High Life NL 11-03

Page 1

#03-2011 GRATIS

opinie en lifestyle magazine voor growers en blowers



Guerilla Als ik dit typ is het rotweer. Het is grijs en nat, niet echt lekker voor een ¿jne wandeling in de Pooie 1ederlandse natXXr. 2n]e kweekPedewerker 3iet *roen wrijIt ]ich daarentegen in de handen. 'it is een Xitgele]en kans voor heP oP nieXwe locaties te scoXten oI al gevonden plekken te Eewerken. 3iet is naPelijk een enthoXsiast gXerillakweker, en volgens heP ]ijn regenachtige dagen als de]e priPa geschikt oP er op Xit te gaan. -e komt immers letterlijk en ¿guurlijk bijna geen

ste tijd krijgen te verduren blijft het mooi om te

hond tegen als je op een natte dag als vandaag de

lezen hoeveel plezier we met zijn allen aan ons

natuur opzoekt. En dat is precies wat Piet en an-

groene kruid beleven. Laten we hopen dat dat

dere guerillakwekers het liefst zien, want zo kun-

ook in de toekomst mogelijk blijft.

nen zij ongestoord werken aan hun vrije tuintje in de natuur. In een uitgebreid artikel geeft Piet in

Want hoe je het ook went of keert, de War on

dit nummer een aantal tips voor het kweken in het

Drugs blijft voor generaal Opstelten en zijn ad-

wild. Waar vind je geschikte locaties, hoe bereid

judant Teeven een favoriet onderwerp. Via hun

je de grond voor, werk je met zaad of stekken,

huisorgaan De Telegraaf bestoken ze het volk bij-

hoe bestrijd je slakken, etcetera. Cannabiskrijger

na dagelijks met nieuws van het front. Dat daar-

Piet zal ook later dit jaar verslag blijven doen van

bij wel eens een loopje met de waarheid wordt

zijn eigen guerillakweek.

genomen is niet verrassend. In tijden van oorlog is de waarheid het eerste slachtoffer, is een be-

Overigens lees je veel meer artikelen over de

kend citaat over oorlogsvoering. Zo meldde Op-

kweek van onze geliefde cannabisplant. We nemen

stelten tijdens een bezoek aan Amsterdam dat de

weer eens het kweken met LEDs onder de loep, kij-

invoering van de wietpas alleen maar goed voor

ken naar bewateringssystemen en de (ideale) pH,

de hoofdstad zou zijn. Onzin natuurlijk, net zoals

en schrijven over een nieuw product, waarmee het

de opmerkingen van de burgemeesters van Roo-

ontkiemen van zaad verbeterd zou worden. En na-

sendaal en Etten-Leur, dat de overlast van wiet-

tuurlijk vind je ook de gebruikelijke bijdragen van

toeristen zo was afgenomen, na de sluiting van

Ed Rosenthal en Jorge Cervantes.

coffeeshops in die gemeenten. Verslaggevers van de regionale krant meldden dat ze al om negen

Over kweken gesproken, zet 25 april in je agen-

uur ’s ochtends de eerste hosselaars op straat

da. Dan zendt de NCRV de ¿lm Nederwiet de

tegenkwamen. Maar ja, als je eerst zo ferm in-

moevie uit. We spraken met een van de makers

grijpt, wil je later natuurlijk niet toegeven dat

van deze teledocumentaire, Maaik Krijgsman, die

het voor niks was.

zelf ook aan het kweken sloeg, om zo een beter inzicht in het onderwerp te krijgen. Naast een

En zo modderen we voorlopig voort. We hebben

verslag over hun eigen kweekactiviteiten komen

een kabinet dat totaal anticannabis is, en onlangs

ook coffeeshopondernemers en kwekers aan het

zelfs al mijmerde over een private gevangenis, zo-

woord. Een van hen is Doede de Jong, die eerder

als in de Verenigde Staten. Want dat snappen ze

al eens in dit blad is geportretteerd. Doede is een

dan weer wel, hun verkrampte antiwiet-beleid zal

kweker uit Friesland die openlijk voor zijn activi-

immers alleen maar resulteren in grotere gevange-

teiten uitkomt. Dat hij daarvoor al enige malen

nissen. Ja, Opstelten ziet het helemaal zitten, ge-

voor de rechter stond maakt hem niet uit. Het

tuige zijn laatste oprispingen; growshops moeten

gaat hem om het principe; het kweken van een

strafbaar worden, en iedereen die de kweek van

plantje zou niet strafbaar moeten zijn. Alleen al

cannabis mogelijk maakt, zou ook een straf tot

om het portret van Doede de Jong zou iedereen

maximaal drie jaar moeten krijgen.

naar deze ¿lm moeten kijken. Haha, dan heb je inderdaad extra gevangenisNaast al deze aandacht voor de growers onder

sen nodig. Ik reserveer vast een plaatsje in het

ons, komen de blowers in dit nummer ook weer

dichtstbijzijnde Huis van Bewaring, want met

aan hun trekken. In vaste rubrieken als portret

onze tips voor de guerillakweek mogen wij later

van een blower en de eerste keer laten we de

vast ook de bak in. Ik zou zeggen, tot ziens daar!

blower aan het woord over zijn of haar ervaringen

Het kon wel eens druk worden.

met wiet en hasj. Wernard Bruining bezocht de prachtige coffeeshop Wiz-Art in Stadskanaal en sprak daar ook een aantal liefhebbers. Ondanks

5oE 7Xinstra

Voorwoord van de uitgever De Nederlandse overheid voert een liberaal beleid t.a.v. cannabis. Het gebruik van cannabis wordt in de Nederlandse Opiumwet niet strafbaar gesteld. Vele gemeenten gedogen coffeeshops van waaruit hasj en wiet worden verhandeld. Met het gedogen van deze coffeeshops heeft de overheid een goede scheiding van de drugsmarkten weten te bereiken. Zo’n één miljoen blowers weten de weg naar de coffeeshop te vinden of voorzien d.m.v. kleinschalige hennepteelt in hun eigen gebruik. De cannabisconsument is de samenleving op geen enkele wijze tot last. Hij wordt in ons land dan ook terecht niet als een crimineel behandeld. Sommige politici en vertegenwoordigers van het openbaar bestuur zijn groot voorstander van het legaliseren van cannabis. Aan legalisatie gaat gewoonlijk een lange periode van normalisatie vooraf. De uitgever hoopt middels het blad ‘Highlife’ het publiek te informeren en hiermee een positieve bijdrage te leveren aan de normalisatie van cannabis. In zijn blad geeft hij zowel voor- als tegenstanders van cannabis de ruimte hun mening te ventileren. Dit betekent niet dat de uitgever het met de inhoud van alle artikelen of advertenties eens is. De uitgever distantieert zich uitdrukkelijk van gepubliceerde uitlatingen of afbeeldingen die de indruk wekken dat er reclame wordt gemaakt voor het gebruik of productie van cannabis. Niets uit deze uitgave mag op welke wijze dan ook vermenigvuldigd of overgenomen worden zonder voorafgaande toestemming van de uitgever en de andere auteursrechthebbenden. De uitgever kan niet aansprakelijk worden gesteld voor de inhoud en/of de doelstelling van de advertenties. De redactie neemt geen enkele verantwoording voor ongevraagde inzendingen.

alle politieke shit die blowers en growers de laat-

3



03 11

24

29

34

Deze keer staat in de serie Fenomenen in de

De NCRV zendt op 25 april de ¿lm ‘Nederwiet

Aantallen zijn niet te geven, maar dat het le-

Cannabisbranche niet een persoon, maar een

de moevie’ uit. Highlife sprak met ¿lmmaker

gertje van inventieve guerillakwekers groeit is

coffeeshop centraal. Wiz-Art (Stadskanaal)

Maaik Krijgsman en wietkweker Doede de

zeker. Je moet wel over karakter beschikken,

is een kunstige coffeeshop die fraai gedeco-

Jong, die uitgebreid wordt geportretteerd.

want strategie en planning zijn belangrijk. Een

reerd is. Je wordt al high door er alleen maar

De ¿lm volgt twee kwekers en twee coffee-

guerillakweker is een sluwe vos die nooit zo-

naar te kijken! Er is een bar met twee gezich-

shopondernemers. Zij vertellen in de docu-

maar iets doet. Hij ‘leest’ het terrein, neemt

ten. Aan de inloopzijde kun je hasj en wiet

mentaire wat hun beweegt, hoe zij te werk

risico’s en is bereid bij nacht en ontij keihard

kopen, om de hoek kun je aan dezelfde bar

gaan, welke problemen ze tegenkomen en

te werken. Piet Groen, zelf een commando

rustig zitten voor een praatje.

wat het allemaal oplevert.

37

80

88

In 1993 kwam in Barcelona de cannabisbe-

La Palma is een van de steilste eilanden van

In Japan wordt Fugu als een exclusie-

weging op als protest tegen het verbod om

de wereld. Het is een eldorado voor de avon-

ve delicatesse beschouwd. Fugu geniet

wiet in een openbare ruimte te mogen ge-

tuurlijke vakantieganger. Het eiland heeft

een status die vergelijkbaar is met die

bruiken. Uit die beweging ontstond in 2002

veel vulkanen, diepe kloven, dichte bossen

van champagne of oesters bij ons. Fugu

de eerste Cannabis Social Club (CSC). In-

en een ruige zee. Er wachten stoere wan-

schijnt niet alleen hemeltergend lekker te

middels zijn er over heel Spanje verspreid

delingen, onvergetelijke parapente-vluchten,

smaken, maar ook garant te staan voor

meer dan honderd CSC’s. Die clubs bieden

spectaculaire mountainbike-tracks en Àinke

een exquise trip. Dat je daarbij 61% kans

blowers niet alleen de gelegenheid om te

duiken. En laten we de stranden niet verge-

loopt in de trip te blijven nemen liefheb-

blowen, maar zij produceren en verhande-

ten, want zelfs die zijn speciaal.

bers graag voor lief...

Tips voor de guerillakweker

Fenomenen: Wiz-Art

Nederwiet de moevie

van de oude stempel, geeft een aantal tips.

Cannabis Social Clubs

La Palma

Harakiri à la carte

len ook wiet.

Features:

Fenomenen: Stadskanaal

29

“Voor de gezelligheid”

32

Nederwiet de moevie

34

Cannabis Social Clubs

37

Wonderland lichtshow

52

Stoner Films: Super High Me

60

Mediwiet: Mission completed

64

Street art van Faith 47

68

Krach: Gierende adrenaline

70

La Palma

80

Bewateringssystemen, deel 2

42

High Gadgets

48

Alles over pH, deel 2

44

Muziek terwijl u blowt

50

LED: groen alternatief?

46

Film: Smokescreen

66

Jorge Cervantes

57

België

76

Ask Ed

73

De eerste keer

95

Wietposter

94

Film: Grabbelton

96

Rubrieken: Voorwoord

Inhoudsopgave Nicole Maalsté

En verder: 3

Los Bomberos

20

5

De Stelling: Wiethuis te koop

21

6

Portret van 2 blowers

23 62

Lekker, kamelenmelk!

84

Flash

7

Het ruige leven van RB Djan

Fugu: harakiri à la carte

88

André Beckers

8

Robert Therrien: Grote Kunst

77

Pete Postlethwaite

93

Kweek:

C-Man

16

High Weirdness

17

Product Flash

10

Brievenrubriek

22

Tips voor de guerillakweker

24

Suicide girls

40

En nog veel meer...

5


Column

Thé de cannabis Wie zijn vaderlandse geschiedenis kent weet dat Nederland steenrijk is geworden met de import van inheemse kruiden uit Indonesië en andere verre landen. Veel van die kruiden maken inmiddels deel uit van onze keuken. Zo had ik laatst erwtensoep gemaakt voor mijn Waalse vrienden, waarbij ik drie soorten sambal op tafel had neergezet om naar eigen believen toe te voegen.

naam had besteld. Een van hen meende dat het leek of ik een glas uit een aquarium opdronk. “Wat een boeren zijn die Brabanders”, zei ik die avond tegen mijn vriend. “Ze weten niet eens wat munt-

Mijn vrienden bleken nog nooit sambal te

pen bij het organiseren van een hardloop-

thee is”. Ik was ervan overtuigd dat me

hebben geproefd. Op zo’n moment ben ik

wedstrijdje in ons Belgische dorp. Het leek

dit in de Randstad niet zou overkomen.

stiekem toch altijd een beetje trots op mijn

mij een aardig idee om aan het eind van

voorvaderen, die ons toch maar mooi een

de wedstrijd muntthee uit te delen aan de

beetje cultuur hebben bijgebracht. (Hoewel

hardlopers. Ik had twee kilo Marokkaanse

Geen gemeengoed

ik me natuurlijk terdege realiseer dat het

munt meegenomen van een bevriende

Maar, je raadt het natuurlijk al… Ook in de

importeren van die kruiden niet helemaal

horecaleverancier uit Den Haag. Verbaasd

Randstad blijkt muntthee nog lang geen

op een beschaafde wijze is gebeurd.)

keken de dorpelingen naar de munt. Al

gemeengoed. De bevriende horecaleveran-

snel ging het gerucht dat de Hollanders ‘

cier leverde afgelopen week zijn munt bij

thé de cannabis’ hadden meegebracht. Ik

een van de kroegen op het Haagse Plein

kon me ineens een levendige voorstelling

af, dat pal naast het Binnenhof ligt. Aan die

Een paar maanden daarvoor had ik een

maken van de Hollanders die in vroegere

bar stond toevallig onze minister-president

vergelijkbare ervaring, toen we meehiel-

dagen jenever introduceerden bij de Indi-

Rutte. Verbaasd sprak hij mijn vriend aan:

anen, die dat steevast ‘vuurwater’ noem-

“Zo zo, ik wist niet dat dit tegenwoordig

den. Met het grote verschil dan dat munt-

ook al mocht hier.....”.

Argwaan

thee natuurlijk een stuk onschuldiger is. Geduldig legden we uit dat dit munt was.

Oké toegegeven, hij had de munt verpakt

Dat kenden ze natuurlijk wel uit de tuin,

in grote wietzakken en het is een Marok-

maar ze hadden er nog nooit thee van ge-

kaan. Maar munt ziet er toch écht heel an-

zet. Nadat de grootste durfals een slokje

ders uit dan wiet. En het is wel bijzonder

hadden geprobeerd en de anderen ver-

naïef om te denken dat iemand openlijk

zekerden dat het heerlijk was, lieten de

aan de bar van een café wiet komt leveren.

anderen hun argwaan varen en kwamen ze ook een kopje proeven. De muntthee

Nou krijgt mijn vriend wel vaker dit soort

werd een daverend succes.

opmerkingen naar zijn hoofd als hij munt gaat leveren. Maar van de minister-presi-

Glas uit een aquarium

zins op de hoogte is van de regelgeving en

Ik dacht dat dit een typisch verschil tus-

dat hij op zijn minst weet hoe het spul eruit

sen ons Nederlanders en de Walen was.

ziet. Of zou hij net als onze zuiderburen

Dat die Francofone Belgen daar toch een

en mijn collega’s uit het zuiden nog nooit

stuk achterlijker zijn en dat veel Neder-

muntthee hebben gezien? Bij Balkenende

landers toch iets meer van de wereld

zou me dat verder niet hebben verbaasd,

hebben gezien. Dus ik was zeer ver-

maar van Rutte had ik op een of andere

baasd dat ik laatst vergelijkbare reacties

manier toch iets meer verwacht…

kreeg, toen ik in het universiteitcafé in Tilburg muntthee had besteld. Met vertrokken gezichten vroegen verschillende collega’s zich hardop af wat ik in gods-

6

dent mag je toch verwachten dat die enigs-


Comeback van Beavis & Butt-Head Twee van de iconen van de jaren negentig, de MTV-cartoonpubers Beavis & Butt-Head, maken deze zomer een comeback. Mike Judge, de bedenker van het illustere duo, is eindelijk gezwicht voor de vele verzoeken tot een heropstanding van het tweetal. Of Beavis & Butt-Head anno 2011 nog steeds veel ass kunnen kicken, is nog even afwachten. Wat wel nieuwsgierig maakt, is de aankondiging dat de

Zwemmen in wiet

überpubers in ieder geval de MTV-serie Jersey Shore gaan bekijken. Jersey Shore is een soort realitydocumentaire,

Een kweker in Brabant had onlangs wel een heel cre-

waarbij een aantal Amerikaanse jongeren wordt gevolgd

atieve manier gevonden om zijn favoriete hobby uit

die tijdens een vakantie uit hun dak gaan. Inderdaad, de

te oefenen. Hij had een inpandig zwembad afgedekt

oerversie van het Nederlandse Oh Oh Cherso. Beavis &

met een houten vloer, waarna hij via een zwembad-

Butt-Head zullen er ongetwijfeld raad mee weten.

trapje bij zijn min of meer ondergrondse kwekerij kon komen. Helaas voor hem kwam de politie achter deze ingenieuze vondst. Tijdens de ontmanteling van de kwekerij werden geen arrestaties verricht.

Nieuwe Street Art: Wildbreien

Toekomst Christiania onzeker Na zes jaar procederen heeft het Hooggerechtshof in Denemarken besloten dat de vrijstaat Christiania in Kopenhagen

Wildbreien heet het. Ze hebben al een eigen website

ontruimd mag worden. Of dat ook werkelijk zal gebeuren is

(www.wildbreien.nl) en je ziet steeds meer van hun

nog niet bekend, want het hippiedorp dat al in 1971 werd ge-

werk op straat. Wild-

kraakt trekt nog steeds veel toeristen naar de Deense hoofd-

breien

namelijk

stad. Christiania werd vooral zo populair omdat er jarenlang

een soort street art,

openlijk gedeald mocht worden. De laatste jaren ligt het cul-

waarbij allerlei objec-

turele fenomeen steeds meer onder vuur, vooral ook vanwege

ten bekleed worden

een veranderend politiek klimaat in Denemarken.

in

is

vrolijk

breiwerken.

gekleurde In

het

Amsterdamse Westerpark spotten wij deze twee voorbeelden.

7


Een lange adem In mei 2004 liep een cliënt van me tegen de lamp toen de politie in twee door hem verhuurde appartementen hennepkwekerijen aantrof. Hij overhandigde de politie huurovereenkomsten en dacht er hiermee vanaf te zijn. Zijn uit Oost-Europa afkomstige huurders waren nergens te vinden en om die reden geloofde de politie niet dat er sprake was van verhuur.

van een hennepplant per oogst 16,35 liter zou bedragen. Een erg groot verschil. Met de wetenschap dat voeding in vaste verhoudingen aan water wordt toegevoegd, heb je bij een waterverbruik van 16,35 liter

In de strafzaak die volgde werd mijn cli-

dat de uitspraak van het Hof niet uitsloot

per plant het dubbele aan voeding nodig

ent op 4 juli 2006 veroordeeld wegens

dat voordeel uit hennepteelt was ontnomen

dan bij een verbruik van 8 liter. In plaats

het

van

over de periode waar de vrijspraak betrek-

van maximaal acht keer, zou dan maar

hennep(plantages). Hij werd vrijgespro-

king op had. De zaak moest om die reden

maximaal vier keer geoogst kunnen zijn.

ken van de eveneens ten laste gelegde

opnieuw worden behandeld.

Nu voor drie oogsten was vrijgesproken,

opzettelijk

aanwezig

hebben

zou in theorie hooguit één oogst resteren

hennepteelt. Desondanks legde de rechtbank hem de verplichting tot betaling van

waarmee voordeel had kunnen worden be-

voordeel op. Dat bedrag zou hij hebben

Lege jerrycans voedingsmiddelen

verdiend met de teelt van hennep, terwijl

In de ogen van justitie veranderde er weinig.

hij van die teelt was vrijgesproken. In ho-

Er kon nog steeds een aanzienlijk bedrag

Kweekschema

ger beroep had het Gerechtshof met deze

aan illegale winst worden afgepakt. De poli-

In het proces-verbaal van de politie las

redenering geen enkele moeite. Integen-

tie had een groot aantal lege jerrycans, waar

ik dat groeimiddelen van het merk Canna

deel. Het Hof verhoogde op 6 december

voedingsmiddelen in hadden gezeten, in het

en B’cuzz waren aangetroffen.

2007 de betalingsverplichting tot een be-

pand aangetroffen. Op basis daarvan was

Canna en hoeveel B’cuzz was aangetrof-

€ 107.083,84 wederrechtelijk verkregen

De politie had een groot aantal lege jerrycans, waar voedingsmiddelen in hadden gezeten, in het pand aangetroffen.

haald. Ook dat werd betwist.

Hoeveel

fen bleek niet uit de stukken. De politie had het verbruik van de voeding berekend door uitsluitend een kweekschema van B’cuzz te gebruiken. Ik benadrukte dat ter plaatse ook groeimiddelen van het merk Canna waren aangetroffen. De berekening

drag van € 242.566. Tegen dat oordeel van

een berekening gemaakt van het aantal ge-

was

het Hof werd met succes cassatie ingesteld

realiseerde oogsten. Er zou totaal acht keer

Vervolgens wees ik op het bestaan van A

bij de Hoge Raad. De Hoge Raad oordeelde

zijn geoogst. Omdat de vrijspraak zag op

en B voeding, die gelijktijdig dient te wor-

een periode waarin slechts drie keer kon zijn

den gebruikt. De rapporteur van de poli-

geoogst, was de simpele conclusie dat reke-

tie was ervan uitgegaan dat deze voeding

ning houdende met de vrijspraak nog steeds

afzonderlijk toegediend diende te worden.

voldoende aannemelijk was dat mijn cliënt in

De gelijktijdige toepassing van A en B voe-

ieder geval vijf keer zou moeten hebben ge-

ding leidt tot een meerverbruik van onge-

oogst. Daarmee zou hij dan geen € 242.566,

veer 50%. Opnieuw een halvering van het

maar € 163.671,50 hebben verdiend.

aantal veronderstelde oogsten.

Waterverbruik van hennepplant

hierdoor

onvoldoende

Na al deze terechte kritiek op de berekening van de politie oordeelde het Hof

Bij het Hof nam ik de in eerste instantie

op 24 december 2010 dat justitie er niet

onverkort door het Hof overgenomen voor-

in was geslaagd aannemelijk te maken

deelberekening van de politie kritisch on-

dat er vaker dan drie keer was geoogst.

der de loep. Aan de berekening lag een

Mijn cliënt hoefde niets te betalen. Zes

door de politie opgemaakte rapportage en

jaar na de politie-inval kon hij eindelijk

de standaardrapportage van het Bureau

een streep onder deze zaak zetten. In

Ontnemingswetgeving Openbaar Ministerie

dit soort kwesties moet je dus over een

ten grondslag. Ik stelde vast dat in het po-

lange adem beschikken!

litierapport was vermeld dat een hennepplant per oogst gemiddeld 8 liter water zou gebruiken, terwijl volgens de standaardrapportage van justitie het waterverbruik

8

zorgvuldig.

Mr drs. André Beckers Advocaat te Maastricht www.beckersbergmans.nl



B’Cuzz Wortelstimulator Het is bekend dat de kwaliteit van een plant voor 50% onder de grond zit. Dus een groot en gezond wortelstelsel draagt in belangrijke mate bij aan een goed ontwikkelde plant. Om dit mogelijk te maken zorgt deze wortelstimulator voor een explosieve groei van het wortelstelsel en heeft het een remmende werking op bodemziekten zoals Pythium, Fusarium en Wortelluis. Tevens zal deze wortelstimulator ook het bodemleven een Àinke oppepper geven, waardoor de plant meer en gemakkelijker voedingstoffen kan opnemen uit het substraat. De wortels zullen sneller vertakken en ook de omvang van het wortelvolume zal bijzonder toenemen, waardoor de plant meer houvast krijgt en haar omvang ook bovengronds zal uitbreiden. Ook zal de plant met een goed ontwikkeld en verankerd wortelstelsel in het eindstadium meer bloemtrossen kunnen dragen, wat uiteindelijk zal resulteren in een betere oogst! Toepassing: Vanaf de eerste week toevoegen aan het voedingswater. Kan dagelijks worden gebruikt bij het bevloeien van het gewas. Vanaf de tweede week vervangen door B’cuzz Booster. Kwaliteit gewaarborgd: De stimulatoren en vloeibare voedingen van Atami zijn onder de draaidop geseald en lichtdicht verpakt, waardoor de kwaliteit gewaarborgd blijft. www.atami.com

6XSHUVHWMH GLJLWDOH YVD UHÁHFWRU Even voorstellen: de Lucilux digitale vsa 600 W + de Lucilu hamerslag-reÀector. Dit duo koppelt veilige, digitale kwaliteit aan een reÀector met een uniek design voor alle lichtwensen. Apart zijn ze al niet duur, maar als set zijn ze nóg voordeliger in aanschaf. Dit supersetje bestaat uit: A. Lucilux, de perfecte digitale voorschakelaar Softstart-technologie. Langere levensduur voor lamp en voorschakelaar. Geruisloos. Geen storing (ruis) op andere elektronica. Geen extreme warmteontwikkeling. Lage input / hoge output - geen piekspanning. Compleet met aansluitkabels. B. Lucilu reÀector kit Twee keer zoveel kracht en effectiviteit dan andere reÀectoren. 75% groter oppervlakte-bereik per lamp. ReÀecteert 95% van het licht. Inclusief ¿tting. Info: Hy-Supply Tel: 0031-(0)481-452290 www.hysupply.nl

10


Betaalbare bevochtiger Hy-Supply heeft een uiterst aantrekkelijk product aan haar ruime assortiment van kweekproducten toegevoegd. Een luchtbevochtiger van professionele kwaliteit en met vele extra’s voor een wel héél betaalbare prijs: de HERRMIDIFIER 707U. Drie goede redenen om een luchtbevochtiger aan te schaffen 1. Ideaal om tijdens het kweken van stekken de luchtvochtigheid op peil te houden. 2. Planten slaan sneller aan bij juiste luchtvochtigheid in de kweekruimte. 3. Uitstekend geschikt voor het gelijkmatig toevoegen van bladvoeding / bestrijdingsmiddelen aan uw planten. De complete set bestaat uit: Bevochtiger. Professionele hygrostaat. Wanddoorvoer. Wandbevestigingsbeugel. Speciale kraan (kan direct op watertoevoer worden gemonteerd). Info: Hy-Supply Tel: 0031-(0)481-452290 www.hysupply.nl

B’Cuzz Boosters Deze booster heeft een gunstige invloed op belangrijke micro-organismen en bacteriën die het bodemleven een goede stimulans geven, en zo de conditie van de plant helpen te verbeteren. Op die manier zorgt de booster voor extra stabiliteit en een biologisch evenwicht in het substraat, waardoor de ontwikkeling van het wortelstelsel zal toenemen. Naast aquabacteriën bevat deze booster ook essentiële micronutriënten in chelaatvorm. Micronutriënten zijn voedingscomponenten die de plant absoluut nodig heeft om zich goed te kunnen ontwikkelen, maar niet zelf aan kan maken. Deze booster zorgt er dus voor dat tekorten tijdens de groeicyclus zich niet snel zullen voordoen. Ook helpt de Booster de citroenzuurcyclus op gang, zodat alle belangrijke voedingsstoffen direct worden omgezet in energie voor de plant. De Cocos, Hydro en Aarde Boosters zijn beschikbaar voor T44, S.A. en I.D. www.atami.com

11


Xseed geeft zaad een kickstart B.A.C. geniet al jaren een solide reputatie als producent van hoogwaardige plantvoeding en -supplementen. Marketinghypes laten ze graag aan anderen over, in Gouda steken ze hun energie en knowhow liever in innovatie en cutting edge research. Baanbrekende op professionele leest geschoeide producten zijn dan ook het handelsmerk van B.A.C. , en Xseed vormt daarop geen uitzondering. Xseed richt zich op een groeifase waarvan altijd werd gedacht dat daar weinig winst viel te halen: de ontkieming van zaad. B.A.C.'s nieuweling bewijst op spectaculaire manier dat het tegendeel waar is.

laire 300-400% beter ontwikkeld dan onbehandelde! Simpel gezegd, het plantje heeft een voorsprong van één à twee weken. Op een teeltcyclus van een maand of drie is dat nogal wat, en dat geldt nog veel sterker voor autoÀoweringsoorten met hun aanzienlijk kortere levenscyclus. De verklaring voor deze groeiverschillen is het veel omvangrijkere wortelstelsel

Het 100% plantaardige Xseed werd ont-

kiemsnelheid nam sterk toe: afhankelijk van

dat de zaailing dankzij Xseed heeft ont-

wikkeld om in de tuinbouw een hoger ren-

het gewas 2 tot 3 maal sneller. Nu is kiem-

wikkeld; meer wortels, meer opgenomen

dement te halen uit zaaigoed, dat in die

kracht bij cannabiszaad meestal niet zo n

voedingsstoffen, meer groei. Tegelijker-

sector in bulkhoeveelheden wordt gebruikt.

probleem, maar een snellere ontkieming

tijd versterkt Xseed de weerstand tegen

Heel anders dus dan in de cannabiswereld,

zorgt ook bij cannabis voor pure (tijd)winst.

ziekteverwekkers in de wortelzone.

waar elk zaadje als een goudkorrel wordt

Nog een voordeel, zeker als elk zaadje telt,

gekoesterd. Toch heeft Xseed ook de can-

is dat de zaadschil door Xseed zachter en

nabishobbyïst, als die tenminste met zaden

soepeler wordt, en daardoor probleemloos

Superzaadje

werkt, veel te bieden.

loslaat als het kiempje zich opricht.

Xseed is verkrijgbaar in kuipjes van 10 ml en flacons van 100 ml, voor het kickstarten van resp. 100 en 1000 zaadjes.

Kiemsnelheid

Spectaculair

De werkzaamheid van Xseed duurt vanaf

Direct na toediening ontketenen de micro-

de zaden er een uur in weken, waarna

het toedienen tot ruim een week na de ont-

organismes in Xseed allerlei processen,

je ze precies zo kunt behandelen als je

kieming. Dat lijkt weinig, maar het is on-

waardoor het volledige potentieel van het

gewend bent. Drogen is niet nodig, de

gelooÀijk hoeveel winst er in zo n korte tijd

ontluikende zaadje wordt gemobiliseerd.

zaden kunnen gelijk in een vochtige tis-

kan worden gerealiseerd. Proeven bij de

Eenmaal bovengronds begint het kiem-

sue, worden geweekt of in het medium

Landbouwuniversiteit van Boekarest lever-

plantje zo enthousiast te groeien, dat er

gestoken. De micro-organismes in Xs-

den verbluffende resultaten op. Met Xseed

8 dagen later dramatische verschillen te

eed zijn na een uur weken diep in het

behandeld zaad van diverse tuinbouwge-

zien zijn tussen plantjes uit behandeld en

zaadje doorgedrongen. Daar voltrekt

wassen vertoonde tot 20% hogere kiem-

onbehandeld zaad. Gemiddeld zijn plant-

zich, onzichtbaar voor het oog, een

percentages dan onbehandeld zaad. Ook de

jes uit behandelde zaden een spectacu-

klein wonder: een gewoon zaadje ver-

Het product is eenvoudig in gebruik: laat

andert in een superzaadje. Info: BG Products Edisonstraat 16N 2809 PB Gouda Tel: 0031-(0)182- 687530 info@baconline.nl www.baconline.nl

12




shopreview

Pascha, Veenendaal

Office Green, Veenendaal

Sinds 1 juni is Pascha in Dordrecht gevestigd en na een half jaar gaat het tweede filiaal in Veenendaal open. Het voormalige Growland uit Veenendaal, dat al 15 jaar een begrip is, werd overgenomen en volledig verbouwd. Met een totaal nieuw fris imago en beleid is de vernieuwde winkel erg ruim en overzichtelijk opgezet. Binnen 2 minuten sta je vanaf de snelweg A12 bij de winkel met voldoende parkeergelegenheid waar je discreet kunt laden en lossen. Als “eyecatcher” staat binnen een kolossale barokke lantaarn, het handelsmerk van Pascha. Ben je op zoek naar een adres waar ze net iets meer voor je doen en waar je geholpen wordt door deskundig en zeer gemotiveerd personeel kom dan eens langs bij Pascha. Voor goede service en lekkere koffie kom naar:

Sinds December is de growshop aan de Koningsschot veranderd van eigenaar. Dick zwaait vanaf nu de scepter @ Office Green. De grote ruimte met een oppervlakte van 122m2 is helemaal opnieuw ingedeeld en voorzien van een nieuwe grotere voorraad. Zo heeft Dick het winkelgedeelte helemaal vernieuwd, er is een balie ingemaakt waaraan de klanten een lekker bakje koffie kunnen drinken. Alle produkten zijn keurig in de showroom geëtaleerd. Verder kunt u vanaf nu kennis maken met een complete nieuwe voedingslijn, die ten opzichte van de bestaande merken zeker 30% goedkoper is! Dit is het resultaat van ruim 20 jaar ervaring in de tuinbranche waarin Dick actief was. Kom snel zelf een kijkje nemen.

Pascha Veenendaal Storkstraat 1b, 3905 kx Veenendaal, Tel.: 06-31231388 Open: Maandag t/m vrijdag van 10.00 tot 18.00 uur. Zaterdag van 10.00 tot 14.00 uur.

Office Green, Koningsschot 18, 3905 PS Veenendaal. Tel.: 0031-(0)-644468163 Ma. gesloten, Di. t/m Vrij. 11.00 - 18.00, Za. 11.00 - 15.00. www.officegreenveenendaal.nl


Column

Kweekangst Kweken is fun. Natuurlijk, als je een sociopaat bent met een tekort aan dat stofje, hoe heet het, waardoor je angst noch empathie voelt, ja, dan is er weinig in deze wereld dat je angst aanjaagt. Laat staan vier 600 watters die dagelijks om 20.00 uur aanslaan in een slaapkamertje boven een half dove dementerende alcoholiste. Had ik maar niet zo’n stofje in mijn hersens.

gebrom van de megaventilator te horen. Gelukkig hoorde ze het niet. Langzamerhand veranderde de opwinding in zenuwslopende spanning. Zou ik vandaag een rokende ruïne aantreffen als ik langskwam voor

Jaren geleden zat ik in een diep ¿nancieel

was de enige die haar nog wel eens opzocht.

mijn onderhoudsbeurt? Er verscheen een

dal. Net als een vriend van me. Die situatie

Boodschappen doen, eten koken, een glaas-

aankondiging van de glazenwasser in de

duurde niet lang. Met mijn vele contacten

je meedrinken. Boven haar woonkamer be-

bus. Het energiebedrijf had een paar ron-

in de bizz en zijn twee rechterhanden lag

vond zich een ongebruikte slaapkamer. En

des nodig voordat het veel hogere stroom-

de remedie voor de hand. Binnen twee we-

daar hadden wij plannen mee.

gebruik werd geregistreerd. Een enorme nahef¿ng volgde. Het geld van de vorige

ken had ons snel ontkiemde plan al concrete vormen aangenomen.

Wiethok

rondes was allang weer op. Spint deed z’n intrede. De spanningen tussen Mark en mij

Het had verbazend weinig moeite gekost

liepen op. Wie moest er nu weer shops af

haar ervan te overtuigen dat de onge-

om te leuren met onze handel? Ik was niet

De vriend, laten we hem Mark noemen, had

bruikte slaapkamer veel beter af was als

zakelijk en al snel tevreden. Mark bleek een

een alleenstaande tante van een jaar of

wiethok. We beloofden haar pensioentje zo

geobsedeerde geldwolf die de koper ± mijn

tachtig. Ze leefde al sinds haar vervroegde

royaal aan te vullen dat ze geen huur en

contact ± uren aan zijn kop bleef zeuren om

pensionering, dertig jaar geleden, in bed.

stroom meer hoefde te betalen en zelfs nog

10 cent extra, meeldauw of niet.

Niet omdat ze ziek was. Ze had gewoon

wat overhield. Het was maar een heel klein

geen zin meer in het leven. Toch maakte

beetje illegaal, maakten we haar wijs. Wij

Echt, ik heb het geprobeerd. Kweken is

ze geen depressieve indruk. Ze volgde de

zouden er wel voor zorgen dat zij geen ri-

voor mij geen fun meer. Mark zie ik nooit

voetbalcompetitie en de politiek op de voet,

sico’s liep. Ze snapte nauwelijks waar we

meer, geld blijft sneller verdwijnen dan het

en voerde daarover graag felle discussies,

het over hadden. We regelden dat er altijd

verschijnt, en ik heb ook nog steeds dat

al was ze vaak halverwege alweer vergeten

voldoende wijn was, want die bezorger in

spul in mijn hersens.

waar het over ging. Haar bestaan speelde

z’n glimmende parka met bontkraag hadden

zich af op een doorgezakte twijfelaar. Het

we liever niet meer over de vloer. Het was

bestond uit wakker worden, meestal rond

een opwindende tijd. Dankzij mijn contac-

een uur of 11, kranten doorbladeren en

ten konden we voordelig ± met door mij ge-

puzzels invullen, een thrillertje lezen. Soms

leend geld ± de allerbeste materialen op de

werd tussendoor een uurtje tv gekeken,

kop tikken. Ons hok was state-of-the-art,

maar steeds minder, want ‘iedereen praat

het leek wel een laboratorium. We draaiden

tegenwoordig zo idioot snel’.

ploegendiensten en stelden strenge regels

Alleenstaande tante

voor onszelf op. Een gram per watt, dat was Om een uur of drie ging de eerste Àes wijn

het doel. Minstens. Zonder opscheppen, dat

open. Altijd witte, die ze per doos bij de Gall

lukte de eerste keer al: 1,3 gram wonder-

& Gall bestelde. Ze dronk tergend langzaam.

mooie Super Silver Haze per watt.

Over een glas deed ze moeiteloos een half uur, drie kwartier. Zo langzaam, dat het even duurde voor je doorhad dat ze alcoholist was.

Spanning

Steevast stonden er rond vier uur ‘s nachts

De bedrading van het oude huis was niet

twee lege Àessen op het aanrecht. Oxaze-

berekend op het enorme stroomgebruik.

pammetje erin, en dan maar weer eens een

Leidingen werden gloeiend heet. Overal in

poging wagen om in slaap te komen. Mark

huis was voortdurend het onheilspellende

16


Manstoel Om als Mexicaan de VS binnen te komen moet je heel veel geld hebben, heel veel geluk, of heel inventief zijn. Dat laatste was de verstopplaats van deze Mexicaan zeker. Dan is het extra balen als je dan toch gepakt wordt. Urenlang in de

Aanstekelijke transformers

brandende zon zwetend in een hoes van vinyl je ontmaskering afwachten... Respect!

Hangen in een coffeeshop wordt zoveel leuker als je na het inhaleren iets omhanden hebt. Voordeel van zo’n plek is dat er altijd wel aanstekers in de buurt zijn. Eerst sloop je ze, waarna je zonder lijm uit de onderdelen verdomd overtuigende miniatuur motor¿etsen in elkaar kunt knutselen. Wie een onderdeel overheeft begint opnieuw. Verbeter de wereld, recycle je aansteker!

Demonenvelletje

Trouwen is bouwen Trouwen kost klauwen. Dat beseffen de meeste mannen pas als ze na de scheiding de rechtbank verlaten. In verschillende Arabische landen

Lekker lounge, op een dierenvel voor de open haard cham-

weten ze beter waar ze aan

pagne nippen met je vriendin. Helaas hebben al je vrienden

beginnen. Dat een wettelijke

tegenwoordig al zo’n platgereden damhert, rendier of eland

echtgenote je geld gaat kos-

op het parket liggen. Tijd voor iets nieuws. Melita “Miss Mon-

ten, klauwen met geld, zal je

ster” Curphy maakt deze unieke vloerkleden van afgeschoten

niet snel over het hoofd zien

demonen. Tanden, oren, klauwen, hoorns en het geairbrushte

als je de bruid een ring in

vel, werkelijk alles is handgemaakt. Daar is de prijs dan ook

de vorm van haar droomop-

naar. Voor de 2400 euro die zo’n unicum kost kun je een aar-

trekje om de vinger schuift.

dige kudde damherten aanschaffen.

17


Eerlijk, maar niet slim Eerlijk, maar niet slim. Zo kun je het telefoontje van de 21-jarige Robert

Michelson

uit

de Amerikaanse staat Connecticut

noemen.

Hij belde namelijk 911, het alarmnummer van de politie, met de vraag

Waspoeder in opiumwet?

of het okay was of hij één wietplant kon telen. Tsja, dat is vragen om moeilijkhe-

De politie in Amsterdam wil dat versneden waspoeder of

den, vooral in de Verenigde Staten. Nadat de eerlijke aspi-

¿jngestampt pepermunt onder de Opiumwet gaan vallen.

rant wietkweker het gesprek had beëindigd, duurde het niet

De politie heeft de handen vol aan de vervelende dealers

lang voordat de lokale cops aanbelden. Ze namen een kleine

van dergelijke nepdrugs, die vooral op de Amsterdamse

hoeveelheid drugs en kweekapparatuur in beslag. Michelson

Wallen op soms agressieve wijze aan toeristen worden

mocht mee naar het lokale politiebureau. Na het betalen van

aangeboden. De dealers van deze namaakdrugs kunnen

een borgtocht van 5000 dollar kon hij weer gaan.

nauwelijks worden vervolgd, omdat het aanbieden van nepdrugs hooguit een boete oplevert.

Vervolg op Lebowski? De Amerikaanse actrice Tara Reid meldde onlangs dat er mogelijk toch een vervolg op de legendarische stoner¿lm The Big Lebowski komt. Volgens de actrice, die de rol van Bunny Lebowski speelde, zou daarbij de gehele cast terugkomen. Het is niet de eerste keer dat er gespeculeerd wordt over een vervolg, maar tot op heden hebben de broers Ethan en Joel Coen, de makers van The Big Lebowski, daar nog weinig over gezegd. Hoofdrolspeler Jeff Bridges, nu succesvol in de Coen-¿lm True Grit, liet vorig jaar nog weten dat er geen plannen voor een Lebowski 2 zijn. Maar, voegde hij daar aan toe, mocht het zover komen, dan zal hij opnieuw met veel plezier de rol van The Dude spelen. Hoe betrouwbaar de woorden van Tara Reid zijn is vooralsnog niet duidelijk. De laatste tijd is de 35-jarige Reid vooral in het nieuws door haar veelvuldige drank- en drugsgebruik.

Nederlaag voor Big Brother Een meerderheid van de Tweede

Kamer

ziet

de

centrale opslag van vingerafdrukken niet langer zitten. Sinds september 2009 is het verplicht om je

vingerafdruk

achter

te laten in je paspoort, maar de centrale opslag van deze vingerafdrukken stuit op weerstand van juristen en experts. De PvdA, VVD en ChristenUnie sloten zich onlangs aan bij die kritiek. D66, GroenLinks en de Partij voor de Dieren waren al tegen. Hiermee is een nog verdere aantasting van de privacy van de Nederlandse bevolking vooralsnog van de baan.

18



Los Bomberos Tekst: Arjan van Sorge

Koffieshop De Vliegende Hollander was het steeds strenger wordende regeringsbeleid ten opzichte van cannabis helemaal beu, en maakte met latinband Los Bomberos een loflied op het fenomeen coffeeshop.

LSD. Wat betreft de hasj uit Marokko: we hebben voor onze nieuwe single inspiratie

Een paar jaar geleden speelde Los Bombe-

combineren met cannabis, maar in onze

ros (De Brandweermannen) op het 25-ja-

muziek is alles syncopisch. Alle instru-

band Ketama, zij spelen een mix van Àa-

rige jubileumfeest van de Groningse cof-

menten draaien op een bepaalde manier

menco, salsa en Arabische muziek. En Ke-

feeshop De Vliegende Hollander. Gitarist

om de beat heen en moeten als raderen

tama is ook het mekka van de Marokkaan-

en zanger Rob Zwaving: “Als cadeautje

in elkaar grijpen. Als je even niet oplet

se hasjhandel natuurlijk.

hebben we toen het nummer ‘Kof¿eshop’

valt de machine uit elkaar – maar je wilt

single hoor je echo’s uit deze regio.”

geschreven. Een hele tijd daarna werden

natuurlijk niet dat de saus mislukt. Blo-

we plotseling gebeld door Theo Buissink,

wen is trouwens wel goed voor je inspi-

Los Bomberos maakt nu in de studio de

één van de eigenaren van de shop: of ze

ratie en creativiteit! Salsadansen is heel

single ‘Rood Vuur’ af in opdracht van de

1000 stuks van de single konden afnemen,

actief en als man moet je een vrouw lei-

Nederlandse Brandweer. “Verder hebben

ontleend aan de muziek van de Spaanse

Op de nieuwe

we drie maanden uitgetrokken om ons Nederlandse en Spaanstalige repertoire te verdiepen. Ons eerste grote publieke festival is de Sneker Simmer op 24 juli, met de Los Bomberos bigband en een dansshow van Jorge ‘El Son Cubano’. Iedereen is welkom! Verder spelen we veel op privé-feesten en partijen. Op onze nieuwe website staat een eerbetoon aan Choco Ramirez (1967-2010), samen met mij richtte hij in 1998 Los Bomberos op. Choco rookte altijd ‘Smoko Light’ en ‘Groene Mamba’ van eigen teelt.”

om weg te geven aan de vrienden van De

den en helemaal gek maken op de dans-

Vliegende Hollander. Met hun sponsoring

vloer. Of salsa en drugs goed samengaan

hebben we toen de single opgenomen.”

weet ik niet, iedereen maakt een eigen keuze. Wij blijven gewoon swingen!”

Joint Begin jaren tachtig was De Vliegende

Eigen teelt

Hollander een van de eerste coffeeshops

De reacties van het publiek op Kof¿eshop

in Groningen. Verscheidene bandleden

zijn volgens Rob over het algemeen erg

van Los Bomberos hebben er hun eerste

enthousiast. “Zelfs m’n moeder vond ‘m

joints gerookt. “Er werd goede muziek

goed! Twee jaar geleden speelden we het

gedraaid, zoals de reggae van Bob Mar-

nummer tijdens de 4 Parades, en op een

ley, Black Uhuru en Linton Kwesi John-

Koninginnedagfestival zagen we zelfs pun-

son. Tegenwoordig zijn de meeste mu-

kers pogoën - en dat terwijl het een La-

zikanten van Los Bomberos afgekickt...

tijns-Amerikaanse chachacha is! Of we in

De single ‘Kof¿eshop’ is te horen op <ouTu-

Niet iedereen blowt in de band, maar er

veel coffeeshops worden gedraaid weet ik

be en je kunt ‘m downloaden op de website

wordt inderdaad wel eens een joint op-

niet, maar het noordelijke salsacircuit heeft

www.losbomberos.nl.

gestoken. Met wat koude biertjes erbij,

‘m al wel opgepakt. Op salsa party’s knalt

in de oefenruimte of in de studio. Tijdens

het nummer de dansvloer op!”

optredens kan blowen link zijn, omdat je met salsamuziek je kop er goed moet

Rob rookt zelf het liefst goeie maroc, bio-

bijhouden. Reggae en blues spelen is rit-

logisch geteeld natuurlijk: “De wiet is

misch veel makkelijker en valt beter te

tegenwoordig wat te sterk, het lijkt wel

20

Speel je ook in een band/act en wordt er geblowd? Stuur dan even een mailtje naar redactie@highlife.nl.


Te koop Het is al langer een doorn in het oog van menig drugsjager. Betrapte thuiskwekers kunnen in samenwerking met woningcorporaties uit hun huurhuis worden gegooid, maar telers die een koopwoning bezitten niet. Minister Opstelten wil aan deze ongelijkheid nog dit jaar een eind maken. Hij is hierover in gesprek met banken en hypotheekverstrekkers. De nieuwe regeling kan verstrekkende ge-

vriendje B. Vriendje B wordt betrapt, A

volgen hebben voor ouders die niet weten

zet hem eruit want dat staat in zijn huur-

dat hun kind in het geheim hennep kweekt

contract, en vervolgens verhuurt meneer

op een zolderkamertje. Ook dan wordt het

A zijn kweekpand weer aan de volgende.

gezin zonder pardon uit het koophuis gezet.

Zo wordt wietkweek een business voor huisjesmelkers! Pfff...

Wat vind jij, is dit onhaalbare krachtpatse-

Hans van Duijn, voormalig politieambtenaar (www.lesscrime.nl): Wat een rare stelling zeg. Natuurlijk moet je die lui hun eigen huis af kunnen nemen. Als onze Jodokus in Den Haag, Ivo Opstelten, dé liberaal van Nederland en omstreken, dat heeft bedacht, dan moet dat wel goed voor ons allemaal zijn. Heerlijk die man. Als ik hem zie en zijn bronstige timbre hoor aanzwellen, dan voel ik dat het laatste uur van de huizenbezittende kwekers is genaderd.

rij van een zichzelf overschattend gedoog-

Er moet onderscheid gemaakt worden

kabinet? Of zou het toch wel eens echt op-

tussen grote, commerciële kwekers en

Als die huizenbezittende kwekers slim

passen geblazen kunnen worden voor de

hobbykwekers. Kwekers met maximaal

zijn, kweken ze op de zolder van een con-

thuiskwekende huisbezitter?

vijf planten voor eigen gebruik in brand-

current, haha. Kan die concurrent gelijk

veilige kasten, waarvan de stroom netjes

gaan kamperen in de achtertuin van Jo-

Tijd voor de stelling:

Opstelten mag thuiskwekers hun koopwoning niet afpakken. Peter Lunk: Wat is het gevolg van zo’n regel? Meneer A koopt het huis, verhuurt het aan

Opstelten mag thuiskwekers hun koopwoning niet afpakken. is aangelegd door een elektricien (uiter-

dokus. Laten we die kwekers alles afne-

aard niet om de meter heen) met goede

men: kinderen, partner, familie en als het

afzuiging en een koolstof¿lter tegen de

moet ook hun leven. Hoewel Jodokus, let

stank,

brandgevaar

op, voor de banken is het beter dat ze hun

voor hun buren en tasten de waarde van

leven mogen houden als ze verplicht wor-

het huis niet aan.

den er een hypotheek op te nemen. Dat

veroorzaken

geen

compenseert dan weer het verlies aan hy-

Gust de Wit, verslavingstherapeut (www.verslaafd.nl): Het afpakken van een woning is volledig buiten proporties. Er zal ooit een dag komen, dat op dit huidige repressieve beleid voor softdrugs wordt teruggekeken, zoals we nu terugkijken op de heksenverbranding. Helaas heeft het wel 150 jaar geduurd voordat men er achter kwam dat het verbranden niet hielp tegen anorexia of de vrouwenliefde. Daarom: nadat ik aanvankelijk hoopte op een legalisering van softdrugs gedurende mijn leven, vrees ik nu dat dit pas na mijn dood gaat gebeuren… Tien Königs, advertentieverkoopster: Ik denk dat de onderwereld zo langzamerhand steeds vreugdevoller wordt van al die plannen van het kabinet. Zij kunnen nu anoniem alle thuiskwekers aangeven. Opgeruimd staat netjes, monopolie voor de wietmaf¿a!

potheek op het afgenomen huis. Heerlijk die Jodokus, wat heeft het sprekende pak toch geweldige ideeën!

Derrick Bergman, Vereniging voor Ophef¿ng van het Cannabisverbod (www.voc-nederland.nl): Geen krachtpatserij, maar oude wijn in een nieuwe zak. Banken kunnen al lang de hypotheekovereenkomst opzeggen als in een koophuis cannabis wordt geteeld. De reden dat ze dit zelden doen is dat ze vrijwel altijd verlies lijden als het huis wordt verkocht. Maar het staat natuurlijk top in de Telegraaf: ‘Opstelten gaat wiettelers huis afpakken’. En zolang het over wiet en coffeeshops gaat, gaat het niet over de beloofde 3000 extra agenten die er niet komen. Ondertussen zitten we met een justitieminister die het kweken van plantjes ernstiger vindt dan pakweg roofmoord of pedo¿ele verkrachting. Daders van deze delicten mogen hun huis immers houden.

21


HIGHLIFE Postbus 6024, 1005 EA Amsterdam - redactie@highlife.nl

Cannabiszalf Prijsvraag Normaal doe ik niet mee aan dit soort dingen, maar de prijsvraag in het januarinummer (Win een psychedelische lichtshow op dvd) kon ik toch niet voorbij laten schieten. Ik was na een heftige paddotrip op het psychedelische idee gekomen om vloeistofdia’s te gaan projecteren. Ik was de dvd’s Xtravaganza en Innervisions van Universal Colors al tegengekomen na het afstruinen van het internet naar info over vloeistofdia’s, en ik dacht meteen, die moet ik hebben voor de volgende trip. Dat ik vandaag de Highlife haal terwijl ik op zoek was naar een diaprojector, en hem praktisch opensla op de bladzijde van de prijsvraag, kan geen toeval zijn. Ik heb wat foto’s van mijn experiment meegestuurd. Het antwoord op de prijsvraag is trouwens; de up tempo Party dvd heet Xtravaganza en de relaxte Lounge dvd heet Innervisions. Mijn voorkeur gaat uit naar Innervisions. Jorn Gefeliciteerd, je was een van de prijswinnaars. Ook de andere winnaars hebben inmiddels een dvd van Universal Colors (www.universalcolors.nl) gekregen. In dit nummer trouwens een prachtig artikel over de godfathers van de vloeistofdia’s. -----Oorspronkelijk bericht----Van: Jorn Verzonden: zaterdag 5 februari 2011 18:57 Aan: redactie@highlife.nl Onderwerp: Prijsvraag

Leuk Dank voor jullie tip over die tentoonstelling van oude games. Ik was vroeger een fanatieke gamer, en nadat ik jullie stukje over die game-tentoonstelling in Amsterdam zag ben ik wel even wezen kijken. Leuk om al doe ouwe kasten weer eens te zien! T. Graag gedaan.

Grappig recept voor die cannabiszalf zeg. Ik ben er, net als Piet Groen, van overtuigd dat de geneeskundige krachten van cannabis deze zalf prima geschikt maken voor het behandelen van kleine kwetsuren. Bestaat er al zoiets eigenlijk? Thea Ja, er bestaan verschillende crèmes en zalven met cannabisingrediënten. Later dit jaar komen we hier nog op terug.

Buiten kweken Hoera, het is weer zover. Voor mij als buitenkweker begint het in maart altijd weer te kriebelen. Hoe zou het dit jaar met mijn buitenplantjes gaan? Binnen kweken vind ik te gevaarlijk en te lastig. Ik woon in een Àat in een gemiddeld grote stad in het zuiden van Nederland. Naast mij, onder mij, boven mij, overal wonen mensen die ik amper ken, dus ben ik best bang voor gedoe. Ik weet dat koolstof¿lters en gewoon goed opletten het risico Àink beperken, maar toch… Vorig jaar heb ik voor het eerst buiten een soort guerillakweek gedaan. Het resultaat viel jammer genoeg tegen. Mijn eerste lichting werd helemaal door slakken opgegeten, en mijn tweede lichting was daardoor wat laat, waardoor de opbrengst niet heel groot was. Balen, maar aan de andere kant, het is toch wel speciaal als je een joint draait van wiet die je zelf gekweekt hebt! Dus ik ga dit jaar met veel plezier weer aan de slag. Johan Stuur in ieder geval een verslag op van je poging dit jaar, we plaatsen dat graag. In dit nummer geven we een aantal tips voor de guerillakweek, we hopen dat je daar wat aan hebt. Enne, succes! -----Oorspronkelijk bericht----Van: Johan Verzonden: donderdag 10 februari 2011 09:33 Aan: redactie@highlife.nl Onderwerp: Prijsvraag

22


Portret van een blower

“Nederlanders zijn burgerlijk” Door: Michiel Panhuysen

Ik zit in de Mellow Yellow in Amsterdam, nazaat van de roemruchte eerste coffeeshop annex theehuis van Amsterdam. Aan de overkant van de (Vijzel)straat wordt met man en macht geprobeerd enkele wegens metroboorproblemen instortende panden overeind te houden. Tegenover mij zitten Damian en Ramon, beiden net geen twintig jaar oud.

blowers is geen stress. Het zorgt voor een soort saamhorigheid.” De eerste keer dat Damien blowde was op het pleintje waar hij altijd voetbalde met

Damian is gra¿sch vormgever in wording

Nee, dit zijn geen uitspraken van een ge-

jongens uit de buurt. Hij was een jaar of

en zit op school in Hoorn. Zijn maat Ramon

tergde hippie, maar van een betrokken

15. “Ik was heel erg stoned na die eerste

werkt. Hij knapt sinds twee maanden bo-

jongeling. Als ik hem vraag of hij iets posi-

joint, dat kan ik me nog wel herinneren.

ten op voor een vriend van hem, nadat hij

tiefs wil gaan doen met zijn kritische hou-

Als ik blowde kon ik erg creatief voetballen,

daarvoor maandenlang zonder werk had

ding reageert hij afhoudend. “Soms den-

iedere beweging die ik in mijn hoofd had,

gezeten. School is niets voor hem.

ken mensen teveel, dat is niet goed, daar

lukte zonder problemen. Het enige nadeel

los je niets mee op. Ze kunnen beter wat

was dat ik stoned voetballen niet langer

gaan blowen.” Is hij dan toch een hippie?

dan vijf minuten vol hield.”

mian van wal. “We doen te weinig in dit

Ramon zegt heel relaxed: “Ik blow net om

Damian en Ramon zijn beide afwachtend en

land, er is weinig actie, en we laten alles

de boel lekker rustig te houden in mijn

kijken van een afstandje rustig toe wat de

zo maar over ons heenkomen. Eigenlijk

hoofd. Ik denk nergens aan als ik blow. Ik

wereld zal brengen. Tijd zat. Keuzes kun je

zijn we best verwend. Een coffeeshop vin-

heb gewoon mijn werk op de boot. Dat vind

later nog maken, mocht dat nodig zijn. Toch

den we heel normaal, terwijl het toch best

ik prima. Vandaag is het mooi weer, heer-

huist er een opstandige ziel in Damian, die

bijzonder is dat we hier op deze plek ge-

lijk. Ik leef van dag tot dag. Dat vind ik

zelfs door dagelijks blowen niet helemaal

woon naar binnen kunnen lopen om een

eigenlijk al heel wat.” Damian voegt daar-

verdwijnt: “Op school ben ik vaak iemand

jointje te kopen en op te roken. Weinig

aan toe: “Ja die rust is prima, maar ik blow

die initiatief neemt. In mijn klas ben ik een

mensen realiseren dat. Aan de andere

ook als een soort statement. Overal in de

van de oudsten. Al die jongere leerlingen

kant knokken we er ook nauwelijks voor

wereld zie je dat waar twee blowers elkaar

om me heen vinden altijd alles wel best zo

om ze open te houden, nu de overheid het

ontmoeten ze gewoon samen heel ont-

en laten zaken een beetje op hun beloop.

coffeeshops steeds moeilijker maakt. Ne-

spannen een joint kunnen delen. Blowers

Ik kan daar soms niet tegen. Onze leraren

derlanders zijn best burgerlijk.”

zitten altijd op dezelfde golÀengte, onder

zijn slecht . Ze snappen vaak niet waar het

“Ik vind dat veel Nederlanders een passieve levenshouding hebben”, steekt Da-

in de wereld om gaat. Ze luisteren niet naar de leerlingen en ze nemen ons niet serieus.” Hij geeft toe dat blowen geen beste strategie is om goed te kunnen leren op school. “Het doet iets geks met je. Hoewel je concentratievermogen afneemt maakt het je toch leergieriger. Ik zoek wel eens iets op via Wikipedia en als ik dan stoned ben dan kan dat wel uren duren. Dan lees ik echt alles wat met dat onderwerp te maken heeft. Het nadeel dan weer wel is dat je het weer niet kunt onthouden. Je moet er een beetje een balans in zien te vinden”. Om te concluderen: “Leren met een jointje moet je leren.” Ik sta perplex van zoveel inzichten. We verlaten de Mellow <ellow. Amsterdam bakt in een nawinters zonnetje. De jongens lopen richting het centrum. De grote stad trekt...

23


24


In oorlogen is guerilla altijd een effectief wapen gebleken tegen een grotere, beter uitgeruste, maar logge tegenstander. Ook in de War on Drugs heeft de guerillastrategie zijn nut bewezen. Het kweken op geheime plantages in de buitenlucht begon in de jaren zestig in Amerika, toen wiet nog niet indoor kon worden gekweekt. De laatste jaren is het heimelijk kweken van cannabis ook in Nederland sterk toegenomen.

De guerillakweker begint liefst al in de zomer voor de campagne van start gaat met verkennen. 's Zomers krijg je de beste indruk van mogelijke bezoekers; hondenuitlaters, wandelaars, boeren, boswach-

Aantallen zijn niet te geven, maar dat het

omgeving op terrein dat onaantrekkelijk

ters, ¿etsers, motorcrossers, hengelaars,

legertje van inventieve en gemotiveerde

of ontoegankelijk is voor recreatie, vage

schatzoekers, plantsoenendiensten, crui-

guerillakwekers groeit is zeker. Je moet

stukken niemandsland waar geen zinnig

sende homo's, vogelaars, zwervers, er

wel over karakter beschikken om guerilla-

mens iets te zoeken heeft: braakliggende

zijn tientallen redenen waarom mensen

kweker te worden. Guerillakweken is niet

grond op industrieterreinen, met onkruid

stille plekjes opzoeken. Vergeet ook dier-

simpelweg een rustig plekje zoeken, een

overwoekerde stukjes wildernis in de na-

lijke bezoekers niet. De meest algemene

paar zaadjes in de grond prikken en in de

tuur en rond steden, tuinen van langdurig

en gevreesde vijanden zijn slakken en

herfst terugkeren voor de oogst. Bij gue-

leegstaand onroerend goed, waterkanten,

konijnen. De aanwezigheid van konijnen

rillakweken zijn strategie en planning net

onverzorgde groenstroken langs (lande-

herken je aan de keutels, slakken zie je

zo belangrijk als bij de gewapende vari-

lijke) ¿etspaden of – nu de auto's steeds

meestal alleen 's nachts of als het re-

ant. Een guerillakweker is een sluwe vos

schoner worden – zelfs tussen autowegen.

gent. Een ingegraven jampotje met bier

die nooit zomaar iets doet. Hij 'leest' het

In ieder geval is er genoeg CO2! En dan is

kan een indicatie geven. Geen bedreiging

terrein, neemt risico's en is bereid bij nacht

er nog de kweek op akkerland, met name

voor je planten, maar des te meer voor de

en ontij keihard te werken – zonder enige

maïsvelden,

guerillakweker, zijn de vooral in bosrijke

garantie op succes.

vorm van guerillakweken.

de

meest

gemakzuchtige

gebieden steeds algemenere teken. Wie

In landen als Amerika of Australië, met hun overvloed aan woeste grond, is het vinden van discrete kweeklocaties in de open lucht vrij eenvoudig. In het dichtstbevolkte land van de wereld, waar elke vierkante meter in bestemmingsplannen is opgenomen, ligt dat een stuk lastiger. Ons land is voornamelijk vlak, en de schaarse vrije ruimte wordt intensief gebruikt voor recreatie. Wat ook niet meewerkt is dat vrijwel iedereen tegenwoordig weet hoe een wietplant er uitziet en ruikt. De Nederlandse cannabiskrijger staat daarom voor veel grotere uitdagingen dan zijn collega's elders. Stap 1 is het vinden van een geschikte plek, liefst in je eigen omgeving. Niet alleen vanwege de bereikbaarheid, ook omdat je op 'eigen terrein' het beste risico's kunt inschatten. De satellietfunctie van Google Maps is handig voor een eerste oriëntatie. De guerillakweker kijkt op een heel andere manier naar het landschap dan een burger. Zijn blik ¿ltert de

25


zich daar waagt zal moeten zorgen voor

verbetering onvermijdelijk. De uitver-

zelden voldoende voor een mooie oogst.

beschermende kleding.

koren stek twee spades diep uitgraven

Plantvoeding voor de binnenteelt is onge-

geeft een goede indruk van de situatie

schikt, omdat het ondoenlijk is om elke

Ook wind, vooral in combinatie met nabij-

ondergronds. Je kunt nu gelijk een bo-

paar dagen met jerrycans naar je gehei-

gelegen ¿ets- of wandelpaden, moet in de

demmonster nemen zodat je later even-

me stek te sluipen. Het beste is om al

berekening worden meegenomen. Elk jaar

tuele extreme pH waardes kunt corrige-

in de winter te mesten, zodat fermenta-

weer verraden guerillaplantages hun aan-

ren. (Schoon) water in de buurt is handig,

tieprocessen de tijd hebben om de voe-

wezigheid door de geur.

maar niet absoluut noodzakelijk. Als de

dingszouten in opneembare vorm om te

planten de eerste paar weken goed zijn

zetten. In deze tijd wagen maar weinig

doorgekomen

meestal

mensen zich buiten, zeker als het ook nog

geen probleem meer – op veel plaatsen

eens regent. En dat is maar goed ook,

's Zomers is ook goed te zien welke vege-

in Nederland staat het grondwater hoog

want het onopgemerkt verplaatsen van

tatie er op een stek groeit. Wilde planten

en bovendien zijn langdurige hete en

volumineuze zakken mest, maerl of ko-

kunnen voor camouÀage zorgen of be-

droge periodes zeldzaam in Nederland.

kos is een van de meest zenuwslopende

zoekers tegenhouden, maar ook geduchte

Van vitaal belang is de factor licht, want:

taken van de guerillakweker.

concurrenten van je planten worden. Veel

licht=gewicht. Ideaal zou het zijn om in

guerillakwekers beschouwen brandnetels

de herfst te checken of er tegen oogsttijd

Kokosbricks zijn handig te vervoeren en

als bondgenoten omdat ze net als wiet van

nog steeds genoeg zonlicht is op de stek.

heel geschikt om de grondstructuur luchti-

stikstofrijke grond houden en bezoekers –

Een boom die in de zomer niet opviel kan

ger te maken, maar er moet terplekke wel

helaas geen slakken – afschrikken. Nadelig

bij een lagere zonnestand zomaar je da-

water en een emmer o.i.d. zijn om ze te

is hun schrikbarende groeisnelheid en diep

mes in de schaduw zetten.

laten opzwellen. Als voeding zijn kippen-

is

watergebrek

mestkorrels populair vanwege hun ideale

in de grond doordringende wortels. Andere defensieve planten zijn bramenstruiken en

samenstelling voor cannabis.

berenklauwen, hoewel die na de bloei eer-

der afsterven dan wiet rijp is.

Stap 2 is het voorbereiden van de grond.

Een vouwschop uit de dumpwinkel werkt

Soms vraagt de structuur of zuurgraad

niet echt lekker, maar is wel onopvallen-

Om je planten een kans te geven tegen

om maatregelen, zoals bij ingeklonken

der mee te nemen dan een volwaardige

de veel beter aangepaste inheemse ve-

kleibodems of zure veen- of bosgrond.

tuinspade. Wie wel eens een goed verzorg-

getatie is onkruidbestrijding en bodem-

Ook de voedingswaarde van de bodem is

de tuin heeft omgespit, kan zich voorstel-

26


len wat een hel dezelfde job op verwilderde

ook moeten ze worden afgehard voor ze

liter bekers van afbreekbaar maïsplastic.

grond moet zijn. Sommigen maken een

de zon in kunnen. Stekken van buiten-

Slakkenvraat, die vooral de eerste weken

heel akkertje bouwrijp, anderen graven lie-

soorten worden vrijwel niet verkocht, dus

snel fataal is, kan worden tegengegaan

ver verder uit elkaar liggende losse plant-

als je die wilt zul je al 's winters binnen

met Ecostyle korrels, cacaodoppen, ko-

gaten, zodat de planten later onopvallen-

moeten beginnen met een moederplant.

perstrips of maïsplastic bekers. Als de

der in het landschap opgaan.

Eigen stekken geven keuzevrijheid, be-

planten groter worden kun je hun hoogte

sparen geld en maken je onafhankelijk.

beperken door regelmatig toppen, of ze naar de grond te dwingen.

>

Zaad kun je thuis ontkiemen en voor-

Stap 3 is het kiezen van een soort en

groeien, of op locatie zaaien. Binnen voor-

De waakzame guerillagrower wist zorgvul-

beslissen of je stekken of zaad gebruikt.

gegroeide zaailingen eerst afharden en na

dig zijn sporen en benadert zijn stek op

Het beste is een beproefde vroegbloei-

een week of vijf checken op voorbloei. Om

verschillende tijdstippen en steeds vanuit

ende buitensoort met goede schimmel-

overbodige tochten te voorkomen is het

een andere richting. Vaak gebruikt hij sig-

resistentie. De laatste jaren zijn vooral

handig thuis uit dezelfde batch een plantje

naleringstrucjes uit het padvindershand-

Ierdbei en Deense vroegbloeiers als Roy-

achter te houden zodat je weet wanneer de

boek om te controleren of de plek bezocht

al Dane, Danish Gold, Typhoon en Leb27

voorbloei verschijnt.

is. Mocht dat het geval zijn, dan zorgt de cannabiskrijger bij een volgend bezoek

erg populair. Ook autoÀoweringsoorten zijn geschikte kandidaten nu die steeds

voor een alibi: een verrekijker, hengel of

potenter worden. Door hun bescheiden

omvang vallen ze veel minder op en

Stap 4 is het uitzetten van de plantjes

bij zich had. De enige vijanden waartegen

hun vroege bloei vermindert de kans op

of zaden. Vaak gaan guerillakwekers in

weinig te doen valt zijn budrot en rondzwe-

budrot. Bovendien verwachten rippers

het donker op stap. Overdag is regen

vend stuifmeel van medestrijders.

(nog) niet dat wiet al in juli oogstrijp is.

gunstig omdat bijna iedereen dan binnen

Het voordeel van stekken is dat je al-

zit, maar ook omdat de plantjes niet ge-

Het zwaarste werk zit er op. Als alles goed

leen vrouwen hebt. Nadelen: commerci-

lijk het volle zonlicht krijgen. Graaf een

gaat, hoeven we pas later in het jaar weer

ele stekken zijn onbetrouwbaar en duur;

voldoende diep plantgat en maak dat

echt in actie te komen. Hopelijk kunnen we

ze hebben niet de diepe penwortels van

goed nat, liefst met een shot wortelsti-

je tegen die tijd verslag doen van een ge-

zaadplanten, waardoor watergebrek en

mulator. Tegen knagers kan je de plant-

slaagde veldslag in de War on Drugs!

windvastheid eerder problemen worden;

jes beschermen met ¿jn gaas of halve

vogelboek – als hij dat al niet de hele tijd

27


( 6,7 % ( : ( : 8 ,( 1 =( 1 2 (. =2 ( %

1

,(

8

:

st Be duct ! o Pr rd


Fenomenen in de coffeeshopbranche deel 13

Wiz-Art, een kunstige coffeeshop Door: Wernard Bruining

Stadskanaal is niet veel meer dan een langgerekte stad in de provincie Groningen langs een 16 kilometer lang kanaal. Er staan allerlei oudere pandjes naast elkaar in verschillende bouwstijlen. Het oude winkelpand van Wiz-Art is mooi op een hoek gesitueerd, zodat er veel licht binnenvalt. In plaats van sigaren of wijn worden er nu joints verkocht. Bijzonder is dat de mensen die de coffeeshop runnen erin zijn gerold omdat de eigenaresse plotseling overleed.

Flax begon kweekte ik altijd buiten. Maar toen ze hier in Groningen industriële hennep begonnen te telen ging dat niet meer, want de lucht werd vergeven met mannelijk stuifmeel. Toen werd ik wel naar binnen gedwongen. Dat werd Ben Dronkers hier in de regio niet in dank afgenomen, ha, ha! Ik

Deze keer staat in de serie Fenomenen

tot april vorig jaar gedaan, toen ze volko-

vind het allemaal wel heel bedroevend hoor.

in de Cannabisbranche niet een persoon,

men onverwacht en razendsnel stierf. Ze is

Kijk, als je morgen zegt dat boerenkool ver-

maar een coffeeshop centraal. Wiz-Art is

getrouwd geweest met de bekende ex- pro-

boden is, heb je overmorgen een illegale

een kunstige coffeeshop die fraai gedeco-

vo Peter Bronkhorst, ze kwam dus ook uit

markt in boerenkool, want zo werkt het. Dat

reerd is. Je wordt al high door er alleen

Amsterdamse hippiekringen. Mijn zus heeft

criminogene heeft op zich niets met canna-

maar naar te kijken! Er is een bar met twee

nooit gekozen voor het grote geld. Ze dacht

bis te maken, dat komt door dat waanzinni-

gezichten. Aan de inloopzijde kun je hasj

meer, ook blowers hebben recht op hun ei-

ge verbod. Tot aan de jaren tachtig groeide

en wiet kopen en snel even een spelletje

gen plek waar ze met elkaar van gedachten

de wiet bij mij de tuin uit. De politie reed

spelen. Om de hoek kun je aan dezelfde bar

kunnen wisselen en lekker een blowtje kun-

langzaam voorbij om dat te bekijken, maar

rustig zitten voor een praatje. Want, anders

nen roken. En waar ze, als het even kan,

stopte niet. Maar opeens ben je een crimi-

dan in de Randstad, nemen de mensen hier

op het gebied van kunst en muziek ook iets

neel! Dan zie je foto’s van Balkenende met

in het noorden de tijd voor elkaar!

behoorlijks voorgeschoteld krijgen, dat was

zo’n T-shirtje met ‘Fuck drugs’ erop, maar

haar insteek in het geheel.”

hij heeft wel zelf een biertje in zijn handen!”

Renee Slikker (1954) is sinds een jaartje

Waanzinnig verbod

Ideale baan

bedrijfsleider van de Stichting Wiz-Art. “Mijn

“Hiervoor was ik timmerman, Ik ben ook

Evelien Huizing (1977) is assistente bedrijfs-

zusje Yvonne is deze zaak begonnen. Nadat

psychiatrisch

geweest.

leider. “Ik doe een beetje van alles wat. Ik

ze een jaar of zeven als illegale coffeeshop

Vanaf mijn zeventiende had ik al mijn eigen

zorg er samen met Renee voor dat de wiet-

open was werd ze uit dertig kandidaten toch

tuintje, dus daar lag de link. Als je bijna 40

aanvoer goed is. We hebben vaste leveran-

gekozen om het enige gedoogde verkoop-

jaar wiet kweekt, dan heb je al een hele-

ciers, maar er komen ook mensen samples

punt in Stadskanaal te worden. Dat heeft ze

boel soorten voorbij zien komen.Tot Hemp-

aÀeveren en dan handel ik die samen met

Hippiekringen

verpleegkundige

29


30


Later in Stadskanaal, toen ik een jaar of 40 was, vond ik dat het tijd was om weer eens iets lekkers voor mezelf te hebben. Dat werd toen voornamelijk wiet, want dat was makkelijk te krijgen bij de huisdealers. In het begin durfde ik niet bij coffeeshops te komen, omdat ik mezelf te oud vond en omdat ik de mensen niet kende. Maar toen de shop hier in Stadskanaal kwam heb ik me gemeld en gezegd, dit vind ik tof en als ik wat kan doen, zeg het maar. Ik heb heel veel verschillende banen gehad, veel verschillende dingen gedaan, ook lesgegeven op een asielzoekerscentrum en bij vluchtelingenwerk gewerkt. Renee af. Als het niet goed is sturen we ze

Na het overlijden van Yvonne was er veel

Maar de sfeer is hier veel beter, die is veel

weer weg, als er goede wiet tussen zit dan

te doen, die hele reorganisatie en structuur

gemoedelijker. Elke drankgebruiker kan rus-

vragen we ze of er meer van is. Het zijn over

aanbrengen. Aangezien ik het personeel in

tig een pilsje of een wijntje drinken in een

het algemeen mensen die hier vandaan ko-

de loop der jaren goed had leren kennen

beschermde ambiance, maar een blowtje

men. Ach, zo gaan de mensen die in de regio

dacht ik dat ik daarbij wel goed kon helpen.

moet gerookt worden op de hoek van de

wonen er ook wat op vooruit. Ik rook zelf

Het is op het moment nog veel werk, omdat

straat en dan kan je opgepakt worden. Dat

wiet, liefst de zwaardere soorten, al vanaf

we dingen aan het ontwikkelen zijn. We vol-

wilde Yvonne opheffen en dat sprak mij erg

mijn veertiende en ik ben nu 33. Ik rook om-

gen workshops en krijgen erg veel input. We

aan. Dat gaat buiten de cannabis om, dat

dat ik het lekker vind. Vroeger was ik wel

zijn natuurlijk ook een stichting, dus je mag

gaat gewoon om menswaardigheid, daarom

een probleemroker, maar nu heb ik alles on-

geen winst maken. Alles wat er verdiend

ben ik er ook ingestapt. Ik ben er nu als

der controle. Ja, ik functioneer gewoon beter

wordt gaat weer terug. Dat geeft veel mo-

voorzitter iedere maandag mee bezig, met

onder een jointje, als ik geen joint rook dan

gelijkheden, maar ook beperkingen. Je hebt

een uitloop naar dinsdag, maar we hebben

stuiter ik van hot naar her. Mijn eerste joint

veel te verantwoorden. Het blijft heel span-

wel het idee dat dat in de toekomst meer

rook ik ’s morgens, dus voor mij is werken

nend om daarin je weg te vinden.”

wordt. Waar wij naar streven is transparan-

bij een coffeeshop ideaal, ik kan me geen

tie. Daarom ben ik ook blij met een foto en

betere baan indenken. Ik rook tijdens mijn

Stoned van zichzelf

vakantie niet meer dan gewoon en als ik

Rein Hesselink (1943) is voorzitter van de

er moeten eindelijk eens gezichten bij. We

naar het buitenland ga dan rook ik helemaal

stichting Wiz-Art. Van beroep is hij beeldend

zijn per slot van rekening geen criminelen.”

niet, dat is geen enkel probleem, maar dan

kunstenaar, schilder en gra¿cus. “Ik ben

moet ik wel wat te doen hebben!”

door de jaren heen altijd al huisschilder van

een gesprek, want het is precies wat jij zegt,

het pand geweest. In de jaren zestig heb

Huisdealers

ik een tijdje intensief gerookt. In Götenborg rookte ik mijn eerste pijpje, dat was

Froukje Jager (1946): “Ik ben sinds augus-

in 1964, maar op een gegeven moment is

tus secretaresse van de stichting, maar ik

mij duidelijk geworden dat het gewoon mijn

ben al langere tijd bij de zaak betrokken. Ik

spul niet is, het heeft voor mij geen meer-

ben in de jaren zestig jaren met hasj begon-

waarde. Ik heb er niks op tegen, maar het

nen toen ik een jaar of 17 was. Ik woonde

had nooit echt mijn belangstelling. Yvonne

toen in Zuidlaren, daarna in Drenthe, ik ben

zei altijd al. Rein is stoned van zichzelf. Het

dus echt iemand uit het noorden. In de pe-

doel van de stichting is vooral het in stand

riode dat ik kinderen kreeg is het blowen

houden van het gebeuren wat de cannabis

een beetje naar de achtergrond verdwenen.

betreft, en het ontwikkelen daarvan in de maatschappij, dat vind ik het belangrijke. Je moet niet alleen duidelijk maken dat we het moeten aanvaarden, maar dat we er ook gewoon blij mee moeten zijn, zodat dit soort dingen kunnen blijven bestaan.”

Menswaardigheid “Als het je ligt, dan zie ik dat mensen er heel tevreden en heel goed van kunnen opereren. Ik zie mensen die anders niet op die manier in het leven kunnen staan. Ik heb in de tijd dat ik hier kom veel betere ervaringen met de mensen in de coffeeshop dan in het café. Enne, café’s ken ik van binnen en van buiten, want ik lust graag een wijntje.

.DDUW YRRU ÀMQSURHYHUV Wiz-Art heeft een mooie lijst: zes soorten wiet en daarnaast ook vijf soorten hasj. Maroc, PacMan, zeldzame Turkse hasj, Parvati en Khijber Afghaan, echt iets voor de fijnproever dus. Naast de lijst staat een heel fraai en sociaal verantwoord standaardje met 10 goede tips en nuttige informatie over blowen. Zulke voorlichting zul je in een café niet snel vinden over alcohol!

31


“Voor de gezelligheid” Door: Wernard Bruining

Bij zijn bezoek aan Wizz-Art in Stadskanaal sprak Wernard Bruining ook met personeel en bezoekers van deze mooie coffeeshop. Op deze pagina’s komen ze aan het woord: “Ik kom hier voor de gezelligheid, de mensen zijn hier altijd sociaal. Je kunt hier normaal discussiëren zonder dat er gelijk ruzie is.”

Eric (1983)

Eric werkt al tien jaar in Wiz-Art, voornamelijk achter de bar, en hij vindt elke dag nog even leuk. “Hier komen voornamelijk jongeren tot zo’n jaar of 25 en dan ook een groep, eh, ja, hoe noem je dat, de ouderen, de echte diehards, die de rest van hun leven blijven blowen. De jongeren zijn vooral bouwvakkers, die altijd na hun werk komen, de mensen die het wat zwaardere werk doen, zeg maar. Je ziet meestal wel dat ze stoppen met blowen als ze wat ouder worden en serieus gaan werken”. is leuk in de omgang, zeg maar. Het is van alles door elkaar, maar de jongeren vind ik wel het leukste!”

Jaap (1971) Jaap is historicus. “Ik vind sociale geik heb er goede tijden mee gehad! Ik heb in de bouw gezeten als voorman, maar ik wil eigenlijk een eigen zaak beginnen, een meubelzaak. Ik wil tweedehands meubels opkopen, restaureren en dan weer verkopen. Het nut van cannabis, ach, ik ben vrij druk van mezelf, dus het houdt me een beetje rustig. Ritalin wil ik niet gebruiken, dat is gewoon speed, dat kun je daarom ook bij een dealer halen.”

Tracy (1980) Tracy begon met blowen toen ze nog

Dennis (1978)

jong was, ze is net vorig jaar gestopt. “Ik werd er nogal moe van, en toen heb ik

“Deze is er nog niet zolang, ik kwam eer-

gezegd: nu even niet. Dat betekent niet

der al bij de oudere shop. Ik kom hier nor-

dat ik nooit meer ga blowen, het is puur

maal gemiddeld zo’n twee tot drie keer per

effe een stop. Ik werk hier nu bijna vier

week. Even een bakje kof¿e en ik koop hier

jaar, vier dagen per week. Het zijn over

ook weleens voor een geeltje of zo. Ik heb

het algemeen hartstikke leuke mensen

zelf vroeger geteeld. Nu niet meer, maar

die hier komen. Ze praten wel met je, dat

32

schiedenis het leukst, maar ben ook geïn-


Wolf (1970)

teresseerd in muziek. Het coffeeshopvolk vind ik over het algemeen leuk, ze zijn

Wolf rookt sinds hij 21 jaar is. Zijn beroep:

open minded. Maar ik heb er een hard

coffeeshopmedewerker. “Hiervoor heb ik in

hoofd in dat coffeeshops zullen blijven

Amsterdam gewoond, in de Bijlmer. Wat ik

bestaan. Ik zie het langzaam aftakelen.

daar deed? Niks eigenlijk, nou ja, blowen

Als dit kabinet er nog een regeerperiode

in elke shop in Amsterdam, haha! Ik kwam

bij krijgt dan denk ik dat ze dit gaan aan-

toendertijd ook wel bij jouw growshop

pakken, ja. Ik ben bang dat als de coffee-

Positronics over de vloer, plantjes halen

shops verdwijnen, ze dan voor altijd weg

voor op het balkon. De coffeeshops waar

zullen zijn. Maar het blowen gaat door,

ik kwam waren Katsu, Fatal Flower, enne,

in landen waar het verboden is wordt er

hoe heet die ook alweer waar al die be-

meer geblowd dan in Nederland. Ik hoop

kende mensen komen, de Greenhouse. De

wel dat het ooit gereguleerd gaat worden,

leukste vond ik New York, want daar kon ik

dat het idee van de achterdeur geregeld

ook poolen. Tafelvoetballen deed ik in de

gaat worden. De functie van cannabis?

Trinity. Daar staat een heel oude kast, daar

Nou er zijn meerdere functies, ik word er

heb ik toen veel op gespeeld.”

zelf ontspannener van, opener, toleranter, meer relaxt, dat is het voornaamste.”

Marijn (1981) “Ik ben van beroep schilder, huizen schilderen, dat doe ik de hele dag. Iemand anders neemt een potje bier, ik rook mijn jointje. Ik rook al vanaf mijn twaalfde. Ik ben bezig om te stoppen omdat het niet geaccepteerd wordt. Op mijn werk, maar ook in mijn omgeving, wordt het geaccepteerd als iemand een biertje drinkt, maar als iemand een jointje rookt heet dat meteen buitensporig gedrag. Ik heb nooit zelf geteeld, ik koop meestal Sneeuwwitje. Ik kom voor de gezelligheid, de mensen zijn hier altijd sociaal. Je kunt normaal discussiëren zonder dat er gelijk ruzie is. Ik blow nooit onder mijn werk, dat heb ik wel eens geprobeerd, maar dan ga je dingen vergeten, dat werkt niet echt.”

Tafelvoetbal

Bert (1961) “Ik kom hier al zolang de shop er is, ik woon hier in de buurt. Ik ben schoonmaker van beroep en blow al 26 jaar. Het geeft me rust. Ik ben namelijk nogal druk van mezelf, alles ik wat doe moet perfect zijn. Dat uit zich ook in mijn werk: de klant is koning, dan moet ook alles helemaal schoon zijn. Ik ben zelf ondernemer, zzp’r heet dat hè. ‘s Avonds na mijn werk rook ik Haze, Sneeuwwitje. Het is hier gezellig en leuk, de mensen zijn altijd vriendelijk. De vorige eigenaresse kende ik heel goed. Ik weet nog dat ze vroeger gestreden heeft om de boel hier voor elkaar te krijgen, al die peri-

Ik maak snel een einde aan het interview met Wolf. Ik heb een vreselijke trek in een joint en een spelletje tafelvoetbal! De kast in Trinity, waar Wolf over sprak, is een oude Garlando. Die heb ik in 1980 zelf ‘opgevoerd’ en aan High Society verkocht, en die hebben hem weer doorverkocht aan de Trinity. Daar staat de kast nog steeds, en hij heeft ook nu nog zijn eigen schare fans. Tafelvoetbal is naast cannabis mijn grootste passie. Ik rook snel een pure Purple en dan sta ik samen met Wolf achter de kast. We spelen tientallen heftige spelletjes. De ballen vliegen erin, de muntjes ook! Wolf probeert wel te scoren, maar ik geef hem weinig kans. Maar hij vindt het prachtig, van weerstand word je sterker. Na afloop staan we opgewonden te stuiteren, alles tintelt dan aan je lichaam, dan voel je dat je leeft!

oden heb ik meegemaakt.”

33


Nederwiet de moevie Door: Michiel Panhuijsen

De NCRV zendt op 25 april een teledocumentaire uit met de naam ‘Nederwiet de moevie’. Filmmaker Maaik Krijgsman en wietkweker Doede de Jong, die in deze documentaire uitgebreid wordt geportretteerd, vertellen erover.

hij teelt en wat daarbij zoal kan gebeuren, is aardig. Maar het blijft ook iets afstandelijks houden. Krijgsman en Pool

“Ons uitgangspunt was de argeloze me-

gaan, welke problemen ze tegenkomen en

hadden ruim de tijd voor hun project en

ning: Het is toch maar een plantje”, steekt

wat het allemaal oplevert. Daarbij ¿lmden

besloten daarom om zelf de proef op de

Krijgsman van wal. “Maar gaandeweg de

Krijgsman en Pool ook ontruimingsacties

som te nemen. En hoe kun je het beste

periode dat we aan het ¿lmen waren,

van de politie. “Uit de verhalen van alle

in beeld brengen wat wietkweken nou in-

kregen we door dat er meer aan de hand

betrokkenen bleek uiteindelijk toch dat de

houdt? Juist! Door het zelf te gaan doen.

was. Het is allemaal niet meer zo onschul-

‘nederwiedewiedewiet’ die Doe Maar ooit

De bevlogen filmmakers zochten een

dig als we aanvankelijk dachten.” Maaik

bezong niet meer zo onschuldig is als in de

growshop op, kochten hun kweekbeno-

Krijgsman en regisseur Hans Pool, geen

beginjaren tachtig. De wereld van de neder-

digdheden en startten hun eigen wiet-

onbekenden in de Nederlandse ¿lmpro-

wiet is behoorlijk verhard in de afgelopen

filmtuintje. Geen groothandelshoeveel-

ductiewereld, sloegen in 2009 de handen

jaren. Een groot deel van de in ons land ge-

heden natuurlijk, maar toch voldoende

ineen. Ze vonden het Filmfonds en het Co-

kweekte wiet wordt voor veel geld naar het

voor een zeer illegaal hok.

bofonds bereid hun plan om een ¿lm te

buitenland gesluisd. Het is een zeer lucra-

maken over Nederwiet te ¿nancieren. De

tieve handel geworden, met ook negatieve

Het werd geen doorslaand succes. “Er

NCRV wilde de ¿lm wel uitzenden.

uitwassen. Omdat de cannabiswereld zich

ging echt mis wat mis kon gaan”, biecht

nog steeds in het illegale afspeelt, hebben

Krijgsman op. “We bakten er helemaal

“We willen met onze ¿lm laten zien welke

zich naast idealisten ook heel andere men-

niets van. Spint kregen we en het werd

mensen er achter de cannabiswereld zit-

sen op de kweek en handel gestort. Het is

een zootje. Natuurlijk hebben we dat ook

ten. We hebben allemaal onze mening

big bussiness geworden. Daarbij is door de

alllemaal goed met een camera bijgehou-

over dit deel van Nederland, zonder dat

jacht op de wietkweek de afgelopen jaren

den. We werden dus onderdeel van onze

we deze mensen daadwerkelijk kennen.

de prijs gestegen en de kwaliteit gedaald.

eigen ¿lm. Uiteindelijk hadden we na

Met een aantal uitgebreide portretten die-

Het is een kip ei verhaal. Het oprollen van

alle averij en toestanden onderweg toch

pen we dat beeld uit.”

hennepplantages lijkt de boel eerder te ver-

nog een oogst, die we hebben weten te

ergeren dan te verbeteren.”

verkopen. De opbrengst daarvan hebben

Lucratieve handel

we aan een goed doel geschonken. We moesten het natuurlijk wel kunnen ver-

Nederwiet de moevie volgt de verhaallij-

Zelf kweken

nen van twee kwekers en twee coffeeshop-

Met een filmcamera een coffeeshop re-

hebben we aangetoond dat het echt voor

ondernemers. Zij vertellen in de documen-

gistreren en de eigenaar portretteren,

iedereen mogelijk moet zijn om wiet te

taire wat hun beweegt, hoe zij te werk

of een wietkweker uit laten leggen hoe

kweken. Als het ons zelfs lukt....”.

antwoorden. Door zelf te gaan kweken

Doede de Jong De documentaire potretteert ook uitgebreid een bekendere wietkweker. De in het Friese Appelscha woonachtige Doede de Jong

komt al jarenlang openlijk uit voor

het feit dat hij wiet verbouwt. “Ik heb niets te verbergen, ik vind niet dat wietkweken crimineel is. Iedereen hier in de omgeving kent mij als ‘Doede de wietkweker’.” Doede is geen doorsnee wietkweker. Hij is een idealist, een strijder tegen het verbod op hennepteelt: “Waar hebben we het over bij het verbod op cannabis? Dat is onzin.

34


Het verbod op wiet heeft veel schade ver-

Dat was een mooi moment. Rondom die

mand kwaad, maar de wereld eromheen

oorzaakt. Ik ben ervan overtuigd dat je ook

rechtzaak afgelopen najaar waren ze er

heeft zijn onschuld verloren. Ik ben er van

grote spruitjesproblemen zou veroorzaken

weer met de camera. Het begon die och-

overtuigd dat regulering van de hennep-

met een verbod op spruitjes. Cannabis

tend al, bij het scheren voor de spiegel

productie nodig is om de situatie te norma-

moet gewoon uit de Opiumwet!”

met mijn ouderwetse mesjes. Alles wil-

liseren. Of je zou alle shops moeten sluiten

den ze ¿lmen. Dat ik mijn pak aantrok,

en alle hennepkwekerijen met wortel en

alles. Ik vond het prima zo.”

tak moeten uitroeien. Dat eerste is mis-

Doelwit

schien ingewikkeld, maar moet toch moge-

Doede is een groot voorvechter van lega-

“Na de uitspraak van de rechter was ik

lijk zijn. Dat tweede zie ik niet gebeuren.

lisering. Maar omdat hij openlijk over zijn

ontzettend boos. Ik vond mijn veroorde-

Je kunt er gewoonweg veel te veel geld

kweekactiviteiten spreekt is hij een makke-

ling zo onrechtvaardig! Hoe kun je nou ie-

mee verdienen. Mensen zullen altijd ma-

lijk doelwit. Voor criminelen die hem enkele

mand veroordelen voor de kweek van een

nieren vinden om wiet te kweken.

jaren geleden ripten en er met zijn oogst

plant, die gewoon in een coffeeshop mag

vandoor gingen. Maar ook voor de politie

worden verkocht? Dat is zo verschrikkelijk

Met deze ¿lm willen we bij het kijkers-

die in 2008 en 2010 een inval bij hem deed

krom. Maar ik blijf vechten. Ik doe niets

publiek vragen oproepen, geen oplossing

en de oogst in beslag nam. In hoger beroep

verkeerds. Ik wil blijven aantonen dat wij

bieden. De ¿lm maakt duidlijk dat het niet

werd Doede in december veroordeeld tot

wietkwekers in alle openheid moeten laten

meer kan zoals het nu gaat . Er is behoef-

80 uur werkstraf. Maar strijdbaar als hij is,

zien wat we doen, en niets verbergen.”

te aan wiet, en de strijd tegen de wietplant ga je niet winnen. Dat plantje groeit

vechtend tegen het onrecht, gaat Doede in cassatie tegen dit vonnis.

Onschuld verloren

De ¿lmmakers maakten mooie opnamen

De ¿lmmakers hopen dat de documentaire

van de Fries. “Ze hebben echt van alles

veel los zal maken in ons land. Krijgsman:

ge¿lmd: van het stekken tot de oogst, ik

“Ik denk dat we met deze ¿lm aantonen

stond regelmatig voor de camera, soms

dat de situatie zoals die nu is niet moet

met mijn blote poten in de grond. Vorig

doorgaan. We zijn best geschrokken van

jaar in de winter hebben ze fraaie beelden

alle verhalen van de betrokkenen die we

geschoten terwijl ik door het weiland in

spraken. Van de politieverhalen, maar ook

een dik pak sneeuw liep. En later in de

van de dingen die coffeeshopondernemers

zomer ook, toen ik met mijn zoon samen

en kwekers zelf meemaken. Het is een

een jointje rookte bij zonsondergang.

harde wereld. Het plantje zelf doet nie-

overal, en met zoveel gemak...”

25 april ‘Nederwiet de Moevie’ wordt uitgezonden op 25 april om 20.55 uur bij de NCRV op Nederland 2. De NCRV organiseert in samenwerking met De Rode Hoed in Amsterdam op dinsdag 26 april een debat over het controversiële Nederlandse coffeeshopbeleid.

35



De Spaanse coffeeshop

Cannabis Social Club voor blowers Door: Nicole Maalsté

In 1993 kwam in Barcelona de cannabisbeweging op als protest tegen het verbod om wiet in een openbare ruimte te mogen gebruiken. Uit die beweging ontstond in 2002 de eerste Cannabis Social Club (CSC). Inmiddels zijn er over heel Spanje verspreid meer dan honderd CSC’s. Die clubs bieden blowers niet alleen de gelegenheid om te blowen, maar zij produceren en verhandelen ook wiet.

Collectief telen voor eigen gebruik In hun eigen land zijn buitenlandse blowers voornamelijk aangewezen op illegale producenten en handelaren, en het is vaak niet toegestaan om in openbare ruimten een

Dit artikel vertelt hoe de Spaanse canna-

bevrijdingsdag en het Cannabistribunaal,

blowtje op te steken. Natuurlijk wordt er

bisclubs tot stand zijn gekomen, voor wie

en is er tegenwoordig ook een Vereniging

in de praktijk in veel landen wel een oogje

ze bedoeld zijn, hoe ze functioneren en wat

voor Cannabisconsumenten (VVCC), maar

dichtgeknepen bij dat blowen, maar er is

het verschil is met onze coffeeshops. De

als je dat vergelijkt met protestbewegin-

altijd die spanning dat je in principe kunt

informatie komt grotendeels uit het artikel

gen tegen het cannabisverbod in andere

worden opgepakt. Uit ongenoegen met

‘Cannabis Social Clubs in Spain – a nor-

landen dan stelt het weinig voor. De ver-

deze situatie ontstond volgens Alonso in

malizing alternative underway’, dat Martín

klaring daarvoor is simpel: de noodzaak

1993 de Asociación Ramón Santos de Estu-

Barriuso Alonso schreef voor de TNI serie

om te protesteren bestaat hier niet echt.

dios Sobre el Cannabis (ARSEC) in Barcelo-

over Legislative Reform of Drugs Policies.

Nederlandse blowers worden al jarenlang

na. Zij schreven een brief naar de openbare

(Info: www.druglawreform.info)

op hun wenken bediend door coffeeshops,

aanklager tegen drugs met de vraag of het

waar je tegen een redelijke prijs een aardig

verboden was om cannabis voor eigen ge-

product kunt kopen en op een prettige ma-

bruik te verbouwen. Deze antwoordde dat

nier van je jointje kunt genieten. Die cof-

dit in principe niet verboden was. Er wer-

In Nederland zijn cannabis protestbewe-

feeshops zijn inmiddels zo populair, dat ze

den al snel een man of honderd gevonden

gingen nooit echt goed van de grond ge-

jaarlijks ook duizenden toeristen aantrek-

komen. Natuurlijk organiseren we hier ook

ken, voor wie het bezoeken van een cof-

jaarlijkse evenementen zoals de Cannabis-

feeshop een bijzondere ervaring is.

Cannabis protest

Wat zijn Cannabis Social Clubs? Cannabis social clubs (CSC’s) zijn niet-commerciële organisaties van blowers die samen wiet kweken en verhandelen om in hun eigen behoefte te voorzien zonder dat zij gebruik hoeven te maken van de illegale markt. Deze privéclubs maken gebruik van een gat in de Spaanse wet die bepaalt dat de consumptie van cannabis en andere illegale drugs niet als een misdrijf wordt gezien. De CSC’s produceren uitsluitend voor niet-commerciële doeleinden voor een besloten groep van volwassen leden. Sinds 2002 zorgen de CSC’s ervoor dat duizenden blowers op de hoogte zijn van de oorsprong en kwaliteit van de producten die zij roken. De CSC’s zijn een alternatief voor de illegale cannabismarkt. De clubs zorgen voor tientallen banen en leveren een bijdrage aan de belasting. Zij konden ontstaan zonder dat de bestaande internationale drugsverdragen gewijzigd hoefden te worden.

37


Cannabisclubs als oplossing voor de crisis Onlangs heeft de FAC uitgerekend hoeveel het de Spaanse schatkist zou opleveren wanneer er overal voldoende CSC’s voor alle consumenten zouden zijn. Als referentie gebruikten zij het aantal banen en de bijdragen aan de belasting en sociale zekerheid die de teeltactiviteiten van cannabisclub Pannagh genereert. Pannagh heeft ongeveer 200 leden die gemiddeld 0,5 gram per dag consumeren. Als 1 miljoen mensen hun cannabis via CSC´s zouden afnemen die identiek zijn aan Pannagh, dan zou dat 7500 directe banen opleveren en 30.000 indirecte banen. Daarbij is nog niets eens rekening gehouden met de banen van toeleveranciers voor kweekbenodigdheden. De banen leveren een bijdrage van 155 miljoen aan sociale zekerheden op, ongeveer 54 miljoen euro aan inkomstenbelasting en zo´n 100 miljoen aan BTW. Dat is in totaal 367 miljoen euro voor de Spaanse overheid.

gens Alonso veel. In 2003 kwamen de be-

van de club zijn). Zij worden betaald voor

langrijkste 21 pioniersgroepen bij elkaar

de verhuur van hun land en de uren die zij

en vormden samen de Federatie van Can-

in de kwekerij steken. Voor het geval er

nabis Clubs (FAC). De FAC heeft een juri-

een onderzoek komt, worden rekeningen

disch en management model ontwikkeld

zorgvuldig bewaard.

dat nu bekend is als de Cannabis Social Club. Vanwege de enorme vraag naar informatie is dit model inmiddels vastgelegd

Alleen voor ervaren blowers

in een handleiding, die stap-voor-stap be-

Je kunt lid worden van een club op uitno-

schrijft hoe je een Cannabis Social Club

diging van een of twee leden, die ervoor

moet oprichten. Een groeiend aantal clubs

garant staan dat jij een cannabisconsu-

heeft sindsdien gebruik gemaakt van die

ment bent. Of je moet een medisch rap-

handleiding om zijn eigen club vorm te

port kunnen overleggen waarin is vast-

geven. Het is niet duidelijk hoeveel clubs

gelegd dat je een ziekte hebt waarbij de

er nu precies zijn en ze zijn ook niet even-

consumptie van cannabis is voorgeschre-

redig verdeeld over Spanje. Volgens de

ven. De hoogte van het lidmaatschapsgeld

beschikbare informatie van de FAC zijn

wordt bepaald door de hoeveelheid die

het er tussen de honderd en driehonderd.

iemand afneemt. Het geld wordt gebruikt

De meeste clubs bevinden zich in Catalo-

om de kosten voor de productie, de opslag

nië en in Baskenland, omdat cannabis in

en het management te dekken. Aangezien

die regio’s breed geaccepteerd is.

het om non-pro¿t organisaties gaat, wordt alle winst teruggebracht in de organisatie.

Een CSC begint met een registratie als

Daar worden bijvoorbeeld sociale activi-

vereniging. Vervolgens komen de leden

teiten van bekostigd, zoals cursussen en

tot overeenstemming over de teelt. Af-

congressen, juridische en medische ad-

die wilden meedoen met de ARSEC. Kort

hankelijk van de inschatting van de con-

viezen, protesten en politieke lobby’s om

daarna oogstte de ARSEC onder toeziend

sumptie van de leden wordt bepaald hoe-

normalisering van cannabisconsumptie te

oog van de media haar eerste opbrengst

veel er precies moet worden gekweekt.

bevorderen of de Cannabis Cup.

die bedoeld was voor honderd blowers. De

Vervolgens huurt of koopt de club land,

oogst werd in beslag genomen, maar de

panden

betrokkenen werden vrijgesproken.

planten worden verzorgd door vrijwilligers

Maximum hoeveelheid per dag

of door een ingehuurde staf van profes-

De clubs produceren en verhandelen zo-

sionele kwekers (die zelf meestal ook lid

wel binnen als buiten geteelde wiet. Soms

Alonso schrijft in zijn artikel dat de zaak werd

en

kweekbenodigdheden.

De

overgeheveld naar de Hoge Raad. Twee jaar Illegale markt Coffeeshops

later volgde de uitspraak. De oprichters van ARSEC werden veroordeeld tot een minimum gevangenisstraf (die werd geschorst) en boetes. Volgens de Hoge Raad had ARSEC weliswaar niet de intentie om drugs te verhandelen, maar aangezien wietteelt op zichzelf gevaarlijk was werden de oprichters toch bestraft. Hierdoor leken de deuren voor de teeltverenigingen in principe gesloten. Intussen waren er in andere Spaanse steden echter meer groepen blowers collectief cannabis gaan kweken. Zo oogstte de Kalamudio groep in Bilbao 600 planten bedoeld voor 200 consumenten, waaronder gemeenteraadsleden, kunstenaars en artsen. Deze oogst werd niet in beslag genomen en de groepsleden rookten hun opbrengst dus gewoon op. Gesterkt door hun eerste succes oogstte de Kalamudio groep op die manier drie keer zonder dat de autoriteiten ingrepen. Uit deze experimenten ontstonden uiteindelijk de Spaanse coffeeshops, ofwel de Cannabis Social Clubs.

Handleiding Omdat er geen duidelijke wetgeving was, improviseerden de eerste groepen vol-

38

Cannabis Social Clubs

Toegestaan binnen Internationale Verdragen

Nee

Nee

Ja

Consument kan in veilige omgeving cannabis aanschaffen en gebruiken

Nee

Ja

Ja

Consument heeft invloed op de prijs van producten

Nee

Nee

Ja

Consument heeft invloed op kwaliteit en samenstelling producten

Nee

Nee

Ja

Productie en handel levert legale werkgelegenheid op

Nee

Ja

Ja

Productie en handel levert bijdrage aan belasting

Nee

Ja

Ja

Bevordert toegang tot cannabis van minderjarigen

Ja

Nee

Nee

Geeft mogelijkheid om toegang tot cannabis te beperken tot bepaalde groepen/ individuen

Nee

Ja

Ja

Biedt mogelijkheid tot controle van kwaliteit en samenstelling product

Nee

Winst van cannabishandel en -productie voor beperkt aantal ondernemers

Ja

In principe wel

Ja

Ja

Nee


kopen en kunnen zij zelf bepalen welke producten zij verbouwen en hoe ze dat doen. Op het moment dat de cannabismarkt helemaal gelegaliseerd wordt, dan zal een aantal commerciële partijen de productie en handel overnemen. Dit is in feite nu al het geval in de gedoogsituatie in Nederland, waar een beperkt aantal ondernemers veel geld verdient aan het produceren en verhandelen van cannabis. Wanneer cannabis legaal wordt, dan is de kans groot dat het aantal ondernemers dat hieraan gaat verdienen nog kleiner wordt. Dat zien we ook bij de alcohol- en tabaksindustrie. Een klein aantal producenten bepaalt welk bier wij drinken en welke sigaretten wij roken en hoeveel wij daarvoor moeten betalen. Als consument heb je weinig invloed op het product, tenzij je je eigen bier gaat brouwen. Het clubmodel van de CSC’s is daarmee ook wordt er ook hasj gemaakt. Om alterna-

de FAC een aantal voorstellen op papier

tieve manieren voor het roken van canna-

gezet om de activiteiten van CSC’s trans-

bis te bevorderen, zijn er in de clubs vaak

parant te maken zodat zij kunnen worden

ook allerlei andere producten te verkrijgen

gecontroleerd door de overheid. Op die

waarin cannabis is verwerkt, zoals crèmes,

manier hopen zij te voorkomen dat politie

oliën, tincturen en gebak. Soms lenen ze

en justitie ingrijpen.

ook verdampers uit. De verkoop van de wiet vindt meestal plaats in commerciële

Het voordeel van CSC’s is dat zij een le-

gebouwen die uitsluitend toegankelijk zijn

vensvatbaar alternatief vormen voor de

voor clubleden en eventueel voor volwas-

illegale markt die in Spanje en andere

senen introducés. Die kunnen kleine hoe-

landen de cannabismarkt domineert. Een

veelheden aanschaffen, meestal voor con-

alternatief dat bovendien past binnen de

sumptie ter plekke. Vaak kunnen ze ook

internationale verdragen die op dit mo-

een kleine hoeveelheid meenemen voor de

ment onverbreekbaar lijken. Daarnaast

volgende dagen, zodat ze niet iedere dag

geeft het de leden de mogelijkheid om zelf

hoeven te komen. De maximum hoeveel-

toe te zien op de oorsprong, kwaliteit en

heid die een clublid per dag kan aanschaf-

samenstelling van de producten zij consu-

fen is meestal tussen de 2 en 3 gram. Die

meren. Tenslotte genereren de clubs legale

hoeveelheid kan alleen worden overschre-

werkgelegenheid en een bijdrage voor de

den wanneer een clublid kan aantonen dat

belasting. Er zit ook een zwak punt in dit

hij of zij op medische indicatie een hogere

systeem: Het model is een aardige oplos-

dosis per dag nodig heeft.

sing voor legaal blowen voor oudere ervaren blowers. Maar hoe doen die blowers

Transparant systeem Alhoewel de CSC’s zich in een grijs ge-

hun eerste ervaringen op? Juist! Illegaal.

bied bevinden, is de administratieve situ-

Tegen commercie

atie van veel clubs – net als bij de Neder-

Toen de protestbewegingen in Spanje met

landse coffeeshops het geval is – zo goed

de cannabisclubs begonnen, hadden ze

als genormaliseerd. Zo zijn er al heel wat

het idee dat de CSC’s slechts een tussen-

clubs die met contracten voor hun me-

fase waren. Alonso schrijft dat de clubs

dewerkers werken en die zoals elke or-

een brug vormden tussen de illegale si-

ganisatie belasting afdragen over hun

tuatie en hun ideale model. Het uitein-

personeel en in sommige gevallen zelfs

delijke doel was om een legale cannabis-

over hun producten. Desondanks zijn er

markt te creëren die vergelijkbaar is met

net als bij de gedoogde coffeeshops in

de markt voor alcohol of tabak. Inmiddels

ons land nog steeds allerlei onduidelijk-

zijn ze hiervan terug gekomen. In het

heden over wat volgens de wet wel of niet

hart van de consumentenclubs is een dis-

mag, met name als het over het telen en

cussie ontstaan of een legale markt wel

transporteren

cannabisproducten

zo’n gewenste situatie is. Nú kunnen con-

gaat. Om problemen te voorkomen heeft

sumenten tegen kostprijs hun producten

van

een mooi alternatief tegen de commercie.

Cannabis Social Clubs in België In België werd in 2006 de stichting Trekt Uw Plant opgericht. Leden van deze stichting kunnen gezamenlijk één cannabisplant per persoon verbouwen in een afgesloten, niet openbaar toegankelijke ruimte. Een Ministeriële Richtlijn die in januari 2005 in België is uitgevaardigd, stelt dat het bezit door een volwassene van maximaal 3 gram cannabis en/of één cannabisplant niet langer wordt vervolgd, tenzij sprake is van overlast of verzwarende omstandigheden. De bestuursleden van Trekt uw Plant werden in februari 2009 door de rechtbank van Eerste Aanleg veroordeeld omdat dit initiatief zou aanzetten tot gebruik. In februari 2010 werden zij vrijgesproken van deze aanklacht door het Hof van Beroep in Antwerpen. Dit betekent dat Belgische consumenten sindsdien op legale wijze zelf of in groepsverband cannabis voor eigen consumptie kunnen telen. In maart hopen zij de opbrengst van de laatste oogst zonder problemen aan hun leden te overhandigen. Ieder lid kan dan zijn of haar plantje komen ophalen. Om lid te worden moet je kunnen aantonen dat je meerderjarig en cannabisgebruiker bent én dat je in België woont (www.trektuwplant.be).

39


0DLD 40


Skunk#1

White Widow

Blue Mistic

Indoor Mix

Outdoor Mix

Critical

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

E8,-

E20,-

E8,-

E20,-

E8,-

E20,-

E8,-

E20,-

E8,-

E20,-

E9,-

E23,-

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

E30,-

E55,-

E30,-

E55,-

E30,-

E55,-

E30,-

E55,-

E30,-

E55,-

E35,-

E65,-

Ice

Power Flower

Fruit Spirit

Northern Light

3 zaden

Shining Silver Haze Amnesia Haze

Royal Cheese

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

E9,-

E23,-

E9,-

E23,-

E9,-

E23,-

E9,-

E23,-

E9,-

E23,-

E10,-

E27,-

E9,-

E23,-

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

E35,-

E65,-

E35,-

E65,-

E35,-

E65,-

E35,-

E65,-

E35,-

E65,-

E40,-

E75,-

E35,-

E65,-

Special Kush #1

Special Queen #1 Royal Moby

Easy Bud

Quick One

Royal Automatic

3 zaden

Royal Dwarf

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

3 zaden

1 zaad

E3,50

E8,50

E4,-

E8,75

E13,-

E34,-

E7,-

E17,50

E8,-

E20,-

E8,50

E21,50

E6,-

3 zaden

E15,-

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

5 zaden

10 zaden

E13,-

E23,-

E13,50

E25,-

E54,-

E90,-

E27,-

E50,-

E30,-

E55,-

E32,50

E60,-

E25,-

E45,-

GROOTHANDELS

Tel.: 0031-(0)13-5722959

Tel.: 0031-(0)464575800

Tel.: 0031-(0)35-6932266

Royal Queen Seeds +31-73-5479916 info@royalqueenseeds.com

www.royalqueenseeds.com

Tel.: 0031-(0)88-6060700


Verstoppingen in bewateringssystemen, Deel 2

Bewateringssytemen Door: P.T. Klaassen BSc (CANNA Research Laboratories)

Met de aanleg van het watergeefsysteem worden al vaak structurele fouten gemaakt, waardoor de kans op verstoppingen toeneemt. In dit tweede deel gaan we hier op in.

De aanvoerleidingen moeten ook altijd zo laag mogelijk liggen in verband met

Doseer bewateringssystemen Het voedingsvat

de temperatuur en het leeglopen (zie af-

onder-

Voordat we verder gaan met het lei-

beelding 2). Deze moet in ieder geval la-

scheidt zich van andere watergeefsyste-

dingsysteem moet de aanvang ook goed

ger liggen dan de uitgang van de sproeier

men, dat per plant of pot automatisch water

zijn. Het gehele systeem, maar met

of druppelaar.

wordt gegeven.

Deze doseerbewaterings-

name het voedingsvat, dient lichtdicht

systemen worden vaak druppel- of sproei-

te zijn ter voorkoming van algengroei in

systeem genoemd. Eb- en vloedsystemen

het water en een verhogende pH-waar-

De druppelaar of sproeipen

en beregeningssystemen vallen hier buiten.

de nadat het voedingswater reeds is

Neerslagen ontstaan in de nachturen

afgeregeld. Een eventuele beluchtings-

wanneer er geen water wordt gegeven.

Beginnende kwekers maken meestal ge-

systeem moet uitgezet worden na het

Deze neerslag komt uiteindelijk daar te

bruik van een éénrichtingsaanvoerleiding,

afregelen van de pH, om een oplopende

liggen waar de snelheid van het water

die eindigt met een stop/dop aan het eind

pH te voorkomen. Het vat (hoogste wa-

minimaal is. Dit is op de bodem van de

van de leiding. Later wordt dit vervangen of

terniveau) dient altijd lager te staan als

leiding en uiteindelijk aan het eind van de

vergroot door het vorkprincipe, waardoor

de uitgangen van de druppelaars. Hier-

leiding. Maar meestal gaat het mee met

de aanvoerleiding parallel gesplitst wordt in

door kan het vat nooit leeglopen, maar

de Àow van het water en komt in een (te)

meerdere leidingen, maar die nog allemaal

zal het water het liefst na het pompen

smallere leiding terecht waarin het vast

eindigen met een eindstop.

terug willen stromen naar het vat. Om

komt te zitten. Deze uitgang is nu ver-

dit te voorkomen zal een terugslagklep

stopt. Plaats de druppelaar zo dat de aan-

Vaak stappen kwekers over op een Q-

of een drukventiel geplaatst moeten

vang van de slang precies in het midden

systeem om afgifteverschillen of verstop-

worden op de aanvoerleiding. De leidin-

zit van een leiding en niet op de bodem

pingen tegen te gaan. Ze worden wel eens

gen blijven hierdoor altijd vol met water

van de leiding ligt.

ringleidingen genoemd, maar dat zijn het

staan. Lege leidingen drogen op en ge-

niet. Bij een Q-systeem worden de uitein-

ven neerslagen, die zich vast hechten

den van het vorksysteem aan elkaar ver-

aan de leiding. Deze kunnen in de vol-

De ringleiding

bonden. Maar het is nog steeds éénrich-

gende druppelbeurt verplaatst worden

Een ringleiding (O-systeem) is een leiding

tingsverkeer. Een eventuele neerslag moet

of een uitgang verstoppen.

die uiteindelijk weer terugkomt in het voe-

Een

doseer

bewateringssysteem

via een druppelaar of sproeipen het sys-

dingsvat (zie afbeelding 1). Aan het eind

teem verlaten. Een ringleiding (O-syteem)

Lege leidingen die volgepompt worden en

van deze (retour-)leiding plaatsen we een

wijkt hiervan af en is het beste systeem

op druk komen, zullen gaan klappen (be-

extra ¿lter en een kraan (bij het vat).

ter voorkoming van verstoppingen. Hierop

wegen). Ook dit probleem verdwijnt door

gaan we straks verder.

de leidingen vol met water te laten staan.

Theoretisch kun je het water met voeding rond laten pompen langs alle uitgangen (sproeipennen) zonder een watergift te geven aan de plant. Dit gebeurt pas als je de kraan in de retourleiding dicht draait en dus de druk opbouwt in de leiding. Voor iedere 1e watergift van de dag wordt eerst het water met voeding uit het vat even rondgepompt. Eventuele neerslagen komen dan in het filter terecht die in de retourleiding is geplaatst, net voordat het water weer terugkomt in het voedingsvat. De ringleiding begint in je voedingsvat. Na de pomp komt een drukventiel/terugslagklep die het teruglopen (leeglopen) van de leidingen moet voorkomen. De leiding moet altijd vol met water blijven

42


in een emmer. De pennen worden dan zowel aan de binnen- als de buitenkant schoongemaakt. Stap 2. Vervolg de volgende procedures van stap 2 tot stap 5 voor zowel de leidingen als de pennen in de emmer. Spoel de leiding schoon met schoon water, zodat het grof vuil en alle voeding verwijderd wordt. Stap 3. Zet de leidingen vol met een pH 3,0 (met pH min groei of organozuur of azijn). Bouw eventjes druk op, zodat ook de druppelslangen vol zitten met dit water. Dit breekt de minerale neerslagen af. Laat dit water 12 uur staan. Stap 4. Spoel de leiding wederom de volgende dag met overmaat aan schoon leidingwater door. Doorstaan. Droge leidingen geven, zoals reeds

De volgende dag voor het water geven zal

spoelen totdat de juiste pH-waar-

besproken, zoutneerslag in de leiding. Na

dit “vervuilde” water eerst afgevoerd moe-

de (die van het leidingwater!) ge-

de terugslagklep komt er een ¿lter voor

ten worden naar het riool. Draai de kraan

het grove vuil die per ongeluk in het vat

naar de afvoer. Afspuiten (=wegspoelen)

Stap 5. Zet de leidingen vol met Chloor-

is gevallen. Hierna komen alle uitgangen

met voedingswater tot al het “vervuilde”

bleekloog (3%) of waterstofpe-

(hoofdleiding, evt kranen met de semi-lei-

water is weggespoeld.

roxide (0,5%) Laat dit minimaal 24 uur staan. Pas op! Een men-

dingen, druppelaars of sproeiers). De leiding zelf gaat weer terug naar het vat (retourleiding). Vlak voor het vat komt eerst een driehoekskraan die een aftakking naar het riool maakt. De leiding zelf gaat door

meten wordt.

Tip Meet dus eens hoeveel water in de leidingen zit. Dan weet je ook wanneer je de kraan weer terug kan draaien.

ging van chloorbleekloog/waterstofperoxide met zuur kan giftige stoffen afstaan en/of explosief reageren! Sluit de pennen wederom op de leiding aan.

via het ¿lter naar het voedingsvat. Er zit nu weer gewoon voedingswater in

Stap 6. Herhaal stap 4

Schoon spoelen leidingen na de aanleg

de leidingen en alles staat weer klaar om

Stap 7. Herhaal stap 3

Bij het afsnijden/zagen van de leidingen

tuur weer goed is (hetzelfde als in het vat),

wordt vaak het zaagsel niet uit de leidin-

wat de plant krijgt in zijn (eerste) beurt.

water te geven aan de planten. Je weet nu

Eventuele minerale neerslagen die

weer zeker dat de EC, pH en de tempera-

onder de biologische neerslagen

Stap 9. Controleer de afgiftes van de drup-

gen geblazen. Juist op dit zaagsel kunnen heel makkelijk neerslagen ontstaan en het zaagsel zelf kan ook de verstopping veroorzaken. Blaas altijd de leidingen schoon voordat je ze aan elkaar monteert. Ook is het beter om de eerste waterdoorvoer door de leidingen terug te laten komen en af te voeren naar het riool (d.m.v. de

zaten worden nu alsnog verwijderd. Stap 8. Herhaal stap 4

Tip Preventief kan men een “zeep” (CANNA DBlock) met het voedingswater meegeven. Deze zeep zorgt ervoor dat de leidingen glad blijven, zodat de eventuele neerslagen zich niet kunnen hechten aan de leiding. Je weet dan zeker dat al het vuil ook meegevoerd wordt naar het ¿lter.

driehoekskraan op het riool open te zetten).

pelaars op gelijke afgiftes. Het systeem is weer klaar voor gebruik.

Samenvatting Vervuilde leidingen kunnen afgifteverschillen (verstoppingen) in sproei- of druppelsystemen veroorzaken met productiebeperking

Wij adviseren geen waterstofperoxide mee

tot gevolg. Door het waterleidingsysteem

Eenmaal overtuigd van een schone leiding

te geven tijdens de teelt, omdat dit alle mi-

op een goede manier te installeren door

wordt de retourleiding op het ¿lter ge-

croleven dood maakt en afbreekt, ook de

middel van het O-ringleidingsysteem kan

plaatst en teruggeleid naar het voedingsvat

goede. Daarnaast breekt het ook alle orga-

dit geminimaliseerd worden.

(driehoekskraan wordt teruggedraaid).

nische stimulatoren (additieven) af. Door tijdens de teelt preventief de leidingen glad te houden en dagelijks het water,

In de nachturen wordt het water in de

Reinigen van de leiding tussen 2 teelten in

leidingen warm. Hierdoor ontstaat er in

Nadat het gewas geoogst is, dient men de

verstoppingen voorkomen worden.

deze zuurstofarme leiding een “negatief”

leidingen te reinigen. Dit gebeurt in een

microleven dat de pH en zelfs de EC kan

paar stappen.

Reinigen tijdens de teelt

sche herkomst.

en in het vat terug te laten keren, kunnen

Een goede reiniging van het systeem tussen 2 teelten in zorgt voor een gelijke wa-

wijzigen. Het gevolg is dan neerslag van een combinatie van minerale en biologi-

voor de eerste watergift, rond te pompen

Stap 1. Verwijder alle druppel- of sproeipennen van de leiding en leg deze

tergift, wat de teelt ten goede komt en voor de kweker veel frustratie wegneemt.

43


Deel 2

PH, meten is weten Door: P.T. Klaassen BSc (CANNA Research Laboratories)

In dit tweede deel van de tweeluik gaan we meer in op het praktische deel wat er met de pH gebeurt in water en substraat. Maar ook hoe wij de ideale pH waarde kunnen realiseren. De plant kan dan door een ideale opname van de aangereikte voeding het optimale resultaat geven.

gekweekt werd. Deze pioniers schreven ook artikelen, die daarna nog vele malen herdrukt werden. Ondanks dat de markt overstapte naar substraatteelt met alle

De plant

hebben de meeste gronden een hoge pH

voedingsproblemen tot gevolg, duurde het

Op de meest vreemde plekken op aarde

(>7,0). Hoe kunnen planten dan toch opti-

toch nog tot de begin jaren negentig voor-

kunnen planten groeien. Van kalkrijke

maal groeien bij deze “verkeerde” pH?

dat er goede voeding met de juiste advisering op pH-waardes op de markt kwam.

bergen tot aan moerassen met zuur water. Afhankelijk van de omstandigheden

Hiervoor zijn 2 verklaringen:

zijn de planten hierop aangepast. Er zijn

1.Aanbod

dus planten die heel goed kunnen groeien

Zoals in de opneembaarheidsgra¿ek te zien

Substraat

bij een lage pH. Voorbeelden hiervan zijn

is (zie afbeelding 1), zijn sommige voe-

Per vierkante meter kweekoppervlak heb-

planten die in zure gronden leven, zoals

dingsstoffen bij een hoge pH maar voor bv.

ben wij, afhankelijk van het medium, 50-

heideplanten of bijvoorbeeld een Azalea.

10% opneembaar. Dit betekent dat indien

200 liter substraat/m2 liggen. De hoeveel-

Deze planten worden ook wel kalkschuw

wij 10x de gewenste hoeveelheid aan de

heid voeding die wij hierin kwijt kunnen is

genoemd. Bij een lage pH-waarde is het

plant geven, er uiteindelijk toch de juiste

beperkt en moet voor de volle 100% op-

eventueel aanwezige calcium vastgelegd.

hoeveelheid voor de plant opneembaar/be-

neembaar zijn. Het is dus van groot belang

Dit calcium is op deze manier niet op-

schikbaar is (10 x 10% = 100%).

om bij een goede pH te kweken. Bij een pH

neembaar voor de plant.

2.Verzurende meststoffen

van 5,2 tot 6,2 is de voeding in de rhizo-

De plant kan zichzelf verzuren door de op-

sfeer goed opneembaar.

De meeste planten op aarde gedijen ech-

name van speci¿eke voedingselementen

ter het beste bij een neutrale pH-waarde.

(kationen). Hoewel de grond een te hoge

Dit betekent dat de pH-waarde zelf niet

pH-waarde heeft, ontstaat er lokaal bij de

Potgrond (Terra).

van belang is, maar dat de voeding die ze

wortelharen (rhizosfeer) toch een goede

Potgronden worden gemaakt van veen.

nodig hebben wel in de juiste hoeveelheid

pH-waarde waardoor de wortel zijn voe-

Veen zelf heeft een hele lage pH (ca. 3 à 4)

aanwezig en beschikbaar moet zijn. Om

ding kan opnemen.

en hierin kunnen geen pH neutrale planten

zo min mogelijk voeding te geven, maar

groeien. Daarom wordt veen verrijkt met

toch genoeg zodat de plant geen gebreks-

Boeren / landbouwers werken met deze

kalk tot een Terra-potgrond. De kalkbuf-

verschijnselen zal krijgen, dient het 100%

kennis om een goede voedingsopname

fer wordt zo groot gemaakt, dat de pH-

opneembaar te zijn. Bij een pH tussen de

voor hun gewas te beheren. Maar zij heb-

waarde van de potgrond tussen de 6,0 en

5,2 en 6,2 zijn alle voedingselementen op-

ben ook een enorme buffer grond van mi-

6,2 uitkomt. Dit is de bovengrens van de

neembaar (zie afbeelding hieronder).

nimaal 1 meter dik (>1000 l /m2) liggen

pH range, waarin voeding nog steeds voor

om eventuele foutjes mee weg te bufferen

100% opneembaar is.

De ‘koude’ volle grond

of uit te spoelen.

Moeder natuur bestaat uit vele gronden,

In de jaren 60 werd van deze kennis ge-

met ieder zo zijn eigen pH-waarde. Toch

bruik gemaakt, doordat er nog veel buiten

44


Kalk bestaat uit o.a. calcium, magnesium

Water

en de pH buffer bicarbonaat. Zodra de plant

Regen en osmosewater bevat niet tot nau-

zichzelf verzuurt in de bloei, zal dit bicarbo-

welijks bicarbonaat. Hierdoor geeft iedere

naat het vrijgekomen zuur neutraliseren.

verandering in zuurtoevoeging (pH-min)

Wij hebben dus tijdens de bloei deze kalk-

van de kweker een sterke verandering.

buffer hard nodig om de pH-waarde in de

Maar ook zal de zuurafgifte van een bloei-

potgrond goed te houden. Wij moeten als

ende plant al snel de pH-waarde rond de

kweker niet zelf deze kalkbuffer neutralise-

wortel veranderen. Bij gebruik van derge-

ren met zuur (pH min). Daarom maken wij

lijk water wordt een sterke schommeling

ons voedingsvat altijd aan tussen minimaal

van de pH-waarde geconstateerd.

5,8 en maximaal 6,2. Bij voedingswater met een lagere pH, begint de kalk op te lossen.

Dagelijkse controle van de pH is dan ook gewenst.

Meten van pH

Mocht de kalk in de potgrond na verloop van tijd opraken, dit is het geval als de pH-

Leiding- (of bron-)water is hier in het alge-

waarde in de potgrond lager is dan 5,2, dan

meen minder gevoelig voor door de aan-

zal het zure veen direct de pH verder verla-

wezigheid van bicarbonaat. Hard water,

gen. De voeding is dan niet meer opneem-

dat veel bicarbonaat bevat, heeft zelfs de

baar voor de plant.

eigenschap om een afgeregelde pH-waarde toch weer na een dag met enkele tienden

Kokos

te verhogen. Dagelijkse controle en correctie is dan ook gewenst.

Tip Het meten van de pH-waarde in het substraat probeer je zo dicht mogelijk bij de wortel te doen. Gebruik hiervoor de plant maar 1 keer, omdat de plant beïnvloed wordt door het wegnemen van het substraat of water (en wortelbeschadiging bij bemonstering kan veroorzaken).

De kokos kan niet net als potgrond kalk in de vezels binden. Toch kan gebufferde kokos, dat o.a. veel calcium bevat, wel makkelijk het bicarbonaat uit het leidingwater bufferen. Hoewel niet zo sterk als kalk in de potgrond, kan het ook de pH bufferen. Daarom heeft de kweker ook een iets bredere range om zijn voedingswater aan het substraat mee te geven (5,5-6,2).

Tip Indien, bij gebruik van regen-, osmose-, of zacht leidingwater, de pH-waarde in het voedingsvat of in de substraatmonsters vaak naar een lagere pH-waarde neigt (<5,2), valt het bijmengen van 10-20% leidingwater (tot de EC van het gemengde water 0,4 mS/cm wordt) te adviseren.

Tip Neem nooit drainwater (met uitzondering van een recirculerend systeem) om een pH-bepaling te doen. De pH-waarde van water dat in aanraking komt met licht en lucht (=o.a. CO2) verandert. Meestal omhoog, maar bij veel CO2 in de lucht of bacteriën of algen in het water kan dit ook omlaag gaan. Neem dus altijd een monster uit het substraat.

Inerte substraten

PH-verloop tijdens de teelt

Steenwol, kleikorrels, oasis, perlite, pumis-

Een plant kan zichzelf verzuren door de op-

mineraliseerd water

tone etc. worden niet beïnvloed door de

name van voeding en zijn voedingsaanbod.

Coco J knijp monster

pH, binnen de pH range van 5,2 tot 6,2. De

In de onderstaande gra¿ek wordt het al-

Steenwol J zuigmonster

kweker kan dus zijn voedingswater klaar-

gemene pH-verloop weergegeven tijdens

Droge substraten J water uit onderzijde pot

maken binnen de gehele range. Maar iner-

de teelt.

te substraten hebben geen buffer. Hierdoor zijn ze zeer gevoelig voor de voedingsop-

Over het algemeen moeten we na de start en

name van de plant. De pH-waarde kan snel

in de vegetatieve periode op een lagere pH-

veranderen, waarop de kweker dan weer

waarde sturen. Nadat de plant in bloei komt,

snel moet reageren.

zal de pH-waarde steeds hoger gestuurd moeten worden. Toch zal een monster uit het substraat de de¿nitieve pH voor het bewateren moeten bepalen. In de volgende tabel een overzicht tot pH correctie.

Terra J los een deel potgrond op in gede-

Tip Aangezien de aanwezigheid of afwezigheid van bicarbonaat de pH zeer sterk kan beïnvloeden, mogen monsters van verschillende planten nooit bij elkaar gedaan worden, om op die manier een gemiddelde waarde te krijgen. Neem meerdere monsters en bereken het gemiddelde om een goede conclusie te trekken.

pH verloop tijdens de teelt

Recirculerende systemen Bij recirculerende systemen, met een veel groter doorspoelingseffect (>50% drain), meet je in het drainwater eigenlijk de pHwaarde van de rhizosfeer. Op zich moet men de pH zo min mogelijk corrigeren. Zolang de pH binnen de range blijft, maak je het (nieuwe) voedingswater aan met de pH-waarde die ook gemeten werd in de opvangbak (drainwater).

45


Groen alternatief in duistere tijden? Alweer een jaar of vijf wordt de markt overspoeld door LEDkweekverlichting, maar tot een echte doorbraak is het nog niet gekomen. Op de vraag of dat terecht is, kun je zowel ja als nee antwoorden. De verklaring daarvoor is simpel: niet elke LED-armatuur is hetzelfde. Volgens Dutch Green Growlights is er zelfs maar één die de beloftes waarmaakt. Juist ja, hun eigen LED Spectra Units. Natuurlijk prijst elke fabrikant zijn eigen waar aan, maar in dit geval lijkt er meer aan de hand te zijn dan opgeklopte marketingpraatjes.

Aanschafprijs 'Watt!? 900 euro voor 300 watt!?' Het is een logische reactie van iemand die voor het eerst het prijskaartje van een LEDlamp ziet, en vervolgens uitrekent wat hij kwijt zou zijn aan hetzelfde wattage hogedruk natriumlamp (HPS). Toch schuilt

Al dan niet zelfbenoemde lichtexperts ge-

Gelukkig is het helemaal niet nodig om

daar een forse adder onder het gras; de

ven grif toe dat LED-verlichting de toe-

exact te begrijpen hoe en waarom iets

twee lichtbronnen zijn namelijk niet één-

komst is, maar wijzen er vervolgens snel

werkt. Zeker niet als de weegschaal ge-

op-één te vergelijken door de kostprijs

op dat die toekomst nog ver voor ons ligt.

vuld is met compacte, harde en heerlijk

van hetzelfde wattage tegen elkaar af

Als je naar het waarom vraagt vliegen je

geurende resultaten...

te zetten. Voor een reëel kostenplaatje moeten heel wat meer factoren in de be-

al snel termen als PAR, micromol en bichromatische fotoreceptoren om de oren.

rekening worden meegenomen.

Licht, en wat licht voor planten doet, is

Imitatie is erkenning

dan ook geen simpel onderwerp. Om het

Ook het grote aantal inferieure LED-pro-

De HPS mag dan al jaren de meest ef-

werkelijk te begrijpen moet je behoor-

ducten dat uit China onze kant opkomt

¿ciënte lichtbron voor de plantenteelt

lijk thuis zijn in de natuurkunde, biologie

remt de opmars van LED-verlichting. Het

zijn, toch wordt maar een klein deel van

en hogeschool-elektrotechniek. Helaas,

grootste deel daarvan bestaat uit licht-

zijn stroomgebruik omgezet in licht waar

sommige onderwerpen lenen zich nu

bakken met alleen blauwe en rode LEDs,

een plant iets aan heeft. Het rendement

eenmaal niet voor het Jeugdjournaal...

soms aangevuld met geel of oranje. En

van LED Spectra Units, met hun exact op

dan zijn er nog de verraderlijke imitaties

de plant afgestemde kleurenspectrum,

van Dutch Greens LED Spectra Units, die

ligt op ca. 90%. Conclusie: 1 LED-watt

op het oog nauwelijks zijn te onderschei-

is niet hetzelfde als 1 HPS-watt. Onder

den van de originelen. Op zich is imitatie

LED Spectra Units worden volgens ver-

natuurlijk een vorm van erkenning, maar

slagen op kweekforums opbrengsten van

als de nepperd belabberd presteert, doet

1 tot 3 gram/watt gehaald. 1 gram/watt

dat het origineel geen goed. Hoewel de

haalt het merendeel van de HPS-kwekers

behuizing van een LED Spectra armatuur

niet eens; om de productiviteit van LEDs

eenvoudig is te kopiëren, gaat dat niet

te evenaren is dus een tot 3 maal groter

op voor de toegepaste technologie – ook

wattage aan HPS-lampen nodig. Dat gro-

een EU-keurmerk ontbreekt uiteraard.

tere aantal HPS-lampen vraagt om even-

Zomaar een LED Spectra Unit namaken

veel vierkante meters kweekoppervlak,

is nagenoeg onmogelijk, o.a. door het

tegenover de anderhalve vierkante me-

unieke kleurenspectrum van de lampen,

ter die bijvoorbeeld de 1200 watt Spec-

waarvoor LED-kleuren zijn ontwikkeld

tra Unit kan belichten. Dat oppervlak kan

die elders niet verkrijgbaar zijn. Na in-

bovendien worden verdubbeld door in

tensief onderzoek kwam uiteindelijk een

etages te werken.

Onder LED gekweekte top.

optimale combinatie van 16 kleuren uit de bus. Toch concluderen mensen na te-

46

leurstellingen met inferieure producten

Koel

al snel dat 'LEDs dus niet werken'. Ten

Ook het elektragebruik vertoont grote ver-

onrechte, want ondanks alle misverstan-

schillen; de voor het ontbranden van HPS-

den en vooroordelen ervaren honderden

lampen benodigde piekspanningen zijn

gebruikers van LED Spectra units dage-

bij LEDs niet aan de orde, ook zijn de ge-

lijks de ongekende voordelen van deze

bruikte vsa's brandgevoelig. HPS-lampen

nieuwe technologie.

hebben voor de afvoer van warmte zware


afzuigers en dito koolstof¿lters nodig, en

24 uur per dag). Bovendien zijn LEDs niet

de mogelijkheden voor de aardeteelt on-

nog zal de teelt 's zomers vaak worden

waarneembaar met warmte-detectie ap-

derzocht. Daarbij is gebleken dat planten

stilgezet. LED-verlichting blijft koel, waar-

paratuur – in deze tijd misschien nog wel

wat meer tijd nodig hebben voor het af-

door warmte zelden een probleem is en

het zwaarst wegende argument.

bloeien. Als dat al een bezwaar zou zijn, dan weet de vindingrijke Hollandse bin-

fors kan worden bespaard op ventilatie en luchtbevochtigers. Omdat de verdam-

De wereld ziet er voor een kersverse LED-

nentuinder daar ongetwijfeld iets op te

ping afneemt, vermindert ook de water-

kweker opeens heel anders uit, en niet

vinden. We hebben het tenslotte over een

behoefte. Daar staat tegenover dat op

alleen omdat alles wat vroeger groen was

product dat amper drie jaar bestaat. Alle

koude winterdagen bijverwarming nodig

nu in bordeelrode sfeerverlichting baadt.

ruimte voor experimenteren dus. Toch is

kan zijn. Daarnaast moeten HPS-lampen

Ook factoren als lucht, water en voeding

de conclusie nu al onontkoombaar dat

– net als koolstof¿lters – regelmatig wor-

veranderen bij LED-verlichting radicaal.

LED-verlichting uiterst serieus moet wor-

den vervangen. LED-verlichting heeft een

Hoewel er succesvolle kweekschema's

den genomen. En dan niet als een vaag

levensduur van 50.000 uur (6 jaar lang

voor LED Spectra Units liggen, zijn vooral

toekomstvisioen, maar als een reëel alternatief voor het hier en nu.

GeSCROGd veldje dames bij normaal licht...

Info: Dutch Green Growlights www.dutchgreengrowlights.eu

LEDs met de Franse slag Een Frans collectief van zo’n 2300 medicinale kwekers is inmiddels ook overstag. Dutch Green Growlights’ Engelse vertegenwoordiger Grow Grow International doneerde het gezelschap een exemplaar van het Dutch Green Growlights’ vlaggenschip, de Spectra Unit Power 1200 met 1200 watt pure LED-power aan boord. In een dankbrief doen de Fransen verslag van hun ervaringen.

… en bij sfeervol LED-licht.

“We zijn begonnen met 30 Kush en Pocono zaadplantjes in 10 liter potten, die 4 weken werden voorgegroeid met 24 uur licht per dag. Daarna werden ze overgeplant in 20 liter potten, en werd het licht op 13 uur dag/11 uur nacht gezet, waarbij de LED-lamp 60 cm boven de planten hing. Twee zwenkventilators aan het plafond zorgden voor frisse lucht, aangevuld met een lichte afzuiger. De dames reageerden zoals we bij HPS nog niet hadden meegemaakt. Er was totaal geen sprake van stretchen, en de planten bleven mooi compact. Wel was de waterbehoefte veel lager dan onder HPS. De opbrengst is beter dan we ooit met HPS hebben gehaald: 1075 gram droog, nog niet de 1,2 gram per watt die eerder is gerealiseerd, maar wij mikken dan ook op kwaliteit en niet op hoeveelheid. De risico’s zijn klein en het resultaat is geweldig. Inmiddels hangen er verschillende LED Spectra Units, zodat we in onze eigen behoeftes kunnen voorzien.” De (helaas te kleine) foto’s van de Franse medikwekers laten een rommelige set up zien; de zaailingen staan in één grote bak en werden om te verpotten uitgegraven, en aan de drogende toppen is te zien dat er veel te vroeg is geoogst. Het komt niet in de buurt van wat in Nederland de standaard is. Maar als onder dergelijke omstandigheden al zulke resultaten mogelijk zijn, waar ligt dan de bovengrens?

47


OLD SKOOL SIMPEL Wat de mogelijkheden betreft is deze goudkleurige plastic telefoon lekker simpel: bellen en gebeld worden. Meer niet! In de rug van het apparaat zit zelfs een old skool notitieboekje met pen verborgen. Pure eenvoud in goud zogezegd. Deze John’s Phone Gold Limited edition heeft lekkere

grote

toetsen,

telt tien voorkeurtoetsen, een logie,

simlockvrije wereldwijd

technogoede

ontvangst (Quad band) en een standby tijd van bijna een maand. John’s Phone Gold is een gadget van Neerlands fabricaat en is

Door: Mike de Leede // Beeld: MMP

SPY WATCH

10,5 centimeter hoog, 6 cm breed en 1,5 cm dik.

Je kunt tegenwoordig niet voor-

Hij weegt slechts 95 gram

zichtig

en is spatwaterdicht. Een

brengt XMARK uit Laren een

eigenzinnig statement op

uniek gadget op de markt. Een

alle Blackberries en Smart-

persoonlijk alarmsysteem, XMark

phones om je heen. En dat

Bodyguard genaamd. Dit is een

alles voor net geen € 100.

handzaam persoonlijk alarmsys-

genoeg

zijn.

Daarom

teem met GPS locatiebepaling, die

www.johnsphones.com

is uitgebreid met allerlei mobiele telefoonfuncties via het KPN-netwerk. Dat maakt dit apparaatje (slechts 87 x 60 x 29 millimeter groot en 163 gram licht) tot de eenvoudigste GSM ter wereld, jouw personal alarm bodyguard. Hij heeft slechts twee knoppen. Eén voor automatische spraak bij nood. En een ‘zoek & vind’ knop. Eenmaal ingedrukt zendt hij vervolgens gedurende 24 uur een noodsignaal uit en geeft jou positie tot 5 meter nauwkeurig weer. Ook als je je verplaatst of verplaatst wordt. Er is ook een SOS, VIP en Kinder-uitvoering. Het apparaat kost tijdelijk: € 561 (inclusief 2-jarig KPN abonnement).

http://xmark.eu/

MP3 MET UV-BESCHERMING Oakley heeft een opmerkelijke zonnebril op de markt gebracht: eentje die MP3’s kan afspelen! Ja, je leest het echt goed. Deze Oakley Thump bevat naast de befaamde Oakley-lenzen een heftig frame waar een MP3-speler zit ingebouwd. Waar de bril over je oorschelp schuift zitten aan weeskanten hangende oordopjes. Om zo het stereogeluid op je trommelvliezen te krijgen. Naast zeven verschillende kleur/lens combinaties kun je kiezen uit een opslagcapaciteit tot 120 songs. Met een volle batterij kun je zo’n zes uur op je favoriete muziek stuiteren. Je bril uploaden gaat eenvoudig via USB en PC. Zijn prijs: $ 550, met 256 MB boordgeheugen.

www.oakley.com

48


KAMERBREED GENIETEN Apple’s iPod en iPhone doen niet alleen een appèl op de creativiteit van de gebruikers, maar ook op die van elektronicafabrikanten als Bose. Die kwam met een hele lijn zogenaamd SoundDock’s op de markt die de beroemde, MP3-reus en telefoonreus van Apple omtovert tot een draadloos digitaal muzieksysteem dat kamerbreed geluid produceert. Terwijl je mobile automatisch wordt opgeladen. De vormgeving sluit echt naadloos op elkaar aan, net als de infrarode afstandsbediening. En het geluid is werkelijk top! Keihard, levensecht en vol. Echt het beste accessoire dat we ooit voor een Apple product getest hebben. Een geslaagd high-tech huwelijk zogezegd. Prijs: v.a. € 299.

www.sounddock.nl

MULTIMEDIALE CLIMAX

OPWINDENDE CHRONO

David Lewis, het designbrein van Bang & Olufsen, is niet

Het race- en autosportgevoel waart rond in vele stoere

bepaald eenkennig. De meester-ontwerper schiep samen

en opzichtige mannenhorloges. De meeste in het

met computergigant Asus het NX90 multimedia notebook.

duurdere tot vrijwel onbetaalbare segment. Het merk

Een 18,4 inch spiegellaptop van gepolijst aluminium, met

Seiko wilde daarin niet achter blijven en kwam met de

ICEPower zijspeakers van absolute topkwaliteit. De specs

Sportura All Star Chrono Kinetic serie op de markt: een

zijn sowieso om je vingers bij af te likken: dual touchpads,

verlengstuk voor aan je pols, dat er deze keer voor

4 GB geheugen, 1.73Ghz Q820 Core i7 CPU. Wat de ge-

de verandering eens niet vanaf blinkt. De high-tech

luidsvoortbrenging via Sonic Master betreft, claimen Asus

chronograven kennen een fraaie zwarte layout met

en Lewis de allerbeste ¿delity surround systemen te eve-

oranje en witte accenten. Het klokkenspel wordt van

naren. Een laptop dus voor de verwende audio¿el,

voren beschermd door krasvrij en ontspiegeld saf¿er-

die het doorgaans ingeblikte geluid

glas, van achter door een doorzichtige achterklep. Het

niet meer pikt. Het prijskaartje ver-

automatische 7L22-uurwerk ligt open en bloot te schit-

meldt: vanaf € 2.500.

teren. Een bijna magische versmelting tussen mechanische chronograaf en kinetische klok, die zich oplaadt

www.asus.nl

door jouw polsbeweging. Tip: met zwartlederen band kost dit model bij Amazon.com $ 469 in plaats van € 750 bij de juwelier.

www.seiko.nl

49


TERWIJL U BLOWT Door: Arjan van Sorge

AMSTERDAM KLEZMER BAND Katla (Essay Recordings)

DISCODEINE Discodeine

(Dirty / Pschent)

De mannen van de Amsterdam Klezmer

Elke keer als je denkt dat het dit Fran-

Band hebben weer eens een feestje! Met

se duo nu echt niet gaat lukken om

een Àinke slok op, een stevige wiettoeter

uit wat spastisch borrelend elektronisch gereutel nog iets

in de mond, peper in de reet, een vette grijns op hun porem en

luisterbaars te peuren, trekken de geluiden recht, openen

een traan bungelend in de ooghoek spelen ze strak en voort-

zich weidse vergezichten, en word je onweerstaanbaar in

varend 14 nummers ter meerdere eer en glorie van het geluk.

dwingende, wiegende geluidslagen gezogen. En dan begint

Ze weten daarbij niet te kiezen tussen balkanbeats, smartlap,

het pas, want via superhandige trucjes, zoet gezang en oplo-

punk, hiphop, burlesque en slapstick dus mixen het elegant in

pende spanning weten Pilooski en Pentile je op een gegeven

hun eigen, onnavolgbare stijl. De AKB is het levende bewijs dat

moment zover te krijgen dat je op de tafel springt, je kleren

klezmer alive & kicking is, maar ook weer niet hoeft te verzan-

uittrekt en bzztt krakkk uit je dak gaat. En dat ook nog eens

den in tenenkrommende en stompzinnige lol.

met hulp van duimpianootjes en steelpannetjes.

KARL SEGLEM BOUBACAR TRAORE Mali Denhou

Ossicles (Ozella)

(Lusafrica)

Aan koele klanken uit het hoge noorHet beste medicijn tegen alles blijft toch de blues. En dan vooral als die blues ook nog eens teruggaat naar de roots, naar Afrika. Maar helemaal als die afroblues gespeeld wordt door iemand als de uit Mali afkomstige Boubacar Traore oftewel Kar Kar. Je voelt gelijk het zand van de Sahel tussen je tanden knarsen, een lome warmte neerdalen, niets hoeft meer echt, het grote genieten is binnen handbereik, hier en nu. Door de opnametechniek lijkt het net alsof de bluesman genoeglijk in je oor bromt; de gitaar is dichterbij dan ooit, en de mondharmonica van een andere planeet.

den ontbreekt het niet op de rest van de aarde. Muziekliefhebbers wereldwijd weten de ijle, spirituele en bloedmooie geluiden te waarderen, of ze nou elektronisch, akoestisch of een mengvorm daarvan zijn. Uit Noorwegen komt weer zo’n tovenaar in de traditie van Jan Garbarek. Karl Seglem lardeert zijn zweverige trompet- en hoornspel met hypnotiserend multiculti slagwerk en een traditioneel instrument als viool, dat echter geen moment ouderwets klinkt, eerder dance/jazz-achtig. Alles heel relaxed en swingend, zonder dat ergens de nadruk op komt te liggen. IJskoud de beste, om zo te zeggen.

THOSE DANCING DAYS Daydreams And Nightmares

THE DIRTBOMBS

(Wichita/V2 Records)

Party Store

(In The Red Records)

Een all-girl band op rockende eighties Al jaren vormen ze de voorhoede van de

spacediscotoer – daar kun je helemaal

revival van de garagepunk uit Detroit, een

vrolijk van worden. En inderdaad, het vijftal uit een voorstad

stad die met bands als The Sonics, MC5 en

van Stockholm, Zweden is grootleverancier van gelukzalige

The Stooges als Motor City al eerder geschiedenis had geschre-

momenten, vooral als ze weer eens schitterend samenzingen

ven. The Dirtbombs rammen en raggen ook alweer sinds 1995,

en in minder dan geen tijd het aardse gerommel ontstijgen.

en zijn vooral populair als opwindende live-band. Op hun vijfde

Linnea, Rebecka, Cissi, Lisa en Mimmi hebben er een handje

album laten ze nog steeds horen uit welke goot ze te voorschijn

van om sterke, poppy liedjes te schrijven en die ook nog eens

zijn gekrabbeld, maar mengen ze er ook soul, psychedelica, dub,

vol vuur en met gevoel voor details uit te voeren. Van zwe-

electro, house en techno doorheen. Op hun eigen lamme manier

verig tot energiek beukend, maar altijd bijzonder smaakvol,

natuurlijk, maar op een fascinerende en meeslepende manier.

warm, innemend en inspirerend.

50


d t see f i n eo sl l e c t i o n c

seed t s e n f i ollection c

'%&%-).)3%%2$% 2%'5,)%2%% !55 4/ ",, /%)%.$% :!$%.. )..

6%200 !+++ ).. ' $% -%%34 0/4%.44 % ++ 2!## (44 )'' % 33 //22 4%. (( %"" "%% . 7)* ). (( %44 !! 33/244 )- %.44

7)* :/%+%. 7%$%26%2+/0%23 %. '2//4(!.$%,!2%. 6//2 /.:% 7%2%,$"%2/%-$% :!$%. .EEM CONTACCT OP VIA TEL ME ET ,UC OF 0ATTRICK OOF GA N NAAR ONZE WHOLLESALEE VOOR EEN LOGINCODE OM DIRE ECT GEM MAKKELIJJK EN SNEL TEE KUN NNEN B BESTELLEN

(/'% 7).3400 %2#%.. 4!'' % 66 / / 2 !,,, % '' 2/7 7 %.. (%% !$$ 3 (// 03 '' % ' ! 2 !.$$ %%% 2$ 777 0!2 ! $ )3% 3% % $ 3 # / 0ANDORA

*ACKY 7HITE

6ERTIGO

!CID

$UTCH $RAGON -AGIC "UD

/PIUM

3POETNIK

!TOMICAL (AZE 3WEET 0URPLE !LLKUSH

!UTOMARIA ))

7HITE "ERRY

$ELAHAZE

)CE #REAM

"ELLADONNA

7APPA

,UCID "OLT

.EBULA

3ENSI 3TAR

0! 2 ! $ ) 3 % 3 % % $ 3 0 / 3 4 " / 8 ! * ! - 3 4 % 2 $ ! - ( / , , ! . $ 4 % , &! 8 % - ! ) , ) . & /

0! 2 ! $ ) 3 % 3 % % $ 3 # / - 7 7 7 0! 2 ! $ ) 3 % 3 % % $ 3 # / -

e zaadv

redel

sinds 1

aars

994


Door: Peter van Sparrentak

De Zaandammer Peter van an Wijngaarden toerde vooral in de jaren zestig en zeventig rond d met de Wonderland Lichtshow. Het is een van de weinige originele nele vloeistofshows, die nog g steeds actief is. Onlangs gaf hij weer eer een optreden tijdens de Mega Platen & CD Beurs in Utrecht. Het et oude ambach ambacht cht met projectoren en vloeistofdia’s levert verbluffend nd mooie beelden b op.

apparatuur goed onderhouden. Een groot appara aantal aanta van de dia’s voor in de projectoren dateren nog werkelijk uit de jaren zestig. dat da

Bij hem thuis laat hij zien dat je met

Omdat hijj zelf al aardig in de ‘sixties’ ‘sixties is,

Platenspeler Plate nspeler

ouderwetse

verschillende

doet hij het tegenwoordig enwoordig m met optredens

Als tiene tiener ne er knutselde hij thuis al eens ee een

soorten dia’s en inkten en slimme trucs

rustig aan. an. Indertijd toerde hij rond met

amateuristische door amateu euris stische stroboscoop in elkaar, doo

fantastische beelden op de wand tovert.

Frans Room oom uit Wormerveer, de bedenker

platenspeler op een n pla atenspeler een grote schijf te mon-

De projectoren zijn eigenhandig omge-

van de show. Begin jaren tachtig heeft hij

zetten. teren en er e een felle lamp achter te zetten

bouwd, waardoor ze extra mogelijkhe-

de lichtshow show solo voortgezet. Af en toe

manusje-van-alHij is later latter een technisch manusje-van-al anusje-van-al al-

den hebben. Voor een show heeft hij elf

staat hij op een feest van vrienden of via

geweest. les gew weest. Zo werkte we e hij jarenlang in het h

projectoren ter beschikking, waarmee hij

via bij kennissen. nissen. ni issen. Of hij geeft ee een show in

Shaffy Theater heater in Amsterdam. Am “Ik begon on er

met gemak de wand van een grote zaal

een kleine momenne zaal aal in de regio. Hij is s m

timmerman als ti man en technicus, later werkte we ik

vult. Met een mix van technieken zorgt hij

teel niet werven et actief bezig bez met het werve ven van

als lichtman. Dus van spots, a us het verzorgen v

voor een telkens veranderend lichtdecor.

opdrachten. chten. Wel heeft eft hij h alle benodigde beno odigde

kabels en verlichtingsapparatuur.” erlichtingsapparatuur.”

52

projectoren,


53


Frans Room ging indertijd al op pad met

Jaarbeurs in Utrecht, dat de naamgever is

en de podia groter werden, kwamen er

de Wonderland Lichtshow en vroeg hem

voor het tegenwoordige Lowlands-festi-

meer projectoren bij. Gaandeweg hebben

om een keer mee te helpen. Zodoende

val. En ze werden gevraagd voor concer-

ze de show verder ontwikkeld en bedach-

gingen ze vanaf 1967 als jonge twintigers

ten en festivals. Zo verzorgden ze licht-

ten ze nieuwe snufjes om mooie beelden te

de lichtshows samen doen. “We begon-

shows bij binnen- en buitenlandse bands

creëren. Behalve vloeistofdia’s zitten er in

nen met drie projectoren en dat werden

als Focus, The Small Faces, Sandy Coast,

de show nog andere technieken.

er steeds meer. We belden veel naar za-

Supersister en Slade. Maar ook over de

len om te kunnen optreden. Clubzaaltjes

grens in Keulen, waar er tijdens carnaval

Hij geeft een kleine demonstratie van de

of ruimtes met livepodia hadden toen

soulfeestjes voor jongeren waren.

lichtshow met behulp van drie projectoren. Rechts staat er eentje met stilstaan-

nog nauwelijks een lichtinstallatie. Je kon lichtapparatuur ook niet zomaar overal

“Op een gegeven moment kregen sommige

de dia’s. De projector in het midden is

huren. De shows die wij gaven, met vloei-

zalen eigen lichtmensen, maar wij hebben

omgebouwd. Hierin kunnen twee ronde

stofdia’s en andere bewegende beelden,

nooit vast voor een zaal gewerkt. Een rei-

dia’s naast elkaar ronddraaien. Voor de

maakten daarom veel indruk.”

zende lichtshow, zoals wij die hadden, daar

lichtbundels van de projectoren draait

waren er niet veel van. We reden met z’n

een grote cirkel in het rond met verschil-

tweeën in een bestelauto naar de locatie.

lende,

Alle apparatuur konden we achterin kwijt.

“Dat ronddraaiende kleuren¿lter hebben

Ze stonden op Flight To Lowlands Para-

Bijkomend voordeel was dat we gratis op-

we zelf bedacht. Vrijwel alle apparatuur

dise, een muziek- en kunstfestival in de

tredens konden zien, maar van de sfeer

van de show hebben we zelf gemaakt of

backstage kregen we niet veel mee. We

aan onze wensen aangepast.”

Flight To Lowlands Paradise

doorschijnende

kleurenvlakken.

moesten de apparatuur neerzetten, uitproberen en een groot scherm ophangen. We

In de loop der tijd hebben ze een aardige

kwamen als een van de eersten en gingen

collectie met dia’s gemaakt. Soms dia’s

als een van de laatsten weer naar huis.”

van echte foto’s, maar de meeste zijn van

Het tweetal heeft ook een paar keer met

eigen tekeningen, variërend van gra¿sche

hun show in Paradiso gestaan. “Zij hadden

¿guren tot dieren. Ook hebben ze een

hun eigen lichtmensen, maar die waren wel

aantal dia’s met oude Chinese tekenin-

eens werkzaam op een festival in het land.

gen. “Eerst maakten we tekeningen met

Dan werden wij ingehuurd als invallers.”

zwarte Oost-Indische inkt op papier, van een halve meter vierkant groot. Dat foto-

54

De lichtshow is vrij eenvoudig begonnen

grafeerden we dan en daarvan maakten

met drie projectoren. Naarmate de zalen

we een dia. Sommige hebben we ook als


ronde dia’s gemaakt, omdat ze ronddraaiend een mooi effect geven.”

Zeepsop Bij deze beelden komen dan ook nog de vloeistofdia’s. Tussen een glazen diaraampje druppelt hij met een pipet een mix van stempelinkt, inkt op waterbasis en zeepsop. Voor extra effecten gaat er soms nog een gaasje bij of een stukje doorzichtig plastic. Zodra de dia in de projector warm wordt, gaat dit alles op een onvoorspelbare manier door elkaar borrelen. Om een vloeistofdia te maken, heeft hij een grote kist met allerlei pipetÀesjes in verschillende inktsoorten- en kleuren. “Je bent natuurlijk altijd op zoek naar een nieuw soort beeld. Het is een

ger. Oorspronkelijk hebben die geen koe-

Witte kleding

kwestie van experimenteren.”

ling, waardoor alles aan de binnenkant na

Tijdens een show is hij constant bezig.

een tijdje kapot gaat. Als die lamp kapot

“De beelden moeten steeds wisselen. En

De projectoren hebben Àink te lijden ge-

ging, kochten we na korte tijd gewoon

sommige projectoren moeten eventjes

had. Het zijn deels oude projectoren, die

weer een nieuwe, bij de legerdump. Het

uit om af te koelen. Ik wil altijd een be-

vroeger op scholen werden gebruikt. “Ik

wordt steeds moeilijker om aan apparatuur

paalde opbouw in de show hebben. Eerst

heb er hier één staan van het Engelse le-

en materialen te komen.

een tijdje met vloeistofdia’s, dan met draaiende dia’s en dan bijvoorbeeld door elkaar heen.” Een bijzonder optreden was bij een feest op de AKI-kunstacademie in Enschede. Daar hadden ze de apparatuur op het balkon boven de zaal neergezet. In plaats van een lichtshow op een scherm, projecteerden ze de beelden op het publiek, dat voor de gelegenheid speciaal in witte kleding was gekomen. Het vloeistofeffect is gekopieerd door vj’s en ingenieuze lichtapparatuur, maar een live vloeistofshow blijft toch echt iets unieks.

www.wonderlandlichtshow.nl Fotogra¿e: Ron Koffeman, Kevin Hulsebos, Ed Visser, Marion Buis, Peter van Sparrentak

55



Kweken met Jorge Cervantes Over Jorge Jorge Cervantes is een van de meest vooraanstaande kweekexperts in de cannabiswereld. Hij schreef diverse boeken en maakte verschillende dvd’s. Zo maakte hij onder andere Marijhuana Horticulture: the Indoor/Outdoor Medical Grower’s Bible, Jorge Cervantes’ Ultimate Grow DVD (shot in BC) en Jorge Cervantes Grow DVD II (shot in Spain), Indoor Marijhuana Horticulture: The Indoor Bible, Marijhuana Indoors: Five Easy Gardens, Marijhuana Outdoors: Guerilla Growing en Jorge’s Rx. Hij schrijft voor 13 tijdschriften in zes talen. Zijn boeken verschijnen in het Nederlands, Engels, Frans, Duits, Russisch en Spaans. www.marijuanagrowing.com

Indrogen van hars

fossiele resten diatoom, een harde schelpachtige alg. Deze lichtJHZLFKW SRUHX]H VWHHQVRRUW ZRUGW JHEUXLNW LQ ¿ OWHUV DOV LQVHFWL

Op een avond raakten een paar vrienden en ondergetekende

cide, als absorptiemiddel in bijv. kattengrit, als thermische isola-

in een verhitte discussie. Het onderwerp was hars. De vraag

tor en om een springstof als nitroglcyerine in dynamiet stabiel te

die we graag door jou beantwoord willen hebben is: verliest

houden. DE die met zout water behandeld is, kan scherp gerand

hars z’n potentieel aan THC wanneer het gedurende langere

silicium kristal bevatten. Gevaarlijk als je het inademt. Gebruik

tijd wordt gedroogd?

daarom een stofmasker en handschoenen als je het gebruikt.

Lazy Bed Verbranding is niet het punt. Inhaleren van de DE kristallen dus Ja. Hars kan al tijdens het oogsten van de plant gaan desinte-

wel. Dergelijke, met zout behandelde DE wordt vooral gebruikt in

greren. De zorg die je besteed aan het oogst- en droogproces is cruciaal voor de potentie van je product. Bovendien: hars aan de toppen ontbindt sneller onder warme, zonnige omstandigheden. Direct zonlicht is net zo schadelijk als hitte. Bewaar cannabistoppen bij een temperatuur van z’n 15 tot 20 graden. Mogelijk zelfs nog wat koeler. Hogere temperaturen versnellen het ontbindingsproces. Aan Mexicaanse en veel andere buitenwiet wordt weinig aandacht besteed en het wordt geperst in blokken die makkelijk te transporteren zijn. Tijdens het persen beschadigen er nogal wat harsklieren, waardoor de desintegratie versnelt. In feite worden de harsklieren zo verspreid, dat je geen bruikbare hasj uit de blokken kunt maken. Dit is de reden waarom deze wietsoorten minder potent zijn dan die afkomstig zijn uit zorgzame thuiskwekerijen.

Diatomen roken Ik heb onlangs diatomische aarde (voeding afkomstig van eencellige wieren, ook wel kiezelwier genoemd. F.W.) aan mijn voedingsbodem toegevoegd om pest tegen te gaan. Tijdens het starten van de ventilatoren stoof het spul overal naartoe. Dit gebeurde halverwege de bloeifase. Ik maak me zorgen omdat het tegen de toppen blijft kleven. Is het nog wel safe om ze te roken? Ergens las ik dat verhitte diatomen toxische dampen afgeven.

M.G. Diatomische aarde (Diatomic Earth) is een in de natuur voorkomende, krijtachtige, zacht sedimentaire steensoort. Het verkruimelt tot een wit poeder met schurende eigenschappen. Het voelt een beetje aan als puimsteen. Hoog poreus DE bestaat uit

Wanneer alles kurkdroog is, bewaar dan je oogst in kleine hoeveelheden, bij voorkeur in glazen Àessen die je makkelijk kunt openen. Gebruik een vergrootglas om de hars-kwaliteit in de gaten te houden.

57


Verwijder toppen van drooglijnen als ze geknipt en droog zijn. Stengels horen met een hoorbare knak te breken wanneer ze worden gebogen.

GH ¿ OWHUV YDQ ]ZHPEDGHQ 9HUPRHGHOLMN JHEUXLN MLM KHW YULHQGH

+HW ]RX RRN NXQQHQ GDW GH SODQWHQ JHVWUHVVHG UDDNWHQ GRRU HHQ

OLMNHU ELR '( =RODQJ MH GDW JHEUXLNW WRW HQNHOH ZHNHQ YRRU GH

OLFKW UHJLPH GDW WH YHHO À XFWXHHUW XUHQ RI PLQGHU GRQNHU DI

RRJVW HQ MH KHW HUXLW NXQW VSRHOHQ YRRU]LH LN ZHLQLJ SUREOHPHQ

JHZLVVHOG PHW HHQ WHYHHO DDQ OLFKW" +HW SUREOHHP NDQ YHURRU]DDNW

7URXZHQV NOHLQH KRHYHHOKHGHQ ELR '( NXQQHQ GRRU KHW OLFKDDP

]LMQ GRRU ]H HHQ SDDU GDJHQ LQ KHW GXLVWHU WH ODWHQ JURHLHQ HQ ]H

ZRUGHQ RSJHQRPHQ ]RQGHU QHJDWLHYH HIIHFWHQ $OV MH LQ GH WRH

GDDUQD WH ODQJ DDQ OLFKW EORRW WH VWHOOHQ =RQGHU YHUGHUH JHJHYHQV

NRPVW ZHHU '( JHEUXLNW GRH KHW GDQ YLD GH DDUGH HQ ]RUJ GDW KHW

]RDOV ELMYRRUEHHOG KRH MH ]H SUHFLHV YHU]RUJW HQ RP ZHONH ]DGHQ

YRFKWLJ LV ]RGDW KHW JRHGMH QLHW YLD GH YHQWLODWLH YHUVWXLIW

KHW H[DFW JDDW LV KHW RQPRJHOLMN RP HHQ JRHGH GLDJQRVH WH VWHOOHQ

Laatbloeier

=RUJ LQ HON JHYDO YRRU HHQ GDJ ± QDFKWULWPH 'H NOL PDDWEHKHHUVLQJ PRHW LQ RUGH ]LMQ HQ JHHI MH SODQWHQ GH MXLVWH YRHGLQJ 0HHU NDQ LN HU QLHW RYHU ]HJJHQ

Het is nu de vijfde week dat mijn planten in bloei staan, maar er vormen zich nog steeds geen toppen. Kun je uitleggen waarom mijn Bubbledecious planten zo kaal blijven, ontstaan er nog top-

Zwakke klonen

pen, of is het nog te vroeg om daar wat over te zeggen?

R.C.

Ik heb wat klonen geknipt en ze met Rootmax behandeld. Waarom zien ze er zo kwetsbaar uit? Komt het nog goed? Hoe

-H EHQW ZDW YDDJ PHW MH LQIR %XEEOHGHFLRXV YDQ 1LUYDQD 6HHGV

kweek ik ze goed op?

LV HHQ H[FHOOHQWH VRRUW *HPDNNHOLMN RS WH NZHNHQ KRHZHO GH RS

Man met een Plan

EUHQJVW QLHW HFKW VSHFWDFXODLU LV 'DDU VWDDW HFKWHU ZHO HHQ DDQ JHQDPH ERG\ PLQG KLJK WHJHQRYHU 'H PHHVWH YURXZHOLMNH ]DGHQ

'H KRRIGRRU]DDN YDQ GH WUHXULJKHLG LV YRFKWJHEUHN 1D KHW NQLS

RQWNLHPHQ ELQQHQ XXU =H JURHLHQ VQHO HQ YRO RS ZDQQHHU ]H

SHQ KHEEHQ NORQHQ GH HHUVWH GDJHQ HHQ YRFKWLJKHLGVJUDDG QRGLJ

JRHG EHKDQGHOG ZRUGHQ %HQ MH HU ZHO ]HNHU YDQ GDW MH GH HFKWH

YDQ RPGDW ]H QRJ JHHQ ZRUWHOV KHEEHQ RP KHW QRGLJH

YDQ 1LUYDQD 6HHGV KHEW" 6RPV ZRUGHQ ]DGHQ YHUYDOVW ,Q GLW JH

YRFKW RS WH QHPHQ $OOH YRFKW PRHW GXV ZRUGHQ RSJHQRPHQ YLD

YDO GHQN LN GDW MH GDDU KHW VODFKWRIIHU YDQ EHQW JHZRUGHQ

KHW EODG 3ODQWHQ QHPHQ ZDWHU RS YLD GH ZRUWHOV HQ JHYHQ KHW

58


normaliter weer af via het blad. Als de luchtvochtigheid te laag is, transpireren de planten als het ware meer. Een te lage vochtigheidsgraad betekent dus: verwelking! Zorg daarom voor voldoende luchtvochtigheid, ze transpireren dan minder en gebruiken dus minder water. Dit zorgt ervoor dat de plant zich concentreert op de ontwikkeling van wortels. Er bestaan diverse manieren om de luchtvochtigheid toe te laten nemen. Zelf prefereer ik om ze te laten groeien onder een ‘vochtigheidskoepel’. De klonen hebben eveneens behoefte aan dagelijkse luchtcirculatie, door middel van een ventilator of door de (plastic) koepels 2 tot 4 keer per dag te verwijderen. Je kunt ze ook gewoon dagelijks met water bespuiten. Zelf knip ik graag de bladeren af tot de helft. Minder bladoppervlakte betekent minder transpiratie. Er zijn kwekers die een verstuiver gebruiken, maar dat is alleen rendabel als je honderden klonen opkweekt. Cannabisklonen zijn relatief sterk. Als ze juist behandeld worden, vertaalt zich dat terug. Verwelken ze echter langer dan een week, dan schieten ze nauwelijks wortel en gaan ze langzaam groeien. Het is het beste om de sterkste planten uit te selecteren en de zwakke weg te doen. Elke kloon die na twee weken nog geen wortel heeft geschoten, moet je sowieso elimineren.

Gebruik DE om rupsen, buiten tegen te gaan. Denk eraan de mensvriendelijke variant te nemen. En niet wat ze in zwembad ¿lters stoppen!!

Vrouwelijke zaden Ik ben een absolute beginner als kweker! Heb wat zaden die ik wil planten. Er is me gezegd alleen vrouwelijke zaden te

Jorge’s Diamonds #1 is een indica dominante soort, met precies de vleug sativa die nodig is voor een aangename high.

gebruiken. Is dat zo, en hoe zie ik het verschil tussen mannelijk en vrouwelijk zaad?

C.K.V. Als iemand je vertelt alleen ‘vrouwelijke’ zaden te planten, wordt er vermoedelijk gerefereerd aan ‘gefeminiseerde’ zaden. Henk, eigenaar van Dutch Passion Seeds, populariseerde deze zaden in de laatste helft van de negentiger jaren.Gefeminiseerd zaad betekent dat de kans dat er uit 10 zaden vrouwelijke planten voortkomen, groter is dan 98% procent. Dit kan natuurlijk alleen wanneer de plantjes niet worden blootgesteld aan stress, door bijvoorbeeld een inconsistente lichtperiode (relatie tussen donker en licht m.b.t. fotosynthese, onregelmatige temperaturen, etc). Gefeminiseerd zaad kost ongeveer het dubbele van gewoon zaad, dat voor ongeveer 50% vrouwelijke en 50% mannelijke nakomelingen zorgt. Naar mijn weten is er nog geen manier om mannelijk en vrouwelijk zaad te onderscheiden.

Ik maak altijd een beetje lol met droge toppen, voor ik ze oprook....

59


Super High Me

Boodschap in komische verpakking Door: Job Joris Arnold

De uiterst succesvolle documentaire Super Size Me uit 2004 volgt het experiment van ¿lmmaker Morgan Spurlock die dertig dagen lang uitsluitend eet en drinkt bij McDonald's. Om de invloed van fastfoodketens op de Amerikaanse gezondheid te onderzoeken, wil hij weten wat het dieet met zijn lichaam doet. Spurlock won met zijn ¿lm een Directors Award op het befaamde Sundance Film Festival. Het gegeven inspireerde standup comedian

met het voorstel om de grap in praktijk te

Doug Benson tot het maken van een hi-

brengen. Hij wilde vooral een ¿lm maken

larische rip-off. Aan het begin van de ¿lm

over de mediwietcultuur en de medicinale

zien we hem tijdens een optreden aan een

waarde van thc, en zocht een vehikel om

zaal lachkickers vertellen hoe hij op het

die boodschap aan op te hangen. Benson

idee kwam: Ik zag die ¿lm 'Super Size

stemde toe, en zo kreeg de boodschap

Me', ik was high… >gelach@ Hysterisch! Het

een komische verpakking. Er komen heel

was fucked up, weet je… >gelach@ Want het

wat gerenommeerde comedians in de ¿lm

uitgangspunt van die ¿lm is dat het slecht

voorbij, die helaas niet erg veel grappen

is om een heleboel McDonalds te eten, en

maken. Dat doet Benson vooral zelf. En

ik zit daar, helemaal high, >gelach@ en ik

met succes, het Amerikaanse cannabis-

denk, nou ik lust best zo'n warm appelge-

magazine doopte hem Stoner of the Year

bak of zo'n lekkere french fries… >gelach@

na het verschijnen van Super High Me.

It fucked me up, man! Hij zit dat allemaal maar naar binnen te werken en dan weer

De grappen zijn vooral te zien in de frag-

uit te kotsen… >gelach@ Wat een walgelijke

menten zoals de hierboven beschreven

paranormale vermogens testen (die hij

¿lm. >...@ Als dat een ¿lm is en mensen zijn

openingscene. De optredens op comedy-

niet blijkt te hebben). Ook zijn sperma-

bereid om daarvoor te betalen, dan weet

avondjes, waarin Doug zijn publiek de laat-

productie wordt gemeten. Dat valt hem

ik ook nog wel een ¿lm. Ik ga wiet roken…

ste update over zijn experiment voorscho-

nog zwaar, want voorafgaand aan die test

>gelach@. Elke dag, dertig dagen lang... En

telt, vormen de rode draad van de ¿lm.

mag hij drie dagen niet klaarkomen. Dat

dan proberen te onthouden dat ik het moet

betekent drie dagen niet neuken en niet

¿lmen... >harder gelach@. En mijn ¿lm zal

Net als in Super Size Me neemt Doug

rukken. Aan zijn publiek vertrouwt hij

heten: Super High Me… >nog harder ge-

omwille van het quasi-wetenschappelijke

toe dat nog moeilijker te vinden dan der-

lach@. Of 'Business as Usual', ik weet het

karakter – voorafgaand aan het experiment

tig dagen niet blowen. Want ja, ik kijk

nog niet >zeer uitbundig gelach en gejoel@.

eerst dertig dagen onthouding in acht. Een

tenslotte niet elke dag naar plaatjes van

maand zonder wiet en trouwens ook geen

wiet op internet."

Stoner of the Year

alcohol. Hij gaat naar de dokter om zich te laten testen. Zijn gewicht, zijn geheugen,

Aan het eind van de nuchtere periode zien

Wat begon als een grap, werd realiteit toen

longinhoud, hersenfuncties, alles wordt

we Doug twijfelen. Hij verheugt zich op

een ¿lmmaker Doug Benson benaderde

binnenstebuiten gekeerd. De dokter vindt

de tweede helft van het experiment, maar

geen enkele schade aan zijn lichaam, hoe-

ziet er ook tegenop, het wordt nasty. Hij

wel hij al zeventien jaar stevig blowt.

rookt dan wel veel, maar nooit eerder een maand lang dag en nacht. Dus is hij wel een beetje bang. Wat gaat er gebeuren als

60

Test op paranormale vermogens

ik dertig dagen van ´s ochtends vroeg tot

Benson doet taaltests, rekentests, gaat

wel aan dood? Dat zou hij wel awesome

bij de psychiater langs, en laat zelfs zijn

vinden. Grizzly man style, yeah!

´s avonds laat wiet rook? Misschien eindig ik wel in het ziekenhuis. Misschien ga ik er


Doug Benson Werkte als figurant voor film en televisie, toen hij en twee vrienden elkaar uitdaagden om op een avond stand-up te proberen. De een kwam niet opdagen, de ander had zich te laat aangemeld. De toen 22-jarige Benson ging desondanks en deed drie minuten zijn best het publiek te vermaken. Tot zijn eigen verbazing werd er gelachen, en zo begon zijn carrière als stand-up komiek. Doug Benson was lid van het team dat The Marijuana-Logues maakte, een offBroadway spektakel, losjes gebaseerd op The Vagina Monologues, maar dan met wiet in plaats van vagina´s. In 2006, na het uitbrengen van Super High Me, onderscheidde het Amerikaanse wietmagazine High Times Benson met de titel Stoner of the Year.

stratie aan toe. Het doet je maag omdraai-

heid zou verbeterd zijn (!). Of het allemaal

en. Bah, wat een bloedhonden.

echt waar is of alleen maar grappig blijft onduidelijk. Zoals Doug in de eerste helft

Gelukkig zijn de Californiërs bloedfanatiek

zelf al aankondigt, het zal waarschijnlijk

als gaat om het behoud van de rechten

allemaal niets bewijzen. Maar daar is het

van de patiënten en de autonomie van hun

deze documentaire ook niet om te doen, de

staat. Het is hartverwarmend om te zien

wetenschappelijke waarde van een onder-

hoe bevlogen Amerikanen zijn als het om

zoek met maar een proefpersoon (n = 1),

dit onderwerp gaat. In no time is er een

is sowieso nihil.

spontane demonstratie compleet met protestborden, bevlogen speeches, en fanatiek gescandeerde leuzen. Kom daar maar

Beeld van de blowerswereld

een om bij het verwende Nederlandse volk

Het gaat er in deze ¿lm vooral om een

van makke schapen, wanneer er weer eens

beeld te schetsen van de blowerswereld en

een coffeeshop wordt dichtgegooid wegens

een hoop lol te trappen. Vooral dat laatste

het in voorraad hebben van een paar gram

lukt uitstekend, met een geroutineerde ko-

meer dan de of¿ciële gedoogvoorraad.

miek als Benson die knetterhigh het podium opgaat en daar vooral gewoon zichzelf

Aangrijpend zijn ook de getuigenissen van

is, op zijn tijd gewoon lekker wat wartaal

Missy Narrance, kankerpatiënt en van de

uitkraamt of zijn eigen grappen verpest

De ¿lm is gemaakt tegen de achtergrond

gedeeltelijke verlamde Darrell Paulsen in

door de clue weg te geven of helemaal

van de opkomst van de dispensaries, de

zijn rolstoel. Het zijn dit soort momenten

kwijt te zijn.

‘wietapotheken’ van Californië, die als pad-

waarop de ¿lm zich van z’n activistische

do’s uit de grond schieten als gevolg van de

kant laat zien.

Los Ganjales

Zo stijgt het aantal dispensaries in LA – Los

Uitschieters zijn de coole jokes die hij maakt over de televisiecampagne tegen

legalisering per referendum van mediwiet.

cannabis die je blijkbaar ’s avonds op de

Ganjales genoemd voor de gelegenheid –

Vaporizer

van een elftal medio 2005, naar ruim 300

Dan is de tweede fase van het experiment

anderhalf jaar later (2010: ± 1100, red.).

aangebroken. Benson rookt aan de lopende

Nog eentje dan. In een van de antiwiet-

band en doet zich tegoed aan de enorme

commercials die hij ¿leert versmelt een

Doug interviewt een aantal sleutel¿gu-

variëteit aan legale thc-houdende produc-

meisje met de bank waar ze op zit. Het

ren uit de mediwiet-beweging. Daaronder

ten op de markt, zoals koekjes, brownies,

meisje naast haar zegt, zij heeft wiet ge-

grondleggers Richard Lee, eigenaar van

coco crispies en thc-pillen. Ook de vapo-

rookt… Dat schrikt Benson niet af, vertelt

The Bulldog in Oakland en uitgever van de

rizer speelt een prominente rol in de ¿lm.

hij. Integendeel. Hij kijkt naar de commer-

Oaksterdam News, en Dennis Perron van

Van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat,

cial en denkt, now that is some amazing

The Mothership en de Cannabis Buyer’s

staat Doug ermee op en gaat ermee naar

shit! – hoe kom ik aan dat spul? Ik rook

Club. Zij bereidden de weg voor propositi-

bed. Respect voor Doug. Je vergeeft het

kan-mijn-sleutels-niet-vinden-wiet,

on 215, het wetsvoorstel dat van Californië

hem als hij op een ochtend met een vet-

ergens in de wereld bestaat versmelt-met-

een vrijer land maakte dan Nederland als

te hijs opstaat, rooie ogen, onuitgeslapen

de-bank-shit, wat een ongelooÀijke trip zou

het om telen, verkopen en gebruiken van

kop, en zegt, that’s real nice, that’s real

zijn... Plus, als ik met mijn bank versmelt,

cannabis gaat.

good, en je gewoon aan hem ziet dat hij er

vind ik misschien mijn sleutels terug!

Amerikaanse televisie ziet.

maar

de balen van heeft. Zo van waar ben ik aan Daar stond ten tijde van het maken van

begonnen, en dit is pas dag 6…

Stoner Films

vertoon van de DEA tegenover. De federale

Opnieuw laat Doug zich uitvoerig testen,

politie heeft niets te maken met de staats-

er blijkt niet veel veranderd. Lichamelijk

wetten en rolt op een enkele dag rustig elf

schade zippo, zoals viel te verwachten. Hij

wietwinkeltjes in de stad op. Alles wordt in

rekent wat minder goed, maar zijn sperm

beslag genomen, tot de patiëntenadmini-

count is gestegen en ook zijn helderziend-

Job Joris Arnold schrijft over drugs en film. Hij programmeerde het Amsterdam War on Drugs filmfestival in 2009, en het filmfestival op Cannabisbevrijdingsdag 2010. Dit is deel twee in zijn serie over Stoner Films.

deze ¿lm nog wel het arrogante machts-

61


RB DJAN rapt over zijn ruige leven Door: Arjan van Sorge

Met zijn debuutalbum De Onderbaas treedt Arbi Hakopians oftewel RB DJAN uit de schaduw van de Tuindorp Hustler Click. En dat tegelijkertijd met een carrièremove van hosselaar naar legale werknemer in een coffeeshop.

klik. Dus zijn het de beats van DJ Chief, Lino Brown, Kurdish May¿eld en Mr. Benjamin geworden die op de tracks van De

RB DJAN was altijd die magere gast met

Onderbaas de rap van RB DJAN dragen.

tattoes, pitbull, mooie ladies - en een en al

En niet die van Rocks van THC zoals ge-

straat. Die straat is het hele leventje van

bruikelijk. Wel doet de executive produ-

hosselen en alles wat daarbij komt kijken in

cer de achtergrondzang op De Troon, een

Amsterdam-Noord. Een stoer bestaan aan

van de cruciale nummers op het album.

de zelfkant, in de underground, waar sommigen van dromen omdat het zo geweldig zou zijn. Maar dus wel including geen huis,

Legale dealer

geen verzekering, soms wel en soms niet

Een dag voor het interview heeft RB DJAN

te eten. En dat is nou net waar RB DJAN

een contract getekend voor een baan in

verandering in wou hebben. Hij beweert dat

een coffeeshop, als legale dealer zoge-

het niet door zijn verblijf in de bak komt dat

zegd. Er komen bijna alleen maar toe-

dat uiteindelijk ook echt is gebeurd.

risten en niet zoveel oude bekenden. Het werk betekent ook een kans om alles op

Bijkomen

de rails te krijgen: huis, verzekering, dat soort zaken. En dan ook nog een enthou-

Toeval of niet allemaal? Feit is dat er voor

Vijf maanden heeft hij gezeten, voor iets

siast ontvangen album erbij... Maar als

de Amsterdammer van Armeens/Iraanse

dat met drugshandel te maken had. Eigen-

De Onderbaas niet gaat lopen kapt hij

afkomst heel wat veranderd is in de afge-

lijk is hij helemaal bijgekomen in de bajes,

ermee, en verhuist hij naar familie in de

lopen tijd. Hij zit er tijdens het interview

door veel te sporten en goed te eten – en

States en gaat er studeren. In ieder ge-

ook heel anders bij dan vroeger: opener,

niet op bed te blijven liggen en zich daar

val wordt het dan iets totaal anders. Maar

meer ontspannen. Een van de smaakma-

suf te blowen zoals veel medegevangenen

dat is Plan B. Voorlopig gaat alles lekker

kers van THC oftewel de Tuindorp Hustler

deden. Toen hij vrijkwam was hij tien kilo

en geniet hij van de positieve dingen die

Click uit Amsterdam-Noord is zijn eigen

aangekomen, voelde hij zich in topconditie

gebeuren sinds hij zelf positief ingesteld

weg gegaan en dat is ‘m aan te zien.

en had hij een opleiding afgemaakt waar-

door het leven gaat. En hij steekt zo, na

Niets ten nadele van de groep en de sfeer

mee hij een café kan beginnen. Zijn verblijf

het interview, een lekkere joint op.

waar hij uit voortgekomen is, maar het

daar had hem goed gedaan, ook al bleef

was tijd voor iets anders, voor een om-

het een rare ervaring; zo merkte hij een

mekeer in zijn leven.

keer dat hij aan een eettafel de enige van de acht was die niet iemand had vermoord.

Streep eronder Van het begin af aan luistert De Onder-

Weer in de handel

baas als een boek over zijn ruige leven. RB

Na zijn vrijlating ging RB DJAN gelijk weer

DJAN valt gelijk met de deur in huis zoals

terug in de handel. Hij liep al snel vast en

dat vaker gebeurt in het intro van een hip-

stond op een gegeven moment voor de

hopalbum: Ik ben De Onderbaas, maar zet

keus om of verder te gaan (maar dan zou

er een streep onder. Of een streep erdoor,

alles hetzelfde blijven) of het goed aan te

zoals op de hoes van de cd te zien is. RB

pakken met hiphop. Hogerop in de handel

DJAN is zijn eigen baas geworden en heeft

was sowieso geen optie, want hoe groter

dan ook alles op dit album in eigen hand

de zaken, hoe meer stress en hoe groter

gehouden. Er zijn featurings van o.a. Kem-

de kans om het loodje te leggen. Hiphop

pi, Gers en Jayh, en de beats zijn van het

dus, en laat-ie net in die tijd DJ Chief van

producersteam Soulsearchin’, maar het is

het producersteam Soulsearchin’ in een

verder allemaal RB DJAN wat de klok slaat.

studio tegenkomen – er was gelijk een

62

www.rbdjan.nl www.top-notch.nl www.thcrecordz.nl


www.cellmax.nl/

SHOP X WEB D CELLMIAN NEDERLAN UNIEK

See you on

www.cellmax.nl

GROWING BETTER EVERY DAY


Tinus

Mission completed Door: Wernard Bruining

In haar familie was drank een vaste waarde, vader en grootvader waren zware drinkers. Op familiefeestjes was alcohol vaste prik. Om 11 uur ‘s ochtends was het tijd voor een ‘voor het eten’ eerste drankje, daar werd niet moeilijk over gedaan. Tinus was dan ook al op tienjarige leeftijd aan de drank en regelmatig dronken. Pas veel later kwam ze er achter dat dit niet normaal was, zo heeft de familietraditie haar veertig jaar alcoholisme opgeleverd.

nus dat haar alcoholverslaving een genetische kant heeft, niet een kwestie van wilszwakte is en dat ze er zich dus niet voor hoeft te schamen. Ik vertel dat een niet opgelost familieprobleem door de ouders wordt doorgegeven tot aan de derde generatie aan toe. Het doorgeven stopt

De familie was streng calvinistisch, las de

olie een tijdje, en als het dan weer beter

pas als het probleem wordt aangepakt en

Bijbel aan Àarden, maar zoop als ketters,

gaat stopt ze er weer mee omdat ze zich

opgelost door een van de kinderen. Tinus

om het zo maar eens te zeggen. Als ik

schuldig begint te voelen. Ik leg haar uit

is de derde generatie en heeft het fami-

haar ontmoet staat ze net een jaar droog.

dat cannabis niet lichamelijk, maar wel

lieprobleem opgelost, omdat ze niet wilde

Toen haar zoon 12 jaar oud was, bedacht

licht geestelijk verslavend is, zoals ie-

dat dit aan haar kind werd doorgegeven.

ze dat als zij niet veranderde hij mis-

dere prettige gewoonte. Haar arts raadt

“Jij hebt het familieprobleem opgepakt,

schien ook wel aan de alcohol zou gaan.

het haar af (“het is verslavend en scha-

bent er letterlijk ingedoken, hebt je strijd

Ze besloot met de drank te stoppen. Het

delijk”), en wil haar geen officiële me-

geleverd en gewonnen, gefeliciteerd!”

afkicken was moeilijk, maar lukte uitein-

diwiet uit de apotheek voorschrijven. Ik

delijk, hoewel het haar chronische pijn

reageer door te zeggen dat ze de beste

Ik vertel haar dat een verslaving dus een

opleverde. Artsen konden geen duide-

man moet opvoeden in de wietologie. Ze

genetische kant heeft en dat je een drug

lijke lichamelijke oorzaak vinden en con-

moet op haar gemak zelf de olie uitpro-

verder kunt de¿niëren als lichamelijk of

cludeerden dat het voornamelijk tussen

beren tot ze hem kan uitleggen wat voor

geestelijk verslavend. Die beide aspec-

de oren zat. Medicijnen boden geen uit-

haar de gunstige effecten zijn. Als hij

ten zijn weer onder te verdelen in niet,

komst, want daar heeft Tinus een fobie

dan nog onwillig blijft moet ze direct een

licht of zwaar verslavend. Een drug als

voor, waarop de medische stand haar si-

andere huisarts nemen. Als haar huidige

nicotine is zwaar lichamelijk en zwaar

tuatie als hopeloos kwali¿ceerde.

huisarts vasthoudt aan zijn eigen onwe-

geestelijk verlavend, net als alcohol. Ca-

tendheid en haar niet met een open mind

feïne is lichtelijk geestelijk en lichtelijk

En ja, wat doe je dan? Dan ga je op zoek

kan aanhoren, dan heb je aan een der-

lichamelijk verslavend. Cannabis is niet

naar alternatieve middelen en zo kwam ze

gelijke relatie helemaal niets. Ze moet

lichamelijk, maar wel lichtelijk geestelijk

uiteindelijk bij Stichting Mediwiet terecht.

vooruit in het leven, kunnen groeien en

verslavend. Blowers kunnen op vakan-

Nu had ze wel eens een jointje gerookt,

niet worden tegengehouden door ander-

tie makkelijk een paar weken niet blo-

maar high of stoned zijn was niet bepaald

mans vooroordelen.

wen, maar steken er wel een op zodra ze thuis in de gelegenheid zijn, want high of

haar ding. Maar dat mediwietolie haar van de pijn kon verlossen was wel haar ver-

Ik vertel haar over een proef met rat-

stoned zijn geeft gewoon een prettig ge-

wachting. Ik organiseerde wat olie voor

ten. Onderzoekers plaatsten ratten in

voel. Je kunt dus met een open oog naar

haar om te proberen en stuurde haar wat

een kooitje met een bakje alcohol en een

drugs kijken. Je kunt rekening houden

Double Fun zaadjes, zodat ze haar eigen

bakje water. Wat bleek: 25% van de rat-

met je eigen genetische vatbaarheid en

plantjes kon verbouwen. In de winter ont-

ten werd alcoholist. Het maakte daarbij

drugs schatten voor wat ze waard zijn,

ving ik een foto van haar opstelling waar-

niet uit of de ratten in een kleine of in een

zonder dat je de effecten van die midde-

mee ze thuis olie maakte. De alcohol con-

grote kooi zaten, veel of weinig voedsel

len groter maakt dan ze zijn. Jij gebruikt

denseerde ze in een tweede Àesje dat in

kregen. De conclusie luidde dat 25% van

cannabis niet voor de lol, je vindt blowen

een wijnkoeler stond, gevuld met sneeuw.

een populatie genetisch vatbaar is voor

zelfs helemaal niet interessant, je hoeft

Het zag er schitterend uit en ik maakte een

verslaving. Voor mensen geldt dezelfde

dus ook niet bang te zijn voor verslaving

afspraak voor een interview.

natuurwet, al hebben mensen veel meer

als je wietolie gebruikt.

soorten verslaving om uit te kiezen: gok-

Genetische vatbaarheid

ken, sex, hardlopen, geld verdienen, religie en in haar geval alcohol.

Tinus vertelt zeker baat te hebben gehad bij de olie, maar dat ze mentale pro-

Keuzevrijheid Ik vraag Tinus of ze haar wiet al eens heeft gerookt en of ze al eens heeft ge-

blemen heeft met regelmatig gebruik.

Familieprobleem

Ze is bang dat ze weer zwak is en haar

Tinus bevestigt dat haar vader en groot-

bruiken voor ze high wordt. Ik raad

verslaving aan alcohol inruilt voor een

vader zware drinkers waren en haar hele

mensen altijd aan om uit te vinden waar

verslaving aan cannabis. Ze gebruikt de

familie zwaar religieus was. Ik vertel Ti-

je maximumgrens ligt met de olie. Dan

64

probeerd hoeveel druppels ze kan ge-


weet je dat en kun je de olie bewuster gebruiken. Ze antwoordt dat ze dat niet heeft gedaan. Ik vertel haar dat dit uit angst was om haar zelfbeschikkingsrecht te gebruiken. “Kom op Tinus, gun jezelf die ervaring, het is gewoon een kick als je high wordt van iets dat jezelf gemaakt hebt. Je bent een half jaar bezig geweest met die planten, hebt dagen zitten klooien om die olie te maken en dan zou je daar nooit van mogen genieten? Gun jezelf die lol en die ervaring, kruip lekker met je partner op de bank, ga een mooie film zien, neem een druppel extra, rook wat van je wiet in een pijpje en geef jezelf een schouderklopje voor je prestatie! Je hebt je familieverslaving verslagen opdat je zoon zijn eigen leven kan leiden. Mens durf te leven!” Ze kijkt opgelucht en belooft me beterschap.

Double Fun Haar zoon komt binnen. Hij lijkt als twee druppels water op die van mij. Hoogintelligent, zit op het gymnasium, geeft niets om zijn uiterlijk en gebruikt dat

Ze gebruikt twee babyÀesjes. In de ene verdampt ze de alcohol en in de tweede, die in een ijsemmer staat, condenseert ze de damp weer.

om anderen op afstand te houden. Heeft geen behoefte aan vrienden, kan goed schaken, maar vindt dat totaal niet belangrijk. Gaat volkomen zijn eigen gang, niet gehinderd door wat anderen vinden. “Die jongen van jou gaat het helemaal maken, en daar heb jij voor gezorgd. Mensen zijn geestelijke wezens die ervoor gekozen hebben op deze aarde te komen, in dit land, bij deze familie om iets te leren of een bepaalde daad te verrichten. Dat heb je gedaan, jouw mission is completed, je bent nu vrij om te doen en te laten wat je wilt!” Ze laat me zien hoe ze nu zelf haar olie maakt. Ze heeft deze zomer een aantal Double Fun plantjes geteeld in haar binnentuintje. Daar staat niet de hele dag de volle zon op. De planten werden daarom niet echt groot, de toppen niet echt dik en vol, maar voor wietolie is dat niet zo belangrijk. Wat er aan hars op zit haalt de alcohol eraf. Ze gebruikt twee babyflesjes, in de ene verdampt ze de alcohol en in de tweede, die in een ijsemmer staat, condenseert ze de damp weer. Zo wint ze nog een groot deel van de kostbare alcohol terug. Bij het afscheid vraagt ze me: “Die mooie dingen die je me net allemaal vertelde, wil je die voor mij opschrijven? Door 40 jaar alcohol vergeet ik gewoon een heleboel!”

www.mediwiet.nl

65


Harde klappen, snel thuis Door: Richard Tuinstra

Als er iemand in Hollywood met eetstoornissen rondloopt, dan moet het wel Christian Bale zijn. Het lijkt er op dat hij voor iedere rol tientallen kilo's moet kwijtraken of aankomen. Dat begon allemaal met de psychologische thriller The Machinist. Voor zijn rol als de gestoorde machinist Trevor Reznik moest Bale in een zeer korte periode maar liefst 30 kilo verliezen.

Hollywood Hollywood heeft natuurlijk altijd al een zwak gehad voor boks¿lms. Denk maar eens aan ¿lms als Raging Bull, Rocky en Million Dollar

Zijn dieet bestond bijna volledig uit een

the Sun, is hij zo langzamerhand wel aan de

Baby. The Fighter misstaat zeker niet in dit

combinatie van kof¿e en appels. Dat ge-

beurt. Bale werd genomineerd voor zijn bij-

rijtje. Het is een goede ¿lm die naar een ho-

combineerd met een periode van vrijwillig

rol in The Fighter, een ¿lm over de loopbaan

ger niveau wordt getild door het fantastische

slaapgebrek deed de kilootjes er af vliegen.

van de in de VS populaire bokser Micky

acteren van de hele cast, en dan met name

Maar daarmee was het verhaal nog niet af.

Ward. Bale speelt de rol van Dicky Eklund,

Christian Bale. Regisseur David O. Russell,

de verslaafde halfbroer en trainer van Mic-

vooral bekend van zijn Golfoorlog ¿lm Three

ky. Nadat Brad Pitt en Matt Damon voor die

Kings, was overigens niet de eerste keuze.

rol afgehaakt hadden, ontmoette hoofdrol-

Oorspronkelijk zou de ¿lm geregisseerd wor-

speler Mark Wahlberg toevallig Bale in het

den door Darren Aranofsky. Deze koos echter

kinderdagverblijf waar de jonge dochters

voor Black Swan, ook zeker geen slechte ¿lm.

van het tweetal naar toe gaan, en bood hem

En Christian Bale? Die zit zich waarschijnlijk

meteen de rol aan. Bale moest wederom de

weer vol te proppen in een McDonalds met

nodige kilo’s verliezen, maar dat is voor

allerlei vettigheid. Voor zijn volgende rol moet

hem nu waarschijnlijk routine geworden.

hij namelijk voor de derde keer het kostuum van Batman aantrekken in The Dark Knight

Comeback?

Rises. We smullen al bij het idee.

Micky Ward (Mark Wahkberg) is in het begin van The Fighter een middelmatige bokser. Voor zijn volgende rol, de hoofdrol in Bat-

Hij wordt gemanaged door zijn dominante

man Begins, moest hij zo'n 45 kilo groeien,

moeder Alice (Melissa Leo) en getraind

en dat in slechts zes maanden. Bale was op

door zijn oudere halfbroer Dicky (Christian

dat moment in een beroerde lichamelijke

Bale). Zijn carrière zit in het slop. Hij ver-

conditie, maar wist toch met ogenschijnlijk

liest het merendeel van zijn gevechten en

gemak zijn gewicht op te krikken.

wordt door andere boksers als een makkie gezien. Bovendien raakt trainer Dicky ver-

Nu zou je denken dat Bale het wel had ge-

slaafd aan crack en gedraagt hij zich steeds

zien met alle diëten, maar niets is minder

crimineler. Nadat hij volledig vernederd is

waar. Voor Werner Herzog’s oorlogsdrama

in een gevecht dat live op de tv-zender

Rescue Dawn moest Bale wederom op een

HBO uitgezonden wordt, besluit Micky de

dagelijks menu van kof¿e en appels. Dat

eer aan zichzelf te houden. Hij hangt zijn

leverde Bale overigens wel het compliment

bokshandschoenen aan de wilgen en stopt

van Herzog op, dat Bale "één van de groot-

er mee. Hij begint een relatie met de bar-

ste acteertalenten van zijn generatie is".

keepster Charlene (Amy Adams) en lijkt

En hopla, hierna moest Bale al die kilo's er

voor de eerste keer in zijn leven gelukkig

weer bij eten om opnieuw de rol van Bat-

te zijn. Maar het bloed kruipt waar het niet

man te gaan spelen in The Dark Knight.

gaan kan en Micky mist de boksring. Zijn vader geeft hem het advies om zijn moeder

Bij het verschijnen van deze Highlife zal dui-

en broer Dicky te ontslaan. Micky volgt dat

delijk zijn of Christian Bale dan eindelijk zijn

advies op en begint weer te trainen. Een

langverdiende Oscar mocht gaan ophalen.

nieuw gevecht wordt georganiseerd en ook

Met een carrière die al op 13-jarige leeftijd

dit wordt weer live op HBO uitgezonden.

begon in Steven Spielberg's The Empire of

Wordt dit het begin van een comeback?

66

The Fighter Regisseur: David O. Russell Met: Mark Wahlberg, Christian Bale en Melissa Leo 24 maart in de Nederlandse Bioscopen


Grow Grow International home of the lights that do make it grow & bloom

1 LAMP = 1 KILO

(DRY)

(electricity consumption 873,9 watt) Grow Grow International is an official selling point of the original

led

Spectra

Unit

LED Spectra Unit, the best led grow and flower lights for indoor garden. European registered/EEC no: 008413932 LFG spectrabox, the budget led grow and flower lights for indoor garden. European registered/EEC no: 009171125

FOR THE BEST LED GROW REPORTS

WWW.GROWGROWINTERNATIONAL.COM


Door: Arjan van Sorge

Dat graf¿ti mooi, krachtig, helemaal in stijl en op de juiste plek kan zijn en dan ook nog een politieke lading kan hebben, bewijst de Zuid-Afrikaanse Faith 47.

Hoop en inspiratie

Faith Fourseven is een blonde, wat aristo-

aantrekt in slooppanden, verlaten fabrie-

cratisch ogende en pratende vrouw, waar-

ken en huizen die op de schop gaan. Zo is

zwierig en groot uitgevoerde teksten zo-

van je niet zo gauw zou verwachten dat

het leven nou eenmaal, vindt ze, en door

als The People Shall Share In The Coun-

ze op de ellendigste plekken in een van

het scherpe contrast tussen de schoonheid

try’s Wealth, A Fair Exchange Is Not Blind,

de gevaarlijkste landen ter wereld rauwe,

van een schildering en de afbraakomgeving

Our Word Is Our Weapon – teksten die in

shockerende maar o zo prachtige graf¿ti

maak je mooie momenten mee.

combinatie met de hopeloze omgeving een

aanbrengt. Haar werk doet het ook goed

Dat werk bestaat voor een gedeelte uit

nogal wrange lading krijgen, maar daar-

in sjieke galerieën en op urban art events,

In plaats van dat ze in een studio werkt,

door misschien juist meer inslaan dan Do

maar komt toch het best tot z’n recht op

is ze liever bezig tussen rondrennende kin-

Or Die of Revolution Now. Wellicht geven

vervallen muren en onttakelde fabrieks-

deren en voorbijlopende gangsters die een

ze nog een beetje hoop en inspiratie in

panden in homeland Zuid-Afrika.

praatje maken. En daar zijn er genoeg van

de ellendige en vaak uitzichtloze situaties

in Kaapstad, met zo’n drie miljoen inwo-

waarin ze als aliens geplaatst lijken te zijn.

Gangsters

ners de tweede stad van Zuid-Afrika. Cape

Het gekke is dat ze haar muurschilderingen

rondom aids, met misdaad en rassenhaat,

Grappig effect

dus maakt op steen waarvan ze weet dat

maar met het toerisme en het vastgoed

Faith 47 heeft zelf haar eigen stijl ontwik-

het er niet lang meer zal staan. Maar het

worden goede zaken gedaan. Muren te

keld. Haar graf¿ti heeft elementen uit zo-

is juist dat spelen met vergankelijkheid,

over dus voor Faith 47, die niet bang is om

wel christelijke voorstellingen als manga,

met afbraak en verdwijnen wat haar zo

op welke plek dan ook haar werk te maken.

is vaak haarscherp en uiterst gedetail-

Town heeft veel te stellen met problemen

leerd, vol kleur zoals de felle motieven op traditionele Afrikaanse kleding, of juist van een angstaanjagend grijs in allerlei variaties, dat weer herinneringen oproept aan ¿lms als Alien of werk van H R Giger. Het is in ieder geval met veel elegantie en sierlijk vormgegeven, en altijd zit er wel iets van een grappig effect of een prikkelende gedachtekronkel in.

From Here To Fame Uitgeverij From Here To Fame uit Berlijn brengt mooi uitgevoerde boeken over graffiti en aanverwante zaken in de handel. Zo publiceerden ze eerder Calligraffiti en Muralismo Morte, en de serie On The Run Book over makers van graffiti als Sento en Sabe, over verschillende stijlen en over muurkunst in bepaalde steden. En nu dus een overzicht met het werk van Faith 47. www.faith47.com www.fromheretofame.com

68


69


Krach

Gierende adrenaline Tekst: Arjan van Sorge // foto: Sjoerd Tieleman

Krach is een avontuurlijke band uit Arnhem/Nijmegen die op het grensgebied van rock en dance het vuur uit de sloffen speelt. Altijd in voor een feestje, en op de rustige momenten voor een goede joint.

Lui, die pakken het naadloos over, en dan doen we nog een nummer samen zodat we gewoon door kunnen knallen.”

Van het vijftal spreekt Highlife met zanger/

Uitkristalliseren

gitarist Reinier van den Haak en toetse-

Jan David: “We waren altijd met z’n vie-

De mix van rock en dance is niet zo

nist/elektronicaman Jan David Hoogerhei-

ren en wisselden steeds van instrument,

vreemd, zo speelt Reinier als gitarist in

de. Ze nemen er de tijd voor, want de band

maar op een gegeven moment zijn we

Roosbeef (de band van voormalig klasge-

is bij het publiek (nog) relatief onbekend.

gaan kiezen wie welk instrument zou gaan

noot Roos Rebergen) en had Jan David eer-

Maar toch, Krach heeft net een cd uit bij

spelen. Wisselen is leuk om te doen en

der sporadisch wat gedaan als lid van een

het PIAS label, speelde op het Noorderslag

wel lachen, maar als je je op een instru-

technoduo. Jan David: “Ik vind het leuk om

festival en deed in februari een clubtoer

ment kan concentreren dan speel je be-

te produceren, we zijn bezig met remixes

onder de vlag van 3voor12 Presenteert...

ter.” Reinier: “Het werd steeds duidelijker

voor andere bands, maar dat is een nieuwe

Niet gek voor een band die onder de naam

wie welke rol had en wat het beste bij wie

fase. We zijn een band, dat is onze basis.”

With Ice al tien jaar als schoolband ploe-

paste. Dat is mooi uitgekristalliseerd.” Jan

Reinier: “Daar zit ook de uitdaging in, dat

terde met covers, tot ze besloten dat het

David: “Maar het is nog steeds puzzelen,

je naar dance toetrekt maar wel een band

anders moest. Reinier: “With Ice is het

vooral in het laatste deel van de set dat

blijft. Er valt veel te ontdekken.” Jan Da-

bandje dat ik ooit ben begonnen toen ik 16

toch meer dance-achtig is.” Zo begint de

vid: “We hebben een set maar het kriebelt

jaar was.” Twee jaar geleden was die band

band zowel live als op de plaat met een

toch echt: wat kunnen we hier nog meer

echt compleet, en toen het titelloze album

rockset en wordt het langzaamaan echt

mee? Hoe pakken we het aan als we op

dat nu uit is op de computer stond, werd

een dance-ding. Jan David vervolgt: “En

een dancefeest staan? We zijn ook aan het

de groepsnaam veranderd in Krach.

dan hebben we een clash met dj-duo Die

kijken hoe we zo klein mogelijk kunnen

70


spelen, met drumstelletje en synthesizer-

werd eruit gehaald. Ik ben thuis num-

de auto aanleunen.” Jan David: “Heel leuk,

setupje. Maar het zijn geen liedjes-liedjes,

mers gaan maken en arrangeren met Ga-

maar daar heb je gewoon niks aan.”

het gaat echt om impact en dat is moeilijk

rageband; dan plempte ik alles helemaal

te vertalen naar zo’n pietluttig set-upje.”

vol waardoor nummers vaak een onover-

Verder merkt Jan David op dat het bij hem

zichtelijke bende werden, en dat stuurde

de laatste tijd per ongeluk vaak verkeerd

ik dan weer door.” Jan David: “Bassist

valt. “Dat ik laveloos op de bank lig, daar

Peter, gitarist Rutger en ik hebben mu-

heb ik gewoon niet zoveel trek in.” Reinier:

Anderhalf jaar geleden besloten de man-

ziektechnologie gedaan, dus als we weer

“Ik heb sterk een grens van dat je er wat

nen van Krach om de plaat te maken,

eens wat van Reinier kregen, sloopten we

panisch van kan worden, dan wil ik niet op

want ze geloofden erin dat ze het zouden

er van alles uit, en gingen doorbouwen

een plek zijn waar ik me niet op m’n gemak

kunnen. Jan David: “We hebben het een

en nieuwe versies maken.”

voel. Ik kijk ook uit dat ik niet teveel blow.

Lamballen

Een beetje vind ik leuk.” Jan David: “Ik heb

stuk serieuzer aangepakt, een manager erbij genomen die echt van wanten weet.

liever wiet dan hasj, als ik stoned word dan

Hij heeft ons gepusht: jullie willen een

Toevalstreffers

plaat maken, bedenk hoeveel tijd dat gaat

“Zo ontstond er een workÀow”, vertelt Jan

word ik dat niet echt. Van wiet word ik lek-

kosten, en dan en dan moet je dit en dit

David verder, “Reinier heeft iets, Peter

ker warm en dat vind ik ¿jn.” Reinier: “Ik

afhebben. We hebben strak het schema

gooit alle onnodige dingen eruit en maakt

merk eigenlijk nooit het verschil, een joint

gevolgd, hij heeft ons gecoached. We wa-

er een apart liedje van, ik maak er geÀipte

is voor mij een joint.”

ren daarvoor een stelletje lamballen bij

synthpartijen bij, tot het een affe demo is,

elkaar...! Maar dan merk je dat het lukt,

zo hebben we het hele album gemaakt.

als je er veel meer tijd in steekt.” Reinier:

Toen we de studio ingingen wisten we

Geen hasj maar wiet

“We vallen nogal snel terug in zo’n pa-

dus precies wat het zou gaan worden.”

“De bassist wil gewoon geen hasj maar

troon van relax... en jezelf wijsmaken dat

Reinier: “Het is de combinatie van mijn

wiet,’ merkt Jan David op. “Hasj werkt ge-

het vanzelf wel goed komt. Die manager

onkunde met die programma’s en dat zij

woon niet bij hem, hij maakt een duide-

is heel goed om dat onderuit te schoppen.

wel weten hoe het moet. Daarom zitten

lijke keus. Verder heeft-ie de regel dat hij

Nee, dat is niet zo, het komt niet goed als

er soms heel rare dingen in.” Jan David:

twee uur voor het optreden stopt met blo-

je op deze manier doorgaat.”

“Effecten die je nooit zou gebruiken bij-

wen. Ik heb hem wel eens stoned op het

voorbeeld, maar omdat Reinier toevallig

podium gehad en dan merk je dat-ie echt

Reinier probeerde eerst altijd met zijn gi-

een knopje had ingedrukt zitten ze er in.”

fouten maakt. Dus dat mag hij niet meer

taar erbij liedjes te schrijven. “Die nam

Reinier: “Ik deed maar wat, en daar kwa-

doen.” Reinier reageert verbaasd: “Wat?!”

ik mee naar de oefenruimte, we luister-

men leuke toevalstreffers uit. Het was een

Jan David: “Nooit gemerkt? Ik wel, ik sta

den, probeerden van alles, maar dat le-

ontdekking om veel meer over die muziek

altijd naast hem... Ik heb trouwens het

verde nooit zo heel veel op.” Jan David

na te denken, bezig zijn met hoe je een

idee dat als je twee uur stopt voor een

lacht: “Acht jaar gedaan, maar goed...!”

nummer gaat maken.”

optreden, dat je dan niet helemaal clean

Reinier: “Het werkte wel maar niet alles

wil ik gewoon stoned worden, en van hasj

bent, eigenlijk. Maar het is gewoon zo’n

Dikke joint

deel van zijn leven, dat-ie normaal kan functioneren. Als ik zoiets zou doen kan

Maar uiteraard is er ook tijd voor ontspan-

ik niks meer, maar hij kan er goed mee

ning. Reinier: “Er wordt wel geblowd, maar

omgaan.” Reinier: “Als ik zou gaan blowen

wij zijn toch meer ehm... recreatieve ge-

voor een optreden, dan... Dan word ik zo

bruikers.” Jan David: “Bassist Peter daar-

traag...” Jan David grapt: “En je bent al zo

entegen blowt veel. Dan zijn wij degenen

traag.” Reinier: “Dat zou het hele optreden

die na een optreden, als we echt een keer

onderuit halen. Het gaat bij ons echt om

’s avonds laat op ons kamertje zitten en

energie, en er – paf – bovenop zitten.”

we denken, nou Peter draai maar een dikke joint, lekker even een avondje blowen.”

Hij vervolgt: “We moeten gefocused zijn.

Reinier: “’s Avonds thuis zitten met een

En met blowen erbij is dat niet het ge-

biertje en verder nergens heen hoeven, en

val.” Jan David: “Het is de adrenaline die

er is wiet en er zijn leuke mensen, dan vind

er doorheen giert, ik kan niet anders dan

ik het leuk om een jointje te roken. Maar

het uitschreeuwen op het podium, en te-

daarbuiten is het voor mij niet geschikt, ik

gen dingen aantrappen.” Reinier: “Bij Jan

heb geen zin om de deur uit te gaan of met

David is het non-stop vanaf het begin van

allemaal vreemden te praten.” Jan David:

het optreden zo. Ik heb dan juist een hoop

“Peter kan nog gewoon functioneren als-ie

onzekerheid…De muziek doet een hoop,

blowt, daar merk je niks aan, maar de rest

maar hoe komt het over, wat doet het pu-

van de band ligt schaterlachend op straat.”

bliek ermee? Het is even wennen en dan, tijdens het optreden, laat ik het meer los

Reinier: “We hebben een keer twee uur over

en gaan we een feestje bouwen. Zoek het

het uitladen van de spullen gedaan, nadat

allemaal maar uit. Maar dat is een punt

we een joint hadden gerookt in de band-

dat altijd weer bereikt moet worden.”

bus na een optreden. Lachen gieren brullen, onze geluidsman kon alleen nog maar tegen

www.derkrach.nl

71


Ask Ed — TM

“Ed Rosenthal is the guru of ganja”-- High Times

LED lamps use less than half the electrici ty of HIDs per unit of PAR light produced. At $.10 a kilowatt, LEDs By tailoring will save $215 the diodes’ per light specyear when compare trum to plant requirements, d to the cost LEDs can be of running a more efficient 1000w HID PAR produce twelve rs. HPS lamps hours a day. deliver more total light per watt of input, UÊ LEDs last but LEDs are longer than HID twice as efficient bulbs. UÊ LEDs need in PAR light per watt little to no as HPS lamps. cooling That means equipment, a 200w LED lamp in contrast can be substitu to HIDs ted for a that require 400w HPS lamp, air or water and the 300w cooling, LED lamps ventilation systems can be substitu , or air condited for 600w HPS lamps. tioners. The first generati ons of LED lamps did not emit an intenseenough light LEDs are powered to support either active vegetati by either a transformer or a ve growth or flowering, but digital driver. modern fixtures, Transformers are similar to which use higher-c old-style magneti apacity diodes, c ballasts for HID units; have solved those early problem they use more energy than s. digital controll Higher quality ers and produce DRIPmostly systems use SYSTEM heat that may need to S OUTDOORS light along with red be dissipated. Drip some blue. Just irrigation This is a small is a 90% more consideration compar as with any other product efficient ed to the heat , manufamethod delivering water lamps produce HPS cturers’ of standards differ. A to , which has plants outdoors than other few manufacturers to be vented. LEDs are convenient methods. That LED lamps emit to add the green light NASA virtually no heat, is much highly efficient light use because they are lightweight has shownhigher than so they flooding producers, and emit far can to be effective be placed very an area using with plants, and less HPS lamps. They are close to the garden a hose, or overhead amber is also small, so they are easy heat than spraying. The are not encumb and sometimes Stealth LED™ grow to install. The added. Most result is more ered with tubes light manufacturerswater delivere for air or reduces energy consumptionhas a 50,000 hour lifetime and water include a fewd to the root zone white light emitters than any cooling, heavy ventilation, as compared with HPS other waterin systems by 60-70%. in their or MH or any of the other units. These g system. Drip diodes actually problem irrigation s or inconveniences has other benefits emit a combina of HID tion of red, that make it green, and blue useful. It lamps. easy to install, spectrums,is which easy Light of a 1000w HID to design and combine to appear from LEDs can is inexpensive. system. white. White be combined LEDs emit very little with lights help HPS and MH heat to both supply An advantage lamps, to the plants. The light and can be placed very close useful Drip of so using a combin there is no wavelengths systems use spreads at a 120° angle. reason to scrap tion of HPS for the pressure from plants and soften afrom Maxx Power has your digital and LED lights the the eeriepublic a built in digital driver This LED HID lamp. system, gravity Adding LEDs is that you purplewater tors the power going can that color generate moniensure to or your d by the combina to deliver a pump that you are to other lights increasproviding all adjusts accordingly to the bulbs 100 times a second and tion of red water where it is wsantedes the amount of spectrums that the blue light. Luckily, ensure that maximum light delivere . Spaghetti linesand plants need output is being achieved. the spectrum d to the garden. to thrive. If range tap more HID lamps usually wider is off a main delivery lineFor instance, a garden that is connect than the band rather than using a 400w HPS that is guar- ed to the water LEDs are used, they add anteed for each source. Ancan be increased to the equivale emitter on the PAR light, but emitter. 600 nt of increase most of the other end of For even distribution, using 100 watts 120 | MARIJ the spaghetwatts is in the yellow UANA GROW ti line controls use a water soaker hose, of LEDs. Adding E R ’ S H A N D Bwater spectrum. Addthe rate at which 300 watts which “leaks” O O K through its ing of red LEDs porous material. and creates the equivale blue LEDs instead water flows. nt PAR light, increases but not in the As with other yellow spectrum plumbing systems . eastern U.S., there are all kinds and other areas, of accessories there may be to deal with no need to irrigate problems that MARIJUANA plants at all or GROWER’S H may be encount ANDBOOK | to use it as plants just a supplem 121 ered by or gardens. Some ent to natural sources. of these are garIn areas where dens located there is a summer on different levels, remote drought such gardens and as parts of souther differen t size plants n Europe varying and the North with American west, water needs. The plants can irrigation fertilize is required or be the plants will d using a fertilize die. r siphon placed Outdoor plants in the water line. and gardens can be irrigated using Irrigation systems a hose that fills vary tremend a trough in reservoir, using ously their complex a gravity powered ity resulting from canal they that delivers the tasks are designed water to a group to accomplish. of plants or most efficient Store bought kits ly using a drip are suitable system. for most backOverhead waterin yard gardens . Even simpler g is very inefficie is the pinhole because of loss nt pail or bag to evaporation irrigation. A container is filled and the with shotgun approac water. The water h of deliverin slowly g water in desired areas where there drips to the area through are no crop roots. small holes drilled Once pierced the plants are or flowering, overhea into the reservoi r. It delivers water d water slowly is dangerous thrive under to the plant to the buds so that little those specific conditio ceptible to attack Indica which are susis lost. Thus, in any ns. by moldplants developed in season, no matter when moistur is present. central weather e Asia between what the the 25th and , some plants 35th latitude will do better where the weather s, others. than is changeable. Drought one 292 | MARIJ may Indicas, U A N A G R Oyear be followed including Kush WER’ HAND by cloudy, rainy BOOK varieties, have or sunnySweather broad general . For the populat characteristics: ion to early, continue, the they mature have compac plant group t short branche needed different individu s and wide, short leaves als that survive which and even sometim are dark green, MARIJUANA es tinged purple. GROWER’S Their buds are

INDICAS, SATIVAS, ETC.

HYDROPONICS

LIGHT

MARIJUANA

GROWER’S Handbook

LED fixtures are more expensiv e than HID lights, but they save money in the long run:

INDICA

MAZAR: 100% Indica. Afghan weeks, early Nov. outdoors. x Skunk. The Afghani (Mazar-i-Shariff) part is a very short Christmastre Photo: Dutch Passion Seeds e-like plant. High:

GROWER’S H ANDBOOK

MARIJUANA

Best from the Seed Breeders

HANDBOOK

| 293

MANGOLIAN INDICA: Smell/Taste: fresh woodsy,100% Indica, Flowering 55-60 days, High: heavy body mango citrus taste. stone, sleepy, long lasting, 36 | MARIJU ANA

The Big Book of

INDICAS, SATIVAS, ETC.

Your Complete Source for Medical & Personal Marijuana Cultivation

ASK ED® Edition

HYDROPONICS

All New Marijuana Grower’s Handbook: s Over 500 pages of grow info and full color photos s Ed’s methods guarantee better marijuana and bigger yields for experts and beginners alike s Preview book online—

Ed Rosenthal’s

LIGHT

Ed Spent 30 Years Perfecting His Grow Technique: All You Need Is THE BOOK

tems because each diode emits light in an unusually narrow spectrum. The minerals used to make it determine the spectrum the diode emits. HID lamps emit most of their light in spectrums that are not very useful to the plant. With LEDs, fixtures can be designe d to provide the plants with exactly the spectrum that they need for maximum growth.

very "up." Flowering:

GROWER’S H ANDBOOK

8-9

| 37

4

Big Book of Buds is back, and more spectacular than ever! Volume 4 features 86 new varieties. Find exactly what you want to grow and enjoy.

(SZV H]HPSHISL! )\KZ

HD9FL <AK=9K=K

H=KL AFN9KAGFK E=9DQ :M?K 9F< EAL=K

Troubleshoot any problem with expert help, whether it is garden set up, nutrients, pests or disease.

HGO<=JQ EAD<=O

D=9> K=HLGJA9

O@AL=>DA=K

9H@A<K

EGD<Q :M<

JGGL JGL

L@JAHK >MK9JAME OADL

KHA<=J EAL=K

KHA<=J EAL=K FMLJA=FL :MJF

9FLK

=fnajgfe]flYd Klj]kk]k

=FNAJGFE=FL9D KLJ=KK=K

DA?@L :MJF

s Best of Ask Ed s Marijuana Garden Saver

Available through SENSI SEEDS www.sensiseeds.com

<ak]Yk]k

Save Your Garden

;9L=JHADD9JK 9F< KDM?K GN=JO9L=JAF?

D=9> EAF=JK

9F< EM;@ EGJ=

9DKG AF;DM<=K AF>GJE9LAGF GF <==J$ >MF?MK ?F9LK$ ?GH@=JK$ EGD=K 9F< J9LK @=9L :MJF

;GJF :GJ=JK

0UJS\KLZ KPHNUVZ[PJ N\PKL [V [OL TVZ[ JVTTVU NHYKLU WYVISLTZ

GROW IN AG Tel. 49 (0)30 / 34 43 64 2 www.grow-in-berlin.com

All Books Available at AMAZON.COM www.amazon.com/books


Kweken met Ed Rosenthal Over Ed Ed Rosenthal wordt wereldwijd erkend als een van de grootste autoriteiten op het gebied van marihuana. In zijn ruim dertig jaar als ‘ganja goeroe’ heeft hij zeker twaalf boeken geschreven over het kweken van marihuana, waarvan door de jaren heen meer dan een miljoen kopieën zijn verkocht. Zijn eerste boek, Marijuana Grower’s Guide, is het enige boek over het kweken van marihuana dat een review kreeg in The New York Times Book Review. Na bijna twee decennia geeft zijn Ask Ed column nog steeds antwoord op alle brandende vragen die leven bij lezers van over de hele wereld.

TE HEET BUITEN

À LQN ZDW ZDWHU RS GDW ]H HHUGHU LQ GH YRUP YDQ WUDQVSLUDWLH DIJH ven om af te koelen dan opnemen voor het metabolisme of de foto-

Mijn G13 en Bubba Kush kregen echt groeistuipen toen de tem-

synthese. Als er veel voedingsstoffen in het water zitten zullen die

peratuur de vorige week dagelijks tussen de 31-33°C was. Nu

zich in de plant ophopen, waardoor die overbemest raakt. Verdun

zitten we op 35-38°C en de planten staan er lusteloos bij. Wat

daarom de voedingsoplossing.

is er aan de hand? Gaat er door de extreme hitte THC verloren of krijgen de planten er groeistoornissen van? Hoe moet ik de situatie aanpakken? Moet ik ze volpompen met meer water en

HONDEN OM DE TUIN LEIDEN

voeding of kan ik ze beter op het heetste punt van de dag in de schaduw zetten?

Bestaat er een legale chemische stof waardoor een drugshond

Kevin

zich op iets anders dan de wiet concentreert?

Swansea Als er grote hoeveelheden licht beschikbaar zijn kan kooldioxide (CO2), water, voeding of temperatuur de beperkende factor

Zeker. Meestal wordt honden niet geleerd om naar marihuana

worden. Net als bij koudbloedige dieren worden stofwisseling en

te snuffelen, maar naar een van de terpenen die er in zitten:

fotosynthese bij planten beïnvloed door de temperatuur. Als de

B-Caryophylleen, dat ook in kruidnagelen, zwarte peper en hop

temperatuur onder de 15°C zakt vertraagt het metabolisme, de

wordt gevonden.

levensprocessen waaronder celgroei en onderhoud vallen, tot kruipsnelheid. Ook de fotosynthese, het proces waarin de plant

% &DU\RSK\OOHHQ VWDDW GH ODDWVWH WLMG À LQN LQ GH EHODQJVWHOOLQJ

lichtenergie gebruikt om CO2 en water in suikers om te zetten,

vanwege z’n ontstekingsremmende eigenschappen en wordt

komt vrijwel tot stilstand. Zowel het metabolisme als de fotosyn-

veel gebruikt in de voedingsindustrie. Het is volkomen legaal.

these versnellen als het warmer wordt. Het bereikt z’n grootste snelheid als de temperatuur rond het bladoppervlak rond de 3235°C is. Als het ook maar ietsje warmer wordt schakelt de plant

WORMEN IN DE TOPPEN

over op de ‘beschermstand’ en stagneert de fotosynthese abrupt. Om zich te koelen transpireert de plant door water via de sto-

Ik heb mooie toppen, maar terwijl ze aan het afrijpen zijn wor-

mata te laten verdampen.

den ze aangevallen door wormpjes, die webben achterlaten. Dan begint het snel te verrotten. Ik vermoed dat de wormen

Je kunt verschillende dingen doen om planten koel te houden. Een

de toppen besmetten met een ziekte waardoor ze in een dag

schaduwdoek dat 60-70% van het licht doorlaat kan de planten koel

afsterven en bruin worden. Wat kan ik doen om hier een eind

genoeg houden om de fotosyntese niet te verstoren.

aan te maken?

Hodgesme Een ander idee is om vernevelaars te gebruiken. Deze apparaten vernevelen water tot druppeltjes van 5 micron, die snel

De ‘wormen’ zijn eigenlijk rupsen van motten of vlinders. Er

verdampen en zo de lucht met wel 11°C kunnen afkoelen. Om

bestaan verschillende preventieve maatregelen om schade te

deze minuscule waterdeeltjes te maken worden ventilators ge-

voorkomen.

bruikt die water op de ventilatorbladen druppelen en speciale sproeiers met een zware pomp.

Het aanbrengen van een nylon net rond de zich ontwikkelende toppen of zelfs de gehele plant voorkomt dat motten of vlinders

Als het erg heet is gebruiken planten veel water. Pas op dat het

op de plant kunnen landen en hun eitjes op de bladeren of sten-

gietwater niet teveel voedingsstoffen bevat. De planten slurpen

gels leggen. Geen eitjes, geen rupsen.

73


Pyrethrum is een natuurlijk insecticide dat wordt gemaakt van

mannetje van die soort hebt, alleen vrouwtjes. Normaal ge-

bloemen uit de chrysanthemum familie. Het is veilig om bij eet-

sproken moet gefeminiseerd zaad alleen gebruikt worden voor

bare gewassen te gebruiken en behoorlijk effectief. Het breekt

planten, niet om zaad mee te maken. De uitzondering is wan-

snel na het gebruik af, maar is schadelijk voor vissen en andere

neer je een bepaalde genetische zeldzaamheid wilt behouden

koudbloedige dieren, dus enige voorzichtigheid is geboden. In

door een plant met zichzelf te kruisen.

tuincentra zijn vele merken verkrijgbaar. Gefeminiseerd zaad kan op verschillende manieren worden geBT – Bacillus thuringensis is een bacterie die insecten infecteert,

produceerd (in het Big Book of Buds staat op pagina 148 een

maar niet jou of je huisdieren. Zodra een rups in contact komt met

goed artikel erover), maar de meeste kwekers gebruiken een

de bacterie stopt hij met eten en sterft binnen een dag of twee.

chemische stof, natriumthiosulfaat, om mannelijke bloemen op

De bacteriën produceren nieuwe sporen die andere insecten be-

een vrouwelijke plant te krijgen. Aangezien het stuifmeel door

smetten zodra ze er mee in contact komen. BT is extreem effectief

een vrouwelijke plant is geproduceerd zitten er geen manne-

en vernieuwt zichzelf, zodat meerdere toedieningen meestal niet

lijke genen in zodat alle zaden vrouwelijk zijn. Het probleem

nodig zijn. Er bestaan verschillende merken BT spray.

met elk veredelingsprogramma dat afhankelijk is van stuifmeel van vrouwtjes, is dat het proces onbedoeld op hermafroditisme selecteert. Hoogstwaarschijnlijk zullen de planten die het

GEFEMINISEERD ZAAD

meeste stuifmeel produceren meer naar hermafroditisme neigen. Aangezien die planten het meeste stuifmeel produceren

Met welke problemen moet je rekening houden als je gefemini-

zullen ze voor de meeste bevruchting zorgen. Na enkele gene-

seerd zaad gebruikt? Wat is de beste manier om ze te behandelen?

raties wordt de eigenschap meer uitgesproken. Dus nadat de

Keith

planten op de gewone manier worden vermeerderd, kunnen de zaden worden geproduceerd met stuifmeel van de gemanipu-

Gefeminiseerd zaad heeft vele voordelen ten opzichte van nor-

leerde mannelijke bloemen.

maal zaad, dat mannelijke of vrouwelijke planten oplevert. Kwekers kunnen met minder planten beginnen omdat er geen mannetjes zijn om weg te halen.

VOORUIT TELLEN

Gefeminiseerd zaad is helemaal handig voor buitenkwekers

Hoe tel ik het aantal bloeidagen? Begin je te tellen vanaf de eer-

met grotere planten. De planten hebben meer groeikracht dan

ste dag dat je het licht op 12 uur zet, of vanaf de dag dat zich

klonen omdat ze, in tegenstelling tot klonen, lange penwortels

bloemen beginnen te vormen?

produceren die fungeren als een ononderbroken snelweg naar

Bud Kush

de bladeren, waarlangs voedingsstoffen via de stengel naar boven worden getransprteerd en suikers en enzymen naar be-

Als zaadbedrijven het aantal dagen tot de oogst opgeven, tellen

neden. Voordat deze zaden werden gebruikt konden kwekers

ze vanaf het moment dat het licht op een korte dagcyclus wordt

kiezen om of klonen te gebruiken, of twee keer zoveel planten

gezet, 11 of 12 uur ononderbroken donker per dag.

neerzetten en dan de mannetjes weg te halen; per geoogste plant twee keer zoveel werk.

HERMAFRODIETENZAAD Er zijn twee problemen met gefeminiseerd zaad. Het eerste is dat sommige variëteiten en kruisingen een klein percentage herma-

Ik heb een hermafrodiet die zichzelf aan het bestuiven is. Worden

frodieten opleveren. De planten moeten dus goed in de gaten wor-

de planten die uit dit zaad groeien gefeminiseerd?

den gehouden zodat alle herma’s kunnen worden verwijderd.

Rusty

Het tweede probleem is dat als je zaad wilt krijgen, je geen

Misschien. Het hangt er van af of de plant een natuurlijke hermafrodiet is of niet, of dat de mannelijke bloemen zijn ontstaan als gevolg van stress. Sommige soorten produceren regelmatig hermafrodieten. Verwijder de planten zodra ze herkenbaar zijn om toevallige bestuiving te voorkomen. Zaad dat het resultaat is van zelfbestuiving of bestuiving door andere hermafrodieten zal een hoog percentage hermafrodieten opleveren. Gekruist met een niet-hermafrodiete plant zal een kleiner percentage hermafrodiet zijn. Soms maken planten die gewoonlijk volledig vrouwelijk zijn door stress mannelijke bloemen, bijvoorbeeld door een onregelmatige lichtperiode, een droog kweekmedium of andere behoeftes waaraan niet is voldaan. Zaad uit zulke kruisingen is meestal vrouwelijk, met een enkele hermafrodiet er tussendoor. Hoewel

Een spintmijt doet zich tegoed aan een blad. Spintplagen zijn altijd ernstig en moeten serieus worden aangepakt.

74

je bij zulke planten goed op mannelijke bloemen moet letten, zullen je inspanningen worden beloond met een groep vrijwel uitsluitend vrouwelijke planten.


SPINTSCHADE Hoeveel schade kan spint aanrichten aan toppen? Ik ga pas over een maand oogsten. Moet ik me zorgen maken?

Deze hermafrodiete plant was aanvankelijk vrouwelijk, maar door het gebruik van natriumthiosulfaat werd de plant gedwongen om mannelijke bloemen te maken.

Meheidi Spint kan je gewas ruïneren en je moet dan ook direct actie ondernemen. Spint is meer verwant aan spinnen dan aan insecten. Ze voeden zich met plantsappen die ze opzuigen door hun ‘proboscis’, de buisvormige zuigmonden die ze gebruiken om in bladeren te prikken en levenssappen op te slurpen. De snelle levenscyclus van spint en het grote aantal eitjes dat ze leggen zorgen in zeer korte tijd voor een logaritmische vermeerdering van een populatie. Binnen een week kunnen ze geslachtsrijp zijn, waarbij de meerderheid vrouwtjes is, zodat een kleine besmetting heel snel een groot probleem kan worden, Sommige kwekers vinden het genoeg om spint en ander ongedierte onder controle te houden, zonder er ooit helemaal vanaf te komen. Je kunt biologische bestrijdingsmiddelen gebruiken om hun populatie extreem laag te houden, of ze totaal elimineren. Je kunt gebruik maken van zwavelbommen, een hoge concentratie CO2 (hoger dan 5000 PPM) of sprays van kruidenolie, waaronder kaneel- en kruidnagelolie. Meer informatie over het elimineren van dit plaagdier is te vinden in het boek Marijuana Garden Saver.

HOEVEEL VENTILATIE

1000 watt lamp boven 1,5 vierkante meter, kunnen planten tot wel 1200-1300 PPM gebruiken. De combinatie van veel licht, met

Hoe vaak moet de lucht in mijn kweekruimte worden ververst?

CO2 verrijkte lucht en hoge temperaturen zorgt ervoor dat planten

Wanneer is het effect het grootst, als de lampen aan zijn of

sneller groeien, groter worden en eerder rijp zijn.

uit, tijdens de groei of tijdens de bloei?

David B

Wanneer je je ruimte ventileert breng je lucht binnen die het CO2 gehalte van de omringende lucht heeft. Hoe goed je ventilatiesy-

Ventilatie heeft twee doelen: de ruimte koelen en de planten voor-

steem ook is, je kunt nooit op tegen de groei in systemen met CO2

zien van lucht met kooldioxide. Als je luchtgekoelde lampen ge-

verrijking. Planten verbruiken de CO2 in een afgesloten ruimte zo

bruikt komt er maar weinig warmte van de lampen in de ruimte

snel dat er constant nieuwe aanvoer moet zijn willen de planten

en is het relatief eenvoudig de ruimte koel te houden wanneer het

niet stoppen met groeien. Je kunt meten hoeveel CO2 de planten

buiten de ruimte koeler is dan erin.

ter beschikking hebben door met een CO2 PPM meter tussen de bladeren te meten. Zodra de hoeveelheid in de lucht afneemt daalt

Aan de andere kant worden ongeïsoleerde ruimtes soms sterk be-

de fotosynthesesnelheid van de planten. Gebruik om dit te voor-

invloed door het klimaat. In koude gebieden moet de kweekruimte

komen een ventilator die een constante luchtstroom creëert, verse

worden verwarmd. Andersom kan de buitenlucht in warme klima-

lucht tussen de bladeren brengt en de fotosynthese aan de gang

ten te heet zijn om een kweekruimte koelen.

houdt. Zowel ventilatie, het binnenbrengen van verse lucht in de kweekruimte, als circulatie brengen verse lucht tussen de blade-

Met deze factoren in het achterhoofd kun je, als je rekening houdt

ren, en verwijderen gebruikte oude lucht, iets wat noodzakelijk is

met het aantal lampen en de grootte van de ruimte, de parame-

voor het welzijn van de plant.

ters voor de luchtstroom berekenen. Als je geen CO2 verrijking gebruikt is de ideale temperatuur tijdens de lichturen 21-22°C,

Om deze twee redenen raad ik een gesloten systeem aan met

en niet meer dan 5°C lager tijdens donkeruren. Met CO2 verrijking

luchtgekoelde lampen die lucht van buiten de kweekruimte aan-

kan de ruimte 30-32°C aan, wat een snelle groei stimuleert.

zuigen en vervolgens de hete lucht ook naar buiten afvoert. Het zou ideaal zijn als de ruimte wordt gekoeld met een airco en

Tijdens de donkeruren vindt er geen fotosynthese plaats, dus

wordt verwarmd met een CO2 generator, die brandt op aardgas of

wordt er geen CO2 gebruikt. Wel transpireren de planten, en dus

propaangas en CO2 , warmte en vocht produceert.

moet het vocht door een regelmatige luchtstroom worden afgevoerd. Zoals je wellicht hebt opgemerkt, maakt CO2 deel uit van

De lucht wordt verrijkt door een CO2 generator als de ruimte

de ventilatieberekening. CO2 is een van de twee ingrediënten die

warmte nodig heeft, en door CO2 À HVVHQ WLMGHQV ZDUPH SHULR

planten gebruiken om suiker te produceren, waarbij licht dient als

GHV 2S GH À HVVHQ ]LWWHQ HHQ 330 PHWHU HQ DIJLIWH UHJXODWRUV

de brandstof voor dat proces. Lucht bevat zo’n 380 PPM CO2. Als er

De generator is verbonden met een thermostaat en slaat telkens

veel licht is, bijvoorbeeld op een zonnige dag buiten of onder een

aan als er warmte nodig is.

75


Het Heilige Kruid Door: Karel Michiels

De kerk: het is niet allemaal kommer en kwel en jongetjes misbruiken. Er zijn ook christenen die cannabis een rol toebedelen in het bijbelse verhaal. Sommige gelovigen vinden het misschien heiligschennis om Jezus een cannabisgebruiker te noemen, maar de Amerikaanse Christians For Cannabis hebben daar een heel andere mening over. Samen met de Presbyterian Church, de Universalist Association of Congegratíons en de progressieve Jewish Alliance pleit de organisatie voor meer wettelijke en sociale tolerantie voor cannabis.

mirre en half zoveel, dus 250 sikkels geurige kaneel, 250 sikkels geurige kalmus en 500 sikkels laurier. Voeg er een hin olijfolie (6,5 liter) aan toe en bereid daarvan de heilige zalfolie.’

Foutief vertaald De geurige kalmus uit het recept zou

Zelfs

de

aartsconservatieve

Quackers

(Religious Society of Friends) beschou-

sems en kruidenmengsels.’ Chris Bennett,

volgens de Poolse etymologe Sula Benet

de journalist van High Times, suggereert

foutief vertaald zijn uit het Hebreeuws,

dat Jezus sommige mensen helemaal in-

met name in de oudste Griekse vertaling,

smeerde met olie, olie met cannabis als

de Septaguint, in de derde eeuw voor

hoofdbestanddeel.

om

Christus. Zij toonde aan dat de kalmus

precies te zijn, eigenlijk de toppen van de

(een rietplant) allerminst de kwaliteiten

plant. Je kan cannabis roken of drinken

had die traditioneel aan cannabis worden

maar ook absorberen door de huid. Goed

toegeschreven, en dat het oorspronke-

tegen lepra, verlamming en wie weet zelfs

lijke woord kaneh-bosem moet geweest

de dood, want dat zijn de ziekten die Je-

zijn, letterlijk ‘aromatische hennep.’ Met

zus in de bijbel behandelt. Cannabis was

dat mengsel zouden volgens de overle-

in elk geval een populair medicijn in de

vering alle joodse priesters sinds Mozes

oudheid, daar zijn zowat alle onderzoe-

gezalfd zijn en later ook de koningen Saul

kers het over eens. Tot in 1937 (het jaar

en David, beiden ‘bezeten door de geest

waarin cannabis de¿nitief illegaal werd),

van de Heer.’ Na de val van het joodse ko-

bevatten trouwens de meeste likdoorn-

ninkrijk zou de cannabisolie verboden en

pleisters, spierzalven en ¿brosebalsems

verketterd zijn, maar Jezus Christus him-

cannabisextracten.

self voerde het aloude gebruik opnieuw

‘Kaneh-bosem’

in. Sommige fundamentalistische christe-

wen de War on Drugs als een absolute mislukking. ‘Het is misdadig om mensen

nen (dus niet de Quakers en hun vrien-

te vervolgen en op te sluiten omdat ze

Cannnabisolie

deze relatief veilige, door God geschon-

‘De Gezalfde’: dat is de oorspronkelijke

noemen Chris Bennett ‘pharmacologicaliy

ken substantie gebruiken.’

betekenis van het Griekse woord Chris-

impaired’, farmaceutisch gehandicapt, en

tos, en ook van het Hebreeuwse woord

daarom wanhopig op zoek naar redding.

Messias. En wat als die eerste christe-

Maar sinds de vondst van de Dode Zee-

nen, gewoon volgelingen van Jezus toen

rollen zijn er geen zekerheden meer.

Klein mirakel

den) doen de stelling af als absurd en

De Quakers zullen zich alleszins gesterkt

nog, gezalfd werden met cannabisolie?

voelen door de bevindingen van Carl Ruck,

Als de naam zelf van het christendom

professor klassieke mythologie aan the

dus zijn oorsprong zou vinden in een

Kleurrijke rebel

Boston University. Het bericht verscheen

zegening door cannabis? ‘Dan zou het

Uit de gnostische geschriften, zoals die

begin 2003 in The Guardian. In feite be-

vervolgen van cannabisgebruikers an-

tussen 367 en 369 na Christus de¿nitief

vestigde de academicus de conclusies van

tichristelijk zijn,’ concludeert Bennett.

verboden werden en dus ook gebannen

een studie van High Times, het Amerikaan-

Het is een prachtige stelling. Er is ook

uit het of¿ciële Nieuwe Testament, leren

se cannabisblad. Dat het nieuws toen over

nooit deftig onderzoek verricht naar de

we dat Jezus veeleer een kleurrijke rebel

de hele wereld in de kranten stond, mag

rol van hennep en cannabis in de oude

moet geweest zijn dan een onderdanige

een klein mirakel heten. Hígh Times wordt

tijden, door de aanhoudende demonise-

paci¿st, meer Shiva en Dionysos dan god-

zelden of nooit geciteerd, laat staan ernstig

ring van de plant. In de oorspronkelijke

vruchtige asceet. Toen hij door Johannes

genomen. Maar die keer dus wel.

Hebreeuwse versie van het boek Exodus

gedoopt werd zou Jezus trouwens gezien

(3O:22-2]), dus nog voor het deel uit-

hebben hoe de hemelen zich openden en

‘Cannabis speelde een belangrijke rol in

maakte van de bijbel, stond een recept

er een witte duif neerdaalde, de heilige

de joodse religie voor Christus,’ zegt de

voor het heilig oliesel. Een sikkel is on-

geest. De stem van God bevestigde dat

professor, ‘dus ook in de christelijke bal-

geveer 16 gram: ‘500 sikkels vloeibare

hij de Uitverkorene was.

76


Die hemelen, die duif, die stem: zou het

and hígher) spirituele werkelijkheid, met

Het heeft allemaal niet mogen baten. De

kunnen dat Jezus nog nooit cannabis ge-

het ‘Koninkrijk der Hemelen’.

joden banden al in voorchristelijke tijden cannabis uit hun religie. En in 1484 ver-

bruikt had en gewoon begon te hallucineren toen Johannes hem inwijdde? Heeft

oordeeld paus Innocentius VIII het gebruik

in de moderne tijden al ooit iemand ge-

Satanische mis

probeerd om zich in te smeren met can-

En wie dat niet gelooft, moet Jezus maar

In 1550 ‘bevestigde’ de Duitse arts Johan-

nabisolie en te zien wat er dan gebeurt, in

eens vergelijken met Zoroaster, de mys-

nes Weier dat heksen cannabis gebrui-

navolging van middeleeuwse heksen en

tieke profeet-sjamaan uit Perzië. Vele

ken. Lang voor wiet buiten de wet werd

negentiende eeuwse occultisten? Gnos-

eeuwen voor het christelijke tijdperk

gesteld, had de kerk het heilige kruid dus

tische bronnen noemen het doopsel met

consumeerden de zoroastrische magi-

al in de ban gedaan. Toch christelijk dus,

water onvolledig, omdat Jezus zijn leer-

ers al ‘bhanga’, naast vliegenzwam, om

die afkeer van cannabis. Kleine jongetjes

lingen nooit op die manier gezalfd heeft.

nader tot de goden te komen. Volgens

daarentegen, dat mag dan weer wel.

Het heilige oliesel had volgens diezelfde

sommige historici was Jezus gewoon een

gnostici onmiskenbaar psychoactieve ei-

nieuwe, verbeterde versie van Zoroaster,

(Gebaseerd op een hoofdstuk uit Het

genschappen en bracht de gezalfde recht-

en heeft hij zowat al diens eigenschap-

Grote Weedgenietboek, Karel Michiels

streeks in contact met een hogere (higher

pen overgenomen.

– Uitgeverij Houtekiet)

van cannabis tijdens satanische missen.

Grote kunst Nog niet eerder was in Nederland werk te zien van Robert Therrien (Chicago, 1947). Het Tilburgse museum voor hedendaagse kunst De Pont wijdt nu een grote tentoonstelling aan het werk van deze Amerikaanse kunstenaar, die werkzaam is in Los Angeles. Therrien richt zich op het alledaagse. In zijn kunst krijgen heel gewone, vaak huishoudelijke gebruiksvoorwerpen een dimensie die hen letterlijk en ¿guurlijk onontkoombaar maakt. Zijn werk is tot 15 mei te zien. Robert Therrien heeft naam gemaakt met

kan lopen. Sindsdien heeft Therrien ook

zijn monumentale sculpturen en installa-

borden, metalen klaptafels en bijpassende

ties. In 1994 verraste hij de kunstwereld

stoelen, een oliespuitje en een verrijdbaar

met een sculptuur die de gedaante had van

bordenrek aan een dergelijke metamorfose

een tafel met stoelen. In materiaal en vorm

onderworpen. Schaalvergroting is in zijn

volgde Under the Table het voorbeeld tot in

kunst als middel ingezet om de ervaring

van het eigen lichaam op scherp te zetten en een interactie te bewerkstelligen tussen kijker, kunstwerk en omgeving.

De Pont Wilhelminapark 1 5041 EA Tilburg (L) Voor: No Title (Stacked Plates – mint green), 2006-07 plastic, 238,8 x 137,2 x 137,2 cm Achter: No Title (Stacked Plates – three different variations of green), 2010 Plastic en geschilderd metal, 238,8 x 137 cm. (R) No title (Folding table and chairs II, dark brown), 2008, courtesy Gagosian Gallery.

de kleinste details, alleen in schaal week de sculptuur dramatisch af. Het eetkamerstel van donker gelakt hout heeft zulke proporties aangenomen dat een volwassene zonder zijn hoofd te stoten onder de tafel door

77


%PFUJODIFN

"NTUFSEBN 4PFTU

%FO )BBH

"SOIFN

7FOSBZ

(FMFFO


"NTUFSEBN

"NTUFSEBN

"NTUFSEBN

9 A <dkZgi ;a^cX`higVVi ('( &%,)87 6bhiZgYVb

;jc`n Bjc`Zn BVgc^mhigVVi ((( &%&+ I8 6bhiZgYVb

8d[[ZZh]de DXZVc 9jhVgihigVVi *, &%,' =E 6bhiZgYVb

%FO )BBH

4PFTU

%PFUJODIFN

9^oon 9jX` IgdbehigVVi '&% '*&- 7G 9Zc =VV\

@d[[^Zh_de =VXVh @dc^c\^ccZaVVc '* (,+' 96 HdZhi

9^VbdcY 9g# =jWZg CddYihigVVi &+ ,%%& 9L 9dZi^cX]Zb

"SOIFN

7FOSBZ

(FMFFO

JehiV^gh 7ZZ`higVVi &' +-&& 9K 6gc]Zb

=Va^XVgcVh =ZchZc^jhhigVVi ), *-%& 6L KZcgVn

8ajW -G^_`hlZ\ Oj^Y -'V +&+& 7E <ZaZZc


Steile kloven en drakenbomen La Palma

Het Canarische Eiland La Palma is een van de steilste eilanden van de wereld. Het is een eldorado voor de avontuurlijke en sportieve vakantieganger. Het eiland heeft veel vulkanen, diepe kloven, dichte bossen en een ruige zee. Er wachten stoere wandelingen, onvergetelijke parapente-vluchten, spectaculaire mountainbike-tracks en Àinke duiken. En laten we de stranden niet vergeten, want zelfs die zijn speciaal.

Het eiland heeft in het midden een slinger

Maar er komt ook een heel mooi natuurver-

van vulkanen, die van het noorden tot het

schijnsel uit voort; de wolken glijden aan

zuiden loopt en het eiland in tweeën deelt.

de zonkant als een deken over de bergen

In het zuiden liggen de jongste vulkanen

heen en blijven aan de bergen kleven. Dat

van iets meer dan 1000 meter hoogte, in

ziet er fantastisch uit. Highlife bezocht La

het midden ligt de oudste en grootste vul-

Palma in maart. Het was al lekker warm

kaan van meer dan 2400 meter hoog. Die

met temperaturen dik boven de 20 °C.

krater heet de Caldera de Taburiente; hij heeft een gigantische doorsnee van 9 kilometer en is anderhalve kilometer diep!

Zwart strand Ons appartement lag in Puerto Naos, een

Zonneschijn? Go West

klein plaatsje aan de westkust. Hier bevindt zich een van de beste stranden van

De keten van vulkanen zorgt ervoor dat

het eiland, een heerlijk zandstrand met

de wolken meestal aan de oostkant van

palmbomen. En om het nog exotischer te

het eiland blijven hangen, daar waar de

maken: het (vulkanische) zand is zwart!

hoofdstad Santa Cruz en het vliegveld lig-

Dat is misschien even wennen, maar er is

gen. Vandaar ook dat sommige toeristische

echt niets mis mee. Op de boulevard zit

gidsen de rit door een verkeerstunnel een

het parapente-centrum van het eiland, de

van de hoogtepunten van La Palma noe-

Palmaclub. Zij verzorgen tochten naar een

men. Maar dat is begrijpelijk, want een rit

vulkaan van 940 meter hoogte, waarvan-

door die tunnel, die dwars door de vulka-

daan de sprong begint, die eindigt op het

nen gaat van het oosten naar het westen,

strand van Puerto Naos. Onderweg zie je

is ook bijzonder. Het komt heel vaak voor

natuurlijk magni¿eke uitzichten over dit

dat het in het oosten bewolkt is, terwijl te-

deel van het eiland. Er zijn ook tandem-

gelijkertijd in het westen de zon schijnt.

vluchten te boeken. Hierbij vliegt een in-

Dat is dus een verrassing bij het verlaten

structeur mee, zelf hoef je niets anders te

van de tunnel: het eiland baadt in de zon.

doen dan te hangen en te genieten.

80


Drakenboom bij Las Tricias

81


Kloof der Angsten

Rond Puerto Naos liggen allemaal bananen-

open en knieën gaan knikken. Hij is 500

dat in elke boom de ziel van een overlede-

plantages. Dit klinkt heel mooi, maar de

meter diep en aan de overkant doemen

ne zat. De drakenboom was heilig. Het sap

waarheid is een stuk minder romantisch.

hoge, grauwe bergwanden op. Rechts to-

van deze boom is rood en wordt draken-

Om de bananen te beschermen tegen de

rent de hoogste vulkaan van het eiland op,

bloed genoemd. Net buiten Breña Baja (in

wind, liggen de plantages tussen mansho-

de Caldera de Taburiente van 2426 meter.

het oosten van het eiland) ligt een mooie,

ge muren en zijn ze met netten overhan-

Er is een wandelpad naar beneden de kloof

15 meter hoge tweeling-drakenboom, de

gen. Niet echt een idyllische omgeving. Wel

in. Daar loopt een stroompje met verkoe-

Dragos Gemelos.

aardig is een bezoek aan La Bombilla, een

lend water voor vermoeide voeten. Maar

soort hippiedorpje dat bestaat uit minihuis-

pas op: als het in de bergen verderop heeft

En als we dan toch in het oosten zijn, dan

jes die gebouwd lijken met aangespoelde

geregend, kan dit stroompje ineens aan-

is dit het moment om goede sigaren te ko-

materialen uit de zee. Er zit zelfs wat ho-

zwellen tot een woeste rivier. Het is moge-

pen. Ze doen niet onder voor de Cubaanse

reca. Iets verderop ligt een naaktstrand.

lijk om helemaal naar de vulkaan te lopen,

sigaar en worden onder andere in Breña

of eerst naar de overkant van de kloof met

Baja gemaakt. De hoofdstad Santa Cruz

een jeep-taxi te gaan. Ook hier prachtige

is dan niet ver meer, en dat is een leuke

uitzichten en wandelingen, waarvan er een

afwisseling met alle natuur. Hier is de ge-

De grootste stad aan de westkant is Los

voor ervaren wandelaars: in zeven uur naar

schiedenis nog te proeven, want Santa

Llanos de Ariadne. Het centrum is leven-

de bodem van de krater en onderweg na-

Cruz was een belangrijke havenstad in het

dig, met leuke pleinen, vaak met terrasjes

tuurlijk langs diepe afgronden.

Spaanse rijk. Er zijn nog huizen en ker-

Kloof der Angsten

ken uit de zestiende eeuw. Aan de oost-

onder oude bomen waar de locals samenkomen en de oudjes zitten te keuvelen. Een

kant ligt ook het dichte laurierbos van Los

favoriet plein is de Plaza de España met zijn

Drakenbloed

enorme laurierbomen, een kiosk met lekke-

Op veel plaatsen op La Palma zijn dra-

lerlei zeldzame planten. Het wordt ook wel

re café con leche (kof¿e verkeerd) en kleine

kenbomen te bewonderen. Vlakbij het ge-

nevelwoud genoemd en er zijn prachtige

sigarenmagazijnen er omheen. Aan de rand

hucht Las Tricias zijn bewegwijzerde pa-

wandelingen te maken. Vooral de tunnel-

van Los Llanos ligt de Kloof der Angsten,

den over de berghellingen en langs veel

route van 16 kilometer is erg spannend

oftewel de Barranco de las Angustias. Deze

drakenbomen. De oudste is rond de 350

om te doen, maar vergeet dan niet om een

kloof is erg indrukwekkend, monden vallen

jaar oud! Vroeger geloofden de inwoners

zaklamp mee te nemen.

82

Tilos. Hier groeien naast laurierbomen al-


Puerto de Tazacorte

Strand van Puerto Naos

De maag vullen

water nemen. Om lekker in de zee te

lavastromen kan natuurlijk ook. Er zijn

Na al deze inspanningen is het goed toe-

dobberen, raden wij Puerto de Tazacorte

allerlei grotten, bizarre landschappen en

ven op een terrasje aan zee. Ze serveren

aan. In dit dorpje zijn ze slim geweest en

natuurlijk veel prachtige vissen, zoals de

er gekoelde rode wijn, bier en fruitige

hebben ze de zee getemd met betonnen

trompetvis te bewonderen. Of wat dacht je

shakes. Om te eten raden we een Alfon-

golfbrekers. Wie hier zwemt, krijgt er een

van vreemde snuiters als de beerkreeft of

siño aan, een vis waar wij nog nooit van

fantastisch uitzicht landinwaarts bij. Hier

de luipaardslak? Er zijn verschillende duik-

gehoord hadden en die een ober ons voor-

begint namelijk de Kloof der Angsten met

scholen op het eiland. Tot slot is mountain-

zette, terwijl we eigenlijk wat anders had-

aan weerszijden van de kloof twee enor-

biken nog uit te proberen. Je moet wel een

den besteld. Hij vond blijkbaar dat wij die

me rotswanden. Ook bij de grote toeris-

goede conditie hebben om op La Palma te

geproefd moesten hebben en hij had gelijk!

tenplaats Los Cancajos in het oosten zijn

kunnen ¿etsen, want het gaat er vaak steil

Een andere tip: kijk waar de lokale bevol-

golfbrekers aangelegd. Bij Puerto Naos heb

aan toe. Handig is dat er ¿etsverhuurbe-

king eet. Soms zien restaurants er niet erg

je die niet, daardoor kan de zee soms be-

drijven zijn die ¿etsers naar een beginpunt

gezellig uit, maar als er veel locals zitten,

hoorlijk ruig zijn. Dat levert een hele an-

brengen, bijvoorbeeld boven op een vul-

dan weet je dat het daar goed is. Omdat

dere zwempartij op.

kaan. De tocht eindigt dan gewoon beneden, bij het strand. Gemak dient de mens.

er veel Duitsers op La Palma wonen, zijn er ook Duitse bakkers. Die verkopen grote

Echt duiken en zien hoe de

stukken taart zoals we die uit Duitsland

wereld onderwater

kennen en stevige broden. In Puerto Naos

is

is zelfs een Duits restaurant. Echt nodig is

door de

Viva la vakantie.

gevormd

het niet, maar voor de afwisseling is het wel eens leuk om in plaats van inktvis braadworst te eten.

Bizarre onderwaterwereld Daarna kunnen de actievelingen er weer tegenaan en bijvoorbeeld een duik in het

83


Kamelen in Nederland Door: Marian Henderson

Een kamelenmelkerij in Friesland? Nee, dat is geen grapje. Wat doen die 50 kamelen daar in Berlicum? Is er eigenlijk markt voor deze melk in Nederland? Gaan alle Chinezen straks aan de kamelenmelk en hoe smaakt dat goedje nu eigenlijk? Een bezoek aan het imperium van Frank Smits.

daar zijn eerste drie kamelen op. In 2007 wierpen ze de eerste kalfjes. Deze bedrijfsvoering werd door zijn omgeving lacherig gadegeslagen, maar dit was nog maar het

Tussen de weilanden, net buiten het dorp-

Brabant

je Berlicum, ligt de kamelenmelkerij van

Smits raakte als student Hogere Agrari-

een onthef¿ng te krijgen. Kamelen werden

Frank Smits, gewoon tussen de buurboer-

sche School geïnteresseerd in een onder-

in Nederland nog niet gehouden als pro-

derijen met hun koeien en paarden. Hij is

zoek naar de gezondheidsaspecten van

ductiedier en Marianne Thieme (Partij voor

de enige in Nederland die zo'n bedrijf op

kamelenmelk. Die productie moet toch in

de Dieren) vond dat dit ook niet kon.”

touw heeft gezet. Sterker nog... de enige

Nederland ook haalbaar zijn, vond hij. Hij

in Europa. Hoe kom je op het idee? En hoe

huurde in 2006 een braakliggend landje in

Uiteindelijk kreeg Smits de benodigde

krijg je dat vervolgens voor elkaar?

de stad, naast zijn studentenÀat, en pootte

papieren. Hij startte zijn bedrijf in Crom-

begin. “Het was een lange procedure om

voirt in Brabant. “Helaas voor mij werd in dit stukje natuurgebied het pimpernelvlindertje ontdekt. Een of ander onooglijk beestje. Om dat te beschermen, moesten de boeren het veld ruimen.” Smits kocht dus een boerderij in het Friese Berlicum en zette de stal naar eigen inzicht op. Hoog en ruim, met veel licht en verschillende vakken, waar de moeders, de vruchtbare kamelen en de jongen apart worden gehouden. “Nee, ik had niet speciaal iets met kamelen. Wel met veehouderij. Het willen zorgen voor dieren moet wel in je zitten”

Gedomesticeerd Smits laat zijn dieren overkomen vanuit de Canarische Eilanden. Vanuit Arabische landen mogen ze namelijk niet worden ingevoerd. Een kameel kost 7500 euro. Daar komt nog 1500 euro bij voor de reis naar Nederland. Als hij ze koopt zijn ze een jaar of drie. Hij zoekt ze het liefst zelf uit. Alle kamelen zijn gedomesticeerd. De dieren komen dus niet uit de vrije natuur. De kamelen die hij heeft zijn eenbultig, dromedarissen,

dus.

Die

geven

meer

melk dan de tweebultigen. Inmiddels heeft hij er 50, die opvallend inheemse namen hebben, zoals Christa, Isabel, Anna en Carmen. Kamelen zijn vriendeKamelen zijn vriendelijke, nieuwsgierige dieren, die wel bijzonder koppig zijn.

84

lijke, nieuwsgierige dieren, die wel bijzonder koppig zijn. Als je zelf niet aardig bent, wordt dit door de beesten meteen


afgestraft. Sommigen gaan een machts-

de lactatie op gang. De merrie, ook wel

strijd aan. Ze kunnen wel eens schoppen

vaars genoemd, heeft vier spenen. Dertig

of bijten. “Die moet je laten zien wie de

procent van de melk gaat naar het kalf.

baas is. Ze krijgen wel eens een tik op

De rest verdwijnt in een melkmachine die

hun neus. En stemverhef¿ng wil ook wel

Smits zelf heeft ontworpen. “Die van mij

helpen.” Onderling zijn de kamelen tame-

is beter dan die van de sjah in Dubai”. Ik

lijk vriendelijk. Ze kunnen elkaar wel eens

mag mijn vingers in het apparaat steken

tegen de grond drukken, maar veel verder

en voel de pulsaties die de melk naar bui-

gaan de schermutselingen niet. Heeft hij

ten brengen. Bijna een obscene ervaring.

ook een lievelingskameel? Ja, degene die het meeste melk geeft, het is zijn brood-

Voor het melken heeft Smits vijftien uur

winning. Knuffelt hij wel eens met ze?

een melkmeisje in dienst. Zij moet de eni-

“Nee, dat doe ik met mijn vriendin.”

ge kamelenmelkster in Nederland zijn. Het melken van de dieren kost twee uur. Een

Nieuwsgierig

kameel levert gemiddeld zo'n 6 liter melk per dag en op het hoogtepunt 10 liter. De

Wanneer ik de stal binnenkom, hangt

melkopbrengst loopt geleidelijk terug en

daar een prettige mestgeur. Het sonore

stopt. Vervolgens staat de kameel een jaar

gebrul van de kamelen, dat uit hun grote

droog en gaat ze pas weer melk geven als

platte voeten lijkt te komen, komt me te-

het volgende jong is geboren. Er zitten dus

gemoet. De dieren staan door de ruimte

steeds twee onproductieve jaren tussen.

verspreid in schoon stro. Ze hebben naar

“Dan staat ze maar te eten en te schij-

mijn idee voldoende loopruimte en ma-

ten en te spugen en kost ze alleen maar

ken een relaxte indruk. Tot mijn grote

geld.” Meestal heeft Smits zo'n 20 kame-

duceerd, waarvoor hij een afnemer in

blijdschap zijn er vijf jonge kamelen. Een

len die melk geven, want er worden 15 tot

Duitsland heeft. Met de wol, die verras-

klein meisje, er is een kinderfeestje gaan-

20 jongen per jaar geboren. Er is ook een

send zacht aanvoelt, wordt niets gedaan.

de, komt haar pasverworven kennis met

hengst, die beslist een bruin leven moet

Ik mag een pluk meenemen. Laten spin-

me delen. Hoe oud ze zijn (3 en 4 weken)

hebben met zo'n harem voor zich alleen.

nen en een kamelenbreierij beginnen? Ik

en welke het jongste is (die donkere). De

Ook nu weer zijn er vrouwtjes 'tochtig' en

doe maar een suggestie!

jongen hebben de grootte van een kleine

heeft de opgewonden man, die Àink veel

pony, en staan waanzinnig hoog op hun

lawaai en indruk maakt, het schuim op de

poten. Vriendelijke kopjes en een bontjas

lippen staan. Omdat er regelmatig vrou-

Gezond

in verschillende kleuren van lichtbruin tot

wen droog staan, zijn er ook jaren met

Kamelenmelk wordt alleen in Nederland

bijna zwart. Ze laten zich makkelijk aaien

weinig inkomsten. Daarom streeft Smits

al bij vier instituten onderzocht vanwege

en zijn hondsnieuwsgierig. Ze willen mijn

naar 40 kamelen aan de melk.

de gezondheidsaspecten. Het heeft ont-

jas opeten en mijn sjaal. En ook mijn tas. Eentje probeert een hap uit mijn broek te

stekingsremmende werking, waardoor het goed zou zijn voor mensen met maag-

nemen en nu ze toch bezig zijn, willen ze

Allochtonen

ook graag mijn camera. Ze zijn bijna niet

De melk wordt rauw opgevangen en in-

menstelling is gunstig voor diabetici. Ook

op de foto te krijgen, omdat ze allemaal

gevroren. Ook wordt er poedermelk van

is een deel van de mensen met koemelkal-

op de lens afkomen. De moeders staan in

gemaakt. Een halve liter melk in een

lergie ermee geholpen. Deze melk lijkt nog

het naastgelegen vak en roepen af en toe

plastic Àesje kost 3 euro. Regelmatig ko-

het meest op menselijke moedermelk. Er is

naar hun kroost. Deze jongen blijven een

men klanten melk kopen. Meestal zijn dat

meer onderzoek nodig, maar dat het spul

jaar lang in nabijheid van hun moeder en

allochtonen, die kamelenmelk gewend

gezond is, lijkt wel duidelijk. En hoe lek-

worden door haar gezoogd. Daarna wor-

zijn. Ook wordt de melk afgenomen door

ker is het eigenlijk? Het is fris, voller dan

den de stiertjes en een aantal vrouwtjes

Marokkaanse en Somalische winkeltjes.

koemelk, minder uitgesproken dan geiten-

van de hand gedaan aan dierentuinen of

Verder gaat het naar de groothandel,

melk en het ligt inderdaad niet zwaar op de

particulieren. “Nee, niet voor de slacht,

naar natuurvoedingswinkels, die het veel

maag. Jammer dat het niet wat goedkoper

dat past niet bij deze boer.” Een deel

te duur verkopen, en via de webwinkel

is en gewoon in de supermarktschappen

van de vrouwtjes mag blijven om melk-

op internet. Al met al heeft hij zo'n 40

ligt. Ik zou beslist overstappen.

kameel te worden. Daar gaat zeker vier

afzetpunten. Ook is er een Chinees be-

jaar overheen, want dan is een kameel

drijf dat melkpoeder importeert. Het is

Behalve het hele melkgebeuren, komt 50%

pas geslachtsrijp.

absoluut een groeimarkt. Alleen kun je

van zijn inkomsten vanuit de toeristische

het voorlopig nog niet in de supermarkt

hoek. Kinderfeestjes, bedrijfspresentaties,

krijgen. Er worden ook verwante artike-

dagjesmensen, ga zo maar door. Zijn ide-

len verkocht, zoals kamelenchocolaatjes

aal? “Uitbreiden naar 120 dieren, een res-

vrouwtje gedekt is, duurt

(een tientje voor een klein doosje) en ka-

taurant en een winkel en een camping er-

het 13 maanden voor ze haar kalf werpt.

melenzeep. Binnenkort gaat een bakker

bij. Het is hard werken. Dagen van 12 uur

Dat ze zwanger is, is aan de buitenkant

kamelenmelkbrood bakken. De productie

zijn rustige dagen. Je moet er echt lol in

niet te zien, maar moet met een bloed-

van kaas is te duur. Dat zou op 100 euro

hebben, maar dat heb ik.”

proef worden vastgesteld. Na de ge-

per kaas komen. Wel wordt er een soort

boorte, die meestal vlot verloopt, komt

van camembertachtige kaas van gepro-

Harem Wanneer het

darmproblemen. De insuline-achtige sa-

www.kamelenmelk.nl

85


&

8d[[ZZh]de DXZVc 9jhVgihigVVi *, &%,' =E 6bhiZgYVb &Z eg^_h CZYZg]Vh_ HjeZg @g^hiVa (Z eg^_h =VoZ 7^d 6bcZh^V

&

EVgVY^hZ HZZYh lll#eVgVY^hZ"hZZYh#Xdb &Z eg^_h =nYgd HZch^ HiVg

cV

Vc

Ed

L>CC66G =><=A>;: 8JE '%&%

aa^

id g 8d

be

HZ

gV Y

)

g^dj

^hZ HZZ

h HZZ

Yh

X`

[[

9j

8d

ZZ

h]d

e 9^oo

n

*

9

Z

BdaZchigVVi '( )'%& 8K <dg^cX]Zb &Z eg^_h =VoZ =nYgd 6bcZh^V

EV

+

B:I 6BC:H>6

* BZ\Vh]de 9Z kgda^_`Z <VeZg

(

D XZV c

n

'

h

C^ZjlZ =ZgZc\gVX]i '* &%&& GA 6bhiZgYVb 'Z eg^_h CZYZg]Vh_ A6 8dc[^YZci^Va

(

Kg

Zg

' Edaa^cVidg 8dbeVcn

d a ^ _ `Z < V

e

Y


)

HZg^djh HZZYh lll#hZg^djhhZZYh#Xdb 'Z eg^_h 7j^iZc 7^YYn :Vgan

+

8d[[ZZh]de 9^oon 9jX` IgdbehigVVi '&% '*&- 7G 9Zc =VV\ &Z eg^_h 7^d L]^iZ L^Ydl m 7jWWaZ\jb 'Z eg^_h =VoZ 7^d 6bcZh^V

Gd

nV

Yh

,

a Fj

ZZc H

ZZ

,

GdnVa FjZZc HZZYh lll#gdnVafjZZchZZYh#Xdb &Z eg^_h =VoZ 7^d H]^c^c\ H^akZg =VoZ

-

@dhWdg @aZ^cZ <gVX]i ( +'&& 86 BVVhig^X]i (Z eg^_h =VoZ =nYgd 6#B#<# -

@d h W d g

#/&&%%3(/0

'2/73(/0 '2//4(!.$%,

:!$%.


Zombiegif als nieuwe ecodrug?

Harakiri à la carte Door: Jan Sennema

2001 De sushi verovert de wereld. Gelegenheden waar de smakelijke en gezonde snack uit Japan verkrijgbaar is, schieten als shitakes uit de grond. In Amsterdam kun je eten in een Japans lopende-band-restaurant, waar je gezeten aan je tafel de sushi’s zelf van de langsrollende lopende band haalt, terwijl de toenemende schare hoofdstedelijke sushifans zelfs een sushi-koerier ter beschikking staat.

Zij die fugu soep eten zijn dom. Maar zij die geen fugu soep eten zijn ook dom. Of:

Maar het blijft uitkijken met exotische keu-

een geslaagde overeenkomst te vieren

Gisteravond aten hij en ik fugu;

kens. Als verstekeling verstopt tussen de

worden zakenrelaties vaak op een fugu-

Vandaag help ik zijn doodskist dragen

rolletjes met zeewier en rijst kunnen on-

maal onthaald. Dankzij het ook in Japan

verwachte gasten meereizen. Fugu-vis bij-

groeiend aantal nieuwe rijken en het

Fugu bereiden is niet iets voor de goedbe-

voorbeeld, een van Japans best bewaarde

hoge snobgehalte van de fugu-cult is de

doelende amateur. In Japan is het beroep

culinaire geheimen. Fugu schijnt niet alleen

vraag sterk gegroeid. In combinatie met

streng gereguleerd. Een gediplomeerde

hemeltergend lekker te smaken, maar ook

schaarste leidde dat tot ongekende prijs-

fugu-kok heeft een intensieve opleiding

garant te staan voor een exquise trip. Dat

stijgingen. In restaurants wordt tegen-

achter de rug, gevolgd door een langdurige

je daarbij 61% kans loopt in de trip te blij-

woordig voor een portie zo’n 250 euro

stage en schriftelijke examens. Als belang-

ven nemen liefhebbers graag voor lief...

gerekend. Een hoge prijs, zeker wanneer

rijkste onderdeel van het examen moet de

je bedenkt dat fugu de zwemmende vari-

aspirant fugu-chef een zelf-geprepareerde

ant van Russische roulette is...

fugu nuttigen... Slechts 25% van de stu-

Exclusieve delicatesse

denten haalt het diploma. Ondanks deze

In Japan worden sushi’s, sashimi’s of

De fugu-gastronomie heeft zich in de loop

voorzorgsmaatregel sterven jaarlijks vijftig

soepen met fugu-vlees als een exclu-

van de eeuwen tot een ware cult ontwik-

tot honderd Japanners aan het eten van de

sieve delicatesse beschouwd, iets om

keld, vergelijkbaar met de ver¿jnde Japan-

vis, hoewel de cijfers dankzij het stijgende

bij bijzondere gelegenheden te eten.

se theeceremonie. De maaltijd kent een

niveau van de opleidingen de laatste jaren

Fugu geniet een status die vergelijkbaar

streng rituele opbouw, waarin een grote

dalen. Sommigen kan alle rituele poespas

is met die van champagne of oesters

rol voor de hogepriester van deze cult,

gestolen worden. Zij nuttigen voor het be-

bij ons. Zowel bij de intellectuele elite

de fuguchef, is weggelegd. Er zijn talloze

zoek aan een geisha gewoon een theelepel

als bij de top van het zakenleven staat

schilderijen en traditionele gedichten aan

vol gemalen voortplantingsorganen van

een fugu-maaltijd in hoog aanzien. Om

de fugu gewijd, zoals de volgende twee.

de fugu en mengen die met warme saké. Glaasje op, laat je rijden op z’n Japans.

Fugu in staat van opwinding.

Opgeblazen De fugu (of egelvis) is een curieuze verschijning. Als hij zich relaxed voelt ziet hij eruit als aan sullige komkommer met uitpuilende ogen. Als hij gestrest raakt slokt hij zoveel water naar binnen dat hij een bijna ronde kogelvorm aanneemt. Zijn weinig uitnodigende stekels maken hem tot een nog minder smakelijk hapje voor zijn vijanden. Inventieve souvenirfabrikanten in exotische oorden maken dankbaar gebruik van de egelvis z’n opgeblazen gedrag; uitgeholde egelvissen worden in veel tropische gebieden als lamp verkocht. Naast zijn toch redelijk ef¿ciënt lijkende verdedigingsmechanisme is de kogelvis ook toegerust voor chemische oorlogsvoering: in zijn hele lichaam, maar vooral in de lever en voortplantingsorganen,

88


wordt tetrodotoxine gevonden, een dodelijk zenuwgif waartegen geen serum bestaat. Recent onderzoek heeft uitgewezen dat het gif waarschijnlijk niet door de vis zelf wordt geproduceerd, maar door een bacterie die in een symbiotische relatie met de egelvis leeft. Zelf is de egelvis immuun voor het gif dankzij een chemische mutatie waardoor de gifmolecuul niet wordt geaccepteerd. Tetrodotoxine heeft niet alleen defensieve, euforiserende en culinaire toepassingen: in sterk verdunde vorm wordt het in de medische wereld gebruikt als pijnstiller bij arthritis en reumatiek. De kogelvis die in Japan wordt gegeten heeft in alle tropische en subtropische zeeën vertegenwoordigers. Niet alle soorten bevatten tetrodotoxine, maar daar staat tegenover dat er andere vissoorten, octopussen, krabben en al-

Het grote genieten kan beginnen...

gensoorten bekend zijn waarin het gif ook wordt gevonden. Om tetrodotoxine aan te

stellen of het slachtoffer leeft. Dit heeft

enkele jaren begint de fugu buiten het

maken moeten de dieren met natuurlijk

in Japan al verschillende malen geleid

land van de harakiri de aandacht te trek-

plankton zijn grootgebracht. Exemplaren

tot lugubere situaties. Zoals in het vis-

ken van avontuurlijke culi’s die eens wat

die in een aquarium worden gehouden

sersplaatsje Nakashimamachi, waar drie

anders willen. Sinds 1989 wordt jaarlijks

zijn geheel onschadelijk. Pas wanneer

gokkers na het overvloedig eten van fugu

een ton fugu naar New York geëxpor-

een stuk vlees van een wilde fugu aan

vergiftigingsverschijnselen

vertoonden.

teerd, terwijl in 1995 de eerste zending

een gekweekt exemplaar wordt gevoerd,

Twee van hen overleden vrij snel na de

van 90 kg in Hong Kong arriveerde. In de

ontwikkelt het gevangen dier ook gif.

vergiftiging en werden meteen begraven.

VS zijn de eerste (niet dodelijke) vergif-

Het derde slachtoffer kwam uit een an-

tigingsslachtoffers al gevallen, en de FDA

der district en werd om administratieve

heeft reeds waarschuwingen gestuurd

redenen in een koelcel opgeslagen. Zeven

naar gezondheidsinstanties.

Hel Tetrodotoxine werkt verlammend op het

dagen later kwam de man bij bewustzijn

zenuwstelsel en kan binnen vier tot zes uur

en herstelde tenslotte volledig. Toen hem

Inmiddels is de vraag naar fugu zodanig

tot totale verlamming en mogelijk de dood

naar zijn ervaring werd gevraagd vertelde

toegenomen

leiden. Twee milligram van het spul is voor

hij dat hij zich alles kon herinneren en

voor de Japanse kust is fugu steeds

de mens al fataal. Daarmee is tetrodotoxine

doodsbang was dat ook hij levend begra-

moeilijker te vinden. De meeste fugu die

een van de dodelijkste stoffen die bekend

ven zou worden toen hij hoorde dat zijn

momenteel verhandeld wordt is dan ook

zijn, tot 1250 keer dodelijker dan cyanide.

makkers ter aarde waren besteld. Een

afkomstig van aqua-farms. Maar voor de

Het eerste symptoom van vergiftiging is

ander slachtoffer hoorde zijn familie aan

hardcore fan is natuurlijk alleen wildvang

een tintelende gevoelloosheid van tong en

zijn ziekbed voorbereidingen treffen voor

goed genoeg. De veeleisende Japanse

mond, die zich snel uitbreidt tot het gehele

zijn begrafenis en ontwaakte maar net op

smulpaap verlangt niets minder dan de

gezicht. In dit stadium doen zich tevens

tijd. “Ik wilde mijn familie laten weten dat

gevlekte torafugu op zijn bord, een soort

de begeerde roeseffecten voor, een eufo-

ik nog leefde, maar ik was er niet toe in

die alleen in de kustwateren van Korea te

risch, zweverig gevoel gecombineerd met

staat. Dat was pas de hel op aarde!”, zou

vinden is. Een Àinke knaap van deze soort

versterkte lustgevoelens. Het is uit met

hij later verklaren.

kan twee kilo wegen en levert meer dan

gevolgd

door

ademhalingsmoeilijkheden

overbevissing

dreigt;

honderd euro op bij de visafslag.

de pret wanneer de hoofdpijn, buikpijn, misselijkheid en diarree zich aandienen,

dat

Agressief

en een steeds verder voortschrijdende ver-

In Japan wordt jaarlijks zo’n tien ton fugu

Zombie

lamming die gepaard gaat met een sterke

geconsumeerd. Traditioneel bevist men

In andere culturen is de opvallende schu-

daling van de lichaamstemperatuur. Tege-

de fugu met lijnen en vishaken. Vaak

bloze verschijning van de fugu evenmin

lijkertijd worden de lippen blauw, de ogen

bewaren vissers kuitrijpe vrouwtjes in

onopgemerkt gebleven. Zo is er in het graf

glazig en krijg je het gevoel dat je huid is

drijvende kooien voor de kust om bij tij-

van de Egyptische farao Ti een afbeelding

bedekt met duizenden bijtende mieren.

den van schaarste over een voorraad te

van een egelvis aangetroffen. Ook het

“Het is een gruwelijke dood”, zegt een Ja-

kunnen beschikken. Eenmaal gevangen

volk van Israël was bekend met de fugu,

panse kok. “Hoewel je helder kunt denken,

worden de vissen met de grootst moge-

waarvan familieleden in de Rode Zee voor-

kun je niet spreken of bewegen en al heel

lijke zorg omringd en in leven gehouden

komen. Aangenomen wordt dat de bijbelse

snel ook niet meer ademen.”

totdat ze hun beul ontmoeten. Om te

God het over de fugu heeft wanneer hij zijn

voorkomen dat de agressieve fugu’s el-

volk in het boek Deuteronomium verbiedt

Pikant detail is dat het zelfs voor erva-

kaar tijdens het transport beschadigen

‘vissen zonder schubben’ te eten. En een

ren artsen bijzonder moeilijk is vast te

worden hun bekken dichtgenaaid. Sinds

heel stuk verder naar het oosten, op het

89


eiland Haïti, heeft men een originele toe-

ernstige overtredingen binnen geheime

de poriën van de huid in de bloedbaan

passing gevonden voor het gif dat in Japan

religieuze genootschappen. Om het von-

binnen kan dringen. Het toedienen van

jaarlijks bijna honderd levens eist.

nis te voltrekken wordt een houngan of

de juiste dosering is hierbij van cruciaal

Dat het verschijnsel ‘voodoo’ en ‘zombie’

bokor (een witte en zwarte magiër) inge-

belang. Het is immers niet de bedoeling

veelal ten onrechte als ‘folklore en bij-

schakeld. Zijn taak is om het zombiegif te

dat het slachtoffer sterft.

geloof’ werd afgedaan, kwam pas in de

maken, een cocktail van vers opgegraven

jaren tachtig boven water. In zijn boek

mensenbotten, hagedissen, padden, ver-

Om die reden wordt de behandeling dik-

The Serpent and the Rainbow beschrijft

schillende planten en tenslotte fugu. Dit

wijls enkele malen herhaald totdat het

de Amerikaanse antropoloog Wade Davis

brouwsel wordt verwerkt tot een poeder

slachtoffer voldoende gif heeft opgeno-

zijn speurtocht naar een mysterieus gif

dat ongemerkt in de kleren of schoenen

men en in een toestand van schijndood is

dat zou worden gebruikt om slachtof-

van

gestrooid,

geraakt die door de primitieve medische

fers te zombi¿ceren. Doorgaans wordt

of gewoon in zijn gezicht geblazen. Zo

zorg op het eiland meestal over het hoofd

iemand tot zombie gemaakt als straf voor

krachtig is tetradotoxine dat het zelfs via

wordt gezien. Het slachtoffer wordt of¿ci-

het

slachtoffer

wordt

eel doodverklaard en, terwijl hij verlamd Fugu-restaurant in Tokio.

is maar volledig bij bewustzijn, begraven. Later, wanneer het gif is uitgewerkt, wordt het slachtoffer opgegraven en met behulp van een symbolisch, niet werkzaam tovermiddel ‘tot leven gewekt’. Doorgaans is het slachtoffer door de shock in een dusdanige toestand van mentale verwarring dat hij zich als een willoze zombie ten dienste stelt van zijn meester, de tovenaar die hem uit de ‘dood opwekte’.

Science fiction Een vis die meer dan vijftig jaar geleden in het tijdschrift National Geographic werd behandeld, zou hetzelfde gif bevatten als de fugu. In een in 1960 verschenen artikel beweren bewoners van het Norfolk eiland dat ze een vis kennen die je nachtmerries bezorgt. Niet gehinderd door enige kennis over de fugu at National Geographic fotograaf Joe Roberts om deze claim te controleren van deze droomvis. En dromen deed hij, maar of Klaar voor het delicate werk.

hij het als een nachtmerrie ervaarde valt te betwijfelen. ‘Het was pure science ¿ction’, verklaarde Roberts de volgende ochtend. Hij had een nieuw soort auto gezien en afbeeldingen van monumenten die waren opgericht ter nagedachtenis van de eerste mens op de maan, wat op dat moment inderdaad nog science ¿ction was. Zijn schrijvende collega had een soortgelijke ervaring. De Latijnse naam van de droomvis luidt Kyphosus fuscus. Of tetrodotoxine verantwoordelijk is voor de verschijnselen is vooralsnog onduidelijk. Onderzoekers van de psychedelische ervaring worden natuurlijk geprikkeld door dit soort romantische aanwijzingen. Een beter excuus om naar exotische oorden af te reizen lijkt nauwelijks denkbaar. Inkopers van het beruchte JLF, een Amerikaans postorderbedrijf dat zich specialiseert in buitenissige psychoactieve stoffen, schuimen op dit moment de vismarkten van exotische archipels af op zoek naar specimens van de droomvis.

90


Open: ma t/m vr 10.00 - 18.00 zaterdag 10.00 - 16.00

Tel. 045 - 5211541 Fax. 045 - 5281086

Wijngaardsweg 34 b/c 6412 PJ Heerlen Industrieterrein De Koumen Groothandel in kweekmaterialen


STARTENDE ONDERNEMERS OPGELET!

HIER VINDT U DE GROOTHANDELS/PRODUCENTEN VAN NEDERLAND!

Huisbergenweg 3 5249 JR Rosmalen Tel.: +31(0)73-5212730 Fax: +31(0)73-5211980 www.bimexbv.nl info@bimexbv.nl

De Sjamaan Wholesale B.V. Celsiusweg 24a 6662 PX, Elst (Gld) Tel.: +31-(0)481-712330 Fax: +31-(0)481-712329 Website: www.sjamaanwholesale.nl E-mail: wholesale@sjamaan.com

Ferro Postbus 12 5373 ZG Herpen Tel.: +31(0)486-416959 Fax: +31(0)486-416962 www.ferro.nu info@ferro.nu

Tel.: +31(0)497-644788 Fax: +31(0)497-644786 www.hy-pro.nl info@hy-pro.nl

Koffiemolen 2a 6686 MD Doornenburg Tel.: +31(0)481-422040 Fax: +31(0)481-422043 www.pptrading.eu


Pete Postlethwaite

Markante kop met karakterrollen Door: Rob Tuinstra

We moeten uitkijken dat deze rubriek niet een andere naam gaat krijgen. Iets als Dode Cult¿lmhelden. Want nadat in het vorige nummer Leslie Nielsen als cult¿lmheld werd geportretteerd, eren we nu weer een dode cult¿lmheld. Immers, toen we de prachtige bankrovers-¿lm The Town zagen, namen we ons meteen voor om de rasacteur Pete Postlethwaite in deze rubriek te herdenken.

Leugens “Eigenlijk is acteren niet meer of minder dan het vertellen van leugens. Acteurs zijn professionele leugenaars en het publiek pikt dat. Er is een soort deal; acteurs vertellen het publiek een leugentje en het publiek gelooft dat graag,” zei Postlethwaite eens. En wanneer hem om commentaar werd gevraagd over zijn lastige en ingewikkelde achternaam, iets wat totaal not done is in Hollywoord, antwoordde hij dat hij die ene agent, die hem afraadde om zijn achternaam te gebruiken, juist had ontslagen: “Dit is wie ik ben. Het is mijn vader, mijn moeder, mijn familie, mijn afkomst. Dat verander ik niet.” Verschillende

regisseurs

verklaarden

al

voor de dood van Postlethwaite dat hij een perfecte acteur was om mee te werken. Steven Spielberg noemde hem ooit “de beste acteur ter wereld”. Maar helaas, Pete Postlethwaite is niet meer. Hij overleed op 64-jarige leeftijd aan kanker. We herinneren hem met veel respect. We houden namelijk wel van dit type mar-

status heeft. Zijn loopbaan leed er niet

kante kop, zoals ook Postlethwaite was.

onder; hij speelde in ontelbare ¿lms. On-

Bikkels als Henry Fonda, Danny Trejo of

der zijn laatste rollen waren optredens in

Lance Henriksen. Voor hen geen Botox of

Inception en The Town, beiden top¿lms

Nivea face crème voor mannen. Nee, des

uit het vorige jaar. Een andere topper

te meer rimpels, groeven of putdeksels in

was The Constant Gardener.

Pete Postlethwaite Film Top 5 1 The Usual Suspects 2 Inception 3 The Constant Gardener

de huid, des te beter. Ze zien eruit alsof ze

4 In the Name of the Father

een dag onder de wielen van een trein op

5 The Town

een rangeerterrein hebben gelegen, maar die karakteristieke koppen kunnen vaak prachtig acteren. Postlethwaite

(geboren

1946)

is

een

schoolvoorbeeld van een acteur die begon in het Britse theater, maar langzaam maar zeker steeds verder doordrong in Hollywood. Zijn doorbraak was in 1993, toen hij een Oscar-nominatie kreeg voor zijn rol in het drama In the Name of the Father. Twee jaar later speelde hij in een andere topper uit die tijd; The Usual Suspects, een ¿lm die nu een legendarische

93


Original Berry

Foto: Kannabia Seeds 94


Hersenspinsel Door: Diede Dracht

Deze maand deelt Chantal haar eerste blowervaring met ons. Ze is 22 jaar, woont in het Westland en blowt iedere dag. Chantal heeft een grote passie voor dieren, haar twee hondjes en kat betekenen dan ook veel voor haar. Ze houdt verder van fotograferen, gamen, lezen en internetten. Haar eerste blowervaring is onderhand al een hele tijd geleden.

water. Gelukkig bleef het daarbij en ging ik niet kopje onder. Bij de haven hebben we ons kostelijk ver-

“Toen ik voor het eerst blowde was ik 13

sef dat ik iets vreemds deed was totaal

maakt. Het was al avond en in de zomer,

of 14 jaar, ik weet het niet meer precies.

verdwenen. En ik kan mij vooral de fas-

dus het was nog licht en prachtig weer.

Het was niet gepland en het ging ook niet

cinatie voor voorheen nooit zo opvallende

Het gevoel van stoned zijn was mij goed

echt vrijwillig. In die tijd hing ik vaak rond

voorwerpen herinneren.

bevallen en ik besloot nog wat meer te blowen. Wat mij het meest is bijgeble-

met een groepje al wat oudere jongeren bij mij in de wijk. Eén van de oudste jon-

ven van die avond is een enorm uit de

gens vroeg mij op een zeker moment of

Hangplek

ik wilde blowen, maar dat sloeg ik af. Hij

Een andere favoriete hangplek van ons was

een boot aan met een teken erop. Ie-

bleef een beetje aandringen en ging voor

de haven van Hoek van Holland. We beslo-

mand uit de groep was ervan overtuigd

mij staan. Ineens stak hij die brandende

ten om daarheen te ¿etsen. Wat een tocht

dat dat hét symbool van de douane was.

stinksigaret omgekeerd in zijn mond! Ik

was dat! Het was op de eerste plaats al een

Al gauw waren we verwikkeld in een op-

hand gelopen hersenspinsel. Er meerde

windend gesprek over wat daar allemaal aan boord kon liggen.

Waardevolle spullen? We zagen de bemanning van boord gaan en dachten dat er verder niemand meer op het schip aanwezig was. “Zullen we gaan kijken? Misschien zijn er wel waardevolle spullen aan boord. Misschien ook wel drugs!” We rolden van de ene in de andere theorie en het kwam geen seconde bij ons op dat het misschien wel helemaal geen douaneschip was. We begonnen het plan uit te werken. Wie er aan boord zouden gaan, wie er op de uitkijk zouden gaan staan, wat we met ‘de buit’ zouden gaan doen. “En kan er eigenlijk iemand varen? Want misschien moeten we wel vluchten!” Ja, ik… Zeilen kon ik in ieder geval wel en hoe groot kon het verschil nou zijn? We stonden op het punt om te besluiten of we het echt gingen doen toen er ineens nog meer bemanning van boord ging. En ze kwamen snapte er niks van. Ik dacht dat hij één

hele klus om bij het zwembad vandaan te

onze kant op! Zouden ze het weten? De

of ander trucje ging laten zien. Uit het

komen. Er stonden daar veel paaltjes en

paniek was enorm. Mijn keel kneep dicht

niets gaf hij mij een neusshot. De smaak

ik had de grootste moeite om daar om-

en ik heb mijn hart nooit eerder zo hard

deed me aan zweet denken. Ondanks dat

heen te slalommen. Halverwege de ¿etsrit

voelen kloppen. Toen ze dichterbij kwamen

heb ik er wel een behoorlijke tijd door ge-

raakte ik wat meer gewend aan het gevoel

zagen we datzelfde symbool op hun kleding

zweefd. We zaten op een bankje achter

van stoned zijn. Ik werd daardoor iets te

staan. ‘Sleepwerk’ stond er duidelijk onder.

het zwembad bij ons in de buurt. Ik heb

overmoedig en belandde half in de sloot! Ik

Het was een sleepwerk bedrijf… Een sleep-

op alle mogelijke manieren op en over dat

was de weg uit het oog verloren en stond

boot! God, wat ben ik blij dat we toen die

bankje gelopen en gesprongen. Het be-

ineens met mijn voorwiel en voeten in het

boot niet op zijn gegaan.”

95


Door: Rob Tuinstra

The Town

Centurion

Regisseur: Ben AfÀeck Met: Ben AfÀeck, Rebecca Hall, Jeremy Renner

Regisseur: Neil Marshall Met: Michael Fassbinder, Dominic West, Olga Kurylenko

In

2007

regisseerde

Affleck

zichzelf in de prachtige film

De Romeinen hebben in het

Gone Baby Gone (een verfil-

jaar 117 bijna heel Europa in

ming van een boek van Dennis

handen, maar aan de grenzen

LeHane). Hij herhaalt met The

van het Romeine Rijk is het

Town dit kunstje, met een zelfs

onrustig. In het noorden van

nog beter resultaat. Niet alleen

Groot-Brittannië

zijn

het

de

Affleck is in vorm in deze typische bankovervallersfilm, ook de

Picten, de voorlopers van de Schotten, die met veel succes een

rest van de cast, waaronder rasacteurs zoals de onlangs over-

guerilla-oorlog voeren. Rome wil daaraan een eind maken en

leden Pete Postlethwaite, spelen sterk. Jeremey Renner won

stuurt een legermacht om orde op zaken te stellen. Maar de Pic-

zelfs al diverse prijzen voor zijn rol als de bikkelharde bankro-

ten geven zich niet zomaar gewonnen. Regisseur Neil Marshal

ver Jem. En net als in Gone Baby Gone wordt de Amerikaanse

maakte eerder boeiende ¿lms als The Descent en Doomsday,

stad Boston weer prachtig neergezet. En het verhaal? Dat is

ook Centurion is ondanks enige minpuntjes best onderhoudend.

niet eens zo heel verrassend, een bankoverval loopt verkeerd

Jammer is wel dat de vele gewelddadige gevechtsscènes op een

af, maar de vakkundige manier waarop dat in beeld wordt ge-

gegeven moment een beetje teveel worden, en die clichématige

bracht levert een prima misdaadfilm op.

romance kan me helemaal gestolen worden, maar al met al blijft de ¿lm toch de moeite waard.

Law Abiding Citizen Regisseur: F. Gary Gray Met: Gerard Butler, Jamie Foxx en Lesslie Bibb Wraak¿lms

blijven

het

goed

De Eenzaamheid van de Priemgetallen Regisseur: Saverio Costanzo Met: Alba Rohrbacher, Luca Marinelli, Isabella Rossellini

doen. Net nadat de ‘kleine’, maar zeer heftige Australische

De Italiaanse schrijver Paolo

wraak¿lm The Horseman uit-

Giordano

kwam, lag de volgende alweer

prijzen voor zijn bestseller La

klaar. Deze Law Abiding Citizen

Solitudine dei Numeri Primi uit

won

verschillende

kreeg echter veel meer aan-

2008. Het werd in ruim twintig

dacht, waarschijnlijk omdat de hoofdrollen door meer bekende

talen vertaald en is nu verfilmd door zijn landgenoot Saverio

¿lmsterren als Butler en Foxx werden gespeeld. Dat is deels

Constanzo. De film vertelt het verhaal van Alice en Mattia, die

terecht, want Law Abiding Citizen voldoet prima. Butler wil de

beiden een zware jeugd hebben en zich moeilijk kunnen uiten.

dood van zijn vrouw en kind wreken, die door criminelen werden

Ze weten wel precies hoe de ander zich voelt, maar kunnen

gedood. Een doelwit is Foxx, die als aanklager verantwoordelijk

hun liefde voor elkaar nooit uiten. In het kort: ze zijn twee

is voor de vrijlating van de daders. Dat resulteert in een aardige

priemgetallen. En priemgetallen zijn alleen deelbaar door 1 en

thriller. Desondanks gaat mijn voorkeur toch naar The Horse-

zichzelf. Hoewel de film eerst lastig te bevatten is, word je als

man uit, die is toch wat rauwer en minder Hollywood.

kijker gaandeweg steeds meer meegesleept. Dat levert een mooi drama op, waarvoor je wel open moet staan.

96


Wietpas blijft problematisch Volgens de Groningse hoogleraar algemene rechtswetenschap Jan Brouwer kan de gemeente Amsterdam de invoering van een wietpas negeren. ''De basis van een verkoopverbod van softdrugs aan buitenlanders moet in de plaatselijke verordening worden vastgelegd. Als de gemeenteraad het niet wil, kan het rijk hoog en laag springen, maar dan gebeurt het niet.''

Tilburg, het andere door het COT Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement in Leiden. Het COT ondervraagt omwonenden en bezoekers van coffeeshops in Zuid-Limburg. Fijnaut brengt de drugsgerelateerde

Amsterdam is net als Breda, Eindhoven

neemt. ''Er is een reële kans dat de han-

overlast in wijken en gemeenten zonder

en Den Bosch een verklaard tegenstan-

del dan ondergronds gaat.''

coffeeshops in Zuid-Limburg en de Belgische grensstreek in kaart.

der van de wietpas, waarmee het kabinet drugstoerisme wil bestrijden. Ook Jan

De gemeente Maastricht laat twee onder-

Brouwer

meent

zoeken uitvoeren naar de effecten van de

Het kabinet Rutte blijft ondanks de toene-

dat

crimi-

wietpas. Voor eind juni moet er duidelijk-

mende kritiek en het verzet van de ver-

naliteit door de

heid komen of de wietpas inderdaad tot

schillende gemeenten de wietpas verde-

invoering

van

meer criminaliteit en overlast leidt. Het ene

digen. VVD-bewindslieden Opstelten en

een wietpas eer-

onderzoek wordt uitgevoerd door profes-

Teeven blijven vasthouden aan een invoe-

der toe- dan af-

sor Cyrille Fijnaut van de Universiteit van

ring van de pas voor het einde van dit jaar.

de

97



CANNA HYDRO De kracht van de klassieker

CANNA HYDRO Dit is de voeding waar het begin jaren negentig allemaal mee begon. Revolutionair binnen de branche. De eerste voeding in een hoge concentratie, 1:250 in plaats van de traditionele 1:100 verdunning. CANNA Vega en Flores voeding is authentiek, vertrouwd, menigmaal gekopieerd, maar nog nooit geëvenaard. De kwekers van het eerste uur zullen dit bevestigen. CANNA is met recht trots op dit product!

www.canna.nl