Klinische werkgroepen 2022
VOORWOORD
TRANSPARANTIE VAN ZIEKENHUISKWALITEIT
In het laatste decennium toonden ziekenhuizen toenemende interesse in het meten van de kwaliteit van de geleverde zorg.
Samen met deze toename van kwaliteitsmetingen, -projecten en -benchmarks, komt ook de behoefte aan transparantie van deze gegevens. Deze transparantie kan intern in het ziekenhuis zijn, waardoor zorgverleners inzicht krijgen in foutgevoelige procedures die kunnen (moeten) leiden tot kwaliteitsverbeteringsacties, veranderingen in de zorg en betere resultaten. Maar de transparantie kan ook binnen een netwerk zijn, waarbij het een tool is voor benchmarking, peer-to-peer learning en kennisdeling.
COLLABORATIVE LEARNING IN VZNKUL
In het Vlaams Ziekenhuisnetwerk KU Leuven (VznkuL) werken 31 ziekenhuizen samen om de kwaliteit van de zorg op alle niveaus in het ziekenhuis te verbeteren.
Om dit doel te bereiken, heeft VznkuL een collaboratieve leergemeenschap
uitgebouwd waar peers samenwerken om gegevens te delen en kennis op te bouwen in meer dan 30 werkgroepen.
Een deel van deze werkgroepen werkt rond de operationele ziekenhuisperformantie en efficiëntie, terwijl andere werkgroepen klinisch gericht zijn en specifiek rond een bepaalde pathologie werken.
In de klinische werkgroepen worden kwaliteitsindicatoren gedefinieerd, gevalideerd, gemeten, gerapporteerd, geanalyseerd en besproken. Op basis van de resultaten worden kwaliteitsverbeteringsprojecten gestart. Het evolueren naar automatische acquisitie en analyse van de data gevolgd door een aantrekkelijke en efficiënte visualisatie blijkt dermate belangrijk voor het succes van deze projecten, dat dit een van onze prioriteiten werd. VznkuL ging hiervoor een samenwerking aan met een start-up Tiro.health.
Caroline Weltens, medisch directeurBENCHMARKS
In VznkuL hebben we vastgesteld dat het nuttig is om onderscheid te maken tussen kwaliteitsindicatoren voor interne en externe transparantie. Een mix van kwaliteitsindicatoren voor verantwoording (externe transparantie) en kwaliteitsindicatoren voor kwaliteitsverbetering (interne transparantie) wordt met succes in het netwerk gemeten. Kwaliteitsindicatoren voor verantwoording moeten stabiel zijn over een langere periode, vereisen een uitgebreide validatie en bewaken ziekenhuisbrede processen. In VznkuL worden bijvoorbeeld ziekenhuissterfte en heropnameratio’s gerapporteerd.
Pathologiespecifieke kwaliteitsindicatoren gericht op directe kwaliteitsverbeteringsacties worden gemeten in klinische werkgroepen. Deze kwaliteitsindicatoren kunnen snel worden aangepast aan wisselende klinische omstandigheden en behoeften. Benchmarks van beide typen kwaliteitsindicatoren worden op niet-anonieme wijze gerapporteerd binnen het netwerk. De volgende stap is om over te gaan naar publieke rapportering voor een geselecteerde set kwaliteitsindicatoren.
Klinische werkgroepen worden opgericht rond een specifieke pathologie
op initiatief van de clinicus zelf. De behandelde thema’s, de werkwijze en de gelegde accenten worden door de werkgroep zelf bepaald. Zo zijn ook alle verzamelde data en de hieruitvolgende analyses eigendom van de werkgroep.
Het VznkuL waakt erover dat het einddoel, namelijk de kwaliteit van zorg optimaliseren door kennis te delen, in alle werkgroepen centraal blijft staan.
WAT BIEDT VZNKUL
VznkuL bezit een unieke positie in het Vlaamse ziekenhuislandschap: de jarenlange samenwerking tussen de ziekenhuizen op gebied van kwaliteit is een sterk fundament om in vertrouwen samen te werken rond klinische projecten. Het netwerk heeft ondertussen ook expertise opgebouwd in het verzamelen, valideren en verwerken van data uit de ziekenhuizen. Tot slot is er de groeiende samenwerking tussen artsen in de disciplinespecifieke werkgroepen die werken aan de optimalisatie van de zorg.
Dit laat het VznkuL toe zijn leden data aan te bieden die de ziekenhuizen toelaten hun klinische performantie te meten, variaties in de tijd te objectiveren en zich te vergelijken met hun peers en met de geldende standaarden.
WAT IN 2022-2024?
Hiermee worden onze priorteiten voor de nabije toekomst ook duidelijk: we willen het aantal werkgroepen uitbreiden, de deelname van de ziekenhuizen verhogen, data handling simplifieren, de webapplicatie met de resultaten optimaliseren en transparantie vergroten. Ondertussen exploreren we ook hoe we de enorme hoeveelheid aan data waarover de werkgroepen ondertussen beschikken op een geprofessionalieerde wijze kunnen aanbieden aan onze gebruikers.
In dit jaarrapport geven we een overzicht van de vooruitgang van de klinische projecten in 2021-2022.
Data zijn eigendom van de respectievelijke pathologie specifieke werkgroep
Lens C,
Enerzijds hebben we binnen de werkgroep beroertezorg de resultaten van enkele kwaliteitsindicatoren (zie kader) die per semester worden opgevolgd en de registratie van de data omtrent trombectomie. Anderzijds is er ook het pilootproject met az groeninge, waarbij de mulitziekenhuis zorgprogramma werking verder wordt uitgerold.
Het doel van de multiziekenhuis zorgprogrammawerking is om in kaart te kunnen brengen in hoeverre er met verschillende ziekenhuizen gemeenschappelijk protocollen en indicatoren ontwikkeld kunnen worden en wat hierbij mogelijke struikelblokken of faciliterende factoren zijn.
Bij de multiziekenhuis zorgprogrammawerking worden zorgtrajecten, richtlijnen en kwaliteitsindicatoren op elkaar afgestemd met twee ziekenhuizen. Binnen dit project werd er in 2021-2022 heel wat progressie gemaakt:
• Er werden afspraken gemaakt omtrent het labelen en het definiëren van indicatoren. Voor de rapportering van deze indicatoren wordt momenteel nog de laatste hand gelegd aan de ontwikkeling van een multiziekehuis KZI-rapport in het elektronisch patiëntendossier.
• Verder werd er ook gewerkt aan een gemeenschappelijke database voor dataregistratie. Hiervoor werd er een nieuwe formasa ontwikkeld. Deze werd getest in UZ Leuven en az groeninge. De volgende stap in dit project is om het gebruik van de formasa verder uit te breiden naar een aantal andere geïnteresseerde ziekenhuizen, om zo het gebruik verder te optimaliseren.
• Als laatste wordt er gewerkt aan de ontwikkeling van een generiek protocol, wat een leidraad moet bieden in de optimalisatie van de zorgprocessen voor patiënten die een beroerte hebben doorgemaakt.
Hierbij willen we een gemeenschappelijke kapstok ontwikkelen, waar er ruimte blijft voor toevoeging van ziekenhuis specifieke elementen.
E,
tens C,
K
R (2022) Variation in stroke care at the hospital level: A cross-sectional multicenter study. Front. Neurol. 13:1004901. doi: 10.3389/fneur.2022.1004901
VOORZITTER
European Association on Health Law
Gent | 20-22 april 2022
HEUPFRACTUREN RESULTATEN
De interactieve app met de door de leden gewenste indicatoren is een feit! Pieter Stijnen, stafmedewerker Management en Informatierapportering UZ Leuven ontwikkelde deze app op een nieuw platform dat meer security biedt en de mogelijkheid heeft de toegang te differentiëren.
De app laat toe dat deelnemende chirurgen naast de incidentie van comorbiditeiten, complicaties en heringrepen, ook de variatie met volgende continue variabelen kunnen bekijken: verblijfsduur, Elixhauserscore, tijd tot het operatiekwartier en leeftijd. Tevens kunnen deze continue variabelen geanalyseerd worden tegenover: het aantal index complicaties, heringrepen en comorbiditeiten, ongeplande heropnames binnen 30 dagen, in ziekenhuis mortaliteit, indexopname in weekend en op weekdag, operatiemaand en operatie in het weekend.
De chirurg kan de eigen data downloaden. De bron van deze data zijn de Minimale ZiekenhuisGegevens (MZG). Momenteel betreft dit de jaren 2016 tot en met 2020. Omdat het VznkuL over de MZG van al haar leden beschikt, zullen we deze app verder uitbreiden met de leden die nog niet deelnemen zodat alle heupchirurgen kunnen genieten van de meerwaarde van deze interactieve app.
De werkgroep zal de komende periode deze app verder verkennen en hieruit gemeenscahppeljike verbeterprojecten selecteren. Wist-je-dat
LIESBREUK
INDICATOREN
Vooreerst heeft de werkgroep respiratoire oncologie een jarenlange ervaring in het genereren en bespreken van gemeenschappelijke richtlijnen voor de behandeling van longkanker. Sinds 2018 worden deze afgestemd op de recentste “ESMO clinical practice” richtlijnen, die door participanten uit verschillende VznkuL ziekenhuizen gelezen worden en waar nodig geannoteerd aan de Vlaamse context. Vervolgens werd in 2019 een beperkte lijst kwaliteitsindicatoren vastgelegd voor een proefproject met elf ziekenhuizen. Enerzijds werd hierbij werd nagegaan of vooraf aan de start van de therapie geselecteerde variabelen (educatie niveau, WHO performantie status, histologie, cTNM en behandelintentie) gecollecteerd werden, zoals vooropgesteld door Value Based Healthcare initiatieven als VIKZ en/of ICHOM. Anderzijds werd nagegaan of tevens patiënt-gerapporteerde (PRO) uitkomsten als symptoomlast en levenskwaliteit verzameld werden.
De elf ziekenhuizen registreren de performance status, de histologie, de TNM classificatie en de therapie intentie. De baseline PRO symptoomlast en Quality of Life wordt in 80% van de deelnemende ziekenhuizen geregistreerd.
De kwaliteit van de invullingen is over het algemeen zeer goed: een correcte registratie van > 95% werd vastgesteld voor alle baseline items behalve histologie (90.3%; niet steeds gekend preoperatief) en educatie graad (54%). De invulling van symptoomlast en Quality of Life scoort minder goed want deze zijn respectievelijk in slechts 70% en 65% van de dossiers terug te vinden.
De door het Vlaams Instituut voor Kwaliteit van Zorg (VIKZ) gerapporteerde indicatoren over longkanker werden in de werkgroep besproken. In 2021 werd ook gewerkt rond de implementatie van een Mynexuzhealth App dagboek symptoomlast tijdens therapie. Het doel van deze registratie is sneller te kunnen reageren op ernstige bijwerkingen.
DEELNEMENDE ZIEKENHUIZEN
VOORZITTER
Frank Van der Aa, UZ LeuvenUROGENITALE
OPPERVLAKKIGE BLAASTUMOREN
KWALITEITSINDICATOREN
Data kwaliteit Aanwezigheid van detrusor spier in resectiespecimen Her TURBT uitgevoerd Macroscopische volledige resectie Postoperatieve éénmalige chemotherapie instillatie Opstarten van adjuvante BCG behandeling
RESULTATEN
Binnen de werkgroep wordt verder gewerkt aan een verbetering van de kwaliteit van registratie en rapportering. Hiervoor werd een online dashboard ontwikkeld dat vanuit de verschillende sites en via het intranet van VznkuL toegankelijk is. De verschillende indicatoren kunnen per centrum geraadpleegd worden.
DEELNEMENDE ZIEKENHUIS
az Sint-Blasius | AZ Diest | az groeninge | AZ Sint-Lucas | AZ Maria Middelares | Az Damiaan | AZ Turnhout | AZ Aalst-Asse-Ninove
TUMOREN
PROTSTAATKANKER
De werkgroep prostaatkanker werd plechtig opgericht op 12 mei 2022 in the Best of Both Worlds te Leuven met de financiële steun van Ipsen.
De interactieve app ontwikkeld door dr. Andries Clinckaert in het kader van zijn doctoraat Prosquare werd er voorgesteld. We kregen ook inzage in de praktische ervaring van az Sint-Blasius door dr. Dieter Ost met de registratie van de indicatoren voor dit project. Hij toonde er hun eerste resultaten.
In de pilootfase deden az groeninge, az Sint-Blasius, az Sint-Jan BruggeOostende en UZ Leuven mee. Andere leden kunnen aansluiten bij dit project. De registratie verloopt via een formasa (zie ook verder in dit magazine: Tiro.health).
SCREENSHOTS UIT HET INTERACTIEVE
DASHBOARD VAN OPPERVLAKKIGE BLAASTUMOREN
VAATHEELKUNDE
KWALITEITSINDICATOREN
Deze indicatoren werden tijdens het al doorlopen traject als waardevol weerhouden: Algemeen
Niet geplande heropname binnen 30 dagen na ontslag na arteriële ingreep
Occlusief onderste ledematen
• % punctieplaatscomplicaties die interventie vereisen binnen 30 dagen na endovasculaire ingreep voor perifeer occlusief lijden
• Majeure amputatie binnen 1 maand na ingreep voor RF 1-3
• Majeure amputatie binnen 1 jaar na ingreep voor RF 1-3
• Registratie cardiovasculair risicoprofiel bij occlusief lijden
• Behandeling met antiaggregantia/ anticoagulantia bij occlusief lijden
• 1e screening uitgevoerd van AAA bij occlusief lijden
• Wandeltraining als eerstelijnstherapie bij RF 1-3
Carotislijden
• CVA binnen 1 maand na ingreep (symptomatisch carotislijden)
• CVA binnen 1 maand na ingreep (asymptomatisch carotislijden)
• TIA binnen 1 maand na ingreep (symptomatisch carotislijden)
• TIA binnen 1 maand na ingreep (asymptomatisch carotislijden)
• Tijd tussen 1e symptoom en ingreep is ≤14dagen (symptomatisch carotis lijden)
DEELNEMERS
Uitzonderlijk nemen aan de werkgroep vaatheelkunde naast 18 VznkuL-leden ook veel ziekenhuizen die geen lid zijn van VznkuL (25) - waarvan een aantal Franstalige ziekenhuizen (7) - deel:
Algemeen Stedelijk Ziekenhuis Aalst | AZ Alma | Az Damiaan AZ Delta | az groeninge | AZ Herentals | AZ Jan Portaels
AZ Klina | AZ Lokeren | AZ Monica | AZ Sint-Jan Brugge-Oostende AZ Delta | AZ Turnhout | Centre Hospitalier Regional de Namur CH de Jolimont | Clinique Saint-Pierre Ottignies
Heilig Hart Ziekenhuis Lier | Grand Hopital de Charleroi Imeldaziekenhuis | Jan Yperman ziekenhuis | Jessa ziekenhuis Noorderhart-Mariaziekenhuis | OLV Aalst-Asse-Ninove Regionaal Ziekenhuis Heilig Hart Leuven | Sint-Andries Ziekenhuis Sint-Maria Halle | Sint-Elisabethziekenhuis Zottegem Sint-Franciscusziekenhuis | Sint-Maarten | Sint-Jozefskliniek Izegem Sint-Trudroziekenhuis | UCL Clinique Universitair Saint Luc Brussel | UZ Brussel | UZ Gent | UZ Leuven | UZA | Ziekenhuis Oost-Limburg | ZNA | CHU Liège | CHU Tivoli La Louvière
= Deelnemers kerngroep
Aneurysmatisch lijden
• 30 dagen mortaliteit na electieve AAA ingreep
• 2 jaar mortaliteit na electieve AAA ingreep
• % DAP (Dose Area Product) waarde bij electieve EVAR-procedure ≤200 Gycm²
Veneus lijden
• Geregistreerde DVT binnen 1 maand na veneuze ingreep
• Geregistreerde infectie binnen 1 maand na veneuze ingreep
• Preoperatieve echo uitgevoerd voor veneuze ingreepEndoveneuze ingreep als primaire ingreep bij veneus lijden
Algemeen
Het project heeft al vele fases doorlopen sinds de oppuntstelling van de indicatordefinities en de bijhorende flowcharts en streefwaarden. Eerst werd getracht om de gegevens voor de indicatoren op manuele wijze te verzamelen, maar dit bleek al snel te arbeidsintensief. Vervolgens werd gekeken naar de bruikbaarheid van de Minimale Ziekenhuis Gegevens (MZG). Dit leidde niet tot de gewenste resultaten, omdat de gegevens niet specifiek genoeg waren om alle indicatoren automatisch te genereren (2016-2019).
De deelnemende ziekenhuizen werden daarna (2020) gestimuleerd om de nodige gegevens (semi)-gestructureerd te capteren in hun Elektronisch Patiëntendossier (EPD). Initieel leek dit een interessante piste, maar er bleek vooral een tekort te zijn aan mankracht en beschikbare tijd om dit proces te implementeren in de verschillende EPD’s. Bovendien waren veel ziekenhuizen in afwachting van een nieuw EPD waardoor er geen grote investeringen meer gedaan konden worden in het huidige EPD.
Resultaten 2021-2022
In 2021 werd sterk ingezet op het voeren van actie rond correcte én volledige gestructureerde data captatie binnen UZ Leuven met bijhorende visualisatie van de indicatoren, teneinde met een goed voorbeeld hernieuwde interesse te wekken. Heel recent (2022) werd deze werkgroep via VznkuL in contact gebracht met het start-up bedrijf Tiro.health dat ervoor zorgt dat gestructureerde data uit het EPD op een vlugge, bruikbare en overzichtelijke manier in een interactief dashboard worden gegoten. Als pilootproject werd er in samenwerking met Tiro.health een dashboard ontwikkeld voor enkele van de kwaliteitsindicatoren. De volgende kwaliteitsindicatoren werden in het dashboard opgenomen:
Carotislijden
• CVA binnen 1 maand na ingreep (symptomatisch carotislijden)
CVA binnen 1 maand na ingreep (asymptomatisch carotislijden)
TIA binnen 1 maand na ingreep (symptomatisch carotislijden)
TIA binnen 1 maand na ingreep (asymptomatisch carotislijden)
Aneurysmatisch lijden
De visualisatie van de kwaliteitsindicatoren wordt gezien als een opportuniteit om uit te breiden naar diverse andere ziekenhuizen om zo te kunnen starten met het langverwachte benchmarkmodel.
Bleef er nog de moeilijkheid om data uit andere ziekenhuizen op een ergonomische manier in te brengen. Om dit probleem te verhelpen ontwikkelde Tiro.health een online notitietool. Dit betekent dat alle leden van de werkgroep overal (met internet) toegang hebben tot deze online notitietool, onafhankelijk van het EPD-programma in het ziekenhuis. Hierin worden de minimale gegevens bevraagd nodig voor een volledige registratie van de bovenvermelde indicatoren.
Planning
Deze tool werd voorgesteld aan het kernteam van deze werkgroep. Er zal een benchmarkingproject gestart worden waarbij de leden de notitietool voor het eerst zullen gebruiken en de gegevens van de bovenvermelde indicatoren zullen registreren. Dit zal retrospectief gebeuren voor de gegevens van januari tot en met september 2022 en prospectief voor die van oktober tot en met december 2022.
Bronvermelding
Er wordt ook gewerkt aan een rechtstreekse verbinding tussen het EPD en de online notitietool, alsook de mogelijkheid voor de artsen om een tekstverslag te genereren in de notitietool. Dit tekstverslag kunnen ze dan, indien gewenst, overnemen in hun EPD.
Toekomst
Begin 2023 zullen deze resultaten geëvalueerd worden en zal dezelfde oefening doorgetrokken worden naar de hele werkgroep om zoveel mogelijk ziekenhuizen warm te maken voor deze registratiemethode. Er zullen dan ook extra kwaliteitsindicatoren uit de 20 indicatoren die vooropgesteld zijn, geprogrammeerd worden in het dashboard.
Adviezen
Verplichting van registratie (op nationaal niveau) binnen elk soort EPD mét facilitatie van registratietools (en de bijhorende mankracht/financiering) zou een grote aanmoediging zijn voor ziekenhuizen om de implementatie ervan te verwezenlijken. Dit zal bovendien leiden tot kwaliteitsverbetering / een hoger kwaliteitsbewustzijn op nationaal niveau. Een nationale benchmarking kan hier ook uit voortvloeien.
1Quality Indicators in Vascular Surgery: Toward a National Consensus on 20 Quality Indicators in Belgium. Peerboom D, De Coster J, Vanhaecht K, Weltens C, Fourneau I; Belgian Vascular Quality Indicator research group. Ann Vasc Surg. 2020 Aug 6:S0890-5096(20)30629-4. doi: 10.1016/j.avsg.2020.07.037.
European Association on Health Law
Gent | 20-22 april 2022
POSTERPRESENTATIE
De posterpresentatie op de linkerpagina toont - hoewel het specifiek over de werkgroep prostaatkanker gaat - wat Tiro.health aan onze klinische werkgroepen biedt: een multi-center benchmarking applicatie, onafhankelijk van specifieke EPD-systemen. Bovendien ontwikkelde Tiro.health ook voor de werkgroepen liesbreuk (FLIPR), beroertezorg en blaaskanker een interactieve dashboard applicatie. Deze app met 2factor authentication biedt aan de deelnemende artsen en zorgverleners die participeren aan de desbetreffende werkgroep de mogelijkheid hun kwaliteitsindicatoren online op te volgen. Het is steeds de werkgroep die bepaalt wat Tiro.health dient te visualiseren.
NOTITIETOOL
Naast de dashboard-applicaties, ontwikkelt Tiro.health ook een handige tool die gestructureerde medische verslagen maakt: Atticus. Onderstaande afbeelding toont hoe Atticus is geconfigureerd voor vaatheelkunde. Vanuit het EPD systeem opent een dynamisch formulier, vooringevuld met enkele parameters. De arts vult aan waar nodig en de tool genereert automatisch een verslag dat terug naar het EPD wordt gestuurd. Achterliggend maakt Atticus gebruik van standaardcoderingen (SNOMED CT) en een internationaal data-model waardoor data-analyse achteraf sterk vereenvoudigd en versneld wordt. Uiteraard blijft de arts steeds eigenaar van alle data.