORGANISEERT MATERIALEN EN GEEFT LESSEN! In november zijn twee teams van het Maasstad Ziekenhuis vertrokken naar Afrika. Team Ghana, gevormd door Joanne Pellen en Karin Djermor, is drie weken in Theresa’s Clinic in Akim-Asuoso geweest. Team Rwanda, bestaande uit verpleegkundigen Florence Delcourt en Helma Hofland, was gelijktijdig in het Kibogora Hospital, aan de oevers van Lake Kivu. In die periode zijn medisch specialisten Rineke Leys en Lodewijk Schelfhout het team gedurende een week komen versterken. Lees hier met welke doelen de teams zijn vertrokken en wat zij hebben bereikt.
Team Ghana
Bepaalde lessen keren elke reis terug.
Eén van de verzoeken aan het
Joanne en Karin hebben lessen
Nederlandse team was het opruimen
Het doel van de reis bestond deze
gegeven over hygiëne, het zieke kind,
en ordenen van het magazijn. Team
keer uit de volgende onderdelen:
(P)BLS, voorbehouden handelingen en
Ghana heeft structuur aangebracht in
1. onderwijs geven in de vorm van
de ABCD methode. Het viel hen op
het magazijn en een lijst gemaakt van
dat verpleegkundigen die de lessen al
aanwezige materialen en apparatuur.
vaker hebben gevolgd, zich hebben
Tijdens deze reis was er geen collega
ontwikkeld. Daarom is het team in
aanwezig die gespecialiseerd is in
gesprek gegaan met directeur
moeder- en kindzorg, omdat de dame
Lawrence over de bredere borging
die moet leren echo’s te maken alle
van deze kennis. Dit zal gebeuren via
aandacht moest besteden aan haar
de ‘teach-the-teacher-methode’, zodat
studie. Dit onderwerp komt de
de aanwezige kennis verder in de
eerstvolgende weer aan de orde.
‘bedside teaching’; 2. het organiseren van de materialen in de magazijnen; 3. borging van het totale project.
organisatie kan worden doorgegeven.
18 MAASSTADTER
Team Rwanda
De lessen werden verdeeld in twee
De doelen van de reis waren:
thema’s: wondverzorging en de zorg
1. trainen van
voor de patiënt na een CVA (beroerte).
hoofdverpleegkundigen en
Denk hierbij aan de behandeling van
supervisors in didactiek zoals de
brandwonden, pijnbehandeling, zorg
‘teach-the-teacher-methode’;
in geval van een delier of depressie,
2. opleiden van verpleegkundigen;
medicatieveiligheid en mobilisatie van
bepaalde onderwerpen op
een CVA-patiënt. In de ochtend gaf
verzoek van het Kibogora;
het team les aan de verpleegkundigen
3. van theorie naar praktijk middels ‘bed side teaching’; 4. verzorgen van trainingen voor
en in de middag aan de studenten van de Kibogora Polytechnic. Na de lessen werd de theorie in praktijk gebracht
studenten van Kibogora
door middel van de ‘bedside
Polytechnic.
teaching-methode’. Team Rwanda concludeert dat er
Het trainen van hoofdverpleegkundi
grote stappen zijn gezet. Er is hard
gen en supervisors, zodat zij onafhan
gewerkt aan het opleiden en
kelijk en zelfstandig trainingen kunnen
begeleiden van een klein ‘wondteam’,
verzorgen, was het hoogste doel.
dat de opdracht heeft gekregen om
Hiervoor is een goede basis nodig en
zijn kennis met collega’s te delen en
wederzijds vertrouwen. Dit is ontstaan
zodoende de kwaliteit rondom de
door de regelmatige werkbezoeken.
wondverzorging te verbeteren. Vanuit
“Er zijn grote stappen gezet in Rwanda!”
Nederland wordt dit gevolgd en
Kennisoverdracht van stafleden aan verpleegkundigen
Enthousiast geworden?
Deze keer had de leiding van
Ben je tijdens het lezen enthousiast
Kibogora gevraagd om begeleiding
geworden? Wil je doneren of lid van
bij het schrijven van een plan voor
ons team worden?
kennisoverdracht van stafleden aan
Neem dan contact op met
verpleegkundigen binnen het zieken-
Otto van de Breevaart, e-mail:
huis. Hiervoor zijn voorbereidingen
BreevaartO@maasstadziekenhuis.nl.
getroffen en tijdens de volgende reis
Voor meer informatie over de
ondersteunt het team bij de
Foundation, kijk op:
uitwerking.
maasstadziekenhuis-africanhospitals.nl
gecoacht op afstand.
Medisch specialist Rineke Leys draagt kennis over in Rwanda
IC-verpleegkundige Florence Delcourt bespreekt een patiënt met een zorgverlener in Rwanda
19
5 COLLEGA’S ZWANGER
Vijf zwangere collega’s op verpleegafdeling 10 ! Nee, ze hebben het niet met elkaar afgesproken, het is echt toeval dat vijf collega’s van verpleegafdeling 10 – Nefrologie – dit jaar een kindje krijgen! Het worden in ieder geval twee meisjes en een jongen, van de andere twee aanstaande moeders is nog niet bekend wat het geslacht van hun kroost wordt.
Van links naar rechts: Patricia van der Kolk, Christa Blok, Patty van der Laan, Anne-rie de Boom en Mirthe Blokland
Als deze Maasstadter uitkomt, zijn Patricia’s en Christa’s baby al geboren. Van beiden is het hun tweede. Mirthe, Anne-rie en Patty worden voor het eerst mama. Hun kindjes worden respectievelijk in mei, juli en augustus verwacht. De Maasstadter wenst ze allen veel plezier met hun prachtige zonen en dochters!
20 MAASSTADTER
VERNIEUWING IN DE ZORG
3D-printer print plastic gewrichten voor scholing en uitleg aan patiënten Innovatie is niet meer weg te denken uit de zorg. Ook in ons ziekenhuis geven wij innovatie graag een podium. In pilots en projecten wordt voortdurend vernieuwd om de zorg te verbeteren. En dat is niet altijd voor iedereen zichtbaar. Want wist je dat wij in ons ziekenhuis gebruikmaken van een 3D-printer?
3D-printers passen we steeds meer toe in de medische sector
Binnen het ziekenhuis zijn we nog niet zover dat we implan
Ook wordt de printer gebruikt om onderdelen voor
taten, protheses, organen en medische instrumenten uit-
apparatuur uit te printen die niet meer te leveren zijn. De
printen om operatief in te brengen, maar andere mogelijk
materialen die onze printer maakt, zijn van plastic en kunnen
heden zijn er wel. Raymond Sladek (klinisch fysicus) en
niet in het lichaam aangebracht worden. Er zijn wel speciali
Maarten Langstraat (medisch technicus) zijn nauw betrokken
sten in huis die implantaten laten maken, maar dat wordt
geweest bij de aanschaf van de 3D-printer. Raymond: “We
extern gefabriceerd. Zover zijn wij in huis dus (nog) niet.“
bevinden ons in een verkennende fase en met die gedachte
“Als er een aanvraag binnenkomt voor een 3D geprint object,
hebben we de printer ook aangeschaft. Wij gebruiken de
zoals een gewricht, wordt er eerst een CT-scan gemaakt op de
printer vooral voor het uitprinten van prototypes voor
afdeling Radiologie. Vervolgens wordt het gewricht geprint en
scholings- en preoperatieve planningsdoeleinden.
kan de collega in kwestie het meenemen naar de afdeling. Het
Bijvoorbeeld om de patiënt in de spreekkamer verduidelijking
productieproces kost wel behoorlijk veel tijd. Printen is niet
te geven over de werking van een orgaan of gewricht of om
goedkoop en het neemt een paar dagen in beslag.”
bijvoorbeeld een fractuur te visualiseren.
3D printen biedt veel voordelen voor zowel zorgverleners als patiënten. “De 3D-printer wordt steeds meer toegepast in de medische sector. Artsen, onderzoekers en fabrikanten van medische hulpmiddelen kunnen dankzij deze techniek efficiënter en nauwkeuriger werken. 3D geprinte patiëntspecifieke medische hulpmiddelen zorgen ervoor dat dat de ingreep efficiënter en effectiever verloopt.”
Heb je als afdeling een vraag of idee voor een bruikbaar printbaar object? Neem dan contact op met Raymond Sladek via SladekR@maasstadziekenhuis.nl Geprinte prototypes voor scholing en uitleg aan patiënten
21
ACUTE ZORGKETEN IN STROOMVERSNELLING
HELDERE AFSPRAKEN VOOR OPTIMALE PATIËNTENZORG Begin januari stond het Maasstad Ziekenhuis trots in de diverse media vanwege een innovatieve afspraak met zorgverzekeraars. Niet het aantal patiënten is van belang voor de betaling door de zorgverzekeraar, maar het bedrag is gebaseerd op de kwaliteit van zorg die we leveren. Hierbij kunnen we als
Focus op acute zorg gaat over onze hele keten De samenwerking in het hele huis en met onze partners is cruciaal, zo vertelt portefeuillehouder Acute zorg
ziekenhuis zelfs een bonus verdienen als we een hogere kwaliteit van zorg
en internist acute zorg Hien van
bieden dan we hebben afgesproken. De punten waarmee we de bonus kunnen
Leeuwen. “De afstemming tussen de
verdienen, hebben we als Maasstad Ziekenhuis zelf bepaald. Ze starten op de afdeling Spoedeisende Hulp (SEH) en doorlopen de hele keten binnen het
SEH en het beddenoverleg tussen de teamleiders van de verschillende verpleegafdelingen en het bureau
ziekenhuis. Bijvoorbeeld: “altijd plaats voor de ambulance” tot aan “een snelle
Opname is belangrijk. We doen het
doorlooptijd”. Het gaat om het hele traject dat de patiënt doorloopt, vanaf
samen. Dus als een patiënt van de SEH
binnenkomst bij de SEH tot aan het bed op de verpleegafdeling. Of een snelle
opgenomen moet worden in het
behandeling zodat de patiënt weer naar huis kan. We bieden dit samen met een goede klantgerichtheid zodat de patiënttevredenheid groter wordt. Doelen die we met elkaar kunnen halen.
ziekenhuis, maar de verpleegkundigen van de verpleegafdeling hebben geen tijd om de patiënt op te halen, dan kan de SEH verpleegkundige de patiënt brengen. Iets wat misschien logisch lijkt, maar wat we nooit zo deden. Het kan erg druk zijn met patiënten bij de Spoedeisende Hulp. De afspraak is dat er eerder wordt geëscaleerd naar de dokters, die vervolgens komen helpen op de SEH.“
22 MAASSTADTER
ACUTE ZORG
“We bekijken of we meer patiëntengroepen bij Aafje kunnen laten verblijven in plaats van in het ziekenhuis. De samenwerking met de huisartsen krijgt ook veel aandacht. Vanaf mei dit jaar zullen SEH en Huisartsenpost in de nacht gaan samenwerken. Een spannende maar mooie stap!”
Dit team maakt zich samen met veel andere zorgprofessionals hard voor optimale acute zorg.
Hien vertelt verder dat de samen
worden en hadden zelf inspirerende
werking met de partners in de keten,
ideeën bij de invulling. Dat werd een
zoals de huisartsen, ambulancedienst
concreet plan, waarin één van de
en Aafje, een grote rol spelen. Zo
belangrijke punten was dat we altijd
wordt de samenwerking met Aafje
toegankelijk willen zijn voor onze
rondom de acute zorgafdeling steeds
patiënten en nooit een stop willen
intensiever. “We bekijken of we meer
afkondigen voor de ambulances
patiëntengroepen bij Aafje kunnen
omdat onze SEH te vol is. Vorig jaar
laten verblijven in plaats van in het
gebeurde dat nog meerdere malen
ziekenhuis. De samenwerking met de
per week. Nu hebben we een afspraak
huisartsen krijgt ook veel aandacht.
dat we maximaal 50 stops per jaar
Vanaf mei dit jaar zullen SEH en
hebben. Een hoge ambitie dus.
Huisartsenpost in de nacht gaan
Daarom zijn we supertrots dat we tot
samenwerken. Een spannende maar
nu toe slechts vier keer een stop
mooie stap!”
hebben hoeven afgeven!”, belichten
Trots op de eerste resultaten
internist Rene van den Dorpel en chirurg Niels Schep, medisch managers van de SEH.
Aan de wieg van deze acute afspraak ligt een document dat door de medisch managers van de SEH is geschreven. “We sluiten helemaal aan bij de ambitie van het Maasstad Ziekenhuis om hét acute centrum te
23
Portaal Mijn Maasstad
Op weg naar een digitaal ondersteund ziekenhuis Vanaf 2020 zijn alle ziekenhuizen verplicht om patiënten digitaal hun medisch dossier te laten inzien en hen een digitaal ‘afschrift’ te kunnen geven. Het geeft patiënten de mogelijkheid om meer regie te voeren over hun gezondheid. Bijvoorbeeld door de medische gegevens te gebruiken in contacten met andere zorgverleners of om een goed overzicht te krijgen van hun eigen gezondheidssituatie. Met Mijn Maasstad Ziekenhuis kunnen we dit voor patiënten faciliteren.
ontwikkeling en uitbreiding van Mijn Maasstad
Start campagne Mijn Maasstad Ziekenhuis
Ziekenhuis, ondersteund vanuit een versnellings
Tijdens de e-healthweek (21 januari) zijn we gestart met
programma van de overheid (VIPP = Versnellings
een nieuwe campagne om Mijn Maasstad Ziekenhuis bij
programma Informatie Uitwisseling Patiënt en
zoveel mogelijk patiënten bekend te maken. We hebben
Professional).
gekozen voor een simpele boodschap die veel mensen
Sinds vorig jaar werken we daarom hard aan de
aanspreekt. We voldoen straks in 2020 niet alleen aan de wetgeving, maar hebben ook flinke stappen gezet in de richting van
Er zijn nieuwe flyers,
een digitaal ondersteund ziekenhuis. Een ziekenhuis waar
visitekaartjes, er
naast fysiek contact, de digitale mogelijkheden optimaal
staan banieren in de
benut worden om de zorg makkelijker en beter te maken.
centrale hal, je ziet het op de schermen
Naast online inzage, kunnen we met Mijn Maasstad
in de wachtkamer én
Ziekenhuis namelijk ook gebruik maken van
in de spreekkamer
e-consulten, vragenlijsten en allerlei ‘self-service’
bij de artsen.
mogelijkheden voor patiënten, zoals online een herhaalrecept aanvragen, kijken wanneer je volgende afspraak is, aanpassen van je mobiele telefoonnummer en e-mailadres en online een afspraak maken.
24 MAASSTADTER
GEZAMELIJKE ZORG DICHTBIJ
Bezoek neemt iedere maand toe – in februari meer dan 10.000 inlogs Het bezoek aan Mijn Maasstad Ziekenhuis neemt iedere maand toe. Sinds de start van de campagne in januari is het aantal bezoeken fors gestegen. In februari is er 10.045 keer ingelogd door 3.745 patiënten. Een deel van de patiënten logt dus regelmatig in.
Uitbreiding Mijn Maasstad Ziekenhuis
Op twee poli’s, Bariatrie en Dermatologie, onderzoekt
We willen Mijn Maasstad Ziekenhuis dit jaar nog
inbedden in het zorgproces en hoe we zinvol gebruik
uitbreiden met:
ervan kunnen stimuleren.
• radiologiebeelden • bijsluiters van medicijnen bij het medicatieoverzicht • online afspraken
de stagiaire hoe we het e-consult goed kunnen
Onderzoek toegankelijkheid patiëntenportaal Mijn Maasstad Ziekenhuis geeft toegang tot veel dossierinformatie. Maar kan iedereen het ook lezen, begrijpen en toepassen? Met Pharos, expertisecentrum voor gezondheidsverschillen, onderzoeken we hoe deze informatie zo toegankelijk mogelijk aangeboden kan worden. We nemen samen met drie andere ziekenhuizen deel aan dit onderzoek. In het Maasstad Ziekenhuis ligt de focus op het kunnen lezen, begrijpen en toepassen van bijvoorbeeld
Daarnaast zullen we steeds kleine verbeteringen blijven
consultverslagen of uitslagen. Kan iedereen iets met
doorvoeren die het voor de patiënt én voor de
deze informatie en als dat niet zo is, hoe kunnen we
medewerkers makkelijker maken.
ervoor zorgen dat het toegankelijker wordt voor alle
Onderzoek zinvol gebruik e-consult
gebruikers?
Er is al veel onderzoek gedaan naar wat het e-consult (beveiligde mail via Mijn Maasstad Ziekenhuis) betekent of kan betekenen voor patiënten. Voor zorgverleners is dit nog niet goed onderzocht. Daarom hebben we een stagiaire gevraagd met deze vraag aan de slag te gaan.
GEZAMENLIJKE ZORG DICHTBIJ Samen naar zinvol gebruik van digitale zorg
25
VAR
NIEUWS VAN DE VERPLEEGKUNDIGE ADVIESRAAD (VAR) In de samenstelling van de Verpleegkundige Adviesraad
Laat jouw mening of visie weten!
(VAR) hebben verschillende veranderingen plaatsgevonden.
Jouw input, mening of visie over onderwerpen die het verpleeg-
Vanaf 1 april heeft de VAR vijf nieuwe leden en een nieuw
kundig domein raken, is belangrijk en waardevol! Deel deze
dagelijks bestuur. Alle VAR leden zijn werkzaam als ver
met een VAR lid, contactpersoon of via het emailadres:
pleegkundige op verschillende afdelingen, behalve de
VerpleegkundigeAdviesraad@maasstadziekenhuis.nl
ambtelijk secretaris. De VAR leden vertegenwoordigen met veel enthousiasme de grootse beroepsgroep in het ziekenhuis.
Professionalisering van de verpleegkundige De VAR vindt professionalisering van de verpleegkundigen
De leden van de Verpleegkundige Adviesraad • Jacqueline van Houwelingen (voorzitter, werkzaam in de Vlinderpool)
belangrijk. Verpleegkundigen zijn meer dan ‘een paar handen
• Geraldiene Nieuwenhuis (vicevoorzitter, werkzaam op SVA 9)
aan bed’. Zij moeten ruimte krijgen voor eigen ideeën en
• Mirko Sloot (secretaris, werkzaam op SVA 3)
initiatieven die de patiëntenzorg versterken.
• Nel Evers (ambtelijk secretaris)
Verpleegkunde is ons vák, wij zijn professionals en behoren
• Eva Brinkman (algemeen VAR lid werkzaam op de SEH)
een belangrijke stem te hebben in het verpleegkundig beleid
• Willemijn Broekhuizen (algemeen VAR lid werkzaam op SVA 5)
en in de organisatie. Het bestuur van het Maasstad Ziekenhuis
• Karin Djemor (algemeen VAR lid werkzaam op de SEH)
steunt en stimuleert het oppakken van deze ontwikkelingen
• Peter van Hilten (algemeen VAR lid werkzaam op het BWC)
en verantwoordelijkheden.
• Marissa IJsselstijn (algemeen VAR lid werkzaam op SVA 6) • Rob Oosterhof (algemeen VAR lid werkzaam als avond/
Een aantal thema’s die bijdragen aan doorgaande professionalisering en waar de VAR zich in de toekomst op gaat en/of blijft richten zijn: - Verpleegkundig Leiderschap
nacht/weekend hoofd) • Judy Scharink (algemeen VAR Lid werkzaam op het Observatorium) • Caspard Spier (algemeen VAR lid werkzaam op SVA 6)
- Evidence Based Practice - Value Based Health Care - Functiedifferentiatie MBO-HBO - Landelijk Project ‘Ontregel de zorg’ - E- Health - Werkklimaat - Vaccinatiebeleid - Duurzaamheid
Communicatie De VAR wil steeds meer gaan betekenen voor de verpleegkun digen. Zo wordt er hard gewerkt aan de eigen intranetpagina. Hier worden activiteiten en verpleegkundige ontwikkelingen gedeeld en zullen de VAR leden zich voorstellen. Houd op intranet de pagina van de VAR goed in de gaten!
Bereikbaarheid De VAR vergadert elke 1e en 3e maandagmiddag van de maand op de vierde etage in de kamer van de OR, bouwdeel F/G. De VAR heeft op bijna elke standaard verpleegafdeling (SVA) twee aanspreekpunten (contactpersonen). Zes keer in het jaar wordt er een contactpersonenbijeenkomst georganiseerd.
26 MAASSTADTER
De leden van de Verpleegkundige Adviesraad Achterste rij: Geraldiene Nieuwenhuis, Eva Brinkman en Karin Djermor Zittend op de bank van links naar rechts: Rob Oosterhof, Willemijn Broekhuizen, Jacqueline van Houwelingen, Nel Evers en Marissa IJsselstijn Zittend op de voorgrond: Judy Scharink en Mirko Sloot Niet op de foto: Peter van Hilten en Caspard Spier
NIEUWS VAN OR
Nieuws vanuit de ondernemingsraad Lopende zaken: functiedifferentiatie
Al jarenlang het onderwerp van gesprek en het lijkt nu echt op korte termijn te worden ingevoerd: functiedifferentiatie binnen de verpleegkundige beroepsgroep. Hiermee wordt getracht onderscheid aan te brengen tussen MBO-opgeleide verpleegkundigen en HBO-opgeleide regieverpleegkundigen inclusief bijbehorende registraties in het BIG-register. De ondernemingsraad heeft zich laten informeren door Erny van den Berg van het programma Verpleging in Beweging over hoe dit binnen het Maasstad Ziekenhuis wordt aangepakt. De meerwaarde van de HBO verpleegkundige ligt vooral op
Zo is het is belangrijk dat er bij calamiteiten dag en nacht
het gebied van Evidence Based Practice en het geven van
goed opgeleide bedrijfshulpverlening aanwezig is. Ben je
onderwijs in de praktijk. Van beide beroepsgroepen wordt
geïnteresseerd om als BHV-er beschikbaar te zijn, meld je dan
verwacht dat ze alle noodzakelijk zorg kunnen verlenen,
aan bij Jeanet van der Stel StelJ@maasstadziekenhuis.nl
hierbij zijn theorie- en praktijkervaring complementair.
Medewerkerstevredenheidsonderzoek (MTO)
Deze aanpak wordt ook nauw afgestemd met de VAR
Uit het MTO van 2018 is naast de werkdruk, ook het
(Verpleegkundige Adviesraad). Naar verwachting studeren in
onderwerp pesten en intimidatie naar voren gekomen. De
juni de eerste regieverpleegkundigen in ons ziekenhuis af,
ondernemingsraad heeft zijn zorgen hierover uitgesproken en
waarna in de vorm van een pilot ervaring wordt opgedaan
wordt door de raad van bestuur en HR nauw betrokken bij het
met de werking in de praktijk.
verbeterplan. Sinds vorig jaar staat de cursus agressie en
Bedrijfshulpverlening (BHV)
geweld klaar in de Maaswijzer. Deze cursus geeft jullie handvatten, hoe hiermee om te gaan. Aan deze module is een
Onze collega’s van het BHV team komen samen met IMTS
training gekoppeld waarin je je eigen situaties kunt bespreken
beveiliging in actie bij calamiteiten. De BHV-ploegleiders
en word je geholpen hiermee om te gaan. Laten we goed
begeleiden hen. Regelmatig vinden er ontruimings
voor elkaar zorgen, begin daarom bij jezelf.
oefeningen plaats. De ondernemingsraad wordt goed op de hoogte gehouden Op dit moment is er een vacature voor een coördinator
over de verschillende onderwerpen, maar uiteraard kun jij
bedrijfshulpverlening. Organisatiebreed zijn er veel zaken
ook contact opnemen bij vragen of opmerkingen via
met betrekking tot de bedrijfshulpverlening die goed zijn
eversn@maasstadziekenhuis.nl.
geregeld, maar bepaalde aspecten verdienen extra aandacht.
27
MIJN KERNWAARDE, MIJN DRIJFVEER
TRUDY LANGSTRAAT ANESTHESIEMEDEWERKER EN PRAKTIJKOPLEIDER VOOR ANESTHESIEMEDEWERKERS IN OPLEIDING In de rubriek ‘Mijn kernwaarde, mijn drijfveer’ laten we medewerkers aan het woord over hun favoriete kernwaarde. Trudy Langstraat is anesthesie medewerker en praktijkopleider. Ze is trots op het feit dat ze al bijna 29 jaar in dienst is van het Maasstad Ziekenhuis. Van alle kernwaarden springt gast gerichtheid er voor haar uit.
“Iedereen doet zijn
“Ik vind dat je voorzichtig moet
of haar uiterste best
omgaan met de kwetsbaarheid van de
om gastgericht en deskundig te zijn.”
patiënt zo comfortabel mogelijk te
periode de kans krijgen het voor de maken, zit het hem in kleine dingen
Trudy: “Hoewel patiënten maar kort bij
zoals bijvoorbeeld die extra deken.
ons verblijven, vind ik het belangrijk
De patiënt voelt zich enorm kwetsbaar
dat ze het zo aangenaam mogelijk
op de operatietafel. Het kan ook erg
hebben. Een ingreep is best spannend,
beangstigend zijn. Op zo’n moment
dus ik doe er veel aan om de patiënt
geef je net een klein beetje meer
ontspanning en rust te brengen. Dat
Tender Love and Care. Dit is een kort
begint al met een warme, vriendelijke
moment dat het gevoel van veiligheid
benadering en door te benoemen wat
en comfort kan bewerkstelligen.
ik ga doen. Ook zorg ik ervoor dat ze
We doen dit door ons te verplaatsen
het lekker warm en behaaglijk hebben.”
in de patiënt. Tenslotte willen we ons
Gastgericht Niet alleen Trudy is gastgericht, maar ook haar collega anesthesiemedewer kers. “Ik doe heel leuk werk met prettige collega’s in een goede sfeer. Iedereen doet zijn of haar uiterste best om gastgericht en deskundig te zijn.”
28 MAASSTADTER
patiënt, in ons geval, op het operatie complex. Omdat we maar een korte
allemaal goed, veilig, respectvol en comfortabel voelen op een plaats die veel angst kan oproepen.