Page 1

TEMAT NUMERU Innowacyjne rozwiฤ…zania dla Przemysล‚u 4.0 CENA 15,00 Zล (W TYM 8 % VAT)

ROZMOWA 24

SPRZฤ˜T I APARATURA 64

RYTRO 2018 79

ลukasz Cellari, W2

Standard wymiany danych IO-Link

Konferencja Automatykรณw

AUTOMATYKA ISSN 2392-1056

INDEKS 403024

AUTOMATYKAONLINE.PL

5/2018

Moc, niezawodnoล›ฤ‡ i wล‚aล›ciwy wybรณr Zestaw YJKP Do itserwoprasy differently 100% wyboru najlepszego

Cyfryzacja pneumatyki = " #$%

         

      

         !                                   !"#$ "#% %#$&              '         ()    *+(       (  www.festo.pl drives.danfoss.pl ,   www.festo.com/motionterminal


guard Wspomagający środek ochronny

INNOWACYJNA

„TARCZA OCHRONNA“

W OBSZARACH BEZPIECZEŃSTWA MASZYN

+       +          +            !

#   - na str. o

JE DN O UR ZÄ„ DZ EN IE ZA BE ZP IE CZ A DO 16 00 m 2

" ##  $%   & $   '   (

M. +48 22 812 71 38 | E.*  ,

www.elokon.com


Prowadnice teleskopowe serii GN 1400 – GN 1460 Zastosowania: • budowa maszyn, • pojazdy specjalne, • zabudowy magazynowe • lotnictwo, • sektor medyczny oraz spożywczy (prowadnice nierdzewne, zabezpieczone smarem zgodnym z FDA – Food and Drug Administration).

Zalety nowych prowadnic: • możliwość przenoszenia obciążeń od 28 8 do 310 10 kg (na parę prowadnic) • wysuw mieści się w zakresie od 300 0d do 15 500 mm • gumowe ograniczniki wysuwu oraz me m ch han anizmyy blokujące, • zamki w pozycji wysuniętej i zsuniętej, • mechanizmy samodomykające z lub beez amortyzatora, • funkcja rozłączania szyn.

Głównym przeznaczeniem tej serii prowadnic są różnego typu systemy szufladowe, w których dwie prowadnice pracują naprzeciw siebie w orientacji poziomej (patrz szkic poniżej).

Elesa+Ganter jest od 70 lat światowym liderem w produkcji standardowych elementów maszyn dla przemysłu. Najwyższa jakość, dbałość o wzornictwo, obszerny magazyn w Polsce, dostawa w 24 h to tylko niektóre z atutów naszej oferty. W ofercie także:

Koła ręczne

Pokrętła o ęt a

www.elesa-ganter.pl

Dźwignie nastawne

Uchwyty

Wskaźniki

Trzpienie p ustalające

Elementy maszyn

Stopy

Zawiasy

Osprzęt hhydrauliczny d li


OD REDAKCJI

Szanowni Państwo, Jak co roku, majowe wydanie róşni się od wszystkich pozostałych – to efekt zastosowania tak zwanej wypustki. Sprawia ona trochę kłopotów redakcji oraz drukarni i nie jest wygodna do pakowania – narzekają kolporterzy. Mimo to, z uporem godnym lepszej sprawy, kultywujemy tradycję i wypustka towarzyszy kolejnej majowej edycji pisma. Dlaczego? Ten charakterystyczny element zawiera jedno waşne słowo i datę – tym razem jest to RYTRO 2018. RYTRO – i wszystko jasne. RYTRO – to słowo klucz, które od ponad 20 lat jest dokładnie rozszyfrowywane przez duşą grupę naukowców, projektantów, producentów i uşytkowników – szeroko rozumianego środowiska automatyków. Rytro to bowiem nie tylko punkt na mapie czy urokliwa miejscowość w Beskidzie Sądeckim. To przede wszystkim Konferencja Automatyków, która na stałe wpisała się w ten górski krajobraz oraz w kalendarz imprez naukowo-technicznych. Na kilkudziesięciu stronach – opatrzonych nagłówkiem RYTRO 2018 – swoje doświadczenia zaprezentowali uczestnicy zblişającego się wydarzenia. Tematem, do którego będą nawiązywać podczas konferencji prelegenci jest „Automatyka w inşynierii środowiska�.

       

W naszych materiałach redakcyjnych znajdą Państwo szereg interesujących informacji na temat kluczowej dla Przemysłu 4.0 digitalizacji procesów przemysłowych oraz idei inteligentnej fabryki – to w Temacie numeru. Natomiast w dziale Przegląd sprzętu i aparatury króluje standard IO-Link – coraz częściej stosowany protokół komunikacji szeregowej typu punkt-punkt, który uşywany jest do komunikacji z czujnikami i/lub urządzeniami wykonawczymi. Rozszerzając globalnie uznaną normę PLC IEC 61131, pozwala wymieniać trzy typy danych – procesowe, serwisowe i zdarzenia. Zachęcam teş do zapoznania się z kolejną, tym razem przeprowadzoną podczas targów Automaticon, rozmową. Dotyczy ona konkurencji na rynku automatyki i instalacji przeciwpoşarowych, oczekiwań odbiorców tego typu produktów oraz rozwiązań dla róşnych branş. Naszym rozmówcą jest Šukasz Cellari, dyrektor operacyjny firmy W2. Pozostając w klimacie targów, polecam relację z 24. edycji Międzynarodowych Targów Automatyki i Pomiarów Automaticon, które odbyły się w dniach 20–23 marca 2018 r. i w znacznym stopniu zostały zdominowane przez dyskutowany dziś powszechnie temat Przemysłu 4.0. Stałych Czytelników działu Prawo i normy zachęcam do przeczytania artykułu o intrygującym tytule „Wynalazek tajny�. Wynalazek ten jest chroniony w sposób zdecydowanie odmienny od tych stosowanych w przypadku systemów patentowych. Gorąco zapraszam do lektury!

4

AUTOMATYKA


pl.rs-online.com

Kim chciałeś zostać, będąc dzieckiem? Twoja ambicja zaprowadziła Cię do świata inżynierii, a Twoje pomysły kształtują jego przyszłość. Jednak by robić to, co robisz najlepiej, potrzebujesz czasu na skupienie się na tym, co naprawdę się liczy. Jesteśmy dystrybutorem produktów dla automatyki, elektroniki i utrzymania ruchu i od 80 lat pomagamy naszym klientom osiągnąć ich cele. Wspieramy wszystkich pełnych inspiracji. Wspieramy inżynierów jutra. We’re here

Profesjonalna pomoc techniczna | Wiodący dostawcy | Dostawa do 24h lub do 48h


SPIS TREŚCI REDAKTOR NACZELNA Małgorzata Kaliczyńska tel. (+48) 22 874 01 46 e-mail: mkaliczynska@piap.pl REDAKCJA MERYTORYCZNA Małgorzata Kaliczyńska REDAKCJA TEMATYCZNA Sylwia Batorska WSPÓŁPRACA REDAKCYJNA Marcin Bieńkowski, Jolanta Górska-Szkaradek, Marcin Karbowniczek, Agnieszka Staniszewska, Damian Żabicki SEKRETARZ REDAKCJI Urszula Chojnacka tel. (+48) 22 874 01 85 e-mail: uchojnacka@piap.pl MARKETING I REKLAMA Jolanta Górska-Szkaradek – menedżer tel. (+48) 22 874 01 91 e-mail: jgorska@piap.pl Sylwia Batorska tel. (+48) 22 874 00 60 e-mail: sbatorska@piap.pl PRENUMERATA I KOLPORTAŻ Elżbieta Walczak tel. (+48) 22 874 03 51 e-mail: ewalczak@piap.pl SKŁAD I REDAKCJA TECHNICZNA Ewa Markowska KOREKTA Urszula Chojnacka, Ewa Markowska, Elżbieta Walczak DRUK Zakłady Graficzne „Taurus” Roszkowscy Sp. z o.o. Nakład: 4000 egzemplarzy REDAKCJA Al. Jerozolimskie 202, 02-486 Warszawa tel. (+48) 22 874 01 46, fax (+48) 22 874 02 20 e-mail: automatyka@piap.pl www.AutomatykaOnline.pl WYDAWCA Przemysłowy Instytut Automatyki i Pomiarów PIAP Al. Jerozolimskie 202, 02-486 Warszawa Szczegółowe warunki prenumeraty wraz z cennikiem dostępne są na stronie automatykaonline.pl/prenumerata.

Z BRANŻY

8

PRODUKTY

16

ROZMOWA Potrzeby użytkowników coraz bardziej kształtują rynek

24

Rozmowa z Łukaszem Cellarim, dyrektorem operacyjnym firmy W2

TEMAT NUMERU 26 35

Innowacyjne rozwiązania dla Przemysłu 4.0 Nowy etap rewolucji przemysłowej Na drodze do „Renesansu Przemysłowego”

Bezprzewodowy monitoring instalacji dla rozwiązań IoT Cyfryzacja pneumatyki kluczem do Przemysłu 4.0 Przemysł 4.0 w praktyce

36 39 42

Modbus w chmurze

Technologia jutra dostępna już dziś

44

Rozwiązania firmy FANUC

System sterowania PSS 4000 zgodny z koncepcją Przemysłu 4.0 Rozwiązania bezpieczeństwa dla Przemysłu 4.0

46 50

26

INNOWACYJNE ROZWIĄZANIA DLA PRZEMYSŁU 4.0 Czwarta rewolucja przemysłowa, nazywana też Przemysłem 4.0 (Industry 4.0, Industrie 4.0) dzieje się właśnie na naszych oczach. Polega ona na cyfrowej integracji systemów produkcyjnych oraz tworzeniu sterowanych cyfrowo sieci autonomicznych maszyn i czujników, które szeroko wykorzystują do komunikacji ze sobą, a także do porozumiewania się z nadzorującymi ich pracę ludźmi, Internet oraz różnego rodzaju inne technologie informatyczne. To właśnie na autonomicznym przetwarzaniu i przesyłaniu informacji niezbędnych do produkcji skupia się czwarta rewolucja przemysłowa.

Redakcja zastrzega sobie prawo do skracania i modyfikacji nadesłanych materiałów oraz nie ponosi odpowiedzialności za treść reklam i materiałów

6

promocyjnych.

AUTOMATYKA


SPIS TREŚCI Inteligentne czujniki firmy Parker wspierają transformację w kierunku Przemysłu 4.0 Platforma PLCnext Technology z nową architekturą firmową Roboty AGV

53 54 57

Element inteligentnej fabryki

Cyfryzacja, wizualizacja i komunikacja

58

Ekonomiczna produkcja z rozwiązaniami B&R

Na rynek wchodzi generacja C

60

System MOVI-C firmy SEW-Eurodrive

PRAWO I NORMY Wynalazek tajny

62

PRZEGLĄD SPRZĘTU I APARATURY Standard wymiany danych IO-Link

64

STANDARD WYMIANY DANYCH IO-LINK Jako najważniejsze zalety systemu IO-Link należy wymienić przede wszystkim możliwość połączenia inteligentnych czujników oraz urządzeń wykonawczych zgodnie z ogólnodostępnym standardem określonym w normie IEC 61131-9. Połączenie każdego urządzenia w sieci odbywa się identycznie i w zakresie całego systemu automatyki.

64

Koncentrator czujników i elementów wykonawczych działający w interfejsie IO-Link

69

Kompleksowa obsługa aplikacji wykorzystujących heksafluorek siarki

Interfejs IO-Link a efektywność pracy inżynierów

70

Nowości w ofercie napędowej firmy Danfoss

Komunikacyjny standard Smart IO-Link w ofercie zaworów Parkera

73

Działania Emerson na różnych polach

„Cykl życia” gazu SF6

APLIKACJE Sprzęgła indukcyjne w fabryce Forda

74

Nowy wymiar przesyłu informacji

Innowacyjne przewody igus do szybkich ruchów w małych przestrzeniach

77 80

Konferencja Automatyków RYTRO 2018

Pomiary ciśnienia

83

Oferta Limatherm Sensor

Przewidzieć nieprzewidywalne Skamer-ACM – Integrator 4.0 5/2018

Już po raz piąty o nowoczesnej produkcji

98 100

Targi Automaticon 2018

RYTRO Automatyka w inżynierii środowiska

92 96

WYDARZENIA Efektywna produkcja w cyfrowym wymiarze

RYNEK

88

84 86

Dla energetyki i o energetyce

111

31. edycja targów Energetab

BIBLIOTEKA

112

WSPÓŁPRACA

114

LUDZIE Rafał Tutaj, szef działu Automatyki Elmark Automatyka

116 7


Z BRANĹťY

KALENDARIUM

5/2018 21–23.05 Warszawa Szkolenie Obsługa, programowanie i uruchamianie robotów Universal Robots www.elmark.com.pl

22–23.05 Rytro Konferencja Automatyków www.skamer.pl

22–23.05 Šódź Industry 4.0 – optymalne i nowoczesne rozwiązanie dla produkcji przemysłowej www.phoenix-contact.com

22–24.05 Olsztyn Forum Jakość Dostawców www.movida.com.pl

22–25.05 Kielce Międzynarodowe Targi Przetwórstwa Tworzyw Sztucznych i Gumy PLASTPOL www.targikielce.pl

24.05 Poznań-Luboń Niezawodność i utrzymanie ruchu www.KonferencjeTechniczne.pl

6/2018 5–8.06 Poznań Targi Druku i Skanu 3D Solutions www.3dsolutions.mtp.pl

5–8.06 Poznań Targi ITM www.itm-polska.pl

19–22.06 Monachium, Niemcy Międzynarodowe Targi Automatyki i Robotyki AUTOMATICA 2018 www.automatica-munich.com

8

INNOWACYJNA PRODUKCJA NA MIARĘ IIoT Firma Frost&Sullivan w ramach inicjatywy TechVision (stanowiÄ…cej element programu Partnerstwo na Rzecz Rozwoju) przeprowadziĹ‚a analizÄ™ zatytuĹ‚owanÄ… PrzemysĹ‚owy Internet Rzeczy motorem innowacji w  sektorze produkcyjnym (Industrial IoT Driving Manufacturing Innovations). Analizowano technologie, ktĂłre w najwiÄ™kszym stopniu przyczyniÄ… siÄ™ do przeksztaĹ‚cenia obecnych fabryk w inteligentne ekosystemy korzystajÄ…ce z rozbudowanego systemu poĹ‚Ä…czeĹ„ cyfrowych. DziÄ™ki postÄ™powi w dziedzinie systemĂłw cyberfizycznych, ktĂłre odmieniajÄ… oblicze branĹźy produkcyjnej, coraz wiÄ™kszÄ… rolÄ™ w najbliĹźszej przyszĹ‚oĹ›ci bÄ™dzie odgrywaĹ‚ PrzemysĹ‚owy Internet Rzeczy (IIoT). NajwaĹźniejsze bÄ™dÄ… innowacyjne rozwiÄ…zania programistyczne zapewniajÄ…ce nowe funkcjonalnoĹ›ci oraz charakteryzujÄ…ce

się prostotą obsługi. Do zaspokojenia zmieniających się szybko oczekiwań uşytkowników końcowych pracujących w róşnych branşach potrzebne będą nowe aplikacje. Dzięki wdroşeniu koncepcji IoT, a  takşe zaawansowanych technologii i  rozwiązań, moşliwe jest uzyskanie zarówno produkcji seryjnej, jak i masowej adaptacji produktów. Do największych wyzwań związanych z wdroşeniem nowych technologii naleşą: wielkość urządzeń, konieczność zapewnienia wyşszego poziomu bezpieczeństwa oraz zwiększanie poziomu wiedzy w danym zakresie. Coraz większego znaczenia nabiera standaryzacja sieci komunikacyjnych, a najwaşniejszą platformę technologiczną dla rozwoju IoT stanowią bezprzewodowe sieci czujnikowe  (WSNs).   

 !"

DOMINIKA BETTMAN POKIERUJE FIRMĄ SIEMENS 1 kwietnia 2018 r. Dominika Bettman objęła funkcję prezeski zarządu firmy Siemens w  Polsce. Dominika Bettman od 20 lat zarządza finansami w Siemensie, a od 2009 r. pełniła funkcję CFO. Nadzoruje wielkie projekty infrastrukturalne w energetyce i kolejnictwie. – Najwaşniejsi są  dla nas nasi klienci i  rynek, takşe nowe rynki i  nowi klienci. Reagujemy na zmiany związane z rozwojem digitalizacji i chcemy być o krok do przodu, oferując naszym partnerom technologie i rozwiązania, które pozwolą im  zwiększyć konkurencyjność dziś i w przyszłości. Nasza domena to duşe projekty infrastrukturalne. Jesteśmy godnym zaufania dostawcą dla segmentów energetyki, transportu, automatyki przemysłowej i technologii

budynkowych. Na kaĹźdym etapie planowania, projektowania, realizacji i serwisu stawiamy na niskÄ… emisjÄ™ i zrĂłwnowaĹźony rozwĂłj – podkreĹ›la Dominika Bettman. Dominika Bettman przewodzi teĹź Forum Odpowiedzialnego Biznesu oraz zasiada w radzie nadzorczej Eurobanku. DziaĹ‚a na  rzecz etyki i  spoĹ‚ecznej odpowiedzialnoĹ›ci biznesu oraz róşnorodnoĹ›ci, w  tym zwiÄ™kszenia udziaĹ‚u mĹ‚odych w dziaĹ‚aniu przedsiÄ™biorstw i  w  Ĺźyciu publicznym oraz aktywnoĹ›ci kobiet w gospodarce. Jest ekonomistkÄ… i finansistkÄ… – absolwentkÄ… WydziaĹ‚u Handlu Zagranicznego SzkoĹ‚y GĹ‚Ăłwnej Handlowej w Warszawie oraz Advanced Management Program IESE w Barcelonie.   

AUTOMATYKA


Z BRANĹťY

TECHNICZNA WSPĂ“Ĺ PRACA WAGO I FRONIUS POLSKA

POWSTAJE FABRYKA DETEKTORĂ“W PODCZERWIENI

Firmy WAGO i Fronius Polska planujÄ&#x2026; podjÄ&#x2026;Ä&#x2021; wspĂłĹ&#x201A;pracÄ&#x2122; w zakresie technicznej integracji sterownikĂłw WAGO PFC200 przeznaczonych do zarzÄ&#x2026;dzania i sterowania obiektami energetycznymi oraz falownikĂłw Fronius. UmoĹźliwi to zbudowanie kompleksowej oferty dla klastrĂłw energetycznych, duĹźych projektĂłw gminnych (szczegĂłlnie wymagajÄ&#x2026;cych integracji i  monitorowania wielu ĹşrĂłdeĹ&#x201A; OZE), zaawansowanego sterowania falownikami, np.  mocÄ&#x2026; biernÄ&#x2026;, w  oparciu o  moduĹ&#x201A;y pomiaru mocy WAGO, a takĹźe monitorowania i regulacji zarĂłwno maĹ&#x201A;ych (< 40 kWp), jak i duĹźych elektrowni fotowoltaicznych, rĂłwnieĹź ze wzglÄ&#x2122;du na wymagania OperatorĂłw SystemĂłw Dystrybucyjnych (OSD). KomunikacjÄ&#x2122; z OSD zapewniajÄ&#x2026; rozwiÄ&#x2026;zania WAGO Solar Park Management.

Firma z OĹźarowa Mazowieckiego VIGO System podpisaĹ&#x201A;a ze spĂłĹ&#x201A;kÄ&#x2026; Anna-Bud umowÄ&#x2122; na generalne wykonawstwo nowego zakĹ&#x201A;adu produkcji detektorĂłw podczerwieni w OĹźarowie Mazowieckim. WartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; umowy to blisko 22 mln zĹ&#x201A;otych. Uruchomienie fabryki, ktĂłrej budowa ma zakoĹ&#x201E;czyÄ&#x2021; siÄ&#x2122; jeszcze w tym roku, pozwoli na skokowe zwiÄ&#x2122;kszenie mocy produkcyjnych VIGO System. UmoĹźliwi teĹź realizacjÄ&#x2122; strategii globalnej ekspansji spĂłĹ&#x201A;ki, zakĹ&#x201A;adajÄ&#x2026;cej m.in. realizacjÄ&#x2122; zamĂłwieĹ&#x201E; duĹźych wolumenĂłw i serii, w tym rĂłwnieĹź dla odbiorcĂłw z nowych branĹź. Inwestycja ma takĹźe zapewniÄ&#x2021; wzrost wolumenu produkcji z obecnych 6 tys. sztuk do nawet 100 tys. detektorĂłw rocznie. â&#x20AC;&#x201C; Nowy zakĹ&#x201A;ad umoĹźliwi gruntownÄ&#x2026; przebudowÄ&#x2122; procesu produkcyjnego, przeksztaĹ&#x201A;cajÄ&#x2026;c nas w bardzo wydajnÄ&#x2026; firmÄ&#x2122; z branĹźy high-tech. Wyeliminowanie wÄ&#x2026;skich gardeĹ&#x201A; procesu produkcji, automatyzacja niektĂłrych czynnoĹ&#x203A;ci, zwiÄ&#x2122;kszenie efektywnoĹ&#x203A;ci â&#x20AC;&#x201C; wszystko to pozwoli nam przenieĹ&#x203A;Ä&#x2021; siÄ&#x2122; na wyĹźszy poziom biznesowy â&#x20AC;&#x201C; podkreĹ&#x203A;la Adam Piotrowski, prezes VIGO System.

 #$%&

 '(%&  

R E K L A M A

Connecting Global Competence

QMontaĹź i obsĹ&#x201A;uga QPrzemysĹ&#x201A;owe przetwarzanie obrazu QRobotyka przemysĹ&#x201A;owa QProfesjonalna robotyka serwisowa QRozwiÄ&#x2026;zania dla przemysĹ&#x201A;u 4.0 â&#x20AC;&#x201C; IT2Industry Q technologia napÄ&#x2122;dowa Q systemy pozycjonowania Q technologia sterowania Q sensoryka Q technologia zasilania Q technologia bezpieczeĹ&#x201E;stwa

Informacja: Biuro TargĂłw Monachijskich w Polsce, Warszawa tel. +48 22 620 4415, info@targiwmonachium.pl

The Leading Exhibition for Smart Automation and Robotics

June 19â&#x20AC;&#x201C;22, 2018 | Munich automatica-munich.com


Z BRANĹťY

WSPĂ&#x201C;LNA INICJATYWA IFM ELECTRONIC I POLITECHNIKI Ĺ&#x161;LÄ&#x201E;SKIEJ Politechnika Ĺ&#x161;lÄ&#x2026;ska uruchomiĹ&#x201A;a PracowniÄ&#x2122; Sensoryki i Sieci PrzemysĹ&#x201A;owych, ktĂłrej sponsorem jest partner przemysĹ&#x201A;owy uczelni â&#x20AC;&#x201C; firma ifm electronic. Laboratorium wchodzi w skĹ&#x201A;ad dziewiÄ&#x2122;ciu oddziaĹ&#x201A;Ăłw Laboratorium Automatyki, Mechatroniki, Zintegrowanych SystemĂłw Wytwarzania i Metod ZarzÄ&#x2026;dzania ProdukcjÄ&#x2026;. Pracownia zostaĹ&#x201A;a wyposaĹźona w nowoczesne czujniki pracujÄ&#x2026;ce z interfejsem IO-Link, komponenty sieciowe AS-interface oraz niezbÄ&#x2122;dne okablowanie systemowe. DziÄ&#x2122;ki wspĂłĹ&#x201A;pracy Politechniki Ĺ&#x161;lÄ&#x2026;skiej z ifm electronic studenci poznajÄ&#x2026; rozwiÄ&#x2026;zania PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 w zakresie akwizycji danych procesowych. Uruchomiona zostaĹ&#x201A;a rĂłwnieĹź prywatna chmura danych, serwisy agentowe oraz oprogramowanie SmartObserver. Za ich pomocÄ&#x2026;, na potrzeby analizy trendu oraz zapisu historycznego, gromadzone sÄ&#x2026; dane z uruchomionych w pracowni czujnikĂłw. W ten sposĂłb uczelnia prezentuje studen-

tom, na czym polega diagnostyka predykcyjna. Pracownie tego typu cieszÄ&#x2026; siÄ&#x2122; ogromnym zainteresowaniem wĹ&#x203A;rĂłd studentĂłw. PotwierdzajÄ&#x2026; to wyniki rekrutacji na kierunki, na ktĂłrych prowadzone sÄ&#x2026; zajÄ&#x2122;cia w tego typu obiektach. DziÄ&#x2122;ki dostÄ&#x2122;powi do najnowoczeĹ&#x203A;niejszego sprzÄ&#x2122;tu mĹ&#x201A;odzi inĹźynierowie majÄ&#x2026; moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; prowadzenia badaĹ&#x201E;, ktĂłre wczeĹ&#x203A;niej byĹ&#x201A;y poza ich zasiÄ&#x2122;giem.   )    

INNOWACJE Z WYKORZYSTANIEM USĹ UG NOWEJ GENERACJI Szybkie przetestowanie i zweryfikowanie nowych pomysĹ&#x201A;Ăłw na cyfrowy biznes, a takĹźe stworzenie prototypu systemu IT (tzw. MVP â&#x20AC;&#x201C; Minimum Viable Product) umoĹźliwia usĹ&#x201A;uga Ideation-as-a-service oferowana przez niektĂłrych dostawcĂłw IT. Aby jednak osiÄ&#x2026;gnÄ&#x2026;Ä&#x2021; poĹźÄ&#x2026;dane wyniki, usĹ&#x201A;uga musi bardzo precyzyjnie opisywaÄ&#x2021; proces pracy nad stworzeniem i rozwojem innowacji, a takĹźe rezultaty projektu. UsĹ&#x201A;uga Ideation-as-a-service i tego, jak naleĹźy korzystaÄ&#x2021; z tego typu usĹ&#x201A;ug, jest tematem raportu firmy Gartner â&#x20AC;&#x17E;Market Insight: Six Techniques to Maximize Digital Project Ideation Project Revenue and Marginsâ&#x20AC;?. Jak podkreĹ&#x203A;lono w analizie dostawcy usĹ&#x201A;ugi muszÄ&#x2026; jasno zdefiniowaÄ&#x2021;

caĹ&#x201A;y proces, a takĹźe jakie czynnoĹ&#x203A;ci zostanÄ&#x2026; wykonane w jej ramach, aby klienci zrozumieli, czego mogÄ&#x2026; siÄ&#x2122; spodziewaÄ&#x2021; po tej usĹ&#x201A;udze. Precyzyjne zdefiniowanie rĂłl pomaga klientom w lepszym doborze uczestnikĂłw projektu wewnÄ&#x2026;trz wĹ&#x201A;asnej organizacji, a takĹźe w Ĺ&#x201A;atwiejszym przekazywaniu tego, czego oczekuje siÄ&#x2122; od tych osĂłb. â&#x20AC;&#x201C; Celowe eksperymentowanie, akceptacja moĹźliwoĹ&#x203A;ci poraĹźki i pomaganie klientom w Ĺ&#x203A;wiadomym wykraczaniu poza ich organizacyjnÄ&#x2026; strefÄ&#x2122; komfortu w myĹ&#x203A;leniu o nowych pomysĹ&#x201A;ach to  krytyczne elementy nowej generacji usĹ&#x201A;ug Ideation-as-a-service â&#x20AC;&#x201C; podkreĹ&#x203A;la autor raportu Rob Addy.  % 

INTELIGENTNE MIASTA WYGENERUJÄ&#x201E; REKORDOWY DOCHĂ&#x201C;D WedĹ&#x201A;ug prognoz Frost&Sullivan do 2050 r. ponad 80% populacji krajĂłw rozwiniÄ&#x2122;tych bÄ&#x2122;dzie mieszkaĹ&#x201A;o w miastach, a w paĹ&#x201E;stwach rozwijajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; ten wskaĹşnik przekroczy 60%. Tym zmianom bÄ&#x2122;dzie towarzyszyĹ&#x201A;o powstawanie inteligentnych miast, usprawniajÄ&#x2026;ce urbanizacjÄ&#x2122;. Eksperci Frost&Sullivan przewidujÄ&#x2026;, Ĺźe do 2025 r. inteligentne miasta przyniosÄ&#x2026; dochĂłd o  wartoĹ&#x203A;ci ponad 2  bln dolarĂłw. PrzeĹ&#x201A;omowe dla rozwoju takich aglomeracji bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; sztuczna inteligencja, spersonalizowana opieka medyczna, wykorzy-

10

stanie robotĂłw, zaawansowane systemy wspomagania kierowcĂłw (ADAS) i rozproszone ĹşrĂłdĹ&#x201A;a energii. Najszybszy rozwĂłj inteligentnych sieci energetycznych jest prognozowany w regionie Azji i Pacyfiku. Ponad 50% wszystkich azjatyckich inteligentnych miast bÄ&#x2122;dzie zlokalizowanych w Chinach, a projekty z nimi zwiÄ&#x2026;zane z przyniosÄ&#x2026; do 2025 r. chiĹ&#x201E;skiej gospodarce 320 mld dolarĂłw. W USA Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czna wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; rynku inteligentnych budynkĂłw, wraz z wartoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; czujnikĂłw, systemĂłw, urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, systemĂłw sterujÄ&#x2026;cych i  oprogramowania, ma  osiÄ&#x2026;gnÄ&#x2026;Ä&#x2021; poziom 5,74 mld dolarĂłw do 2020 r. Z kolei Europa bÄ&#x2122;dzie szczyciÄ&#x2021; siÄ&#x2122; najwyĹźszÄ&#x2026; na Ĺ&#x203A;wiecie liczbÄ&#x2026; projektĂłw zwiÄ&#x2026;zanych z inteligentnymi miastami, gĹ&#x201A;Ăłwnie ze wzglÄ&#x2122;du na zaangaĹźowanie w rozwĂłj tego typu inicjatyw przejawiane przez KomisjÄ&#x2122; EuropejskÄ&#x2026;.   



AUTOMATYKA


RUSZYĹ NABĂ&#x201C;R W KONKURSIE NA INNOWACJE 17 kwietnia 2018  r. Polska Agencja Rozwoju PrzedsiÄ&#x2122;biorczoĹ&#x203A;ci rozpoczÄ&#x2122;Ĺ&#x201A;a nabĂłr w  konkursie na inwestycje w ramach â&#x20AC;&#x17E;BonĂłw na innowacje dla MĹ&#x161;Pâ&#x20AC;?. Firmy mogÄ&#x2026; uzyskaÄ&#x2021; wsparcie w wysokoĹ&#x203A;ci nawet 560 tys. zĹ&#x201A; na wdroĹźenie projektu zakoĹ&#x201E;czonego sukcesem we wczeĹ&#x203A;niejszych konkursach w zakresie usĹ&#x201A;ug. Innowacja musi byÄ&#x2021; opracowana w ramach usĹ&#x201A;ugi dofinansowanej w jednym z dotychczasowych naborĂłw poddziaĹ&#x201A;ania 2.3.2 Programu Operacyjnego Inteligentny RozwĂłj. Oznacza to, Ĺźe  ze wsparcia bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; mogli skorzystaÄ&#x2021; mikro-, mali i Ĺ&#x203A;redni przedsiÄ&#x2122;biorcy, ktĂłrzy majÄ&#x2026; zaakceptowany przez PARP wniosek o pĹ&#x201A;atnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; koĹ&#x201E;cowÄ&#x2026; w jednym z dotychczasowych â&#x20AC;&#x17E;BonĂłw na innowacje dla MĹ&#x161;Pâ&#x20AC;?. Aplikacje moĹźna skĹ&#x201A;adaÄ&#x2021; do 4 stycznia 2019 r. Wsparcie obejmuje wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznie realizacjÄ&#x2122; inwestycji poczÄ&#x2026;tkowej zwiÄ&#x2026;zanej z wdroĹźeniem w przedsiÄ&#x2122;biorstwie wnioskodawcy innowacji technologicznej opracowanej przez jednostkÄ&#x2122; naukowÄ&#x2026; w ramach konkursu usĹ&#x201A;ugowego â&#x20AC;&#x17E;BonĂłw na innowacje dla MĹ&#x161;Pâ&#x20AC;?.

Tworzymy bezpieczne miejsca pracy. WyĹ&#x201A;Ä&#x2026;czniki pozycyjne PS116 Â&#x192; Budowa moduĹ&#x201A;owa â&#x20AC;&#x201C; dowolna dĹşwignia do kaĹźdego wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznika

 *  $+ ,-+ * ." /

Â&#x192; Kompaktowe wymiary - minimum wymaganego miejsca

TRANSPORT O PODWYĹťSZONYM STANDARDZIE

Â&#x192; Ĺ atwiejsze magazynowanie, krĂłtszy czas montaĹźu

Â&#x192; MoĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; adaptacji do róşnorodnych

  !

5/2018

zastosowaĹ&#x201E;

Â&#x192; StopieĹ&#x201E; ochrony IP66 / IP67 Â&#x192; Niezawodna praca nawet w ciÄ&#x2122;Ĺźkich warunkach www.schmersal.pl

R E K L A M A

Firmy Charoen Pokphand Foods (CPF), Ĺ&#x203A;wiatowy lider wĹ&#x203A;rĂłd producentĂłw drobiu, wieprzowiny i innych produktĂłw rolnych oraz najwiÄ&#x2122;kszy na Ĺ&#x203A;wiecie producent pasz i krewetek, wprowadziĹ&#x201A; w swoim tajlandzkim oddziale systemy transportowe o podwyĹźszonych standardach higienicznych wyposaĹźone w silniki bÄ&#x2122;bnowe firmy Interroll. W zwiÄ&#x2026;zku z rosnÄ&#x2026;cym popytem firma CPF musiaĹ&#x201A;a znacznie zwiÄ&#x2122;kszyÄ&#x2021; swoje zdolnoĹ&#x203A;ci produkcyjne, jednoczeĹ&#x203A;nie automatyzujÄ&#x2026;c przetwarzanie ĹźywnoĹ&#x203A;ci, aby zaspokoiÄ&#x2021; potrzeby konsumentĂłw w Tajlandii i poza niÄ&#x2026;. Jednym z najwaĹźniejszych problemĂłw byĹ&#x201A;o zapewnienie obsĹ&#x201A;ugi zgodnej z filozofiÄ&#x2026; firmy, wymagajÄ&#x2026;cej higienicznego wytwarzania wszystkich produktĂłw z kurczaka oraz 100-proc. bezpieczeĹ&#x201E;stwa ich spoĹźycia. Silniki bÄ&#x2122;bnowe Interroll sprawdziĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; doskonale w poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeniu z taĹ&#x203A;mami transportowymi Soliflex PRO firmy Ammeraal Beltech, sÄ&#x2026; Ĺ&#x201A;atwe w czyszczeniu i zapewniajÄ&#x2026; duĹźÄ&#x2026; odpornoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na chemikalia stosowane w przetwĂłrstwie ĹźywnoĹ&#x203A;ci.


Z BRANĹťY

ADEUNIS I ARC INFORMATIQUE INTEGRUJÄ&#x201E; ROZWIÄ&#x201E;ZANIA DwĂłch graczy dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cych na rynku technologii IoT â&#x20AC;&#x201C; firmy ARC Informatique i Adeunis â&#x20AC;&#x201C; stworzyĹ&#x201A;o w uniwersyteckim szpitalu Grenoble Alpes system zarzÄ&#x2026;dzania budynkiem oparty na czujnikach IoT. SpĂłĹ&#x201A;ki zintegrowaĹ&#x201A;y swoje rozwiÄ&#x2026;zania z istniejÄ&#x2026;cym systemem zarzÄ&#x2026;dzania budynkiem z technologiÄ&#x2026; LoRaWAN. WĹ&#x201A;adzom szpitala zaleĹźaĹ&#x201A;o na realizacji przedsiÄ&#x2122;wziÄ&#x2122;cia z wykorzystaniem posiadanego juĹź oprogramowania BMS, bez dodatkowych warstw

programowych. Ĺ&#x161;rodowisko PcVue, opracowane przez ARC Informatique, stanowi system BMS zarzÄ&#x2026;dzajÄ&#x2026;cy dwiema lokalizacjami szpitala. Po przygotowaniu i instalacji infrastruktury LoRaWAN przez zespĂłĹ&#x201A; z firmy Adeunis, zainstalowano czujniki Adeunis IoT PULSE do odczytu wskazaĹ&#x201E; wodomierzy w zewnÄ&#x2122;trznych lokalizacjach szpitala uniwersyteckiego w Grenoble. Inne czujniki wykrywajÄ&#x2026; wahania temperatury w newralgicznych miejscach, takich jak magazyny lekĂłw. Realizacja projektu przekĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; na znaczne oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;ci zarĂłwno podczas uruchamiania, jak i eksploatacji obiektĂłw szpitalnych. Co wiÄ&#x2122;cej, instalacja infrastruktury LoRaWAN pozwala na wprowadzenie wielu nowych usĹ&#x201A;ug dziÄ&#x2122;ki dodatkowym czujnikom zintegrowanym z  unkcjami przetwarzania danych PcVue.   !

KONCENTRACJA NA CHMURZE Firma Passus poinformowaĹ&#x201A;a o inwestycji w nowÄ&#x2026; spĂłĹ&#x201A;kÄ&#x2122; Chaos Gears, ktĂłra specjalizuje siÄ&#x2122; w realizacji projektĂłw cloud dla duĹźych firm i instytucji, a takĹźe szybko rozwijajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; start-upĂłw. SpĂłĹ&#x201A;ka koncentruje swojÄ&#x2026; ofertÄ&#x2122; wokĂłĹ&#x201A; chmury, a w szczegĂłlnoĹ&#x203A;ci technologii Amazon Web Services (AWS), udostÄ&#x2122;pniajÄ&#x2026;c szereg usĹ&#x201A;ug i narzÄ&#x2122;dzi sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026;cych automatyzacji procesu migracji oraz zarzÄ&#x2026;dzania infrastrukturÄ&#x2026; i aplikacjami w chmurze. â&#x20AC;&#x201C; Oferta Chaos Gears jest komplementarna wobec oferty Passus, ktĂłry ma w swoim portfolio rozwiÄ&#x2026;zania dla duĹźych organizacji zapewniajÄ&#x2026;ce bezpieczny i wydajny dostÄ&#x2122;p do chmury, m.in. firm Riverbed i Symantec. Liczymy na to, Ĺźe Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czÄ&#x2026;c nasze portfolio rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; oraz doĹ&#x203A;wiadczenie w obsĹ&#x201A;udze najwiÄ&#x2122;kszych polskich organizacji z kompetencjami Chaos Gears stworzymy nowy standard usĹ&#x201A;ug cloud, ktĂłry przyĹ&#x203A;pieszy adaptacjÄ&#x2122; chmury przez polskie i miÄ&#x2122;dzynarodo-

we organizacje, a takĹźe uĹ&#x201A;atwi, zautomatyzuje i przyspieszy rozwĂłj start-upĂłw â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Dariusz Kostanek, czĹ&#x201A;onek zarzÄ&#x2026;du w spĂłĹ&#x201A;ce Passus.  *,    !"

NOWY DYREKTOR ZARZÄ&#x201E;DZAJÄ&#x201E;CY DASSAULT SYSTĂ&#x2C6;MES W REGIONIE EUROCENTRAL Od 30 marca 2018 r. Klaus LĂśckel, jako dyrektor zarzÄ&#x2026;dzajÄ&#x2026;cy Dassault Systèmes w regionie EuroCentral, nadzoruje dziaĹ&#x201A;ania firmy w siedmiu krajach â&#x20AC;&#x201C; Niemczech, Austrii, Szwajcarii, Czechach, Polsce oraz na WÄ&#x2122;grzech i SĹ&#x201A;owacji. W ostatnich dwĂłch latach Klaus LĂśckel peĹ&#x201A;niĹ&#x201A; funkcjÄ&#x2122; dyrektora sprzedaĹźy we wspomnianym regionie EuroCentral. Jego nowy zakres obowiÄ&#x2026;zkĂłw obejmuje m.in. wzmocnienie aktywnoĹ&#x203A;ci biznesowej Dassault Systèmes na rynkach lokalnych oraz w Europie Centralnej. Klaus LĂśckel jest zwiÄ&#x2026;zany z firmÄ&#x2026; Dassault Systèmes od

12

2013 r. WczeĹ&#x203A;niej pracowaĹ&#x201A; dla firm SAP i Daimler, w obu peĹ&#x201A;niÄ&#x2026;c stanowiska menedĹźerskie. â&#x20AC;&#x201C; Dassault Systèmes stoi na czele â&#x20AC;&#x17E;renesansu przemysĹ&#x201A;owegoâ&#x20AC;? â&#x20AC;&#x201C; nowego podejĹ&#x203A;cia do wynalazczoĹ&#x203A;ci, uczenia siÄ&#x2122; i produkowania, ktĂłre siÄ&#x2122;ga duĹźo dalej niĹź PrzemysĹ&#x201A; 4.0 i w procesie wytwĂłrczym uwzglÄ&#x2122;dnia rolÄ&#x2122; ludzi, sposĂłb uĹźytkowania produktĂłw, oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; zasobĂłw oraz zrĂłwnowaĹźony rozwĂłj. Naszym celem jest ksztaĹ&#x201A;towanie przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci Ĺ&#x203A;wiata przez dÄ&#x2026;Ĺźenie do innowacji, przy jednoczesnym poszanowaniu tradycyjnych wartoĹ&#x203A;ci i dostarczaniu innowatorom narzÄ&#x2122;dzi sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026;cych do zdobywania oraz dzielenia know-how po to, by mogli lepiej wyobraziÄ&#x2021; sobie przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; przemysĹ&#x201A;u. Moim zadaniem bÄ&#x2122;dzie implementacja tej idei w regionie EuroCentral â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Klaus LĂśckel.  0  1

AUTOMATYKA


Z BRANŻY

IGE+XAO W GRUPIE SCHNEIDER ELECTRIC Organ Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (AMF) opublikował wyniki publicznej oferty przyjaznego przejęcia zainicjowanej przez Schneider Electric Industries SAS. Oznacza to, że grupa IGE+XAO stała się częścią dużej międzynarodowej grupy Schneider Electric. Jednocześnie zachowuje autonomię – nadal będzie obsługiwać swoich klientów oraz rozwijać dotychczasową działalność we współpracy z producentami

TRANSFORMACJA CYFROWA WYZWANIEM PONAD MIARĘ?

osprzętu elektrycznego. – Z zadowoleniem przyjąłem informację o sfinalizowaniu operacji, która pozwoli na wdrożenie wielotorowej współpracy ze Schneider Electric. Dzięki temu nasi klienci, partnerzy oraz współpracownicy będą korzystać z silniejszej, bardziej innowacyjnej i szerszej obecności na arenie międzynarodowej marki IGE+XAO wspieranej przez wiodącego, międzynarodowego lidera, obecnego w ponad 100 krajach. 2018 r. zapowiada się dynamicznie w związku z pojawieniem się nowych wersji naszych flagowych rozwiązań, m.in. nowej generacji produktów SEE Electrical Building – mówi Alain Di Crescenzo, CEO IGE+XAO.

Nowe technologie informatyczne mogą zwiększyć wydajność fabryk nawet o kilkadziesiąt procent, jednak ich pełna implementacja jest poza zasięgiem większości producentów – takie wnioski płyną z najnowszego raportu Deloitte „The Fourth Industrial Revolution is here – are you ready?”. W badaniu przeprowadzonym w  19  krajach wśród 1600 menedżerów wyższego szczebla jedynie 14% ankietowanych stwierdziło, że uważają swoją organizację za w pełni gotową na cyfrową transformację produkcji. Pozostałe 86% nie postrzega swoich firm jako w pełni gotowych na szeroko zakrojoną implementację rozwiązań spod znaku Przemysłu 4.0, chociaż deklaruje, że stara się szkolić kadrę zgodnie z wymaganiami czwartej rewolucji przemysłowej. Jednocześnie jednak 65% respondentów deklaruje kontynuację bieżącego systemu edukacji pracowników, podczas gdy zaledwie 35% planuje wprowadzenie zasadniczych zmian w tej materii. Takie zmiany są tym bardziej istotne, że rosnący poziom automatyzacji i rozwój sztucznej inteligencji przybierają na sile i redefiniują miejsce człowieka w procesach produkcyjnych.

 (%234$&

 0,

R E K L A M A

5/2018

13


Z BRANĹťY

ITM POD ZNAKIEM PRZEMYSĹ U 4.0 Podczas zbliĹźajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; wielkimi krokami poznaĹ&#x201E;skich targĂłw ITM duĹźy nacisk bÄ&#x2122;dzie poĹ&#x201A;oĹźony na prezentowanie rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; z zakresu transformacji cyfrowej. Z myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o tym w trakcie tegorocznej edycji bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; wyodrÄ&#x2122;bnione powiÄ&#x2026;zane z tematem cyfryzacji Ĺ&#x203A;cieĹźki zwiedzania: â&#x20AC;&#x17E;Na drodze do PrzemysĹ&#x201A;u 4.0â&#x20AC;? i â&#x20AC;&#x17E;Druk 3D w przemyĹ&#x203A;leâ&#x20AC;?. â&#x20AC;&#x201C; Najnowsze dane z gospodarki potwierdzajÄ&#x2026;, Ĺźe Polska ma potencjaĹ&#x201A;, by byÄ&#x2021; aktywnym uczestnikiem przemysĹ&#x201A;owej rewolucji. Gospodarka

rozwija siÄ&#x2122; szybko, a inwestycje wreszcie ruszyĹ&#x201A;y. NajbliĹźsze targi ITM w Poznaniu pokaĹźÄ&#x2026;, jak polskie firmy mogÄ&#x2026; zbudowaÄ&#x2021; przewagÄ&#x2122; nad konkurencjÄ&#x2026;, by odnosiÄ&#x2021; kolejne sukcesy na Ĺ&#x203A;wiecie â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Jerzy Wonka, dyrektor ds. rozwoju firmy InfoCredit, zajmujÄ&#x2026;cej siÄ&#x2122; zbieraniem, dostarczaniem i analizÄ&#x2026; danych gospodarczych. Wydarzeniu zaplanowanemu na 5â&#x20AC;&#x201C;8 czerwca 2018 r. towarzyszyÄ&#x2021; bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; cztery dodatkowe imprezy wystawiennicze, ktĂłrych pokrewna tematyka wpisuje siÄ&#x2122; w ideÄ&#x2122; integracji branĹź: Targi 3D Solutions dla przedstawicieli branĹźy skanu i druku 3D, Targi Logistyki, Magazynowania i Transportu Modernlog dla logistyki w przemyĹ&#x203A;le, Forum Odlewnicze Focast oraz Targi Kooperacji PrzemysĹ&#x201A;owej Subcontracting.  5*

MiR DOĹ Ä&#x201E;CZA DO TERADYNE Teradyne Inc. oraz udziaĹ&#x201A;owcy Mobile Industrial Robots (MiR) ogĹ&#x201A;osili nabycie prywatnej spĂłĹ&#x201A;ki MiR z Odense w Danii za kwotÄ&#x2122; 121 mln euro (148 mln dolarĂłw) netto gotĂłwkÄ&#x2026; plus 101 mln euro (124 mln dolarĂłw przy aktualnym kursie wymiany), oczekujÄ&#x2026;c speĹ&#x201A;nienia okreĹ&#x203A;lonych celĂłw w zakresie wynikĂłw do 2020 r. MiR jest wiodÄ&#x2026;cym dostawcÄ&#x2026; wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cych autonomicznych robotĂłw mobilnych (AMR) na potrzeby zastosowaĹ&#x201E; przemysĹ&#x201A;owych. â&#x20AC;&#x201C; DoĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie do Teradyne daje nam nowe moĹźliwoĹ&#x203A;ci, jeĹźeli chodzi o inwestycje z zakresu inĹźynierii i rozwoju produktĂłw, abyĹ&#x203A;my mogli zapewniÄ&#x2021; klientom wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; oraz wzmocniÄ&#x2021; naszÄ&#x2026; wiodÄ&#x2026;cÄ&#x2026; pozycjÄ&#x2122; na rynku przemysĹ&#x201A;owych autonomicznych robo-

tĂłw mobilnych. OgĂłlnoĹ&#x203A;wiatowy zasiÄ&#x2122;g Teradyne, Ĺ&#x203A;wiatowej klasy kompetencje z zakresu inĹźynierii i wsparcia, potencjaĹ&#x201A; finansowy oraz sprawdzony model wykorzystania tych mocnych stron pomoĹźe nam rozwijaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; na nowych i istniejÄ&#x2026;cych juĹź globalnych rynkach â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Thomas Visti, dyrektor generalny MiR. Rynek AMR jest nowo powstaĹ&#x201A;Ä&#x2026; kategoriÄ&#x2026; w wartym okoĹ&#x201A;o 1,1 mld dolarĂłw segmencie systemĂłw logistycznych na rynku profesjonalnych usĹ&#x201A;ug wykonywanych z udziaĹ&#x201A;em robotĂłw i oczekuje siÄ&#x2122; jego szybkiego wzrostu w nastÄ&#x2122;pnych latach.   , 5

ABB BUDUJE CENTRUM INNOWACJI I SZKOLEĹ&#x192; W AUSTRII ABB zainwestuje 100 mln euro w budowÄ&#x2122; nowoczesnego kampusu innowacyjno-szkoleniowego w austriackim Eggelsbergu, gdzie swojÄ&#x2026; siedzibÄ&#x2122; ma firma B&R przejÄ&#x2122;ta przez koncern w 2017 r. BÄ&#x2122;dzie to najwiÄ&#x2122;ksza inwestycja w dziedzinie automatyki przemysĹ&#x201A;owej w ponad 130-letniej historii ABB. DziÄ&#x2122;ki niej w Austrii powstanie okoĹ&#x201A;o 1000 nowych miejsc pracy w obszarze zaawansowanych technologii. W nowym kampusie opracowywane bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; technologie dla fabryki przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci, oparte na platformie ABB Ability, dziÄ&#x2122;ki ktĂłrej produkcja odbywa siÄ&#x2122; autonomicznie za poĹ&#x203A;rednictwem

14

inteligentnych maszyn i robotĂłw komunikujÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; za pomocÄ&#x2026; chmury. Inwestycja wpisuje siÄ&#x2122; w strategiÄ&#x2122; Next Level ogĹ&#x201A;oszonÄ&#x2026; przez ABB w 2014 r., ktĂłra definiuje innowacje jako gĹ&#x201A;ĂłwnÄ&#x2026; siĹ&#x201A;Ä&#x2122; napÄ&#x2122;dowÄ&#x2026; rentownego wzrostu. Kampus zajmie obszar 35 000 m2. OprĂłcz najnowoczeĹ&#x203A;niejszych laboratoriĂłw badawczo-rozwojowych, ktĂłre opracujÄ&#x2026; i przetestujÄ&#x2026; nowe technologie automatyzacji â&#x20AC;&#x201C; od systemĂłw sterowania przemysĹ&#x201A;owego po uczenie maszynowe i sztucznÄ&#x2026; inteligencjÄ&#x2122; â&#x20AC;&#x201C; powstanie rĂłwnieĹź Akademia Automatyzacji. Jej rolÄ&#x2026; bÄ&#x2122;dzie szkolenie i edukacja klientĂłw, partnerĂłw, a takĹźe pracownikĂłw w obszarze technologii rozwijanych w kampusie. Budowa ma potrwaÄ&#x2021; do 2020 r. Po jej zakoĹ&#x201E;czeniu jednostka w Eggelsbergu bÄ&#x2122;dzie jednym z najwiÄ&#x2122;kszych centrĂłw badawczo-rozwojowych ABB.  $66

AUTOMATYKA


Z BRANĹťY

POLSKIE INNOWACJE DOCENIONE W ROSJI W trakcie XXI Moskiewskiego MiÄ&#x2122;dzynarodowego Salonu WynalazkĂłw i Innowacyjnych Technologii Archimedes 2018, podczas ktĂłrego 28 krajĂłw zaprezentowaĹ&#x201A;o blisko 700 wynalazkĂłw, reprezentanci Polski otrzymali 11 zĹ&#x201A;otych medali, dwa srebrne i jeden brÄ&#x2026;zowy. W trakcie imprezy, ktĂłra odbywaĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; w dniach 5â&#x20AC;&#x201C;8 kwietnia 2018 r. Polacy zaprezentowali 14 innowacyjnych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; w róşnych kategoriach tematycznych. AĹź trzy zĹ&#x201A;ote medale trafiĹ&#x201A;y do Bydgoszczy. Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczy zostaĹ&#x201A; wyróşniony za dwa rozwiÄ&#x2026;zania â&#x20AC;&#x201C; konstrukcjÄ&#x2122; mieszalnika materiaĹ&#x201A;Ăłw ziarnistych z wibracyjnym ukĹ&#x201A;adem napÄ&#x2122;dowym zataczajÄ&#x2026;co-Ĺ&#x203A;rubowym oraz mieszadĹ&#x201A;o stacjonarne do suszarki i mieszalnika materiaĹ&#x201A;Ăłw ziarnistych, pracujÄ&#x2026;cego z wibracyjnym ukĹ&#x201A;adem napÄ&#x2122;dowym zataczajÄ&#x2026;co-Ĺ&#x203A;rubowym. Z kolei Uniwersytet Kazimierza Wielkiego otrzymaĹ&#x201A; medal za drukowany egzoszkielet pasywny dla dzieci z osĹ&#x201A;abieniem koĹ&#x201E;czyn. WĹ&#x203A;rĂłd innych zĹ&#x201A;otych medalistĂłw znalazĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; m.in. Instytut Metali NieĹźelaznych oraz Instytut Fizyki PAN. IMN opracowaĹ&#x201A; technologiÄ&#x2122; otrzymywania stopĂłw normowanych miedzi i aluminium z frakcji metalicznych pochodzÄ&#x2026;cych z przerobu odpadĂłw ZSEE lub kabli miedzianych i aluminiowych, natomiast drugi â&#x20AC;&#x201C; innowacyjne ogniwa fotowoltaiczne oparte na heterozĹ&#x201A;Ä&#x2026;czu n-ZnO/p-Si.  *  $+ *-

Strona internetowa wobit.com.pl zyskaĹ&#x201A;a nowy wyglÄ&#x2026;d, ktĂłry umoĹźliwia jeszcze szybsze i wygodniejsze niĹź dotÄ&#x2026;d wyszukiwanie produktĂłw oraz usĹ&#x201A;ug zgodnych z oczekiwaniami odbiorcĂłw. W zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od potrzeb uĹźytkownicy mogÄ&#x2026; wybraÄ&#x2021; jeden produkt lub kompleksowe rozwiÄ&#x2026;zanie dopasowane do wymagaĹ&#x201E; okreĹ&#x203A;lonej aplikacji. Witryna zostaĹ&#x201A;a teĹź zoptymalizowana wedĹ&#x201A;ug wymagaĹ&#x201E; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; mobilnych, dziÄ&#x2122;ki czemu znalezienie potrzebnych informacji jest Ĺ&#x201A;atwe, niezaleĹźnie od tego, jaki interfejs jest uĹźywany. Kluczowe zalety nowego serwisu internetowego to uporzÄ&#x2026;dkowany ukĹ&#x201A;ad treĹ&#x203A;ci, wygodne przeglÄ&#x2026;danie na smartfonach i tabletach oraz Ĺ&#x201A;atwy dostÄ&#x2122;p do najbardziej potrzebnych zakĹ&#x201A;adek.  #&"

0  - + - -      

5/2018

R E K L A M A

WITRYNA WObit W NOWEJ ODSĹ ONIE

15


PRODUKTY

NOWA GENERACJA REGULATORÓW TEMPERATURY Firma Omron opracowała serię regulatorów NX-TC wykorzystujących technikę regulacji adaptacyjnej. To rozwiązanie wykrywa zmiany zachodzące w procesie w wyniku regulacji i dostosowuje odpowiednio parametry członów PID. Rezultatem jest dobrze dostrojony algorytm regulatora PID oraz stabilna regulacja temperatury. W serii NX-TC specjalne czujniki temperatury z szybką detekcją umożliwiają umieszczenie ich bliżej powierzchni zgrzewania. Z kolei specjalnie opracowane wbudowane algo-

rytmy, takie jak automatyczna regulacja filtra, pomagają tłumić wahania temperatury, co daje lepszą jakość zgrzewania. Seria NX-TC została wyposażona w funkcję dostosowania wydatku wody chłodzącej, która ogranicza do minimum wahania temperatury, a jednocześnie zwiększa wydajność produkcji przy jednoczesnym zachowaniu jakości. Regulatory dostępne są w dwóch wielkościach: NX-TC2 (2 pętle o szerokości 12 mm) i NX-TC3 (4 pętle o szerokości 24 mm). Mają uniwersalne wejścia dla czujników t/c i Pt 100. Typ wyjścia sterującego – napięcie wyjściowe (PNP 24 V DC/21 mA/punkt), liniowy prąd wyjściowy (0/4–20 mA). Połączenie z magistralą Fieldbus może być realizowane za pomocą sprzęgacza komunikacyjnego przez Ethernet IP i EtherCAT.  &

AUTOMATYZACJA PROCESÓW I ZAKŁADÓW PRODUKCYJNYCH Z APROL R 4.2 Firma B&R przedstawiła nową wersję systemu sterowania procesami APROL R 4.2. Rozwiązanie dla automatyzacji procesów i zakładów produkcyjnych zawiera liczne nowe funkcjonalności, jak komunikacja w chmurze OPC UA i MQTT oraz oferuje tworzenie interfejsu użytkownika w nowoczesnej formie „Dark style”. APROL R 4.2 zawiera dodatkowe opcje komunikacji SSL/TLS oraz wiele nowych funkcji optymalizujących wydajność instalacji technologicznych i procesów. Obejmują one monitorowanie wydajności, funkcje monitorowania warunków pracy, rozbudowane narzędzia analizy biznesowej oraz zoptymalizowane zarządzanie alarmami. Firma B&R rozbudowała również system APROL w zakresie sterowania procesami, dodając nowe funkcje, takie jak blok strojenia regulatorów

PID oparty na metodzie częstotliwości skończonej. Interfejs typu „Dark style” nadaje stacji operatorskiej przejrzysty, nowoczesny wygląd, ułatwia obsługę i sprawia, że jest ona bardziej intuicyjna. Ogólny stan procesu przedstawiony jest na wygodnym wykresie radarowym. Pełen zakres opcji redundancji został wprowadzony jako standardowe funkcjonalności systemu APROL. Sprawia to, że systemy o wysokiej dostępności są atrakcyjną opcją nawet dla mniejszych aplikacji. APROL obsługuje redundancję na każdym poziomie. Sieć operatorska, sieć procesowa, serwery Runtime i kontrolery mogą zostać zredundowane za pomocą standardowych komponentów.  6,

SYSTEM ZARZĄDZANIA BUDYNKIEM W TECHNOLOGII LoRaWAN Adeunis i ARC Informatique integrują swoje rozwiązania z  istniejącym systemem zarządzania budynkiem (BMS) wykorzystującym technologię LoRaWAN. Środowisko PcVue, opracowane przez ARC Informatique, stanowi system BMS zarządzający dwiema lokalizacjami uniwersyteckiego szpitala Grenoble Alpes – GTB i GTE. Architektura LoRaWAN umożliwia ustanowienie sieci prywatnej, w szczególności w wewnętrznych i głębokich konfiguracjach wewnętrznych, a jednocześnie korzystanie z zasięgu sieci LoRaWAN „Long Range”. Po  przygotowaniu i  instalacji infrastruktury LoRaWAN przez zespół z firmy Adeunis, zainstalowano czujniki Adeunis IoT „PULSE” do odczytu wskazań wodomierzy oraz czujniki wahania temperatury w newralgicznych miejscach, takich jak magazyny leków.

16

Integracja sieci LoRaWAN w GTB PcVue pozwala na odczyt sygnałów sprzężenia zwrotnego z czujników pracujących w istniejącym systemie nadzoru BMS. Dane z czujników są uzupełniane przez PcVue o informacje na  temat poziomów progowych, alarmów, krzywych itd. Integracja danych serwisowych IoT jest realizowana poprzez monitorowanie pozostałego czasu pracy baterii czujników i ich lokalizacji w budynku. Instalacja infrastruktury LoRaWAN pozwala na wprowadzenie wielu nowych usług dzięki dodatkowym czujnikom zintegrowanym z funkcjami przetwarzania danych PcVue.  $ 

AUTOMATYKA


PRODUKTY

MAGISTRALE KOMUNIKACYJNE POD OCHRONÄ&#x201E; WszechobecnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; Internetu oraz rozwĂłj komunikacji Ethernet czy ProfiNet w warunkach przemysĹ&#x201A;owych wymuszajÄ&#x2026; uwzglÄ&#x2122;dnienie dodatkowych Ĺ&#x203A;rodkĂłw ochrony, zapewniajÄ&#x2026;cych bezpieczne dziaĹ&#x201A;anie systemĂłw. JuĹź nie tylko ochrona obwodĂłw zasilania, ale takĹźe i linii komunikacyjnych, stajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; waĹźnymi tematami, zwĹ&#x201A;aszcza tam, gdzie koszty braku dyspozycyjnoĹ&#x203A;ci systemĂłw czy maszyn sÄ&#x2026; bardzo duĹźe. DT-LAN- CAT. 6+ to przemysĹ&#x201A;owy adapter do ochrony przed przepiÄ&#x2122;ciami dla instalacji Ethernet wg klasy EA (CAT.6A), jak i dla Gigabit-Ethernet (do 10 Gb/s), Token Ring, FDDI/CDDI, ISDN, DS1. Znajduje rĂłwnieĹź zastosowanie przy ochronie obwodĂłw w komunikacji ProfiNet w aplikacjach przemysĹ&#x201A;owych, ktĂłrych liczba ciÄ&#x2026;gle roĹ&#x203A;nie.

UkĹ&#x201A;ad elektryczny realizuje ochronÄ&#x2122; wszystkich oĹ&#x203A;miu drĂłg. Ogranicznik moĹźe byÄ&#x2021; teĹź stosowany do aplikacji Power over Ethernet (PoE+), Mode A i Mode B. MoĹźe byÄ&#x2021; rĂłwnieĹź stosowany w energetyce do ochrony transmisji zgodnej ze standardem IEC 61850. Adapter przyĹ&#x201A;Ä&#x2026;czany jest wtykami RJ45, rĂłwnieĹź ekranowanymi. Przy montaĹźu mechanicznym na szynie DIN/TH nastÄ&#x2122;puje elektryczne poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie z obwodem PE. Tam, gdzie jest brak szyn noĹ&#x203A;nych, do przyĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia adaptera do lokalnej szyny PE uĹźywa siÄ&#x2122; wkĹ&#x201A;adki z przewodem. Przed kontrolÄ&#x2026; izolacji wtyki komunikacyjne naleĹźy odĹ&#x201A;Ä&#x2026;czaÄ&#x2021;, aby ogranicznik nie ulegĹ&#x201A; zniszczeniu. PHOENIX CONTACT Sp. z o.o.  7 6  - 89:8; " <=$

8>:<>9 #  7 9> <;? @A >@ ---7 B !  7

PODWĂ&#x201C;JNY CHWYTAK FIRMY On Robot Kopenhaska spĂłĹ&#x201A;ka Osvald Jensen zwiÄ&#x2122;kszyĹ&#x201A;a wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; obrabiarek CNC, wyposaĹźajÄ&#x2026;c je w chwytaki RG2 Dual Grippers firmy On Robot, ktĂłre istotnie skrĂłciĹ&#x201A;y czas jednostkowy oraz umoĹźliwiĹ&#x201A;y kontynuowanie produkcji po opuszczeniu warsztatu przez operatorĂłw. Chwytaki RG2 sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026; do zaĹ&#x201A;adunku do zaĹ&#x201A;adunku i rozĹ&#x201A;adunku obrabiarek sterowanych numerycznie. Roboty wprowadzajÄ&#x2026; czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;Ä&#x2021;, oczekujÄ&#x2026; na zakoĹ&#x201E;czenie procesu, wyjmujÄ&#x2026; gotowy wyrĂłb i wprowadzajÄ&#x2026; nowy. Chwytak firmy On Robot pozwala na znaczne skrĂłcenie czasu jednostkowego produkcji. Podczas gdy pojedynczy chwytak wykonuje zadanie w 27 sekund, podwĂłjnemu zajmuje to zaledwie 15 sekund â&#x20AC;&#x201C; zaoszczÄ&#x2122;dzajÄ&#x2026;c dla firmy 12 sekund na kaĹźdym cyklu. Tak wiÄ&#x2122;c przez prostÄ&#x2026; modernizacjÄ&#x2122; obrabiarek sterowanych numerycznie i wyposaĹźenie ich w chwytaki RG2

Dual Gripper firmy On Robot moĹźna niewielkim nakĹ&#x201A;adem Ĺ&#x203A;rodkĂłw istotnie zwiÄ&#x2122;kszyÄ&#x2021; wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; swoich maszyn. Elastyczny, szybki i oferowany w przystÄ&#x2122;pnej cenie chwytak to inwestycja uwalniajÄ&#x2026;ca znaczny potencjaĹ&#x201A; ukryty w dotychczas posiadanym parku obrabiarek CNC. InnÄ&#x2026; zaletÄ&#x2026; RG2 jest zdolnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; do kontynuacji pracy pod nieobecnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; operatora. Gdy ludzie zakoĹ&#x201E;czÄ&#x2026; pracÄ&#x2122;, a ostatni wychodzÄ&#x2026;cy zgasi za sobÄ&#x2026; Ĺ&#x203A;wiatĹ&#x201A;o, cobot i wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;ce chwytaki nadal pracujÄ&#x2026;, istotnie zwiÄ&#x2122;kszajÄ&#x2026;c wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. Operatorom pozostaje tylko zaĹ&#x201A;adowanie surowcĂłw do magazynĂłw.  & ," R E K L A M A

5/2018

17


PRODUKTY

KOMPAKTOWY OSCYLOSKOP 20 MHz DO URZĄDZEŃ RS Pro RS Pro 2205A-20 to najmniejszy z oscyloskopów oferowany przez RS Components. Podłączany i zasilany złączem USB oferuje pasmo 20 MHz oraz generator arbitralnych przebiegów falowych. Parametry techniczne – maksymalna częstotliwość próbkowania 200 MS/s, zwiększona programowo rozdzielczość do 12 bitów, szybkie przesyłanie strumieniowe USB do 1 MS/s do przechwytywania przebiegów generatora falowego o długości do 100 milionów próbek. Zakres wejść skalowalny od ±50 mV do ±20 V. Doskonała integralność sygnałowa, zakłócenia poniżej 150 ˬV RMS oraz zniekształcenia harmoniczne –50 dB sprawiają, że może być stosowany w układach cyfrowych i analogowych. Wbudowane źródło sygnałowe może działać jako

standardowy generator sygnałów (sinusoidalnych, prostokątnych, trójkątnych itp.) z programowalną funkcją przeszukiwania (Sweep), lub jako 12-bitowy generator arbitralnych przebiegów falowych 1,5 MS/s. Mimo niewielkich wymiarów, zapewnia wiele funkcji w standardzie, m.in. analizator widma FFT, segmentowa pamięć przechwytywania na 16 tys. próbek, kanały obliczeniowe, automatyczne pomiary w dziedzinie czasowej i częstotliwościowej, trwałe kolory i tryby wyświetlania XY, a także testowanie ograniczenia maskowania. Zaawansowane wyzwalanie cyfrowe umożliwia uzyskanie przebiegów o dużej stabilności i dokładnej rozdzielczości z pojedynczym progiem LSB. Funkcja dekodowania szeregowego (magistrala CAN, magistrala LIN, SPI, I2C, I2S, UART i inne) umożliwia wyświetlanie wyników w formie tabelarycznej i kolorowym formacie graficznym oraz używanie wydajnych funkcji filtrowania, wyszukiwania i eksportowania.

 , C  

COPA-DATA WPROWADZA NA RYNEK NOWE WERSJE OPROGRAMOWANIA Firma COPA-DATA przedstawia nowe wersje oprogramowania zenon 8.00 i zenon Analyzer 3.20. Wprowadza ono szereg usprawnień stworzonych z myślą o inteligentnych fabrykach i dystrybucji energii oraz obliczeń na potrzeby analiz predykcyjnych. W oprogramowaniu zenon 8.00, za sprawą zoptymalizowanej dystrybucji danych między sterownikiem a środowiskiem Runtime, przetwarzanych jest na pojedynczym ekranie ponad 10 tys. modyfikacji zmiennych w ciągu jednej sekundy. Wydajność redundancji sieci zwiększono o ponad 50%. Z kolei moduł Industrial Maintenance Manager został w pełni połączony z Equipment Modeling, co upraszcza zarządzanie danymi uzyskiwanymi z maszyn a także kalendarzami przeglądów i konserwacji.

Oprogramowanie umożliwia automatyczne zatwierdzanie podstawowych receptur oraz wprowadza nowe funkcjonalności w  zarządzaniu zmianami produkcyjnymi. Przetwarzane dane w modułach Alarm Message List, Chronological Event List oraz w trendach i raportach mogą być filtrowane według zmian produkcyjnych.  Nowe funkcje w oprogramowaniu zenon Analyzer 3.20 obejmują satystyczną kontrolę procesów oraz możliwość tworzenia i analizowania najczęściej stosowanych raportów SPC. W przyszłości osoba tworząca projekt  w zenon Analyzer 3.20 będzie mogła skonfigurować model predykcyjny w narzędziu Prediction Model Manager. To nowe narzędzie stanowi część środowiska zenon Analyzer Management Studio (ZAMS).  C&*$:0$5$

NOWE ROZMIARY TERMINALI INTERNETOWYCH T50 B&R dodaje dwa nowe rozmiary dla serii Power Panel T50. Od teraz dostępnych jest pięć rozmiarów do wyboru z przekątnymi w zakresie od 5” do 15,6”. Wszystkie modele T50 wyposażone są w szklane wielodotykowe ekrany.  Terminale HMI odznaczają się zwartą budową, łatwą konfiguracją i nadają się do konstrukcji maszyn klasy premium. Gesty, takie jak przybliżenie i przesunięcie zapewniają intuicyjną obsługę. Dzięki zaawansowanemu sprzętowi, który spełnia wysokie wymagania sieciowe HMI, Power Panel T50 może być wykorzysty-

18

wany do implementacji aplikacji opartych na technologiach Web lub VNC. Panele z serii T są dostarczane ze zintegrowaną stroną serwisową. Strona serwisowa otwiera się bez konieczności instalacji i umożliwia dostosowanie ustawień, takich jak adres IP, serwer DHCP lub wygaszacz ekranu bezpośrednio na urządzeniu. Power Panel serii T50 jest wyposażony w interfejs Gigabit Ethernet oraz jest dostępny z opcjonalnie zintegrowanym switchem, który umożliwia proste okablowanie daisy-chain.   6,

AUTOMATYKA


PRODUKTY

DELIKATNY SENSORYCZNY Ĺ&#x161;RUBOKRÄ&#x2DC;T Do prac rÄ&#x2122;cznych i w zautomatyzowanych ukĹ&#x201A;adach moĹźna zastosowaÄ&#x2021; systemy Ĺ&#x203A;rubokrÄ&#x2122;tĂłw z  miniaturowymi czujnikami firmy n-gineric. Przeznaczone sÄ&#x2026; one do bardzo bezpiecznego montaĹźu niezwykle maĹ&#x201A;ych Ĺ&#x203A;rubek (od gwintĂłw M0,6), takich, jakie znajdziemy np. w telefonach komĂłrkowych, smartwatchach i â&#x20AC;&#x17E;klasycznychâ&#x20AC;? zegarkach. PoĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia gwintowe M5 pasujÄ&#x2026; do kilku wymiarĂłw trzpieni Ĺ&#x203A;ruby. Aby zapewniÄ&#x2021; niezawodny proces dokrÄ&#x2122;cania Ĺ&#x203A;rub, ich trzpienie wyposaĹźono we wbudowany czujnik momentu obrotowego/kÄ&#x2026;ta obrotowego, ktĂłry w niezwykle precyzyjny sposĂłb mierzy moment obrotowy dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cy na poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie gwintowe oraz kÄ&#x2026;t obrotowy bezpoĹ&#x203A;rednio nad uchwytem tarczy. Zasada pomiaru momentu obrotowego oparta jest na pomiarze odksztaĹ&#x201A;ceĹ&#x201E; za pomocÄ&#x2026; czujnika naprÄ&#x2122;-

Ĺźenia. Zasilanie elektroniki wirnika realizowane jest bezstykowo (indukcyjnie) przez ukĹ&#x201A;ad cewek. NiezaleĹźnie od tego 2000 pomiarĂłw momentu obrotowego na sekundÄ&#x2122; w formie szergu bitĂłw przesyĹ&#x201A;anych jest optoelektronicznie z wirnika do ukĹ&#x201A;adu stojana, gdzie dane te sÄ&#x2026; ponownie dekodowane, tj. wyznaczane 1:1 bez strat. Proces dokrÄ&#x2122;cania Ĺ&#x203A;rub, w ktĂłrym trudno wychwyciÄ&#x2021; moment miÄ&#x2122;dzy zbyt luĹşnym dokrÄ&#x2122;ceniem Ĺ&#x203A;ruby (bez siĹ&#x201A;y blokujÄ&#x2026;cej) a uszkodzeniem poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia Ĺ&#x203A;rubowego (wskutek przekrÄ&#x2122;cenia) moĹźna kontrolowaÄ&#x2021; za pomocÄ&#x2026; wielostopniowego dokrÄ&#x2122;cania precyzyjnego. Bezszczotkowy napÄ&#x2122;d charakteryzuje siÄ&#x2122; niezwykle dĹ&#x201A;ugim cyklem ĹźywotnoĹ&#x203A;ci, co  kwalifikuje system Ĺ&#x203A;rubokrÄ&#x2122;tĂłw do produkcji masowej w warunkach pracy 24/7.    B"

RS Components wprowadziĹ&#x201A; do oferty generatory funkcyjne/arbitralne z serii TGF3000, zapewniajÄ&#x2026;ce wysokÄ&#x2026; w swojej klasie wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; oraz korzystny stosunek jakoĹ&#x203A;ci do ceny. Seria TGF3000 obejmuje najnowsze generatory funkcyjne/arbitralne przebiegĂłw falowych obsĹ&#x201A;ugujÄ&#x2026;ce zakres czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci do  160 MHz oraz dwa peĹ&#x201A;ne kanaĹ&#x201A;y, ktĂłre mogÄ&#x2026; dziaĹ&#x201A;aÄ&#x2021; jako niezaleĹźne generatory, wspĂłĹ&#x201A;pracowaÄ&#x2021; lub dziaĹ&#x201A;aÄ&#x2021; w trybie Ĺ&#x203A;ledzenia. UrzÄ&#x2026;dzenia z tej serii umoĹźliwiajÄ&#x2026; takĹźe precyzyjne sterowanie fazÄ&#x2026; miÄ&#x2122;dzy kanaĹ&#x201A;ami z rozdzielczoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; do 0,001 stopnia.

UrzÄ&#x2026;dzenia te zapewniajÄ&#x2026; szerokÄ&#x2026; gamÄ&#x2122; wbudowanych przebiegĂłw falowych oraz niestandardowych przebiegĂłw, ktĂłre mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; wykorzystane z czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; prĂłbkowania do 800 MS/s i odtwarzania do 80 MHz. MoĹźliwe jest takĹźe generowanie przebiegĂłw falowych przy uĹźyciu komputera i oprogramowania do edycji. Do innych funkcji naleĹźy moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; generowania impulsĂłw o wysokiej rozdzielczoĹ&#x203A;ci i niskich zakĹ&#x201A;Ăłceniach oraz biaĹ&#x201A;ego szumu w  szerokim paĹ&#x203A;mie. DostÄ&#x2122;pna jest takĹźe szeroka gama modulacji w trybach bramki (Gate), generowania paczek impulsĂłw (Burst) oraz przeszukiwania (Sweep), ktĂłre mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; obsĹ&#x201A;ugiwane za pomocÄ&#x2026; wewnÄ&#x2122;trznych lub zewnÄ&#x2122;trznych ĹşrĂłdeĹ&#x201A; wyzwalania. Seria TGF3000 obejmuje dwa modele: TGF3162 â&#x20AC;&#x201C; generator 160 MHz oraz TGF3082 â&#x20AC;&#x201C; generator 80 MHz.  , C  

5/2018

R E K L A M A

GENERATORY FUNKCYJNE/ARBITRALNE

19


PRODUKTY

TABLETY PRZEMYSĹ OWE NOWEJ GENERACJI Tab-Ex 02 Tablet przemysĹ&#x201A;owy Tab-Ex 02 nadaje siÄ&#x2122; do zastosowaĹ&#x201E; w aplikacjach IoT oraz uĹ&#x201A;atwia wymianÄ&#x2122; danych z systemami SCADA/DCS, firmowymi systemami planowania zasobĂłw (SAP, IBM Maximo), systemami zarzÄ&#x2026;dzania projektami i  wspomaganymi komputerowo systemami planowania. Jako urzÄ&#x2026;dzenie lekkie i maĹ&#x201A;ogabarytowe, Tab-Ex 02 nadaje siÄ&#x2122; do prowadzenia inwentaryzacji, Ĺ&#x203A;ledzenia przepĹ&#x201A;ywu materiaĹ&#x201A;Ăłw, zarzÄ&#x2026;dzania Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuchem dostaw i zarzÄ&#x2026;dzania zasobami. Tab-Ex  02, oparty na  najnowszym tablecie Samsung Galaxy Tab Active2, pracuje pod kontrolÄ&#x2026; systemu operacyjnego Android 7.1 Nougat oraz zawiera wydajny mikroprocesor Octa Core, taktowany zegarem 1,6 GHz i 3 GB pamiÄ&#x2122;ci RAM. DziÄ&#x2122;ki temu firma ecom daje technologiczne podstawy do realizacji zĹ&#x201A;oĹźonych aplikacji Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czÄ&#x2026;cych ludzi, procesy

i systemy za poĹ&#x203A;rednictwem IoT. Udoskonalona czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;Ä&#x2021; sprzÄ&#x2122;towa Tab-Ex 02 umoĹźliwia m.in. identyfikacjÄ&#x2122; obiektĂłw w instalacji z wykorzystaniem aplikacji rozszerzonej rzeczywistoĹ&#x203A;ci. Oprogramowanie dostarcza uĹźytkownikowi wszystkich danych w  czasie rzeczywistym, jak rĂłwnieĹź udostÄ&#x2122;pnia je w sieci firmowej. RzeczywistoĹ&#x203A;Ä&#x2021; rozszerzona zapewnia wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; przejrzystoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i dostÄ&#x2122;pnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; danych oraz szybszy i bezpieczniejszy przebieg procesĂłw â&#x20AC;&#x201C; od planowania, po nadzĂłr i utrzymanie systemu. Tab-Ex 02 stanowi czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;Ä&#x2021; opracowanego przez ecom systemu Mobile Worker z Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;cznoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; bezprzewodowÄ&#x2026;, obejmujÄ&#x2026;cego smartfony, tablety, urzÄ&#x2026;dzenia peryferyjne i oprogramowanie.  *

 3B

3D LASER NEXT 2141 Prima Power ogĹ&#x201A;osiĹ&#x201A;a wprowadzenie na rynek nowej maszyny 3D Laser Next 2141, wykorzystujÄ&#x2026;cej laser Ĺ&#x203A;wiatĹ&#x201A;owodowy i dostÄ&#x2122;pnej w  róşnych konfiguracjach. ObjÄ&#x2122;toĹ&#x203A;Ä&#x2021; robocza Laser Next 2141 jest duĹźa (4140 mm Ă&#x2014; 2100 mm Ă&#x2014; 1020 mm). Jej cechy technologiczne pozwalajÄ&#x2026; na obrĂłbkÄ&#x2122; zarĂłwno czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci trĂłjwymiarowych, jak i dwuwymiarowych, a takĹźe Ĺ&#x201A;atwe przechodzenie z ciÄ&#x2122;cia w spawanie. Laser Next 2141 zachowuje rĂłwnowagÄ&#x2122; miÄ&#x2122;dzy prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;, precyzjÄ&#x2026; i niezawodnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;. NapÄ&#x2122;dy liniowe na osiach gĹ&#x201A;Ăłwnych, bezpoĹ&#x203A;redni napÄ&#x2122;d gĹ&#x201A;owicy ogniskujÄ&#x2026;cej oraz zaawansowane systemy sterowania zapewniajÄ&#x2026; najwyĹźszÄ&#x2026; dynamikÄ&#x2122; w swoim segmencie rynku, przy prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci jednej osi wyno-

szÄ&#x2026;cej 120 m/min i prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci przebiegu 208 m/min. Ĺ Ä&#x2026;czy siÄ&#x2122; to z duĹźÄ&#x2026; dokĹ&#x201A;adnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; (Pa i Ps=0,03 mm) w bardzo duĹźej przestrzeni roboczej i z najlepszÄ&#x2026; caĹ&#x201A;kowitÄ&#x2026; wydajnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; sprzÄ&#x2122;tu. Laser Next 2141 wyposaĹźony jest w laser Ĺ&#x203A;wiatĹ&#x201A;owodowy o mocy 3 kW i 4 kW, charakteryzujÄ&#x2026;cy siÄ&#x2122; lepszÄ&#x2026; ochronÄ&#x2026; przed odbiciami wstecznymi, opatentowanÄ&#x2026; wysoce reaktywnÄ&#x2026; przesĹ&#x201A;onÄ&#x2026; elektronicznÄ&#x2026; oraz wysokÄ&#x2026; integracjÄ&#x2026; z systemem. Laser Next 2141 jest zgodny z  zaĹ&#x201A;oĹźeniami Industry 4.0 i ma innowacyjne rozwiÄ&#x2026;zania umoĹźliwiajÄ&#x2026;ce produkcjÄ&#x2122; cyfrowÄ&#x2026; i komunikacjÄ&#x2122; w chmurze. Ta wydajna i elastyczna maszyna wchodzi w interakcjÄ&#x2122; z otoczeniem, dajÄ&#x2026;c moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; zdalnego monitorowania, sterowania i przewidywania procesu produkcji w celu uzyskania najwyĹźszej jego wydajnoĹ&#x203A;ci.  *  *-

ODPORNE NA WIBRACJE KONDENSATORY ALUMINIOWE RS Components oferuje kondensatory do montaĹźu powierzchniowego (SMD) 260 CLA-V, 246 CTI-V i 250 CRZ-V oraz kondensatory przewlekane 246 RTI-V i 250 RMI-V Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czÄ&#x2026; duĹźÄ&#x2026; odpornoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na wibracje z niskÄ&#x2026; impedancjÄ&#x2026; i dĹ&#x201A;ugim czasem eksploatacji. W ofercie jest piÄ&#x2122;Ä&#x2021; serii elementĂłw do montaĹźu powierzchniowego oraz elementĂłw przewlekanych o odpornoĹ&#x203A;ci na wibracje odpowiednio 30g oraz 50g. Kondensatory z certyfikatem AEC-Q200 charakteryzujÄ&#x2026; siÄ&#x2122; maĹ&#x201A;Ä&#x2026; impedancjÄ&#x2026; (nawet do 18 mâ&#x201E;ŚÂ przy 100 kHz), umoĹźliwiajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; lepsze filtrowanie oraz dĹ&#x201A;ugim czasem eksploatacji â&#x20AC;&#x201C; do 10 000 godzin. DostÄ&#x2122;pne sÄ&#x2026; kondensatory o pojemnoĹ&#x203A;ci od 150 ÂľF do 10 000 ÂľF w zakresie napiÄ&#x2122;Ä&#x2021; od 6,3 V do 100 V. Kondensatory do montaĹźu powierzchniowego 260 CLA-V, 246 CTI-V i 250 CRZ-V  dostÄ&#x2122;pne sÄ&#x2026; w wersji szeĹ&#x203A;ciostykowej

20

i zwiÄ&#x2122;kszajÄ&#x2026; elastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przetwarzania dziÄ&#x2122;ki speĹ&#x201A;nieniu wymogĂłw JEDEC J-STD-020 dotyczÄ&#x2026;cych lutowania rozpĹ&#x201A;ywowego w trudnych warunkach. UrzÄ&#x2026;dzenia 246 RTI-V i 250 RMI-V z wyprowadzeniami przewlekanymi wyposaĹźone sÄ&#x2026; w okrÄ&#x2026;gĹ&#x201A;Ä&#x2026; obudowÄ&#x2122; aluminiowÄ&#x2026; z zaworem nadmiarowym w izolacji z niebieskiej tulei PET. Wszystkie kondensatory sÄ&#x2026; odporne na przeĹ&#x201A;adowanie i rozĹ&#x201A;adowanie, dlatego ich prÄ&#x2026;d szczytowy nie jest ograniczony. Kondensatory sÄ&#x2026; w peĹ&#x201A;ni zgodne z RoHS i zawierajÄ&#x2026; pĹ&#x201A;ynny elektrolit o wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ciwoĹ&#x203A;ciach uszczelniajÄ&#x2026;cych. NadajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; do zastosowaĹ&#x201E; zwiÄ&#x2026;zanych z wygĹ&#x201A;adzaniem, filtrowaniem i buforowaniem w ukĹ&#x201A;adach SMPS i zasilaczach DC/DC.  , C  

AUTOMATYKA


PRODUKTY

STEROWNIKI GUARDLOGIX Sterowniki firmy Allen-Bradley GuardLogix 5580 i Compact GuardLogix 5380 umoĹźliwiajÄ&#x2026; realizacjÄ&#x2122; systemu bezpieczeĹ&#x201E;stwa na  poziomie SIL 2/PLd do SIL 3/PLe. DziÄ&#x2122;ki tej skalowalnoĹ&#x203A;ci moĹźna zoptymalizowaÄ&#x2021; projekt systemu bezpieczeĹ&#x201E;stwa, a nawet obniĹźyÄ&#x2021; jego koszty, zapewniajÄ&#x2026;c zgodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; z aktualnymi przepisami dotyczÄ&#x2026;cymi bezpieczeĹ&#x201E;stwa maszyn. Wydajne sterowniki majÄ&#x2026; duĹźÄ&#x2026; moc obliczeniowÄ&#x2026; â&#x20AC;&#x201C; uzyskujÄ&#x2026; krĂłtsze czasy reakcji i mniejsze odlegĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci bezpieczne. Pozwala to na konstruowanie mniejszych maszyn, oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; miejsca w hali produkcyjnej oraz zwiÄ&#x2122;kszenie efektywnoĹ&#x203A;ci pracy operatorĂłw. Sterowniki te majÄ&#x2026; wiÄ&#x2122;ksze moĹźliwoĹ&#x203A;ci komunikacyjne. Wbudowany interfejs Gigabit Ethernet w sterownikach GuardLogix 5580 i Compact GuardLogix 5380 zapewnia wyĹźsze parametry komunikacji pod kÄ&#x2026;tem obsĹ&#x201A;ugi rosnÄ&#x2026;cej liczby inteligentnych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. Wraz ze zintegrowanym Ĺ&#x203A;rodowiskiem projektowym Studio 5000 oraz serwonapÄ&#x2122;dami Kinetix 5700, wspierajÄ&#x2026; funkcje bezpiecznego zatrzymania, bezpiecznej prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci, bezpiecznej pozycji i funkcje monitorowania bezpieczeĹ&#x201E;stwa.

PEĹ NA KONTROLA W ZASIÄ&#x2DC;GU RÄ&#x2DC;KI www.br-automation.com/factoryautomation

 ,-

$  

PRZYCISKI DO MONTAĹťU

 , C  

5/2018

APROL Factory Automation Inteligentne rozwiÄ&#x2026;zania dla Twojej fabryki

R E K L A M A

RS Components wprowadza do  oferty ponad 150 nowych przyciskĂłw do  montaĹźu wpuszczanego firmy Schneider Electric z linii Harmony XB5F. Oferta przyciskĂłw skierowana jest do osĂłb budujÄ&#x2026;cych panele i urzÄ&#x2026;dzenia sterowania oraz inĹźynierĂłw zajmujÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; utrzymaniem ruchu. Nowa gama przyciskĂłw zostaĹ&#x201A;a zaprojektowana z naciskiem na niezawodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. Produkty z tej rodziny przeznaczone sÄ&#x2026; do róşnych zastosowaĹ&#x201E; przemysĹ&#x201A;owych, od branĹźy chemicznej, przez spoĹźywczÄ&#x2026;, opakowaĹ&#x201E; i motoryzacyjnÄ&#x2026;, aş po rozwiÄ&#x2026;zania automatyki w budynkach. Przy ich projektowaniu szczegĂłlnÄ&#x2026; wagÄ&#x2122; przywiÄ&#x2026;zywano do speĹ&#x201A;nienia wymogĂłw maszyn i elektrycznych paneli sterowania, dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cych w trudnych warunkach, wiÄ&#x2122;c sÄ&#x2026; one zgodne z wymaganiami miÄ&#x2122;dzynarodowych norm IEC i UL. Produkty z tej gamy majÄ&#x2026; takĹźe lepszÄ&#x2026; wytrzymaĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; mechanicznÄ&#x2026; i odpornoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na wstrzÄ&#x2026;sy, zapewniajÄ&#x2026; klasÄ&#x2122; ochrony IP66, IP67, IP69 lub IP69K i rozszerzony zakres temperatur roboczych od â&#x20AC;&#x201C;40 °C do +70 °C. DostÄ&#x2122;pne sÄ&#x2026; w wersji z korpusem z tworzywa sztucznego i utrzymane sÄ&#x2026; w şywych kolorach.

<

APROL EnMon Kompletny monitoring energii

<

APROL ConMon Monitoring warunkĂłw pracy to zredukowany czas przestoju i niĹźsze koszty utrzymania ruchu

<

APROL PDA Monitorowanie linii, inteligentne zarzÄ&#x2026;dzanie produkcjÄ&#x2026;, szybkie przetwarzanie i analizowanie danych

21


PRODUKTY

SAMOUCZEK DO MONTAŻU I DEMONTAŻU ŁOŻYSK

RockStar ModuPlug

Zainteresowani najlepszymi praktykami z zakresu montażu i demontażu łożysk przy użyciu narzędzi mechanicznych, mogą zarejestrować się na platformie szkoleniowej Akademia NSK (www.nskacademy.com) i skorzystać z samouczka z zakresu Programu Wartości Dodanej – AIP. Uczestnicy mogą indywidualnie pracować z modułem zawierającym kurs, materiał wideo i kwestionariusz, otrzymując certyfikat po pomyślnym ukończeniu szkolenia. W przypadku montażu łożysk moduł szkoleniowy wyjaśnia, jak dobrać wielkość pierścieni i tulei udarowych z zestawu montażowego FTN333 NSK. Właściwa kombinacja elementów gwarantuje, że siły montażowe nie będą przenoszone na elementy toczne łożysk, co pozwala uniknąć potencjalnych uszkodzeń. Demontaż łożysk przy użyciu zestawu ściągaczy BPN62, niepowodujący uszkodzeń wału czy obudowy, uwzględnia dokładne umieszczenie ramienia na bieżni łożyska oraz gwarancję równomiernej siły ściągającej.

Od przemysłowych systemów łączeniowych oczekuje się coraz większej wydajności. Nie tylko muszą zapewniać bezpieczny przesył danych, sygnałów i zasilania, ale ważne jest również, aby jak najwięcej funkcji zmieścić w jak najmniejszej przestrzeni instalacyjnej. Do rodziny niezawodnych złącz przemysłowych HDC RockStar firmy Weidmüller dołączyła seria ModuPlug. Jest to nowa generacja złącz konfigurowalnych, pozwalających na dowolną kombinację funkcji związanych z zasilaniem, przesyłaniem sygnałów oraz danych w jednym złączu.  System RockStar ModuPlug wyznacza nowy standard w zakresie funkcjonalności, elastyczności i prostoty instalacji. Zajmuje mniej miejsca, ograniczając koszty w porównaniu ze złączami o wkładach z niewymiennymi stykami oraz innymi systemami modułowymi dostępnymi na rynku. To rozwiązanie wysokowydajne oraz gotowe na przyszłe wymagania, zapewniające więcej możliwości oraz mniej wysiłku związanego z projektowaniem.

 E

 # D



R E K L A M A

22

AUTOMATYKA


PRODUKTY

ENERGOOSZCZÄ&#x2DC;DNE ROZWIÄ&#x201E;ZANIA Firma ABB zaprezentowaĹ&#x201A;a innowacje z zakresu automatyki budynkowej, ktĂłre obejmujÄ&#x2026; caĹ&#x201A;y energetyczny Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuch wartoĹ&#x203A;ci: od wytwarzania energii po jej zuĹźycie, zarzÄ&#x2026;dzanie energiÄ&#x2026;, digitalizacjÄ&#x2122;, a nawet elektromobilnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. REACT 2 to nowy wysokonapiÄ&#x2122;ciowy inwerter solarny, sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026;cy do przechowywania energii sĹ&#x201A;onecznej, ktĂłry moĹźe zapewniÄ&#x2021; niezaleĹźnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; energetycznÄ&#x2026; domu na poziomie 90%. W poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeniu z systemem automatyki budynkowej ABB Free@Home, umoĹźliwia kontrolÄ&#x2122; zuĹźycia energii, rozkĹ&#x201A;adajÄ&#x2026;c jÄ&#x2026; tak, aby chwilowe wzrosty poboru energii byĹ&#x201A;y zminimalizowane, przy zachowaniu niezaleĹźnej produkcji mocy. ZwiÄ&#x2122;kszajÄ&#x2026;c swĂłj zasiÄ&#x2122;g w obszarze HVAC (ogrzewanie, wentylacja i klimatyzacja) budynkĂłw komercyjnych w standardzie

KNX, ABB przedstawia rozwiÄ&#x2026;zanie ClimaECO. RozwiÄ&#x2026;zanie z zakresu automatyzacji bazujÄ&#x2026;ce na ABB i-bus KNX, dziÄ&#x2122;ki ktĂłremu efektywnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; energetyczna moĹźe byÄ&#x2021; zwiÄ&#x2122;kszona nawet o 30%. EQmatic Energy Analyzer to rozwiÄ&#x2026;zanie do zarzÄ&#x2026;dzania danymi, zebranymi za pomocÄ&#x2026; wskaĹşnikĂłw M-bus lub Modbus, mierzÄ&#x2026;cych prÄ&#x2026;d, gaz, wodÄ&#x2122; i ciepĹ&#x201A;o. Pozwala firmom na zmniejszenie zuĹźycia energii nawet o 20%. Nowe portfolio ABB integruje funkcjonalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; dwĂłch istniejÄ&#x2026;cych juĹź rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; firmy do monitorowania energii z opartÄ&#x2026; na chmurze platformÄ&#x2026; ABB Ability, aby jeszcze lepiej pozyskiwaÄ&#x2021;, przechowywaÄ&#x2021; i analizowaÄ&#x2021; dane dotyczÄ&#x2026;ce zuĹźycia energii w budynkach.  $66

ELASTYCZNA PLATFORMA DO SZYBSZEGO PROJEKTOWANIA URZÄ&#x201E;DZEĹ&#x192; IoT Firmy RS Components, Cypress Semiconductor Corp. i Mikroelektronika stworzyĹ&#x201A;y nowy zestaw rozwojowy Clicker 2 dla PSoC 6, umoĹźliwiajÄ&#x2026;cy szybsze tworzenie prototypĂłw wyposaĹźonych w mikrokontrolery PSoC 6 o bardzo niskim zuĹźyciu energii. Mikrokontrolery PSoC 6 zapewniajÄ&#x2026; zaawansowane moĹźliwoĹ&#x203A;ci obliczeniowe w  energooszczÄ&#x2122;dnych urzÄ&#x2026;dzeniach, takich jak punkty koĹ&#x201E;cowe IoT lub inne maĹ&#x201A;e produkty z zasilaniem bateryjnym. Dwurdzeniowa architektura produktĂłw Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czy procesory Arm Cortex M4 oraz Arm Cortex M0+ w ramach jednego ukĹ&#x201A;adu, co zapewnia elastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; podczas przydzielania zadaĹ&#x201E; i umoĹźliwia uzyskanie optymalnej wydajnoĹ&#x203A;ci i energooszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;ci. Najlepsza w tej klasie, elastyczna architektura umoĹźliwia podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czanie róşnego rodzaju czujnikĂłw i tworzenie niestandardowych interfejsĂłw. NieobciÄ&#x2026;ĹźajÄ&#x2026;ce

systemu, najnowoczeĹ&#x203A;niejsze zabezpieczenia wykorzystujÄ&#x2026;ce zaufane Ĺ&#x203A;rodowisko wykonywania (TEE) zapewnia ochronÄ&#x2122; podczas uruchamiania, przechowywania danych, a takĹźe zapewnia zaawansowane algorytmy szyfrowania, niewymagajÄ&#x2026;ce uĹźywania pamiÄ&#x2122;ci zewnÄ&#x2122;trznej ani elementĂłw zabezpieczeĹ&#x201E;. Projektanci mogÄ&#x2026; teraz szybko wdraĹźaÄ&#x2021; wĹ&#x201A;asne projekty PSoC 6, uĹźywajÄ&#x2026;c nowego zestawu rozwojowego Clicker 2. PĹ&#x201A;ytka zawiera urzÄ&#x2026;dzenie PSoC 63 Connectivity Line, zgodne z technologiÄ&#x2026; Bluetooth 5 i upraszczajÄ&#x2026;ce jej Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czenie z róşnymi urzÄ&#x2026;dzeniami. Dwa oddzielne zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza mikrobus, pozwalajÄ&#x2026; na rozbudowÄ&#x2122; zestawu przy uĹźyciu pĹ&#x201A;ytek click board.  , C  

KANAĹ Y GRZEBIENIOWE I WENTYLATORY FILTRUJÄ&#x201E;CE Aby zapewniÄ&#x2021; kompleksowoĹ&#x203A;Ä&#x2021; swojej oferty, firma WeidmĂźller rozszerzyĹ&#x201A;a asortyment komponentĂłw do szaf sterowniczych o kanaĹ&#x201A;y grzebieniowe i energooszczÄ&#x2122;dne wentylatory filtrujÄ&#x2026;ce. Nowe wentylatory i komponenty do sterowania temperaturÄ&#x2026; szafy zapewniajÄ&#x2026; dziaĹ&#x201A;anie w róşnych warunkach. Z powodu zmniejszonego zuĹźycia energii oraz jednoczesnego zwiÄ&#x2122;kszenia natÄ&#x2122;Ĺźenia przepĹ&#x201A;ywu powietrza, wentylatory z filtrem zapewniajÄ&#x2026; bezpieczne i ekonomiczne chĹ&#x201A;odzenie szaf sterowniczych. Ponadto faliste wkĹ&#x201A;ady filtracyjne IP55, dziÄ&#x2122;ki zwiÄ&#x2122;kszonej powierzchni trzykrotnie wydĹ&#x201A;uĹźajÄ&#x2026; czas pracy w porĂłwnaniu

do wkĹ&#x201A;adĂłw konwencjonalnych. Dopracowane szczegĂłĹ&#x201A;y, takie jak mechanizm zatrzaskowy na wszystkich czterech rogach czy funkcjonalne pokrywy klapkowe, umoĹźliwiajÄ&#x2026; szybki montaĹź bez uĹźycia narzÄ&#x2122;dzi, co powoduje oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; czasu i kosztĂłw. PostÄ&#x2122;pujÄ&#x2026;ca cyfryzacja przemysĹ&#x201A;u zwiÄ&#x2122;ksza udziaĹ&#x201A; aktywnej elektroniki w szafach sterowniczych, co prowadzi do gÄ&#x2122;stszego upakowania znajdujÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; w nich podzespoĹ&#x201A;Ăłw. Nasze wentylatory filtrujÄ&#x2026;ce umoĹźliwiajÄ&#x2026; wydajne chĹ&#x201A;odzenie aparatury i w ten sposĂłb wydĹ&#x201A;uĹźajÄ&#x2026; okres eksploatacji podzespoĹ&#x201A;Ăłw elektronicznych.  # D



0  - + - -      

5/2018

23


ROZMOWA

Potrzeby uĹźytkownikĂłw coraz bardziej ksztaĹ&#x201A;tujÄ&#x2026; rynek

& +        +  - J-B  - B

" -     -  - K B   JB "J - 

 L C

     + M #N7

Firma W2 jest obecna na  rynku od 1999 r. Przez wiele lat oferowaliĹ&#x203A;cie PaĹ&#x201E;stwo rozwiÄ&#x2026;zania z zakresu instalacji przeciwpoĹźarowych, ale kilka lat temu portfolio zostaĹ&#x201A;o rozszerzone rĂłwnieĹź o propozycje z branĹźy automatyki. Jak wypada porĂłwnanie tych dwĂłch obszarĂłw z perspektywy Waszej dziaĹ&#x201A;alnoĹ&#x203A;ci? Z pewnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; rynek instalacji przeciwpoĹźarowych jest bardziej hermetyczny. Ma teĹź swoje ograniczenia. OczywiĹ&#x203A;cie pojawiajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; nowe produkty i urzÄ&#x2026;dzenia, ale sÄ&#x2026; to najczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej modyfikacje juĹź istniejÄ&#x2026;cych â&#x20AC;&#x201C; trudno zaproponowaÄ&#x2021; w  tej branĹźy coĹ&#x203A; odkrywczego i caĹ&#x201A;kowicie odmiennego od obecnych na rynku rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;. Automatyka pojawiĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; w naszej ofercie w roku 2010. Sukcesywnie uzupeĹ&#x201A;niamy ofertÄ&#x2122; o kolejne rozwiÄ&#x2026;zania z tego obszaru, przy czym bardzo czÄ&#x2122;sto powstajÄ&#x2026; one â&#x20AC;&#x201C; lub sÄ&#x2026; modyfikowane â&#x20AC;&#x201C; zgodnie ze zgĹ&#x201A;aszanymi nam przez klientĂłw potrzebami. CaĹ&#x201A;y czas uwaĹźnie obserwujemy ten rynek. Czy czujecie silnÄ&#x2026; konkurencjÄ&#x2122; na rynku dla swoich rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;? W obszarze sygnalizacji przeciwpoĹźarowej praktycznie nie mamy polskich konkurentĂłw, ktĂłrzy byliby w stanie dostarczyÄ&#x2021; rozwiÄ&#x2026;zania zgodne z wymaganiami obecnych norm. Rynek instalacji przeciwpoĹźarowych jest bardzo restrykcyjny â&#x20AC;&#x201C; nikt nie kupi rozwiÄ&#x2026;zania bez odpowiednich Ĺ&#x203A;wia24

dectw, certyfikatĂłw itp., a nie kaĹźda firma ma moĹźliwoĹ&#x203A;ci i chÄ&#x2122;ci, by speĹ&#x201A;niÄ&#x2021; te wymagania i przejĹ&#x203A;Ä&#x2021; odpowiednie testy. W przypadku automatyki oczywiĹ&#x203A;cie sprawa przedstawia siÄ&#x2122; inaczej, poniewaĹź rynek jest znacznie bardziej konkurencyjny i zróşnicowany. Jakie oczekiwania zgĹ&#x201A;aszajÄ&#x2026; dziĹ&#x203A; odbiorcy? Mamy zapytania np. o  rozwiÄ&#x2026;zania przeciwwybuchowe. ZdarzajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; teĹź proĹ&#x203A;by o wykonania specjalne â&#x20AC;&#x201C; przykĹ&#x201A;adowo jeden z klientĂłw powiedziaĹ&#x201A;,

Ĺ UKASZ CELLARI

Z firmÄ&#x2026; W2 jest zwiÄ&#x2026;zany od 10 lat. Jest absolwentem WyĹźszej SzkoĹ&#x201A;y Handlu i Prawa im. Ryszarda Ĺ azarskiego w  Warszawie na  kierunku Handel zagraniczny. Jego hobby to  nowinki techniczne i  technologiczne.

Ĺźe jest bardzo zainteresowany jednym z naszych sygnalizatorĂłw, ale chciaĹ&#x201A;by, by wykonaÄ&#x2021; dla niego produkt w kolorze niebieskim. Tak wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;nie potrzeby klientĂłw przekĹ&#x201A;adajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; na rozszerzanie naszej oferty o modyfikacje istniejÄ&#x2026;cych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;. Na podobnej zasadzie zaoferowaliĹ&#x203A;my najpierw sygnalizator RGB SO-Ad2, ktĂłry moĹźe pokazaÄ&#x2021; do siedmiu kolorĂłw na jednym kloszu, a kolejnÄ&#x2026; wersjÄ&#x2026; byĹ&#x201A;o to samo rozwiÄ&#x2026;zanie z  liczbÄ&#x2026; kolorĂłw ograniczonÄ&#x2026; do trzech, ale z dodanym dĹşwiÄ&#x2122;kiem. CzÄ&#x2122;sto wiÄ&#x2122;c eksperymentujemy w obrÄ&#x2122;bie istniejÄ&#x2026;cych wyrobĂłw, uwzglÄ&#x2122;dniajÄ&#x2026;c róşne sugestie i opinie. Jakie branĹźe sÄ&#x2026; gĹ&#x201A;Ăłwnymi odbiorcami PaĹ&#x201E;stwa rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;? JeĹ&#x203A;li chodzi o produkty z dziaĹ&#x201A;u automatyki, sÄ&#x2026; to przede wszystkim integratorzy i instalatorzy â&#x20AC;&#x201C; firmy zajmujÄ&#x2026;ce siÄ&#x2122; obsĹ&#x201A;ugÄ&#x2026; w dziedzinie automatyki. W przypadku rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; z zakresu instalacji przeciwpoĹźarowych oraz sygnalizatorĂłw spektrum odbiorcĂłw jest bardzo szerokie i obejmuje praktycznie wszystkie branĹźe oraz wszelkie obiekty uĹźytecznoĹ&#x203A;ci publicznej, ktĂłre muszÄ&#x2026; speĹ&#x201A;niÄ&#x2021; wymagania ochrony przeciwpoĹźarowej. Nasze sygnalizatory z dziaĹ&#x201A;u automatyki sÄ&#x2026; np. stosowane w  przemyĹ&#x203A;le ciÄ&#x2122;Ĺźkim, przy taĹ&#x203A;mach transportowych w kopalniach, a opcje wodoodporne m.in. w basenach i rzeĹşniach. Mamy teĹź wielu klientĂłw z firm produkcyjnych â&#x20AC;&#x201C; nasze rozwiÄ&#x2026;zania AUTOMATYKA


ROZMOWA doskonale sprawdzają się np. w dźwigach jeżdżących po prowadnicach.

Fot. W2

A które z produktów sygnalizacyjnych oferowanych przez W2 cieszą się największą popularnością? Z pewnością do takich rozwiązań należą proste wersje kolumn, np. dwu- lub trzykolorowe, zarówno z dźwiękiem, jak i  bez. Sygnalizator RGB SO-Ad2 również znalazł wielu zwolenników. Dużym zainteresowaniem cieszą się także sygnalizatory, na których można nagrywać komunikaty głosowe. Na zakończonych niedawno targach Automaticon prezentowaliście kilka rozwiązań. Które z nich było wystawienniczym hitem? Całkowitą nowością, przyciągającą powszechną uwagę, był wizualny system zarządzania produkcją – urządzenie, które umożliwia bezpośredni kontakt między brygadzistą czy kierownikiem produkcji a pracownikami na hali. Pracownicy u siebie na stanowisku mają panele sterownicze, które stanowią

 RYNEK INSTALACJI PRZECIWPOŻAROWYCH JEST BARDZO RESTRYKCYJNY – NIKT NIE KUPI ROZWIĄZANIA BEZ ODPOWIEDNICH ŚWIADECTW, CERTYFIKATÓW ITP., A NIE KAŻDA FIRMA MA MOŻLIWOŚCI I CHĘCI, BY SPEŁNIĆ TE WYMAGANIA I PRZEJŚĆ ODPOWIEDNIE TESTY. kluczowy element systemu. W komplecie z nimi dostarczamy naszą autorską aplikację i oprogramowanie, a opcjonalnie również kolumnę sygnalizacyjną. Pracownicy otrzymują na  wspomniane panele zlecenia bezpośrednio od brygadzisty, zaznaczają też na nich etap swojej pracy – np. przerwa, jej zakończenie itp. Jednocześnie brygadzista lub kierownik może zobaczyć na  swoim komputerze czy tablecie wszelkie występujące na hali i sygnalizowane przez system problemy, jak awarie, przestoje itp. – wystarczy, że zo-

stanie przygotowany plan hali, na którym zostaną oznaczone poszczególne stanowiska. W systemie wbudowana jest również komunikacja, dzięki której pracownik może sam wysłać wiadomość do  kierownika. Działa ona oczywiście również w drugą stronę – kierownik może np. uzupełnić zlecenie w systemie, wysyłając do pracownika zaktualizowane informacje. ,- 

Urszula Chojnacka AUTOMATYKA R E K L A M A

KLUCZEM

DO SUKCESU

PRENUMERUJ Wydawca: Przemysłowy Instytut Automatyki i Pomiarów PIAP 5/2018 Al. Jerozolimskie 202, 02-486 Warszawa, e-mail: automatyka@piap.pl

CZYTAJ

WSPÓŁPRACUJ

www.AutomatykaOnline.pl/Automatyka

25


TEMAT NUMERU

Innowacyjne rozwiÄ&#x2026;zania dla PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 Czwarta rewolucja przemy- - J * A7@ X(  A7@ (  

A7@Z  +  . -/ 

 B B7 *  

 )-+  +  -

+B  - 

 -B )-     B  + -

   - +K

  +  "K  J

  -   .  +K B . [ 

(   J +

 B   ) 7

5 -/     

 -   

)+  ".B  +    . -  - + -7

   

D

ziÄ&#x2122;ki takim technologiom jak chmura obliczeniowa, analiza Big Data czy Internet Rzeczy moĹźliwy jest dostÄ&#x2122;p do kaĹźdej informacji w  dowolnym czasie i z dowolnego miejsca na Ziemi. DziÄ&#x2122;ki PrzemysĹ&#x201A;owi 4.0 moĹźliwa jest teĹź ekonomicznie opĹ&#x201A;acalna i bardzo elastyczna produkcja zindywidualizowanych lub maĹ&#x201A;oseryjnych wyrobĂłw, opracowanych pod Ĺ&#x203A;cisĹ&#x201A;e potrzeby klienta. CzÄ&#x2122;sto czwartÄ&#x2026; rewolucjÄ&#x2122; przemysĹ&#x201A;owÄ&#x2026; okreĹ&#x203A;la siÄ&#x2122; teĹź jako przejĹ&#x203A;cie do przemysĹ&#x201A;owych systemĂłw cyfrowo-fizycznych. Co ciekawe, termin PrzemysĹ&#x201A; 4.0 stworzony zostaĹ&#x201A; na potrzeby niemieckiego rzÄ&#x2026;du i  dotyczyĹ&#x201A; ogĂłĹ&#x201A;u strategii zwiÄ&#x2026;zanych z wdraĹźaniem wysokozaawansowanych cyfrowych technik i technologii do tradycyjnego przemysĹ&#x201A;u. Po  raz pierwszy uĹźyto go w 2011 r. podczas targĂłw w Hanowerze.

Digitalizacja procesĂłw przemysĹ&#x201A;owych W przemyĹ&#x203A;le digitalizacja procesĂłw produkcyjnych dotyczy przede wszystkim pionowych i  poziomych proce-

sĂłw wytwĂłrczych odpowiadajÄ&#x2026;cych za tworzenie finalnego produktu, czyli tak zwanych pionowych i poziomych Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuchĂłw wartoĹ&#x203A;ci. Jak wiadomo, aby proces produkcyjny odbywaĹ&#x201A; siÄ&#x2122; w sposĂłb prawidĹ&#x201A;owy, ludzie, maszyny oraz systemy IT muszÄ&#x2026; wymieniaÄ&#x2021; ze sobÄ&#x2026; informacje w trakcie produkcji. Informacje te mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; wymieniane zarĂłwno w obrÄ&#x2122;bie fabryki, jak i w obrÄ&#x2122;bie róşnych systemĂłw IT dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cych w przedsiÄ&#x2122;biorstwie. PrzemysĹ&#x201A; 4.0 obejmuje swoim zasiÄ&#x2122;giem caĹ&#x201A;y Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuch wartoĹ&#x203A;ci, od  zĹ&#x201A;oĹźenia zamĂłwienia, przez dostarczenie komponentĂłw do  produkcji, a  na  wysyĹ&#x201A;ce towaru do klientĂłw, a nastÄ&#x2122;pnie na usĹ&#x201A;ugach posprzedaĹźowych, skoĹ&#x201E;czywszy. Ĺ&#x161;rodowisko PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 wspiera te  procesy zapewniajÄ&#x2026;c dostÄ&#x2122;p do  praktycznie kaĹźdej informacji, w dowolnym czasie, z dowolnego miejsca. Wszelkie dane dotyczÄ&#x2026;ce procesĂłw operacyjnych, wydajnoĹ&#x203A;ci procesĂłw oraz zarzÄ&#x2026;dzania jakoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;, jak rĂłwnieĹź planowania procesĂłw sÄ&#x2026;  dostÄ&#x2122;pne w czasie rzeczywistym. Co wiÄ&#x2122;cej mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; wspierane przez rozszerzonÄ&#x2026; rze-

JAKIE KORZYĹ&#x161;CI DAJE WDRAĹťANIE ROZWIÄ&#x201E;ZAĹ&#x192; ZGODNYCH Z KONCEPCJÄ&#x201E; PRZEMYSĹ U 4.0? ZBIGNIEW PIÄ&#x201E;TEK, PREZES FIRMY BECKHOFF AUTOMATION W POLSCE. IstotnÄ&#x2026; korzyĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;, jakÄ&#x2026; moĹźemy osiÄ&#x2026;gnÄ&#x2026;Ä&#x2021; z wdraĹźania rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; zgodnych z koncepcjÄ&#x2026; PrzemysĹ&#x201A;u 4.0, jest podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie wielu urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; w róşnych lokalizacjach do jednego systemu chmurowego. DziÄ&#x2122;ki takiemu rozwiÄ&#x2026;zaniu skalowanie, wizualizacja i zaawansowana analiza danych stajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; niezwykle Ĺ&#x201A;atwymi narzÄ&#x2122;dziami zarzÄ&#x2026;dzania. NastÄ&#x2122;pstwem wdraĹźanych zmian jest zdecydowana redukcja kosztĂłw.  Na uwagÄ&#x2122; zasĹ&#x201A;uguje rĂłwnieĹź prosta  komunikacja i wymiana danych miÄ&#x2122;dzy samymi urzÄ&#x2026;dzeniami. W przy-

26

padku jednego z elementĂłw koncepcji PrzemysĹ&#x201A;u 4.0. â&#x20AC;&#x201C; Internetu Rzeczy, warto zaznaczyÄ&#x2021;, Ĺźe przy korzystaniu z odpowiednich narzÄ&#x2122;dzi i oprogramowania, moĹźemy przetworzyÄ&#x2021; ogromne iloĹ&#x203A;ci danych (Big Data), wyszukaÄ&#x2021; w nich powtarzajÄ&#x2026;ce siÄ&#x2122; wzorce oraz monitorowaÄ&#x2021; stan poszczegĂłlnych elementĂłw maszyn i procesĂłw technologicznych. Jest to najlepszy sposĂłb na zwiÄ&#x2122;kszenie wydajnoĹ&#x203A;ci produkcji i unikniÄ&#x2122;cie nieprzewidzianych przestojĂłw maszyn.

AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU

KONSEKWENCJÄ&#x201E; PRZEMYSĹ U 4.0 JEST WZROST PRODUKTYWNOĹ&#x161;CI ANDRZEJ SOLDATY, ZAĹ OĹťYCIEL INICJATYWY DLA POLSKIEGO PRZEMYSĹ U 4.0 ORAZ LIDER PROJEKTU PLATFORMA PRZEMYSĹ U PRZYSZĹ OĹ&#x161;CI W MINISTERSTWIE PRZEDSIÄ&#x2DC;BIORCZOĹ&#x161;CI I TECHNOLOGII

 7 !

Efekty zwiÄ&#x2026;zane z wdraĹźaniem PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 naleĹźy oceniaÄ&#x2021; miÄ&#x2122;dzy innymi w aspekcie biznesowym, operacyjnym, spoĹ&#x201A;ecznym czy teĹź oddziaĹ&#x201A;ywania na Ĺ&#x203A;rodowisko. JednÄ&#x2026; z najczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej dokumentowanych konsekwencji PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 sÄ&#x2026; zmiany produktywnoĹ&#x203A;ci. ZarĂłwno prognozy, jak i konkretne doĹ&#x203A;wiadczenia firm, ktĂłre juĹź dokonaĹ&#x201A;y wdroĹźeĹ&#x201E; rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; tworzÄ&#x2026;cych PrzemysĹ&#x201A; 4.0 potwierdzajÄ&#x2026; ten fakt. PrzemysĹ&#x201A; 4.0 to konwergencja technologii operacyjnych i technologii informatycznych, a  wiÄ&#x2122;c wykorzystanie moĹźliwoĹ&#x203A;ci, jakie niosÄ&#x2026; nowoczesne rozwiÄ&#x2026;zania w zakresie przesyĹ&#x201A;ania i przetwarzania danych, bezpoĹ&#x203A;rednio oddziaĹ&#x201A;ujÄ&#x2026;ce na Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuch kreowania wartoĹ&#x203A;ci w  przemyĹ&#x203A;le. Uzyskiwany skokowy wzrost produktywnoĹ&#x203A;ci widoczny jest w odniesieniu do stopnia wykorzystania maszyn i urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, pracy ludzkiej, zaangaĹźowanego kapitaĹ&#x201A;u, energii i surowcĂłw.

czywistoĹ&#x203A;Ä&#x2021; (Augmented Reality) oraz zoptymalizowane w zintegrowanej sieci IT  przedsiÄ&#x2122;biorstwa. Integracja pionowa wychodzi poza dziaĹ&#x201A;ania wewnÄ&#x2122;trzne firmy, i siÄ&#x2122;ga od dostawcĂłw po klientĂłw. Innymi sĹ&#x201A;owy, obejmuje wszystkich kluczowych partnerĂłw Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cucha wartoĹ&#x203A;ci. Wykorzystuje siÄ&#x2122; tu  technologie umoĹźliwiajÄ&#x2026;ce identyfikacjÄ&#x2122; i Ĺ&#x203A;ledzenie produktu oraz zintegrowane planowanie i realizacjÄ&#x2122; zadaĹ&#x201E; w czasie rzeczywistym. Digitalizacja procesĂłw przemysĹ&#x201A;owych polega na zastÄ&#x2026;pieniu wszystkich analogowych procesĂłw wytwĂłrczych, w  tym tradycyjnej obrĂłbki mechanicznej, produkcyjnymi systemami cyfrowo-fizycznymi, ktĂłre sÄ&#x2026; w maksymalnym stopniu zautomatyzowane i  sterowane cyfrowo. Innymi sĹ&#x201A;owy, tradycyjne obrabiarki zastÄ&#x2122;powane sÄ&#x2026; obrabiarkami numerycznymi lub zrobotyzowanymi gniazdami produkcyjnymi, skomunikowanymi z systemem IT przedsiÄ&#x2122;biorstwa, zautomatyzowane autonomiczne roboty transportowe zaczynajÄ&#x2026; np. odpowiadaÄ&#x2021; za caĹ&#x201A;Ä&#x2026; logistykÄ&#x2122; wewnÄ&#x2122;trznÄ&#x2026; i magazynowÄ&#x2026;, eliminujÄ&#x2026;c wĂłzki widĹ&#x201A;owe. Z  kolei wszystkie znajdujÄ&#x2026;ce siÄ&#x2122; na  terenie zakĹ&#x201A;adu czujniki, w tym czujniki systemĂłw automatyki przemysĹ&#x201A;owej i sterowania produkcjÄ&#x2026;, Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czone sÄ&#x2026; w jednÄ&#x2026; wspĂłlnÄ&#x2026; sieÄ&#x2021; PrzemysĹ&#x201A;owego Internetu Rzeczy (Industry Internet of Things). 5/2018

Nie mniej waĹźnÄ&#x2026; konsekwencjÄ&#x2026; PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 dla przedsiÄ&#x2122;biorstw uczestniczÄ&#x2026;cych w transformacji jest moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; korzystniejszego pozycjonowania w globalnych Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuchach wartoĹ&#x203A;ci. BezpoĹ&#x203A;redni dostÄ&#x2122;p do informacji o doĹ&#x203A;wiadczeniu klienta pozwala wytwĂłrcy na wykorzystanie tego know-how dla rozwoju wĹ&#x201A;asnego produktu i uksztaĹ&#x201A;towania jego unikalnych cech. DziÄ&#x2122;ki temu wzrasta wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; danego ogniwa w Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuchu wartoĹ&#x203A;ci i jego wynikowa rentownoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. Efekt jest szczegĂłlnie widoczny w sytuacji, gdy wykorzystujÄ&#x2026;c rozwiÄ&#x2026;zania PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 wytwarza siÄ&#x2122; produkty personalizowane, przy kosztach odpowiadajÄ&#x2026;cych produkcji masowej. ĹšrĂłdĹ&#x201A;em korzyĹ&#x203A;ci biznesowych jest rĂłwnieĹź zmiana modeli biznesowych przez oferowanie serwisĂłw poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czonych z wyrobami fizycznymi, dziÄ&#x2122;ki moĹźliwoĹ&#x203A;ci bieĹźÄ&#x2026;cego monitorowania przez producenta funkcjonowania jego wyrobĂłw.

Proces transformacji cyfrowej wyrobĂłw obejmuje z kolei m.in. rozszerzenie ich funkcjonalnoĹ&#x203A;ci o cyfrowe elementy, np. inteligentne czujnikilub urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; komunikacyjne. DziÄ&#x2122;ki temu moĹźna pozyskiwaÄ&#x2021; dane na temat wykorzystania produktu, a takĹźe udoskonalaÄ&#x2021; go w taki sposĂłb, by lepiej odpowiadaĹ&#x201A; rosnÄ&#x2026;cym wymaganiom klientĂłw.

Cyfrowa Fabryka â&#x20AC;&#x201C; Digital Factory Digitalizacja procesĂłw przemysĹ&#x201A;owych prowadzi do powstania cyfrowej lub inteligentnej fabryki (Smart Factory), a zachodzÄ&#x2026;ce w niej procesy wytwarzania czÄ&#x2122;sto okreĹ&#x203A;la siÄ&#x2122; mianem Digital Manufacturing. Cyfrowa fabryka ma umoĹźliwiaÄ&#x2021; przeprowadzenie praktycznie caĹ&#x201A;ego procesu produkcyjnego z minimalnym udziaĹ&#x201A;em ludzi. NarzÄ&#x2122;dzia produkcyjne mogÄ&#x2026; w wiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;ci przypadkĂłw same modyfikowaÄ&#x2021; swoje dziaĹ&#x201A;anie, przystosowujÄ&#x2026;c siÄ&#x2122; do  nowych zadaĹ&#x201E; â&#x20AC;&#x201C; wystarczy przesĹ&#x201A;aÄ&#x2021; im odpowiednie polecenia wprost z inĹźynierskiego systemu CAD, SCADA czy MES (Manufacturing Execution System) czyli Systemu Realizacji Produkcji. Wydanie poleceĹ&#x201E; automatycznie wĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza takĹźe moduĹ&#x201A;y potrzebne do wykonania danego procesu i wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza te juĹź niepotrzebne. DziÄ&#x2122;ki temu producenci mogÄ&#x2026; realizowaÄ&#x2021; zamĂłwienia nisko seryjne, a nawet produ-

kowaÄ&#x2021; pojedyncze sztuki po kosztach standardowej produkcji seryjnej. Inteligentna fabryka potrafi samodzielnie zarzÄ&#x2026;dzaÄ&#x2021; przebiegiem procesu produkcyjnego, w tym samodzielnie podejmuje decyzje o przydziale i kolejnoĹ&#x203A;ci wykonywania prac. Co  wiÄ&#x2122;cej, automatycznie i na bieĹźÄ&#x2026;co zatrudnionym w  niej pracownikom na  halach produkcyjnych rozdziela zadania, np. 27


TEMAT NUMERU

BARIERĄ JEST BRAK MIARODAJNYCH INFORMACJI O ROZWIĄZANIACH RAFAŁ WIĘCKO, PRZEMYSŁOWY INSTYTUT AUTOMATYKI I POMIARÓW PIAP Organizatorzy konferencji, szkoleń i kursów na temat Przemysłu 4.0 wykazują bardzo duże zainteresowanie wdrażaniem rozwiązań cyfrowych. W przypadku firm produkcyjnych jest ono mniejsze. Czasem nawet ich przedstawiciele twierdzą, że pojęcie to nie jest im znane. Nie do  końca jest to  prawda. Producenci urządzeń automatyki oferują wyroby już sygnowane emblematem 4.0, i wszystkie te rozwiązania, w których zastosowaniu widzą korzyść przedsiębiorcy, są  sukcesywnie wdrażane w  ich zakładach. W przypadku bardziej zaawansowanych urządzeń – sterowników PLC, paneli HMI czy robotów przemysłowych, ich producenci nie zawsze udostępniają szerszych informacji. Choć o  prowadzeniu prac zmierzających w  kierunku digitalizacji produkcji, której elementem są ich urządzenia mówią często, jednak zawsze dość enigmatycznie. Barierą jest zatem brak miarodajnych informacji o samych roz-

za pomocą tabletów lub smartfonów. Zbiera też informacje zwrotne o przebiegu procesu produkcyjnego z  hal produkcyjnych, w tym kolekcjonowane są na bieżąco raporty produkcyjne, m.in. o liczbie braków lub przestojów (planowanych, awaryjnych, losowych). Fabryka sama oblicza dokładne terminy realizacji poszczególnych zleceń (dzień, godzina, minuta) i  przesyła te  dane do systemu ERP, co umożliwia menedżerom zarządzanie terminami wykonania poszczególnych zleceń. Jednym z takich systemów dostępnych na rynku polskim jest IPOsystem (Intelligent Production Organization System – www.iposystem.com.pl), który samodzielnie steruje pracą Andrychowskiej Fabryki Maszyn DEFUM SA, zakładami Ice Group, Kingstal, Zakładami Obróbki Precyzyjnej Łabędy czy Fabryką Urządzeń Kolejowych. Cyfrowa fabryka zarządza pracownikami i  w  sposób ciągły sprawuje kontroluję 28

wiązaniach, a tym bardziej korzyściach płynących z wdrożenia, zwłaszcza że ich wprowadzenie pociąga za  sobą dość wysokie koszty, związane m.in. z licencjami oprogramowania, opracowaniem nowych gniazd produkcyjnych, szkoleniami i utrzymaniem wysoko kwalifikowanych pracowników. Wdrożenia nowych rozwiązań można obserwować w takich dziedzinach, jak druk 3D, obróbka na maszynach numerycznych, projektowanie obwodów drukowanych, zautomatyzowany montaż pakietów elektronicznych. Znane są rozwiązania fragmentaryczne, związane z  rozszerzoną diagnostyką na  poziomie czujników i względnie niskopoziomowych, ale istotnych elementów linii technologicznych. Predykcja potencjalnych źródeł awarii przez wskazywanie podzespołów nadmiernie wyeksploatowanych ułatwia planowanie prac wykonywanych podczas rutynowych

nad terminowością i jakością ich pracy. Do obowiązków komputerowego systemu sterującego pracą cyfrowej fabryki należy kontrola stanów magazynowych, a także zarządzanie zamówieniami części, kontrola stanu surowców i komponentów, zarządzanie współpracą z poddostawcami i  kooperantami. System może odpowiadać również za procesy kontroli jakości, nadzorować serwis, a także biura konstrukcyjne i technologiczne. Dodatkowo do elementów cyfrowej fabryki zalicza się automatyzację

przeglądów, racjonalizuje zakupy podzespołów zapasowych, pozwala uniknąć przestojów spo wodowanych awariami linii, co przekłada się na  wymierne oszczędności. Do szerszego użytku wprowadzane jest stale udoskonalane oprogramowanie do modelowania pracy robotów przemysłowych na linii technologicznej, zdolne do automatycznego generowania kodu aplikacji użytkowej. Systemy MES są już praktyką stosowaną we współczesnych zakładach produkcyjnych. Wykorzystanie narzędzi typu PLM wciąż jest niewielkie, ze względu na znaczące koszty licencji. Jednak zmiany są widoczne, sukcesywnie postępują wraz z udoskonalaniem urządzeń, oprogramowania, ułatwiając utrzymanie linii, różnego rodzaju logistykę i realizację nowych projektów inwestycyjnych.

procesów planowania strategicznego, operacyjnego i procesowego, a także kosztorysowanie. Coraz częściej inteligentne fabryki korzystają z algorytmów sztucznej inteligencji (AI – Artificial Intelligence) i przetwarzania dużej ilości danych Big Data. Zastosowanie sztucznej inteligencji w typowych aplikacjach przemysłowych może doprowadzić do  rewolucyjnej zmiany architektury zarządzania produkcją. Dzięki AI maszyny i linie produkcyjne będą mogły samodzielnie i autonomicznie podejmować decyzje, m.in. w razie wystąpienia awarii i problemów, zapewniając nieosiągalny jeszcze dzisiaj poziom efektywności, przy jednoczesnej minimalizacji udziału czynnika ludzkiego.

Internet Rzeczy Aby cyfrowa fabryka mogła działać ,potrzebny jest krwioobieg wymiany informacji. Nie chodzi tu jednak o  przewodową, czy bezprzewodowa komunikację, ale ogólnie – o  możliwość wymiany danych między AUTOMATYKA


 7 $0\ 

TEMAT NUMERU urzÄ&#x2026;dzeniami. Obecnie rozproszone, inteligentne komponenty systemĂłw automatyki przemysĹ&#x201A;owej to urzÄ&#x2026;dzenia wyposaĹźone we wĹ&#x201A;asne ukĹ&#x201A;ady przetwarzania danych i  oprogramowanie sterujÄ&#x2026;ce. Aby mogĹ&#x201A;y realizowaÄ&#x2021; wiÄ&#x2122;cej niĹź tylko zaprogramowane uprzednio sekwencje ruchĂłw, inteligentne urzÄ&#x2026;dzenia wykonawcze potrzebujÄ&#x2026; na bieĹźÄ&#x2026;co dostÄ&#x2122;pu do danych i poleceĹ&#x201E; z systemu sterujÄ&#x2026;cego. Musi byÄ&#x2021; teĹź wysyĹ&#x201A;ana informacja zwrotna o  wykonaniu zadania, np. zmianie poĹ&#x201A;oĹźenia do systemu do sterowania. Ponadto niezbÄ&#x2122;dne jest zbieranie informacji z czujnikĂłw w czasie rzeczywistym, tak aby na  podstawie zmieniajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; warunkĂłw reagowaÄ&#x2021; na zdarzenia na linii produkcyjnej. Taka sieÄ&#x2021; poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czonych ze sobÄ&#x2026; jednoznacznie identyfikowalnych czujnikĂłw i systemĂłw automatyki przemysĹ&#x201A;owej oraz maszyn wykonawczych (roboty, obrabiarki numeryczne), ktĂłre mogÄ&#x2026; autonomicznie gromadziÄ&#x2021; oraz samodzielnie przetwarzaÄ&#x2021; zebrane przez siebie dane,

a takĹźe komunikowaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; ze sobÄ&#x2026;, i ktĂłra zintegrowana jest z firmowÄ&#x2026; infrastrukturÄ&#x2026; IT przez analogiÄ&#x2122; do Internetu Rzeczy), nazywa siÄ&#x2122; PrzemysĹ&#x201A;owym Internetem Rzeczy, czyli IIoT (Industrial Internet of Things). WedĹ&#x201A;ug raportu Markets & Markets IoT in Manufacturing Market â&#x20AC;&#x201C; Global Forecast to year 2021, w najbliĹźszych latach rynek IIoT bÄ&#x2122;dzie rĂłsĹ&#x201A; Ĺ&#x203A;rednio o 27% rocznie, a jego wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; 2021 r. wyniesie ponad 20 mld dolarĂłw, a wiÄ&#x2122;c trzy razy wiÄ&#x2122;cej niĹź obecnie. Zdaniem autorĂłw raportu, czynnikami, ktĂłre majÄ&#x2026; decydujÄ&#x2026;cy wpĹ&#x201A;yw na rozwĂłj IIoT jest koniecznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przejÄ&#x2122;cia kontroli nad infrastrukturÄ&#x2026; produkcyjnÄ&#x2026;, monitorowaniem kosztĂłw jej utrzymania oraz wydajnoĹ&#x203A;ci, a takĹźe nad automatyzacjÄ&#x2026; przepĹ&#x201A;ywu i gromadzenia danych. W 2015 r. wĹ&#x203A;rĂłd metod gromadzenia danych z produkcji, nadal dominowaĹ&#x201A;y metody wymagajÄ&#x2026;ce dziaĹ&#x201A;aĹ&#x201E; czĹ&#x201A;owieka. IntegracjÄ&#x2122; ukĹ&#x201A;adĂłw sterowania maszyn z  oprogramowaniem przemysĹ&#x201A;owym w celu automatycznej akwizycji danych

zadeklarowaĹ&#x201A;o ok. 36% polskich firm (Badanie ASTOR 2016). Warto w tym miejscu podkreĹ&#x203A;liÄ&#x2021;, Ĺźe automatyczne gromadzenie danych produkcyjnych jest jednym z najwaĹźniejszych elementĂłw nowoczesnej fabryki, ktĂłry zarazem umoĹźliwia wprowadzanie zmian, jakich wymaga czwarta rewolucja przemysĹ&#x201A;owa.

Sterowanie w systemach Industry 4.0 Podstawowymi elementami wykonawczymi niezbÄ&#x2122;dnymi do  przeniesienia produkcji w  cyfrowÄ&#x2026; erÄ&#x2122; sÄ&#x2026;  zdigitalizowane systemy sterowania. Chodzi tu o sterowanie systemami automatyki, gniazdami produkcyjnymi, automatycznym transportem czy o  systemy komunikacji z  czĹ&#x201A;owiekiem. Za  pracÄ&#x2122; tych wszystkich urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; odpowiadajÄ&#x2026; komputery przemysĹ&#x201A;owe i to one sÄ&#x2026; gĹ&#x201A;Ăłwnym elementem pozwalajÄ&#x2026;cym na budowÄ&#x2122; PrzemysĹ&#x201A;owego Internetu Rzeczy, Cyfrowej Fabryki czy wreszcie na  koĹ&#x201E;cu stworzenie systemu zarzÄ&#x2026;R E K L A M A

5/2018

29


TEMAT NUMERU

JAKIE SĄ GŁÓWNE BARIERY IMPLEMENTACJI ROZWIĄZAŃ CYFROWYCH? MACIEJ SAKOWICZ, SPECJALISTA DS. PRODUKTÓW HMI, MULTIPROJEKT Barierą we wdrażaniu rozwiązań cyfrowych w małych firmach jest przeważnie długi okres zwrotu z inwestycji. W  tych przedsiębiorstwach nadal wiele procesów przebiega w sposób analogowy – za pośrednictwem człowieka. Są to po prostu tańsze rozwiązania. Sądzę jednak, że sytuacja w najbliższych latach się zmieni, ponieważ coraz większe znaczenie ma wydajność procesów. Wymusza to konieczność przesuwania kapitału w stronę innowacji

dzania i sterowania przedsiębiorstwem zgodnego z Industry 4.0. IPC (Industrial PC), czyli komputer przemysłowy to bardzo uniwersalny produkt. W  praktyce przemysłowej spotkać się można z całą gamą tego typu urządzeń – począwszy od komputerów w wersji Box PC, które najbardziej przypominają tradycyjne pecety, przez komputery typu embedded, komputery panelowe, terminale POS, urządzenia jednopłytkowe. Coraz częściej spotkać się też można z systemami serwerów kasetowych, które odpowiadają za sztuczną inteligencję systemu Przemysłu 4.0 lub analizę Big Data zebranych danych produkcyjnych bezpośrednio w środowisku przemysłowym bez przesyłania ich do systemu IT przedsiębiorstwa. Podstawową różnicą między komputerem przemysłowym, a  zwykłym firmowym pecetem lub serwerem jest znacznie większa odporność na trudne, przemysłowe warunki pracy. Komputer

i rozwoju, aby dorównać kroku konkurencji. Duże firmy ze względu na skalę produkcji zwykle łatwiej zgadzają się na inwestycje długoterminowe. Ukierunkowane są one na takie efekty, jak szybszy obieg informacji, łatwiejsze przezbrajanie maszyn, więcej danych procesowych dostępnych do analizy. Jest to oczywisty kierunek rozwoju.

IPC, w zależności od konkretnego zastosowania, musi wytrzymywać zarówno wysoką, jak i niską temperaturę pracy, szoki termiczne, wstrząsy mechaniczne, zakłócenia elektromagnetyczne, skoki napięć powodowane włączaniem i  wyłączaniem obrabiarek, a  nawet pracę w zapylonych i bardzo wilgotnych pomieszczeniach. Komputery przemysłowe muszą też niejednokrotnie spełniać wymagania europejskiej dyrektywy ATEX dotyczącej systemów pracujących w strefach zagrożonych wybuchem – np. w kopalniach.

Komponenty i budowa komputerów IPC Do  budowy komputerów IPC wykorzystuje znacznie bardziej wytrzymałe wersje komponentów elektronicznych, które przystosowane są do szerszego zakresu temperatury pracy. Dzięki temu przemysłowe pecety mogą prawidłowo pracować w temperaturze poniżej –20 °C  lub w  temperaturze przekra-

GŁÓWNE TECHNOLOGIE I ZJAWISKA ZWIĄZANE Z IMPLEMENTACJĄ TECHNOLOGII PRZEMYSŁU 4.0 WG BADANIA FIRMY ASTOR 2015 – Przemysłowy Internet Rzeczy, Industrial Internet of Things – czyli możliwość globalnego działania firmy, wygodny dostęp do potrzebnych danych oraz zdalna kontrola nad przebiegiem procesu. – Autonomiczne systemy wytwarzania – tworzenie inteligentnych fabryk, które autonomicznie organizują proces produkcji i elastycznie reagują na zmiany wymogów. – Nowoczesne systemy wsparcia dla służb utrzymania ruchu – stosowanie algorytmów prewencyjnych do przewidywania wystąpienia awarii oraz wdrażanie urządzeń mobilnych zapewniających stały dostęp do kompletu dokumentacji i zestawu parametrów pracy linii dla SUR. – Robotyzacja – wdrażanie elastycznych gniazd produkcyjnych opartych na robotach przemysłowych, użycie robotów przystosowanych do kooperacji z człowiekiem.

30

czającej 100–120 °C. Wszędzie, gdzie to tylko możliwe, stosuje się chłodzenie pasywne wyłącznie za pomocą radiatorów, co zwiększa ich niezawodność, ze względu na brak ruchomych części. W  przemyśle sporym problemem może być też działanie wilgoci, która dostając się do wnętrza obudowy może powodować zwarcia lub korozję podzespołów. Dlatego na rynku bardzo często spotykane są komputery IPC o stopniu ochrony IP67 lub IP68. Podczas konstruowania maszyn IPC unika się stosowania mechanicznych dysków twardych i zastępuje je znacznie bardziej odpornymi na  wstrząsy napędami SSD. Obecnie najczęściej stosuje się łatwe w montażu i wymianie moduły M.2. Aby uniknąć kłopotów związanych z  silnymi wibracjami (np. komputer zamontowany jest bezpośrednio w obrabiarce lub na linii produkcyjnej), stosuje się specjalne, beznaprężeniowe luty. Dzięki temu zabezpiecza się podzespoły zamontowane na płytce drukowanej przed możliwością przerwania elektrycznego kontaktu między komponentami spowodowanego wstrząsami. Większe części mocowane są dodatkowo z użyciem elastycznych wypełnień (pianek) tłumiących drgania. Standardem w konstrukcjach IPC jest też stosowanie różnego rodzaju podkładek pozwalających w  elastyczny i  trwały sposób przymocować płytkę drukowaną do obudowy. Obudowa zapewnia też szczelność przed zewnętrznymi zakłóceniami elektromagnetycznymi. Stosowane w komputerach przemysłowych przewody i gniazda są również standardowo ekranowane. AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU Kolejnym problemem przy konstruowaniu komputerĂłw przemysĹ&#x201A;owych jest ich przewidywana ĹźywotnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, ktĂłra nie moĹźe byÄ&#x2021; krĂłtsza niĹź 5 lat nieprzerwanej pracy. Okazuje siÄ&#x2122;, Ĺźe zmiana jednostki sterujÄ&#x2026;cej produkcjÄ&#x2026; na nowszÄ&#x2026; wymaga zazwyczaj kompleksowej modernizacji instalacji, gdyĹź nowe urzÄ&#x2026;dzenie moĹźe nie byÄ&#x2021; w peĹ&#x201A;ni kompatybilne ze wszystkimi zainstalowanymi w fabryce urzÄ&#x2026;dzeniami. Banalna, z punktu widzenia zwykĹ&#x201A;ego uĹźytkownika, aktualizacja sterownikĂłw w Ĺ&#x203A;rodowisku przemysĹ&#x201A;owym moĹźe za  sobÄ&#x2026; pociÄ&#x2026;gnÄ&#x2026;Ä&#x2021; koniecznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; dopasowania pozostaĹ&#x201A;ych elementĂłw systemu automatyki przemysĹ&#x201A;owej. Dlatego producenci komputerĂłw przemysĹ&#x201A;owych projektujÄ&#x2026; je tak, aby zapewniÄ&#x2021; im  sprawny serwis przez 10â&#x20AC;&#x201C;15 lat po ich wprowadzeniu do sprzedaĹźy.

Rodzaje maszyn IPC ZaleĹźnie od przyjÄ&#x2122;tych kryteriĂłw klasyfikacji, komputery przemysĹ&#x201A;owe podzieliÄ&#x2021; moĹźna na  kilka grup. NajczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej stosowanym przez producentĂłw komputerĂłw IPC podziaĹ&#x201A;em jest ich podziaĹ&#x201A; na komputery: kompaktowe, panelowe, jednopĹ&#x201A;ytkowe oraz

maszyny IPC Box, ktĂłre okreĹ&#x203A;lane sÄ&#x2026; teĹź mianem Box PC. JednopĹ&#x201A;ytkowe komputery SBC (Single Board Computer) stosowane sÄ&#x2026; w róşnego rodzaju systemach wbudowanych, nazywanych z jÄ&#x2122;zyka angielskiego embedded. Tego typu komputery IPC przeznaczone sÄ&#x2026; przede wszystkim do wykorzystania w wiÄ&#x2122;kszych systemach i urzÄ&#x2026;dzeniach automatyki przemysĹ&#x201A;owej, ktĂłre sÄ&#x2026; projektowane bezpoĹ&#x203A;rednio przez nabywcÄ&#x2122; lub przez integratora systemu Industry 4.0.

Komputery te sprzedawane sÄ&#x2026;  w postaci niewielkiej, nieobudowanej pĹ&#x201A;ytki drukowanej z zainstalowanymi na niej wszystkimi niezbÄ&#x2122;dnymi do pracy komputera elementami, w tym z wlutowanym procesorem, pamiÄ&#x2122;ciÄ&#x2026; i kartÄ&#x2026; graficznÄ&#x2026;. Co waĹźne, wszystkie zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; albo wlutowane przy krawÄ&#x2122;dziach pĹ&#x201A;ytki, albo sygnaĹ&#x201A;y wyprowadzane sÄ&#x2026; przez zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza pinowe, do ktĂłrych podĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza siÄ&#x2122; odpowiednie urzÄ&#x2026;dzenia

peryferyjne, jak klawiatury czy ekrany. Na rynku funkcjonuje kilka standardĂłw zwiÄ&#x2026;zanych z wielkoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; komputerĂłw, z ktĂłrych najpopularniejszymi sÄ&#x2026; obecnie PC-104, EBX, EPIC, Nano-ITX oraz Pico-ITX. UrzÄ&#x2026;dzenia jednopĹ&#x201A;ytkowe mogÄ&#x2026; wystÄ&#x2122;powaÄ&#x2021; w wersjach zamontowanych obudowanych. NajczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej spotkaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; moĹźna wĂłwczas z komputerami przystosowanymi do montaĹźu na szynie DIN. Tego typu jednopĹ&#x201A;ytkowe komputery IPC produkowane sÄ&#x2026; przez takie firmy jak Advantech, Siemens, B&R czy Beckhoff Automation. Komputery jednopĹ&#x201A;ytkowe w przewaĹźajÄ&#x2026;cej wiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;ci oferowane sÄ&#x2026; jako urzÄ&#x2026;dzenia z pasywnym chĹ&#x201A;odzeniem. Ze wzglÄ&#x2122;du na maĹ&#x201A;e rozmiary, komputery jednopĹ&#x201A;ytkowe znajdujÄ&#x2026; zastosowanie wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ciwie w kaĹźdej gaĹ&#x201A;Ä&#x2122;zi przemysĹ&#x201A;u. Do budowy komputerĂłw jednopĹ&#x201A;ytkowych wykorzystuje siÄ&#x2122; zazwyczaj niskonapiÄ&#x2122;ciowe wersje procesorĂłw zgodnych z x86 â&#x20AC;&#x201C; poczÄ&#x2026;wszy od prostych ukĹ&#x201A;adĂłw Intel Atom, przez procesory z  serii Celeron i  Pentium, a na zaawansowanych koĹ&#x203A;ciach z rodziny Core i7 koĹ&#x201E;czÄ&#x2026;c. Na rynku dostÄ&#x2122;pne sÄ&#x2026; teĹź modele komputerĂłw jednopĹ&#x201A;ytkowych bazujÄ&#x2026;cych na  procesorach firmy AMD â&#x20AC;&#x201C; w tym najnowszych ukĹ&#x201A;adĂłw Ryzen, np. MI988-A  Mini-ITX firmy iBASE. Bardzo popularne sÄ&#x2026;  teĹź ukĹ&#x201A;ady ARM. Standardowym wyposaĹźeniem jest karta sieciowa Ethernet, rzadziej montuje siÄ&#x2122; bezprzewodowe moduĹ&#x201A;y Wi-Fi.

 7 '\ 

ZNACZENIE TECHNOLOGII IT W APLIKACJACH PRZEMYSĹ OWYCH ROĹ&#x161;NIE Ĺ UKASZ MATUSZEWSKI, REGIONALNY DYREKTOR SPRZEDAĹťY, KUBLER Czwarta rewolucja przemysĹ&#x201A;owa to przede wszystkim proces integracji technologii internetowych z procesami produkcyjnymi w przemyĹ&#x203A;le. Przejawia siÄ&#x2122; on wzrostem znaczenia technologii IT w aplikacjach przemysĹ&#x201A;owych. W polskich zakĹ&#x201A;adach proces ten widoczny jest juĹź nie tylko na poziomie podstawowych szczebli komunikacji systemowej. RozwĂłj technologii wymuszony jest przez oczekiwany wzrost wydajnoĹ&#x203A;ci, ktĂłry wymaga coraz krĂłtszych procesĂłw produkcyjnych. Sama idea PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 kĹ&#x201A;adzie gĹ&#x201A;Ăłwny nacisk na wykorzystanie Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;cznoĹ&#x203A;ci, inteligencji i przejrzystoĹ&#x203A;ci, co prowadzi do  spadku kosztĂłw operacyjnych oraz wzrostu zadowolenia klientĂłw. W przemyĹ&#x203A;le to czas jest jednym z najistotniejszych czynnikĂłw, ktĂłry w procesie produkcji

5/2018

wymusza koniecznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; uzyskania szybkiej interakcji miÄ&#x2122;dzy komputerami centralnymi, wykonawczymi a urzÄ&#x2026;dzeniami koĹ&#x201E;cowymi. Najpopularniejsze sieci, takie jak EtherNet/IP, dziÄ&#x2122;ki moĹźliwoĹ&#x203A;ciom diagnostycznym oraz szybkiemu przepĹ&#x201A;ywowi informacji, stajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; znakomitym narzÄ&#x2122;dziem w rÄ&#x2122;kach administratora, ktĂłry bÄ&#x2122;dÄ&#x2026;c w jednym miejscu, moĹźe sprawowaÄ&#x2021; peĹ&#x201A;nÄ&#x2026; kontrolÄ&#x2122; nad wszystkimi zachodzÄ&#x2026;cymi procesami w wielu, oddalonych od siebie fabrykach. Dodatkowym atutem Ethernetu jest moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; Ĺ&#x201A;atwej i praktycznie nieograniczonej rozbudowy struktury urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. Co istotne, sieÄ&#x2021; taka jak Ethernet nie wymaga budowy struktury w postaci pierĹ&#x203A;cienia lub gwiazdy.

31


TEMAT NUMERU

CYFROWE PROCESY WYMAGAJĄ NOWOCZESNYCH CZUJNIKÓW I ROZWIĄZAŃ KOMUNIKACYJNYCH MAREK ŁOZOWSKI, KIEROWNIK REGIONALNY POLSKA PÓŁNOCNO-WSCHODNIA, PEPPERL+FUCHS W scenariuszu przyszłości – w pełni połączonej sieci inteligentnej produkcji – czujniki gotowe do komunikacji odgrywają istotną rolę. Należą do nich czujniki, które same się monitorują, aplikacje w których czujniki i elementy wykonawcze koordynują swoje procesy i funkcje, wspierają procesy za pomocą autonomicznych, samoorganizujących i optymalizujących się jednostek. Niezależnie od zastosowania, dzięki koncepcji Sensorik 4.0, firma Pepperl+Fuchs toruje drogę do Przemysłu 4.0, udostępniając

Konstrukcje panelowe Ważną rodziną urządzeń przemysłowych niezbędnych w Inteligentnej Fabryce są  komputery panelowe. Urządzenia te charakteryzują się zintegrowanym,

innowacyjne rozwiązania do realizacji przyszłych procesów. Seria Sensorik  4.0 obejmuje czujniki do detekcji lub pomiarów, a także elementy do  identyfikacji, tym samym wspomaga wzrost wydajności komunikacji dwukierunkowej i bezpieczeństwa danych nawet w terenie. Dodatkowo tego typu czynniki napędzające rozwój, zapewniają najlepszą możliwą elastyczność, przejrzystość i dostępność instalacji.

niem, nawet wtedy, kiedy operator ma ubrane grube rękawice ochronne. Komputery panelowe, pod względem swojej budowy, przypominają zwykłe konsumenckie komputery typu

 DIGITALIZACJA PROCESÓW PRZEMYSŁOWYCH POLEGA NA ZASTĄPIENIU WSZYSTKICH ANALOGOWYCH PROCESÓW WYTWÓRCZYCH, W TYM TRADYCYJNEJ OBRÓBKI MECHANICZNEJ, PRODUKCYJNYMI SYSTEMAMI CYFROWO-FIZYCZNYMI, KTÓRE SĄ W MAKSYMALNYM STOPNIU ZAUTOMATYZOWANE I STEROWANE CYFROWO. najczęściej dotykowy, wyświetlaczem. Stosowane są przede wszystkim jako terminale operatorskie lub stanowiskowe stacje robocze. Co ciekawe, tego typu komputery sprzedawane są zarówno z chłodzeniem pasywnym – tu obudowa spełnia funkcję radiatora, a dodatkowe chłodzenie zapewnione jest przez otwory umieszczone z tyłu panelu, jak i rozwiązania z wentylatorami – z wymuszonym obiegiem powietrza. W przypadku  paneli dotykowych spotkać się można aż z czterema rozwiązaniami technologicznymi. Oprócz znanych z  konsumenckich tabletów i  smartfonów dotykowych ekranów rezystancyjnych i  pojemnościowych, stosowane są ekrany dotykowe na podczerwień czy ultradźwiękowe. Pozwalają one na swobodne sterowanie urządze32

All-in-One, ale są mniejsze. Typowy ekran ma wielkość od 5,5˝ do 13˝, a rozdzielczość to zwykle 720 px. Zależnie od wymagań danej aplikacji, nośnikiem danych w komputerze panelowym jest albo karta pamięci flash z systemem operacyjnym albo wbudowany dysk SSD M.2. Komputery te często pozwalają na montaż kart rozszerzeń przy wykorzystaniu złączy PCI Express x1 lub x4 . Istotny może też być stopień ochrony IP oraz możliwość montażu w szafach sterowniczych maszyn i urządzeń. Maszyny tego typu w swoim wnętrzu skrywają najczęściej procesory Intel Core i3/i5/i7 oraz obsługują do 8 GB lub 16 GB pamięci RAM. Standardem są wyjścia HDMI, mini DisplayPort, porty COM, złącza USB 3.0  oraz porty LAN. Wiele modeli może być zasilanych w trybie

AT, czyli komputer uruchamia się natychmiast po włączeniu zasilania. Typowo pozwalają one na pracę w temperaturze od –20 °C do +75 °C, co pozwala stosować je w większości aplikacji na otwartym powietrzu, np. w górnictwie odkrywkowym czy w przemyśle cementowym.

Komputery kompaktowe Kolejną rodzinę komputerów przemysłowych stanowią komputery kompaktowe. Są to w pełni funkcjonalne, niewielkie pod względem wymiarów maszyny przeznaczone do aplikacji, w których wolna przestrzeń jest bardzo mocno ograniczona – na  przykład wewnątrz maszyn budowlanych. Najważniejszą cechą tych komputerów jest to, że są one w całości chłodzone pasywnie. Co więcej – w wypadku tych komputerów – metalowe, zazwyczaj aluminiowe obudowy wyposażone są dodatkowo w specjalne użebrowanie rozpraszające ciepło. Brak wentylatora sprawia, że maszyny te pracują nie tylko cicho, ale są przede wszystkim odporne na zapylenie i wibracje, dzięki czemu można je  stosować w  każdej, nawet najtrudniejszej aplikacji przemysłowej. Mimo niewielkich gabarytów, komputery kompaktowe cechują się wyjątkowo bogatym wyposażeniem w porty komunikacyjne. Standardem są złącza HDMI, DisplayPort, DVI, D-Sub, COM, LPT, USB, w tym USB Type-C, Thunderbolt 3, 2–3 gniazda LAN, czytnik kart flash, a także bezprzewodowa komunikacja Wi-Fi i Bluetooth. Charakteryzują się też dużą mocą obliczeniową. Maszyny te standardowo wyposażane są w ukłaAUTOMATYKA


TEMAT NUMERU

ROBOTY WPASOWUJĄ SIĘ W KONCEPCJĘ PRZEMYSŁU 4.0 TOMASZ OFIARA, ELMARK AUTOMATYKA SP. Z O.O. Wdrażanie rozwiązań zgodnych z koncepcją Przemysłu 4.0 daje wiele korzyści, w tym łatwość w dostępnie do danych, czy możliwość ich obróbki oraz przedstawienia w przejrzystej oraz przystępnej postaci. Interoperacyjność urządzeń Przemysłu 4.0 pozwala na dołączenie ich do Internetu Rzeczy (IoT) w dowolnym środowisku fabrycznym. Produkty te ciągle ewoluują, dzięki aktualizacjom oprogramowania, przez co są w stanie sprostać ciągle zmieniającym się wymaganiom. Kolejną wartością jest łatwość konfiguracji i programowania – do uruchomiania urządzenia nie jest wymagana specjali-

dy Intel Core i3/i5/i7, a także w nowe procesory AMD, czego przykładem może być platforma Digital Signage Player Si-324 tajwańskiej firmy iBase. Standardem są dyski SSD i pamięć RAM o pojemności dochodzącej nawet do 16 GB.

IPC Box Ostatnią, najbardziej zbliżoną do standardowych komputerów klasy PC są przemysłowe komputery IPC Box, określane mianem Box PC. Urządzenia te dostępne są w obudowach typu tower lub z mocowaniem zgodnym z 19-calowym systemem RACK, który standardowo używany jest w serwerach. Dzięki temu komputer IPC Box może być zamontowany w zwykłej szafie serwerowej. Urządzenia typu box mają większe możliwości rozbudowy oraz pozwalają na swobodną wymianę komponentów. Duża obudowa umożliwia instalację wydajniejszych systemów chłodzenia, montaż kilku napędów SSD, a nawet mechanicznych dysków twardych połączonych w macierz RAID. Maszyny te odpowiadają za sterowanie całymi procesami technologicznymi, przetwarzanie zebranych przez IIoT danych oraz komunikację z firmową siecią IT. Coraz częściej instaluje się na nich systemy sztucznej inteligencji. Moc obliczeniowa maszyn IPC Box pozwala na realizowanie zadań związanych ze sterowaniem, archiwizacją danych oraz wizualizacją parametrów produkcji. Komputery PC Box wstosuje się do zarządzania całymi ciągami technologicznymi i do dynamicznego sterowania procesami wytwarzania i optymalizacji wykorzystania maszyn. Ponieważ komputery te nie są narażone bezpośrednio na trudne, przemysłowe warunki pracy, spotkać w nich można również standardowe komponenty serwerowe.

styczna wiedza. System fizyczno-cyfrowy jakim jest na przykład robot współpracujący firmy Universal Robots pozwala na osiągnięcie wszystkich tych korzyści. Dodatkowym atutem jest brak potrzeby stosowania kosztownych wygrodzeń, które zajmują dużo miejsca, ponieważ roboty te mogą pracować bezpośrednio z ludźmi. Stosując tego typu rozwiązania możemy liczyć na zwiększenie wydajności, przy jednoczesnym ograniczeniu kosztów produkcji.

Reorganizacja produkcji umożliwia również uzyskanie znacznych oszczędności. Kluczem do sukcesu będzie wykorzystanie zintegrowanych systemów planowania i harmonogramowania produkcji z dokładnością do pojedynczej maszyny, gniazda czy linii produkcyjnej. Rozwiązania tego rodzaju integrują dane pochodzące z  całej firmy, począwszy od czujników, po systemy planowania zasobów przedsiębiorstw. Dodatkowe dane to informacje pochodzące z poziomych łańcuchów wartości, np. dane o stanach magazynowych czy wielkości składanych zamówień. Kluczowa jest tu optymalizacja prowadzenia prac związanych z utrzymaniem ruchu R E K L A M A

Wytwarzanie rozproszone Zmiana organizacji produkcji związana z wprowadzeniem zasad charakterystycznych dla Przemysłu 4.0 przekłada się na znaczny wzrost elastyczności wytwarzania. Może się ono odbywać w sposób rozproszony, lokalnie w ramach przedsiębiorstwa lub globalnie w ramach różnych lokalizacji fabryk, co  powoduje z kolei zmianę modelu relacji producent–konsument. Podstawową zmianą jest odejście od modelu masowej produkcji, gdzie klient był zdany na inicjatywę producenta. Nowy model zakłada personalizację produkcji i wiąże się ze ścisłą współpracą producenta z klientem. 5/2018

33


TEMAT NUMERU PRZEMYSĹ 4.0 TO INTELIGENTNE URZÄ&#x201E;DZENIA WYMIENIAJÄ&#x201E;CE SIÄ&#x2DC; INFORMACJAMI ZA POĹ&#x161;REDNICTWEM INTERNETU DARIUSZ MIERZEJEWSKI, DYREKTOR DS. SPRZEDAĹťY INTERFEJSY PROCESOWE, PEPPERL+FUCHS W instalacjach przemysĹ&#x201A;owych urzÄ&#x2026;dzenia pomiarowe wytwarzajÄ&#x2026; ogromne iloĹ&#x203A;ci informacji, np. o stanie maszyn czy teĹź o warunkach otoczenia.  Do tej pory dane te nie byĹ&#x201A;y prawie wcale wykorzystywane, poniewaĹź nie byĹ&#x201A;y przekazywane do systemĂłw sterowania. Obecnie mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; one przekazywane za poĹ&#x203A;rednictwem technik cyfrowych do chmury, gdzie sÄ&#x2026; dostÄ&#x2122;pne dla wszystkich systemĂłw funkcjonujÄ&#x2026;cych w zakĹ&#x201A;adzie. UmoĹźliwia to ciÄ&#x2026;gĹ&#x201A;e monitorowanie stanu urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; oraz planowania dziaĹ&#x201A;aĹ&#x201E; sĹ&#x201A;uĹźb utrzymania ruchu z odpowiednim wyprzedzeniem. Pozwala rĂłwnieĹź optymalizowaÄ&#x2021;

dla urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; produkcyjnych, pomagajÄ&#x2026;ca przewidzieÄ&#x2021; obciÄ&#x2026;Ĺźenie linii produkcyjnej i czas bezawaryjnej pracy maszyn.

W drodze do PrzemysĹ&#x201A;u 5.0 Wprowadzanie koncepcji PrzemysĹ&#x201A;u  4.0  budzi ogromne obawy o rolÄ&#x2122; czĹ&#x201A;owieka w przyszĹ&#x201A;ym wytwarzaniu produktĂłw i podziale dĂłbr. PojawiajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; pomysĹ&#x201A;y wprowadzenia dochodu gwarantowanego czy prawnego wymuszenia opodatkowania pracy maszyn. HumanizacyjnÄ&#x2026; odpowiedziÄ&#x2026; na zagroĹźenie, jakie stanowi ograniczanie roli czĹ&#x201A;owieka w PrzemyĹ&#x203A;le 4.0, jest koncepcja PrzemysĹ&#x201A;u 5.0. PojÄ&#x2122;cie Industry 5.0 wprowadziĹ&#x201A; w 2015 r. Michael Rada, prezes International Business Center of Sustainable Development. W koncepcji PrzemysĹ&#x201A;u 5.0 czĹ&#x201A;owiek oraz maszyna tworzyÄ&#x2021; majÄ&#x2026; funkcjonalnÄ&#x2026; caĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021;, co jest juĹź pewnym elementem rĂłwnieĹź w czwartej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej. SzczegĂłlnie dotyczyÄ&#x2021; to ma robotĂłw, ktĂłre majÄ&#x2026; dziaĹ&#x201A;aÄ&#x2021; wraz z ludĹşmi jako urzÄ&#x2026;dzenia kooperujÄ&#x2026;ce, w sposĂłb bezpoĹ&#x203A;redni i interaktywny. W fabrykach strefy pracy robota oraz czĹ&#x201A;owieka majÄ&#x2026; zachodziÄ&#x2021; na siebie i siÄ&#x2122; integrowaÄ&#x2021;, w przeciwieĹ&#x201E;stwie R E K L A M A

procesy produkcyjne, w zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od informacji o warunkach, poĹ&#x201A;oĹźeniu oraz o dostÄ&#x2122;pnoĹ&#x203A;ci poszczegĂłlnych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. DziÄ&#x2122;ki temu uzyskuje siÄ&#x2122; oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;ci surowcĂłw i mediĂłw stosowanych podczas produkcji.  Aby wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ciwie oceniÄ&#x2021; procesy produkcyjne, odpowiednie informacje powinny pochodziÄ&#x2021; z danych zebranych z wielu czujnikĂłw, przez Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czenie informacji z róşnych platform oprogramowania. Odpowiednia analiza i wizualizacja zebranych danych umoĹźliwia dogĹ&#x201A;Ä&#x2122;bnÄ&#x2026; optymalizacjÄ&#x2122; procesĂłw.

do obecnych, rozdzielonych modeli pracy. Takie wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;ce roboty staÄ&#x2021; bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; na czele kolejnej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej, ktĂłra bÄ&#x2122;dzie siÄ&#x2122; manifestowaÄ&#x2021; wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; wspĂłĹ&#x201A;pracÄ&#x2026; czĹ&#x201A;owieka oraz robota w miejscu pracy. Zmiana modelu wspĂłĹ&#x201A;pracy na linii czĹ&#x201A;owiekâ&#x20AC;&#x201C;robot jest teĹź jednym z kluczowych elementĂłw wytwarzania rozproszonego. Optymalizacja produkcji pod zamĂłwienie klienta sprawia, Ĺźe juĹź dzisiaj pojawia siÄ&#x2122; grupa urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; nazywanych robotami wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cymi (collaborative robots), ktĂłre od podstaw sÄ&#x2026; zaprojektowane do pracy z ludĹşmi i ze wzglÄ&#x2122;du na to muszÄ&#x2026; korzystaÄ&#x2021; z rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; sterowania zapewniajÄ&#x2026;cych bezpieczeĹ&#x201E;stwo pracy â&#x20AC;&#x201C; m.in. sztuczna inteligencja i algorytmy rozpoznawania obrazu w czasie rzeczywistym, ktĂłre pozwalajÄ&#x2026; przewidzieÄ&#x2021; zachowania ludzi nawet w stanie emocjonalnego wzburzenia â&#x20AC;&#x201C; np. gwaĹ&#x201A;towne wtargniÄ&#x2122;cie w obszar pracy robota. Roboty wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;ce, nazywane teĹź kobotami sÄ&#x2026; taĹ&#x201E;sze niĹź roboty tradycyjne â&#x20AC;&#x201C; Ĺ&#x203A;rednio od dwĂłch do czterech razy â&#x20AC;&#x201C; i mogÄ&#x2026; zastÄ&#x2122;powaÄ&#x2021; tradycyjne maszyny w wielu aplikacjach. PrzykĹ&#x201A;adowo mogÄ&#x2026; to byÄ&#x2021; zastosowania zwiÄ&#x2026;zane z produkcjÄ&#x2026; motoryzacyjnÄ&#x2026;, aplikacje w przemyĹ&#x203A;le metalowym, spoĹźywczym i farmaceutycznym, a takĹźe przy precyzyjnym montaĹźu elektroniki oraz przy wytwarzaniu sprzÄ&#x2122;tu medycznego. Roboty wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;ce mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; wykorzystywane w wiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;ci firm zajmujÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; produkcjÄ&#x2026; â&#x20AC;&#x201C; niezaleĹźnie od ich wielkoĹ&#x203A;ci czy branĹźy. Doskonale nadajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; do takich zadaĹ&#x201E; jak podnoszenie i umieszczanie przedmiotĂłw (pick&place), polerowanie, formowanie wtryskowe, obsĹ&#x201A;uga maszyn, pakowanie i paletyzacja, montaĹź, wkrÄ&#x2122;canie, klejenie czy spawanie. Koboty stanowiÄ&#x2026; znakomitÄ&#x2026; szansÄ&#x2122; na rozwĂłj dla firm z sektora MĹ&#x161;P. PrzedsiÄ&#x2122;biorstwa te muszÄ&#x2026; na bieĹźÄ&#x2026;co dostosowywaÄ&#x2021; swĂłj asortyment produkcyjny do zmieniajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; preferencji kontrahentĂłw. Instalacja kobotĂłw pozwala szybko reagowaÄ&#x2021; na  pojawiajÄ&#x2026;ce siÄ&#x2122; zmiany w trendach rynkowych, dziÄ&#x2122;ki czemu mogÄ&#x2026; podtrzymywaÄ&#x2021; swojÄ&#x2026; konkurencyjnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; rynkowÄ&#x2026;, ale to temat na oddzielny artykuĹ&#x201A;.     $]5&$5^ $

34

AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU

Nowy etap rewolucji przemysĹ&#x201A;owej Na drodze do â&#x20AC;&#x17E;Renesansu PrzemysĹ&#x201A;owegoâ&#x20AC;? * A7@  -  .

 )+ - -B - / -

  KJ_  - 

-B   / 7 *- +

+   + -+ "

-    +

-B J -/ - +KB  -B )-B B  7

J

eĹ&#x203A;li przyjmiemy, Ĺźe w dzisiejszych czasach wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; stanowi doĹ&#x203A;wiadczenie klienta zwiÄ&#x2026;zane z uĹźytkowaniem produktu, a nie produkt sam w sobie, to przemysĹ&#x201A; na miarÄ&#x2122; XXI w. moĹźna zdefiniowaÄ&#x2021; jako unikalne poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie procesĂłw projektowania, produkcji i wzajemnej wymiany doĹ&#x203A;wiadczeĹ&#x201E;. W tym kontekĹ&#x203A;cie koncepcjÄ&#x2122; PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 naleĹźaĹ&#x201A;oby sprowadziÄ&#x2021; jedynie do cyfryzacji wypracowanych w przeszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci procesĂłw, a nie traktowaÄ&#x2021; jako przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; branĹźy produkcyjnej. Model ten nie przyjÄ&#x2026;Ĺ&#x201A; siÄ&#x2122; zresztÄ&#x2026; w Chinach, Korei PoĹ&#x201A;udniowej ani w Stanach Zjednoczonych. PowodĂłw takiej sytuacji moĹźna doszukiwaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; w tym, Ĺźe pominiÄ&#x2122;ty zostaĹ&#x201A; czynnik ludzki oraz kwestie zwiÄ&#x2026;zane z uĹźytkowaniem produktĂłw, nie wspominajÄ&#x2026;c o aspektach oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;ci i zrĂłwnowaĹźonego rozwoju. Firmy, ktĂłre w przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci zmieniÄ&#x2026; obraz przemysĹ&#x201A;u, nie bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; tymi z najbardziej zautomatyzowanymi systemami produkcyjnymi, a tymi, ktĂłre najlepiej rozwinÄ&#x2026; swoje zasoby wiedzy i know-how, a takĹźe ktĂłrych Ĺ&#x203A;rodowisko biznesowe bÄ&#x2122;dzie anga5/2018

ĹźowaÄ&#x2021; klientĂłw i podwykonawcĂłw jako peĹ&#x201A;noprawnych partnerĂłw w procesie kreowania wartoĹ&#x203A;ci.

Integracja usĹ&#x201A;ug Zjawisko, z ktĂłrym mamy do czynienia dzisiaj moĹźna okreĹ&#x203A;liÄ&#x2021; mianem â&#x20AC;&#x17E;Renesansu PrzemysĹ&#x201A;owegoâ&#x20AC;? przynoszÄ&#x2026;cego nowe sposoby postrzegania Ĺ&#x203A;wiata, pracy nad wynalazkami, uczenia siÄ&#x2122;, produkowania i handlu. Nowe (nowatorskie) firmy przemysĹ&#x201A;owe tworzÄ&#x2026; nowe (nowatorskie) rozwiÄ&#x2026;zania dla nowego typu klientĂłw. PrzykĹ&#x201A;adowo kiedy nasi obyci w Ĺ&#x203A;wiecie technologii klienci myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o â&#x20AC;&#x17E;moblinoĹ&#x203A;ciâ&#x20AC;?, ich myĹ&#x203A;li nie wÄ&#x2122;drujÄ&#x2026; juĹź w kierunku branĹźy motoryzacyjnej. Ich innowacyjne ekosystemy koncentrujÄ&#x2026; siÄ&#x2122; na wymyĹ&#x203A;laniu inteligentnych systemĂłw transportu nowej generacji powstajÄ&#x2026;cych we wspĂłĹ&#x201A;pracy z lokalnymi wĹ&#x201A;adzami, przedstawicielami handlu i mieszkaĹ&#x201E;cami. To wystarczajÄ&#x2026;cy powĂłd do tego, Ĺźeby poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czyÄ&#x2021; â&#x20AC;&#x17E;sektor miejskiâ&#x20AC;?, zintegrowane usĹ&#x201A;ugi, zarzÄ&#x2026;dzanie zasobami i planowanie urbanistyczne. W takim ujÄ&#x2122;ciu tradycyjny podziaĹ&#x201A; przemysĹ&#x201A;u na branĹźe jest przestarzaĹ&#x201A;y.

Ewolucja dziaĹ&#x201A;aĹ&#x201E; W realiach przemysĹ&#x201A;u XXI w. o wiele mniej uwagi poĹ&#x203A;wiÄ&#x2122;camy przepĹ&#x201A;ywowi czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci i pĂłĹ&#x201A;fabrykatĂłw, a skupiamy siÄ&#x2122; raczej na moĹźliwoĹ&#x203A;ciach uĹźytkowania i wirtualnych modelach â&#x20AC;&#x201C; to wszystko w warunkach gospodarki napÄ&#x2122;dzanej przez dane. â&#x20AC;&#x17E;Nowa gospodarkaâ&#x20AC;? jest zorganizowana wokĂłĹ&#x201A; platform internetowych (marketplaceâ&#x20AC;&#x2122;Ăłw), na ktĂłrych spotykajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; popyt i podaĹź â&#x20AC;&#x201C; zarĂłwno te generowane przez lokalnych, jak i globalnych uczestnikĂłw rynku.

Te cyfrowe platformy â&#x20AC;&#x17E;doĹ&#x203A;wiadczeĹ&#x201E;â&#x20AC;?, funkcjonujÄ&#x2026;ce juĹź w medycynie, przemyĹ&#x203A;le i systemach urbanistycznych, stanowiÄ&#x2026; rzeczywistÄ&#x2026; infrastrukturÄ&#x2122; XXI w. PrzeksztaĹ&#x201A;ciĹ&#x201A;y model dziaĹ&#x201A;ania branĹźy handlu detalicznego, transportu czy hotelarstwa, a w najbliĹźszej przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci przeksztaĹ&#x201A;cÄ&#x2026; rĂłwnieĹź przemysĹ&#x201A;. Wraz ze wzrostem znaczenia rozszerzonej rzeczywistoĹ&#x203A;ci, realistycznych symulacji cyfrowych oraz cyfrowych doĹ&#x203A;wiadczeĹ&#x201E;, technologie cyfrowe rewolucjonizujÄ&#x2026; sposĂłb, w jaki pozyskujemy wiedzÄ&#x2122;. Podobny wpĹ&#x201A;yw na ludzkoĹ&#x203A;Ä&#x2021; miaĹ&#x201A;o wynalezienie druku.

Nowy wymiar postrzegania Sztuczna inteligencja nie zastÄ&#x2026;pi ludzkiego umysĹ&#x201A;u, ale uĹ&#x201A;atwi dostÄ&#x2122;p do wiedzy i know-how. Zatem aby sprostaÄ&#x2021; potrzebom pracownikĂłw przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci, nacisk powinien byÄ&#x2021; poĹ&#x201A;oĹźony na cyfrowe platformy, ktĂłre w efektywny sposĂłb Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czÄ&#x2026; wiedzÄ&#x2122; podrÄ&#x2122;cznikowÄ&#x2026; i laboratoryjnÄ&#x2026; z â&#x20AC;&#x17E;cyfrowym doĹ&#x203A;wiadczaniem Ĺ&#x203A;wiataâ&#x20AC;?. Szkolenia zawodowe, ktĂłre obecnie obejmujÄ&#x2026; jedynie wycinek procesu sÄ&#x2026; bardzo nieefektywne â&#x20AC;&#x201C; powinny staÄ&#x2021; siÄ&#x2122; multidyscyplinarne i uwzglÄ&#x2122;dniaÄ&#x2021; kursy prowadzÄ&#x2026;ce do zdobycia cenionych i poĹźÄ&#x2026;danych przez pracodawcĂłw kwalifikacji. JesteĹ&#x203A;my na drodze do â&#x20AC;&#x17E;Renesansu PrzemysĹ&#x201A;owegoâ&#x20AC;? na miarÄ&#x2122; XXI w., opartego na caĹ&#x201A;kowicie nowym sposobie postrzegania, w ktĂłrym Ĺ&#x203A;wiat realny Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czy siÄ&#x2122; z cyfrowym, a do gĹ&#x201A;osu dochodzÄ&#x2026; nowe sposoby wymiany informacji i interakcji miÄ&#x2122;dzy branĹźami i technologiami. Bernard Charlès C2& 0  1

35


TEMAT NUMERU

Bezprzewodowy monitoring instalacji dla rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; IoT   -  -B $5(

C  #   X$C#Z M

$5(     - K  J - +K -K 

K - /-  *- (   ,7   - +K  K   +.  ".  +K

 -   -  7

CB + + "  

"  X- ./_ 

+   " + Z J

 .   -

 +  - +K

" _ -  - + 7  + "-  .

-   B  -+ X-   +- /  ?`?

bZ

 )! " \,#$E7 *-  -  -  B    $C#

    +K  

      +  -  C =   = 6     

 -  " -  B   B "-

MB7

R

adiomodemy ACW zapewniajÄ&#x2026; Ĺ&#x201A;atwÄ&#x2026; i ekonomicznÄ&#x2026; budowÄ&#x2122; bezprzewodowej sieci komunikacyjnej i jej elastycznÄ&#x2026; adaptacjÄ&#x2122; do indywidualnych potrzeb. UrzÄ&#x2026;dzenia wyposaĹźone w wewnÄ&#x2122;trzne anteny, wejĹ&#x203A;cia i wyjĹ&#x203A;cia (analogowe i cyfrowe) czy wbudowane czujniki umoĹźliwiajÄ&#x2026; realizacjÄ&#x2122; w praktyce zaĹ&#x201A;oĹźeĹ&#x201E; PrzemysĹ&#x201A;owego Internetu Rzeczy. W zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od indywidualnych uwarunkowaĹ&#x201E; komunikacja moĹźe odbywaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; w sieci lokalnej w trybach Modbus master/slave (868 MHz), w sieci Sigfox lub LoRaWAN. Transmisja moĹźe byÄ&#x2021; realizowana cyklicznie lub zdarzeniowo. Po przekroczeniu okreĹ&#x203A;lonego progu wartoĹ&#x203A;ci (progi sÄ&#x2026; konfigurowane indywidualnie przez uĹźytkownika) moduĹ&#x201A; moĹźe wysĹ&#x201A;aÄ&#x2021; za poĹ&#x203A;rednictwem chmury alert e-mailem lub SMS-em. W jednej aplikacji moĹźliwe jest monitorowanie

tysiÄ&#x2122;cy pomiarĂłw z wielu oddalonych czujnikĂłw â&#x20AC;&#x201C; sieÄ&#x2021; moĹźna Ĺ&#x201A;atwo rozbudowaÄ&#x2021; w dowolnym momencie, dodajÄ&#x2026;c lub przenoszÄ&#x2026;c modemy. W wersjach standardowych obudowy radiomodemĂłw serii ACW sÄ&#x2026; zabezpieczone zgodnie ze stopniem ochrony IP65 i pracujÄ&#x2026; w temperaturze od â&#x20AC;&#x201C;20 °C do +55 °C. Wersje specjalne (np. ACW-WL do detekcji wyciekĂłw) sÄ&#x2026; przygotowane do pracy w rozszerzonym zakresie temperatury (od â&#x20AC;&#x201C;25 °C do +70 °C) i majÄ&#x2026; wodoodpornÄ&#x2026; obudowÄ&#x2122; zabezpieczonÄ&#x2026; zgodnie ze stopniem ochrony IP68. Do pracy w strefach zagroĹźonych wybuchem przeznaczone sÄ&#x2026; modele z certyfikatem ATEX (np. model ACW-MR2Ex z certyfikatem ATEX dla strefy 2, 22). W nielicencjonowanym paĹ&#x203A;mie 868 MHz i trybie Modbus modemy serii ACW mogÄ&#x2026; wymieniaÄ&#x2021; dane z radiomodemami ARM-SE (i innymi

* K- B     

  - K (5  J 

 - $C#

36

P R O M O C J A

AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU

z serii ARM firmy ATIM), tworzÄ&#x2026;c sieci monitoringu i sterowania instalacjami o dowolnej topologii. â&#x20AC;˘

 7 "

Konfiguracja modemĂłw z poziomu PC Konfigurator ACW to bezpĹ&#x201A;atna aplikacja umoĹźliwiajÄ&#x2026;ca konfiguracjÄ&#x2122; moduĹ&#x201A;Ăłw ATIM Cloud Wireless z poziomu komputerĂłw PC. Aplikacja dostÄ&#x2122;pna jest dla systemĂłw operacyjnych Windows 32/64 oraz 7/8/10. MoĹźna jÄ&#x2026; pobraÄ&#x2021; ze strony firmy www.sabur.com.pl. Radiomodemy serii ACW pracujÄ&#x2026;ce w sieciach Sigfox i LoRaWAN mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; zarzÄ&#x2026;dzane z poziomu bezpiecznej platformy internetowej ATIM Cloud Wireless. Przyjazna wizualizacja platformy umoĹźliwia szybkie sprawdzenie stanu pracy moduĹ&#x201A;Ăłw ACW i ich lokalizacji, a takĹźe prostÄ&#x2026; analizÄ&#x2122; danych na wykresach i uaktywnienie alertĂłw przesyĹ&#x201A;anych za pomocÄ&#x2026; e-maili lub SMS-Ăłw. W skĹ&#x201A;ad rodziny ATIM Cloud Wireless wchodzÄ&#x2026;: â&#x20AC;˘ A-GATE LoRaWAN â&#x20AC;&#x201C; zapewnia komunikacjÄ&#x2122; z urzÄ&#x2026;dzeniami dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cymi w standardzie komunikacji bezprzewodowej LoRa (w ofercie ATIM moduĹ&#x201A;y serii ACW/LW8-xxx). UdostÄ&#x2122;pnia dane z czujnikĂłw przez stronÄ&#x2122; webowÄ&#x2026; lub przekazuje dane do zewnÄ&#x2122;trznych serwerĂłw sieciowych (albo aplikacji uĹźytkownika)

â&#x20AC;˘

â&#x20AC;˘ â&#x20AC;˘

â&#x20AC;˘

â&#x20AC;˘ â&#x20AC;˘

5/2018

dostÄ&#x2122;pnych lokalnie lub w sieci (platforma ATIM Cloud Wireless, TTN, Loriot, Actility itp.). ACW-TH â&#x20AC;&#x201C; radiomodem z cyfrowym czujnikiem temperatury i wilgotnoĹ&#x203A;ci przeznaczony do monitorowania parametrĂłw klimatu w pomieszczeniach (np. w biurowcach, obiektach uĹźytecznoĹ&#x203A;ci publicznej i budynkach przemysĹ&#x201A;owych). Znakomicie realizuje zadania w obiektach o wysokiej efektywnoĹ&#x203A;ci energetycznej typu Smart Buildings. ACW-TMD1 â&#x20AC;&#x201C; radiomodem z zewnÄ&#x2122;trznym cyfrowym czujnikiem temperatury, przeznaczony do kontroli temperatury w odlegĹ&#x201A;ych miejscach. Informuje o stanach alarmowych i przekroczeniach ustalonych progĂłw. MoĹźe monitorowaÄ&#x2021; np. pracÄ&#x2122; zamraĹźarek i Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuchĂłw chĹ&#x201A;odniczych, a takĹźe stanowiÄ&#x2021; element systemĂłw zwiÄ&#x2122;kszania efektywnoĹ&#x203A;ci energetycznej i innych inteligentnych aplikacji. ModuĹ&#x201A; w wersji ACW-TM2D jest wyposaĹźony w dwie sondy z czujnikami temperatury, ktĂłre pozwalajÄ&#x2026; na indywidualny pomiar w dwĂłch róşnych miejscach. ACW-TM1 â&#x20AC;&#x201C; radiomodem z wejĹ&#x203A;ciem analogowym dla czujnika Pt 100. ACW-MR2 â&#x20AC;&#x201C; radiomodem z wbudowanymi dwoma wejĹ&#x203A;ciami cyfrowymi przeznaczony do monitorowania stanĂłw urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. Doskonale sprawdza siÄ&#x2122; takĹźe w transmisji impulsĂłw z licznikĂłw (np. energii, ciepĹ&#x201A;a lub wody). Jest dostÄ&#x2122;pny rĂłwnieĹź w wykonaniu EX, dla stref zagroĹźonych wybuchem. i np. zbierania danych z licznikĂłw gazu (model ACW-MR2Ex, certyfikat ATEX dla strefy 2, 22). ACW-DIO â&#x20AC;&#x201C; radiomodem 433/868 MHz z wbudowanym cyfrowym wejĹ&#x203A;ciem i wyjĹ&#x203A;ciem. ACW-DA â&#x20AC;&#x201C; radiomodem z wejĹ&#x203A;ciem cyfrowym i analogowym. ACW-WL â&#x20AC;&#x201C; radiomodem z detektorem wyciekĂłw, przeznaczony do wykrywania wyciekĂłw w odlegĹ&#x201A;ych

*  ) $5( C  #  

â&#x20AC;˘ â&#x20AC;˘ â&#x20AC;˘ â&#x20AC;˘

lokalizacjach (np. w sieciach ciepĹ&#x201A;owniczych lub wodociÄ&#x2026;gowych). Jest przystosowany do pracy pod ziemiÄ&#x2026; i w rozszerzonym zakresie temperatury (od â&#x20AC;&#x201C;25 °C do +70 °C). Ma wodoodpornÄ&#x2026; obudowÄ&#x2122; zabezpieczonÄ&#x2026; zgodnie ze stopniem ochrony IP68. ACW-GW â&#x20AC;&#x201C; radiomodem z bramÄ&#x2026; do sieci Sigfox. ACW-DI â&#x20AC;&#x201C; radiomodem 433/868 MHz z wbudowanym wejĹ&#x203A;ciem cyfrowym. ACW-RS â&#x20AC;&#x201C; radiomodem z portem szeregowym RS. ACW-DIN-RS, ACW-DIN-DA, ACWDIN-DIO â&#x20AC;&#x201C; radiomodemy do montaĹźu na szynie DIN, z zewnÄ&#x2122;trznÄ&#x2026; antenÄ&#x2026;.

Zalety ATIM Cloud Wireless ATIM Cloud Wireless umoĹźliwia bezprzewodowy monitoring instalacji w trudno dostÄ&#x2122;pnych obszarach lub miejscach, gdzie nie moĹźna podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czyÄ&#x2021; okablowania. Gwarantuje teĹź optymalizacjÄ&#x2122; kosztĂłw wdraĹźania i utrzymania systemu dziÄ&#x2122;ki bardzo maĹ&#x201A;emu zuĹźyciu energii, nielicencjonowanej czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci (bez kart SIM i kosztĂłw wykupu czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci radiowej) oraz bez koniecznoĹ&#x203A;ci kĹ&#x201A;adzenia kabli, co przekĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; na Ĺ&#x201A;atwy montaĹź i wĹ&#x201A;Ä&#x2026;czanie/przenoszenie nowych urzÄ&#x2026;37


TEMAT NUMERU Sieci komunikacyjne

*  ) $5( C  #  

dzeĹ&#x201E; w sieci. RozwiÄ&#x2026;zanie umoĹźliwia budowanie sieci bezprzewodowej krok po kroku, w tempie dostosowanym do indywidualnych wymagaĹ&#x201E; oraz monitoring wszystkich czujnikĂłw i urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; w jednej aplikacji â&#x2C6;&#x2019; nawet 20 tys. pod jednÄ&#x2026; stacjÄ&#x2026; bazowÄ&#x2026;. ATIM Cloud Wireless to takĹźe oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; czasu przy analizie danych â&#x20AC;&#x201C; wszystkie urzÄ&#x2026;dzenia sÄ&#x2026; dostÄ&#x2122;pne z jednego miejsca (platforma ACW).

Nielicencjonowane pasmo czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci radiowej (ISM) umoĹźliwia transmisjÄ&#x2122; danych na duĹźe odlegĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci (kilkanaĹ&#x203A;cie kilometrĂłw w terenie niezabudowanym) i pracÄ&#x2122; w trybach Modbus Master oraz Slave lub Mirror. WÄ&#x2026;skopasmowa technologia bezprzewodowej transmisji danych LoRaWAN przeznaczona dla rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; z zakresu Internetu Rzeczy jest bezpĹ&#x201A;atna (dziaĹ&#x201A;a w nielicencjonowanym paĹ&#x203A;mie ISM 868 MHz). UmoĹźliwia dwukierunkowÄ&#x2026; transmisjÄ&#x2122; na duĹźe odlegĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci â&#x20AC;&#x201C; podobnie jak w przypadku pasma ISM (do kilkunastu kilometrĂłw w terenie niezabudowanym â&#x20AC;&#x201C; przy bardzo maĹ&#x201A;ym poborze mocy. PrÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przesyĹ&#x201A;u danych wynosi od 300 bit/s do 10 kbit/s. TransmisjÄ&#x2122; zabezpiecza algorytm szyfrujÄ&#x2026;cy AES (na poziomie urzÄ&#x2026;dzenia i sieci). Sigfox to z kolei wÄ&#x2026;skopasmowa sieÄ&#x2021; pakietowej transmisji danych dla niskonapiÄ&#x2122;ciowych aplikacji Internetu

Rzeczy. Jednokierunkowa sieÄ&#x2021; dziaĹ&#x201A;a w paĹ&#x203A;mie 868 MHz, pozwalajÄ&#x2026;c na budowanie energooszczÄ&#x2122;dnych sieci o maĹ&#x201A;ej prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci i duĹźym zasiÄ&#x2122;gu. PrÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przesyĹ&#x201A;u danych wynosi 100 bit/s. BezpieczeĹ&#x201E;stwo zapewnia szyfrowanie uwierzytelniania, ale komunikaty nie sÄ&#x2026; szyfrowane. NajwaĹźniejsze zalety standardĂłw LoRaWAN i Sigfox to duĹźy zasiÄ&#x2122;g, niskie zuĹźycie energii, moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia duĹźej liczby urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; do jednej stacji bazowej (do 20 tys.) i dostÄ&#x2122;p do danych w chmurze internetowej. UĹźytkowanie tych sieci wiÄ&#x2026;Ĺźe siÄ&#x2122; jednak z koniecznoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; wykupu dostÄ&#x2122;pu do domeny internetowej (roczny abonament dla kaĹźdego urzÄ&#x2026;dzenia).

SABUR Sp. z o.o.  7 *- <@< @N:9?8 #-  7 NN 8A; A< 8< )! NN 8A; A< 8@ :  "d"77

---7"77

R E K L A M A

38

AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU

Cyfryzacja pneumatyki

 7 "  

kluczem do PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 Pneumatyka jest technolo K +K J - - 7

g -/ K     . +

  " + -B      B- K 

- - K  +  +

    5 

'52

- -     - . * A7@  .

 +   K  K _  8@ +B

  -7 i  J -

 . +-  K .  -     B 

  - 7

5/2018

P

odobnie jak smartfony wywrĂłciĹ&#x201A;y do gĂłry nogami rynek telekomunikacji mobilnej dekadÄ&#x2122; temu, tak teraz Festo Motion Terminal rewolucjonizuje technikÄ&#x2122; automatyzacji. Nowa metoda integrowania funkcji poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czona z aplikacjami programowymi uproĹ&#x203A;ci caĹ&#x201A;y Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuch wartoĹ&#x203A;ci, poczÄ&#x2026;wszy od projektowania i zaopatrzenia, przez magazynowanie, aş po późniejsze procesy takie jak utrzymanie ruchu. Pod nieco niepozornym wyglÄ&#x2026;dem zewnÄ&#x2122;trznym i  klasycznÄ&#x2026; konstrukcjÄ&#x2026; charakterystycznÄ&#x2026; dla produktĂłw Festo kryje siÄ&#x2122; udoskonalenie techniczne oparte na najnowszych osiÄ&#x2026;gniÄ&#x2122;ciach technologii informatycznych. P R O M O C J A

PrzemysĹ&#x201A; 4.0 w praktyce Technologia piezo, zintegrowane czujniki skoku i ciĹ&#x203A;nienia oraz sterowanie przy uĹźyciu aplikacji programowej motion apps otwiera nowe perspektywy przed producentami maszyn i urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. PoĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie w Festo Motion Terminal mechaniki, elektroniki i oprogramowania przeksztaĹ&#x201A;ca urzÄ&#x2026;dzenie pneumatyczne w element koncepcji PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 oraz zapewnia elastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; produkcji. Modyfikacji funkcji pneumatycznych oraz przystosowania do  nowych formatĂłw dokonuje siÄ&#x2122; przy uĹźyciu aplikacji, zmieniajÄ&#x2026;c odpowiednie parametry. Zintegrowane inteligentne czujniki, zaprojektowane z myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o realizacji zadaĹ&#x201E; zwiÄ&#x2026;39


TEMAT NUMERU zanych ze sterowaniem, diagnostyką i  uczeniem maszynowym, eliminują potrzebę stosowania dodatkowych komponentów. Klucz produktu (unikatowy 11-znakowy kod alfanumeryczny) pełni rolę mapy cyfrowej, przekazując informacje o  produkcie i  ułatwiając identyfikowalność. Parametryzacja wykonywana jest za pośrednictwem serwera sieciowego, bez konieczności stosowania dodatkowego oprogramowania do konfiguracji. Możliwa jest również integracja interfejsów w standardach zgodnym z koncepcją Przemysłu 4.0, takich jak OPC-UA.

Aplikacje motion apps Po uruchomieniu terminala VTEM można za pośrednictwem aplikacji motion apps uzyskać dostęp do  dziesięciu funkcji – od  podstawowych modyfikacji funkcji zaworów rozdzielających po  energooszczędne sterowanie ruchem oraz od charakterystyki proporcjonalnej po różne profile ruchu. Dzięki opcji szybkiej aktywacji nowych funkcji projektanci maszyn mogą stworzyć podstawowy rodzaj maszyny, a następnie wybrać odpowiednie aplikacje, aby wyposażyć ją w różne funkcje i właściwości, zgodnie z wymaganiami klienta. Kolejne aplikacje są w fazie rozwoju. Dzięki nowej platformie automatyzacji użytkownicy mogą wybierać i modyfikować funkcje jednym naciśnięciem przycisku – bez uciążliwej i żmudnej instalacji oraz bez konieczności wymiany elementów sprzętowych lub montażu dodatkowych komponentów. Ułatwia to produkcję na specjalne zamówienia, nawet w pojedynczych sztukach.

40

Wybierana cyfrowo wartość ciśnienia pozwala na ograniczenie siły pneumatycznej do poziomu wymaganego w danym zastosowaniu, umożliwiając tym samym elastyczne dostosowanie do ruchów posuwistych i zwrotnych oraz do różnych obciążeń. Napęd ECO ogranicza zużycie sprężonego powietrza do wymaganego poziomu minimalnego pod warunkiem, że  w  położeniu końcowym nie są  potrzebne siły dociskające lub przytrzymujące. Pozwala to na zaoszczędzenie do 70% energii w porównaniu z normalnym trybem pracy, w  zależności od rodzaju zastosowania.

pozycjonowanie wstępne z operacją prasowania–wtłaczania zależnie od siły realizowaną w kolejnym etapie procesu. Zmniejszone zostało również zużycie energii, przy jednoczesnym ogranicze-

BĄDŹ O JEDEN KROK PRZED INNYMI Festo Motion Terminal zapewnia ogromne korzyści producentom maszyn i urządzeń, których maszyny i instalacje mają następujące wymagania: − częste zmiany parametrów (ciśnienie, czas ruchu, prędkość), − różne profile przyspieszenia oraz/lub prędkości, − maksymalne skrócenie czasu cyklu (patrz: system Soft Stop), − ograniczony dostęp do napędów (napędy zabudowane wewnątrz maszyn), − wysokie wymagania w zakresie regulacji ciśnienia, − efektywność energetyczna (ruchy krótkie i szybkie lub powolne i długie), − stałe czasy cyklu (samoregulujące się), − konstrukcja zapewniająca łagodne warunki pracy komponentów i minimalizująca drgania (płynne, kontrolowane ruchy), − wysokie wymagania w zakresie diagnostyki (np. przecieku), − ochrona know-how.

Wymierna energooszczędność

Niższe koszty i mniejszy stopień złożoności

Nowa platforma automatyzacji bazuje na zintegrowanym podejściu do kwestii energooszczędności. Aplikacje motion apps oraz funkcja diagnostyki przecieku pozwalają zmniejszyć zużycie energii podczas pracy maszyn. Niemniej jednak energooszczędna technologia piezo odgrywa równie istotną rolę we wstępnym etapie sterowania zaworów proporcjonalnych. Zużycie powietrza można elastycznie dostosować do określonych wymagań przy użyciu aplikacji „Ustawiany poziom ciśnienia” oraz „Napęd ECO”.

Festo Motion Terminal umożliwia zarówno realizację ruchów z dużą prędkością i siłą, jak i diagnostykę przecieku przy kosztach znacznie niższych niż w przypadku rozwiązań dostępnych obecnie na rynku. Przykładowo w porównaniu z rozwiązaniami elektrycznymi wymagana jest mniejsza liczba sterowników, ponieważ w przypadku zastosowania terminalu VTEM jeden sterownik może sterować aż  ośmioma napędami. W przyszłości możliwe będą również zastosowania takie jak pneumatyczne

niu wymaganej przestrzeni montażowej aż o 65%. W porównaniu z innymi technologiami rozwiązania oparte na Festo Motion Terminal stanowią ekonomiczną alternatywę, nawet dla funkcji realizowanych pneumatycznie. Zamiast trzech elementów, czyli zaworu, regulatora ciśnienia i czujnika ciśnienia, potrzebny jest tylko jeden – zawór.

Większa efektywność urządzeń Przejrzyste dane diagnostyczne oraz samooptymalizujące się algorytmy, które samoczynnie zapobiegają zużyciu oraz AUTOMATYKA


 7  

TEMAT NUMERU

Funkcje zaworĂłw   

$%&'(

ZawĂłr proporcjonalny  

Ustawiany poziom  

Soft Stop X . 

 ((( -7 N@>?Z

Diagnostyka przecieku

Proporcjonalna   

   na zasilaniu i odpowietrzeniu

Proporcjonalna regulacja  ! " #  X .   (( -7 N@>?Z



wpĹ&#x201A;ywom czynnikĂłw zewnÄ&#x2122;trznych, przyczyniajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; do zwiÄ&#x2122;kszenia caĹ&#x201A;kowitej efektywnoĹ&#x203A;ci urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. MoĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; natychmiastowej zmiany danych oraz optymalizacji procesĂłw za  pomocÄ&#x2026; jednego naciĹ&#x203A;niÄ&#x2122;cia przycisku sprawia, Ĺźe usprawnienia procesĂłw i jednolity standard urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; stajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; rzeczywistoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;. To ogromny krok w przĂłd w stosunku do zaworĂłw regulujÄ&#x2026;cych przepĹ&#x201A;yw, ktĂłre do tej pory wymagaĹ&#x201A;y rÄ&#x2122;cznego ustawienia sterowania prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;. Przypisywanie funkcji za poĹ&#x203A;rednictwem oprogramowania to dodatkowa korzyĹ&#x203A;Ä&#x2021; w postaci ochrony przed nieuprawnionÄ&#x2026; ingerencjÄ&#x2026; oraz zabezpieczenia wiedzy specjalistycznej. Proponowane rozwiÄ&#x2026;zanie uproĹ&#x203A;ci rĂłwnieĹź obsĹ&#x201A;ugÄ&#x2122; technicznÄ&#x2026; maszyn i urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, jako Ĺźe dĹ&#x201A;ugie listy czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci zamiennych

i szybko zuĹźywajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; elementĂłw odejdÄ&#x2026; w niepamiÄ&#x2122;Ä&#x2021;. Od teraz uĹźytkownicy mogÄ&#x2026; trzymaÄ&#x2021; w magazynie czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci zamiennych tylko jeden komponent, ktĂłry moĹźna zamontowaÄ&#x2021; natychmiast, bez koniecznoĹ&#x203A;ci ponownego nastawiania. Jest to moĹźliwe dziÄ&#x2122;ki temu, Ĺźe dane parametryczne sÄ&#x2026; przesyĹ&#x201A;ane do zaworu za poĹ&#x203A;rednictwem sterownika systemu Motion Terminal. DodatkowÄ&#x2026; korzyĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; jest wiÄ&#x2122;ksza trwaĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; uĹźytkowa urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; w technologii piezo.

zalety pneumatyki, takie jak wytrzymaĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; oraz Ĺ&#x201A;atwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; rozruchu i eksploatacji, z korzyĹ&#x203A;ciami, ktĂłre dotychczas zarezerwowane byĹ&#x201A;y wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznie dla serwopneumatyki lub elektrycznych systemĂłw automatyzacji przeznaczonych do realizacji zĹ&#x201A;oĹźonych zadaĹ&#x201E; z zakresu sterowania ruchem. Oznacza to, Ĺźe w przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci to rozwiÄ&#x2026;zanie bÄ&#x2122;dzie w stanie zastÄ&#x2026;piÄ&#x2021; wyspecjalizowane funkcje pneumatyki i automatyzacji elektrycznej.

)&*+(*  

Uproszczenia dla fabryk przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci RozwiÄ&#x2026;zanie Festo Motion Terminal VTEM oparte jest na poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeniu technologii cyfrowej z pneumatykÄ&#x2026;. To zdumiewajÄ&#x2026;ca innowacja, ktĂłra Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czy w sobie

i 7 #-  7 - 9 @8:@;@ ,  7 NN 9>> A> @@ )! NN 9>> A> @N :  ) q  d) 7 ---7) 7=   

---7) 7

41


TEMAT NUMERU

PrzemysĹ&#x201A; 4.0 w praktyce Modbus w chmurze * A7@ *-

(  , - K 

B-  "  "

   ) - /-    (57 b   -  

K    - +  

  -/   

 - +   " +

 7 &"   . 

K -+ .  )      -K   K 

 - +  -J   J

  - 7 , #-   

W

 przeszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci istniaĹ&#x201A;y podobne urzÄ&#x2026;dzenia i usĹ&#x201A;ugi, moĹźna teĹź byĹ&#x201A;o tworzyÄ&#x2021; podobne aplikacje do tych wspĂłĹ&#x201A;czesnych, jednak byĹ&#x201A;o to  znacznie trudniejsze i bardziej kosztowne niĹź dziĹ&#x203A;. Obecnie tworzenie rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; i usĹ&#x201A;ug w chmurze jest najtaĹ&#x201E;sze i najprostsze w historii, co jeszcze bardziej zwiÄ&#x2122;ksza powszechnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; usĹ&#x201A;ug i produktĂłw z zakresu IIoT i PrzemysĹ&#x201A;u 4.0. 

Opis topologii W tej chwili uruchomienie serwera bÄ&#x2026;dĹş maszyny wirtualnej zgodnych z wymaganiami konkretnej aplikacji u  najpopularniejszych dostawcĂłw chmurowych â&#x20AC;&#x201C; takich jak AWS, Azure lub Google Cloud platform â&#x20AC;&#x201C; wymaga od uĹźytkownika tylko â&#x20AC;&#x17E;wyklikaniaâ&#x20AC;? konfiguracji. Ponadto dostawcy udostÄ&#x2122;pniajÄ&#x2026; coraz wiÄ&#x2122;cej usĹ&#x201A;ug dziaĹ&#x201A;a42

& -     5B *

3  $#

jÄ&#x2026;cych bezserwerowo (serverless) â&#x20AC;&#x201C; dostawca dostarcza jedynie wÄ&#x2026;skÄ&#x2026; funkcjonalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, z ktĂłrej uĹźytkownik korzysta, zajmujÄ&#x2026;c siÄ&#x2122; wszystkim, co dzieje siÄ&#x2122; pod maskÄ&#x2026;. Oznacza to, Ĺźe uĹźytkownik nie musi zajmowaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; konfiguracjÄ&#x2026; czy utrzymaniem serwerĂłw i moĹźe skupiÄ&#x2021; siÄ&#x2122; nad samÄ&#x2026; funkcjonalnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;. JednÄ&#x2026; z takich usĹ&#x201A;ug jest tzw. IoT Core AWS, ktĂłry jest gotowym brokerem protokoĹ&#x201A;u MQTT. W artykule opisana zostaĹ&#x201A;a integracja oprogramowania ThingsPro na komputerze UC-8112-LX firmy Moxa z usĹ&#x201A;ugÄ&#x2026; AWS IoT Core oraz dalsze przetwarzanie danych. Oprogramowanie ThingsPro ma funkcjÄ&#x2122; zbierania danych z urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; Modbus RTU/TCP, wiÄ&#x2122;c niewielkim kosztem i  nakĹ&#x201A;adem siĹ&#x201A; moĹźna zbudowaÄ&#x2021; rozwiÄ&#x2026;zanie do  odczytu danych z urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; uĹźywajÄ&#x2026;cych protokoĹ&#x201A;u Modbus (takich jaki liczniki energii, liczniki mediĂłw, czujniki ciĹ&#x203A;nienia, dataloggery itp.) i eksportowaÄ&#x2021; takie dane do chmury, np. w celu archiwizacji, dalszej analizy czy wizualizacji. P R O M O C J A

ThingsPro Oprogramowanie ThingsPro firmy Moxa moĹźna zainstalowaÄ&#x2021; na komputerze UC-8112 tego samego producenta. Jego gĹ&#x201A;ĂłwnÄ&#x2026; funkcjÄ&#x2026; jest automatyczne odpytywanie urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; Modbus RTU lub TCP Slave oraz udostÄ&#x2122;pnianie bÄ&#x2026;dĹş wysyĹ&#x201A;anie tych danych dalej. Komputer ten moĹźe udostÄ&#x2122;pniaÄ&#x2021; dane za  pomocÄ&#x2026; znanego ze Ĺ&#x203A;wiata IT interfejsu RESTful API oraz za  pomocÄ&#x2026; Modbus TCP jako slave. Dalsze przesyĹ&#x201A;anie danych jest moĹźliwe dziÄ&#x2122;ki temu, Ĺźe w oprogramowaniu zaimplementowane sÄ&#x2026; klient AWS IoT, ogĂłlny klient MQTT oraz klient Sparkplug, a konfiguracja odbywa siÄ&#x2122; przez przeglÄ&#x2026;darkÄ&#x2122;. PrzesyĹ&#x201A;anie i udostÄ&#x2122;pnianie danych Modbus nigdy nie byĹ&#x201A;o tak proste i  intuicyjne. Komputer UC-8112-LX  moĹźna wyposaĹźyÄ&#x2021; w  moduĹ&#x201A; HSPA lub LTE, dziÄ&#x2122;ki czemu moĹźe wysyĹ&#x201A;aÄ&#x2021; np. dane pomiarowe i diagnostyczne z farmy wiatrowej, gdzie nie ma przewodowego dostÄ&#x2122;pu do  sieci WAN. AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU Zdalny dostÄ&#x2122;p jest moĹźliwy za pomocÄ&#x2026; szyfrowanego poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia OpenVPN. Sama konfiguracja jest intuicyjna. Na poczÄ&#x2026;tku naleĹźy ustawiÄ&#x2021; interfejs sieciowy i dodaÄ&#x2021; szablon odczytywanych rejestrĂłw Modbus. NastÄ&#x2122;pnym krokiem jest dodanie adresĂłw portĂłw hostĂłw, z ktĂłrych dane bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; odczytywane (w  przypadku Modbus TCP) lub skonfigurowania portĂłw szeregowych dla Modbus RTU. Na  koĹ&#x201E;cu moĹźna sprawdziÄ&#x2021; czy konfiguracja jest poprawna, klikajÄ&#x2026;c â&#x20AC;&#x17E;TESTâ&#x20AC;? w ustawieniach interfejsu Modbus. JeĹ&#x203A;li uĹźytkownik chce wysyĹ&#x201A;aÄ&#x2021; dane do chmury AWS, wystarczy, Ĺźe skonfiguruje klienta AWS IoT oraz doda â&#x20AC;&#x17E;Rzeczâ&#x20AC;? w konsoli AWS IoT. Po dodaniu wystarczy pobraÄ&#x2021; dwa certyfikaty, klucz, topic, adres endpoint, port i wprowadziÄ&#x2021; oraz zaimportowaÄ&#x2021; te dane w konsoli ThingsPro. JeĹ&#x203A;li uĹźytkownik nie popeĹ&#x201A;niĹ&#x201A; nigdzie bĹ&#x201A;Ä&#x2122;du, to od teraz przy kaĹźdej zmianie wartoĹ&#x203A;ci rejestru Modbus wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; ta bÄ&#x2122;dzie wysyĹ&#x201A;ana do AWS IoT protokoĹ&#x201A;em MQTT. Konieczne jest oczywiĹ&#x203A;cie, by komputer miaĹ&#x201A; dostÄ&#x2122;p do Internetu â&#x20AC;&#x201C; komĂłrkowo lub przez Ethernet.

5 - K+K - /   ]C:?>>N  $# (5 C - -"-   

v55 -  . $#

rok od zaĹ&#x201A;oĹźenia konta moĹźna testowaÄ&#x2021; wiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;Ä&#x2021; usĹ&#x201A;ug za darmo, w pewnych limitach. Ceny standardowe za usĹ&#x201A;ugi teĹź nie sÄ&#x2026; zbyt wygĂłrowane, np. jeĹ&#x203A;li do AWS IoT piÄ&#x2122;Ä&#x2021; komputerĂłw UC-8112-LX bÄ&#x2122;dzie wysyĹ&#x201A;aÄ&#x2021; jednÄ&#x2026; wiadomoĹ&#x203A;Ä&#x2021; o wielkoĹ&#x203A;ci 274 bajtĂłw co minutÄ&#x2122;, a kaĹźda z takich wiadomoĹ&#x203A;ci wywoĹ&#x201A;a jednÄ&#x2026; akcjÄ&#x2122;, to miesiÄ&#x2122;czny koszt usĹ&#x201A;ugi IoT Core wyniesie zaledwie okoĹ&#x201A;o dolara. JeĹ&#x203A;li kaĹźda taka wiadomoĹ&#x203A;Ä&#x2021; bÄ&#x2122;dzie uruchamiaĹ&#x201A;a akcjÄ&#x2122;, np. funkcjÄ&#x2122; Lambda, wĂłwczas w przypadku stosunkowo prostej funkcji trwa-

5B *   -    -    B ]C:?>>N:\4 M !

 7 2  $  

AWS IoT Core DziÄ&#x2122;ki usĹ&#x201A;udze AWS IoT Core, Ĺ&#x203A;wiadczonej na zasadzie SaaS (oprogramowanie jako usĹ&#x201A;uga) uĹźytkownik nie martwi siÄ&#x2122; o serwery, na ktĂłrych Ĺ&#x203A;wiadczona jest usĹ&#x201A;uga oraz o budowÄ&#x2122; i utrzymywanie Ĺ&#x203A;wiadczonego oprogramowania. W rzeczywistoĹ&#x203A;ci jest to  broker protokoĹ&#x201A;u MQTT, czyli serwer, z ktĂłrym Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czÄ&#x2026; siÄ&#x2122; klienci, aby wysyĹ&#x201A;aÄ&#x2021; lub odbieraÄ&#x2021; dane. Do zaĹ&#x201A;oĹźenia konta w AWS wystarczy karta kredytowa i 15 minut. Przez pierwszy 5/2018

jÄ&#x2026;cej 500 ms i alokujÄ&#x2026;cej 320 MB pamiÄ&#x2122;ci RAM, koszt usĹ&#x201A;ugi wyniesie rĂłwnieĹź okoĹ&#x201A;o dolara miesiÄ&#x2122;cznie. JeĹ&#x203A;li na koniec uĹźytkownik chciaĹ&#x201A;by zapisywaÄ&#x2021; te dane w usĹ&#x201A;udze S3 (dysk chmurowy) wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;nie za  poĹ&#x203A;rednictwem funkcji w  usĹ&#x201A;udze Lambda, wtedy na koszt S3 skĹ&#x201A;adaĹ&#x201A;oby siÄ&#x2122; 0,0245 dolara za 1 GB przechowywanych danych miesiÄ&#x2122;cznie oraz 1,2 dolara za  wszystkie akcje zapisu. Ĺ atwo policzyÄ&#x2021;, Ĺźe miesiÄ&#x2122;czny caĹ&#x201A;kowity koszt tych usĹ&#x201A;ug wyniesie okoĹ&#x201A;o 3,3  dolara

w przypadku, jeĹ&#x203A;li w S3 przechowywane byĹ&#x201A;oby maksymalnie 4 GB danych, czyli okoĹ&#x201A;o 11,22 zĹ&#x201A;otych (3,4 zĹ&#x201A;otego/dolar). To niska kwota, biorÄ&#x2026;c po uwagÄ&#x2122; funkcjonalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, jakÄ&#x2026; siÄ&#x2122; zyskuje.

Podsumowanie Komputer UC-8112 wraz z oprogramowaniem ThingsPro i  usĹ&#x201A;ugami chmurowymi tworzÄ&#x2026; bardzo ciekawÄ&#x2026; i synergicznÄ&#x2026; mieszankÄ&#x2122;, ktĂłra umoĹźliwia tworzenie nowoczesnych aplikacji w myĹ&#x203A;l idei PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 i IIoT. ThingsPro umoĹźliwia wysyĹ&#x201A;anie danych z sieci przemysĹ&#x201A;owych do dostawcĂłw chmurowych, a tam dalszÄ&#x2026; ich obrĂłbkÄ&#x2122;, przetwarzanie, wizualizowanie, wysyĹ&#x201A;anie powiadomieĹ&#x201E; e-mail/sms, uczenie maszynowe, przechowywanie, wizualizowanie, upublicznianie i wiele wiÄ&#x2122;cej. JeĹ&#x203A;li nawet z jakichĹ&#x203A; przyczyn uĹźytkownik chce tylko przechowywaÄ&#x2021; dane w S3 AWS, a korzystaÄ&#x2021; z usĹ&#x201A;ug innego dostawcy, np. hostingu â&#x20AC;&#x201C; odczytywanie danych za pomocÄ&#x2026; dostarczanych API i SDK Amazona nie stanowi problemu. MoĹźliwoĹ&#x203A;ci jest wiele, dlatego ThingsPro jest bardzo elastycznym rozwiÄ&#x2026;zaniem do Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czenia danych z sieci przemysĹ&#x201A;owych z usĹ&#x201A;ugami chmurowymi i innymi aplikacjami. , #-   

ELMARK AUTOMATYKA Sp. z o.o.  7 E -  9` @8:@98 #-:#  7 NN 99< 9; <9 NN 99? ;; N8 )! NN 99< 9; <` :   d 77

---7 77

43


TEMAT NUMERU

Technologia jutra dostÄ&#x2122;pna juĹź dziĹ&#x203A; RozwiÄ&#x2026;zania firmy FANUC FANUC od lat jest niekwestionowanym liderem innowacji,   J B- _  . +KK

"K  N@  

 -    -B

- )"B   /-  7 i   - "

B  CEC - KJ -

- - K  -

 - -+ 7

  -  - "  ""  - +  +   +K  .

 ".  - J+

+ 7 # "  - + - + -+ B  

".  K_ " +  - +K +  J - 

 -  -B +  - / K  + +

>@@

  7

44

W

szystkie produkty marki FANUC, tworzone w duchu manufactured efficiency (efektywnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; wypracowana na kaĹźdym poziomie), bazujÄ&#x2026; na zaawansowanych technologicznie napÄ&#x2122;dach i sterowaniach CNC, rozwijanych przez firmÄ&#x2122; juĹź od lat 50. XX w. Konsekwentne udoskonalanie autorskich systemĂłw sterowania FANUC przekĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; na coraz wyĹźszy poziom zaawansowania technologicznego wszystkich produktĂłw powstajÄ&#x2026;cych w japoĹ&#x201E;skich zakĹ&#x201A;adach producenta, tj. robotĂłw, laserĂłw oraz bezkonkurencyjnych robomaszyn, ktĂłre z roku na rok stajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; coraz szybsze, coraz bardziej niezawodne i coraz lepiej dopasowane do zmieniajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; potrzeb rynku na caĹ&#x201A;ym Ĺ&#x203A;wiecie.

Na miarÄ&#x2122; potrzeb PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 FANUC z roku na rok poszerza ofertÄ&#x2122; o nowoĹ&#x203A;ci produktowe wpisujÄ&#x2026;ce siÄ&#x2122; w ideÄ&#x2122; PrzemysĹ&#x201A;u 4.0. DziÄ&#x2122;ki temu uĹźytkownicy mogÄ&#x2026; znaleĹşÄ&#x2021; innowacyjne rozwiÄ&#x2026;zania umoĹźliwiajÄ&#x2026;ce Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czenie maszyn i robotĂłw (w tym takĹźe konkurencyjnych) w zdalnie zarzÄ&#x2026;dzanÄ&#x2026; sieÄ&#x2021;, staĹ&#x201A;e monitorowanie stanu parku P R O M O C J A

maszynowego w celu analizowania danych z produkcji i optymalizowania jej parametrĂłw (m.in. oprogramowanie MT-LINKi), a takĹźe diagnostyki prewencyjnej (m.in. funkcja iRDiagnostic pozwalajÄ&#x2026;ca na samodiagnozowanie siÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;), ktĂłra zapobiega nieprzewidzianym przestojom produkcji. DoceniajÄ&#x2026; to zarĂłwno klienci, jak i eksperci, m.in. z Massachusetts Institute of Technology, ktĂłrzy umieĹ&#x203A;cili firmÄ&#x2122; FANUC w rankingu 13 Ĺ&#x203A;wiatowych liderĂłw w obszarze sztucznej inteligencji â&#x20AC;&#x201C; Worldâ&#x20AC;&#x2122;s 13 Smartest Artificial Intelligence Companies. Firma FANUC zostaĹ&#x201A;a doceniona m.in. za imponujÄ&#x2026;ce osiÄ&#x2026;gniÄ&#x2122;cia w dziedzinie samouczenia siÄ&#x2122; robotĂłw.

System FIELD â&#x20AC;&#x201C; platforma IoT PrzykĹ&#x201A;adem produktu, ktĂłry zostaĹ&#x201A; oddany w rÄ&#x2122;ce producentĂłw z myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o przeksztaĹ&#x201A;caniu wspĂłĹ&#x201A;czesnych fabryk w inteligentne fabryki przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci, czyli smart factories, jest system FIELD â&#x20AC;&#x201C; FANUC Intelligent Edge Link and Drive System. Ta otwarta platforma IoT Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czy nie tylko maszyny CNC oraz roboty, ale takĹźe sterowniki PLC, AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU Aktywna konserwacja i wzrost efektywnoĹ&#x203A;ci System FIELD poszerza moĹźliwoĹ&#x203A;ci funkcjonujÄ&#x2026;cego juĹź z wielkim sukcesem rozwiÄ&#x2026;zania FANUC ZDT (Zero Down Time), ktĂłre zostaĹ&#x201A;o stworzone, by ograniczyÄ&#x2021; liczbÄ&#x2122; kosztownych, nieplanowanych przestojĂłw produkcji. System ZDT proaktywnie wykrywa potencjalne problemy sprzÄ&#x2122;towe czy procesowe i informuje o nich zanim pojawi siÄ&#x2122; nieprzewidziany przestĂłj. To pozwala firmie FANUC i jej partnerom zaplanowaÄ&#x2021; i przeprowadziÄ&#x2021; konserwacjÄ&#x2122; w momencie planowanej przerwy, aby nie zakĹ&#x201A;ĂłciÄ&#x2021; procesu produkcji. Odpowiednia aplikacja alarmuje personel serwisowy FANUC i jego klientĂłw o potrzebie konserwacji i wymiany czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci. CzÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci zamienne sÄ&#x2026; automatycznie wysyĹ&#x201A;ane do fabryki, dziÄ&#x2122;ki czemu docierajÄ&#x2026; na miejsce na czas, przed kolejnÄ&#x2026;, zaplanowanÄ&#x2026; konserwacjÄ&#x2026;. Ten rodzaj aktywnej i planowanej konserwacji maszyn pozwala osiÄ&#x2026;gnÄ&#x2026;Ä&#x2021; ogromne oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;ci i znacznie róşni siÄ&#x2122; od obecnie stosowanej konserwacji sprzÄ&#x2122;tu i programĂłw serwisujÄ&#x2026;cych. Powszechne zastosowanie systemu bazujÄ&#x2026;cego na sztucznej inteligencji

w fabrykach przyczyni siÄ&#x2122; do zwiÄ&#x2122;kszenia niezawodnoĹ&#x203A;ci maszyn, jakoĹ&#x203A;ci, elastycznoĹ&#x203A;ci oraz szybkoĹ&#x203A;ci produkcji. W efekcie przeĹ&#x201A;oĹźy siÄ&#x2122; na podniesienie poziomu efektywnoĹ&#x203A;ci parku maszynowego (OEE) oraz zwiÄ&#x2122;kszenie opĹ&#x201A;acalnoĹ&#x203A;ci produkcji.

RamiÄ&#x2122; w ramiÄ&#x2122; Innym przykĹ&#x201A;adem produktu, ktĂłry zostaĹ&#x201A; stworzony z myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o nieuchronnej transformacji fabryk, sÄ&#x2026; roboty wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;ce FANUC linii CR, ktĂłre mogÄ&#x2026; pracowaÄ&#x2021; ramiÄ&#x2122; w ramiÄ&#x2122; z czĹ&#x201A;owiekiem, bez koniecznoĹ&#x203A;ci instalowania tradycyjnych systemĂłw bezpieczeĹ&#x201E;stwa, np. w postaci kurtyn lub wygrodzeĹ&#x201E;. Pierwszy robot z tej serii â&#x20AC;&#x201C; model CR-35iA o udĹşwigu 35 kg â&#x20AC;&#x201C; pojawiĹ&#x201A; siÄ&#x2122; w Europie na poczÄ&#x2026;tku 2015 r. DziĹ&#x203A; FANUC proponuje producentom cztery modele â&#x20AC;&#x17E;zielonychâ&#x20AC;? robotĂłw zróşnicowane pod wzglÄ&#x2122;dem udĹşwigu, ktĂłry moĹźe wahaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; od 4 kg do 35 kg. FANUC POLSKA Sp. z o.o  7 5 # N 8N:A@9 #  7 9> 99` `> `@ ---7)7

Fot. FANUC

urzÄ&#x2026;dzenia peryferyjne oraz czujniki w tzw. system samoksztaĹ&#x201A;ceniowy. SĹ&#x201A;uĹźy do zbierania i konsolidowania danych dotyczÄ&#x2026;cych produkcji w celu bieĹźÄ&#x2026;cego optymalizowania przebiegu poszczegĂłlnych procesĂłw, a w efekcie podniesienia poziomu produktywnoĹ&#x203A;ci i zapewnienia ciÄ&#x2026;gĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci produkcji. FIELD nie tylko umoĹźliwia na terenie zakĹ&#x201A;adu obsĹ&#x201A;ugÄ&#x2122; danych pochodzÄ&#x2026;cych z wielu urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; (bez koniecznoĹ&#x203A;ci wysyĹ&#x201A;ania ich do zewnÄ&#x2122;trznej chmury), ale rĂłwnieĹź wprowadza technologiÄ&#x2122; â&#x20AC;&#x17E;rozproszonego kooperacyjnego uczenia gĹ&#x201A;Ä&#x2122;bokiegoâ&#x20AC;? (distributed cooperative deep learning) opracowanÄ&#x2026; przez firmÄ&#x2122; Preferred Networks. Ta technologia umoĹźliwia robotom samodzielne uczenie siÄ&#x2122; sposobu realizacji zadaĹ&#x201E;, ktĂłre majÄ&#x2026; wykonaÄ&#x2021; w celu wsparcia produkcji, a takĹźe kolaboracjÄ&#x2122; wielu poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czonych ze sobÄ&#x2026; maszyn. Maszyny, ktĂłre juĹź zakoĹ&#x201E;czyĹ&#x201A;y proces nauki mogÄ&#x2026; dzieliÄ&#x2021; siÄ&#x2122; wiedzÄ&#x2026; z innymi maszynami, co znacznie skraca czas uczenia i synchronizowania maszyn do realizacji celĂłw produkcyjnych. Zastosowanie tej technologii znacznie poszerza moĹźliwoĹ&#x203A;ci producentĂłw i sprawia, Ĺźe proces wdraĹźania robotĂłw do produkcji staje siÄ&#x2122; znacznie szybszy i taĹ&#x201E;szy.

5/2018

45


TEMAT NUMERU

System

sterowania PSS 4000 zgodny z koncepcjÄ&#x2026; PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 C K "- -B

  -B    .  -  -

 - B   + ~

K -

  +    

)+  -  -+K

JB  +  .

-    -  B 7 #    - +K J   - B   

- "   J - -7

   -  * A@@@

M *  J -   +.

-  

 -  "  /

    .  -+ K   J/  7

46

D

otychczas rozwiÄ&#x2026;zania automatyki najczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej opisywano w kontekĹ&#x203A;cie ich niezaleĹźnych funkcji, zwracajÄ&#x2026;c uwagÄ&#x2122; na ich moĹźliwoĹ&#x203A;ci, takie jak zapewnienie bezpieczeĹ&#x201E;stwa, sterowanie, tworzenie wizualizacji czy system kontroli ruchu. DuĹźa liczba systemĂłw i architektur zwiÄ&#x2122;ksza zĹ&#x201A;oĹźonoĹ&#x203A;Ä&#x2021; instalacji. System sterowania PSS 4000 pozwala na tworzenie Ĺ&#x201A;atwych w obsĹ&#x201A;udze rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; z obszaru automatyzacji i bezpieczeĹ&#x201E;stwa. Jego koncepcja zakĹ&#x201A;ada poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie funkcji sterowania standardowego z realizacjÄ&#x2026; funkcji bezpieczeĹ&#x201E;stwa. UmoĹźliwia wykorzystanie zalet zdecentralizowanej struktury systemu sterowania bez koniecznoĹ&#x203A;ci zwiÄ&#x2122;kszania jego zĹ&#x201A;oĹźonoĹ&#x203A;ci, ktĂłra wystÄ&#x2122;puje zazwyczaj w  sytuacji rozproszenia programĂłw na róşnych sterownikach. PrzekĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; to na uproszczenie obsĹ&#x201A;ugi przy jednoczesnym zwiÄ&#x2122;kszeniu standaryzacji. P R O M O C J A

Decentralizacja w poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeniu z elastycznoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; W  odróşnieniu od  tradycyjnych systemĂłw sterowania, w ktĂłrych jeden centralny sterownik monitoruje zakĹ&#x201A;ad lub maszyny oraz przetwarza wszystkie sygnaĹ&#x201A;y, PSS 4000 umoĹźliwia moduĹ&#x201A;owy podziaĹ&#x201A; funkcji sterowania. Dane dotyczÄ&#x2026;ce procesĂłw, dane zwiÄ&#x2026;zane z  bezpieczeĹ&#x201E;stwem i  informacje diagnostyczne sÄ&#x2026; wymieniane za poĹ&#x203A;rednictwem sieci Ethernet. Z punktu widzenia funkcji sterowania nieistotne jest miejsce wykonywania poszczegĂłlnych sekcji programu. Zamiast scentralizowanego sterownika uĹźytkownik ma do dyspozycji rozproszone zasoby sprzÄ&#x2122;towe w  ramach jednego, centralnego projektu. Konfiguracja, programowanie i diagnostyka wszystkich sterownikĂłw w sieci odbywa siÄ&#x2122; z poziomu centralnego projektu. PrzekĹ&#x201A;ada AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU znane jÄ&#x2122;zyki zdefiniowane w normie IEC 61131-3. W  przypadku realizacji funkcji bezpieczeĹ&#x201E;stwa uĹźytkownicy mogÄ&#x2026; skonfigurowaÄ&#x2021; programy za pomocÄ&#x2026; wbudowanych, gotowych do  uĹźycia blokĂłw funkcyjnych. JeĹ&#x203A;li rozwaĹźane jest zastosowanie peĹ&#x201A;nej gamy moĹźliwoĹ&#x203A;ci jÄ&#x2122;zyka programowania, konieczne jest opracowanie kompleksowego programu, a  takĹźe przeprowadzenie procesu walidacji zgodnie z  wymaganiami bezpieczeĹ&#x201E;stwa.

 7 * 

Proste uşytkowanie i tworzenie oprogramowania

siÄ&#x2122; to na prostotÄ&#x2122; i standaryzacjÄ&#x2122; obsĹ&#x201A;ugi w skali caĹ&#x201A;ego projektu. W efekcie, zgodnie z koncepcjÄ&#x2026; PrzemysĹ&#x201A;u 4.0, linie i maszyny moĹźna dzieliÄ&#x2021; na niezaleĹźnie funkcjonujÄ&#x2026;ce bloki, ktĂłrymi moĹźna Ĺ&#x201A;atwo zarzÄ&#x2026;dzaÄ&#x2021;. System PSS 4000 wspiera mechatroniczne podejĹ&#x203A;cie, uniezaleĹźniajÄ&#x2026;c proces programowania od dostawcy sprzÄ&#x2122;tu. Decyzja o tym, ktĂłry element programu uĹźytkownika i na jakim module okreĹ&#x203A;lonego urzÄ&#x2026;dzenia zostanie uruchomiony, podejmowana jest po uwzglÄ&#x2122;dnieniu wszystkich trzech aspektĂłw: mechanicznego, elektrycznego i automatyzacyjnego. Przeniesienie funkcji na  oprogramowanie zapewnia uĹźytkownikom elastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i skalowalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, zmniejsza róşnorodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; sprzÄ&#x2122;tu oraz upraszcza czynnoĹ&#x203A;ci zwiÄ&#x2026;zane z utrzymaniem i diagnostykÄ&#x2026;. Do programowania wykorzystywane sÄ&#x2026; powszechnie 5/2018

PoĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie automatyzacji z bezpieczeĹ&#x201E;stwem wymaga wykorzystania peĹ&#x201A;nego zakresu jÄ&#x2122;zykĂłw programowania przeznaczonych dla sterownikĂłw PLC â&#x20AC;&#x201C; rĂłwnieĹź wtedy, gdy funkcje bezpieczeĹ&#x201E;stwa sÄ&#x2026; zaprogramowane. Im mniej wyjÄ&#x2026;tkĂłw producenci ukĹ&#x201A;adĂłw sterowania muszÄ&#x2026; uwzglÄ&#x2122;dniaÄ&#x2021; w  swych zbiorach instrukcji zwiÄ&#x2026;zanych z bezpieczeĹ&#x201E;stwem, tym mniej ograniczeĹ&#x201E; funkcjonalnych. PSS 4000 potrafi sprostaÄ&#x2021; tym wyzwaniom dziÄ&#x2122;ki oprogramowaniu PAS4000, ktĂłre obejmuje szereg edytorĂłw i  moduĹ&#x201A;Ăłw wspierajÄ&#x2026;cych realizacjÄ&#x2122; zadaĹ&#x201E; automatyzacji oraz zadaĹ&#x201E; zwiÄ&#x2026;zanych z bezpieczeĹ&#x201E;stwem. Projektanci majÄ&#x2026; do dyspozycji prosty, graficzny edytor programowy PASmulti, ktĂłry ma bogatÄ&#x2026; bibliotekÄ&#x2122; certyfikowanych blokĂłw programowych. UĹźytkownicy mogÄ&#x2026; dodawaÄ&#x2021; wĹ&#x201A;asne moduĹ&#x201A;y programowe. PAS4000 oferuje edytory przeznaczone do pracy ze schematami drabinkowymi (LD), listami instrukcji (IL) oraz tekstem strukturalnym (STL). Co w tym wyjÄ&#x2026;tkowego? Po raz pierwszy edytory IEC 61131-3 otrzymaĹ&#x201A;y oznaczenie LVL (Limited Variability Languages) dla obszarĂłw automatyzacji przemysĹ&#x201A;owej, speĹ&#x201A;niajÄ&#x2026;c tym samym wszystkie niezbÄ&#x2122;dne wymogi dotyczÄ&#x2026;ce tworzenia wĹ&#x201A;asnego oprogramowania zabezpieczajÄ&#x2026;cego w sposĂłb okreĹ&#x203A;lony w normach, takich jak PN-EN 62061 i PN-EN ISO 13849-1.  Ĺ&#x161;rodowisko programowania nie róşni siÄ&#x2122; od  innych edytorĂłw opracowanych zgodnie z  normÄ&#x2026; IEC  61131-3,  co  znacznie upraszcza

obsĹ&#x201A;ugÄ&#x2122;. PrzykĹ&#x201A;adowo personalizowane moduĹ&#x201A;y programowe pisane przez uĹźytkownikĂłw w PAS IL moĹźna bezproblemowo przenieĹ&#x203A;Ä&#x2021; do PASmulti. DziÄ&#x2122;ki temu moĹźliwe jest tworzenie skomplikowanych projektĂłw o przejrzystej strukturze zawierajÄ&#x2026;cych komponenty programowe z róşnych edytorĂłw.

Sterowniki PSSuniversal â&#x20AC;&#x201C; PLC, multi i I/O System sterowania PSS 4000 skĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; z komponentĂłw sprzÄ&#x2122;towych, oprogramowania, komunikacji Ethernet, protokoĹ&#x201A;u SafetyNET  p  oraz zróşnicowanych edytorĂłw programowych opracowanych z myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o róşnych sektorach, z blokami funkcyjnymi podzielonymi pod wzglÄ&#x2122;dem zastosowaĹ&#x201E;. Komponenty sprzÄ&#x2122;towe obejmujÄ&#x2026; zróşnicowane sterowniki o  róşnych klasach wydajnoĹ&#x203A;ci. Sterowniki PSSuniversal PLC sprawdzajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; w duĹźych aplikacjach opartych na  architekturze rozproszonej, np. na  liniach produkcyjnych bÄ&#x2026;dĹş w przemyĹ&#x203A;le przetwĂłrczym, a nawet w nietypowych zastosowaniach, takich jak systemy zaĹ&#x201A;adunkowe lub systemy regulacji Ĺ&#x203A;luz. Te programowalne sterowniki logiczne (PLC) otwierajÄ&#x2026; drogÄ&#x2122; do wdraĹźania nowych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;. Pozwala to np. na bezpieczny zapis i monitorowanie parametrĂłw takich jak pozycja i prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. Sterowniki PSSuniversal multi moĹźna stosowaÄ&#x2021; jako mniejsze sterowniki w sieci systemowej â&#x20AC;&#x201C; wraz ze sterownikiem PSSuniversal PLC lub PSSuniversal I/O â&#x20AC;&#x201C; albo jako urzÄ&#x2026;dzenia samodzielne. Jako sterowniki w ukĹ&#x201A;adzie otwartym mogÄ&#x2026; znaleĹşÄ&#x2021; zastosowanie w istniejÄ&#x2026;cych juĹź strukturach sterowania. MoĹźna je wykorzystywaÄ&#x2021; w maszynach niezaleĹźnych lub w niewielkich, poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czonych ze sobÄ&#x2026; liniach. Sterowniki PSSuniversal I/O wykorzystywane sÄ&#x2026; do zdecentralizowanej obsĹ&#x201A;ugi sieci, a takĹźe do przesyĹ&#x201A;ania sygnaĹ&#x201A;Ăłw zwiÄ&#x2026;zanych i niezwiÄ&#x2026;zanych z  bezpieczeĹ&#x201E;stwem do  sterownika. DuĹźa róşnorodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; moduĹ&#x201A;Ăłw peryferyjnych pozwala na ich ekonomiczne dostosowanie do  zapotrzebowania na sygnaĹ&#x201A;y I/O w ramach okreĹ&#x203A;lonej aplikacji oraz zapewnia wysoki poziom elastycznoĹ&#x203A;ci. 47


48

Ĺ Ä&#x2026;czenie ethernetowe przy uĹźyciu protokoĹ&#x201A;u SafetyNETÂ p

nelu obsĹ&#x201A;ugujÄ&#x2026;cego i konserwujÄ&#x2026;cego maszyny.

Modularyzacja samodzielnych maszyn i elementĂłw instalacji oraz tworzenie z  nich jednostek mogÄ&#x2026;cych dziaĹ&#x201A;aÄ&#x2021; autonomicznie lub w  sieci wymaga posiadania potÄ&#x2122;Ĺźnych sieci komunikacyjnych. WaĹźnym elementem systemu PSS 4000 jest moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czenia za poĹ&#x203A;rednictwem sieci Ethernet z uĹźyciem protokoĹ&#x201A;u SafetyNET p. Takie rozwiÄ&#x2026;zanie pozwala na poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie w sieÄ&#x2021; wszystkich podzespoĹ&#x201A;Ăłw sterowania oraz przesyĹ&#x201A;anie danych zwiÄ&#x2026;zanych i niezwiÄ&#x2026;zanych z bezpieczeĹ&#x201E;stwem. Transfer sygnaĹ&#x201A;Ăłw sterowania w sieci SafetyNET p odbywa siÄ&#x2122; w systemie, ktĂłry ma mieszanÄ&#x2026; strukturÄ&#x2122; fizycznÄ&#x2026;, jednak logicznie jest rozdzielony, dziaĹ&#x201A;a zatem bez wykorzystania sprzÄ&#x2122;Ĺźenia zwrotnego. SieÄ&#x2021; SafetyNET p jest certyfikowana do poziomu bezpieczeĹ&#x201E;stwa SIL 3 zgodnie z normÄ&#x2026; IEC 61508, w  zwiÄ&#x2026;zku z  czym jest odpowiednia do  aplikacji, w  ktĂłrych bezpieczna komunikacja za  poĹ&#x203A;rednictwem SafetyNET p zapewnia ochronÄ&#x2122; perso-

Bezproblemowa wymiana danych Jako system otwarty PSS 4000 moĹźe wspĂłĹ&#x201A;pracowaÄ&#x2021; z dodatkowymi sieciami, innymi niĹź SafetyNET p. PSS 4000 wspiera teĹź zróşnicowanie jÄ&#x2122;zykowe z perspektywy technicznej: sterowniki PSSuniversal PLC wspierajÄ&#x2026; róşne protokoĹ&#x201A;y komunikacyjne w  zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od  kraju i  regionu, np. protokĂłĹ&#x201A; Profibus, ktĂłry jest stosowany w Europie, EtherNet/IP czÄ&#x2122;sto stosowany w USA i Azji oraz protokoĹ&#x201A;y EtherCAT, CANopen i  Modbus TCP. Dlatego w przypadku PSS 4000 nie wystÄ&#x2122;pujÄ&#x2026; problemy zwiÄ&#x2026;zane z wymianÄ&#x2026; danych w  ramach szerokiego spektrum systemĂłw sterowania zewnÄ&#x2122;trznych dostawcĂłw â&#x20AC;&#x201C; niezaleĹźnie od  kraju, regionu, sektora czy rodzaju maszyny.

zróşnicowanych moduĹ&#x201A;Ăłw przeznaczonych dla róşnych gaĹ&#x201A;Ä&#x2122;zi przemysĹ&#x201A;u. W ten sposĂłb rozwiÄ&#x2026;zania firmy Pilz wpisujÄ&#x2026; siÄ&#x2122; w aktualny trend ukierunkowany na  przenoszenie funkcji do oprogramowania. JeĹ&#x203A;li bezpieczeĹ&#x201E;stwo stanowi integralny element ogĂłlnej funkcji instalacji czy maszyny, moĹźliwe jest wdraĹźanie rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; automatyzacyjnych, ktĂłre speĹ&#x201A;niajÄ&#x2026; wymagania w zakresie wydajnoĹ&#x203A;ci i dostÄ&#x2122;pnoĹ&#x203A;ci instalacji, a zarazem sÄ&#x2026; proste i przejrzyste. DecydujÄ&#x2026;c siÄ&#x2122; na  PSS 4000, klienci otrzymujÄ&#x2026; jeden system, jeden tryb komunikacji i  jedno narzÄ&#x2122;dzie do  obsĹ&#x201A;ugi wszystkich zadaĹ&#x201E; automatyzacji. UmoĹźliwia to uproszczenie obsĹ&#x201A;ugi przy jednoczesnym zwiÄ&#x2122;kszeniu standaryzacji.

PILZ POLSKA Sp. z o.o.

Kompleksowa realizacja zadaĹ&#x201E; automatyzacji Istnieje rĂłwnieĹź moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; dodania do systemu sterowania PSS 4000

 7 ,B - >8 @N:>?N #-  7 NN ??A 9> @@ )! NN ??A 9> @; :  )d 7

---7 7= :*\

AUTOMATYKA

 7 * 

TEMAT NUMERU


O FIRMIE Pilz jest światowym liderem w dziedzinie bezpieczeństwa maszyn i ludzi. Oferuje na całym świecie rozwiązania dostosowane do indywidualnych wymagań Klientów ze wszystkich gałęzi przemysłu. Obejmują one innowacyjne produkty oraz kompleksowe usługi.

PRODUKTY

Koncentrujemy się na opracowywaniu rozwiązań systemowych, które w zależności od potrzeb mogą znaleźć zastosowanie zarówno z prostymi, niewielkimi maszynami, jak i z dużymi, pracującymi w sieci instalacjami.

USŁUGI Tym co nas szczególnie wyróżnia jest bogata oferta usług pozwalająca na ocenę istniejącego stanu bezpieczeństwa maszyn i linii W naszej ofercie znajdują się produkty, dzięki którym możliwe produkcyjnych, a także na ich dostosowanie do wymagań minijest zabezpieczenie praktycznie każdej maszyny czy linii pro- malnych lub zasadniczych, obejmująca: x Opracowywanie analizy ryzyk dla ocenianych maszyn i linii dukcyjnej, należą do nich: x przekaźniki bezpieczeństwa w wykonaniu realizującym poje- produkcyjnych; dyncze funkcje oraz w pełni konfigurowalne; x Przygotowanie  koncepcji bezpieczeństwa  w celu eliminacji wykrytych zagrożeń i niezgodności; x kurtyny świetlne oraz bariery optyczne;

x czujniki; x wyłączniki; x panele diagnostyczne oraz wizualizacyjne; x sterowniki bezpieczeństwa; x systemy sterowania realizujące także funkcje bezpieczeństwa (PSS 4000).

Dysponujemy również rozwiązaniami, które idealnie wpisują się w założenia koncepcji Industrie 4.0:

x Projektowanie rozwiązań poprawiających stan bezpieczeństwa; x Wdrożenia  pozwalające na zmodernizowanie i dostosowanie istniejących układów bezpieczeństwa;

x Walidacja układów bezpieczeństwa po wdrożeniu; x Analiza LOTO – przegląd procedur klienta wraz z propozycją rozwiązań poprawiających istniejący stan;

x Certyfikacja CE dla maszyn i linii produkcyjnych; x Ocena zakładu (Plant Assesment), która pozwala klientom na właściwe zaplanowanie inwestycji;

x Okresowe przeglądy układów bezpieczeństwa; x System automatyki PSS4000 wraz z wizualizacją PASvisu; x PIT estop active – wyłącznik awaryjny informujący o swej deak- x Pomiary prędkości i kolizji dla aplikacji HRC

za pomocą

urządzenia PROBms

tywacji w przypadku wyłączenia modułu maszyny, na którym jest zainstalowany;

x Szkolenia produktowe oraz z zakresu norm i przepisów, w tym

x SDD – moduł dedykowany do rozbudowanej diagnostyki czujni-

nowy program szkoleń CMSE (Certified Machinery Safety Expert).

ków safety połączonych szeregowo;

x Industrial PI – Gateway dzięki, któremu możliwe jest

przesyłanie informacji procesowych do chmury np. ze sterownika PSS4000.

ROZWIĄZANIA Pomagamy opracować optymalne rozwiązanie sterowania – niezależnie od tego, czy głównym celem jego wdrożenia jest standaryzacja zabezpieczeń, zapewnienie bezpieczeństwa i standaryzacja w obrębie jednego systemu czy kompletna automatyzacja.

Połączenie oferty produktowej z usługami opartymi na wiedzy i doświadczeniach naszych inżynierów, czyni naszą ofertę unikalną na rynku.

Pilz Polska sp. z o.o. Ul. Ruchliwa 15 02-182 Warszawa Tel. 22 884 71 00 Fax 22 884 71 09 www.pilz.pl info@pilz.pl


TEMAT NUMERU

RozwiÄ&#x2026;zania bezpieczeĹ&#x201E;stwa dla PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 g- - ./_ "

- KB  

 -   +. _

J  . +K -+ B    " + 

 -  B -7 - +

- + -+7 *   ./_   B   . - -    

 ++ -   --

B 7  K

 " + )+   

J _ -   )+

   + + - +

++ M -7

-  

Z

 obserwacji firmy ELOKON wynika, Ĺźe  wĹ&#x203A;rĂłd rozwaĹźaĹ&#x201E; na temat PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 wcale lub bardzo rzadko poruszana jest kwestia bezpieczeĹ&#x201E;stwa. Dla porzÄ&#x2026;dku naleĹźy zaznaczyÄ&#x2021;, Ĺźe  samo hasĹ&#x201A;o bezpieczeĹ&#x201E;stwa pojawia siÄ&#x2122; przy rozmowach o  czwartej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej, ale gĹ&#x201A;Ăłwnie w kontekĹ&#x203A;cie cyberbezpieczeĹ&#x201E;stwa, a w znacznym uproszczeniu â&#x20AC;&#x201C; ochrony infrastruktury PrzemysĹ&#x201A;owego Internetu Rzeczy i danych przed niepoĹźÄ&#x2026;danym dostÄ&#x2122;pem lub ingerencjÄ&#x2026;. Te  rozwaĹźania nie dotyczÄ&#x2026; natomiast wprost bezpieczeĹ&#x201E;stwa czĹ&#x201A;owieka, ktĂłremu nowa technologia ma sĹ&#x201A;uĹźyÄ&#x2021;. NiewÄ&#x2026;tpliwie koncepcja PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 zakĹ&#x201A;ada duĹźÄ&#x2026; autonomizacjÄ&#x2122; procesĂłw wytwĂłrczych, co w zaĹ&#x201A;oĹźeniu eliminuje z nich czĹ&#x201A;owieka. Ale czy

50

na pewno? ByÄ&#x2021; moĹźe pytanie powinno raczej brzmieÄ&#x2021;: w jakim stopniu? W artykule podjÄ&#x2122;to prĂłbÄ&#x2122; przeanalizowania aspektĂłw zagadnienia bezpieczeĹ&#x201E;stwa ludzi w systemach czwartej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej.

Ryzyko pod kontrolÄ&#x2026; W dziedzinie bezpieczeĹ&#x201E;stwa maszyn i procesĂłw miarÄ&#x2026; bezpieczeĹ&#x201E;stwa jest ryzyko. BezpieczeĹ&#x201E;stwo to stan bez nieakceptowalnego ryzyka. Ryzyko definiuje siÄ&#x2122; jako wypadkowÄ&#x2026; kombinacji prawdopodobieĹ&#x201E;stwa wystÄ&#x2026;pienia szkody i wagi tej szkody. Inaczej rzecz ujmujÄ&#x2026;c â&#x20AC;&#x201C; jest ono wszÄ&#x2122;dzie tam, gdzie wystÄ&#x2122;pujÄ&#x2026; energie niszczÄ&#x2026;ce i w konsekwencji zwiÄ&#x2026;zane z nimi zagroĹźenia, a  na  ich styku pojawia siÄ&#x2122; czĹ&#x201A;owiek. ObecnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; czĹ&#x201A;owieka w strefach zagroĹźenia jest uwzglÄ&#x2122;dniona w wiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;ci metod szacowania ryzyka pod postaciÄ&#x2026; parametru ekspozycji. Dobrym sposobem na jego redukcjÄ&#x2122; jest eliminacja lub znaczÄ&#x2026;ce ograniczenie udziaĹ&#x201A;u czĹ&#x201A;owieka w procesie wytwĂłrczym. W  okresie tzw. trzeciej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej (w ktĂłrej jeszcze niewÄ&#x2026;tpliwe w duĹźej mierze trwamy) zaĹ&#x201A;oĹźenie ograniczenia czĹ&#x201A;owieka w procesie czÄ&#x2122;sto udawaĹ&#x201A;o siÄ&#x2122; zrealizowaÄ&#x2021; dziÄ&#x2122;ki jednemu z jej fundamentĂłw â&#x20AC;&#x201C; automatyzacji produkcji. Wiele niebezpiecznych i trudnych zadaĹ&#x201E; byĹ&#x201A;o automatycznie realizowanych przez maszyny i instalacje, co ograniczaĹ&#x201A;o ekspozycjÄ&#x2122; operatora w  obszarach zagroĹźenia. ObecnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; w strefie ograniczaĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; np. do  zadaĹ&#x201E; kontrolnych, nastawiania procesu, korekt i wszelkich aktywnoĹ&#x203A;ci zwiÄ&#x2026;zanych z konserwacjÄ&#x2026; maszyn P R O M O C J A

i ich utrzymaniem w ruchu. OczywiĹ&#x203A;cie w zautomatyzowanej metodzie wytwarzania wykorzystywano szereg rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; cechujÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; duĹźÄ&#x2026; dynamikÄ&#x2026; ruchĂłw, olbrzymimi siĹ&#x201A;ami, duĹźymi prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ciami itp. To ostatecznie klasyfikowaĹ&#x201A;o procesy jako bardzo ryzykowne, wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;nie ze wzglÄ&#x2122;du na stopieĹ&#x201E; ciÄ&#x2122;ĹźkoĹ&#x203A;ci szkĂłd, ktĂłre w takich miejscach mogĹ&#x201A;yby wystÄ&#x2026;piÄ&#x2021;. Dla takich rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; konieczne byĹ&#x201A;o stosowanie Ĺ&#x203A;rodkĂłw obniĹźajÄ&#x2026;cych ryzyko do poziomu akceptowalnego podczas eksploatacji. ZaĹ&#x201A;oĹźenie jak najwiÄ&#x2122;kszej autonomicznoĹ&#x203A;ci systemĂłw wytwarzania wedĹ&#x201A;ug koncepcji PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 (bazujÄ&#x2026;cej na  â&#x20AC;&#x17E;inteligencji maszynowejâ&#x20AC;? i przejawiajÄ&#x2026;cej siÄ&#x2122; w samoczynnym realizowaniu niezautomatyzowanych lub czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciowo zautomatyzowanych dotychczas zadaniach okoĹ&#x201A;oprodukcyjnych, takich jak: rozruch, zasilanie w niezbÄ&#x2122;dne materiaĹ&#x201A;y, organizacja produkcji, przezbrajanie, strojenie, korekty czy konserwacje) jeszcze bardziej ogranicza ekspozycjÄ&#x2122; czĹ&#x201A;owieka na  zagroĹźenia pochodzÄ&#x2026;ce od  energii niszczÄ&#x2026;cych wystÄ&#x2122;pujÄ&#x2026;cych w maszynach. W krĂłtkim okresie caĹ&#x201A;kowite wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie czĹ&#x201A;owieka z  wymienionych zadaĹ&#x201E; wydaje siÄ&#x2122; trudne do wyobraĹźenia â&#x20AC;&#x201C; przynajmniej dla niektĂłrych rodzajĂłw produkcji. JednoczeĹ&#x203A;nie w wielu gaĹ&#x201A;Ä&#x2122;ziach przemysĹ&#x201A;u zadania ludzi przeniosÄ&#x2026; siÄ&#x2122; na projektowanie i symulowanie systemĂłw, koordynacjÄ&#x2122; i  ocenÄ&#x2122; ich pracy, czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciowÄ&#x2026; instalacjÄ&#x2122;, pierwsze rozruchy, deinstalacjÄ&#x2122; i  zĹ&#x201A;omowanie. Niemniej jednak pewne interakcje czĹ&#x201A;owieka w  instalacjach PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 trzeba zakĹ&#x201A;adaÄ&#x2021;. AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU Rodzaje zagroĹźeĹ&#x201E;

 7 2 

Systemy produkcyjne zbudowane w oparciu o filozofiÄ&#x2122; czwartej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej majÄ&#x2026; sĹ&#x201A;uĹźyÄ&#x2021; ludziom i  muszÄ&#x2026; byÄ&#x2021; dla nich bezpieczne. WewnÄ&#x2026;trz obszaru, gdzie usytuowany bÄ&#x2122;dzie taki system wytwarzania istotnym â&#x20AC;&#x201C; nierozpatrywanym dotychczas â&#x20AC;&#x201C; zagroĹźeniem dla czĹ&#x201A;owieka wydaje siÄ&#x2122; byÄ&#x2021; pewna nieprzewidywalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; zdarzeĹ&#x201E;. MoĹźna przypuszczaÄ&#x2021;, Ĺźe system produkcyjny 4.0, w dÄ&#x2026;Ĺźeniu do optymalizacji pracy bÄ&#x2122;dzie wykonywaĹ&#x201A; wymienione wczeĹ&#x203A;niej operacje w oparciu o algorytmy i kolejnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; dziaĹ&#x201A;ania nie tak zrozumiaĹ&#x201A;e i  przewidywalne dla operatora, jak ma to miejsce w dzisiejszych â&#x20AC;&#x17E;klasycznychâ&#x20AC;? zautomatyzowanych ciÄ&#x2026;gach technologicznych. Drugim istotnym zagroĹźeniem dla bezpieczeĹ&#x201E;stwa obsĹ&#x201A;ugi jest potencjalne przenikanie siÄ&#x2122; obszarĂłw wytwĂłrczych z obszarami wspĂłlnymi dla ludzi. SzczegĂłlnym czynnikiem zagraĹźajÄ&#x2026;cym sÄ&#x2026; róşne Ĺ&#x203A;rodki transportu wewnÄ&#x2026;trzzakĹ&#x201A;adowego. Samojezdne wĂłzki, rozwiÄ&#x2026;zania AGV itp. juĹź teraz goszczÄ&#x2026; w wielu fabrykach, generujÄ&#x2026;c szereg wyzwaĹ&#x201E; z zakresu organizacji i bezpieczeĹ&#x201E;stwa. W ramach róşnych opracowaĹ&#x201E; dotyczÄ&#x2026;cych istoty czwartej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej wyróşnia siÄ&#x2122; dwie pĹ&#x201A;aszczyzny architektury systemu. Pierwsza z nich jest zwiÄ&#x2026;zana z komunikacjÄ&#x2026; i IT. Tak jak wspomniano we wstÄ&#x2122;pie, z tym nieodĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznie wiÄ&#x2026;ĹźÄ&#x2026; siÄ&#x2122; zagadnienia cyberbezpieczeĹ&#x201E;stwa. DrugÄ&#x2026; â&#x20AC;&#x201C; namacalnÄ&#x2026; â&#x20AC;&#x201C; sÄ&#x2026; elementy fizyczne, takie jak maszyny, roboty, systemy transportu i obrabiane materiaĹ&#x201A;y. OczywiĹ&#x203A;cie bezpieczeĹ&#x201E;stwo ludzi musi byÄ&#x2021; zapewnione koherentnie. Niekoniecznie jednak bÄ&#x2122;dzie ono gwarantowane tylko przez jeden konkretny element. NiepoĹźÄ&#x2026;dany dostÄ&#x2122;p lub ingerencja w pĹ&#x201A;aszczyĹşnie komunikacji i IT bÄ&#x2122;dzie skutkowaÄ&#x2021; okreĹ&#x203A;lonÄ&#x2026; reakcjÄ&#x2026; elementĂłw fizycznych, wiÄ&#x2122;c to one bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; bezpoĹ&#x203A;rednio zagraĹźaÄ&#x2021; ludziom. Bardziej rozsÄ&#x2026;dny wydaje siÄ&#x2122; podziaĹ&#x201A; na rozwiÄ&#x2026;zania bezpieczeĹ&#x201E;stwa w obszarze IT i niezaleĹźne rozwiÄ&#x2026;zania bezpieczeĹ&#x201E;stwa dla fizycznych elementĂłw systemu.

Dwa rodzaje rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; bezpieczeĹ&#x201E;stwa RozwiÄ&#x2026;zania, ktĂłre zagwarantujÄ&#x2026; bezpiecznÄ&#x2026; pracÄ&#x2122; czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci fizycznej sys5/2018

temu produkcyjnego 4.0 moĹźna podzieliÄ&#x2021; na dwie grupy. PierwszÄ&#x2026; z nich sÄ&#x2026; wszelkie rozwiÄ&#x2026;zania bezpieczeĹ&#x201E;stwa instalowane dla lub na elementach wchodzÄ&#x2026;cych w  skĹ&#x201A;ad systemu produkcyjnego 4.0. DrugÄ&#x2026; sÄ&#x2026; rozwiÄ&#x2026;zania funkcjonalne, zwiÄ&#x2026;zane ze sposobem pracy urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; i narzucajÄ&#x2026;ce im pewne brzegowe parametry bezpieczeĹ&#x201E;stwa. ZakĹ&#x201A;adajÄ&#x2026;c relatywnie niskÄ&#x2026; ekspozycjÄ&#x2122; czĹ&#x201A;owieka w strefach pracy systemĂłw Industry 4.0 oraz potencjalnie wysokÄ&#x2026; czÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;Ä&#x2021; reorganizacji layoutu, moĹźna rozwaĹźyÄ&#x2021; najwaĹźniejsze wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ci-

sygnalizacja wibracjami. Po przekroczeniu strefy ochronnej (w zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od indywidualnych ustawieĹ&#x201E;) system wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza ruchy niebezpieczne lub caĹ&#x201A;kowicie zatrzymuje maszynÄ&#x2122;. Po opuszczeniu przez pracownika strefy ostrzegania parametry dziaĹ&#x201A;ania maszyny wracajÄ&#x2026; do  pierwotnych ustawieĹ&#x201E;. W przypadku naruszenia stref ochronnych i zatrzymania maszyny ponowne uruchomienie wymaga przeprowadzenia procedur resetowania i ponownego uruchamiania. ELOguard pozwala na  konfigurowanie stref ostrzegania i stref ochron-

 ) B  - 2\&

woĹ&#x203A;ci, jakimi powinien cechowaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; system bezpieczeĹ&#x201E;stwa instalowany dla elementĂłw w aplikacji w technologii 4.0. NaleĹźy do nich zaliczyÄ&#x2021;: duĹźy zasiÄ&#x2122;g dziaĹ&#x201A;ania, Ĺ&#x201A;atwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; instalacji, elastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; dziaĹ&#x201A;ania i konfiguracji czy niezawodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; transmisji. RozwiÄ&#x2026;zaniami, ktĂłre powinny znaleĹşÄ&#x2021; szerokie zastosowanie w autonomicznych systemach produkcyjnych powinny byÄ&#x2021; te, ktĂłre zapewniajÄ&#x2026; automatyczne wykrywanie pojawienia siÄ&#x2122; czĹ&#x201A;owieka w strefie niebezpiecznej i umoĹźliwiajÄ&#x2026; wprowadzenie aplikacji w  stan bezpieczny dla czĹ&#x201A;owieka.

System ELOguard Do wspomnianych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; moĹźna zaliczyÄ&#x2021; ELOguard â&#x20AC;&#x201C; innowacyjny system firmy ELOKON, ktĂłry monitoruje sytuacje zagroĹźenia w czasie rzeczywistym. W chwili, gdy osoba wchodzi w obszar strefy ostrzegania na maszynie uruchamia siÄ&#x2122; sygnalizacja Ĺ&#x203A;wietlna oraz/i akustyczna, a na znaczniku personalnym, w ktĂłry wyposaĹźony jest pracownik dodatkowo uruchamia siÄ&#x2122;

nych o dowolnych ksztaĹ&#x201A;tach: prostokÄ&#x2026;tnych, owalnych lub indywidualnie dopasowanych do potrzeb danej aplikacji. DziÄ&#x2122;ki temu uzyskuje siÄ&#x2122; peĹ&#x201A;nÄ&#x2026; swobodÄ&#x2122; w konfiguracji stref, co przekĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; na moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; zrealizowania wszystkich wymogĂłw klienta. W zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od liczby wykorzystanych anten moĹźliwe jest skonfigurowanie strefy o dowolnej wielkoĹ&#x203A;ci. System ELOguard skĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; z moduĹ&#x201A;u obsĹ&#x201A;ugujÄ&#x2026;cego anteny oraz anten usytuowanych w pobliĹźu nadzorowanego obszaru. Pracownicy wyposaĹźeni sÄ&#x2026; w znaczniki personalne (tzw. TAGi) komunikujÄ&#x2026;ce siÄ&#x2122; z zainstalowanymi antenami. Te znaczniki stanowiÄ&#x2026; ich osobistÄ&#x2026; ochronÄ&#x2122;. Komunikacja miÄ&#x2122;dzy tymi urzÄ&#x2026;dzeniami odbywa siÄ&#x2122; w sposĂłb ciÄ&#x2026;gĹ&#x201A;y za pomocÄ&#x2026; sygnaĹ&#x201A;Ăłw radiowych wysokiej czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci. Ustalenie pozycji osoby wyposaĹźonej w znacznik personalny jest dokonywane na podstawie pomiaru tzw. czasu przelotu sygnaĹ&#x201A;u radiowego. W ten sposĂłb system ELOguard monitoruje strefy wokĂłĹ&#x201A; maszyny oraz reaguje w przy51


TEMAT NUMERU padku wykrycia znacznika w zdefiniowanej strefie. Wykrycie przez system monitorowanej osoby w zdefiniowanej strefie ostrzegawczej lub ochronnej powoduje wczeĹ&#x203A;niej zdefiniowanÄ&#x2026; interakcjÄ&#x2122; z maszynÄ&#x2026;, np. zatrzymanie jej ruchĂłw niebezpiecznych lub/i wygenerowanie sygnaĹ&#x201A;Ăłw ostrzegawczych. Dodatkowo znacznik personalny ostrzega pieszego sygnaĹ&#x201A;em akustycznym, Ĺ&#x203A;wietlnym i wibracyjnym. System ELOguard moĹźe byÄ&#x2021; wykorzystany wszÄ&#x2122;dzie tam, gdzie nie ma moĹźliwoĹ&#x203A;ci zastosowania optycznych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; ochronnych (skanery laserowe, kurtyny Ĺ&#x203A;wietlne) oraz odgradzajÄ&#x2026;cych systemĂłw ochronnych (wygrodzenia, osĹ&#x201A;ony). Doskonale sprawdza siÄ&#x2122; jako rozwiÄ&#x2026;zanie dla instalacji PrzemysĹ&#x201A;u 4.0. DziÄ&#x2122;ki duĹźej elastycznoĹ&#x203A;ci dziaĹ&#x201A;ania poprawia bezpieczeĹ&#x201E;stwo ludzi w ciÄ&#x2026;gach technologicznych wyposaĹźonych w systemy transportu wewnÄ&#x2026;trzzakĹ&#x201A;adowego (przenoĹ&#x203A;niki, windy, wĂłzki samojezdne itp.), systemach zrobotyzowanych (roboty przemysĹ&#x201A;owe i nowoczesne roboty wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;ce) czy róşnego rodzaju obszarach wyrzutu i skĹ&#x201A;adowania materiaĹ&#x201A;u.

ka (lub innÄ&#x2026; przeszkodÄ&#x2026;) dochodzi do zatrzymania ruchu bÄ&#x2026;dĹş wycofania ramienia. To samo wymaganie dotyczy rĂłwnieĹź wyposaĹźenia technologicznego i przedmiotu obrabianego. Z  punktu widzenia bezpieczeĹ&#x201E;stwa kluczowe jest ograniczenie parametrĂłw ruchu do  wartoĹ&#x203A;ci progowych przyjÄ&#x2122;tych na  etapie oceny ryzyka. ZakĹ&#x201A;adajÄ&#x2026;c zastosowanie w  systemie PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 tego typu rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;, redukcja ryzyka w aplikacji jest na pewno prostsza.

Nie tylko technika radiowa Poza rozwiÄ&#x2026;zaniami opartymi na technice radiowej w systemach produkcyjnych fabryki 4.0 na pewno znajdzie siÄ&#x2122; miejsce dla znanych juĹź urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; bezpieczeĹ&#x201E;stwa, z powodzeniem stosowanych w maszynach i systemach transportu. Na pewno warte uwagi sÄ&#x2026; nadal skanery laserowe najnowszej generacji oraz róşne rozwijane systemy optyczne. Nie naleĹźy pomijaÄ&#x2021; rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; wdraĹźanych i rozwijanych wraz z robotami wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cymi. Mowa tutaj o  rozwiÄ&#x2026;zaniach z  konstrukcjÄ&#x2026; bezpiecznÄ&#x2026; samÄ&#x2026; w sobie. Ograniczenie mocy i siĹ&#x201A; ruchĂłw robota, ktĂłre jest moĹźliwe przy parametryzacji robotĂłw wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cych, to znakomity Ĺ&#x203A;rodek ochronny, eliminujÄ&#x2026;cy zagroĹźenia albo zmniejszajÄ&#x2026;cy ryzyko z nimi zwiÄ&#x2026;zane dziÄ&#x2122;ki zmianie wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ciwoĹ&#x203A;ci konstrukcyjnych lub eksploatacyjnych maszyny, bez uĹźycia osĹ&#x201A;on lub urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; ochronnych. DziÄ&#x2122;ki specjalnie zaprojektowanym robotom w  przypadku ich kontaktu z ciaĹ&#x201A;em czĹ&#x201A;owie52

g    2\&

GwarancjÄ&#x2122; bezpieczeĹ&#x201E;stwa bÄ&#x2122;dzie zapewniaĹ&#x201A;a rĂłwnieĹź wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ciwa parametryzacja urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; wykorzystanych do systemu produkcyjnego 4.0. W celu podwyĹźszenia nienaruszalnoĹ&#x203A;ci bezpieczeĹ&#x201E;stwa warto przemyĹ&#x203A;leÄ&#x2021; i ewentualnie zastosowaÄ&#x2021; ograniczenia w zakresie zdalnej parametryzacji i nastaw elementĂłw systemu produkcyjnego. Ĺ atwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; sieciowej konfiguracji niestety niekoniecznie idzie w parze z bezpieczeĹ&#x201E;stwem. Dla krytycznych elementĂłw racjonalne wydaje siÄ&#x2122; stworzenie niezaleĹźnych od  infrastruktury IIoT obwodĂłw sterujÄ&#x2026;cych,

rekonfigurowanych lokalnie przez operatora. WĂłwczas potencjalne zagroĹźenia zwiÄ&#x2026;zane z naruszeniem cyberbepezpieczeĹ&#x201E;stwa nie mogĹ&#x201A;yby doprowadziÄ&#x2021; do  dramatycznych w skutkach zdarzeĹ&#x201E;. OczywiĹ&#x203A;cie tego typu ograniczenia powinny byÄ&#x2021; poprzedzone merytorycznÄ&#x2026; analizÄ&#x2026; i symulacjÄ&#x2026; skutkĂłw zdarzeĹ&#x201E; wykonanÄ&#x2026; przez przyszĹ&#x201A;ych InĹźynierĂłw 4.0. 

Aspekty kadrowe i prawne Technologia PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 stopniowo bÄ&#x2122;dzie coraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej spotykana w zakĹ&#x201A;adach pracy. W kontekĹ&#x203A;cie bezpieczeĹ&#x201E;stwa obsĹ&#x201A;ugi jednym z najwiÄ&#x2122;kszych wyzwaĹ&#x201E; przy wdraĹźaniu systemu opartego na zaĹ&#x201A;oĹźeniach rewolucji 4.0 jest zadbanie o pracownikĂłw, ktĂłrzy peĹ&#x201A;niÄ&#x2026; róşnego rodzaju funkcje konserwacyjne, nastawcze itp. dla elementĂłw systemu. DziÄ&#x2122;ki rozwiÄ&#x2026;zaniom elastycznym i Ĺ&#x201A;atwo konfigurowalnym, w duĹźej mierze niezaleĹźnym od infrastruktury wnÄ&#x2122;trza systemu, to sprostanie temu wyzwaniu bÄ&#x2122;dzie moĹźliwe. Wyzwaniem formalnym, ktĂłre obecnie nie jest rozpatrywane w şadnych opracowaniach, jest sposĂłb ujmowania systemu produkcyjnego 4.0,  jako caĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci, przez pryzmat dzisiejszych wymagaĹ&#x201E; prawnych. Dyrektywa Maszynowa 2006/42/WE  nie obejmuje systemĂłw wyposaĹźonych w â&#x20AC;&#x17E;inteligencjÄ&#x2122; maszynowÄ&#x2026;â&#x20AC;?, zdolnych do komunikacji w chmurze czy autonomicznej rekonfiguracji. Wynika to z tego, Ĺźe wspomniane cechy mogÄ&#x2026; prowadziÄ&#x2021; do zmiany zakresu zastosowania maszyny czy wprowadzenia w niej kompletnie nowych, niewystÄ&#x2122;pujÄ&#x2026;cych wczeĹ&#x203A;niej zagroĹźeĹ&#x201E;. Znamienny jest brak norm bezpieczeĹ&#x201E;stwa w tej dziedzinie. JeĹ&#x203A;li chcemy mieÄ&#x2021; gwarancjÄ&#x2122; harmonijnego rozwoju bezpieczeĹ&#x201E;stwa, system techniczno-prawny w tym obszarze rĂłwnieĹź wymaga rewolucji 4.0. -      +

ELOKON  7 5  - NN @A:NN? #-  7 NN ?>N 9> <? :  )d 7

---7 7

AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU

Inteligentne

czujniki firmy Parker wspierajÄ&#x2026; transformacjÄ&#x2122; w kierunku PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 * b M /-  -



-     B   .-  -  -   + - A7@  . -+ 

   B + - 

 - -  B

*? C*7 C+  +K     )+   + J -/_  

 

 -  )+ 

 +   - 

-J   = "    

  7

 7 2  * b M

W

skĹ&#x201A;ad funkcjonalnoĹ&#x203A;ci opisanej przez firmÄ&#x2122; Parker Hannifin pojÄ&#x2122;ciem â&#x20AC;&#x17E;inteligentna pneumatykaâ&#x20AC;? wchodzÄ&#x2026; trzy gĹ&#x201A;Ăłwne czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci skĹ&#x201A;adowe: czujniki, procesory i protokoĹ&#x201A;y komunikacyjne. W ramach projektu, ktĂłry wymagaĹ&#x201A; przeglÄ&#x2026;du zastosowaĹ&#x201E; dostÄ&#x2122;pnych czujnikĂłw w pneumatyce, firma stworzyĹ&#x201A;a seriÄ&#x2122; P8S CPS. W miarÄ&#x2122; upĹ&#x201A;ywu czasu technologiczne know-how zdobyte w trakcie tego procesu bÄ&#x2122;dzie stanowiĹ&#x201A;o siĹ&#x201A;Ä&#x2122; napÄ&#x2122;dowÄ&#x2026; kolejnych projektĂłw automatyzacji

5/2018

fabryki, z tÄ&#x2026; przewagÄ&#x2026;, Ĺźe krzywe uczenia siÄ&#x2122; i czas wprowadzenia produktu na rynek bÄ&#x2122;dzie moĹźna znacznie skrĂłciÄ&#x2021;.

na regulowaÄ&#x2021; podczas lub po montaĹźu za pomocÄ&#x2026; panelu dotykowego albo, w zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od wariantu, IO-Link.

Šatwe mocowanie i regulacja

Wyzwania inĹźynierii pod kontrolÄ&#x2026;

Czujnik P8S CPS do ciÄ&#x2026;gĹ&#x201A;ego pomiaru pozycji tĹ&#x201A;oka w cylindrze umoĹźliwia prowadzenie szybkich, precyzyjnych i bezkontaktowych pomiarĂłw o wysokiej rozdzielczoĹ&#x203A;ci. Co waĹźniejsze, detekcja bezpoĹ&#x203A;rednia magnesu tĹ&#x201A;oka jest osiÄ&#x2026;gana bez koniecznoĹ&#x203A;ci stosowania oddzielnych przetwornikĂłw poĹ&#x201A;oĹźenia lub dodatkowej mechaniki. W przypadku siĹ&#x201A;ownikĂłw, prowadnic liniowych i chwytakĂłw o popularnych wymiarach rowka T czujniki P8S CPS mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; montowane bez uĹźycia dodatkowych akcesoriĂłw, natomiast siĹ&#x201A;owniki innych typĂłw, np. round-rod, tie-rod i siĹ&#x201A;owniki profilowane (oraz siĹ&#x201A;owniki z rowkiem trapezowym), moĹźna montowaÄ&#x2021; przy uĹźyciu prostego adaptera. ZewnÄ&#x2122;trzne mocowanie czujnika na tĹ&#x201A;oku siĹ&#x201A;ownika pozwala od samego poczÄ&#x2026;tku zaoszczÄ&#x2122;dziÄ&#x2021; czas i zmniejszyÄ&#x2021; koszty, poniewaĹź nie ma skomplikowanych wymogĂłw odnoĹ&#x203A;nie poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeĹ&#x201E;, nie jest teĹź potrzebne nawiercanie trzonu tĹ&#x201A;oka. Ponadto dziÄ&#x2122;ki Ĺźeberkom ustalajÄ&#x2026;cym na boku, czujnik utrzymuje pozycjÄ&#x2122; nawet przed przykrÄ&#x2122;ceniem Ĺ&#x203A;ruby i nie wypada. WytrzymaĹ&#x201A;a Ĺ&#x203A;ruba przytrzymuje czujnik w odpowiedniej pozycji podczas pracy, nawet gdy jest naraĹźony na wstrzÄ&#x2026;sy i wibracje. Ustawienia czujnika moĹź-

Czujniki P8S CPS w sposĂłb ciÄ&#x2026;gĹ&#x201A;y dostarczajÄ&#x2026; dane za poĹ&#x203A;rednictwem sygnaĹ&#x201A;Ăłw analogowych, danych procesowych IO-Link lub elastycznych punktĂłw przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;czania (dioda LED wskazuje stan wyjĹ&#x203A;cia). StaĹ&#x201A;e przesyĹ&#x201A;anie danych dotyczÄ&#x2026;cych poĹ&#x201A;oĹźenia ulepsza funkcjonalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; oprogramowania siĹ&#x201A;ownikĂłw pneumatycznych i napÄ&#x2122;dĂłw, dziÄ&#x2122;ki czemu sÄ&#x2026; bardziej â&#x20AC;&#x17E;inteligentneâ&#x20AC;?, a w rezultacie bardziej uniwersalne. DziÄ&#x2122;ki temu moĹźliwe jest sprostanie wyzwaniom inĹźynierii w takich dziedzinach, jak monitorowanie jakoĹ&#x203A;ci i sterowanie procesami, w szczegĂłlnoĹ&#x203A;ci na rynkach towarĂłw konsumpcyjnych, np. opakowaĹ&#x201E;. PrzemysĹ&#x201A; transportu i montaĹźu maĹ&#x201A;ych elementĂłw, budowy maszyn i elektroniki oraz zastosowaĹ&#x201E; energii sĹ&#x201A;onecznej rĂłwnieĹź odniosÄ&#x2026; korzyĹ&#x203A;Ä&#x2021; ze stosowania takiego rozwiÄ&#x2026;zania. ZarĂłwno wersje analogowe, jak i IO-Link sÄ&#x2026; dostÄ&#x2122;pne w zakresach pomiarowych od 32 mm do 256 mm. Zakres temperatury roboczej wynosi od â&#x20AC;&#x201C;25 °C do +75 °C, natomiast obudowy majÄ&#x2026; stopieĹ&#x201E; ochrony IP67. WiÄ&#x2122;cej informacji moĹźna znaleĹşÄ&#x2021; na www.parker.com/pde/cps .

P R O M O C J A

PARKER HANNIFIN SALES CEE S.R.O. *  (,    7 ,-  ? @N:N<8 #-  7 NN 89< NA @@ )! NN 89< NA @< :  --d 7 ---7 7

53


TEMAT NUMERU

Platforma

PLCnext Technology z nowÄ&#x2026; architekturÄ&#x2026; firmowÄ&#x2026; iJ J -  +  .

 -K B  .

" -

K  -  "_ 

 - - "  -      / K  "B   B -- B7 5  -    

) *\C! 5B 

  J -    

-  - B  " B +.B  

 +. -    +  - B   -   -  7

5 B    J -  

B   7

Andre Brand Andreas Weichelt 54

O

bok klasycznych jÄ&#x2122;zykĂłw normy IEC 61131-3, tzn. schematu blokĂłw funkcyjnych (FBD), schematu drabinkowego (LD), sekwencyjnego schematu funkcjonalnego (SFC) i  tekstu strukturalnego (ST), programowalne sterowniki logiczne (PLC) bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; w  przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci programowane coraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej w jÄ&#x2122;zykach wysokiego poziomu, np. C++ czy C#. Ponadto programowanie oparte na modelu, np. MATLAB/Simulink, jest uĹźywane gĹ&#x201A;Ăłwnie w aplikacjach techniki sterowania. Jednak czasami inĹźynierowie automatycy mogÄ&#x2026; nie braÄ&#x2021; pod uwagÄ&#x2122; tych charakterystycznych dla PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 i Internetu Rzeczy jÄ&#x2122;zykĂłw, z uwagi na to, Ĺźe sÄ&#x2026; one dla nich nowe. JednoczeĹ&#x203A;nie muszÄ&#x2026; mieÄ&#x2021; Ĺ&#x203A;wiadomoĹ&#x203A;Ä&#x2021; dodatkowych wymagaĹ&#x201E; w dziedzinie Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;cznoĹ&#x203A;ci oraz rosnÄ&#x2026;cej P R O M O C J A

wagi bezpieczeĹ&#x201E;stwa. Aby uĹ&#x201A;atwiÄ&#x2021; przystosowanie siÄ&#x2122; do zmieniajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; warunkĂłw, firma Phoenix Contact opracowaĹ&#x201A;a platformÄ&#x2122; PLCnext Technology, na bazie ktĂłrej powstajÄ&#x2026; sterowniki nowej generacji. Pierwsze urzÄ&#x2026;dzenie, Axiocontrol PLC AXC F  2152, zaprezentowano na targach SPS IPC Drives 2017 w Norymberdze (fot. 1).

Wykonanie kodu mieszanego w czasie rzeczywistym PC Worx Engineer to nowe otoczenie inĹźynieryjne dostÄ&#x2122;pne dla programistĂłw, ktĂłrzy chcÄ&#x2026; nadal pisaÄ&#x2021; kod sterujÄ&#x2026;cy zgodnie z IEC 61131-3. NarzÄ&#x2122;dzie umoĹźliwia zarĂłwno wygodne programowanie w  klasycznych jÄ&#x2122;zykach PLC, jak i konfiguracjÄ&#x2122; sterownika oraz podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czonych magistrali obiektowych. AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU Ponadto moĹźna stworzyÄ&#x2021; system wizualizacji dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cy na sterowniku, ktĂłry moĹźe byÄ&#x2021; wyĹ&#x203A;wietlany na odpowiednim terminalu operatorskim za pomocÄ&#x2026; przeglÄ&#x2026;darki internetowej (fot. 2). W  zakresie programowania jÄ&#x2122;zyka wysokiego poziomu (C++ lub C#) Phoenix Contact przywiÄ&#x2026;zuje wielkÄ&#x2026; wagÄ&#x2122; do narzÄ&#x2122;dzi, ktĂłre juĹź sprawdziĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; wĹ&#x203A;rĂłd uĹźytkownikĂłw. Dla tych narzÄ&#x2122;dzi wtyczki do Eclipse i Visual Studio bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; dostÄ&#x2122;pne bezpĹ&#x201A;atnie, dziÄ&#x2122;ki czemu programiĹ&#x203A;ci jÄ&#x2122;zyka wysokiego poziomu mogÄ&#x2026; nadal pracowaÄ&#x2021; w swoim ulubionym otoczeniu. Generowany przez nich kod bÄ&#x2122;dzie zintegrowany jako biblioteka z PC Worx Engineer albo bezpoĹ&#x203A;rednio przesĹ&#x201A;any do sterownika za  pomocÄ&#x2026; odpowiednich narzÄ&#x2122;dzi. SkĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; on z programĂłw IEC 61131-3  i jÄ&#x2122;zyka wysokiego poziomu, z ktĂłrych kaĹźdy ma  przypisany rĂłwny status. Instancje programĂłw sÄ&#x2026;  tworzone za poĹ&#x203A;rednictwem PC Worx Engineer lub przy zastosowaniu prostych plikĂłw XML. RĂłwnie Ĺ&#x201A;atwe jest formuĹ&#x201A;owanie zadaĹ&#x201E;, ktĂłre sÄ&#x2026; nastÄ&#x2122;pnie przydzielane instancjom programu w  celu ich przetworzenia. NastÄ&#x2122;pnie Execution and Synchronization Manager (ESM) sterownika wykonuje kod w  czasie rzeczywistym. PLCnext Technology umoĹźliwia rĂłwnieĹź Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czenie programĂłw z róşnych dziedzin w jedno zadanie (fot. 3).

 7 *B ! C 

PoĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie wszystkich sterownikĂłw PLCnext z Proficloud Global Data Space (GDS) odpowiada za przekazywanie danych miÄ&#x2122;dzy instancjami programu. Komunikacja, ktĂłra takĹźe jest konfigurowana, dziÄ&#x2122;ki zastosowaniu inteligentnych mechanizmĂłw buforowych jest synchroniczna. Oznacza to, Ĺźe wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; obliczana w ramach szybkiego zadania o wysokim priorytecie, a nastÄ&#x2122;pnie wykorzystana przez kod wolnego zadania o niskim priorytecie nie zmienia siÄ&#x2122; w ciÄ&#x2026;gu cyklu zadania o niskim priorytecie. Dlatego PLCnext Technology gwarantuje, Ĺźe zapytanie o wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na poczÄ&#x2026;tku cyklu zapewnia takÄ&#x2026; samÄ&#x2026; wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na jego koĹ&#x201E;cu, nawet jeĹźeli zadanie o wysokim priorytecie obliczy w miÄ&#x2122;dzyczasie nowÄ&#x2026; wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; (fot. 4). 5/2018

przez Phoenix Contact wspiera przedsiÄ&#x2122;biorstwa przy przejĹ&#x203A;ciu na technologie cyfrowe. Jako otwarta i skalowalna platforma Internetu Rzeczy Proficloud, poza inteligentnÄ&#x2026; komunikacjÄ&#x2026; i sieciowÄ&#x2026; technologiÄ&#x2026; sterowania, wyróşnia siÄ&#x2122; usĹ&#x201A;ugami w chmurze i kompleksowÄ&#x2026; analizÄ&#x2026; danych. Wysoki poziom bezpieczeĹ&#x201E;stwa danych jest zapewniony przez caĹ&#x201A;y czas, co umoĹźliwia uĹźytkownikowi peĹ&#x201A;ne korzystanie ze wszystkich zalet i  zapewnia swobodÄ&#x2122; podczas przejĹ&#x203A;cia na erÄ&#x2122; cyfrowÄ&#x2026;.

DostÄ&#x2122;p do sterownika â&#x20AC;&#x201C; tylko po uwierzytelnieniu Fot. 1. E-  -  $4C  N>8N -

 K  $!  

Elementem PLCnext Technology jest takĹźe rejestrator danych, za pomocÄ&#x2026; ktĂłrego dane mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; cyklicznie zapisywane â&#x20AC;&#x201C; w staĹ&#x201A;ych odstÄ&#x2122;pach czasu lub w sposĂłb zsynchronizowany z okreĹ&#x203A;lonymi zadaniami PLC. WartoĹ&#x203A;ci sÄ&#x2026; przechowywane w sterowniku lub na jego karcie SD, a stamtÄ&#x2026;d przekazywane do  komputera osobistego, np. na potrzeby dĹ&#x201A;ugoterminowej archiwizacji. Alternatywnie moĹźliwe jest rejestrowanie wartoĹ&#x203A;ci w buforze pierĹ&#x203A;cieniowym. Dokonywany w nim zapis moĹźe zostaÄ&#x2021; zatrzymany za pomocÄ&#x2026; przerzutnika w celu oceny postÄ&#x2122;pu danych przed i po punkcie uruchomienia przerzutnika. KolejnÄ&#x2026; cechÄ&#x2026; PLCnext Technology jest zintegrowanie poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia kaĹźdego sterownika PLCnext z Proficloud. To rozwiÄ&#x2026;zanie chmurowe opracowane

W ostatnich latach celem hakerĂłw staĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; nie tylko róşne komponenty IT, ale i sterowniki specyficzne dla danej branĹźy. Dlatego podczas opracowywania PLCnext Technology firma Phoenix Contact poĹ&#x201A;oĹźyĹ&#x201A;a szczegĂłlny nacisk na kwestiÄ&#x2122; bezpieczeĹ&#x201E;stwa â&#x20AC;&#x201C; nikt nie uzyska dostÄ&#x2122;pu do  poszczegĂłlnych sterownikĂłw bez odpowiedniego uwierzytelnienia. ZamawiajÄ&#x2026;c nowe urzÄ&#x2026;dzenie uĹźytkownik musi najpierw okreĹ&#x203A;liÄ&#x2021; za pomocÄ&#x2026; interfejsu sieciowego, ktĂłrzy uĹźytkownicy mogÄ&#x2026; obsĹ&#x201A;ugiwaÄ&#x2021; sterownik i ustaliÄ&#x2021; ich uprawnienia. Aby to zrobiÄ&#x2021; uĹźytkownik loguje siÄ&#x2122;, uĹźywajÄ&#x2026;c niepowtarzalnego hasĹ&#x201A;a nadrukowanego na PLC, a nastÄ&#x2122;pnie okreĹ&#x203A;la uĹźytkownikĂłw zgodnie z procedurÄ&#x2026; RBAC (kontrolÄ&#x2026; dostÄ&#x2122;pu bazujÄ&#x2026;cÄ&#x2026; na rolach). W wiÄ&#x2122;kszych systemach, w  ktĂłrych instaluje siÄ&#x2122; kilkanaĹ&#x203A;cie sterownikĂłw lub w ktĂłrych róşni uĹźytkownicy pracujÄ&#x2026; na  jednym sterowniku, nadanie uprawnieĹ&#x201E; za pomocÄ&#x2026;

Fot. 2.  -  *\C! K -  K .   - 

*C #! 2 

55


TEMAT NUMERU

Fot. 3. ,J .  -  K  .  - +

 -  *\C!

Fot. 4. *  ) B   -  % "

0    X%0Z 2! 

 B    X2Z

PRACA NAD OPROGRAMOWANIEM Z UWZGLÄ&#x2DC;DNIENIEM OPINII Od ubiegĹ&#x201A;orocznych targĂłw Hannover Messe roĹ&#x203A;nie liczba przedsiÄ&#x2122;biorstw zajmujÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; automatykÄ&#x2026;, ktĂłre korzystajÄ&#x2026; z moĹźliwoĹ&#x203A;ci zdobycia wstÄ&#x2122;pnego, praktycznego doĹ&#x203A;wiadczenia w pracy z nowÄ&#x2026; platformÄ&#x2026; PLCnext Technology na prĂłbkach programu i wersjach beta. W ramach aktywnej wymiany zdaĹ&#x201E; ze spoĹ&#x201A;ecznoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; pierwszych uĹźytkownikĂłw i kompleksowego wsparcia Ĺ&#x203A;rodowiska lokalnego firma Phoenix Contact gromadzi cenne informacje zwrotne i uwzglÄ&#x2122;dnia je w procesie tworzenia programu. Systemy zamkniÄ&#x2122;te majÄ&#x2026; wiele ograniczeĹ&#x201E;. Ogromne zainteresowanie miÄ&#x2122;dzynarodowe i wyraĹźane opinie potwierdzajÄ&#x2026; fakt, Ĺźe PLCnext Technology zapewnia rozwiÄ&#x2026;zanie tego problemu â&#x20AC;&#x201C; specjaliĹ&#x203A;ci praktycznie z kaĹźdej branĹźy mogÄ&#x2026; czerpaÄ&#x2021; korzyĹ&#x203A;ci ze stosowania otwartej platformy. Jej czÄ&#x2122;sto wymieniane zalety obejmujÄ&#x2026; Ĺ&#x201A;atwÄ&#x2026; integracjÄ&#x2122; otwartego oprogramowania oraz poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie i skalowalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; wielu funkcji w jednym urzÄ&#x2026;dzeniu dziÄ&#x2122;ki zastosowaniu jÄ&#x2122;zykĂłw wysokiego poziomu lub MATLAB/Simulink.

indywidualnych interfejsĂłw sieciowych bywa niezwykle czasochĹ&#x201A;onne lub nawet niemoĹźliwe. W takich przypadkach administrator sieci stosuje protokĂłĹ&#x201A; LDAP (prosty protokĂłĹ&#x201A; dostÄ&#x2122;pu do katalogĂłw), aby z serwera centralnego, z uĹźyciem rĂłwnie bezpiecznego protokoĹ&#x201A;u sieciowego, dotarĹ&#x201A;y do rozdysponowanych sterownikĂłw dane dotyczÄ&#x2026;ce sposobu logowania. System zabezpieczenia dostÄ&#x2122;pu opiera siÄ&#x2122; na zintegrowanym ukĹ&#x201A;adzie TPM (ModuĹ&#x201A; Zaufanej Platformy) â&#x20AC;&#x201C; chipie zintegrowanym ze sterownikiem, ktĂłry zapewnia urzÄ&#x2026;dzeniu dodatkowe podstawowe funkcje bezpieczeĹ&#x201E;stwa. Takiemu â&#x20AC;&#x17E;sejfowiâ&#x20AC;? podczas produkcji PLC nadawany jest unikatowy certyfikat. To gwarantuje, Ĺźe tylko komponenty oprogramowania firmowego oznaczone przez Phoenix Contact i  program rozruchowy mogÄ&#x2026; zostaÄ&#x2021; uruchomione. Mechanizm wyklucza manipulacje ze strony osĂłb trzecich, poniewaĹź nie bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; one w stanie odpowiednio oznaczyÄ&#x2021; zmanipulowanych 56

komponentĂłw oprogramowania, a co za tym idzie â&#x20AC;&#x201C; komponenty te nie zostanÄ&#x2026; uruchomione.

Dodawanie programĂłw i moduĹ&#x201A;Ăłw oprogramowania do systemu operacyjnego PLCnext Technology wykorzystuje popularny wbudowany system operacyjny Linux, ktĂłry moĹźe pracowaÄ&#x2021; w czasie rzeczywistym dziÄ&#x2122;ki sprawdzonej nakĹ&#x201A;adce czasu rzeczywistego zapewnionej przez stowarzysznie OSADL (Open Source Automation Development Lab). Oznacza to, Ĺźe Linux moĹźe niezawodnie przejÄ&#x2026;Ä&#x2021; zadania sterowania. Luki bezpieczeĹ&#x201E;stwa sÄ&#x2026; naprawiane na bieĹźÄ&#x2026;co przez stale powiÄ&#x2122;kszajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; siÄ&#x2122; spoĹ&#x201A;ecznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; Linuxa, zanim hakerzy mogliby wykorzystaÄ&#x2021; je do atakĂłw. Z tego wzglÄ&#x2122;du firma Phoenix Contact bÄ&#x2122;dzie w przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci udostÄ&#x2122;pniaÄ&#x2021; Ĺ&#x201A;atki niemal natychmiast po tym, jak uzyska wiedzÄ&#x2122; o zagroĹźeniach. Linux umoĹźliwia takĹźe dodanie do systemu operacyjnego in-

nych ciekawych i poĹźytecznych narzÄ&#x2122;dzi â&#x20AC;&#x201C; stosownie do potrzeb â&#x20AC;&#x201C; za pomocÄ&#x2026; narzÄ&#x2122;dzi do zarzÄ&#x2026;dzania pakietami. Ponadto moduĹ&#x201A;y oprogramowania i biblioteki utworzone na miejscu mogÄ&#x2026; zostaÄ&#x2021; udostÄ&#x2122;pnione innym uĹźytkownikom przez Proficloud. Phoenix Contact zapewni rĂłwnieĹź tym kanaĹ&#x201A;em dostÄ&#x2122;p do naleĹźÄ&#x2026;cych do firmy sprawdzonych bibliotek blokĂłw funkcyjnych. KolejnÄ&#x2026; integralnÄ&#x2026; czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciÄ&#x2026; PLCnext Technology jest serwer OPC UA (zunifikowana architektura OPC) dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cy na sterowniku, ktĂłry umoĹźliwia m.in. komunikacjÄ&#x2122; z systemem wizualizacji. DziÄ&#x2122;ki temu wymiana danych moĹźe nastÄ&#x2122;powaÄ&#x2021; takĹźe miÄ&#x2122;dzy róşnymi sterownikami lub innymi urzÄ&#x2026;dzeniami opartymi na  OPC UA. Korzystanie z  transmisji standardowym OPC UA  zapewnia wysoki poziom bezpieczeĹ&#x201E;stwa danych, poniewaĹź tylko uprawnieni uĹźytkownicy mogÄ&#x2026; uzyskaÄ&#x2021; dostÄ&#x2122;p do  komponentĂłw. DziÄ&#x2122;ki opisanemu zakresowi dziaĹ&#x201A;ania PLCnext Technology speĹ&#x201A;nia róşne wymagania programistĂłw i uĹźytkownikĂłw, a  otwartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i  speĹ&#x201A;nienie wymagaĹ&#x201E; norm umoĹźliwia realizacjÄ&#x2122; przyszĹ&#x201A;ych trendĂłw i  zadaĹ&#x201E;. WiÄ&#x2122;cej informacji moĹźna znaleĹşÄ&#x2021; na stronie www.phoenixcontact.de/plcnext. Andre Brand Andreas Weichelt 0    *\C *B ! C  2    %"b

PHOENIX CONTACT Sp. z o.o.  7 6  - 89:8; 8>:<>9 #  7 9> <; ?@ A>@ ---7 B !  7

AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU

Roboty AGV Element inteligentnej fabryki W inteligentnym organizmie no-+ )" +K   -B 

-  

"  + 

 7 i   -

  +K -  

-  "_  -  --     B  "

+B  - _

   -   "-7

 7 *B ! C   #&"

J

ednym z elementĂłw adaptacyjnego modelu interlogistycznego, ktĂłry pozwala na wydajnÄ&#x2026;, wysoce zindywidualizowanÄ&#x2026; produkcjÄ&#x2122; masowÄ&#x2026;, sÄ&#x2026; samojezdne roboty mobilne, produkowane m.in. przez firmÄ&#x2122; WObit. Roboty MOBOT AGV zostaĹ&#x201A;y zaprojektowane z myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o maksymalnym zwiÄ&#x2122;kszeniu wydajnoĹ&#x203A;ci produkcji. Ich budowa pozwala na wyposaĹźenie w dowolny wĂłzek transportowy. W zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od sposobu jego wykonania mogÄ&#x2026; przewoziÄ&#x2021; palety, kuwety czy drobne detale. MOBOT AGV mogÄ&#x2026; zahaczaÄ&#x2021; wĂłzki samodzielnie oraz byÄ&#x2021; zaĹ&#x201A;adowywane rÄ&#x2122;cznie lub automatycznie za pomocÄ&#x2026; innego robota przemysĹ&#x201A;owego. Po zsynchronizowaniu robota AGV z oprogramowaniem zarzÄ&#x2026;dzajÄ&#x2026;cym magazynem albo po wyposaĹźeniu stacji lub maszyn produkcyjnych w odpowiednie czujniki, MOBOT AGV moĹźe

5/2018

byÄ&#x2021; wzywany w peĹ&#x201A;ni automatycznie do wykonania okreĹ&#x203A;lonego zadania. Zadania mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; rĂłwnieĹź zlecane przez czĹ&#x201A;owieka â&#x20AC;&#x201C; sposĂłb realizacji zaleĹźy od stopnia zautomatyzowania procesĂłw w przedsiÄ&#x2122;biorstwie.

Bezpieczna praca z trzema opcjami nawigacji Roboty MOBOT AGV mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; wyposaĹźone w  jeden z  trzech systemĂłw nawigacji: system bazujÄ&#x2026;cy na kamerze Ĺ&#x203A;ledzÄ&#x2026;cej liniÄ&#x2122; kolorowÄ&#x2026;, czujnik magnetyczny wykrywajÄ&#x2026;cy taĹ&#x203A;mÄ&#x2122; magnetycznÄ&#x2026; oraz system laserowego mapowania terenu. Ten ostatni wykorzystuje skanery laserowe do  skanowania przestrzeni i  okreĹ&#x203A;lania poĹ&#x201A;oĹźenia robota bez koniecznoĹ&#x203A;ci stosowania jakichkolwiek dodatkowych, zewnÄ&#x2122;trznych elementĂłw poza obiektami naturalnie wystÄ&#x2122;pujÄ&#x2026;cymi w pomieszczeniu. BezpieczeĹ&#x201E;stwo dziaĹ&#x201A;ania wĂłzkĂłw samojezdnych zapewniajÄ&#x2026; skanery bezpieczeĹ&#x201E;stwa. Nawet podstawowa konfiguracja pozwala na pracÄ&#x2122; robota w bezpoĹ&#x203A;rednim kontakcie z ludĹşmi. Roboty MOBOT AGV wyposaĹźone sÄ&#x2026; w akumulatory pozwalajÄ&#x2026;ce na pracÄ&#x2122; od  8  do  12  godzin, w  zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od obciÄ&#x2026;Ĺźenia i ich wykorzystania.

Maksymalna swoboda ruchu WÂ skĹ&#x201A;ad rodziny robotĂłw MOBOT AGV wchodzÄ&#x2026;: eRunner, CubeRunner, EcoRunner, FlatRunner

P R O M O C J A

(dostÄ&#x2122;pny rĂłwnieĹź w wersji HT) oraz nowy FlatRunner MW, ktĂłry moĹźe transportowaÄ&#x2021; Ĺ&#x201A;adunki o masie aş do 1500 kg. Nowy robot mobilny w rodzinie MOBOT AGV to pierwszy model charakteryzujÄ&#x2026;cy siÄ&#x2122; nieograniczonÄ&#x2026; swobodÄ&#x2026; poruszania siÄ&#x2122;, moĹźliwÄ&#x2026; dziÄ&#x2122;ki opracowaniu ukĹ&#x201A;adu napÄ&#x2122;dowego wyposaĹźonego w koĹ&#x201A;a typu Mecanum wheel. UmoĹźliwia on  wykonywanie ruchu zarĂłwno w przĂłd i w tyĹ&#x201A;, jak rĂłwnieĹź przemieszczanie siÄ&#x2122; do boku, a takĹźe po skosie, bez koniecznoĹ&#x203A;ci wykonywania manewrĂłw zawracania, a nawet obracania. Tej nieograniczonej mobilnoĹ&#x203A;ci towarzyszy bardzo duĹźa precyzja pozycjonowania, pozwalajÄ&#x2026;ca na dojazd do wyznaczonego punktu z dokĹ&#x201A;adnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; do ¹1 mm, nawet w ograniczonej przestrzeni. Zastosowanie robotĂłw z  rodziny MOBOT AGV wpĹ&#x201A;ywa na poprawÄ&#x2122; bezpieczeĹ&#x201E;stwa oraz wydajnoĹ&#x203A;ci i pozwala w bardzo przejrzysty sposĂłb zaprojektowaÄ&#x2021; i zaplanowaÄ&#x2021; cykl dostaw w zakĹ&#x201A;adzie produkcyjnym, zarĂłwno w zakresie gospodarki materiaĹ&#x201A;owej, jak i transportu wyrobĂłw gotowych. WiÄ&#x2122;cej informacji o MOBOT AGV oraz innych robotach przemysĹ&#x201A;owych produkowanych przez WObit moĹźna znaleĹşÄ&#x2021; na stronie www.wobit.com.pl.

PPH WObit E.K.J. Ober s.c. 0." >` `N:@A8 * -  7 `> NN N9 ANN )! `> NN N9 A<; :  -" d-" 77

---7-" 77

57


TEMAT NUMERU

Cyfryzacja, wizualizacja i komunikacja Ekonomiczna produkcja z rozwiÄ&#x2026;zaniami B&R ,K J/_  - + -   +  - +K

J  /   ."  -   +

+    K_

+K7 6,    .

 - -  -  

)+  -   +  +  B    

J - K  ."  -

  B / 7

/ K 7

P

rzemysĹ&#x201A;owy Internet Rzeczy stawia nowe wyzwania dotychczasowym architekturom sieciowym.

Architektura Edge â&#x20AC;&#x201C; wiÄ&#x2122;ksza wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; sieci W zwiÄ&#x2026;zku z  zapotrzebowaniem na  wstÄ&#x2122;pne przetwarzanie danych uzyskanych z maszyn chÄ&#x2122;tnie wybieranym rozwiÄ&#x2026;zaniem jest architektura Edge. Gwarantuje ona kompleksowe podejĹ&#x203A;cie do problemu: zaspokaja zapotrzebowanie na komunikacjÄ&#x2122; w czasie rzeczywistym i zapewnia niezbÄ&#x2122;dnÄ&#x2026; funkcjonalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przetwarzania danych.

MoĹźliwoĹ&#x203A;ci komunikacyjne FunkcjonalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; architektury Edge zaleĹźy od tego, w jakim stopniu Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czone maszyny i urzÄ&#x2026;dzenia sÄ&#x2026; w stanie dostarczaÄ&#x2021; informacje o ich dostÄ&#x2122;pnoĹ&#x203A;ci i wykorzystaniu. ZwiÄ&#x2122;kszenie funkcjonalnoĹ&#x203A;ci moĹźna osiÄ&#x2026;gnÄ&#x2026;Ä&#x2021;, wyposaĹźajÄ&#x2026;c maszyny w komponenty, ktĂłre umoĹźliwiajÄ&#x2026; rejestracjÄ&#x2122; i przekazywanie danych o stanie.

BliĹşniaki cyfrowe (Digital Twins) dla zaawansowanej analityki Wirtualizacja umoĹźliwia konstruowanie modeli opisowych w celu symulacji zachowania systemu sterowania ruchem lub pÄ&#x2122;tli sterujÄ&#x2026;cych. DziÄ&#x2122;ki temu na wczesnym etapie moĹźna okreĹ&#x203A;liÄ&#x2021; wyzwania, z jakimi zmierzymy siÄ&#x2122; w przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci. Dla zapewnienia optymalnej wspĂłĹ&#x201A;pracy w sieci maszyny muszÄ&#x2026; byÄ&#x2021; wyposaĹźone w interfejsy semantyczne. W ten sposĂłb mogÄ&#x2026; dostarczaÄ&#x2021; dane o procesach w wysokiej rozdzielczoĹ&#x203A;ci do celĂłw zaawansowanej analityki lub integracji z systemami o powiÄ&#x2026;zaniach funkcjonalnych. 58

P R O M O C J A

Programowanie bazujÄ&#x2026;ce na modelach PoĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie elementĂłw i  dyscyplin automatyki â&#x20AC;&#x201C; czujnikĂłw, komputerowej obrĂłbki danych, komunikacji i sterowania â&#x20AC;&#x201C; skutkuje wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; zĹ&#x201A;oĹźonoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; oprogramowania w projektach inĹźynierskich. Prostym sposobem tworzenia inteligentnych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; w zakresie oprogramowania jest zastÄ&#x2026;pienie rÄ&#x2122;cznego wpisywania rozlegĹ&#x201A;ego kodu modelem zĹ&#x201A;oĹźonym z blokĂłw funkcyjnych.

Szybsze wdroĹźenie z wykorzystaniem programowania obiektowego Biblioteka ponad 500 blokĂłw funkcyjnych, ktĂłra ciÄ&#x2026;gle roĹ&#x203A;nie, pomaga radykalnie ograniczyÄ&#x2021; czas i  koszty implementacji procesĂłw maszynowych w oprogramowaniu sterujÄ&#x2026;cym. Specjalne komponenty stworzone dla PrzemysĹ&#x201A;owego Internetu Rzeczy moĹźna sprawnie wĹ&#x201A;Ä&#x2026;czaÄ&#x2021; w istniejÄ&#x2026;ce rozwiÄ&#x2026;zania z dziedziny automatyki. DziÄ&#x2122;ki kilku szybkim ustawieniom moĹźliwe jest np. wykorzystanie ich do  wizualizacji parametrĂłw OEE na maszynie.

SZEROKIE MOĹťLIWOĹ&#x161;CI â&#x2C6;&#x2019; kompleksowe rozwiÄ&#x2026;zania z duĹźym potencjaĹ&#x201A;em rynkowym â&#x2C6;&#x2019; w peĹ&#x201A;ni skalowalne rozwiÄ&#x2026;zania w zakresie sprzÄ&#x2122;tu â&#x2C6;&#x2019; rozlegĹ&#x201A;e przetwarzanie danych na styku IT i OT (Edge Processing) â&#x2C6;&#x2019; komunikacja od czujnika do chmury

AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU

Longterm archiving

Cloud services

Machine learning Business intelligence

Cloud services Cloud services

Data archive Data compression

Connectivity

Security

Automation A utom omation PC

Control

Edge Connect

CiÄ&#x2026;gĹ&#x201A;y monitoring gwarancjÄ&#x2026; solidnego planu DziÄ&#x2122;ki predykcyjnemu utrzymaniu ruchu uĹźytkownicy mogÄ&#x2026; nieprzerwanie monitorowaÄ&#x2021; stan techniczny maszyny i wykorzystywaÄ&#x2021; zebrane na ten temat dane do obliczania terminĂłw serwisowania. Takie podejĹ&#x203A;cie zapobiega wystÄ&#x2122;powaniu nieplanowanych przestojĂłw i  istotnie zwiÄ&#x2122;ksza dostÄ&#x2122;pnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. SpecjalnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; B&R sÄ&#x2026; zaawansowane technologie zbierania, obrĂłbki i udostÄ&#x2122;pniania danych dla wszystkich uczestnikĂłw procesu.

 7 6, $   *-

Monitoring energii DziÄ&#x2122;ki pozyskiwaniu danych o wszystkich mediach â&#x20AC;&#x201C; od energii elektrycznej po gaz ziemny i olej opaĹ&#x201A;owy, a nawet sprÄ&#x2122;Ĺźone powietrze â&#x20AC;&#x201C; moĹźliwa jest automatyczna i  kompleksowa rejestracja caĹ&#x201A;kowitego zuĹźycia energii. Obliczenie i podglÄ&#x2026;d wielkoĹ&#x203A;ci zuĹźycia i kosztĂłw znacznie uĹ&#x201A;atwia wdraĹźanie 5/2018

Edge Embedded

NAJWAĹťNIEJSZE CECHY OPC UA TSN â&#x2C6;&#x2019; jednolite rozwiÄ&#x2026;zanie komunikacyjne dla kaĹźdej aplikacji â&#x2C6;&#x2019; w 100% oparty na otwartych standardach â&#x2C6;&#x2019; zintegrowane bezpieczeĹ&#x201E;stwo

systemĂłw zarzÄ&#x2026;dzania energiÄ&#x2026; zgodnie z ISO 50001. Ocena i wizualizacja danych historycznych umoĹźliwia analizÄ&#x2122; zuĹźycia energii na róşnych poziomach szczegĂłĹ&#x201A;owoĹ&#x203A;ci, w celu dokĹ&#x201A;adnego okreĹ&#x203A;lenia zwiÄ&#x2026;zkĂłw przyczynowo-skutkowych.

OPC UA TSN komunikacyjnÄ&#x2026; przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; Integracja caĹ&#x201A;ej komunikacji od poziomu ERP do poziomu procesu jest gĹ&#x201A;Ăłwnym wymogiem wobec dzisiejszych, najbardziej zaawansowanych syste-

Edge Controller

mĂłw produkcji. Aby Ĺ&#x203A;ciĹ&#x203A;lej powiÄ&#x2026;zaÄ&#x2021; technologie informatyczne z automatyzacjÄ&#x2026;, operatorzy instalacji coraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej siÄ&#x2122;gajÄ&#x2026; po otwarty standard OPC UA. Dotychczasowe ograniczenia tego standardu w zakresie moĹźliwoĹ&#x203A;ci sterowania w czasie rzeczywistym zostaĹ&#x201A;y rozwiÄ&#x2026;zane dziÄ&#x2122;ki mechanizmowi TSN (Time-Sensitive Networking). Tym samym OPC UA TSN stanowi kompletne rozwiÄ&#x2026;zanie komunikacyjne dla wszystkich aplikacji. B&R, biorÄ&#x2026;c czynny udziaĹ&#x201A; w rozwoju tej technologii, integruje OPC UA TSN z wĹ&#x201A;asnym portfolio produktĂłw.

B&R AUTOMATYKA ,&0*5(67*    7 7 B-  >@ `>:>N; *  7 `> ?A` @8 @@ :  )M7 d":  7 ---7":  7

59


TEMAT NUMERU

Na rynek wchodzi generacja C System MOVI-C firmy SEW-Eurodrive MOVI-C to nie tylko nowa generacja falowników SEW-Eurodrive ~        .wej najnowszej generacji zapro+ -  / K    + 7 %+ C "  - J

/       +

 +K J+   B -B 

SEW-Eurodrive serii falownikĂłw,  B +    6   6

czy Moviaxis. MOVI-C to skon -  K  -  +  B  -   J  ) - -   -  . 

oraz oprogramowania i bibliotek   )+ 7

*#$

T

worzÄ&#x2026;c MOVI-C, firma SEW-Eurodrive nie tylko korzystaĹ&#x201A;a z bogatego doĹ&#x203A;wiadczenia w dziedzinie techniki napÄ&#x2122;dowej, w ktĂłrej jest liderem, ale przede wszystkim uwzglÄ&#x2122;dniĹ&#x201A;a znaczenie automatyzacji w rozwoju wspĂłĹ&#x201A;czesnego przemysĹ&#x201A;u.

Kompleksowe i gotowe rozwiÄ&#x2026;zania WspĂłĹ&#x201A;czesne linie produkcyjne sÄ&#x2026; wyposaĹźane w coraz wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; liczbÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; technologicznych i transportowych, a w kaĹźdym z takich urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; 60

zastosowanych jest od kilku do kilkunastu napÄ&#x2122;dĂłw. Jak moĹźna zauwaĹźyÄ&#x2021;, linie produkcyjne czy transportowe nie sÄ&#x2026; obecnie projektowane od podstaw, czyli od  pojedynczych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; czy aplikacji napÄ&#x2122;dowych, lecz z uĹźyciem juĹź kompletnych moduĹ&#x201A;Ăłw funkcyjnych. ModuĹ&#x201A;ami funkcyjnymi mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; windy technologiczne, grupy przenoĹ&#x203A;nikĂłw, roboty spawalnicze, wĂłzki AGV, centra obrĂłbcze itp. SÄ&#x2026; to zwykle wczeĹ&#x203A;niej zaprojektowane i gotowe rozwiÄ&#x2026;zania, ktĂłre ewentualnie modyfikuje siÄ&#x2122; lub wybiera warianty z bazy danych. Sterowanie moduĹ&#x201A;ami funkcyjnymi polega na zarzÄ&#x2026;dzaniu ruchem zainstalowanych tam i  wspĂłĹ&#x201A;zaleĹźnych napÄ&#x2122;dĂłw, oczywiĹ&#x203A;cie przy zapewnieniu niezmiennie perfekcyjnego sterowania pojedynczymi silnikami. Budowa linii produkcyjnych oparta na blokowych komponentach a nie na pojedynczych urzÄ&#x2026;dzeniach wymaga odpowiednio bardziej zĹ&#x201A;oĹźonych funkcjonalnoĹ&#x203A;ci oraz moduĹ&#x201A;owoĹ&#x203A;ci urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; sterowniczych. Takie wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ciwoĹ&#x203A;ci ma MOVI-C Controller zaprojektowany do zarzÄ&#x2026;dzania pracÄ&#x2026; grup falownikĂłw.

Wszechstronne maszyny Automatyzacja to kolejny po mechanizacji etap przemysĹ&#x201A;owego rozwoju, w ktĂłrym caĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; lub czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;Ä&#x2021; wytwarzania produktĂłw odbywa siÄ&#x2122; z uĹźyciem niemal wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznie maszyn. Maszyny dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026; zgodnie z programami sterownikĂłw nadrzÄ&#x2122;dnych, elementy automatyki przemysĹ&#x201A;owej poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czone sÄ&#x2026; systemami P R O M O C J A

komunikacyjnymi, a pojedyncze czynnoĹ&#x203A;ci lub rozbudowane sekwencje ruchĂłw organĂłw wykonawczych sÄ&#x2026; powtarzalne szybko, cyklicznie i perfekcyjnie. Maszyny coraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej wyposaĹźane sÄ&#x2026; nawet w funkcje samokalibracji, zatem funkcje czĹ&#x201A;owieka zredukowane sÄ&#x2026; do wgrywania oprogramowania, kontroli jakoĹ&#x203A;ci wyrobu i prewencyjnego serwisu.

Generacja C â&#x20AC;&#x201C; odpowiedĹş na wymagania wspĂłĹ&#x201A;czesnej automatyzacji Wymogi przemysĹ&#x201A;u jutra w dziedzinie automatyzacji to przede wszystkim: â&#x2C6;&#x2019; moduĹ&#x201A;owoĹ&#x203A;Ä&#x2021; komponentĂłw automatyki, â&#x2C6;&#x2019; zaawansowane oprogramowanie inĹźynierskie do obsĹ&#x201A;ugi urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, â&#x2C6;&#x2019; kompatybilnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; ze standardowymi systemami komunikacyjnymi, â&#x2C6;&#x2019; dostÄ&#x2122;p do  bibliotek z  gotowymi funkcjonalnoĹ&#x203A;ciami, ktĂłre wystarczy parametryzowaÄ&#x2021;, â&#x2C6;&#x2019; zdalna diagnostyka przez Ethernet. Falowniki MOVI-C i kontrolery generacji C w peĹ&#x201A;ni speĹ&#x201A;niajÄ&#x2026; powyĹźsze oczekiwania, umoĹźliwiajÄ&#x2026;c realizacjÄ&#x2122; najbardziej wyrafinowanych funkcji samych napÄ&#x2122;dĂłw, a jako kompleksowy system pozwalajÄ&#x2026; na automatyzacjÄ&#x2122; procesĂłw rĂłwnieĹź dziÄ&#x2122;ki oprogramowaniu. System operacyjny generacji C i oprogramowanie inĹźynierskie MOVISUITE z blokami funkcyjnymi MOVIKIT to bezdyskusyjnie rozwiÄ&#x2026;zania z  najwyĹźszej pĂłĹ&#x201A;ki. DziÄ&#x2122;ki duĹźej funkcjonalnoĹ&#x203A;ci AUTOMATYKA


TEMAT NUMERU oprogramowania uĹźytkownik moĹźe intuicyjnie wybieraÄ&#x2021; warianty pracy, parametryzowaÄ&#x2021; bloki funkcyjne i tworzyÄ&#x2021; zaawansowanÄ&#x2026; automatyzacjÄ&#x2122; procesĂłw.

Fot. SEW-Eurodrive

System w parze z oprogramowaniem i technikÄ&#x2026; sterowania GeneracjÄ&#x2122; C tworzÄ&#x2026; MOVI-C â&#x20AC;&#x201C; moduĹ&#x201A;owy system automatyki i MOVISUITE â&#x20AC;&#x201C; oprogramowanie inĹźynierskie. MOVI-C to  stworzone od  podstaw kompletne rozwiÄ&#x2026;zanie do automatyzacji procesĂłw technologicznych, na ktĂłre skĹ&#x201A;adajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; cztery podstawowe moduĹ&#x201A;y: â&#x2C6;&#x2019; oprogramowanie inĹźynierskie MOVISUITE, â&#x2C6;&#x2019; technika sterowania MOVI-C Controller, â&#x2C6;&#x2019; systemy przetwornic czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci osiowych i indywidualnych, â&#x2C6;&#x2019; technika napÄ&#x2122;dowa kompatybilna z MOVI-C. ZaletÄ&#x2026; korzystania z systemu MOVI-C SEW-Eurodrive jest moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; uĹźycia wszystkich komponentĂłw od jednego kompetentnego dostawcy â&#x20AC;&#x201C; poczÄ&#x2026;wszy od motoreduktorĂłw, przez falowniki, po zaawansowany system sterowania. Oprogramowanie inĹźynierskie MOVISUITE to jedno wspĂłlne narzÄ&#x2122;dzie umoĹźliwiajÄ&#x2026;ce parametryzacjÄ&#x2122; i uruchomienie wszystkich urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; wchodzÄ&#x2026;cych w skĹ&#x201A;ad MOVI-C. Do  kluczowych cech MOVISUITE naleĹźÄ&#x2026;: â&#x2C6;&#x2019; szybkie uruchamianie urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; dziÄ&#x2122;ki unikalnej i zoptymalizowanej budowie interfejsu uĹźytkownika, â&#x2C6;&#x2019; proste podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czanie do wspieranych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; przez ustandaryzowane interfejsy komunikacyjne, â&#x2C6;&#x2019; oprogramowanie umoĹźliwiajÄ&#x2026;ce stworzenie projektu dla MOVI-C Controller przy uĹźyciu standardowych jÄ&#x2122;zykĂłw programowania, zgodnych z IEC 61131-3, â&#x2C6;&#x2019; szybka i prosta parametryzacja lub diagnostyka moduĹ&#x201A;Ăłw funkcyjnych MOVIKIT, â&#x2C6;&#x2019; zintegrowany katalog wszystkich powiÄ&#x2026;zanych komponentĂłw, takich jak motoreduktory, silniki, przekĹ&#x201A;adnie, falowniki szafowe czy falowniki w wersjach decentralnych. Technika sterowania, czyli moduĹ&#x201A; MOVI-C Controller to urzÄ&#x2026;dzenie i platfor5/2018

ma umoĹźliwiajÄ&#x2026;ca szybkie i proste uruchomienie nawet najbardziej wymagajÄ&#x2026;cych funkcjonalnoĹ&#x203A;ci maszyn. BazujÄ&#x2026;c na gotowych bibliotekach wchodzÄ&#x2026;cych w skĹ&#x201A;ad platformy MOVIRUN minimalizuje koniecznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przygotowywania wĹ&#x201A;asnego programu, co skraca czas potrzebny do realizacji zaĹ&#x201A;oĹźeĹ&#x201E; projektowych uruchamianych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; i maszyn. MOVI-C Controller zostaĹ&#x201A; zaprojektowany w czterech klasach wydajnoĹ&#x203A;ci: â&#x2C6;&#x2019; Power â&#x20AC;&#x201C; sterowanie do 32 osi interpolowanych oraz do 32 osi pomocniczych, â&#x2C6;&#x2019; Power Eco â&#x20AC;&#x201C; sterowanie do 16 osi interpolowanych oraz do 16 osi pomocniczych, â&#x2C6;&#x2019; Advanced â&#x20AC;&#x201C; sterowanie do oĹ&#x203A;miu osi interpolowanych oraz do oĹ&#x203A;miu osi pomocniczych, â&#x2C6;&#x2019; Standard â&#x20AC;&#x201C; sterowanie do dwĂłch osi interpolowanych oraz do szeĹ&#x203A;ciu osi pomocniczych. RozwiÄ&#x2026;zanie to zapewnia elastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i  skalowalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; ukĹ&#x201A;adĂłw automatyzacji.

Bogaty wachlarz zalet Nowa gama produktĂłw ma wiele zalet. WĹ&#x203A;rĂłd nich sÄ&#x2026;: â&#x2C6;&#x2019; moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; uĹźycia osi jedno- i dwufalownikowych, â&#x2C6;&#x2019; zastosowanie w silnikach asynchronicznych, synchronicznych i  elektrocylindrach, a niebawem rĂłwnieĹź w silnikach liniowych, â&#x2C6;&#x2019; optymalizacja wielkoĹ&#x203A;ci komponentĂłw techniki szafowej, â&#x2C6;&#x2019; sieÄ&#x2021; SBusPLUS (EtherCAT) na standardzie kaĹźdego falownika MOVIDRIVE, â&#x2C6;&#x2019; wsparcie dla protokoĹ&#x201A;u CiA 402, â&#x2C6;&#x2019; STO (Safe Torque Off) w  kategorii PL e â&#x20AC;&#x201C; standard w napÄ&#x2122;dach falownikowych, â&#x2C6;&#x2019; moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; Ĺ&#x201A;atwej diagnostyki osi przez sieÄ&#x2021; SBus lub Ethernet, â&#x2C6;&#x2019; Single Cable Technology â&#x20AC;&#x201C; moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; zastosowania jednego kabla hybrydowego do przyĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia silnika (przewody siĹ&#x201A;owe, zasilanie hamulca, czujnik temperatury TF  i  enkoder w jednym kablu hybrydowym), â&#x2C6;&#x2019; szeroka gama zintegrowanych funkcjonalnoĹ&#x203A;ci. MOVI-C integruje wszystkie produkty tej grupy w jeden spĂłjny system oparty na jednej logice i jednym oprogramo-

waniu inĹźynierskim. Dotyczy to wersji falownikĂłw System (indywidualnych) i Modular (osiowych) oraz kontrolerĂłw, a w niedalekiej przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci takĹźe falownikĂłw z zakresu techniki decentralnej. Warto zauwaĹźyÄ&#x2021;, Ĺźe zastosowanie wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznie najnowszych komponentĂłw przyniosĹ&#x201A;o m.in. znaczÄ&#x2026;cÄ&#x2026; redukcjÄ&#x2122; gabarytĂłw falownikĂłw generacji C, przekĹ&#x201A;adajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; siÄ&#x2122; na istotne zmniejszenie potrzebnej przestrzeni w szafach sterowniczych.

Standard na lata Standaryzacja i  gwarancja wieloletniego wsparcia dla oferowanych systemĂłw to kolejne wymogi Ĺ&#x203A;wiatowego przemysĹ&#x201A;u. Globalna automatyzacja wymusza istnienie ograniczonej liczby standardĂłw dla komponentĂłw i rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; technicznych oraz wymaga wieloletniej ich dostÄ&#x2122;pnoĹ&#x203A;ci z moĹźliwoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; ich aktualizacji. W przeciwnym wypadku istota automatyzacji, czyli szybkie rozbudowywanie i integracja nowych linii produkcyjnych dla podwyĹźszenia produktywnoĹ&#x203A;ci nie byĹ&#x201A;yby moĹźliwe. To  zrozumiaĹ&#x201A;e, poniewaĹź realizacja szybkich przemian w  przemyĹ&#x203A;le wymaga unifikacji i stabilnoĹ&#x203A;ci zasobĂłw. ZasadÄ&#x2026; SEW-Eurodrive jest dostarczanie uĹźytkownikom produktĂłw i rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;, ktĂłre moĹźna uĹźywaÄ&#x2021; nawet przez dziesiÄ&#x2122;ciolecia. Zgodnie z tÄ&#x2026; zasadÄ&#x2026; podzespoĹ&#x201A;y elektroniczne w generacji C byĹ&#x201A;y sprawdzane nie tylko pod wzglÄ&#x2122;dem jakoĹ&#x203A;ci, ale rĂłwnieĹź ich wieloletniej dostÄ&#x2122;pnoĹ&#x203A;ci u  producentĂłw. Z  kolei gwarancja wieloletniego wsparcia przez SEW-Eurodrive dla wszystkich oferowanych produktĂłw i rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; jest uznanÄ&#x2026; juĹź przez klientĂłw tradycjÄ&#x2026; firmy. BiorÄ&#x2026;c pod uwagÄ&#x2122; powyĹźsze, MOVI-C speĹ&#x201A;nia wszystkie warunki, aby staÄ&#x2021; siÄ&#x2122; standardem SEW-Eurodrive w obszarze automatyzacji â&#x20AC;&#x201C; rozwiÄ&#x2026;zaniem speĹ&#x201A;niajÄ&#x2026;cym oczekiwania uĹźytkownikĂłw przez kolejne dekady. *#$    J

*&68&9(:;<&,(=*>7*    7 5B  8 ;N:8>? L[  7 AN N;< @@ @@ e-mail: sew@sew-eurodrive.pl www.sew-eurodrive.pl

61


PRAWO I NORMY

OLIWIA CZARNOCKA rzecznik patentowy POLSERVICE, Kancelaria RzecznikĂłw Patentowych

Wynalazek tajny Wynalazek tajny jest szcze  + - K 

 + B  - -+K    +-/   

jest stosowana w systemach   -B7 ,- K   K "/ "  - - ++K  . "

     +/ 

zachodzi uzasadniona potrze" "   "  .  

 - / " +7

A

rtykuĹ&#x201A; 56 ustawy Prawo wĹ&#x201A;asnoĹ&#x203A;ci przemysĹ&#x201A;owej okreĹ&#x203A;la definicjÄ&#x2122; wynalazku tajnego â&#x20AC;&#x201C; jest nim wynalazek dokonany przez obywatela polskiego, ktĂłry dotyczy obronnoĹ&#x203A;ci lub bezpieczeĹ&#x201E;stwa paĹ&#x201E;stwa. Wynalazkami dotyczÄ&#x2026;cymi obronnoĹ&#x203A;ci paĹ&#x201E;stwa sÄ&#x2026; w szczegĂłlnoĹ&#x203A;ci róşne rodzaje broni lub sprzÄ&#x2122;tu wojskowego oraz sposoby walki. Wynalazkami dotyczÄ&#x2026;cymi bezpieczeĹ&#x201E;stwa paĹ&#x201E;stwa sÄ&#x2026; przede wszystkim Ĺ&#x203A;rodki techniczne stosowane przez sĹ&#x201A;uĹźby paĹ&#x201E;stwowe uprawnione do wykonywania czynnoĹ&#x203A;ci operacyjno-rozpoznawczych, a  takĹźe nowe rodzaje wyposaĹźenia i  sprzÄ&#x2122;tu oraz sposoby ich wykorzystywania przez te sĹ&#x201A;uĹźby.

SzczegĂłĹ&#x201A;owe rodzaje rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; Pewne doprecyzowanie rodzajĂłw rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;, ktĂłre mogÄ&#x2026; podlegaÄ&#x2021; utajnieniu wskazano w RozporzÄ&#x2026;dzeniu Rady MinistrĂłw z 23 lipca 2002 r. w sprawie wynalazkĂłw i  wzorĂłw uĹźytkowych dotyczÄ&#x2026;cych obronnoĹ&#x203A;ci lub bezpieczeĹ&#x201E;stwa paĹ&#x201E;stwa. Takimi rozwiÄ&#x2026;zaniami mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; w  szczegĂłlnoĹ&#x203A;ci rozwiÄ&#x2026;zania z  zakresu broni, amunicji, materiaĹ&#x201A;Ăłw wybuchowych lub Ĺ&#x203A;rodkĂłw przymusu bezpoĹ&#x203A;redniego, urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; celowniczych, obserwacyjnych i  dalmierczych stosowanych w sprzÄ&#x2122;cie bojowym, bojowych pojazdĂłw mechanicznych, samolotĂłw, Ĺ&#x203A;migĹ&#x201A;owcĂłw i  okrÄ&#x2122;tĂłw wojennych, 62

Ĺ&#x203A;rodkĂłw wykrywania i niszczenia min morskich i lÄ&#x2026;dowych, Ĺ&#x203A;rodkĂłw i metod maskowania sprzÄ&#x2122;tu bojowego oraz wykrywania zamaskowanego sprzÄ&#x2122;tu, Ĺ&#x203A;rodkĂłw przeprawowych i desantowych, umocnieĹ&#x201E; i schronĂłw bojowych, obiektĂłw infrastruktury transportu, systemĂłw obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej, Ĺ&#x203A;rodkĂłw i sposobĂłw dowodzenia wojskami, Ĺ&#x203A;rodkĂłw specjalnych informatyki, komunikacji i transportu lÄ&#x2026;dowego, powietrznego lub wodnego, majÄ&#x2026;cych zastosowanie w dziaĹ&#x201A;aniach bojowych lub przy wykonywaniu czynnoĹ&#x203A;ci operacyjno-rozpoznawczych, sposobĂłw przeciwdziaĹ&#x201A;ania dywersji radioelektronicznej, Ĺ&#x203A;rodkĂłw wykrywania i pomiarĂłw skaĹźeĹ&#x201E; promieniotwĂłrczych, chemicznych i  mikrobiologicznych, specjalnych Ĺ&#x203A;rodkĂłw Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;cznoĹ&#x203A;ci przewodowej i bezprzewodowej, specjalnych Ĺ&#x203A;rodkĂłw technicznych, wyposaĹźenia i sprzÄ&#x2122;tu stosowanych przy wykonywaniu czynnoĹ&#x203A;ci operacyjno-rozpoznawczych, a  takĹźe ochrony informacji niejawnych. UrzÄ&#x2026;d Patentowy nie rozstrzyga o  tajnoĹ&#x203A;ci wynalazku. Wynalazek moĹźe byÄ&#x2021; uznaÄ&#x2021; za tajny przez Ministra Obrony Narodowej, Ministra Spraw WewnÄ&#x2122;trznych lub Szefa Agencji BezpieczeĹ&#x201E;stwa WewnÄ&#x2122;trznego.

Ĺ&#x161;ciĹ&#x203A;le tajne, tajne, poufne lub zastrzeĹźone Po uznaniu wynalazku za tajny wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ciwy organ nadaje mu jednÄ&#x2026; z klauzuli â&#x20AC;&#x201C; AUTOMATYKA


PRAWO I NORMY ściśle tajne, tajne, poufne lub zastrzeżone. Informacje o takim wynalazku podlegają ustawie o ochronie informacji niejawnych z 5 sierpnia 2010 r.  Zgodnie z art. 5 tej ustawy informacjom niejawnym nadaje się klauzulę „ściśle tajne”, jeżeli ich nieuprawnione ujawnienie spowoduje wyjątkowo poważną szkodę dla Rzeczypospolitej Polskiej, tj.: − zagrozi niepodległości, suwerenności lub integralności terytorialnej RP, bezpieczeństwu wewnętrznemu lub porządkowi konstytucyjnemu RP, sojuszom lub pozycji międzynarodowej Rzeczypospolitej Polskiej, − osłabi gotowość obronną Rzeczypospolitej Polskiej, − doprowadzi lub może doprowadzić do  identyfikacji funkcjonariuszy, żołnierzy lub pracowników służb odpowiedzialnych za realizację zadań wywiadu lub kontrwywiadu, którzy wykonują czynności operacyjno-rozpoznawcze (jeżeli zagrozi to bezpieczeństwu wykonywanych czynności lub może doprowadzić do identyfikacji osób udzielających im pomocy w tym zakresie), − zagrozi lub może zagrozić życiu lub zdrowiu funkcjonariuszy, żołnierzy lub pracowników, którzy wykonują czynności operacyjno-rozpoznawcze, lub osób udzielających im pomocy w tym zakresie, − zagrozi lub może zagrozić życiu lub zdrowiu świadków koronnych. Klauzulę „tajne” nadaje się, jeżeli nieuprawnione ujawnienie informacji spowoduje poważną szkodę dla Rzeczypospolitej Polskiej przez to, że: − uniemożliwi realizację zadań związanych z ochroną suwerenności lub porządku konstytucyjnego Rzeczypospolitej Polskiej, − pogorszy stosunki Rzeczypospolitej Polskiej z innymi państwami lub organizacjami międzynarodowymi, − zakłóci przygotowania obronne państwa lub funkcjonowanie Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, − utrudni wykonywanie czynności operacyjno-rozpoznawczych prowadzonych w  celu zapewnienia bezpieczeństwa państwa lub ściga5/2018

nia sprawców zbrodni przez służby lub instytucje do tego uprawnione, − w istotny sposób zakłóci funkcjonowanie organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości, − przyniesie stratę znacznych rozmiarów w interesach ekonomicznych Rzeczypospolitej Polskiej. Klauzula „poufne” jest nadawana, jeżeli nieuprawnione ujawnienie takich informacji spowoduje szkodę dla Rzeczypospolitej Polskiej przez to, że: − utrudni prowadzenie bieżącej polityki zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej, − utrudni realizację przedsięwzięć obronnych lub negatywnie wpłynie na zdolność bojową Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej,

zagranicznej, bezpieczeństwa publicznego, przestrzegania praw i wolności obywateli, wymiaru sprawiedliwości albo interesów ekonomicznych Rzeczypospolitej Polskiej.

Konsekwencje tajności Po uznaniu wynalazku za tajny Urząd Patentowy RP  nie kontynuuje postępowania, a  więc patent nie zostanie udzielony. Prawo do  patentu przechodzi na  własność Skarbu Państwa, reprezentowanego przez organ uprawniony, który wydał postanowienie o uznaniu za wynalazek tajny. Jeśli klauzula tajności zostanie uchylona, Urząd Patentowy może kontynuować wstrzymaną wcześniej procedurę udzielania patentu. Po przeprowadzeniu pozytywnej oce-

 ZGŁASZAJĄCEMU WYNALAZEK, KTÓRY TRACI PRAWO DO PATENTU NA RZECZ SKARBU PAŃSTWA NA SKUTEK UZNANIA WYNALAZKU ZA TAJNY, PRZYSŁUGUJE ODSZKODOWANIE. − zakłóci porządek publiczny lub zagrozi bezpieczeństwu obywateli, − utrudni wykonywanie zadań służbom lub instytucjom odpowiedzialnym za ochronę bezpieczeństwa lub podstawowych interesów Rzeczypospolitej Polskiej, − utrudni wykonywanie zadań służbom lub instytucjom odpowiedzialnym za ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa obywateli lub ściganie sprawców przestępstw i przestępstw skarbowych oraz organom wymiaru sprawiedliwości, − zagrozi stabilności systemu finansowego Rzeczypospolitej Polskiej, − wpłynie niekorzystnie na funkcjonowanie gospodarki narodowej. Klauzulę „zastrzeżone” nadaje się, jeżeli nie nadano tym informacjom wyższej klauzuli tajności, a  ich nieuprawnione ujawnienie może mieć szkodliwy wpływ na  wykonywanie przez organy władzy publicznej lub inne jednostki organizacyjne zadań w zakresie obrony narodowej, polityki

ny merytorycznej takiego zgłoszenia właścicielem patentu staje się Skarb Państwa. Zgłaszającemu wynalazek, który traci prawo do patentu na rzecz Skarbu Państwa na skutek uznania wynalazku za tajny, przysługuje odszkodowanie. Zgodnie z art. 59 ustawy Prawo własności przemysłowej wysokość odszkodowania powinna odpowiadać wartości rynkowej wynalazku. Odszkodowanie może być wypłacone jednorazowo lub w częściach co rok, jednak nie dłużej niż przez pięć lat. Jeśli strony nie mogą się porozumieć co do kwoty odszkodowania, zostaje ono ustalane przez uprawniony organ państwa. Zgodnie z art. 284 ust. 5 ustawy prawo własności przemysłowej wielkość odszkodowania i zasady jego wypłacania mogą być przedmiotem postępowania przed sądem cywilnym na zasadach ogólnych. Oliwia Czarnocka 63


PRZEGLÄ&#x201E;D SPRZÄ&#x2DC;TU I APARATURY

Standard wymiany danych IO-Link i +-J +      (&:\   J -  _

 -   J -/_

K     B + -  K --B      .    / 

-   (2C `>><>:;7 *K  J K 

-   "-  .   

-     

   7 :"?! 

S

tosujÄ&#x2026;c standard IO-Link automatyk ma do dyspozycji narzÄ&#x2122;dzia programowe, za  pomocÄ&#x2026; ktĂłrych parametryzuje poszczegĂłlne urzÄ&#x2026;dzenia. NarzÄ&#x2122;dzia te majÄ&#x2026; rĂłwnieĹź za zadanie wspieranie konfiguracji oraz zarzÄ&#x2026;dzania danymi. WaĹźna jest przy tym nie tylko szybka konfiguracja, ale i Ĺ&#x201A;atwe uruchomienie systemu. NarzÄ&#x2122;dzia programowe zapewniajÄ&#x2026; szybkÄ&#x2026; aktualizacjÄ&#x2122; dokumentacji zwĹ&#x201A;aszcza w  odniesieniu do  elementĂłw wykonawczych i czujnikĂłw. System IO-Link to proste i standardowe okablowanie, co gwarantuje zredukowanie liczby róşnych interfejsĂłw,

64

zarĂłwno urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; wykonawczych jak i czujnikĂłw. Ponadto czujniki majÄ&#x2026; zunifikowany interfejs bez wzglÄ&#x2122;du na stopieĹ&#x201E; skomplikowania. Ograniczana jest liczba typĂłw i podzespoĹ&#x201A;Ăłw, a takĹźe zyskuje siÄ&#x2122; oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; miejsca zabudowy. DowolnÄ&#x2026; kombinacjÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; (czujniki, elementy wykonawcze) zgodne ze standardem IO-Link moĹźna Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czyÄ&#x2021; w masterze IO-Link z moduĹ&#x201A;ami bez IO-Link. System IO-Link gwarantuje spĂłjnÄ&#x2026; komunikacjÄ&#x2122; miÄ&#x2122;dzy urzÄ&#x2026;dzeniami wykonawczymi i  czujnikami a  sterownikiem odpowiedzialnym za  zarzÄ&#x2026;dzanie danymi. WaĹźny jest dostÄ&#x2122;p do  wszystkich danych procesowych oraz informacji o urzÄ&#x2026;dzeniu i danych dotyczÄ&#x2026;cych diagnostyki. Diagnostyka moĹźe byÄ&#x2021; wykonywana zdalnie i realizowana do poziomu elementĂłw wykonawczych oraz czujnikĂłw, dziÄ&#x2122;ki czemu minimalizowana jest liczba przestojĂłw i awarii systemu przy moĹźliwoĹ&#x203A;ci skutecznego optymalizowania serwisu i zabezpieczeniu produkcji. MoĹźliwa jest rĂłwnieş dynamiczna zmiana parametrĂłw elementĂłw wykonawczych i czujnikĂłw przez sterownik. ZmianÄ&#x2122; parametrĂłw oraz zmianÄ&#x2122; algorytmu sterowania moĹźna wykonaÄ&#x2021; z poziomu panelu operatorskiego. W  przypadku wymiany moduĹ&#x201A;u waĹźna jest automatyczna parametry-

zacja, co minimalizuje przestoje. WymianÄ&#x2122; moduĹ&#x201A;Ăłw moĹźna przeprowadziÄ&#x2021; w prosty sposĂłb bez koniecznoĹ&#x203A;ci uĹźywania dodatkowych narzÄ&#x2122;dzi, a system jest zabezpieczony przed wpisaniem niewĹ&#x201A;aĹ&#x203A;ciwych parametrĂłw. Trzeba mieÄ&#x2021; na uwadze zintegrowanÄ&#x2026; identyfikacjÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, a takĹźe identyfikacjÄ&#x2122; doĹ&#x201A;Ä&#x2026;czonego moduĹ&#x201A;u. Maszyna bÄ&#x2122;dzie sprawnie funkcjonowaÄ&#x2021; rĂłwnieĹź po wymianie moduĹ&#x201A;u.

Komponenty systemu IO-Link Typowy system IO-Link bazuje na kilku staĹ&#x201A;ych komponentach â&#x20AC;&#x201C; IO-Link master i  IO-Link device (np. moduĹ&#x201A;y IO, gĹ&#x201A;owica RFID, czujnik, zawory itp.). Do wymiany danych i zasilania komponentĂłw sĹ&#x201A;uĹźy standardowy, nieekranowany kabel 3- lub 5-ĹźyĹ&#x201A;owy. Konfigurowanie i parametryzowanie systemu IO-Link bazuje na wspomnianych juĹź uniwersalnych narzÄ&#x2122;dziach inĹźynierskich. Stacja IO-Link master ma za zadanie nawiÄ&#x2026;zanie poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia miÄ&#x2122;dzy stacjami IO-Link device i systemem automatyki. StacjÄ&#x2122; IO-Link najczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej instaluje siÄ&#x2122; w szafie sterowniczej lub jako zdalnÄ&#x2026; wyspÄ&#x2122; IO montowanÄ&#x2026; bezpoĹ&#x203A;rednio na obiekcie. OprĂłcz tego stacja IO-Link master zapewnia komunikacjÄ&#x2122; z systemem nadrzÄ&#x2122;dnym za pomocÄ&#x2026; róşneAUTOMATYKA


PRZEGLÄ&#x201E;D SPRZÄ&#x2DC;TU I APARATURY go rodzaju przemysĹ&#x201A;owych poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeĹ&#x201E; sieciowych. Ponadto moĹźe Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czyÄ&#x2021; siÄ&#x2122; bezpoĹ&#x203A;rednio za pomocÄ&#x2026; wewnÄ&#x2122;trznej magistrali. Warto podkreĹ&#x203A;liÄ&#x2021;, Ĺźe stacja IO-Link master moĹźe byÄ&#x2021; wyposaĹźona w kilka portĂłw (kanaĹ&#x201A;Ăłw). Z kolei stacja IO-Link device moĹźe mieÄ&#x2021; poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie do jednego z portĂłw bazujÄ&#x2026;c na komunikacji punkt-punkt. Nie stanowi ona typowej sieci polowej.

Parametry elektryczne Standardowa transmisja danych wykorzystuje sygnaĹ&#x201A; o napiÄ&#x2122;ciu 24 V, przez co ma wysokÄ&#x2026; odpornoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na zakĹ&#x201A;Ăłcenia. Czujniki â&#x20AC;&#x201C; np. ciĹ&#x203A;nienia czy optyczne, Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czÄ&#x2026; siÄ&#x2122; z  magistralÄ&#x2026; IO-Link za pomocÄ&#x2026; typowego zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza M12. Nie ma przy tym potrzeby uziemiania poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia i stosowania kabli ekranowanych. ZĹ&#x201A;Ä&#x2026;cze M12 IO-Link ma standaryzacjÄ&#x2122; w zakresie przewodĂłw a sygnaĹ&#x201A; jest oddzielony od  zasilania. Trzeba pamiÄ&#x2122;taÄ&#x2021; o koniecznoĹ&#x203A;ci implementacji w masterze. Czwarte wyjĹ&#x203A;cie zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza ma dowolne przeznaczenie.

 7 %2

Cechy moduĹ&#x201A;Ăłw IO-Link W przypadku rozproszonych moduĹ&#x201A;Ăłw IO do niedawna najwiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; grupÄ&#x2122; stanowiĹ&#x201A;y urzÄ&#x2026;dzenia wykorzystujÄ&#x2026;ce komunikacjÄ&#x2122; przez interfejs RS-485, zwykle z  wykorzystaniem protokoĹ&#x201A;u Modbus RTU. Obecnie wykorzystuje siÄ&#x2122; rozproszone moduĹ&#x201A;y IO, gdzie interfejsem komunikacyjnym jest Ethernet, a komunikacja odbywa siÄ&#x2122; z wykorzystaniem protokoĹ&#x201A;Ăłw sieciowych, przy czym najczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej jest to Modbus TCP. ObsĹ&#x201A;ugiwane przez moduĹ&#x201A;y protokoĹ&#x201A;y komunikacyjne majÄ&#x2026; istotne znaczenie przy integracji moduĹ&#x201A;Ăłw IO z urzÄ&#x2026;dzeniami takimi jak sterowniki, kontrolery PAC czy komputery przemysĹ&#x201A;owe oraz z oprogramowaniem SCADA/HMI. Wbudowany czÄ&#x2122;sto w  moduĹ&#x201A;y IO  serwer www pozwala na zdalnÄ&#x2026; konfiguracjÄ&#x2122;, monitoring czy akwizycjÄ&#x2122; danych z poziomu przeglÄ&#x2026;darki internetowej. Coraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej do zasilania moduĹ&#x201A;Ăłw wykorzystuje siÄ&#x2122; technologiÄ&#x2122; PoE (Power over Ethernet), co  pozwala ograniczyÄ&#x2021; iloĹ&#x203A;Ä&#x2021; okablowania. PrzesyĹ&#x201A; danych i zasilanie odbywa siÄ&#x2122; za pomocÄ&#x2026; jednego kabla upraszczajÄ&#x2026;c infrastrukturÄ&#x2122;. W warunkach przemysĹ&#x201A;owych obok prostego montaĹźu mo5/2018

duĹ&#x201A;Ăłw (najczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej szyna DIN) istotnÄ&#x2026; rolÄ&#x2122; odgrywa odpornoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na trudne warunki Ĺ&#x203A;rodowiskowe. Chodzi tu np. o moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; pracy w szerokim zakresie temperatury mieszczÄ&#x2026;cym siÄ&#x2122; miÄ&#x2122;dzy 25 °C a 75 °C. Przydatna jest moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przeprowadzenia diagnostyki pojedynczego portu â&#x20AC;&#x201C; np. wykrycia zwarcia, przeciÄ&#x2026;Ĺźenia, braku komunikacji itp. W niektĂłrych moduĹ&#x201A;ach IO  przewidziano wejĹ&#x203A;cia cyfrowe z moĹźliwoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; konfiguracji licznikĂłw. Zazwyczaj przewiduje siÄ&#x2122; ich pojemnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; wynoszÄ&#x2026;cÄ&#x2026; 32 bity przy czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci 1 kHz i minimalnej szerokoĹ&#x203A;ci impulsu wynoszÄ&#x2026;cej 0,5 ms. Stan niski cechuje wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; 0â&#x20AC;&#x201C;6,5 V DC, a wysoki 12â&#x20AC;&#x201C;24 V DC przy impedancji wejĹ&#x203A;cia wynoszÄ&#x2026;cej 2,2 kâ&#x201E;Ś. WiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;Ä&#x2021; oferowanych na rynku moduĹ&#x201A;Ăłw wejĹ&#x203A;Ä&#x2021;/ wyjĹ&#x203A;Ä&#x2021; moĹźe wspĂłĹ&#x201A;pracowaÄ&#x2021; z komputerami pracujÄ&#x2026;cymi z typowymi systemami operacyjnymi. NajczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej wywo-

ryfikowanie pomiaru, ktĂłry przesyĹ&#x201A;a gĹ&#x201A;Ăłwny przetwornik.

Rynek moduĹ&#x201A;Ăłw IO-Link W ostatnim czasie na rynku moduĹ&#x201A;Ăłw IO dostÄ&#x2122;pna jest oferta zarĂłwno znanych jak i renomowanych produktĂłw oraz mniej znanych ale popularnych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; producentĂłw dalekowschodnich. ModuĹ&#x201A;y IO-Link sÄ&#x2026; ciÄ&#x2026;gle rozwijane technologicznie oraz wzbogacane o nowe funkcjonalnoĹ&#x203A;ci. NabyÄ&#x2021; moĹźna ukĹ&#x201A;ady IO  róşnych producentĂłw przeznaczone do wielu zastosowaĹ&#x201E;, obejmujÄ&#x2026;cych funkcjonalnie wiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;Ä&#x2021; systemĂłw automatyki projektowanych na potrzeby przemysĹ&#x201A;u. Istotnym trendem w zakresie oferowanych na rynku moduĹ&#x201A;Ăłw IO jest spadek cen przy jednoczesnym wzroĹ&#x203A;cie funkcjonalnoĹ&#x203A;ci urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. MoĹźliwoĹ&#x203A;ci dostÄ&#x2122;pnych na  rynku rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; niewiele róşniÄ&#x2026; siÄ&#x2122; od sie-

â&#x20AC;&#x201A;OBSĹ UGIWANE PRZEZ MODUĹ Y PROTOKOĹ Y KOMUNIKACYJNE MAJÄ&#x201E; ISTOTNE ZNACZENIE PRZY INTEGRACJI MODUĹ Ă&#x201C;W IO Z URZÄ&#x201E;DZENIAMI TAKIMI JAK STEROWNIKI, KONTROLERY PAC CZY KOMPUTERY PRZEMYSĹ OWE ORAZ Z OPROGRAMOWANIEM SCADA/HMI. Ĺ&#x201A;ywanie moduĹ&#x201A;Ăłw moĹźe odbywaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; przy uĹźyciu biblioteki DLL lub bezpoĹ&#x203A;rednio przez protokĂłĹ&#x201A; TCP/IP. Warto zwrĂłciÄ&#x2021; uwagÄ&#x2122; na moduĹ&#x201A;y przeznaczone do  systemĂłw akwizycji oraz przetwarzania sygnaĹ&#x201A;Ăłw wejĹ&#x203A;ciowych i wyjĹ&#x203A;ciowych bezpoĹ&#x203A;rednio na maszynach przemysĹ&#x201A;owych. Dane pomiarowe moĹźna grupowaÄ&#x2021; w  pakiety ze znacznikiem czasowym. Jest moĹźliwe przeprowadzenie operacji obejmujÄ&#x2026;cych uĹ&#x203A;rednianie, wyliczanie wartoĹ&#x203A;ci szczytowych i  interpolacjÄ&#x2122;. Odpowiednie algorytmy przetwarzajÄ&#x2026; dane na postaÄ&#x2021; cyfrowÄ&#x2026; bezpoĹ&#x203A;rednio w  module. W  przypadku niektĂłrych moduĹ&#x201A;Ăłw z wejĹ&#x203A;ciami cyfrowymi niejednokrotnie przewiduje siÄ&#x2122; przetwornik pomiarowy odpowiadajÄ&#x2026;cy za we-

bie dlatego o wyborze rozwiÄ&#x2026;zania â&#x20AC;&#x201C; oprĂłcz marki producenta â&#x20AC;&#x201C; decyduje rĂłwnieĹź cena, ktĂłra w  niektĂłrych przypadkach jest czynnikiem najwaĹźniejszym, branym pod uwagÄ&#x2122; przy planowaniu inwestycji. Dalszy spadkowy trend cenowy jest zatem nieunikniony.

ModuĹ&#x201A;y do trudnych warunkĂłw eksploatacyjnych ModuĹ&#x201A;y przemysĹ&#x201A;owe tak jak wiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;Ä&#x2021; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; przeznaczonych do przemysĹ&#x201A;u muszÄ&#x2026; byÄ&#x2021; przede wszystkim odporne na  dziaĹ&#x201A;anie niekorzystnych warunkĂłw zewnÄ&#x2122;trznych (zapylenie, wilgotnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, temperatura itp.) oraz mieÄ&#x2021; odpowiednie zabezpieczenia elektryczne. WaĹźna jest przy tym szyb65


PRZEGLÄ&#x201E;D SPRZÄ&#x2DC;TU I APARATURY PRODUCENT

ADAM

BALLUFF

EATON

Typ urzÄ&#x2026;dzenia Liczba wejĹ&#x203A;Ä&#x2021; SzerokoĹ&#x203A;Ä&#x2021; [mm] GĹ&#x201A;Ä&#x2122;koĹ&#x203A;Ä&#x2021; [mm] WysokoĹ&#x203A;Ä&#x2021; [mm] Zasilanie [V]

ADAM-6251 16 brak danych brak danych brak danych 10â&#x20AC;&#x201C;30 DC

BNI0098 2 32,4 68 181,5 19,2â&#x20AC;&#x201C;30 DC

618-AC-REÂ 212314 12 107,5 58,5 110 100â&#x20AC;&#x201C;230 AC

Inne

interfejs â&#x20AC;&#x201C; 2 porty 10/100 Base-TX (switch), Modbus/TCP, 16 kanaĹ&#x201A;Ăłw wejĹ&#x203A;ciowych cyfrowych, czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; zliczania â&#x20AC;&#x201C; do 3 kHz, izolacja â&#x20AC;&#x201C; 2,5 kV, pobĂłr mocy â&#x20AC;&#x201C; 2,7 W

maks. obciÄ&#x2026;Ĺźenie prÄ&#x2026;dowe 8 A,  temperatura pracy â&#x20AC;&#x201C; do 60 °C,  maks. czas odpowiedzi 20 ms 

dozwolone napiÄ&#x2122;cie wejĹ&#x203A;ciowe 0â&#x20AC;&#x201C;264 V, wyjĹ&#x203A;ciowe 100â&#x20AC;&#x201C;240 V,  6 wyjĹ&#x203A;Ä&#x2021;, prÄ&#x2026;d wyjĹ&#x203A;ciowy â&#x20AC;&#x201C; 16 A

 (&

ka konfiguracja oraz wsparcie przez oprogramowanie producentĂłw sterownikĂłw. Nie bez znaczenia jest takĹźe uniwersalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; komunikacji, bowiem moduĹ&#x201A;y przemysĹ&#x201A;owe pracujÄ&#x2026; zazwyczaj w standaryzowanych protokoĹ&#x201A;ach komunikacyjnych.

ModuĹ&#x201A;y IO-Ethernet DziÄ&#x2122;ki moduĹ&#x201A;om IO-Ethernet zyskuje siÄ&#x2122; stabilny przesyĹ&#x201A; danych miÄ&#x2122;dzy warstwÄ&#x2026; sterowania a poziomem wykonawczym. W moduĹ&#x201A;ach tego typu najczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej znajdujÄ&#x2026; zastosowanie protokoĹ&#x201A;y Ethernet Profinet, Ethernet/IP i EtherCAT. W niektĂłrych moduĹ&#x201A;ach wykorzystywany typ protokoĹ&#x201A;u ustawia siÄ&#x2122; bezpoĹ&#x203A;rednio w module za pomocÄ&#x2026; przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznika obrotowego. DziÄ&#x2122;ki moduĹ&#x201A;om IO-Ethernet zyskuje siÄ&#x2122; kompleksowe funkcje diagnostyczne poprawiajÄ&#x2026;ce transparentnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; caĹ&#x201A;ego procesu przesyĹ&#x201A;u danych. Diody LED wskazujÄ&#x2026; stan kaĹźdego kanaĹ&#x201A;u. W efekcie moĹźna szybko wykonaÄ&#x2021; czynnoĹ&#x203A;ci diagnostyczne, ktĂłre sÄ&#x2026; zalecane dla danego kanaĹ&#x201A;u. IstotnÄ&#x2026; rolÄ&#x2122; odgrywa wbudowany serwer www. To wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;nie dziÄ&#x2122;ki niemu zyskuje siÄ&#x2122; zdalny dostÄ&#x2122;p do parametrĂłw sieciowych â&#x20AC;&#x201C; bramki, maski podsieci, adres IP. 66

WaĹźnÄ&#x2026; cechÄ&#x2026; jest tzw. zdecentralizowana inteligencja, umoĹźliwiajÄ&#x2026;ca stosowanie moduĹ&#x201A;u w mniejszych ukĹ&#x201A;adach bez wzglÄ&#x2122;du na panele zdalnego sterowania. ModuĹ&#x201A; dokonuje autonomicznÄ&#x2026; ocenÄ&#x2122; parametrĂłw, natomiast informacje trafiajÄ&#x2026; do sterownika PLC tylko wtedy, gdy sÄ&#x2026; potrzebne. Takie rozwiÄ&#x2026;zanie pozwala zmniejszyÄ&#x2021; obciÄ&#x2026;Ĺźenie systemĂłw wyĹźszego poziomu przy jednoczesnej poprawie czasu reakcji. Jest to szczegĂłlnie istotne w kontekĹ&#x203A;cie scenariuszy realizowanych w ramach PrzemysĹ&#x201A;u 4.0. NiektĂłre moduĹ&#x201A;y wykorzystujÄ&#x2026; specjalne zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza zasilania, dziÄ&#x2122;ki czemu uzyskuje siÄ&#x2122; wyĹźszÄ&#x2026; obciÄ&#x2026;ĹźalnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; prÄ&#x2026;dowÄ&#x2026;, do 16 A. Takie rozwiÄ&#x2026;zanie zapewnia wyĹźsze obciÄ&#x2026;Ĺźenie szczytowe a instalacja elektryczno-sterujÄ&#x2026;ca wymaga mniej kabli. W wielu aplikacjach wykorzystuje siÄ&#x2122; moduĹ&#x201A;y IO-Ethernet wyposaĹźone we wbudowany master IO-Link. UrzÄ&#x2026;dzenia tego typu bardzo czÄ&#x2122;sto sÄ&#x2026; zastosowane do realizacji komunikacji miÄ&#x2122;dzy elementami wykonawczymi a panelem sterowania. ModuĹ&#x201A;y IO-Ethernet rĂłwnieĹź mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; wyposaĹźone w caĹ&#x201A;kowicie zamkniÄ&#x2122;tÄ&#x2026; obudowÄ&#x2122;, co zapewnia stabilnÄ&#x2026; pracÄ&#x2122; w trudnych warunkach Ĺ&#x203A;rodowisko-

wych, Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;cznie z oddziaĹ&#x201A;ywaniem skrajnej temperatury. Do wyboru jest rĂłwnieĹź kilka moĹźliwoĹ&#x203A;ci montaĹźowych moduĹ&#x201A;u.

Bezprzewodowy przesyĹ&#x201A; danych Wiele aplikacji przemysĹ&#x201A;owych wymaga bezprzewodowej transmisji sygnaĹ&#x201A;Ăłw oddalonych. Co prawda technologie bezprzewodowe sÄ&#x2026; dostÄ&#x2122;pne na rynku od kilkunastu lat ale stosunkowo nowym rozwiÄ&#x2026;zaniem jest bezprzewodowa komunikacja w sieci Ethernet. Potrzeba stworzenia takich rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; wynika z  bardzo szybkiego rozwoju Ethernetu, ktĂłry, jak wiadomo, oprĂłcz duĹźej szybkoĹ&#x203A;ci transmisji gwarantuje wysoki poziom bezpieczeĹ&#x201E;stwa i odpornoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na zakĹ&#x201A;Ăłcenia. MoĹźliwe jest przy tym zbudowanie jednolitej platformy wymiany danych w caĹ&#x201A;ym systemie. Obecnie w wiÄ&#x2122;kszoĹ&#x203A;ci instalacji standard komunikacji jest oparty wyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznie na Ethernecie. StÄ&#x2026;d u projektantĂłw i integratorĂłw tak duĹźe zainteresowanie opisanymi rozwiÄ&#x2026;zaniami. Bezprzewodowa komunikacja dodatkowo ogranicza koszty instalacji. Nie ma bowiem potrzeby ukĹ&#x201A;adania kanaĹ&#x201A;Ăłw komunikacyjnych i przewodĂłw. Ponadto zyskuje siÄ&#x2122; szybsze wdroĹźenie systemu. W efekcie nowe rozwiÄ&#x2026;zania AUTOMATYKA


PRZEGLĄD SPRZĘTU I APARATURY IFM

SCHNEIDER ELECTRIC

SICK

SIEMENS

WAGO

AC2468 4 60 27 118,2 26,5–31,6 DC

TM3DI16G 16 27,4 84,6 90 24 DC

SIM4000 14 147 164,5 272 24 ±10% DC obsługiwane produkty: rozwiązania wizyjne 2D, wizyjne czytniki kodów, czytnik kodów kreskowych, czujniki pomiaru przemieszczeń, SICK AppStudio, Ethernet, Profinet, EtherNet/IP, EtherCAT, port szeregowy, CAN, USB, 4 wejścia optoizolowane, 7 wejść/wyjść

6ES7231-4HD32-0XB0 4 45 75 100 24 DC

8DI 24V DC 3,0ms 750-430 8 12 65 100 24 DC

wejście napięciowe, wejścia prądowe, złącze zaciskowe, rozdzielczość wyjść analogowych – 12 bit

napięcie wejściowe (0) od –3 V DC do +5 V DC napięcie wejściowe (1) od 15 V DC do 30 V DC, prąd wejściowy dla sygnału (1) – 2,8 mA, zacisk sprężynowy

pobór prądu z sieci AS-i – 250 mA, obciążalność wejść – 200 mA, graniczna obciążalność prądowa wejścia – 15 mA, wejścia cyfrowe zabezpieczone przeciwzwarciowo, zasilanie wejść – AS-i

prąd wejściowy dla (1) 2,5 mA, zacisk sprężynowy

układów IO są przygotowane do współpracy z bezprzewodowymi interfejsami komunikacyjnymi. Warto wspomnieć o możliwości rozbudowy diagnostyki zarówno samych interfejsów jak i  poszczególnych kanałów pomiarowych. Wynika to stąd, że  funkcjonalność taka jest bardzo często wymagana w dużych zakładach produkcji ciągłej oraz w systemach odpowiedzialnych za bezpieczeństwo.

Urządzenia ze standardem IO-Link – przegląd oferty rynkowej Z  oferty firmy Turck wybrać można m.in. kompaktowe moduły Profibus DP, DeviceNet, CANopen, Interbus, AS-interface, Modbus TCP, Ethernet/IP  i  Profinet IO. Moduły mają obudowy ze  stopniem ochrony IP67. Materiał, z  którego są wykonane obudowy to  tworzywo sztuczne wzmacniane włóknem szklanym a złącza – z aluminium. Obudowy są w pełni uszczelnione i są odporne na wstrząsy oraz wibracje. Do zabudowy we wnętrzu szafy przeznaczone są moduły o stopniu ochrony IP20. Firma Pepperl+Fuchs oferuje m.in. moduły IO-Ethernet z wbudowanym masterem IO-Link. Urządzenie za5/2018

pewnia bezproblemową komunikację między czujnikami obsługującymi IO-Link a panelem sterowania. Jest możliwe podłączenie maksymalnie ośmiu urządzeń IO-Link. Należy podkreślić, że dostępne są cztery kanały dla czujników oraz cztery kanały przeznaczone do podłączenia elementów wykonawczych. Moduł master IO-Link zapewnia łatwą diagnostykę i  bezproblemową parametryzację na każdym poziomie. Z oferty ifm elektronic wybrać można m.in. moduły IO  serii ClassicLine przeznaczone do stosowania w terenie, z technologią szybkiego montażu, również w strefach niebezpiecznych. Oprócz tego oferowane są  moduły CompactLine przeznaczone do  bezpiecznych połączeń w  trudnych warunkach oraz SmartLine, czyli moduły do montażu w szafach sterowniczych. Natomiast moduły ProcessLine są wykonane ze stali nierdzewnej o klasie ochrony IP69K – zastosowań w przemyśle spożywczym. W niektórych aplikacjach sprawdzą się moduły z podświetlanymi przyciskami o dużej jasności. W zakresie modułów IO warto zwrócić uwagę na urządzenia firmy Balluff, łączące czujniki binarne i analogowe oraz elementy wykonawcze z poziomem sterowania przez magistralę

danych. Moduły takie zapewniają funkcje pozwalające na przetwarzanie sygnałów jednocześnie przy rozszerzonych możliwościach diagnostycznych. Dzięki różnym formom konstrukcyjnym i technologiom podłączania zyskuje się odpowiednie rozwiązania pod kątem różnych aplikacji również w skrajnych warunkach otoczenia. Firma Advantech oferuje m.in. moduły bazujące na dwóch interfejsach Ethernet 10/100 Base-TX. Możliwa jest też obsługa protokołu Modbus/TCP. Użytkownik może skorzystać z  funkcjonalności dwóch portów sieciowych realizujących kaskadowe połączenie modułów bez konieczności używania przełączników sieciowych. Bezpieczeństwo przesyłu danych zwiększa funkcja auto-bypass. Z  oferty firmy Festo wybrać można m.in. terminale CPX-P  pracujące w dwóch trybach – Stand-alone oraz z wyspą zaworową MPA-S. Obsługiwane są  protokoły Profibus DP, Profinet, DeviceNet, Ethernet/IP, Modbus TCP. Moduły wykorzystują wejścia/wyjścia EExi Namur oraz Non Ex Namur. Z kolei wyspy zaworowe VTSA z terminalem CPX tego samego producenta bazują na połączeniach elektrycznych przez płyty przyłączeniowe z  możliwością 67


PRZEGLĄD SPRZĘTU I APARATURY

realizacji wielu funkcji pneumatycznych związanych z bezpieczeństwem. Sterowanie odbywa się przez fieldbus lub blok sterownika, przy czym można uwzględnić maks. 32 pozycje zaworowe/maks. 32  cewki przy możliwości podłączenia 10  modułów elektrycznych. Ponadto do dyspozycji są wejścia/wyjścia cyfrowe, wejścia/wyjścia analogowe, a także możliwość parametryzacji wejść i wyjść wraz z zintegrowaną diagnostyką i koncepcją prewencyjnych przeglądów. Z  kolei czujniki Smart Sensors z oferty SICK cechują się m.in. funkcjami diagnostycznymi pozwalającymi odpowiednio wcześnie wykryć odchylenia od  standardowego przebiegu, zapobiegając przy tym wystąpieniu awarii w systemach automatyki. Wynika to stąd, że urządzenia tego typu w przypadku zagrożenia bezpieczeństwa pracy mogą wygenerować odpowiedni sygnał. Nie mniej ważna jest łatwa kompensacja zakłóceń w efekcie unikania nieprawidłowych przełączeń oraz stabilna praca w rożnych zastosowaniach. Wzzard firmy Rugged to  bezprzewodowe moduły węzłowe o  architekturze typu mesh, które są  przeznaczone do współpracy z sensorami zewnętrznymi. Sieć typu mesh bazuje na  samoistnej i  nadzorowanej dodatkowej bramie kontrolnej. Jeden moduł może gromadzić dane z kilku czujników podłączonych do  wejść/ wyjść cyfrowych, termoparowych czy analogowych. Nowe węzły pomiarowe można dodawać lub usuwać w dowolnym momencie. Bezprzewodowa sieć 802.15.4e SmartMesh IP samodzielnie konfiguruje węzły w swojej strukturze. Dane pomiarowe są  zbierane przez bramę centralną poprzez protokół 68

MQTT-SN, która udostępnia je później w protokole MQTT. Jednocześnie urządzenie poddaje monitorowaniu jakość sygnału, a w przypadku wystąpienia silniejszych zakłóceń brama automatycznie przekierowuje transmisje na inny, wolny kanał. Urządzenie STXPNS001 firmy ASTOR jest interfejsem komunikacyjnym przeznaczonym do pracy w sieci Profinet. Interfejs obsługuje do  32  modułów wejść/wyjść RSTi a  dzięki wbudowanym portom Ethernet z  obsługą protokołu Profinet jest możliwa wymiana danych w  sieci z  szybkością 10/100 Mbit/s. Interfejs może współpracować w sieci o topologii liniowej lub gwiazdy. Ważne jest wyposażenie modułu w punkty do testowania. Podczas pracy systemu można sprawdzić poprawność jego działania. Urządzenie obsługuje do 32 modułów IO. Firma Siemens oferuje m.in. laserowe czujniki odległości PXO z IO-Link. Zaletą jest duża dokładność pomiaru, a zakres jest regulowany – 80–300 mm. Czujnik wyposażono w dwa przyciski umieszczone na obudowie. Do konfiguracji urządzenia można wykorzystać zintegrowane narzędzie konfiguracyjne. Jest możliwe kontrolowanie funkcji wyzwalania czujnika oraz uśrednianie pomiarów. Z oferty firmy Siemens wybrać można również czujnik ultradźwiękowy SIMATIC PXS. Ma on cylindryczną obudowę, a  strefa działania wynosi do 1 m przy niewielkiej strefie martwej. Interfejs IO-Link pozwala na przypisanie parametrów czujnika dla takich funkcji jak uśrednianie tłumienia lub pomiar zależny od czasu. Z oferty firmy Phoenix Contact wybrać można m.in. hybrydowe rozruszniki silnika CONTACTRON, które obsługują standard IO-Link. Urządzenia tego

typu odpowiadają za sterowanie silnikiem udostępniając przekaźnik bezpieczeństwa. W efekcie zyskuje się szybkie i niezawodne włączanie silników oraz przełączanie kierunku ich pracy. Z kolei dzięki wersji sieciowej zapewniono kompleksową komunikację między warstwą obiektową a warstwą sterowania, co pozwala na łatwe przesyłanie danych procesowych. Warto zwrócić uwagę na możliwość elastycznego stosowania, zarówno w rozproszonych szafach sterowniczych, jak i w rozdzielniach centralnych. Trzeba przy tym podkreślić podwyższoną dyspozycyjność systemu, która wynika z określenia terminów przeglądów w oparciu o dane procesowe. Trwałość urządzenia zapewnia technologia hybrydowa. Rozrusznik ma zwartą obudowę.

Podsumowanie IO-Link to standard protokołu komunikacji szeregowej zgodny z wymaganiami normy IEC 61131. Komunikacja tego typu wykorzystuje połączenie typu punkt-punkt (point-to-point) między czujnikiem lub elementem wykonawczym a modułem interfejsu. Obecnie wiele elementów wykonawczych (siłownik, serwonapęd, falownik itp.) i czujników bazuje na mikroprocesorach przeznaczonych do konfigurowania, zmiany ustawień czy przechowywania wartości ustawień. Dzięki standardowi IO-Link jest możliwa transmisja danych, które zawierają stany przełączenia łącznie z danymi procesowymi urządzeń. Ważna jest przy tym możliwość wymiany komunikatów diagnostycznych i informacji nastawionych parametrów dotyczących procesów. Oprócz właściwości funkcjonalnych na  etapie wyboru modułów IO-Link bierze się pod uwagę wiele aspektów funkcjonalnych i  środowiskowych. Chodzi przede wszystkim o  właściwości takie jak temperatura pracy, odporność na zakłócenia, możliwości diagnostyczne, parametry komunikacyjne, technologia wykonania, typ obudowy, zabezpieczenia, intuicyjna konfiguracja, możliwość łatwej rozbudowy itp. :"?!  $]5&$5^ $

AUTOMATYKA


PRZEGLÄ&#x201E;D SPRZÄ&#x2DC;TU I APARATURY

Koncentrator czujnikĂłw

i elementĂłw wykonawczych dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cy w interfejsie IO-Link   6

))   )   -  --     +K

-  )+  (&:\ 7 E-

- K  $

: :&  -  -+/_ - . "  - 7

D

 7 5 6

))

ziÄ&#x2122;ki nowemu koncentratorowi marki Balluff czujniki i elementy wykonawcze mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; zasilane w ramach jednego moduĹ&#x201A;u, co znaczÄ&#x2026;co wpĹ&#x201A;ywa na ich wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. Projektanci urzÄ&#x2026;dzenia zadbali przede wszystkim o to, by

rozwiÄ&#x2026;zanie All-in-One byĹ&#x201A;o w peĹ&#x201A;ni bezpieczne â&#x20AC;&#x201C; wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;nie dlatego koncentrator wykorzystuje separacjÄ&#x2122; galwanicznÄ&#x2026;, zapewniajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; 5/2018

bezpieczne odĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie poszczegĂłlnych czujnikĂłw i elementĂłw wykonawczych, przy jednoczesnym zachowaniu jak najwyĹźszego poziomu bezawaryjnoĹ&#x203A;ci.

Gwarancja bezpieczeĹ&#x201E;stwa Najnowszy koncentrator marki Balluff charakteryzuje siÄ&#x2122; wytrzymaĹ&#x201A;Ä&#x2026;, metalowÄ&#x2026; obudowÄ&#x2026;, moĹźliwoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia kilku czujnikĂłw i elementĂłw

wykonawczych jednoczeĹ&#x203A;nie, a przede wszystkim jest urzÄ&#x2026;dzeniem przystosowanym do komunikacji w interfejsie IO-Link. NajwaĹźniejsze cechy koncentratora dotyczÄ&#x2026; jednak bezpieczeĹ&#x201E;stwa. UrzÄ&#x2026;dzenie jest izolowane galwanicznie (jak zostaĹ&#x201A;o wczeĹ&#x203A;niej wspomniane wykorzystana zostaĹ&#x201A;a separacja galwaniczna), co oznacza, Ĺźe jednoczesna praca czujnikĂłw i elementĂłw wykonawczych jest moĹźliwa, P R O M O C J A

a ryzyko zakĹ&#x201A;ĂłceĹ&#x201E; zredukowano do minimum. Ponadto wspomniana izolacja umoĹźliwia bezpieczne odĹ&#x201A;Ä&#x2026;czanie sygnaĹ&#x201A;Ăłw wyjĹ&#x203A;ciowych, a obecnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; interfejsu IO-Link pozwala na precyzyjnÄ&#x2026; diagnostykÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzenia i monitorowanie jego pracy.

Kluczowe cechy Do najwaĹźniejszych cech innowacyjnego koncentratora Balluff naleĹźÄ&#x2026;: â&#x20AC;˘ podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czanie sygnaĹ&#x201A;Ăłw wejĹ&#x203A;ciowych i wyjĹ&#x203A;ciowych do jednego moduĹ&#x201A;u w celu optymalizacji czasu i efektĂłw pracy, â&#x20AC;˘ bezpieczne odĹ&#x201A;Ä&#x2026;czanie sygnaĹ&#x201A;Ăłw wyjĹ&#x203A;ciowych dziÄ&#x2122;ki zastosowaniu izolacji galwanicznej, â&#x20AC;˘ Ĺ&#x201A;atwa diagnostyka urzÄ&#x2026;dzenia dziÄ&#x2122;ki poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeniu z interfejsem IO-Link oraz dziÄ&#x2122;ki diodom LED sygnalizujÄ&#x2026;cym status koncentratora, â&#x20AC;˘ wytrzymaĹ&#x201A;a obudowa IP67 pozwalajÄ&#x2026;ca na pracÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzenia w trudnych warunkach (w tym w wysokiej temperaturze), â&#x20AC;˘ obsĹ&#x201A;uga do oĹ&#x203A;miu cyfrowych wejĹ&#x203A;Ä&#x2021; i wyjĹ&#x203A;Ä&#x2021;.

BALLUFF Sp. z o.o.  7 %  N>$ 8A:8>` #:  "

))d"

))7

 7 9> <?N @; @@ )! 9> <<? A; <@ ---7"

))7

69


PRZEGLÄ&#x201E;D SPRZÄ&#x2DC;TU I APARATURY

Interfejs IO-Link a efektywnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; pracy inĹźynierĂłw

# :  

70

Z

wiÄ&#x2122;kszenie efektywnoĹ&#x203A;ci pracy to jedno z kluczowych wyzwaĹ&#x201E; kaĹźdego przedsiÄ&#x2122;biorstwa. Skuteczna optymalizacja produkcji umoĹźliwia lepsze wykorzystanie zasobĂłw firmy, a  tym samym oszczÄ&#x2122;dza czas i pieniÄ&#x2026;dze. W odpowiedzi na rosnÄ&#x2026;ce potrzeby inĹźynierĂłw powstaĹ&#x201A; system IO-Link, czyli pierwsza na Ĺ&#x203A;wiecie ustandaryzowana technologia IO (zgodna z wymaganiami normy IEC 61131-9), sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026;ca do komunikacji z czujnikami i elementami wykonawczymi. Stosowana jest w wielu gaĹ&#x201A;Ä&#x2122;ziach przemysĹ&#x201A;u: P R O M O C J A

przemyĹ&#x203A;le samochodowym, spoĹźywczym, stalowym i metalurgicznym, produkcji maszyn mobilnych, obrabiarek czy energetyce wiatrowej.

NiezastÄ&#x2026;pione czujniki i interfejsy Efektem nowych inwestycji, dynamicznego rozwoju maszyn oraz spopularyzowania koncepcji PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 jest nieustanny wzrost zapotrzebowania na tradycyjne czujniki, ktĂłre w systemach automatyki przemysĹ&#x201A;owej wykorzystywane sÄ&#x2026; m.in. do wykrywania AUTOMATYKA

 7 )    

Czujniki to podstawa codzien+  J -7 ( )+

(&:\  -    -

- .  B ) -/ 

 +K - - )+-  K 

    

+7


PRZEGLĄD SPRZĘTU I APARATURY

5/2018

71


PRZEGLÄ&#x201E;D SPRZÄ&#x2DC;TU I APARATURY

i okreĹ&#x203A;lania cech obiektĂłw, kontroli pracy urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; i  przebiegu caĹ&#x201A;ego procesu, a takĹźe zapewnienia bezpieczeĹ&#x201E;stwa pracy. Trudno wyobraziÄ&#x2021; sobie halÄ&#x2122; produkcyjnÄ&#x2026;, w ktĂłrej czujniki nie byĹ&#x201A;yby obecne. Coraz powszechniejsze staje siÄ&#x2122; rĂłwnieĹź wykorzystywanie interfejsĂłw komunikacyjnych, ktĂłre stosuje siÄ&#x2122; do przesyĹ&#x201A;ania wartoĹ&#x203A;ci pomiarowych z czujnikĂłw, jak rĂłwnieĹź do parametryzacji i kontroli pracy poszczegĂłlnych elementĂłw systemu automatyki. Najpopularniejszy jest standard IO-Link. Roman MajerskĂ˝ z Zimmer Group na Ĺ&#x201A;amach â&#x20AC;&#x17E;Automatykiâ&#x20AC;? (nr 4/2017, str. 48â&#x20AC;&#x201C;49 â&#x20AC;&#x201C; przyp. red.) porĂłwnuje ten system do USB przemysĹ&#x201A;u maszynowego â&#x20AC;&#x201C; oba sÄ&#x2026; poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeniem peer-to-peer z dwukierunkowÄ&#x2026; komunikacjÄ&#x2026;, oba sÄ&#x2026; szeregowe i oba bijÄ&#x2026; swojÄ&#x2026; konkurencjÄ&#x2122; na gĹ&#x201A;owÄ&#x2122;.

Niezawodna transmisja System IO-Link gwarantuje brak utraty wartoĹ&#x203A;ci pomiarowych, ktĂłre przesyĹ&#x201A;ane sÄ&#x2026; w peĹ&#x201A;ni cyfrowo, zastÄ&#x2122;pujÄ&#x2026;c obarczonÄ&#x2026; ryzykiem bĹ&#x201A;Ä&#x2122;dĂłw transmisjÄ&#x2122; sy72

gnaĹ&#x201A;Ăłw analogowych. UmoĹźliwia takĹźe pomiar i przesyĹ&#x201A; wielu wartoĹ&#x203A;ci procesowych, ktĂłrych analiza jest niezbÄ&#x2122;dna do prawidĹ&#x201A;owego sterowania procesami. Transmisja danych bazuje na sygnale 24 V, dziÄ&#x2122;ki czemu zminimalizowano zewnÄ&#x2122;trzny wpĹ&#x201A;yw na sygnaĹ&#x201A;. Dodatkowym uĹ&#x201A;atwieniem pracy inĹźynierĂłw jest to, iş master, ktĂłry zapisuje parametry podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czonych czujnikĂłw, a nastÄ&#x2122;pnie przesyĹ&#x201A;a je  do  sterownikĂłw, natychmiast wykrywa zwarcie czy przerwanie przewodu. Zebrane dane sÄ&#x2026; dostÄ&#x2122;pne do  analizy bez koniecznoĹ&#x203A;ci przerywania pracy. Po wymianie starych lub uszkodzonych czujnikĂłw poprzednie ustawienia sÄ&#x2026; automatycznie zapisane w nowych urzÄ&#x2026;dzeniach. W efekcie wymiana staje siÄ&#x2122; bardzo prosta i szybka. Dodatkowo, aby uniknÄ&#x2026;Ä&#x2021; niechcianych manipulacji, interfejs IO-Link umoĹźliwia zablokowanie przyciskĂłw kontrolnych urzÄ&#x2026;dzenia.

Podsumowanie IO-Link zapewnia inĹźynierom zwiÄ&#x2122;kszonÄ&#x2026; wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; procesĂłw technolo-

gicznych (opcje parametryzacji dostosowane do róşnych warunkĂłw produkcji, szybsze operacje zmiany narzÄ&#x2122;dzi), redukcjÄ&#x2122; kosztĂłw maszyn (inteligentne urzÄ&#x2026;dzenia uniwersalne, jeden moduĹ&#x201A; I/O, standardowe zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza M5, M8, M12), prac inĹźynierskich (automatyczna dokumentacja parametrĂłw podczas fazy inĹźynierskiej) i  montaĹźowych (automatyczne ustawianie poprzednich parametrĂłw) oraz lepszÄ&#x2026; dostÄ&#x2122;pnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; maszyn (zmniejszenie czasu przestoju, mechanizmy oszczÄ&#x2122;dzajÄ&#x2026;ce koszty). WiÄ&#x2122;cej informacji na temat wsparcia globalnej produkcji przez ifm moĹźna znaleĹşÄ&#x2021; na stronie www.ifm.com/pl # :   J  + 

IFM ELECTRONIC Sp. z o.o.  7 #. - 9 40â&#x20AC;&#x201C;105 Katowice  7 <N 9@ 8` A@@ )! <N 9@ 8` A88 :  )7 d )7 ---7 )7=

AUTOMATYKA


PRZEGLÄ&#x201E;D SPRZÄ&#x2DC;TU I APARATURY

Komunikacyjny

standard Smart IO-Link

w ofercie zaworĂłw Parkera W ramach globalnego zaanJ-  -   +. - +B

- N@>9 7 M * b M

- -    - -

      +

K/  B

- --B -  

- (&:\ 7 ]J - +K

 "K "-. - -B  )  *7

 7 )     * b M

M

oduĹ&#x201A;, ktĂłry jest niezaleĹźny od protokoĹ&#x201A;Ăłw opartych na standardzie Ethernet i rozwiÄ&#x2026;zaniach innych dostawcĂłw, zapewnia wspĂłĹ&#x201A;pracÄ&#x2122; w standardzie plug&play u klientĂłw stosujÄ&#x2026;cych juĹź Ethernet w standardzie przemysĹ&#x201A;owym. Oznacza to, Ĺźe moĹźna uzyskaÄ&#x2021; podobnÄ&#x2026; wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i ograniczenie stopnia zĹ&#x201A;oĹźonoĹ&#x203A;ci ukĹ&#x201A;adu przy niĹźszych kosztach. Nowa technologia komunikacyjna umoĹźliwia Ĺ&#x201A;atwÄ&#x2026; i prostÄ&#x2026; zabudowÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, tym bardziej, Ĺźe â&#x20AC;&#x201C; podobnie jak w przypadku wszystkich powszechnie stosowanych magistral obiektowych i systemĂłw automatyzacji â&#x20AC;&#x201C; uĹźytkownicy nie muszÄ&#x2026; odbywaÄ&#x2021; szkolenia w zakresie obsĹ&#x201A;ugi nowego protokoĹ&#x201A;u. Dodatkowo konfiguracjÄ&#x2122; sieci moĹźna zapisaÄ&#x2021; w kodzie i przenieĹ&#x203A;Ä&#x2021; na urzÄ&#x2026;dzenie bez koniecznoĹ&#x203A;ci programowania.

5/2018

DokĹ&#x201A;adniejsza kontrola i diagnostyka Technologia zaworĂłw poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czonych umoĹźliwia klientom firmy Parker wprowadzenie inteligentnego i zdecentralizowanego sterowania, co pozwala na lepszÄ&#x2026;, o wiele bardziej oszczÄ&#x2122;dnÄ&#x2026; i prostszÄ&#x2026; kontrolÄ&#x2122; maszynaâ&#x20AC;&#x201C;maszyna, zwĹ&#x201A;aszcza w przypadku maszyn maĹ&#x201A;ych i Ĺ&#x203A;rednich rozmiarĂłw. Ze wzglÄ&#x2122;du na fakt, Ĺźe producenci OEM chcÄ&#x2026; zapewniÄ&#x2021; sĹ&#x201A;uĹźbom utrzymania ruchu wiÄ&#x2122;cej danych na temat wydajnoĹ&#x203A;ci w krĂłtszym czasie, IO-Link oferuje szybszÄ&#x2026; diagnostykÄ&#x2122; parametrĂłw krytycznych (niedostÄ&#x2122;pnÄ&#x2026; w konwencjonalnych rozwiÄ&#x2026;zaniach dyskretnych), ktĂłra moĹźe okazaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; niezbÄ&#x2122;dna w zapobieganiu przestojom produkcyjnym.

OszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; czasu i kosztĂłw Modernizacja polegajÄ&#x2026;ca na wdroĹźeniu IO-Link pozwala klientom firmy Parker Hannifin znaczÄ&#x2026;co skrĂłciÄ&#x2021; czas potrzebny do przeprowadzenia procedur rozruchowych i konfiguracji. Tym samym moĹźliwe jest obniĹźenie kosztĂłw robocizny i szybsze wprowadzenie produktu na rynek. Zastosowanie zĹ&#x201A;Ä&#x2026;czy 25-wtykowych/D-Sub przekĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; na wiele korzyĹ&#x203A;ci, poniewaĹź wykonywanie licznych poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeĹ&#x201E; i rozwiÄ&#x2026;zywanie P R O M O C J A

problemĂłw w przypadku szeregu rozproszonych awarii jest czasochĹ&#x201A;onne i kosztowne. Z kolei standardowe, nieekranowane, piÄ&#x2122;ciowtykowe przewody i zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznikĂłw zbliĹźeniowych pomagajÄ&#x2026; zoptymalizowaÄ&#x2021; stany magazynowe czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci zamiennych i obniĹźyÄ&#x2021; koszty nawet piÄ&#x2122;ciokrotnie w stosunku do przewodĂłw przeznaczonych do okreĹ&#x203A;lonych protokoĹ&#x201A;Ăłw. JednoczeĹ&#x203A;nie nadal moĹźna odnosiÄ&#x2021; korzyĹ&#x203A;ci z podobnie funkcjonujÄ&#x2026;cej diagnostyki i wydajnoĹ&#x203A;ci, jak w przypadku bardziej rozbudowanych metod poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeĹ&#x201E; magistrali obiektowych. Ponadto zastosowanie IO-Link zapewnia inĹźynierom systemĂłw elastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; w projektowaniu architektury ukĹ&#x201A;adu sterowania przy mniejszej liczbie wÄ&#x2122;zĹ&#x201A;Ăłw sieci Ethernet. Mniejszy, gĹ&#x201A;Ăłwny moduĹ&#x201A; IO-Link wspomaga rĂłwnieĹź budowÄ&#x2122; maszyn o mniejszych gabarytach. WiÄ&#x2122;cej informacji na temat standardu komunikacyjnego IO-Link znajdÄ&#x2026; PaĹ&#x201E;stwo na naszej stronie internetowej: www.parker.com/pde/IO-Link.

PARKER HANNIFIN SALES CEE S.R.O. *  (,    7 ,-  ? @N:N<8 #-  7 NN 89< NA @@ )! NN 89< NA @< :  --d 7 ---7 7

73


APLIKACJE

SprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjne

w fabryce Forda Nowy wymiar przesyĹ&#x201A;u informacji Wycofywanie produktĂłw sty + -J  -+ 7

- K      

 - )"  -    -  + >9 " B

  %2& "+

 .  -  K7 0 +    

 B "-  .

 /  -  B

   K - -B

   "   

+  -  J 

 .  +B  

J - +K " --  -  -  + )+ 7

T

esty z uĹźyciem pustej palety dowiodĹ&#x201A;y, Ĺźe  zastosowanie bezprzewodowej technologii pozwala caĹ&#x201A;kowicie wyeliminowaÄ&#x2021; problemy mechaniczne i poprawiÄ&#x2021; efektywnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; produkcji. Dla firmy Ford jest

"     %2&   

komory silnika

74

to wystarczajÄ&#x2026;cy powĂłd, aby w przyszĹ&#x201A;oĹ&#x203A;ci wyposaĹźaÄ&#x2021; linie produkcyjne w nieulegajÄ&#x2026;ce zuĹźyciu sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjne wyposaĹźone w interfejs IO-Link. Gwarantuje to stabilnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; procesorĂłw i  wydĹ&#x201A;uĹźa czas gotowoĹ&#x203A;ci urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; do pracy. Ponadto zastosowanie interfejsu IO-Link wpisuje siÄ&#x2122; w zaĹ&#x201A;oĹźenia PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 i znaczÄ&#x2026;co uĹ&#x201A;atwia kontrolÄ&#x2122; linii produkcyjnych. W przemyĹ&#x203A;le motoryzacyjnym mamy do czynienia z duĹźÄ&#x2026; zĹ&#x201A;oĹźonoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; procesĂłw, jak i samych linii produkcyjnych. WychodzÄ&#x2026;c naprzeciw oczekiwaniom klientĂłw, firma Balluff oferuje innowacyjne, â&#x20AC;&#x17E;szyte na  miarÄ&#x2122;â&#x20AC;? rozwiÄ&#x2026;zania, ktĂłre czÄ&#x2122;sto pozwalajÄ&#x2026; zrewolucjonizowaÄ&#x2021; caĹ&#x201A;y proces. Tak wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;nie staĹ&#x201A;o siÄ&#x2122; w przypadku fabryki Forda.

Efektywna zmiana zĹ&#x201A;Ä&#x2026;czy na sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjne Balluff Jeszcze niedawno do  realizacji procesu w obrÄ&#x2122;bie zautomatyzowanych

linii spawalniczych w fabryce Forda, wymagane byĹ&#x201A;o zastosowanie mechanicznych poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeĹ&#x201E;, ktĂłre pozwalaĹ&#x201A;y 17 paletom GEO wykonywaÄ&#x2021; ruch obrotowy. KaĹźda z nich oprĂłcz wyspy zaworowej zawieraĹ&#x201A;a szereg urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, ktĂłre gwarantowaĹ&#x201A;y podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie do nadrzÄ&#x2122;dnego systemu sterowania ze sterownikiem PLC. Sworznie pozycjonujÄ&#x2026;ce gwarantowaĹ&#x201A;y, Ĺźe poĹ&#x201A;oĹźenia ukĹ&#x201A;adĂłw pneumatycznych i elektrycznych przenoĹ&#x203A;nej palety i stacji bazowej pokrywajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; ze sobÄ&#x2026;. Doprowadzane sprÄ&#x2122;Ĺźone powietrze zaciska obrabiany element. OkrÄ&#x2026;gĹ&#x201A;e zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cze dostarcza zasilanie i dane. W 2014 r. producent dotychczas stosowanych zĹ&#x201A;Ä&#x2026;czy wycofaĹ&#x201A; z oferty elektryczny moduĹ&#x201A; stykowy i  rozpoczÄ&#x2122;to poszukiwania odpowiedniego produktu zastÄ&#x2122;pczego. Wymiana na porĂłwnywalny produkt konkurencji byĹ&#x201A;a niemoĹźliwa, ale firma Ford byĹ&#x201A;a otwarta na innowacyjne rozwiÄ&#x2026;zania niemechaniczne. â&#x20AC;&#x201C; Firmy Ford i Balluff od lat utrzymujÄ&#x2026;

"     %2&  B- .  -   -+   X .      +

- B+Z    . M 6

))  "K B  

-+  

P R O M O C J A

AUTOMATYKA


 7 6

))

APLIKACJE

*   %2& X  -+Z  B- . 

   -   

 .       - 

B K  -    -  " 

   -  -  B -  -+/ -  +K    %2&      -+/ -  

  /   -  *\C

g"   - (&:\ 

   + -   -

-    K %2&

bliskie relacje partnerskie. Gdy dowiedzieliĹ&#x203A;my siÄ&#x2122; o problemie, natychmiast zaproponowaliĹ&#x203A;my nasze rozwiÄ&#x2026;zanie: sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjne z interfejsem IO-Link. Ich zalety to przede wszystkim bezstykowe zasilanie i przesyĹ&#x201A; danych przez szczelinÄ&#x2122; powietrznÄ&#x2026;. Koniec

ze zuĹźyciem mechanicznym lub uszkodzeniami przewodĂłw; sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjne umoĹźliwiajÄ&#x2026; Ĺ&#x201A;atwy i szybki montaĹź oraz sÄ&#x2026; caĹ&#x201A;kowicie bezserwisowe â&#x20AC;&#x201C; podkreĹ&#x203A;la Ulrich Balwanz, kierownik ds. kluczowych klientĂłw z branĹźy motoryzacyjnej w firmie Balluff.

Zastosowanie interfejsu IO-Link stwarza nowe moĹźliwoĹ&#x203A;ci w diagnostyce i  parametryzacji wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. Elementy wykonawcze i  czujniki sÄ&#x2026;  podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czone do mastera IO-Link za pomocÄ&#x2026; standardowego przewodu ze zĹ&#x201A;Ä&#x2026;czami M12. R E K L A M A

5/2018

75


APLIKACJE

E-     +JJ 

 -   -    + N@>9 7 ~ - +  `? 

BEZSTYKOWE, SZYBKIE I NIEZAWODNE: SPRZÄ&#x2DC;GĹ A INDUKCYJNE BIC Wiele powodĂłw i liczne obszary zastosowaĹ&#x201E; przemawiajÄ&#x2026; za stosowaniem bezstykowego przesyĹ&#x201A;u danych i zasilania. Zasada funkcjonowania jest zadziwiajÄ&#x2026;co prosta: kiedy aktywne powierzchnie obu elementĂłw (bazowego â&#x20AC;&#x201C; element staĹ&#x201A;y i zdalnego â&#x20AC;&#x201C; element przenoĹ&#x203A;ny) sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjnego sÄ&#x2026; ustawione naprzeciwko siebie, element staĹ&#x201A;y generuje zasilanie (12 V/500 mA) dla moduĹ&#x201A;u przenoĹ&#x203A;nego (zasilona cewka wytwarza pole elektromagnetyczne). W efekcie nastÄ&#x2122;puje przesyĹ&#x201A; danych. Dwukierunkowy system BIC firmy Balluff wykorzystuje interfejs IO-Link, umoĹźliwiajÄ&#x2026;c rĂłwnoczesne sterowanie elementami wykonawczymi i zbieranie sygnaĹ&#x201A;Ăłw z czujnikĂłw za poĹ&#x203A;rednictwem koncentratora sygnaĹ&#x201A;Ăłw I/O. Warto zauwaĹźyÄ&#x2021;, Ĺźe z punktu widzenia infrastruktury systemu sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;o indukcyjne jest elementem niewidocznym i traktowane jest jako poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie przewodowe, a instalacja oparta jest na zasadzie plug&play. Uruchomienie systemu BIC nie wymaga konfiguracji ani integracji.

â&#x20AC;&#x17E;Empowered by IO-Linkâ&#x20AC;? oznacza, Ĺźe  sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;o indukcyjne jest gotowe do  komunikowania siÄ&#x2122; dosĹ&#x201A;ownie w chwili wyjÄ&#x2122;cia z opakowania.

PomyĹ&#x203A;lny rezultat testĂłw Testy sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjnego Balluff BIC przebiegĹ&#x201A;y pomyĹ&#x203A;lnie. â&#x20AC;&#x201C; TestowaliĹ&#x203A;my alternatywne systemy i dostawcĂłw, jednak koĹ&#x201E;cowa analiza wskazaĹ&#x201A;a na sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a z interfejsem IO-Link firmy Balluff ze wzglÄ&#x2122;du na duĹźÄ&#x2026; niezawodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i  wytrzymaĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Michel Dang, inĹźynier technologii produkcji 76

w firmie Ford. W celu sprawdzenia moĹźliwoĹ&#x203A;ci przetwarzania danych nowych systemĂłw firma Ford najpierw wyposaĹźyĹ&#x201A;a jednÄ&#x2026; paletÄ&#x2122; i stacjÄ&#x2122; dokujÄ&#x2026;cÄ&#x2026; w sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjne, moduĹ&#x201A; rozszerzeĹ&#x201E; oraz master IO-Link w odpowiedniej stacji dokujÄ&#x2026;cej. â&#x20AC;&#x201C; Po trwajÄ&#x2026;cym miesiÄ&#x2026;c okresie testowym oraz nawet 3 tys. cykli dokowania dziennie system nie wykryĹ&#x201A; ani jednego bĹ&#x201A;Ä&#x2122;du sygnaĹ&#x201A;u diagnostycznego. ByĹ&#x201A; to bardzo mocny argument za podjÄ&#x2122;ciem decyzji o dalszej rozbudowie systemu â&#x20AC;&#x201C; dodaje Michel Dang.

W miÄ&#x2122;dzyczasie linia spawalnicza zostaĹ&#x201A;a w peĹ&#x201A;ni wyposaĹźona w system sprzÄ&#x2122;gieĹ&#x201A; indukcyjnych firmy Balluff, obejmujÄ&#x2026;cy wszystkie 17  mobilnych palet GEO. Dopiero po nawiÄ&#x2026;zaniu poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia ze stacjÄ&#x2026; dokujÄ&#x2026;cÄ&#x2026; i wykryciu prawidĹ&#x201A;owego osadzenia i bezpiecznego zaciĹ&#x203A;niÄ&#x2122;cia obrabianego elementu, robot spawalniczy otrzymuje zezwolenie na rozpoczÄ&#x2122;cie pracy. Procedura ta jest powtarzana tysiÄ&#x2026;ce razy w kaĹźdej stacji, a bezprzewodowe sprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjne zapewniajÄ&#x2026; jej bezproblemowÄ&#x2026; realizacjÄ&#x2122;. Wprowadzenie systemu spowodowaĹ&#x201A;o, Ĺźe w 2017 r. nowy Ford Fiesta zjeĹźdĹźaĹ&#x201A; z linii produkcyjnej w zakĹ&#x201A;adzie w Kolonii z czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; dwĂłch samochodĂłw co  68  sekund. â&#x20AC;&#x201C; SprzÄ&#x2122;gĹ&#x201A;a indukcyjne firmy Balluff wykazaĹ&#x201A;y odpornoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na trudne warunki przemysĹ&#x201A;owe. Obecnie planujemy zastosowaÄ&#x2021; system w dodatkowej linii spawalniczej wyposaĹźonej w 21 palet GEO â&#x20AC;&#x201C; twierdzi Michel Dang.

BALLUFF Sp. z o.o.  7 %  N>$ 8A:8>` #:  "

))d"

))7

 7 9> <?N @; @@ )! 9> <<? A; <@ ---7"

))7

AUTOMATYKA


RYNEK RYNEK

Innowacyjne przewody igus do szybkich ruchĂłw w maĹ&#x201A;ych przestrzeniach    -"     -  -       -+K  . 

" B   B -B

  .   / +K "     . 7 E -        J

   +    ~ - -  B Â?! C&5  - "    /    .     

  - J  - +K +

JK   /_7 %- +

 K J- /_ - : - B - - + +B

  B  J-B7

 7 6

))  %"b

E

lastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przewodu chainflex CFSOFT zostaĹ&#x201A;a uzyskana dziÄ&#x2122;ki zastosowaniu specjalnej i innowacyjnej konstrukcji ĹźyĹ&#x201A;. PoszczegĂłlne ĹźyĹ&#x201A;y wykonane sÄ&#x2026; z miÄ&#x2122;kkiej miedzi, a  w  procesie produkcji poddawane sÄ&#x2026; specjalnemu procesowi sznurowania oraz skrÄ&#x2122;cania, co sprawia, Ĺźe caĹ&#x201A;y przewĂłd wykazuje wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; elastycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; oraz miÄ&#x2122;kkoĹ&#x203A;Ä&#x2021; w  porĂłwnaniu z tradycyjnymi przewodami elastycznymi. UmoĹźliwia to zastosowanie nowej serii w bardzo dynamicznych aplikacjach na  maĹ&#x201A;ej przestrzeni, a  takĹźe w róşnych branĹźach, np. w przemyĹ&#x203A;le pĂłĹ&#x201A;przewodnikĂłw, gdzie stosuje siÄ&#x2122; e-prowadniki o  bardzo maĹ&#x201A;ym promieniu giÄ&#x2122;cia. ProwadzÄ&#x2026; one przewody w bardzo szybkich i krĂłtkich przesuwach, o dĹ&#x201A;ugoĹ&#x203A;ci 0,5â&#x20AC;&#x201C;1 m, np. w automatach montaĹźowych SMD.

5/2018

*- -+  -+K  -   : - -      . 

   - -+K  B B7 #   - C&5 "    

-  -  .  .    - 

Bez wpĹ&#x201A;ywu na ruch Konwencjonalne przewody napierajÄ&#x2026; na e-prowadnik, zmieniajÄ&#x2026;c jego uĹ&#x201A;oĹźenie. W przypadku przewodu CFSOFT ten problem nie istnieje, a jego elimancjÄ&#x2122; umoĹźliwiĹ&#x201A;o zastosowanie bardzo giÄ&#x2122;tkiego materiaĹ&#x201A;u. DziÄ&#x2122;ki temu innowacyjne przewody sprawdzajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; przy promieniu giÄ&#x2122;cia 5 Ă&#x2014; d oraz mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; stosowane w pomieszczeniach czystych klasy 2.

Gwarantowana niezawodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; CFSOFT zapewnia bardzo wysoki stopieĹ&#x201E; planowania bezpieczeĹ&#x201E;stwa. Przez trzy lata byĹ&#x201A; poddawany testom w warunkach roboczych w  najwiÄ&#x2122;kszym w branĹźy laboratorium testowym igus o  powierzchni 2750 m2. Wyniki badaĹ&#x201E; sÄ&#x2026; brane pod uwagÄ&#x2122; w procesie rozwoju produktu oraz sprawdzaP R O M O C J A

ne na dostÄ&#x2122;pnym on-line kalkulatorze ĹźywotnoĹ&#x203A;ci. To sprawia, Ĺźe firma igus jest jedynym producentem na Ĺ&#x203A;wiecie, ktĂłry daje gwarancjÄ&#x2122; na 36 miesiÄ&#x2122;cy lub 10 mln cykli zgiÄ&#x2122;Ä&#x2021;. PrzewĂłd CFSOFT moĹźna zamĂłwiÄ&#x2021; on-line w dowolnej dĹ&#x201A;ugoĹ&#x203A;ci lub w formie gotowego przewodu konfekcjonowanego. MoĹźna go  skonfigurowaÄ&#x2021; za pomocÄ&#x2026; narzÄ&#x2122;dzi dostÄ&#x2122;pnych on-line, co pozwala na dopasowanie go do aplikacji stosowanych przez klienta. W systemie readychain moĹźna go  rĂłwnieĹź zainstalowaÄ&#x2021; w e-prowadnikach.

IGUS Sp. z o.o.  7 0 - >N>C @N:N<A #-  7 NN ?`< 89 9@ )! NN ?`< `> `; :  )d 7

---7 7

77


RYTRO 2018

Automatyka w inĹźynierii Ĺ&#x203A;rodowiska Konferencja AutomatykĂłw RYTRO 2018 iJ   NN7 + 

- +   +K  . - , 

    JB "J

  + )+ $  -7 %-

       +

M :$C  5-

  -   

 J /  M7 # )+ -   -   

 " K   -  -   B B    ++   

+K  -    -  +  

-/ B B7

W

dniach 22â&#x20AC;&#x201C;23 maja 2018 r. do Rytra zjadÄ&#x2026; organizatorzy i uczestnicy XXII Konferencji AutomatykĂłw. Konferencja tradycyjnie odbÄ&#x2122;dzie siÄ&#x2122; pod merytorycznym patronatem prof. dr hab. inĹź. Ryszarda Tadeusiewicza z Katedry Biocybernetyki i InĹźynierii Biomedycznej Akademii GĂłrniczo-Hutniczej z Krakowa. Patronat honorowy objÄ&#x2122;li Ministerstwo PrzedsiÄ&#x2122;biorczoĹ&#x203A;ci i Technologii oraz WojewĂłdzki Fundusz Ochrony Ĺ&#x161;rodowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie. Tegoroczne hasĹ&#x201A;o wydarzenia to â&#x20AC;&#x17E;Automatyka w inĹźynierii Ĺ&#x203A;rodowiskaâ&#x20AC;?.

GĹ&#x201A;Ăłwnym celem tej naukowo-technicznej konferencji jest integracja automatykĂłw z róşnych Ĺ&#x203A;rodowisk, dlatego do udziaĹ&#x201A;u w spotkaniu zapraszani sÄ&#x2026; przedstawiciele nauki z Akademii GĂłrniczo-Hutniczej w Krakowie, Politechniki Warszawskiej, Ĺ&#x161;lÄ&#x2026;skiej i Rzeszowskiej, oraz PaĹ&#x201E;stwowych WyĹźszych SzkĂłĹ&#x201A; Zawodowych z Tarnowa, Nowego SÄ&#x2026;cza i OĹ&#x203A;wiÄ&#x2122;cimia, kadra inĹźynieryjno-techniczna duĹźych zakĹ&#x201A;adĂłw przemysĹ&#x201A;owych i biur projektowych (dyrektorzy techniczni, gĹ&#x201A;Ăłwni automatycy i energetycy), szczegĂłlnie z terenĂłw Polski poĹ&#x201A;udniowo-wschodniej, przedstawiciele branĹźowej prasy technicznej i portali internetowych oraz przedstawiciele organizatorĂłw (prezesi, dyrektorzy). Od poczÄ&#x2026;tku inicjatorem, gĹ&#x201A;Ăłwnym organizatorem i sponsorem konferencji jest firma Skamer-ACM z Tarnowa, a tegorocznymi wspĂłĹ&#x201A;organizatorami i jednoczeĹ&#x203A;nie sponsorami sÄ&#x2026; firmy: ABB, AUMA Polska, Danfoss Polska, Emerson Process Management, Helukabel, Jumo, Limatherm Sensor, Lumel, Pepperl+Fuchs, Siemens, Turck, WeidmĂźller oraz WIKA Polska. Pierwszy dzieĹ&#x201E; konferencji podzielony zostaĹ&#x201A; na dwie czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci. W pierwszej z nich zaplanowano m.in. wystÄ&#x2026;pienia naukowcĂłw z czterech uczelni technicznych, przedstawiciela Ministerstwa PrzedsiÄ&#x2122;biorczoĹ&#x203A;ci i Technologii, MaĹ&#x201A;opolskiego Centrum PrzedsiÄ&#x2122;biorczoĹ&#x203A;ci,

WojewĂłdzkiego Funduszu Ochrony Ĺ&#x161;rodowiska i Gospodarki Wodnej z Krakowa oraz przedstawiciela organizatorĂłw z referatem tematycznym. W drugiej czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci pierwszego dnia konferencji zaplanowano prezentacje firm bÄ&#x2122;dÄ&#x2026;cych organizatorami spotkania. Podczas wystÄ&#x2026;pieĹ&#x201E; ich przedstawiciele zaprezentujÄ&#x2026; najnowsze osiÄ&#x2026;gniÄ&#x2122;cia w  obszarze produkcji urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, pomiarĂłw i automatyki oraz systemĂłw sterowania i zarzÄ&#x2026;dzania produkcjÄ&#x2026; w róşnych gaĹ&#x201A;Ä&#x2122;ziach gospodarki, ze szczegĂłlnym uwzglÄ&#x2122;dnieniem rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; zwiÄ&#x2026;zanych z  hasĹ&#x201A;em konferencji. Zaprezentowane rozwiÄ&#x2026;zania bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; potwierdzeniem roli automatyki w inĹźynierii Ĺ&#x203A;rodowiska. Drugi dzieĹ&#x201E; konferencji przeznaczony jest na warsztaty tematyczne. RĂłwnolegle w dwĂłch salach konferencyjnych odbÄ&#x2122;dÄ&#x2026; siÄ&#x2122; prezentacje organizatorĂłw spotkania. Uczestnicy bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; mieli okazjÄ&#x2122; szczegĂłĹ&#x201A;owo poznaÄ&#x2021; wybrane tematy i przedstawiane rozwiÄ&#x2026;zania. W tym samym czasie w gĹ&#x201A;Ăłwnej sali konferencyjnej wszyscy zainteresowani bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; mogli zapoznaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; z produktami firm bÄ&#x2122;dÄ&#x2026;cych organizatorami i porozmawiaÄ&#x2021; z ich przedstawicielami na ekspozycyjnych stoiskach firmowych. Jolanta GĂłrska-Szkaradek AUTOMATYKA


RYTRO 2018

XXII Konferencja Automatyków Rytro 2018 CZWARTA REWOLUCJA TECHNICZNA Prof. dr hab. inż. Ryszard Tadeusiewicz, Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie

PATRONAT MERYTORYCZNY:

PLATFORMA PRZEMYSŁU PRZYSZŁOŚCI – INICJATYWA MINISTERSTWA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I TECHNOLOGII

prof. dr hab. inż. Ryszard Tadeusiewicz

Dr inż. Andrzej Soldaty, mgr inż. Jarosław Gracel, Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii

Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie

AUTOMATYKA W INŻYNIERII ŚRODOWISKA – PRACE PROWADZONE W INSTYTUCIE AUTOMATYKI I ROBOTYKI POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ Prof. dr  hab. inż. Jan Maciej Kościelny, Politechnika Warszawska

STEROWNIKI, REGULATORY I OPROGRAMOWANIE OPRACOWANE W POLITECHNICE RZESZOWSKIEJ Prof. dr hab. inż. Leszek Trybus, Politechnika Rzeszowska

NOWE TECHNOLOGIE W OBSZARZE KSZTAŁTOWANIA POPYTU I PODAŻY ENERGII ELEKTRYCZNEJ Prof. dr hab. inż. Tadeusz Skubis, Politechnika Śląska

ZIELONE STREFY ENERGETYCZNE Prof. dr hab. inż. Ireneusz Soliński, Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie

ANALIZA DANYCH NIEUPORZĄDKOWANYCH – JAK W TECHNICE I BIZNESIE OPANOWAĆ NADMIAR INFORMACJI I WYDOBYĆ Z NIEGO ISTOTNĄ WIEDZĘ Dr  inż. Andrzej Izworski, Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie

MOŻLIWOŚCI DOFINANSOWANIA PROJEKTÓW REALIZOWANYCH PRZEZ PRZEDSIĘBIORSTWA W ZAKRESIE OZE I B+R Dr Rafał Solecki, Małopolskie Centrum Przedsiębiorczości

DOFINANSOWANIE ZADAŃ ZE ŚRODKÓW WFOŚiGW W KRAKOWIE Mgr inż. Robert Bażela, dr inż. Paweł Korczak WFOŚiGW w Krakowie

AUTOMATYKA W INŻYNIERII ŚRODOWISKA Mgr inż. Paweł Tomaszewski, Skamer-ACM 5/2018

PATRONAT HONOROWY:

HASŁO KONFERENCJI: Automatyka w inżynierii środowiska

ORGANIZATORZY: ABB AUMA POLSKA DANFOSS POLSKA EMERSON PROCESS MANAGEMENT HELUKABEL JUMO LIMATHERM SENSOR LUMEL PEPPERL+FUCHS SIEMENS SKAMER-ACM TURCK WEIDMÜLLER WIKA POLSKA

CEL KONFERENCJI: • przedstawienie tendencji w systemach pomiarów i automatyki • promocja najnowszych wyrobów producentów urządzeń pomiarów i automatyki • wzajemne poznanie i integracja środowiska automatyków (naukowcy – projektanci – producenci – użytkownicy)

81


RYTRO 2018 W KONFERENCJI WEZMĄ UDZIAŁ: • naukowcy z AGH, Politechnik: Warszawskiej, Rzeszowskiej i Śląskiej, Państwowych Wyższych Szkół Zawodowych z Tarnowa, Nowego Sącza i Oświęcimia, przedstawiciele Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii, WFOŚiGW w Krakowie oraz Małopolskiego Centrum Przedsiębiorczości • kadra inżynierska największych zakładów przemysłowych i biur projektowych (dyrektorzy, główni automatycy i energetycy), głównie z regionu Polski południowo-wschodniej • przedstawiciele organizatorów – prezesi, dyrektorzy • przedstawiciele prasy technicznej i portali internetowych

WEIDMÜLLER

DANFOSS

JUMO EKRAN

EMERSAON ABB

Sala konferencyjna EKRAN

WEJŚCIE HELUKABEL

WIKA

TURCK

LUMEL

PEPPERL+FUCHS

LIMATHERM SENSOR

SIEMENS

AUMA

SKAMER

Your Global Automation Partner

82

AUTOMATYKA


RYTRO 2018

RYTRO R YTRO 2 2018 018

Pomiary ciĹ&#x203A;nienia

Oferta Limatherm Sensor    +  . - JB - K B B  B7 JK   

 /   - . "- . X"  Z 

J -7 #  J/ 

+ -  / X N8

" 

`@@@ "Z - K  K

 _ J  J  

pomiarowe, takie jak rurka 6 "

"  ment puszkowy.

Fot. Limatherm Sensor

M

anometry speĹ&#x201A;niajÄ&#x2026; bardzo waĹźnÄ&#x2026; funkcjÄ&#x2122; zabezpieczenia procesu bez koniecznoĹ&#x203A;ci doprowadzania zasilania, co jest bardzo waĹźne w awaryjnych sytuacjach. UwzglÄ&#x2122;dnienie wytycznych i wskazĂłwek zawartych w normie EN 837-2 gwarantuje odpowiedni dobĂłr urzÄ&#x2026;dzenia. NaleĹźy przede wszystkim upewniÄ&#x2021; siÄ&#x2122;, Ĺźe medium nie powoduje korozji czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci, ktĂłre siÄ&#x2122; z nim stykajÄ&#x2026;. Bardzo waĹźnym aspektem jest zabezpieczenie manometrĂłw przed wystÄ&#x2122;pujÄ&#x2026;cymi na instalacji drganiami. Zapewnia to wypeĹ&#x201A;nienie ukĹ&#x201A;adu pomiarowego glicerynÄ&#x2026; lub olejem w przypadku wbudowania dodatkowych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; elektrycznych. Rodzaj cieczy wypeĹ&#x201A;niajÄ&#x2026;cej dobiera siÄ&#x2122; w zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od temperatury pracy i amplitudy drgaĹ&#x201E;. Dodatkowym atutem zalania manometru jest ochrona przed nagĹ&#x201A;ymi pikami ciĹ&#x203A;nienia, korozjÄ&#x2026; lub skraplaniem. Zabezpieczenie przed niekontrolowanym wzrostem ciĹ&#x203A;nienia stanowiÄ&#x2026; dodatkowe elementy, tj. tĹ&#x201A;u-

5/2018

miki pulsacji umieszczone w kanale dolotowym lub zawory odcinajÄ&#x2026;ce ukĹ&#x201A;ad pomiarowy przy nastawionej wartoĹ&#x203A;ci. Maksymalne ciĹ&#x203A;nienie w ukĹ&#x201A;adzie nie moĹźe przekraczaÄ&#x2021; 75% gĂłrnej skali w przypadku ciĹ&#x203A;nienia statycznego oraz 65% w przypadku ciĹ&#x203A;nienia dynamicznego.

SzczegĂłĹ&#x201A;owe wymagania Manometry moĹźna rozbudowywaÄ&#x2021; o dodatkowe elementy: separatory membranowe, zanurzeniowe i rurkowe. SÄ&#x2026; stosowane w przypadku, gdy medium mierzone jest zanieczyszczone, lepkie, zawiera substancje staĹ&#x201A;e lub gdy pracujÄ&#x2026; w higienicznych i sterylnych warunkach, umoĹźliwiajÄ&#x2026;c czyszczenie i dezynfekcjÄ&#x2122;. MateriaĹ&#x201A;y z jakich wykonane sÄ&#x2026; elementy majÄ&#x2026;ce kontakt z medium zaleĹźÄ&#x2026; od warunkĂłw procesowych. BezpoĹ&#x203A;redni wpĹ&#x201A;yw ma temperatura procesu. Dopuszczalne temperatury medium to: dla przyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza procesowego z mosiÄ&#x2026;dzu â&#x20AC;&#x201C; 100 °C (niewypeĹ&#x201A;nione i wypeĹ&#x201A;nione) lub 70 °C (wypeĹ&#x201A;nione z obudowÄ&#x2026; z tworzywa); dla przyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza procesowego ze stali nierdzewnej â&#x20AC;&#x201C; przy obudowie ze stali nierdzewnej bez wypeĹ&#x201A;nienia 200 °C, z wypeĹ&#x201A;nieniem 100 °C, a przy obudowie z tworzywa bez wypeĹ&#x201A;nienia 100 °C, a z wypeĹ&#x201A;nieniem 70 °C. DokĹ&#x201A;adnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; oferowanych przez Limatherm Sensor zaleĹźy od konfiguracji manometru, Ĺ&#x203A;rednicy tarczy, rodzaju ukĹ&#x201A;adu pomiarowego oraz temperatury medium i jest zgodna z wymaganiami obowiÄ&#x2026;zujÄ&#x2026;cej normy EN 837-1. KsztaĹ&#x201A;tuje siÄ&#x2122; w zakresie od P R O M O C J A

0,1% do 2,5%. Podstawowymi jednostkami wskazania sÄ&#x2026; bar i MPa z moĹźliwoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; zmiany na inne, tj. mmWS, kg/cm2, kPa, mbar. Standardowo manometry sÄ&#x2026; skalowane w temperaturze 20 °C. Granica bĹ&#x201A;Ä&#x2122;du przy odchyleniu o 10 °C od temperatury odniesienia moĹźe wynosiÄ&#x2021;, zgodnie z normÄ&#x2026; EN 837-3, do 0,4%. Istnieje moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; kalibracji w innej temperaturze adekwatnej do tej wystÄ&#x2122;pujÄ&#x2026;cej w instalacji.

Kompleksowe wsparcie Limatherm Sensor proponuje peĹ&#x201A;nÄ&#x2026; paletÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; do lokalnego pomiaru ciĹ&#x203A;nienia wraz z dodatkowym osprzÄ&#x2122;tem. Przedstawiciele firmy sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026; profesjonalnym doradztwem w zakresie doboru do danej aplikacji, jak i kosztorysowaniem do powstaĹ&#x201A;ych projektĂłw. Zapewniamy najwyĹźszÄ&#x2026; jakoĹ&#x203A;Ä&#x2021; dostarczanych produktĂłw zgodnych z wymaganiami uĹźytkownika, inwestora oraz projektanta. Na Ĺźyczenie klienta dokonujemy wzorcowania manometrĂłw, co potwierdza ich zgodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; z obowiÄ&#x2026;zujÄ&#x2026;cymi normami. Produkty Limatherm Sensor znalazĹ&#x201A;y swoje zastosowanie na wielu instalacjach w Polsce, jak i poza jej granicami.

LIMATHERM SENSOR Sp. z o.o. ul. Tarnowska 1, 34-600 Limanowa tel. 18 337 99 00, fax 18 337 99 10 e-mail: info@limathermsensor.pl www.limathermsensor.pl

83


RYTRO R YTRO 2018

PrzewidzieÄ&#x2021;

nieprzewidywalne Wiedza o sytuacjach, ktĂłre +K    K _ "  . J7 5  +. /_ . " -  

". -   "  .   +    " -  " 

    ~    

  .  K_Â&#x2014; ~  "

 .  -"   

 +  -+  +. / 7

C  +  . - -_

-  Â&#x2DC; *+ +

-   B ++   BÂ&#x2DC;

&+  . J 7 (  - /_

 -  "7

J

akkolwiek nierealnie by to  nie brzmiaĹ&#x201A;o â&#x20AC;&#x201C; i kojarzyĹ&#x201A;o siÄ&#x2122; ze szklanÄ&#x2026; kulÄ&#x2026; â&#x20AC;&#x201C; przewidywanie awarii jest moĹźliwe! I  to  na  bazie pomiarĂłw oraz twardych dowodĂłw. Takim zagadnieniem zajmuje siÄ&#x2122; predykcyjne utrzymanie ruchu. To temat nieprawdopodobnie szeroki i oparty m.in. na przewidywaniu stanĂłw maszyny na podstawie zgromadzonych wczeĹ&#x203A;niej danych. Wymaga rĂłwnieĹź zrozumienia ograniczeĹ&#x201E; zwiÄ&#x2026;zanych z  uĹźytkowaniem maszyn. Stosowanie tej metody ma sens oczywiĹ&#x203A;cie tylko w sytuacji, gdy nakĹ&#x201A;ady poniesione przy jej wprowadzaniu zwrĂłcÄ&#x2026; siÄ&#x2122; w oszczÄ&#x2122;dnoĹ&#x203A;ciach osiÄ&#x2026;gniÄ&#x2122;tych w zakresie konserwacji.

Parametry predykcyjne Jak przewidzieÄ&#x2021; awariÄ&#x2122; silnika czy pompy? Jak sprawdziÄ&#x2021; stan Ĺ&#x201A;oĹźysk, ktĂłre sÄ&#x2026; podstawowych elementem eksploatacyjnym? Jak wykryÄ&#x2021; rozosiowanie poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia silnikâ&#x20AC;&#x201C;pompa? BezpoĹ&#x203A;rednie monitorowanie jest praktycznie niemoĹźliwe. PrzykĹ&#x201A;adowo idea monitorowania optycznego stanu pojedynczej kulki Ĺ&#x201A;oĹźyska to coĹ&#x203A;, co spotkaĹ&#x201A;oby siÄ&#x2122; z uĹ&#x203A;miechem niedowierzania. Nie musimy jednak posuwaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; do tak daleko idÄ&#x2026;cej kontroli stanu. 84

P R O M O C J A

IstniejÄ&#x2026; inne metody, ktĂłre poĹ&#x203A;rednio umoĹźliwiajÄ&#x2026; alarmowanie z niezwykĹ&#x201A;Ä&#x2026; dokĹ&#x201A;adnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;, jeĹźeli dzieje siÄ&#x2122; coĹ&#x203A; niedobrego. Zanim dojdzie do awarii, jako jedne z pierwszych sygnaĹ&#x201A;Ăłw uszkodzenia pojawiajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; wibracje generowane przez danÄ&#x2026; maszynÄ&#x2122;. To gĹ&#x201A;Ăłwnie w oparciu o te dane moĹźna skutecznie okreĹ&#x203A;liÄ&#x2021; czy mamy czas, czy naleĹźy jak najszybciej planowaÄ&#x2021; wymianÄ&#x2122; okreĹ&#x203A;lonej czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci. A  zakres analizowanej wibracji wskazuje doĹ&#x203A;Ä&#x2021; precyzyjnie ĹşrĂłdĹ&#x201A;o pochodzenia. Kolejnym istotnym parametrem jest temperatura. W poczÄ&#x2026;tkowym stadium przed wystÄ&#x2026;pieniem permanentnej awarii pojawiajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; niewielkie uszkodzenia, ktĂłre powodujÄ&#x2026; zwiÄ&#x2122;kszenie tarÄ&#x2021; i tym samym wzrost temperatury niektĂłrych czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci maszyny. To jeden z gĹ&#x201A;Ăłwnych etapĂłw przed ostatecznym zatrzymaniem spowodowanym awariÄ&#x2026;.

Czujnik temperatury i wibracji serii QM42 W  celu zidentyfikowania problemu, zanim dojdzie do sytuacji krytycznej, moĹźna zastosowaÄ&#x2021; czujniki wibracji serii QM42VT1. UrzÄ&#x2026;dzenie sĹ&#x201A;uĹźy nie tylko do pomiaru drgaĹ&#x201E;, ale jako jeden z niewielu (jeĹźeli nie jedyny) dostÄ&#x2122;pAUTOMATYKA


nych na rynku czujnikĂłw dokonuje obliczeĹ&#x201E; dla tak duĹźej liczby parametrĂłw, m.in. wartoĹ&#x203A;ci skutecznej prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci i przyĹ&#x203A;pieszenia, kurtozy, wartoĹ&#x203A;ci szczytowej czy wspĂłĹ&#x201A;czynnika szczytu. Co wiÄ&#x2122;cej, koszt czujnika jest wyjÄ&#x2026;tkowo maĹ&#x201A;y w porĂłwnaniu do korzyĹ&#x203A;ci, jakie zapewnia. Dodatkowo czujnik QM42VT1 monitoruje rĂłwnieĹź temperaturÄ&#x2122; w zakresie od â&#x20AC;&#x201C;40 °C do +105 °C. 

Komunikacja Czujnik wibracji QM42 dostÄ&#x2122;pny jest w wersji z  interfejsem szeregowym Modbus RTU oraz w wykonaniu przeznaczonym do komunikacji bezprzewodowej. Drugi wariant idealnie nadaje siÄ&#x2122; do szybkiego montaĹźu podczas modernizacji lub jako przenoĹ&#x203A;ne narzÄ&#x2122;dzie analizy.

Perspektywy Czujnik wibracji wsparty odpowiednim oprogramowaniem oraz kompletnÄ&#x2026; ofertÄ&#x2026; automatyki marki Turck jest doskonaĹ&#x201A;ym narzÄ&#x2122;dziem sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026;cym do analizy pracy krytycznych elementĂłw maszyn w zakresie wibracji i temperatury. Takie rozwiÄ&#x2026;zanie, zwiÄ&#x2122;kszajÄ&#x2026;ce moĹźliwoĹ&#x203A;ci kontroli nad parkiem maszynowym, doskonale wpisuje siÄ&#x2122; w filozofiÄ&#x2122; PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 i co najwaĹźniejsze â&#x20AC;&#x201C; przynosi uĹźytkownikom wymierne korzyĹ&#x203A;ci.

Podsumowanie Czujnik wibracji serii QM42 to bardzo skuteczne i w wielu aplikacjach niesk zbÄ&#x2122;dne narzÄ&#x2122;dzie do  realizacji prezb dykcyjnego utrzymania ruchu. DziÄ&#x2122;ki dy szeregowi danych, jakie udostÄ&#x2122;pnia sz czujnik, moĹźliwa jest skuteczna analiza cz zachowania diagnozowanego ukĹ&#x201A;adu. za W efekcie uĹźytkownik zwiÄ&#x2122;ksza dostÄ&#x2122;pW  noĹ&#x203A;Ä&#x2021; maszyn i maksymalizuje skuteczno noĹ&#x203A;Ä&#x2021; wykrywania oraz usuwania awarii. no Zastosowanie wersji bezprzewodowej Za czujnika QM42 jest dodatkowÄ&#x2026; zaletÄ&#x2026; cz dla modernizowanych ukĹ&#x201A;adĂłw. DziÄ&#x2122;ki dl komunikacji radiowej instalacja przeko bi biega bardzo szybko. Ponadto czujnik moĹźe sĹ&#x201A;uĹźyÄ&#x2021; jako przenoĹ&#x203A;ne narzÄ&#x2122;dzie m analizy. an TURCK Sp. z o.o. T   7 #- >>8 A8:?<` &    7 99 AA< A? @@ )! 99 AA< A? @> :   d 7 ---7 7

 7 5

R E K L A M A

C+  - "+   +  . 

 +   J  J -   B7

* J+ -  + +  - "+

- -+ " --+ /   ~ 

" 

5/2018


RYTRO 2018

Skamer-ACM â&#x20AC;&#x201C; Integrator 4.0 C - .+  ." -

 +KB   

-  B   )+    B

   B M J  B7 i ._  

   +K

- *   +

  - + J 

 - B +-7 &" 

  .   7 &  

    .  -     B M    B

+  J   +

- J +/_7 *  J -  K    

/-  7

, + "  

P

odstawÄ&#x2026; rozwoju Skamer-ACM jest innowacyjnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. Od 10 lat firma intensywnie dziaĹ&#x201A;a na rzecz poprawy efektywnoĹ&#x203A;ci energetycznej w zakĹ&#x201A;adach przemysĹ&#x201A;owych. Wpisuje siÄ&#x2122; to idealnie w politykÄ&#x2122; energetycznÄ&#x2026; Polski. DziÄ&#x2122;ki doĹ&#x203A;wiadczeniu zdobytemu przy wspĂłĹ&#x201A;pracy z  wieloma zakĹ&#x201A;adami przemysĹ&#x201A;owymi inĹźyniero-

86

wie spĂłĹ&#x201A;ki majÄ&#x2026; nie tylko wiedzÄ&#x2122; technicznÄ&#x2026;, ale znajÄ&#x2026; rĂłwnieĹź technologie produkcji wielu branĹź: paliwowo-energetycznej, chemicznej, metalurgicznej, mineralnej, spoĹźywczej, farmaceutycznej, drzewno-papierniczej itp. Taka wiedza w poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeniu z  automatykÄ&#x2026; daje przewagÄ&#x2122; nad konkurencjÄ&#x2026;.

IIoT przez pryzmat SCADA, MES i ERP Skamer-ACM dziaĹ&#x201A;a zgodnie z  najnowszymi trendami. W  ostatnich latach nastÄ&#x2026;piĹ&#x201A; bardzo dynamiczny rozwĂłj dziaĹ&#x201A;u programistycznego w firmie. Z roku na rok wzrasta liczba

P R O M O C J A

realizowanych projektĂłw inwestycyjnych obejmujÄ&#x2026;cych systemy SCADA. Ze wzglÄ&#x2122;du na rosnÄ&#x2026;cÄ&#x2026; Ĺ&#x203A;wiadomoĹ&#x203A;Ä&#x2021; efektywnego uĹźytkowania mediĂłw energetycznych oprogramowanie typu SCADA wykorzystywane jest gĹ&#x201A;Ăłwnie do tworzenia systemĂłw monitoringu mediĂłw energetycznych. Inwestorzy coraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej decydujÄ&#x2026; siÄ&#x2122; na systemy informatyczne MES, dziÄ&#x2122;ki ktĂłrym mogÄ&#x2026; analizowaÄ&#x2021; kluczowe parametry. Ĺ atwo moĹźna zlokalizowaÄ&#x2021; przyczynÄ&#x2122; przestojĂłw czy awarii oraz okreĹ&#x203A;liÄ&#x2021; przyczyny zdarzeĹ&#x201E; i na bieĹźÄ&#x2026;co reagowaÄ&#x2021; na niezgodnoĹ&#x203A;ci. System umoĹźliwia dokĹ&#x201A;adnÄ&#x2026; analizÄ&#x2122; kosztĂłw produkcji. Rejestruje wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; maszyn, przestoje, zatrzymania awaryjne. DziÄ&#x2122;ki MES moĹźna poznaÄ&#x2021; przyczyny przestojĂłw i wad produkowanych detali. Zastosowanie systemu ma na celu optymalizacjÄ&#x2122; procesu produkcji, poprawÄ&#x2122; jakoĹ&#x203A;ci, obniĹźenie kosztĂłw i wzrost parametru OEE. JesteĹ&#x203A;my obecnie Ĺ&#x203A;wiadkami czwartej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej. Za jej poczÄ&#x2026;tek moĹźna przyjÄ&#x2026;Ä&#x2021; 2011 r., kiedy termin Industry 4.0 zostaĹ&#x201A; po raz pierwszy uĹźyty podczas targĂłw w Hanowerze jako projekt strategii technik wysokich rzÄ&#x2026;du Niemiec, promujÄ&#x2026;cej AUTOMATYKA


RYTRO 2018 komputeryzacjÄ&#x2122; procesĂłw wytwĂłrczych. PrzemysĹ&#x201A;owy Internet Rzeczy wprowadziĹ&#x201A; nowÄ&#x2026; jakoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. Co waĹźne, technologie powiÄ&#x2026;zane z IIoT sÄ&#x2026; coraz taĹ&#x201E;sze i czÄ&#x2122;sto czas zwrotu inwestycji nie przekracza roku. W integracji urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; i  wdroĹźeniach systemĂłw typu SCADA, ERP, MES niezastÄ&#x2026;pione sÄ&#x2026; nowoczesne firmy integratorskie, ktĂłre z jednej strony znajÄ&#x2026; technologiÄ&#x2122;, a z drugiej majÄ&#x2026; szerokÄ&#x2026; wiedzÄ&#x2122; z zakresu systemĂłw sterowania. Czasami barierÄ&#x2026; sÄ&#x2026; protokoĹ&#x201A;y komunikacyjne i ich kompatybilnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;. Dlatego waĹźne jest, aby jedna firma czuwaĹ&#x201A;a nad realizacjÄ&#x2026; zadania od poczÄ&#x2026;tku do koĹ&#x201E;ca. OczywiĹ&#x203A;cie istnieje otwarta platforma komunikacyjna OPC, dziÄ&#x2122;ki ktĂłrej integracja urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; jest znacznie uĹ&#x201A;atwiona, ale producent urzÄ&#x2026;dzenia musi udostÄ&#x2122;pniaÄ&#x2021; serwer OPC.

PrzeĹ&#x201A;om w robotyce KolejnÄ&#x2026; dziedzinÄ&#x2026;, ktĂłra wpisuje siÄ&#x2122; w PrzemysĹ&#x201A; 4.0 jest robotyka â&#x20AC;&#x201C; naleĹźy odciÄ&#x2026;ĹźyÄ&#x2021; operatorĂłw systemĂłw i zredukowaÄ&#x2021; potencjalne interwencje. To rĂłwnieĹź odpowiedĹş na ewoluujÄ&#x2026;cy

w ostatnich latach rynek pracy i zmiany socjologiczne. Dodatkowo czynniki ekonomiczne czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej umoĹźliwiajÄ&#x2026; dziĹ&#x203A; zakĹ&#x201A;adom przemysĹ&#x201A;owym dokonywanie inwestycji w tym zakresie. Aktualnie tworzenie aplikacji sterowania to coraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej programowanie robotĂłw i ich komunikacji z istniejÄ&#x2026;cymi systemami. RoĹ&#x203A;nie rĂłwnieĹź rola robotĂłw wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cych, ktĂłre pracujÄ&#x2026; bez stref bezpieczeĹ&#x201E;stwa â&#x20AC;&#x201C; to rĂłwnieĹź bardzo szybko rozwijajÄ&#x2026;cy siÄ&#x2122; segment automatyki przemysĹ&#x201A;owej. Szacuje siÄ&#x2122; trzykrotny wzrost sprzedaĹźy kobotĂłw w porĂłwnaniu z robotami przemysĹ&#x201A;owymi. Na pewno jest to przeĹ&#x201A;om w zakresie wspĂłĹ&#x201A;pracy robotĂłw z  ludĹşmi, ktĂłry przekĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; na znacznie wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; produkcji.

â&#x2C6;&#x2019; prefabrykacja szaf sterowniczych i rozdzielni, â&#x2C6;&#x2019; sprzedaĹź elementĂłw automatyki, osprzÄ&#x2122;tu elektrycznego i armatury przemysĹ&#x201A;owej, â&#x2C6;&#x2019; katalog Automatyki (www.katalogautomatyki.pl), â&#x2C6;&#x2019; serwis gwarancyjny i pogwarancyjny, â&#x2C6;&#x2019; audyty bezpieczeĹ&#x201E;stwa, â&#x2C6;&#x2019; audyty przemysĹ&#x201A;owych sieci komunikacyjnych, â&#x2C6;&#x2019; audyty energetyczne, efektywnoĹ&#x203A;ci energetycznej i technologiczne, â&#x2C6;&#x2019; systemy wizualizacji i raportowania zuĹźycia mediĂłw energetycznych, â&#x2C6;&#x2019; systemy MES, â&#x2C6;&#x2019; robotyka. WiÄ&#x2122;cej informacji moĹźna znaleĹşÄ&#x2021; na stronie www.skamer.pl.

Kompleksowa oferta

, + "  

Oferta firmy Skamer-ACM jest stale rozbudowywana. Aktualnie w jej zakres wchodzÄ&#x2026;: â&#x2C6;&#x2019; projektowanie, programowanie, doradztwo techniczne, dostawy, montaĹź, rozruch, serwis instalacji pomiarĂłw i automatyki,

   

*>7&87'*    7 ,  N` <<~>@@ 5  7 A? >A `< N< A@@ )! >A `< N< A@> :  -d7

---77

 7 :$C

R E K L A M A

5/2018

87


RYTRO 2018

â&#x20AC;&#x17E;Cykl Ĺźyciaâ&#x20AC;? gazu SF6 Kompleksowa obsĹ&#x201A;uga aplikacji wykorzystujÄ&#x2026;cych heksafluorek siarki

W

aly

an

s

sin

ty

ce ai

te

n

88

M

Fot. 1. C

J   67 g    

--.  K >7 -+ -  = 

N7   +/  <7      6

A7   +/  87 "  6

`7 -+  67    -.  K

>7 B   N7  K  -  --

 <7 -+=- 

s is

Qua lity a

Start End

Evacuation of SF6

P ro

Evacuation

Co

Fill ing w

is lys na

na kaĹźdym etapie koncepcji wspomnianego cyklu. Do kontroli gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu SF6 (np. w  komorze rozdzielnicy izolowanej gazem) stosuje siÄ&#x2122; wskaĹşniki gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu. PrzykĹ&#x201A;adowy wskaĹşnik przedstawiono na fot. 2. UrzÄ&#x2026;dzenie mierzy ciĹ&#x203A;nienie gazu SF6, adaptujÄ&#x2026;c siÄ&#x2122; do faktycznego â&#x20AC;&#x17E;zachowania siÄ&#x2122;â&#x20AC;? gazu przez uwzglÄ&#x2122;dnienie wpĹ&#x201A;ywu temperatury na jego ciĹ&#x203A;nienie. W tym celu we wskaĹşnikach montuje siÄ&#x2122; elementy kompensujÄ&#x2026;ce wpĹ&#x201A;yw temperatury. Zasada pomiaru takiego wskaĹşnika gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu przedstawiona zostaĹ&#x201A;a na fot. 3.  W  celu monitorowania pracy komory wypeĹ&#x201A;nionej gazem i uzyskania zdalnej informacji zwrotnej (w postaci sygnaĹ&#x201A;u alarmowego) podczas spadku gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu SF6 poniĹźej okreĹ&#x203A;lonej wartoĹ&#x203A;ci moĹźna zastosowaÄ&#x2021; monitory gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu, czyli wskaĹşniki gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu z  elektrycznymi stykami przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;czajÄ&#x2026;cymi (fot. 4)  lub przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;czniki gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu bez wskazania bieĹźÄ&#x2026;cej wartoĹ&#x203A;ci (fot. 5). W  przypadku przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;cznikĂłw gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu, aby zapewniÄ&#x2021; dokĹ&#x201A;adnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; punktu przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;czania stosuje siÄ&#x2122; zabudowanÄ&#x2026; w przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;czniku, referencyjnÄ&#x2026; komorÄ&#x2122; wypeĹ&#x201A;nionÄ&#x2026; gazem SF6. MoĹźliwy jest takĹźe

ition monitoring ond d uri sc ng ou op inu nt

g nin io

SF 6 ith

Co mm iss

IKA rozpoczÄ&#x2122;Ĺ&#x201A;a dziaĹ&#x201A;alnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; od produkcji ciĹ&#x203A;nieniomierzy oraz termometrĂłw. W 1976 r., wykorzystujÄ&#x2026;c swoje kilkudziesiÄ&#x2122;cioletnie doĹ&#x203A;wiadczenie w produkcji tych urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, zaprezentowaĹ&#x201A;a pierwszy przyrzÄ&#x2026;d do pomiaru gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu SF6 z kompensacjÄ&#x2026; bimetalicznÄ&#x2026;, bÄ&#x2122;dÄ&#x2026;cy poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czeniem obu technologii â&#x20AC;&#x201C; pomiaru ciĹ&#x203A;nienia i  temperatury. Od tego momentu, przez rozwĂłj urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; oraz pozyskiwanie partnerĂłw strategicznych, rozpoczÄ&#x2026;Ĺ&#x201A; siÄ&#x2122; wieloletni proces uzupeĹ&#x201A;niania portfolio produktowego, ktĂłrego celem staĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; kompleksowa obsĹ&#x201A;uga klienta pracujÄ&#x2026;cego z gazem SF6, zgodnie z przyjÄ&#x2122;tÄ&#x2026; przez WIKA koncepcjÄ&#x2026; â&#x20AC;&#x17E;cyklu Ĺźyciaâ&#x20AC;? gazu SF6 (fot. 1). Ze wzglÄ&#x2122;dĂłw bezpieczeĹ&#x201E;stwa oraz z powodu negatywnego wpĹ&#x201A;ywu gazu na Ĺ&#x203A;rodowisko naturalne umiejÄ&#x2122;tna obsĹ&#x201A;uga gazu SF6 jest rĂłwnie istotna na kaĹźdym etapie i w Ĺ&#x203A;wietle przepisĂłw prawa powinna dokonywaÄ&#x2021; jej tylko przeszkolona kadra. UrzÄ&#x2026;dzenia WIKA pozwalajÄ&#x2026; na dokĹ&#x201A;adny jakoĹ&#x203A;ciowy i iloĹ&#x203A;ciowy pomiar oraz pewnÄ&#x2026; (szczelnÄ&#x2026;) obsĹ&#x201A;ugÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; izolowanych heksafluorkiem siarki

na

nc

go

f SF

6

e/s

er vi

ce

P R O M O C J A

q Gas

ua

li

ion at er

WIKA od ponad 40 lat rozwija ) .  -        " 

SF67 &"   >8  

 -  -  "  - K -B  "+KB

 .   K  

/-  7 #     -   )   -

#( $ -   --

 -   7 * - K 

- +K  . - +. K 

M.  +. Â&#x2122;  J Â&#x161;

 67  + 

J  J    ~ B    -+

 -   ~ 

"_ J -   

/ +/  6 -  +K .7 g 

   J  -   

  - K       -+

    . / 

  B +  --+K -    7

Fot. 2. #[  . /  6 ~ 

%0(`<

AUTOMATYKA


RYTRO 2018

Fot. WIKA

ciÄ&#x2026;gĹ&#x201A;y pomiar parametrĂłw gazu przy pomocy monitorĂłw gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazĂłw z elektrycznym sygnaĹ&#x201A;em wyjĹ&#x203A;ciowym lub przetwornikĂłw gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci gazu. W przypadku tych drugich za pomocÄ&#x2026; jednego przyrzÄ&#x2026;du moĹźliwy jest pomiar od jednego do czterech parametrĂłw gazu znajdujÄ&#x2026;cego siÄ&#x2122; w  komorze. UrzÄ&#x2026;dzenie GDHT-20  przedstawione na fot. 6 umoĹźliwia jednoczesny pomiar gÄ&#x2122;stoĹ&#x203A;ci, temperatury, wilgotnoĹ&#x203A;ci oraz ciĹ&#x203A;nienia, a dane przesyĹ&#x201A;ane sÄ&#x2026; za pomocÄ&#x2026; protokoĹ&#x201A;u Modbus. Wszystkie modele wykonane sÄ&#x2026; z bardzo odpornych na produkty dekompozycji gazu SF6 materiaĹ&#x201A;Ăłw, a ich obudowy sÄ&#x2026; hermetyczne. W hermetycznie zabudowanym ukĹ&#x201A;adzie pomiarowym brak negatywnego wpĹ&#x201A;ywu ciĹ&#x203A;nienia atmosferycznego na pomiar i nie wystÄ&#x2122;puje kondensacja wilgoci. W  celu okreĹ&#x203A;lenia kondycji urzÄ&#x2026;dzenia wypeĹ&#x201A;nionego heksafluorkiem siarki wykonuje siÄ&#x2122; rĂłwnieĹź analizÄ&#x2122; chemicznÄ&#x2026; gazu oraz szczelnoĹ&#x203A;ci urzÄ&#x2026;dzenia. PrzyrzÄ&#x2026;dy do jakoĹ&#x203A;ciowej analizy gazu SF6 oraz detektory wycieku WIKA rozwijaĹ&#x201A;a, wykorzystujÄ&#x2026;c doĹ&#x203A;wiadczenie dortmundzkiej firmy G.A.S,  ktĂłrej dziaĹ&#x201A; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; analizy gazu SF6 zostaĹ&#x201A; wĹ&#x201A;Ä&#x2026;czony w struktury WIKA w 2009 r.  Bardzo popularnym urzÄ&#x2026;dzeniem do pomiaru wycieku gazu SF6 jest rÄ&#x2122;czny detektor gazu GIR-10 wykorzystujÄ&#x2026;cy niedyspersyjnÄ&#x2026; absorbcjÄ&#x2122; w podczerwieni â&#x20AC;&#x201C; NDIR (fot. 7). Pomiar oparty jest na  prawie Lamberta-Beera,  zgodnie z  ktĂłrym absorpcja promieniowania jest wprost proporcjonalna do stÄ&#x2122;Ĺźenia i gruboĹ&#x203A;ci warstwy gazu, przez ktĂłry przechodzi promieniowanie. Zasada pomiaru zostaĹ&#x201A;a przedstawiona na fot. 8. 

' 

p

p 6 

-%# ]

> "  # " # 

20°C

+ " #

20°C

+ " #

Fot 3. g   . /  ` -[   . /   +K   

Fot. 4.   . /    

K+K ~ 

%0:>@@

Fot. 5. *K 

. / 

~ 

%0:'

Fot. 6. * - 

. /    

 /    -  /

 ~ 

%0b5:N@

Fot. 7. 0      

 B  -  ~ 

%(,:>@

Ĺ atwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; obsĹ&#x201A;ugi i porÄ&#x2122;cznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; to bardzo waĹźne cechy urzÄ&#x2026;dzenia GIR-10. Operator moĹźe przenosiÄ&#x2021; urzÄ&#x2026;dzenie na  pasie zawieszonym na  ramieniu, a pomiar dokonywany jest za pomocÄ&#x2026; tzw. pistoletu, co umoĹźliwia Ĺ&#x201A;atwy dostÄ&#x2122;p do  komory wypeĹ&#x201A;nionej SF6.

ZarĂłwno urzÄ&#x2026;dzenie na ramiÄ&#x2122;, jak i pistolet wyposaĹźone sÄ&#x2026; w czytelny wyĹ&#x203A;wietlacz i diody wskazujÄ&#x2026;ce poziom stÄ&#x2122;Ĺźenia gazu (fot. 7 i 9). W zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od  wersji GIR-10  wysyĹ&#x201A;a sygnaĹ&#x201A;, gdy przekroczone zostaje okreĹ&#x203A;lone stÄ&#x2122;Ĺźenie.

Fot. 8. g            B  -  ~ 

%(,:>@

5/2018

89


RYTRO 2018

Fot. 9. &" K  %(,:>@

Fot. 10. *+    +/ 

SF6 ~ 

%$>>

Do jakoĹ&#x203A;ciowego egzaminowania heksafluorku siarki WIKA oferuje precyzyjny analizator jakoĹ&#x203A;ci gazu SF6 model GA11 (fot. 10), ktĂłry moĹźe mierzyÄ&#x2021; nawet do  siedmiu parametrĂłw testowanej mieszanki. Do cech wyróşniajÄ&#x2026;cych urzÄ&#x2026;dzenie zaliczyÄ&#x2021; naleĹźy kompaktowÄ&#x2026;, lekkÄ&#x2026; i przenoĹ&#x203A;nÄ&#x2026; konstrukcjÄ&#x2122; zamkniÄ&#x2122;tÄ&#x2026; w przenoĹ&#x203A;nej

walizce, zasilanie bateryjne, duĹźÄ&#x2026; dokĹ&#x201A;adnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, wysokÄ&#x2026; rozdzielczoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; wymiany sensora w technologii plug&play oraz rozbudowy urzÄ&#x2026;dzenia o dodatkowe sensory, a takĹźe elastyczne zarzÄ&#x2026;dzanie danymi (USB, LAN, pamiÄ&#x2122;Ä&#x2021; wewnÄ&#x2122;trzna). W zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od potrzeb klienta sensor SF6 moĹźe byÄ&#x2021; kalibrowany dla jednej lub obu mieszanek gazu: SF6/N2 lub SF6/CF4. W przypadku, gdy sensor jest skalibrowany dla obu mieszanek gazu uĹźytkownik zmienia rodzaj kalibracji w oprogramowaniu urzÄ&#x2026;dzenia. GA11 moĹźna takĹźe skalibrowaÄ&#x2021; do pomiaru stÄ&#x2122;Ĺźenia gazu G3. Podstawowa konfiguracja GA11 zawiera sensor do pomiaru wilgotnoĹ&#x203A;ci oraz czujnik stÄ&#x2122;Ĺźenia gazu. Pomiar stÄ&#x2122;Ĺźenia gazu SF6 wykorzystuje zjawisko róşnej prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci rozchodzenia siÄ&#x2122; dĹşwiÄ&#x2122;ku w  mieszaninach gazowych. PrÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;Ä&#x2021; rozchodzenia siÄ&#x2122; dĹşwiÄ&#x2122;ku w powietrzu to w przybliĹźeniu 330 m/s, podczas gdy w gazie SF6 dĹşwiÄ&#x2122;k rozchodzi siÄ&#x2122; z prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; okoĹ&#x201A;o 130 m/s. Zmierzona prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;Ä&#x2021; dĹşwiÄ&#x2122;ku jest kompensowana temperaturowo i przy pomocy mikrokontrolera zamieniana na wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; stÄ&#x2122;Ĺźenia gazu. WilgotnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; w urzÄ&#x2026;dzeniu GA11 mierzona jest przy pomocy pojemnoĹ&#x203A;ciowego czujnika wilgotnoĹ&#x203A;ci, ktĂłry budowÄ&#x2026; przypomina kondensator. Warstwa wewnÄ&#x2122;trzna czujnika wykonana jest z higroskopijnego materiaĹ&#x201A;u nieprzewodzÄ&#x2026;cego, podczas gdy warstwy zewnÄ&#x2122;trze wykonane sÄ&#x2026; z przewodnika. Zmiana staĹ&#x201A;ej dielektrycznej materiaĹ&#x201A;u higroskopijnego jest proporcjonalna

Fot. 11. *-   - -  - -   %$>>

90

do wilgotnoĹ&#x203A;ci wzglÄ&#x2122;dnej w otoczeniu czujnika. NajczÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej wybieranymi sensorami dodatkowymi sÄ&#x2026; czujniki mierzÄ&#x2026;ce stÄ&#x2122;Ĺźenie objÄ&#x2122;toĹ&#x203A;ciowe (w ppmv) SO2 oraz HF. Do  mierzenia stÄ&#x2122;Ĺźenia tych zwiÄ&#x2026;zkĂłw chemicznych wykorzystywany jest sensor elektrochemiczny. DziaĹ&#x201A;a on  na  zasadzie pochĹ&#x201A;aniania czÄ&#x2026;stek gazu przez warstwÄ&#x2122; elektrolitu. PojemnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; elektrolitu zmienia siÄ&#x2122; wraz ze  zmianÄ&#x2026; liczby czÄ&#x2026;stek badanego zwiÄ&#x2026;zku w elektrolicie. Zmiana pojemnoĹ&#x203A;ci, z wykorzystaniem narzÄ&#x2122;dzi oceny sygnaĹ&#x201A;u elektronicznego, jest konwertowana na wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; stÄ&#x2122;Ĺźenia substancji. Dla dokĹ&#x201A;adnego pomiaru spodziewanych wartoĹ&#x203A;ci produktu dekompozycji gazu SF6, jakim jest dwutlenek siarki, sensory SO2 wystÄ&#x2122;pujÄ&#x2026; w róşnych zakresach pomiarowych: od 0â&#x20AC;&#x201C;10 ppm do 0â&#x20AC;&#x201C;500 ppm. Sensor HF dostÄ&#x2122;pny jest w  zakresie pomiarowym 0â&#x20AC;&#x201C;10  ppmv. Dodatkowe porty umoĹźliwiajÄ&#x2026; Ĺ&#x201A;atwy montaĹź towarzyszÄ&#x2026;cych sensorĂłw. DostÄ&#x2122;pne sÄ&#x2026; sensory mierzÄ&#x2026;ce stÄ&#x2122;Ĺźenie takich substancji jak siarkowodĂłr (H2S) czy tlenek wÄ&#x2122;gla (CO). GA11 moĹźna uruchomiÄ&#x2021; jednym przyciskiem, a pierwsze wyniki pomiaru mogÄ&#x2026; byÄ&#x2021; widoczne na  ekranie dotykowym juĹź po  okoĹ&#x201A;o siedmiu minutach od chwili gotowoĹ&#x203A;ci systemu do pracy. Wyniki sÄ&#x2026; automatycznie porĂłwnywane z ustawionym progiem dla zanieczyszczonego lub zdatnego do ponownego uĹźycia gazu SF6 (CIGRE B3.02.01, IEC albo z zgodnie z wprowadzonymi przez uĹźytkownika danymi). Odpowiednio wyĹ&#x203A;wietlajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; symbole OK lub Not-OK (fot. 11). W pamiÄ&#x2122;ci wewnÄ&#x2122;trznej urzÄ&#x2026;dzenia moĹźe byÄ&#x2021; przechowywanych do  piÄ&#x2122;ciuset wynikĂłw pomiaru, ktĂłre moĹźna bezpoĹ&#x203A;rednio transferowaÄ&#x2021; na zewnÄ&#x2026;trz za pomocÄ&#x2026; portu USB. Oprogramowanie â&#x20AC;&#x17E;SF6-Q â&#x20AC;&#x201C; PrzeglÄ&#x2026;darka pomiarĂłw analizatoraâ&#x20AC;? zawiera darmowÄ&#x2026; funkcjÄ&#x2122; eksportu danych do pliku PDF lub formatu CSV, co umoĹźliwia import danych do programu Microsoft Excel lub innych programĂłw kalkulacyjnych i programĂłw zarzÄ&#x2026;dzajÄ&#x2026;cych bazami danych. W zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od potrzeby testowany gaz po analizie moĹźe byÄ&#x2021; wpompowany bezpoĹ&#x203A;rednio do  zbiornika, z  ktĂłrego zostaĹ&#x201A; pobrany, innego zewnÄ&#x2122;trznego zbiornika lub do zewnÄ&#x2122;trznej torby GA45 do tymczasowego przechowywania gazu SF6 (fot. 12). AUTOMATYKA


RYTRO 2018

Fot. WIKA

Fot. 12. 5"  -

B--   6 ~ 

%$A8

OstatniÄ&#x2026; grupÄ&#x2026; urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; do obsĹ&#x201A;ugi gazu SF6 w portfolio WIKA sÄ&#x2026; urzÄ&#x2026;dzenia do napeĹ&#x201A;niania oraz ewakuacji â&#x20AC;&#x201C; pompy ewakuacji powietrza i azotu, zestawy do napeĹ&#x201A;niania i ewakuacji gazu SF6, oraz akcesoria mechaniczne, takie jak szybkozĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza, wÄ&#x2122;Ĺźe oraz przyĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza. Flagowym urzÄ&#x2026;dzeniem w tej grupie jest model GPU-2000, ktĂłry umoĹźliwia wykonanie kilku procesĂłw przy uĹźyciu jednego urzÄ&#x2026;dzenia, z  zachowaniem wysokiego stopnia bezpieczeĹ&#x201E;stwa oraz Ĺ&#x201A;atwoĹ&#x203A;ci obsĹ&#x201A;ugi. GPU-2000 (fot. 13) wyposaĹźony jest w bezolejowy kompresor i bezolejowÄ&#x2026; pompÄ&#x2122; próşniowÄ&#x2026; do gazu SF6 (zapobiega zanieczyszczeniu gazu), pompÄ&#x2122; próşniowÄ&#x2026; do powietrza oraz zbiornik na gaz. CaĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; zamontowana jest na mobilnym wĂłzku. UĹźywajÄ&#x2026;c 10â&#x20AC;? dotykowego panelu kontrolnego, moĹźna przygotowaÄ&#x2021; komorÄ&#x2122; (ewakuacja powietrza/azotu) do napeĹ&#x201A;nienia gazem SF6, napeĹ&#x201A;niÄ&#x2021; oraz ewakuowaÄ&#x2021; gaz z komory. MoĹźliwe tryby pracy zostaĹ&#x201A;y przedstawione na fot. 14. Aby zapewniÄ&#x2021; bezpiecznÄ&#x2026; obsĹ&#x201A;ugÄ&#x2122; urzÄ&#x2026;dzenia, WIKA wyposaĹźyĹ&#x201A;a GPU-2000 w system bezpieczeĹ&#x201E;stwa bazujÄ&#x2026;cy na elementach SIL 2. System bezpieczeĹ&#x201E;stwa zapobiega wprowadzeniu GPU w szkodliwe/ niebezpieczne warunki pracy. Komponenty SIL 2, do ktĂłrych siÄ&#x2122; odnosimy, to  czujnik ciĹ&#x203A;nienia, waga zbiornika na gaz SF6 oraz detektor wycieku gazu oparty na technologii podczerwieni. Ten ostatni system wykrywa wyciek w zakresie pomiarowym 0â&#x20AC;&#x201C;2000 ppmv i kiedy w miejscu pracy limit wycieku zostaje przekroczony detektor automatycznie przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza system w  tryb bezpieczny oraz sygnalizuje alarm operatorowi urzÄ&#x2026;dzenia. 5/2018

Fot. 13. 

%*]:N@@@  <@@: - "     "  6 X  - 

         -+Z

Fot. 14. 

%*]:N@@@ ~ J - " 

WIKA zwraca takĹźe szczegĂłlnÄ&#x2026; uwagÄ&#x2122; na kwestie bezpieczeĹ&#x201E;stwa zwiÄ&#x2026;zane z przepeĹ&#x201A;nieniem zbiornika magazynujÄ&#x2026;cego gaz SF6. W teorii zbiornik na gaz moĹźe byÄ&#x2021; napeĹ&#x201A;niony aş po krawÄ&#x2122;dĹş w  okreĹ&#x203A;lonej i  staĹ&#x201A;ej temperaturze. W praktyce ma to jednak rzadkie zastosowanie. Wzrost temperatury gazu moĹźe prowadziÄ&#x2021; do powaĹźnych konsekwencji, np. gdy zbiornik z  gazem naraĹźony jest na ekspozycjÄ&#x2122; promieni sĹ&#x201A;onecznych. CiĹ&#x203A;nienie gazu w takim zbiorniku wzrasta i  gaz moĹźe uciec przez zawĂłr bezpieczeĹ&#x201E;stwa. W  celu zredukowania moĹźliwoĹ&#x203A;ci wycieku gazu przez zawĂłr bezpieczeĹ&#x201E;stwa napeĹ&#x201A;nianie zbiornika zatrzymuje siÄ&#x2122; poniĹźej wartoĹ&#x203A;ci 0,8 kg/l okreĹ&#x203A;lonego przez normÄ&#x2122; IEC 6227-4. Tak dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;ca funkcja bezpieczeĹ&#x201E;stwa pozwala na uĹźytkowanie GPU-2000 w szerszym niĹź zazwyczaj zakresie temperatury otoczenia â&#x20AC;&#x201C; praca do 40 °C, a przecho-

wywanie do 60 °C. DziÄ&#x2122;ki zastosowaniu specjalnych filtrĂłw oraz wÄ&#x2122;Ĺźy system bezpieczeĹ&#x201E;stwa GPU-2000 nie ma wpĹ&#x201A;ywu na szybkoĹ&#x203A;Ä&#x2021; ewakuacji i napeĹ&#x201A;niania. UrzÄ&#x2026;dzenie zostaĹ&#x201A;o zaprojektowane w  taki sposĂłb, aby maksymalnie wydĹ&#x201A;uĹźyÄ&#x2021; czas miÄ&#x2122;dzy koniecznymi przeglÄ&#x2026;dami serwisowymi â&#x20AC;&#x201C; przykĹ&#x201A;adowo konserwacja kompresora gazu SF6 przewidziana jest co 2500 godzin pracy. GPU-2000 jest mobilnym urzÄ&#x2026;dzeniem realizujÄ&#x2026;cym kilka zadaĹ&#x201E;. W ofercie WIKA dostÄ&#x2122;pne sÄ&#x2026; rĂłwnieĹź urzÄ&#x2026;dzenia speĹ&#x201A;niajÄ&#x2026;ce pojedyncze funkcje, tak wiÄ&#x2122;c klient â&#x20AC;&#x201C; w zaleĹźnoĹ&#x203A;ci od zadaĹ&#x201E;, jakie chce wykonywaÄ&#x2021; â&#x20AC;&#x201C; moĹźe zdecydowaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; na zakup jedynie kompresora SF6, samej pompy próşniowej lub wagi. 6;>7,(=*>7*    :  )d-   7

---7-   7

91


RYTRO 2018

NowoĹ&#x203A;ci w ofercie

napÄ&#x2122;dowej firmy Danfoss Falowniki VLT i VACON, mobilna aplikacja MyDrive Connect,  J   -  -nik ruchu IMC to tylko niektĂłre  +  "   ) 

/-  -

 -    - K B   

JB "J -B7

A

plikacja mobilna MyDrive Connect, dostÄ&#x2122;pna dla systemĂłw iOS oraz Android, sĹ&#x201A;uĹźy do uruchamiania i  serwisowania napÄ&#x2122;dĂłw VLT HVAC, VLT AQUA oraz VLT AutomationDrive przy uĹźyciu Ĺ&#x201A;atwego poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia za pomocÄ&#x2026; wstÄ&#x2122;pnie zdefiniowanego uwierzytelniania â&#x20AC;&#x201C; poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia indywidualnego opartego na Wi-Fi (IEE 802.11).

MyDrive Connect â&#x20AC;&#x201C; szybkie uruchomienie napÄ&#x2122;du VLT Konfiguracja napÄ&#x2122;du nigdy dotÄ&#x2026;d nie byĹ&#x201A;a tak wygodna â&#x20AC;&#x201C; wystarczy siÄ&#x2122; podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czyÄ&#x2021;. Bezprzewodowy panel zastÄ&#x2122;puje klasyczny panel LCP. Nie jest wymagane podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie przez kabel lub adapter RS-485. Znika wiÄ&#x2122;c koniecznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; ciÄ&#x2026;gĹ&#x201A;ego prze92

P R O M O C J A

Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czania siÄ&#x2122; miÄ&#x2122;dzy urzÄ&#x2026;dzeniem a aplikacjÄ&#x2026; â&#x20AC;&#x201C; obecnie wszystkie funkcje sÄ&#x2026; w zasiÄ&#x2122;gu rÄ&#x2122;ki. Nie trzeba teĹź byÄ&#x2021; bezpoĹ&#x203A;rednio przy przetwornicy â&#x20AC;&#x201C; moĹźna korygowaÄ&#x2021; nastawy, obserwujÄ&#x2026;c pracÄ&#x2122; instalacji. Szybka i Ĺ&#x201A;atwa konfiguracja, bezpieczne poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie, wysoka wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i bogaty interfejs uĹźytkownika, a takĹźe kompatybilnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; z tradycyjnym LCP i  bardziej rozbudowane wsparcie dla uĹźytkownika â&#x20AC;&#x201C; to tylko niektĂłre zalety aplikacji mobilnej MyDrive Connect. Intuicyjne widgety graficzne, wykresy aktualizowane w  czasie rzeczywistym do  staĹ&#x201A;ego monitorowania oraz przyjazne dla uĹźytkownika funkcje zwiÄ&#x2122;kszajÄ&#x2026; uĹźytecznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; systemu. WĹ&#x203A;rĂłd innych korzyĹ&#x203A;ci sÄ&#x2026;: szybkie wyszukiwanie parametrĂłw po ich indeksie, kopioAUTOMATYKA


RYTRO 2018 wanie parametrĂłw do telefonu lub wewnÄ&#x2122;trznej pamiÄ&#x2122;ci LCP 103, bezpieczne poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie bezprzewodowe AES (Advanced Encryption Standard), specjalny parametr pozwalajÄ&#x2026;cy na ustawienie zachowania urzÄ&#x2026;dzenia w przypadku utraty poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenia lub awarii aplikacji (a  takĹźe umoĹźliwiajÄ&#x2026;cy odzyskiwanie ustawieĹ&#x201E; po  przywrĂłceniu sygnaĹ&#x201A;u, obsĹ&#x201A;uga wielu jÄ&#x2122;zykĂłw oraz tryb symulacji.

 7 0)

Zintegrowany sterownik ruchu IMC Optymalizacja wydajnoĹ&#x203A;ci wymaga zastosowania w urzÄ&#x2026;dzeniach pracujÄ&#x2026;cych we wszystkich sektorach przemysĹ&#x201A;u precyzyjnego pozycjonowania oraz synchronizacji. Do takich urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; zaliczajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; m.in. stoĹ&#x201A;y obrotowe, maszyny pakujÄ&#x2026;ce, maszyny etykietujÄ&#x2026;ce, przenoĹ&#x203A;niki, wytĹ&#x201A;aczarki i paletyzatory. Do tej pory operacje pozycjonowania i synchronizacji odbywaĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; z  wykorzystaniem serwomechani-

zmĂłw. Jednak taki sprzÄ&#x2122;t jest drogi, a oddanie go  do  eksploatacji jest trudne i wymaga zastosowania dodatkowego okablowania. Ponadto serwomechanizmy nie wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026; z  otwartymi ukĹ&#x201A;adami sterowania, dlatego wspĂłĹ&#x201A;czynnik awarii jest

wysoki. Firma Danfoss Drives opracowaĹ&#x201A;a innowacyjnÄ&#x2026; alternatywÄ&#x2122; dla sterowania serwo. Zintegrowany sterownik ruchu IMC umoĹźliwia przetwornicy ACÂ wykonywanie bardzo precyzyjnego pozycjonowania oraz synchronizacji, bez koniecznoĹ&#x203A;ci R E K L A M A

wyboru

My robimy to inaczej, wspieramy CiÄ&#x2122; na kaĹźdym kroku. JesteĹ&#x203A;my w 100% skoncentrowani na rozwoju, produkcji i dostarczaniu najlepszych przetwornic czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci. Decydujesz wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;nie o sprzÄ&#x2122;cie do swojej aplikacji? Oferujemy wolnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; wyboru dowolnej technologii silnikowej. Nasze marki VLTÂŽ i VACONÂŽ to najbardziej innowacyjna oferta produktowa.

www.danfoss.pl/napedy


stosowania dodatkowych moduĹ&#x201A;Ăłw lub sprzÄ&#x2122;tu. MoĹźliwa jest konfiguracja IMC za pomocÄ&#x2026; oprogramowania VLT AutomationDrive FC 302. IMC gwarantuje zintegrowanÄ&#x2026; kontrolÄ&#x2122; ruchu dla pozycjonowania (absolutnego/relatywnego, homingu, touch probe), synchronizacji pozycji oraz trybĂłw liniowego i rotacyjnego. Ponadto wspĂłĹ&#x201A;pracuje ze wszystkimi technologiami silnikĂłw konwencjonalnych i sterowaniem w ukĹ&#x201A;adzie zamkniÄ&#x2122;tym i otwartym, a takĹźe zapewnia bezczujnikowe ustawianie dziÄ&#x2122;ki wykrywaniu momentu obrotowego. Przetwornice dostosowywane sÄ&#x2026; do urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; przez proste ustawienie parametrĂłw. Oznacza to, Ĺźe  nie jest wymagana wiedza z  zakresu technologii serwomechanizmĂłw ani znajomoĹ&#x203A;Ä&#x2021; jÄ&#x2122;zykĂłw programowania. PoniewaĹź nie ma  potrzeby stosowania enkodera ani dodatkowych kabli, inĹźynieria, instalacja oraz uruchomienie trwajÄ&#x2026; krĂłcej i  sÄ&#x2026;  mniej kosztowne.

Falowniki Danfoss VLT i VACON w ukĹ&#x201A;adach wind i dĹşwigĂłw Danfoss Drives jest wiodÄ&#x2026;cym dostawcÄ&#x2026; przetwornic AC dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cych w  sprzÄ&#x2122;cie dĹşwigowym, moduĹ&#x201A;ach

94

przesuwu poprzecznego i wzdĹ&#x201A;uĹźnego suwnic, urzÄ&#x2026;dzeniach pomocniczych obrotu oraz sterowania w nastÄ&#x2122;pujÄ&#x2026;cych typach dĹşwigĂłw: â&#x2C6;&#x2019; Ĺźurawie wieĹźowe na budowach, â&#x2C6;&#x2019; dĹşwigi portowe do przenoszenia kontenerĂłw, â&#x2C6;&#x2019; suwnice pracujÄ&#x2026;ce w wielu dziedzinach przemysĹ&#x201A;u, â&#x2C6;&#x2019; dĹşwigi morskie i przybrzeĹźne, â&#x2C6;&#x2019; wciÄ&#x2026;garki Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuchowe. Firma Danfoss dostarcza takĹźe napÄ&#x2122;dy do wind, schodĂłw ruchomych itp. Produkty â&#x20AC;&#x201C; zarĂłwno VLT, jak i VACON â&#x20AC;&#x201C; zapewniajÄ&#x2026; Ĺ&#x201A;atwÄ&#x2026; kontrolÄ&#x2122; prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci i zoptymalizowanÄ&#x2026; wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; sprzÄ&#x2122;tu np. w  budynkach komercyjnych oraz m i e s z ka n i o w y c h , oĹ&#x203A;rodkach narciarskich i  na  terenach przemysĹ&#x201A;owych na caĹ&#x201A;ym Ĺ&#x203A;wiecie. DziÄ&#x2122;ki tym rozwiÄ&#x2026;zaniom zyskuje siÄ&#x2122; wiele korzyĹ&#x203A;ci w zakresie jazdy ukĹ&#x201A;adĂłw windowych i  systemĂłw podnoszenia. NaleĹźÄ&#x2026; do nich: â&#x2C6;&#x2019; zwiÄ&#x2122;kszony komfort jazdy dziÄ&#x2122;ki pĹ&#x201A;ynnej kontroli hamowania oraz duĹźej dokĹ&#x201A;adnoĹ&#x203A;ci sterowania prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026;, â&#x2C6;&#x2019; zwiÄ&#x2122;kszona wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; energetyczna

dotyczÄ&#x2026;ca ogĂłlnego zuĹźycia energii w trybie czuwania, jak rĂłwnieĹź jej regeneracji i zwracania do sieci, â&#x2C6;&#x2019; redukcja haĹ&#x201A;asu dziÄ&#x2122;ki cichej pracy silnikĂłw przy wysokiej czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;ci przeĹ&#x201A;Ä&#x2026;czania oraz wentylatorom z funkcjÄ&#x2026; regulacji prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci, â&#x2C6;&#x2019; moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; sterowania pracÄ&#x2026; róşnych typĂłw silnikĂłw, w tym silnikĂłw z magnesami trwaĹ&#x201A;ymi, wielosegmentowych, indukcyjnych oraz synchronicznych reluktancyjnych, â&#x2C6;&#x2019; szerokie moĹźliwoĹ&#x203A;ci w  zakresie podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czania i obsĹ&#x201A;ugi wielu interfejsĂłw sterowania oraz sprzÄ&#x2122;ĹźeĹ&#x201E; zwrotnych, â&#x2C6;&#x2019; kompatybilnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; EMC oraz funkcje zwiÄ&#x2026;zane z bezpieczeĹ&#x201E;stwem, ktĂłre zwiÄ&#x2122;kszajÄ&#x2026; niezawodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i bezpieczeĹ&#x201E;stwo pracy sprzÄ&#x2122;tu. Danfoss Drives dostarcza rĂłwnieĹź spersonalizowane rozwiÄ&#x2026;zania sprzÄ&#x2122;towe oraz oprogramowania, ktĂłre umoĹźliwiajÄ&#x2026; bezproblemowÄ&#x2026; integracjÄ&#x2122; i zapewniajÄ&#x2026; szerokÄ&#x2026; gamÄ&#x2122; funkcji optymalizujÄ&#x2026;cych system.

DANFOSS POLAND Sp. z o.o.  7 CB- 8 @8:?N8 %  -   7 NN 988 @` `? )! NN 988 @9 @> ---7)7 = 

AUTOMATYKA

 7 0)

RYTRO 2018


RYTRO 2018

DziaĹ&#x201A;ania Emerson

na róşnych polach

*K   2

 .+K >?;@ 7 #  K 

>N8    / 2

   . "  -+

B  B  -/ 7 # *  M "

+   N8

    -  J     

   7 2    -  + 

8@@ "7

W

 Warszawie Emerson Automation Solutions ma swoje europejskie centrum eksperckie dla przemysĹ&#x201A;u energetycznego oraz europejskie centrum szkoleniowe. Firma ma teĹź odziaĹ&#x201A;y poza WarszawÄ&#x2026;. W  Ĺ odzi zlokalizowana jest fabryka komponentĂłw ukĹ&#x201A;adĂłw automatyki pneumatycznej, natomiast w Katowicach znajdujÄ&#x2026; siÄ&#x2122; regionalne centra serwisowe i szkoleniowe.

Technologia PlantWeb Warszawskie centrum badawczo-rozwojowe modelowania procesĂłw technologicznych to oĹ&#x203A;rodek, gdzie tworzone jest stosowane na  caĹ&#x201A;ym Ĺ&#x203A;wiecie oprogramowanie symulacyjne

96

P R O M O C J A

oraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci informatyczne technologii PlantWeb. Koncepcja PlantWeb wprowadzona zostaĹ&#x201A;a na rynek 20 lat temu jako pierwsza na Ĺ&#x203A;wiecie architektura cyfrowego zakĹ&#x201A;adu produkcyjnego. W ostatnich latach byĹ&#x201A;a rozbudowywana o  prosty, bezpieczny oraz obejmujÄ&#x2026;cy caĹ&#x201A;e przedsiÄ&#x2122;biorstwa dostÄ&#x2122;p do  danych i  analiz, umoĹźliwiajÄ&#x2026;c w  ten sposĂłb zakĹ&#x201A;adom produkcyjnym osiÄ&#x2026;gniÄ&#x2122;cie lepszych parametrĂłw produkcyjnych. Jest to szczegĂłlnie istotne dla energochĹ&#x201A;onnych gaĹ&#x201A;Ä&#x2122;zi przemysĹ&#x201A;u, ktĂłre dziÄ&#x2122;ki technologii PlantWeb mogÄ&#x2026; podnieĹ&#x203A;Ä&#x2021; bezpieczeĹ&#x201E;stwo produkcji, poprawiÄ&#x2021; jej niezawodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; czy zoptymalizowaÄ&#x2021; zuĹźycie energii i zasobĂłw materiaĹ&#x201A;owych. AUTOMATYKA


RYTRO 2018 jÄ&#x2026;cych. Z koĹ&#x201E;cem wrzeĹ&#x203A;nia podmiot prawny Valves & Controls zmieniĹ&#x201A; nazwÄ&#x2122; na Emerson Automation Solutions Final Control Polska Sp. z o.o.  DysponujÄ&#x2026;c know-how wielu wchĹ&#x201A;oniÄ&#x2122;tych renomowanych firm, Emerson jest w  stanie prezentowaÄ&#x2021; bardzo bogatÄ&#x2026; ofertÄ&#x2122;, zaspokajajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; potrzeby najbardziej wymagajÄ&#x2026;cych przemysĹ&#x201A;owych podmiotĂłw. Na  flagowÄ&#x2026; ofertÄ&#x2122; Emerson Process Management skĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122;: â&#x20AC;&#x2019; PlantWeb â&#x20AC;&#x201C; cyfrowa architektura zakĹ&#x201A;adu â&#x20AC;&#x201C; architektura sieciowa Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czÄ&#x2026;ca w jednÄ&#x2026; caĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; urzÄ&#x2026;dzenia automatyki caĹ&#x201A;ego zakĹ&#x201A;adu, dajÄ&#x2026;ca jego obraz w czasie rzeczywistym, co  uĹ&#x201A;atwi wspomaganie decyzji i osiÄ&#x2026;ganie lepszych wynikĂłw; â&#x20AC;&#x2019; systemy zarzÄ&#x2026;dzania zasobami produkcyjnymi â&#x20AC;&#x201C; systemy sterowania procesami produkcyjnymi umoĹźliwiajÄ&#x2026;ce poprawÄ&#x2122; wydajnoĹ&#x203A;ci, bezpieczeĹ&#x201E;stwa i niezawodnoĹ&#x203A;ci; â&#x20AC;&#x2019; zawory i regulatory â&#x20AC;&#x201C; regulacyjne, odcinajÄ&#x2026;ce, bezpieczeĹ&#x201E;stwa, siĹ&#x201A;owniki (rĂłwnieĹź wykonania dla przemysĹ&#x201A;u jÄ&#x2026;drowego), aparatura zaworowa i oprogramowanie diagnostyczne â&#x20AC;&#x201C; prawidĹ&#x201A;owo dopasowane urzÄ&#x2026;dzenia sterujÄ&#x2026;ce zapewniajÄ&#x2026;ce wysokÄ&#x2026; dokĹ&#x201A;adnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, niezawodnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i wydajnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; procesĂłw produkcyjnych; â&#x20AC;&#x2019; rozwiÄ&#x2026;zania przemysĹ&#x201A;owe â&#x20AC;&#x201C; usĹ&#x201A;ugi z zakresu automatyki procesowej oraz zarzÄ&#x2026;dzania zasobami produkcyjnymi i projektami;

â&#x20AC;&#x2019; pomiary i analityka â&#x20AC;&#x201C; precyzyjna aparatura do  pomiarĂłw, w  tym ciĹ&#x203A;nienia, poziomu, temperatury i przepĹ&#x201A;ywu lub skĹ&#x201A;adu gazĂłw i cieczy; przewodowe i bezprzewodowe ukĹ&#x201A;ady pomiarowe; kompleksowe rozwiÄ&#x2026;zania z zakresu analityki mokrej i gazowej â&#x20AC;&#x201C; opracowanie aplikacji, wykonanie projektu, montaĹź na obiekcie, uruchomienie, szkolenie oraz peĹ&#x201A;na dokumentacja projektowa; â&#x20AC;&#x2019; usĹ&#x201A;ugi projektowe â&#x20AC;&#x201C; utrzymanie ruchu, doradztwo techniczne, projekty wykonane â&#x20AC;&#x17E;pod kluczâ&#x20AC;?; â&#x20AC;&#x2019; szkolenia i serwis â&#x20AC;&#x201C; szkolenia w zakresie aparatury pomiarowej, zaworĂłw i systemĂłw sterowania oraz narzÄ&#x2122;dzi softwarowych, serwis gwarancyjny i pogwarancyjny na terenie caĹ&#x201A;ego kraju. Oferowane urzÄ&#x2026;dzenia wyposaĹźone sÄ&#x2026;  w  funkcje diagnostyczne i  komunikacjÄ&#x2122; cyfrowÄ&#x2026; w standardzie HART i  FOUNDATION Fieldbus. Emerson Process Management posiada certyfikaty ISO 9001 i 14001 oraz OSHAS 18001.

EMERSON PROCESS MANAGEMENT Sp. z o.o.  7  - N @N:`9? #-  7 NN A8? ;> @@ NN A8? ;N @@ )! NN A8? ;> A` :  )7 d7 ---77= :

Technologia PlantWeb staĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; podstawÄ&#x2026; programu Operational Certaint. Program ten moĹźe pomĂłc polskim firmom przemysĹ&#x201A;owym osiÄ&#x2026;gnÄ&#x2026;Ä&#x2021; wyĹźsze wskaĹşniki w zakresie bezpieczeĹ&#x201E;stwa, niezawodnoĹ&#x203A;ci, produktywnoĹ&#x203A;ci oraz zarzÄ&#x2026;dzania energiÄ&#x2026; i emisjami.

 7 2 * 

Kluczowe marki W kwietniu 2017 r. koncern Emerson Co. dokonaĹ&#x201A; zakupu jednostki organizacyjnej Valves & Controls dziaĹ&#x201A;ajÄ&#x2026;cej w  ramach firmy Pentair plc. OprĂłcz technologii napÄ&#x2122;dowych poĹ&#x201A;Ä&#x2026;czona oferta zapewni klientom firmy dostÄ&#x2122;p do najszerszej gamy zaworĂłw regulacyjnych, ciĹ&#x203A;nieniowych oraz odcina5/2018

97


WYDARZENIA WYDARZENIA

JuĹź po raz piÄ&#x2026;ty o nowoczesnej produkcji W dniach 4 i 5 kwietnia 2018 r. w warszawskim hotelu Sheraton "  . '  E-+ *+ 7 5-

mu zorganizowana rĂłwnolegle 44'(( )+ 2  2*&#2,7 Joanna Kulik

U

roczystego otwarcia obu konferencji dokonaĹ&#x201A; Dariusz Piotrowski, Dyrektor Generalny firmy Dell EMC w Polsce. GoĹ&#x203A;ciem honorowym wydarzenia byĹ&#x201A; Krzysztof TchĂłrzewski, Minister Energii, ktĂłry jako pierwszy mĂłwiĹ&#x201A; o rozwoju polskiej energetyki. NastÄ&#x2122;pnie uczestnicy Forum Nowoczesnej Produkcji, jak i Konferencji Energetycznej EuroPOWER wysĹ&#x201A;uchali krĂłtkiego wystÄ&#x2026;pienia wprowadzajÄ&#x2026;cego na temat Planu Inwestycyjnego dla Europy (tzw. Planu Junckera), przedstawionego przez Christophera Kuhna, dyrektora departamentu ds. zarzÄ&#x2026;dzania portfelem mandatĂłw w European Investment

98

Bank. Kolejnym prelegentem byĹ&#x201A;a Megan Richards, dyrektor ds. polityki energetycznej, DG Energy, Komisja Europejska, ktĂłra w formie interesujÄ&#x2026;cego przekazu wideo przedstawiĹ&#x201A;a Priorytety Pakietu Zimowego w Polityce Energetycznej Unii Europejskiej. Panel inaugurujÄ&#x2026;cy zakoĹ&#x201E;czyĹ&#x201A;a debata politykĂłw oraz przedstawicieli biznesu i nauki na temat PriorytetĂłw Polityki PrzemysĹ&#x201A;owej oraz Polityki Energetycznej w scenariuszach rozwoju Unii Europejskiej i Polski. Moderatorem dyskusji na temat moĹźliwoĹ&#x203A;ci, szans oraz potrzeb zwiÄ&#x2026;zanych z sektorem energetycznym w polskiej gospodarce byĹ&#x201A;a dr Joanna MaÄ&#x2021;kowiakPandera (prezes Forum Energii). Spotkanie to zakoĹ&#x201E;czyĹ&#x201A;o czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;Ä&#x2021; wspĂłlnÄ&#x2026; obu wydarzeĹ&#x201E;. Dalsza czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;Ä&#x2021; to juĹź dwie odrÄ&#x2122;bne imprezy â&#x20AC;&#x201C; jedna dedykowana uczestnikom Forum Nowoczesnej Produkcji, druga dotyczyĹ&#x201A;a EuroPOWER. Pierwszy blok Forum Nowoczesnej Produkcji rozpoczÄ&#x2026;Ĺ&#x201A; ciekawÄ&#x2026; prezentacjÄ&#x2026; wprowadzajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; Artur Staniec (Managing Director, Simon-Kucher&Partners) na temat wyzwaĹ&#x201E; produkcji w obliczu obecnych trendĂłw i zmieniajÄ&#x2026;cych

siÄ&#x2122; potrzeb klientĂłw. Na uwagÄ&#x2122; zasĹ&#x201A;uguje ciekawa prelekcja Grzegorza Skowronka, dyrektora handlowego w firmie IPOsystem. NastÄ&#x2122;pnie przeprowadzona zostaĹ&#x201A;a oĹźywiona debata, ktĂłrej przewodniczyĹ&#x201A; PrzemysĹ&#x201A;aw Ozga â&#x20AC;&#x201C; redaktor naczelny pisma Production Manager. Dyskusja toczyĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; gĹ&#x201A;Ăłwnie wokĂłĹ&#x201A; innowacji produktowych, kastomizacji produkcji, jej wpĹ&#x201A;ywu na efektywnoĹ&#x203A;Ä&#x2021;, a takĹźe o sposobach racjonalnego rozwoju firmy w dobie PrzemysĹ&#x201A;u 4.0. Ostatni panel dyskusyjny w tym dniu dotyczyĹ&#x201A; relacji miÄ&#x2122;dzy danymi a produkcjÄ&#x2026;. WĹ&#x203A;rĂłd znakomitych panelistĂłw znaleĹşli siÄ&#x2122; m.in. PaweĹ&#x201A; StefaĹ&#x201E;ski â&#x20AC;&#x201C; prezes zarzÄ&#x2026;du Balluff oraz Stefan Ĺťyczkowski â&#x20AC;&#x201C; prezes zarzÄ&#x2026;du firmy ASTOR. Pierwszego dnia w godzinach wieczornych odbyĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; Wielka Gala LiderĂłw Ĺ&#x161;wiata Energii i Produkcji, na ktĂłrej przedstawiono laureatĂłw Konkursu Liderzy Ĺ&#x161;wiata Produkcji za 2017 r. Drugi dzieĹ&#x201E; konferencji rozpoczÄ&#x2122;to innowacyjnÄ&#x2026; formuĹ&#x201A;Ä&#x2026; â&#x20AC;&#x201C; Round Tables, ktĂłra w odróşnieniu od klasycznej formy umoĹźliwia aktywnÄ&#x2026; dyskusjÄ&#x2122; oraz wymianÄ&#x2122; wiedzy i doĹ&#x203A;wiadczeĹ&#x201E;. Przy kaĹźdym ze stolikĂłw rozmowÄ&#x2122; AUTOMATYKA


Fot. MMC Polska

WYDARZENIA prowadził ekspert w danej dziedzinie. Jednym z gospodarzy stolika poświęconego nowym trendom w robotyzacji produkcji, tj. kooperacji i kolaboracji, był Łukasz Wojtczak – pełnomocnik dyrektora ds. aplikacji przemysłowych Przemysłowego Instytutu Automatyki i Pomiarów PIAP. Z uwagi na duże zainteresowanie tematem związanym z robotyzacją, zarówno w pierwszej, jak i w drugiej rundzie stolik ten cieszył się ogromną popularnością. W tym samym dniu odbyły się jeszcze trzy bloki tematyczne. Pierwszy z nich dotyczył bezpieczeństwa zakładu produkcyjnego, integracji technologii bezpieczeństwa i automatyki, monitorowania on-line zagrożeń oraz anomalii operacyjnych w sieciach przemysłowych. Kolejny obejmował aspekty BHP, tworzenia zdrowych i komfortowych miejsc pracy. Ostatni blok tematyczny poświęcony był tematom związanym z wpływem czwartej rewolucji na sposób zarządzania, co to znaczy pracownik 4.0, lider 4.0; jakich

5/2018

umiejętności oczekują pracodawcy w dobie Przemysłu 4.0. Przebieg i tematyka konferencji dają wyraźny sygnał, jak potrzebne są tego typu spotkania. Możliwość wymiany doświadczeń między przedsiębiorcami, zapoznanie się z różnymi potrzebami przedstawicieli przemysłu, spojrzenie na nie oczami firm zajmujących się pracami B+R, stanowią o niezwykłości wydarzenia i leżą u podstaw jego popularności. Ogromne uznanie w oczach uczestników wydarzenia zdobywa również forma wymiany doświadczeń w sposób mniej formalny. Idea okrągłych stołów jest wspaniałą okazją do wysłuchania głosu ekspertów w interesujących nas sprawach, jak i do konsultacji własnych przemyśleń na gorąco z prowadzącym stół oraz z uczestnikami tej kameralnej dyskusji. Organizowane dwa razy do roku Forum Nowoczesnej Produkcji trwale wpisało się w kalendarz wielu osób ze

świata wielkiego i mniejszego przemysłu produkcyjnego. Jak podaje organizator – firma MMC Polska – w ciągu dwóch dni w tych imprezach wzięło udział ponad 580 osób. Obecność tak wielu przedstawicieli, z tak różnych obszarów krajowej produkcji jest, co wymaga jeszcze raz podkreślenia, doskonałą okazją do prowadzenia zarówno poważnych rozmów biznesowych, jak i, co równie ważne, powiększenia grona osób bliższych nam w osobistych relacjach. Interesy między firmami robią cały czas ludzie. Forum pokazuje i udowadnia, jak w dobie wszechobecnej cyfryzacji, także w kontaktach międzyludzkich, ważna i nadal pożądana jest relacja osobista przedstawicieli różnych firm i branż, również dla pojedynczych firm i biznesu w jego bardziej globalnym ujęciu. Joanna Kulik *,g2^L&#^ (E5^5]5

$]5&$5^ ( ( *&($,œ# *($*

99


WYDARZENIA

Efektywna produkcja

w cyfrowym wymiarze Targi Automaticon 2018 NA7 +  .-B

5- $   * -

$     "  .

-  B N@~N<  N@>?

7

-

       

 -   -  / -B  

* A7@7 E  "

- /  J B - K   +-+

"J    7

Urszula Chojnacka

W

arszawskie Centrum EXPO XXI od lat jest cenionym miejscem prezentowania zarĂłwno rynkowych nowoĹ&#x203A;ci, jak i sprawdzonych produktĂłw oraz ich unowoczeĹ&#x203A;nionych wariantĂłw. Nie inaczej byĹ&#x201A;o w tym roku. ZasadniczÄ&#x2026; róşnicÄ&#x2026; rzucajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; siÄ&#x2122; w oczy byĹ&#x201A;o jednak znacznie czÄ&#x2122;stsze firmowanie rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; jako produktĂłw odpowiadajÄ&#x2026;cych na potrzeby PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 i realizujÄ&#x2026;cych zaĹ&#x201A;oĹźenia tej idei w praktyce.

W duchu transformacji cyfrowej PrzemysĹ&#x201A; 4.0, co nie jest zaskakujÄ&#x2026;ce, byĹ&#x201A; sĹ&#x201A;owem-kluczem w tegorocznej edycji. â&#x20AC;&#x201C; DuĹźa czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;Ä&#x2021; dostawcĂłw prezentowaĹ&#x201A;a rozwiÄ&#x2026;zania okreĹ&#x203A;lane terminem PrzemysĹ&#x201A;u 4.0 lub PrzemysĹ&#x201A;owego Internetu Rzeczy. My rĂłwnieĹź wpisaliĹ&#x203A;my siÄ&#x2122; w ten trend â&#x20AC;&#x201C; nasze tegoroczne hasĹ&#x201A;o przewodnie targĂłw to zintegrowane rozwiÄ&#x2026;zania IIoT. Na co dzieĹ&#x201E; mamy stycznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; z wieloma rozwiÄ&#x2026;zaniami oferowanymi przez naszych dostawcĂłw, testujemy je i sprawdzamy ich przydatnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; w praktyce. Internet Rzeczy (Internet of Things), analiza du1

100

Ĺźych zbiorĂłw danych (Big Data), chmura obliczeniowa (Cloud Computing) to technologie, ktĂłre umoĹźliwiajÄ&#x2026; szybki rozwĂłj. ChÄ&#x2122;tnie pomagamy klientom w ich zaadaptowaniu i optymalnym wykorzystaniu w celu usprawnienia kluczowych procesĂłw â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Marek Falkowski, Business Development Manager Elmark Automatyka. Firma zaprezentowaĹ&#x201A;a na targach peĹ&#x201A;en zakres rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; komunikacyjnych dla przemysĹ&#x201A;u, z uwzglÄ&#x2122;dnieniem nowych standardĂłw i protokoĹ&#x201A;Ăłw â&#x20AC;&#x201C; MQTT, LORA, Dust, Sigfox. DuĹźym zainteresowaniem cieszyĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; rozwiÄ&#x2026;zania Bedrock Automation, ktĂłre sÄ&#x2026; nowoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; w Europie. â&#x20AC;&#x201C; To innowacyjne i skalowalne systemy sterowania. IstotnÄ&#x2026; zaletÄ&#x2026; tych produktĂłw w obecnych czasach sÄ&#x2026; zaawansowane funkcje bezpieczeĹ&#x201E;stwa. UwagÄ&#x2122; zwracaĹ&#x201A;y takĹźe obecne na naszym stoisku roboty kolaboratywne Universal Robots, umoĹźliwiajÄ&#x2026;ce szybkÄ&#x2026; integracjÄ&#x2122; i zapewniajÄ&#x2026;ce krĂłtki czas wdroĹźenia â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Marek Falkowski. SwojÄ&#x2026; premierÄ&#x2122; miaĹ&#x201A; komputer Elmatic BUFFALO, ktĂłry jest odpowiedziÄ&#x2026; firmy na wzrost zapotrzebowania na spersonalizowane rozwiÄ&#x2026;zania w zakresie 2

AUTOMATYKA


WYDARZENIA utrzymania lokalnych baz danych procesowych, przede wszystkim na obiektach typu linie produkcyjne czy zautomatyzowane magazyny. â&#x20AC;&#x201C; Wieloletnie doĹ&#x203A;wiadczenie w produkcji komputerĂłw przemysĹ&#x201A;owych umoĹźliwiĹ&#x201A;o nam zbudowanie jednostki zapewniajÄ&#x2026;cej duĹźÄ&#x2026; stabilnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i trwaĹ&#x201A;oĹ&#x203A;Ä&#x2021; podczas pracy w wymagajÄ&#x2026;cych warunkach przemysĹ&#x201A;owych oraz bezpieczeĹ&#x201E;stwo przechowywanych danych â&#x20AC;&#x201C; podkreĹ&#x203A;la przedstawiciel Elmark Automatyka. Personalizacja produktĂłw to nie jedyny nasilajÄ&#x2026;cy siÄ&#x2122; trend w branĹźy szeroko pojÄ&#x2122;tej automatyki â&#x20AC;&#x201C; innym jest tworzenie kompleksowych, gotowych do zastosowania rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;. â&#x20AC;&#x201C; Podczas targĂłw najwiÄ&#x2122;kszy nacisk poĹ&#x201A;oĹźyliĹ&#x203A;my na prezentacjÄ&#x2122; wykonanych przez APS w ostatnich latach i obecnie realizowanych kontraktĂłw w branĹźy elektryki i automatyki w systemie â&#x20AC;&#x17E;pod kluczâ&#x20AC;?. DotyczyĹ&#x201A;o to gĹ&#x201A;Ăłwnie proekologicznych inwestycji, takich jak instalacje redukcji tlenĂłw azotu w spalinach i instalacje odsiarczania spalin na kilku obiektach energetycznych w kraju â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi MaĹ&#x201A;gorzata Baczewska, specjalista ds. marketingu w spĂłĹ&#x201A;ce APS. ZakĹ&#x201A;ady produkcyjne stojÄ&#x2026; dziĹ&#x203A; w obliczu takich wyzwaĹ&#x201E; jak poprawa wydajnoĹ&#x203A;ci, skrĂłcenie czasu wprowadzania produktu na rynek czy zmniejszenie liczby cykli produkcyjnych. Z myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o nich firma B&R przygotowaĹ&#x201A;a rozwiÄ&#x2026;zanie sprzÄ&#x2122;towo-programowe oparte na systemie sterowania procesami APROL. Zapewnia ono bezpieczeĹ&#x201E;stwo produkcyjne m.in. dziÄ&#x2122;ki automatyzacji procesĂłw Ĺ&#x203A;ledzenia i raportowania oraz kontroli procesĂłw produkcyjnych zgodnie z wytycznymi

GMP. Zainteresowanie budziĹ&#x201A;y teĹź stanowiska demonstracyjne najnowszych systemĂłw transportowych ACOPOStrak oraz SuperTak. GoĹ&#x203A;cie mogli zapoznaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; takĹźe z rozwiÄ&#x2026;zaniem Orange Box sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026;cym Ĺ&#x201A;atwej adaptacji inteligentnych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; w inwestycjach typu â&#x20AC;&#x17E;brownfieldâ&#x20AC;?. UmoĹźliwia ono odczyt i analizÄ&#x2122; danych z wczeĹ&#x203A;niej nieobjÄ&#x2122;tych cyfryzacjÄ&#x2026; maszyn i urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, a takĹźe pozyskuje dane dotyczÄ&#x2026;ce efektywnoĹ&#x203A;ci produkcji (OEE) oraz zuĹźycia energii i wykonanych procesĂłw. Tradycyjnie uwagÄ&#x2122; przyciÄ&#x2026;gaĹ&#x201A;o stoisko PrzemysĹ&#x201A;owego Instytutu Automatyki i PomiarĂłw PIAP, nie tylko z uwagi na demonstrowane rozwiÄ&#x2026;zania i aplikacje, ale rĂłwnieĹź moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; porozmawiania na miejscu z wieloma ekspertami. â&#x20AC;&#x201C; PrzedstawiliĹ&#x203A;my m.in. stanowisko z robotem KUKA KR16, noszÄ&#x2026;cym skaner 3D i wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cym z pozycjonerem DKP400, na ktĂłrym umieszczony byĹ&#x201A; odlew aluminiowy (fot. 4 â&#x20AC;&#x201C; przyp. red.). Robot doprowadzaĹ&#x201A; skaner do ustalonych pozycji, skaner wykonywaĹ&#x201A; pomiar i porĂłwnywaĹ&#x201A; wyniki z ustalonym wzorcem. Bardzo ciekawe stanowiska prezentowaĹ&#x201A;y takĹźe inne robotowe firmy: KUKA, FANUC, Universal Robots, prezentujÄ&#x2026;c m.in. swoje rozwiÄ&#x2026;zania z zakresu robotĂłw wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cych. Ich moĹźliwoĹ&#x203A;ci sÄ&#x2026; wykorzystywane coraz szerzej, a rynek robotĂłw wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cych roĹ&#x203A;nie bardzo szybko. WiÄ&#x2026;zane jest to rĂłwnieĹź z hasĹ&#x201A;em PrzemysĹ&#x201A; 4.0 â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Marek Petz, specjalista ds. zrobotyzowanych aplikacji przemysĹ&#x201A;owych w PrzemysĹ&#x201A;owym Instytucie Automatyki i PomiarĂłw PIAP. PIAP zaprezentowaĹ&#x201A; ponadto maszynÄ&#x2122; gra-

4

 7 ]7 CB+ X$]5&$5^ $Z

3

werskÄ&#x2026; X-Y produkcji PIAP-OBRUSN oraz nowoczesny moduĹ&#x201A; telemetryczny do rozproszonego monitoringu obiektĂłw przemysĹ&#x201A;owych. WĹ&#x203A;rĂłd rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; z zakresu robotĂłw kolaboratywnych w tym roku w Centrum EXPO XXI moĹźna byĹ&#x201A;o takĹźe zobaczyÄ&#x2021; wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;ce roboty mobilne MiR (fot. 7) â&#x20AC;&#x201C; firma Mobile Industrial Robots zaprezentowaĹ&#x201A;a m.in. robota MiR100 w aplikacji z robotem wspĂłĹ&#x201A;pracujÄ&#x2026;cym Universal Robots oraz MiR100 uzupeĹ&#x201A;nionego o moduĹ&#x201A; nastawny w postaci stojaka umoĹźliwiajÄ&#x2026;cego bezpieczne przewoĹźenie róşnych towarĂłw o maksymalnej masie 100 kg. RozwiÄ&#x2026;zania Universal Robots byĹ&#x201A;y rĂłwnieĹź obecne na stoiskach partnerĂłw firmy â&#x20AC;&#x201C; Elmark Automatyka i Jorgensen Cleantech, na ktĂłrych prezentowano moĹźliwoĹ&#x203A;ci robotĂłw UR3 i UR10, a takĹźe ich kompatybilnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; z akcesoriami dostÄ&#x2122;pnymi na platformie UR+. ZwiedzajÄ&#x2026;cy mogli teĹź programowaÄ&#x2021; roboty za pomocÄ&#x2026; rÄ&#x2122;cznego prowadzenia ramienia i ustalania wymaganej trajektorii ruchu, co znacznie upraszcza i przyspiesza tworzenie bezpiecznych aplikacji dostosowanych do indywidualnych potrzeb. Na targach wyróşniaĹ&#x201A; siÄ&#x2122; takĹźe prezentowany na stoisku firmy Omron robot Delta z czterema ramionami, ktĂłry na liniach do podnoszenia i ukĹ&#x201A;adania obsĹ&#x201A;uguje do 300 produktĂłw na minutÄ&#x2122;. ObecnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na Automaticonie byĹ&#x201A;a debiutem tego rozwiÄ&#x2026;zania. Z propozycjami wpisujÄ&#x2026;cymi siÄ&#x2122; w zaĹ&#x201A;oĹźenia czwartej rewolucji przemysĹ&#x201A;owej zaprezentowaĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; rĂłwnieĹź firma SCHUNK Intec, ktĂłra jest liderem rynku systemĂłw chwytakowych

5/2018

101


WYDARZENIA 5

i komponentów automatyki. Dużym zainteresowaniem na jej stoisku cieszyła się aplikacja VR. – Pokazała ona pełne spektrum produktów SCHUNK – od chwytaków, przez moduły liniowe i obrotowe, aż po elementy technologii mocowań narzędzi i przedmiotów obrabianych – wyjaśnia Marta Opala, specjalista ds. marketingu SCHUNK Intec. Wirtualny „spacer”, który zapewniła firma, umożliwił gościom zapoznanie się zarówno z komponentami automatyki, jak i oprzyrządowaniem maszyn w ich środowisku pracy. – To szczególnie przydatne w dobie coraz większej automatyzacji produkcji, gdy maszyny i roboty współpracują ze sobą. Jest to także nasz cel dla Przemysłu 4.0. Synergia SCHUNK, oparta na współpracy technologii mocowań

102

i systemów chwytakowych, pozwala na projektowanie bardziej wydajnych i zautomatyzowanych procesów produkcyjnych – podkreśla przedstawicielka SCHUNK Intec. Firma zaprezentowała szeroki zakres innowacyjnych rozwiązań i nowości. – Przedstawiliśmy m.in. pierwszy przemysłowy chwytak współpracujący EGP-C z certyfikacją Niemieckiego Ubezpieczenia od Następstw Nieszczęśliwych Wypadków DGUV, który właśnie wprowadzamy do sprzedaży. Kompaktowy dwupalczasty chwytak równoległy, wyposażony w ochronę antykolizyjną, obejmuje szeroką gamę zastosowań, od montażu małych elementów w elektronice i przemyśle towarów konsumpcyjnych, aż po aplikacje w przemyśle motoryzacyjnym – mówi Marta Opala. Rozwiązań spod znaku trans7 formacji cyfrowej nie mogło też zabraknąć na stoisku firmy igus. – Systematycznie poszerzamy ofertę dla Przemysłu 4.0. Jedną z naszych kluczowych nowości w tym obszarze prezentowanych na tegorocznych targach był moduł ECM, który umożliwia kontrolowanie, czy e-prowadnik

6

się nie zerwał w trakcie pracy, co mogłoby skutkować przerwaniem przewodów. W prowadniku w specjalnych separatorach umieszczona jest linka, a ponadto został w nim zamontowany czujnik pomiarowy. W przypadku, gdy linka będzie zbyt mocno naciągnięta, czujnik wyśle sygnał do modułu ECM. Z niego zostanie on przekazany do głównego modułu komunikacyjnego icom, z którego sygnały o nieprawidłowościach mogą być wysłane do sterownika maszyny czy pulpitu użytkownika, aby automatycznie zatrzymać pracę systemu – mówi Daniel Marzec, dyrektor zarządzający igus Polska. Obok rozwiązania pozwalającego kontrolować pracę prowadnika firma zaprezentowała również system CFQ, który mierzy bezpieczeństwo pracy przewodu. – Kiedyś mogliśmy przewidywać żywotność przewodu na podstawie liczby cykli pracy. To rozwiązanie idzie o krok dalej – pozwala na jej przewidywanie w czasie rzeczywistym. Jest to możliwe dzięki temu, że mierzona jest rezystancja żyły, a jej wartość wskazuje na to, czy żywotność przewodu się kończy – wyjaśnia Daniel Marzec. Wśród firm, które przedstawiły produkty nawiązujące do transformacji cyfrowej była także firma MICROSYS. – Nasze stoisko oraz nasz produkt SCADA system PROMOTIC (fot. 6 – przyp. red.) jak co roku cieszyły się zainteresowaniem nie tylko stałych, ale również nowych klientów. Nasi inżynierowie na bieżąco przystosowują system do AUTOMATYKA


 7 ]7 CB+ X$]5&$5^ $Z (C,&^

WYDARZENIA potrzeb uĹźytkownikĂłw, kierujÄ&#x2026;c siÄ&#x2122; nowymi trendami w automatyce przemysĹ&#x201A;owej. NowoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; jest dostosowanie go do wymagaĹ&#x201E; PrzemysĹ&#x201A;u 4.0, w tym Internetu Rzeczy i PrzemysĹ&#x201A;owego Internetu Rzeczy. JednÄ&#x2026; z wielu zalet rozwiÄ&#x2026;zania jest moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; jego uĹźytkowania w bezpĹ&#x201A;atnym trybie PmFree z wykorzystaniem peĹ&#x201A;nego â&#x20AC;&#x17E;wyposaĹźeniaâ&#x20AC;? pakietu instalacyjnego. Do tego doĹ&#x201A;Ä&#x2026;czamy dwie licencje webowe, rĂłwnieĹź bezpĹ&#x201A;atnie. DziÄ&#x2122;ki temu bez ponoszenia kosztĂłw licencyjnych kaĹźdy uĹźytkownik moĹźe stworzyÄ&#x2021; dla siebie aplikacjÄ&#x2122; SCADA â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Robert Siwek, Sales Manager w firmie MICROSYS. Z kolei firma SEW-Eurodrive po raz pierwszy zaprezentowaĹ&#x201A;a moduĹ&#x201A;owy system automatyki MOVI-C, ktĂłry obejmuje oprogramowanie inĹźynieryjne MOVISUITE, kontrolery ruchu MOVI-C CONTROLLER, falowniki nowej generacji MOVIDRIVE oraz technikÄ&#x2122; napÄ&#x2122;dowÄ&#x2026; SEW-Eurodrive (fot. 9). DziÄ&#x2122;ki temu odbiorcy majÄ&#x2026; do dyspozycji kompleksowy system automatyki od jednego dostawcy. WĹ&#x203A;rĂłd innych prezentowanych przez firmÄ&#x2122; rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; znalazĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; m.in. systemy napÄ&#x2122;dowe dla lekkich przenoĹ&#x203A;nikĂłw ECDriveS i silnik LSPM z magnesami trwaĹ&#x201A;ymi, ktĂłry pozwala na pracÄ&#x2122; synchronicznÄ&#x2026;. Z rozmĂłw z klientami podczas targĂłw wynika, Ĺźe czÄ&#x2122;stym wyzwaniem przy realizacji koncepcji cyfryzacji produkcji jest pozyskiwanie danych ze zróşnicowanych systemĂłw sterowania czy efektywne opomiarowanie maszyn i urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; technicznych w celu dostar-

czenia danych do systemĂłw warstwy wyĹźszej typu MES czy EPR. Na to wyzwanie odpowiedziaĹ&#x201A;a m.in. firma Elmark Automatyka. â&#x20AC;&#x201C; ZaprezentowaliĹ&#x203A;my specjalne moduĹ&#x201A;y kontrolno-pomiarowe z wbudowanym data logger i bezpoĹ&#x203A;redniÄ&#x2026; komunikacjÄ&#x2026; z chmurÄ&#x2026; obliczeniowÄ&#x2026; czy urzÄ&#x2026;dzenia do agregacji danych i ich bezpiecznej komunikacji â&#x20AC;&#x201C; IoT Gateway. Poza warstwÄ&#x2026; sprzÄ&#x2122;towÄ&#x2026; przedstawiliĹ&#x203A;my takĹźe oprogramowanie â&#x20AC;&#x201C; IotWorX â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Marek Falkowski. Charakter prezentowanych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;, ktĂłre umoĹźliwiajÄ&#x2026; w praktyce realizacjÄ&#x2122; zaĹ&#x201A;oĹźeĹ&#x201E; transformacji cyfrowej, Ĺ&#x203A;wiadczy o tym, Ĺźe mimo wielu sceptycznych gĹ&#x201A;osĂłw w branĹźy rynek jest coraz bliĹźszy jej urzeczywistnienia. â&#x20AC;&#x201C; Generalna konkluzja z setek rozmĂłw, jakie przeprowadziliĹ&#x203A;my jest taka, Ĺźe na rynku trwa dobra koniunktura. Firmy rozwijajÄ&#x2026; siÄ&#x2122;, inwestujÄ&#x2026;c zarĂłwno w dobra produkcyjne, jak i rozszerzajÄ&#x2026;c zasoby pracownicze. Powszechna cyfryzacja â&#x20AC;&#x201C; PrzemysĹ&#x201A; 4.0 i PrzemysĹ&#x201A;owy Internet Rzeczy â&#x20AC;&#x201C; nabiera rozpÄ&#x2122;du. Wszystko to skĹ&#x201A;ania do optymizmu, w najbliĹźszych latach czeka nas zapewne wiele nowych wyzwaĹ&#x201E; i ciekawych inĹźyniersko zadaĹ&#x201E; â&#x20AC;&#x201C; ocenia Andrzej DereĹ&#x201E;, dyrektor techniczny Turck Polska. TakĹźe w ocenie przedstawicieli firmy B&R tegoroczne targi byĹ&#x201A;y doskonaĹ&#x201A;Ä&#x2026; okazjÄ&#x2026; do wymiany informacji w zakresie nowoczesnych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;, poinformowania uczestnikĂłw o nowoĹ&#x203A;ciach sprzÄ&#x2122;towo-programowych oraz szerszego spojrzenia na wymagania PrzemysĹ&#x201A;u 4.0.

8

Wszechstronne wsparcie produkcji i nie tylko Targi sÄ&#x2026; dobrym miejscem do przypomnienia klientom rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; juĹź sprawdzonych i obecnych na rynku, ale wiele firm wykorzystuje wydarzenie jako arenÄ&#x2122; do prezentacji najnowszych osiÄ&#x2026;gniÄ&#x2122;Ä&#x2021;, co jest sprawdzonym patentem na skutecznÄ&#x2026; promocjÄ&#x2122;. â&#x20AC;&#x201C; Nasi klienci szczegĂłlnÄ&#x2026; uwagÄ&#x2122; zwrĂłcili na czujnik wibracji â&#x20AC;&#x201C; chyba jedyne na rynku rozwiÄ&#x2026;zanie realizujÄ&#x2026;ce nie tylko pomiar drgaĹ&#x201E;, ale takĹźe obliczenia parametrĂłw, takich jak wartoĹ&#x203A;Ä&#x2021; skuteczna prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci i przyspieszenia, wspĂłĹ&#x201A;czynnik szczytu czy kurtoza. Razem z przyjaznym i niedrogim softwarem stanowi narzÄ&#x2122;dzie do wibrodiagnostyki, doskonale wspomagajÄ&#x2026;ce predykcyjne utrzymanie ruchu. Nie do pominiÄ&#x2122;cia 10

9

5/2018

103


WYDARZENIA 11

jest też fakt włączenia do grupy Turck firmy Vilant specjalizującej się w integracji systemów RFID w aplikacjach związanych z szeroko pojętą logistyką i produkcją. Vilant to 20 lat doświadczeń i ponad 1000 aplikacji w 30 krajach. Dla naszych klientów to szansa na kompleksowe wsparcie ich procesów logistycznych i produkcyjnych dzięki wykorzystaniu rozwiązań i doświadczeń światowego lidera – zaznacza Andrzej Dereń. Szerokie spektrum nowatorskich produktów prezentowała na targach firma HARTING, która przedstawiła rozwiązania z zakresu elektroniki, automatyki i pneumatyki. – Jesteśmy utożsamiani przede wszystkim z ofertą złączy, ale systematycznie rozwijamy również portfolio innych produktów. Przykładem są przekładniki prądowe na szyny zasilające. Innym prezentowanym przez nas produktem, który jest odpowiedzią na współczesne wymagania, jest złącze HAN Q 1/0 przeznaczone do systemów magazynowania energii. Jest to nowatorskie

104

rozwiązanie, ponieważ umożliwia przenoszenie nawet do 100 A, mimo swoich niewielkich rozmiarów. Pozwala to zaoszczędzić miejsce, a jednocześnie spełnia oczekiwania w zakresie miniaturyzacji produktów i umieszczania coraz większej liczby elementów w małych modułach czy urządzeniach – mówi Marek Juchimiuk, menadżer produktu w firmie HARTING Polska. To założenie realizuje także inny demonstrowany na stoisku firmy produkt: przewód do czujników i automatyki – M8. – To następca M12, oferujący te same możliwości, co poprzednik, ale w wielkości zredukowanej z 12 mm do 8 mm – wyjaśnia Marek Juchimiuk. Poza miniaturyzacją w ofercie firmy coraz szersze odzwierciedlenie będzie znajdowała inna współczesna tendencja – personalizowanie produktów, czyli ich dostosowywanie do potrzeb konkretnych odbiorców. Dotyczy to m.in. wiązek, magistral czy szaf. Z myślą m.in. o wykonaniach specjalnych powstaje magazyn HARTING w niemieckim Espelkamp. Na tegorocz13 nych targach na stoisku firmy HARTING uwagę przyciągały również złącza Han Gigabit kategorii 7. – Nikt dotąd nie oferował takich prędkości w rozwiązaniach modułowych. To technologiczna nowość, która rozwiązuje istot-

12

ny problem, jakim jest utrzymanie prędkości transmisji na miejscach łączenia – podkreśla Marek Juchimiuk. Wśród innych nowości było również rozwiązanie światłowodowe Fiber Optic Expanded Beam (fot. 11), które nie tylko zapewnia szybką transmisję dużej ilości danych, ale co istotne – może być stosowane w trudnych warunkach, np. przy budowie dróg, tuneli, w studzienkach kanalizacyjnych itp. Goście dopisali również na stoisku firmy Schmersal-Polska. – Od lat prezentujemy rozwiązania bezpieczeństwa dla maszyn, w tym program szkoleń i seminariów obejmujących tę tematykę, a tegoroczne duże zainteresowanie tego typu usługami może być miernikiem wzrostu świadomości użytkowników. Spośród produktów największym zainteresowaniem w tym roku cieszyły się nowa blokada bezpieczeństwa AZM 400, nowy modułowy sterownik programowalny bezpieczeństwa oraz kurtyny świetlne bezpieczeństwa (fot. 14 – przyp. red.) – mówi Łukasz Wiatrzyk, dyrektor ds. bezpieczeństwa maszyn w firmie Schmersal-Polska. Duży nacisk na kwestie związane z bezpieczeństwem położyła w tym roku firma Murrelektronik. – Prezentowaliśmy skuteczne rozwiązania umożliwiające ochronę ludzi i maszyn (fot. 24 – przyp. red.), takie jak moduł MVK Safety czy przyciski E-STOP i RESET. Przedstawiliśmy także różne koncepcje okablowania instalacji z zastosowaniem modułów pasywnych i sieciowych jako ekonomiczne alternatywy dla standardowych połączeń point-to-point. Oczywiście przedstawiliśmy też flagowe rozwiązania MurAUTOMATYKA


WYDARZENIA

 7 ]7 CB+ X$]5&$5^ $Z

14

relektronik, takie jak systemy zasilania i monitorowania prÄ&#x2026;du (Emparro, Mico, Mico Pro) czy moduĹ&#x201A; Cube67 Diagnostic Gateway â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Tadeusz Cybulski, prezes spĂłĹ&#x201A;ki Murrelektronik. Askom zademonstrowaĹ&#x201A; system Asix (fot. 12). Jednym z jego wyróşnikĂłw jest moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; projektowania on-line. â&#x20AC;&#x201C; Co istotne, zapewnia on obsĹ&#x201A;ugÄ&#x2122; standardu GIS (Geographic Information System) â&#x20AC;&#x201C; nasze diagramy, czyli schematy technologiczne, mogÄ&#x2026; korzystaÄ&#x2021; z map jako tĹ&#x201A;a, a obiekty sÄ&#x2026; umieszczane w miejscach okreĹ&#x203A;lonych przez wspĂłĹ&#x201A;rzÄ&#x2122;dne geograficzne. MoĹźemy zaimportowaÄ&#x2021; z innych aplikacji do systemu informacje dotyczÄ&#x2026;ce infrastruktury, jak rury, przewody itd., i pokazaÄ&#x2021; je na mapie, Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;cznie z ze szczegĂłĹ&#x201A;owymi informacjami, jak np. Ĺ&#x203A;rednica rurociÄ&#x2026;gu czy jego dĹ&#x201A;ugoĹ&#x203A;Ä&#x2021; â&#x20AC;&#x201C; wyjaĹ&#x203A;nia WacĹ&#x201A;aw Bylina, inĹźynier sprzedaĹźy systemu Asix w firmie Askom. Elementem systemu sÄ&#x2026; moduĹ&#x201A;y do monitorowania mediĂłw z predefiniowanymi narzÄ&#x2122;dziami do porĂłwnywania wartoĹ&#x203A;ci i wyliczania ĹźÄ&#x2026;danych wskaĹşnikĂłw oraz moduĹ&#x201A;y do monitorowania maszyn i wyliczania wspĂłĹ&#x201A;czynnikĂłw wydajnoĹ&#x203A;ci. â&#x20AC;&#x201C; To wszystko skĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; nie tylko na Ĺ&#x201A;atwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; projektowania, ale rĂłwnieĹź prostego rozwijania takiej aplikacji, gdy trzeba np. uwzglÄ&#x2122;dniÄ&#x2021; kolejne maszyny. W tej kwestii trafiliĹ&#x203A;my w punkt, prezentujÄ&#x2026;c Asix Energy oraz Asix OEE â&#x20AC;&#x201C; podkreĹ&#x203A;la WacĹ&#x201A;aw Bylina. Firma Sabur przedstawiĹ&#x201A;a m.in. system do zarzÄ&#x2026;dzania i monitoringu zuĹźycia mediĂłw Sabur (fot. 13). To kompleksowe rozwiÄ&#x2026;zanie opomiarowania mediĂłw w obiektach rozproszonych zdobyĹ&#x201A;o ZĹ&#x201A;oty Medal targĂłw Automati5/2018

con. Ponadto zaprezentowane zostaĹ&#x201A;y m.in. rozwiÄ&#x2026;zania dla automatyki budynkowej â&#x20AC;&#x201C; sterowniki pomieszczeniowe PCD7.LRxx, nowa wersja Ĺ&#x203A;rodowiska PG5 2.3 do programowania urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E; Saia Burgess Controls oraz nowa wersja Ĺ&#x203A;rodowiska ControlMaestro 2018, a takĹźe produkty firmy ASEM, w tym seria moduĹ&#x201A;Ăłw ARIO500 i rozwiÄ&#x2026;zanie chmurowe ASEM Uniqloud. Prezentacja firmy ABB przyciÄ&#x2026;gaĹ&#x201A;a uwagÄ&#x2122; m.in. dziÄ&#x2122;ki nagrodzonemu ZĹ&#x201A;otym Medalem dwuramiennemu robotowi IRB YuMi 14000 (fot. 15), ktĂłry cechuje siÄ&#x2122; wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; elastycznoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; zastosowaĹ&#x201E;, rĂłwnieĹź w pracach montaĹźowych zarezerwowanych do tej pory dla czĹ&#x201A;owieka. Poza robotem IRB YuMi 14000 firma zaprezentowaĹ&#x201A;a czujnik ABB Ability Smart Sensor zamontowany na silniku i rozwiÄ&#x2026;zania z zakresu sterowania, w tym sterownik PLC AC500-S zintegrowany z ukĹ&#x201A;adem safety. Firma igus przestawiĹ&#x201A;a wiele rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; z zakresu bezsmarownych Ĺ&#x201A;oĹźysk dry-tech. DuĹźym zainteresowaniem cieszyĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; m.in. polimerowe Ĺ&#x201A;oĹźyska kulkowe, ktĂłre majÄ&#x2026; bardzo maĹ&#x201A;e opory toczenia i sÄ&#x2026; bezsmarowne. â&#x20AC;&#x201C; MateriaĹ&#x201A;, z ktĂłrego sÄ&#x2026; wykonane sprawia, Ĺźe Ĺ&#x203A;wietnie sprawdzajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; w trudnych warunkach pracy â&#x20AC;&#x201C; chemikaliach, oparach czy wodzie. StworzyliĹ&#x203A;my teĹź kompleksowy produkt â&#x20AC;&#x201C; implementujemy Ĺ&#x201A;oĹźyska kulkowe xirox w rolkach w etykieciarkach i transporterach. Coraz czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciej teĹź oferujemy wykonania dopasowane do potrzeb klientĂłw â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Radomir Ochocki, dyrektor zarzÄ&#x2026;dzajÄ&#x2026;cy igus. WĹ&#x203A;rĂłd innych prezentowanych przez firmÄ&#x2122; rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; byĹ&#x201A;y stoĹ&#x201A;y obrotowe robolink do zastosowania

15

z silnikiem lub do obsĹ&#x201A;ugi manualnej. NowoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; byĹ&#x201A;y przewody CFSOFT (fot. 23), ktĂłre majÄ&#x2026; te same parametry pracy, ĹźywotnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i promieĹ&#x201E; giÄ&#x2122;cia, jak znane juĹź przewody klasy CF9, ale nie sprÄ&#x2122;ĹźynujÄ&#x2026;, co eliminuje ryzyko podbijania prowadnika. TakÄ&#x2026; gwarancjÄ&#x2122; daje budowa ĹźyĹ&#x201A; wewnÄ&#x2122;trznych umieszczonych w przewodzie, ktĂłre majÄ&#x2026; specjalnÄ&#x2026; strukturÄ&#x2122; oraz sÄ&#x2026; odpowiednio skrÄ&#x2122;cone. Firma rozwija rĂłwnieĹź ofertÄ&#x2122; dla branĹź spoza przemysĹ&#x201A;u. â&#x20AC;&#x201C; MieliĹ&#x203A;my coraz wiÄ&#x2122;cej zapytaĹ&#x201E; o prowadniki do prowadzenia przewodĂłw przy meblach ze strony przedstawicieli branĹźy architektonicznej i meblarskiej i w odpowiedzi na nie zaczÄ&#x2122;liĹ&#x203A;my rozwijaÄ&#x2021; nowÄ&#x2026; grupÄ&#x2122; produktowÄ&#x2026;. ZaprojektowaliĹ&#x203A;my specjalny, bardzo elastyczny prowadnik OCR przeznaczony wĹ&#x201A;aĹ&#x203A;nie do takich zastosowaĹ&#x201E;. Co wiÄ&#x2122;cej, juĹź niedĹ&#x201A;ugo bÄ&#x2122;dzie moĹźna znaleĹşÄ&#x2021; nasze rozwiÄ&#x2026;zania w jednej z najwiÄ&#x2122;kszych handlowych sieci budowlanych w Polsce â&#x20AC;&#x201C; zapowiada Daniel Marzec. 16

105


WYDARZENIA

Na stoisku W2 największe emocje i zainteresowanie wzbudził nowy produkt firmy – Wizualny System Zarządzania Produkcją (fot. 16). – Obecnie jest on w fazie testów i już niedługo znajdzie się w seryjnej sprzedaży. Serdecznie dziękujemy za wszystkie zgłoszone uwagi dotyczące możliwości poprawy funkcjonalności produktu. Pozwoli nam to wprowadzić stosowne modyfikacje, które sprawią, że będzie on jeszcze lepszy – mówi Łukasz Cellari, dyrektor operacyjny W2. Poza wspomnianą nowością firma zaprezentowała też przekrojową ofertę urządzeń sygnalizacyjnych przeznaczonych do rozwiązań automatyki. – Podczas imprezy przeprowadziliśmy wiele rozmów o każdym z produktów. Szczególne zainteresowanie budziły wieże i kolumny sygnalizacyjne, które są klasycznym rozwiązaniem dla automatyki – dodaje dyrektor operacyjny W2. Wśród nich były m.in. wieże zasilane 24 V DC oraz 230 V AC oraz sygnalizatory SAO-Wd3 oraz SO-Ad2, które 106

17

18

19

20

mogą być stosowane w aplikacjach, gdzie nie ma miejsca na klasyczną wieżę. Wiele rozmów na stoisku firmy dotyczyło też Zewnętrznego Systemu Parkowania ZSP-01, w skład którego wchodzi czujnik ultradźwiękowy oraz puszka sterownicza. – Jako uzupełnienie zestawu przedstawiliśmy trójkolorowy zewnętrzny sygnalizator SO-Ad3. 21

Opcjonalnie zestaw można również rozbudować o wewnętrzną wieżę sygnalizacyjną. Rozwiązanie to bardzo dobrze sprawdza się w systemach dokowania pojazdów. Jako producent jesteśmy w stanie wykonać produkty o specyfikacji dostosowanej do danej realizacji – podkreśla Łukasz Cellari. Wielu stałych wystawców targów przedstawiło ciekawe nowości. Firma Faulhaber zaprezentowała m.in. nowe liniowe serwomotory DC serii LM 1483, które cechuje duża dynamika ruchu (przyspieszenie do 220 m/s2) połączona z dużą precyzją i powtarzalnością (odpowiednio do 120 µm i 40 µm). Na stoisku Elesa+Ganter wśród nowości można było obejrzeć kolumnowe wskaźniki poziomu HCV-E oraz prowadnice teleskopowe serii GN 1400–GN 1440, które umożliwiają przenoszenie obciążeń 28–310 kg (na parę prowadnic). Ich zastosowanie to przede wszystkim budowa maszyn, pojazdy specjalne, zabudowy magazynowe, lotnictwo, sektor medyczny oraz AUTOMATYKA


WYDARZENIA

 7 ]7 CB+ X$]5&$5^ $Z

22

spoĹźywczy, dla ktĂłrego przeznaczone sÄ&#x2026; prowadnice nierdzewne, zabezpieczone smarem zgodnym z FDA (Food and Drug Administration). NowoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; w ofercie Eldar byĹ&#x201A;y urzÄ&#x2026;dzenia firmy TrioMotion, ktĂłra specjalizuje siÄ&#x2122; w produkcji zaawansowanych technologicznie systemĂłw sterowania ruchem stosowanych w automatyzacji m.in. w zakresie sterowania maszyn i robotĂłw. GĹ&#x201A;Ăłwnymi elementami sÄ&#x2026; kontrolery ruchu, napÄ&#x2122;dy i elementy wykonawcze (silniki lub siĹ&#x201A;owniki). Na stoisku Guenther Polska moĹźna byĹ&#x201A;o zapoznaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; z dziaĹ&#x201A;aniem przemysĹ&#x201A;owych czujnikĂłw temperatury w wersji z lokalnym wyĹ&#x203A;wietlaczem LCD, a firma Bosch Rexroth przedstawiĹ&#x201A;a m.in. interaktywnÄ&#x2026; platformÄ&#x2122; komunikacyjnÄ&#x2026; Active Cocpit 65â&#x20AC;? przetwarzajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; i wizualizujÄ&#x2026;cÄ&#x2026; dane z procesu produkcyjnego w czasie rzeczywistym, ktĂłra otrzymaĹ&#x201A;a ZĹ&#x201A;oty Medal targĂłw (fot. 21). Ciekawy pomysĹ&#x201A; na obecnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; na targach miaĹ&#x201A;a firma Farnell element14, ktĂłra zaprezentowaĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; na dwĂłch stoiskach â&#x20AC;&#x201C; tradycyjnym, przygotowanym z myĹ&#x203A;lÄ&#x2026; o staĹ&#x201A;ych i nowych klientach oraz osobnym przeznaczonym dla studentĂłw i start-upĂłw. â&#x20AC;&#x201C; Celem stworzenia drugiego stoiska byĹ&#x201A;o umoĹźliwienie odwiedzajÄ&#x2026;cym zapoznanie siÄ&#x2122; z bliska z naszymi rozwiÄ&#x2026;zaniami, ktĂłre moĹźna wykorzystaÄ&#x2021; zarĂłwno juĹź w trakcie studiĂłw, jak i w późniejszej pracy, rĂłwnieĹź tej powiÄ&#x2026;zanej z projektowaniem kompleksowych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;. Ten pomysĹ&#x201A; to takĹźe swego rodzaju odpowiedĹş na potrzebÄ&#x2122; Ĺ&#x203A;ciĹ&#x203A;lejszej kooperacji firm i uczelni â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Robert RospÄ&#x2122;dzihowski, dyrektor regionalny sprzedaĹźy na EuropÄ&#x2122; WschodniÄ&#x2026;, SkandynawiÄ&#x2122; 5/2018

i miÄ&#x2122;dzynarodowe rynki Farnell. Jak dodaje, polski rynek jest wyjÄ&#x2026;tkowo waĹźny dla firmy. â&#x20AC;&#x201C; W Europie Wschodniej mamy wzrost obrotĂłw rzÄ&#x2122;du 40%, a Polska zajmuje pierwsze miejsce. W zwiÄ&#x2026;zku z szybkim rozwojem i coraz wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; liczbÄ&#x2026; dostawcĂłw, z ktĂłrymi wspĂłĹ&#x201A;pracujemy, budujemy obecnie nowy magazyn w Wielkiej Brytanii. Pozwoli nam to zwiÄ&#x2122;kszyÄ&#x2021; dziennÄ&#x2026; liczbÄ&#x2122; wysyĹ&#x201A;ek z 40 000 do 100 000 â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Robert RospÄ&#x2122;dzihowski. Debiut na stoisku start-upowym firmy miaĹ&#x201A;a pĹ&#x201A;ytka Raspberry Pi 3 Model B+, oparta na procesorze z poprzedniej wersji, ale nieco ulepszonym (fot. 20). â&#x20AC;&#x201C; Ma dodatkowÄ&#x2026; osĹ&#x201A;onÄ&#x2122; procesora odprowadzajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; ciepĹ&#x201A;o, nieco wyĹźsza jest rĂłwnieĹź czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; taktowania â&#x20AC;&#x201C; 1,4 GHz. Drugim istotnym nowym elementem tego rozwiÄ&#x2026;zania jest mocniejszy ukĹ&#x201A;ad do Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;cznoĹ&#x203A;ci bezprzewodowej i dwuzakresowa Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;cznoĹ&#x203A;Ä&#x2021; Wi-Fi, co przekĹ&#x201A;ada siÄ&#x2122; na wiÄ&#x2122;kszÄ&#x2026; prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;Ä&#x2021; transferu. ZwiÄ&#x2122;kszona zostaĹ&#x201A;a takĹźe przepustowoĹ&#x203A;Ä&#x2021; zĹ&#x201A;Ä&#x2026;cza Ethernet â&#x20AC;&#x201C; obecnie jest ona na poziomie 300 MB. Co istotne, w nowej pĹ&#x201A;ytce moĹźliwe jest rĂłwnieĹź zasilanie typu Power over Ethernet. MoĹźna wiÄ&#x2122;c zasiliÄ&#x2021; pĹ&#x201A;ytkÄ&#x2122; jednym kablem ethernetowym â&#x20AC;&#x201C; mĂłwiĹ&#x201A; Norbert Salek, Technical Support Engineer Farnell element14.

Marketingowy wymiar targĂłw Automaticon jest obecny na mapie wydarzeĹ&#x201E; targowych w Polsce od blisko Ä&#x2021;wierÄ&#x2021;wiecza. Poza tym, Ĺźe dynamicznie ewoluujÄ&#x2026; przedstawiane rozwiÄ&#x2026;zania i sposĂłb ich prezentacji, wiele elementĂłw pozostaje staĹ&#x201A;ych. â&#x20AC;&#x201C; Od-

23

wiedzajÄ&#x2026;cych byĹ&#x201A;o jak zwykle bardzo duĹźo, w pierwszym dniu tradycyjnie pojawiĹ&#x201A;o siÄ&#x2122; sporo mĹ&#x201A;odzieĹźy z wyĹźszych uczelni i technikĂłw, przywoĹźonych specjalnymi autokarami. OdbyĹ&#x201A;o siÄ&#x2122; takĹźe wiele rozmĂłw merytorycznych, ktĂłre bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; miaĹ&#x201A;y ciÄ&#x2026;g dalszy w bezpoĹ&#x203A;rednich kontaktach â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Marek Petz. Przedstawiciele wielu firm podkreĹ&#x203A;lajÄ&#x2026;, Ĺźe mimo nowych moĹźliwoĹ&#x203A;ci wspĂłĹ&#x201A;czesnej komunikacji nie zamierzajÄ&#x2026; rezygnowaÄ&#x2021; z obecnoĹ&#x203A;ci na targach. â&#x20AC;&#x201C; Mimo Ĺźe w kilku ostatnich latach obserwujemy trend odchodzenia firm od formuĹ&#x201A;y udziaĹ&#x201A;u w tradycyjnych targach na rzecz nowych kanaĹ&#x201A;Ăłw marketingowych, my nadal chcemy byÄ&#x2021; obecni na Automaticonie. Na dowĂłd sensownoĹ&#x203A;ci tej decyzji mogÄ&#x2122; zdradziÄ&#x2021;, Ĺźe w ciÄ&#x2026;gu czterech dni odwiedziĹ&#x201A;o nas prawie 500 firm â&#x20AC;&#x201C; nie tylko nasi obecni klienci, ale takĹźe nowe, ciekawe firmy z potencjaĹ&#x201A;em. Tak wiÄ&#x2122;c z tegorocznej edycji targĂłw jesteĹ&#x203A;my niezwykle zadowoleni â&#x20AC;&#x201C; podkreĹ&#x203A;la Andrzej DereĹ&#x201E;. Wiele powodĂłw do satysfakcji ma takĹźe firma igus. â&#x20AC;&#x201C; Od lat mamy jedno z najwiÄ&#x2122;kszych stoisk na targach, zlokalizowane w Ĺ&#x203A;wietnym miejscu, wiÄ&#x2122;c nigdy nie narzekamy na brak zainteresowania. Dodatkowym wabikiem jest moĹźliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; przyjrzenia siÄ&#x2122; z bliska szerokiej gamie produktĂłw oraz porozmawiania z wieloma przedstawicielami naszej firmy â&#x20AC;&#x201C; mĂłwi Radomir Ochocki. Zadowolenie deklaruje rĂłwnieĹź Tadeusz Cybulski. â&#x20AC;&#x201C; Kolejny raz mamy powody do satysfakcji. Na stoisku odbyliĹ&#x203A;my wiele ciekawych spotkaĹ&#x201E; i inspirujÄ&#x2026;cych rozmĂłw na temat rynkowych trendĂłw, nowoĹ&#x203A;ci produktowych i sprawdzonych roz107


WYDARZENIA

wiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E;. DziÄ&#x2122;ki temu moĹźemy jeszcze lepiej reagowaÄ&#x2021; na potrzeby klientĂłw i dostarczaÄ&#x2021; innowacyjne koncepcje umoĹźliwiajÄ&#x2026;ce tworzenie inteligentnych fabryk oraz efektywne sterowanie procesami produkcji â&#x20AC;&#x201C; tak istotne dla PrzemysĹ&#x201A;u 4.0. Zainteresowanie naszÄ&#x2026; ofertÄ&#x2026; okazywane przez goĹ&#x203A;ci niezmiennie nas cieszy, ale przede wszystkim motywuje do dalszej pracy â&#x20AC;&#x201C; podkreĹ&#x203A;la prezes Murrelektronik. Naturalnym zjawiskiem wydaje siÄ&#x2122; lekka roszada firm pojawiajÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; jako wystawcy, chociaĹź w tym roku przybraĹ&#x201A;a ona nieco wiÄ&#x2122;ksze natÄ&#x2122;Ĺźenie. â&#x20AC;&#x201C; Nie uszĹ&#x201A;o uwadze wycofywanie siÄ&#x2122; z targĂłw duĹźych firm, ktĂłre w poprzednich latach tworzyĹ&#x201A;y wizytĂłwkÄ&#x2122; Automaticonu. WĹ&#x203A;rĂłd wystawcĂłw zauwaĹźyÄ&#x2021; moĹźna zwiÄ&#x2122;kszajÄ&#x2026;cÄ&#x2026; siÄ&#x2122; liczbÄ&#x2122; dostawcĂłw urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;. ZmniejszajÄ&#x2026;ca siÄ&#x2122; liczba odwiedzajÄ&#x2026;cych i spotkania na stoiskach, przewaĹźnie z obecnymi klientami, sĹ&#x201A;uĹźyĹ&#x201A;y podtrzymywaniu dotychczasowych relacji i prowadzeniu rozmĂłw na temat bieĹźÄ&#x2026;cych realizacji. Po targach nasuwajÄ&#x2026; siÄ&#x2122; pytania: jak przekonaÄ&#x2021; duĹźe firmy do dalszego wystawiania siÄ&#x2122;, w jaki sposĂłb zagospodarowaÄ&#x2021; wolnÄ&#x2026; przestrzeĹ&#x201E; wystawowÄ&#x2026;? MoĹźe warto byĹ&#x201A;oby rĂłwnieĹź zastanowiÄ&#x2021; siÄ&#x2122; nad skrĂłceniem targĂłw do trzech dni â&#x20AC;&#x201C; stwierdza MaĹ&#x201A;gorzata Baczewska. Roszady wĹ&#x203A;rĂłd wystawcĂłw nie zmieniĹ&#x201A;y odczuÄ&#x2021; innych firm. â&#x20AC;&#x201C; NiektĂłrzy twierdzÄ&#x2026;, Ĺźe Automaticon kurczy siÄ&#x2122;. RzeczywiĹ&#x203A;cie nie byĹ&#x201A;o â&#x20AC;&#x17E;wielkichâ&#x20AC;?, ktĂłrzy wystawiali siÄ&#x2122; na poprzednich targach, jak Siemens czy Phoenix Contact, ale Askom nie narzekaĹ&#x201A; na brak zainteresowania ze strony odwiedzajÄ&#x2026;cych â&#x20AC;&#x201C; podkreĹ&#x203A;la WacĹ&#x201A;aw Bylina. ZnikniÄ&#x2122;cie 108

z tegorocznej mapy Automaticonu kilku duĹźych graczy nie musi jednak oznaczaÄ&#x2021;, Ĺźe odeszli od tej formuĹ&#x201A;y na staĹ&#x201A;e. Najlepszym dowodem jest powrĂłt po kilku latach nieobecnoĹ&#x203A;ci firmy ABB. â&#x20AC;&#x201C; JesteĹ&#x203A;my bardzo zadowoleni. Przez wszystkie dni targĂłw obserwowaliĹ&#x203A;my duĹźe zainteresowanie naszymi produktami wystawionymi na stoisku. Czy pojawimy siÄ&#x2122; w przyszĹ&#x201A;ym roku? MyĹ&#x203A;lÄ&#x2122; Ĺźe tak, bÄ&#x2122;dziemy znowu obecni na targach Automaticon, poniewaĹź tego typu wydarzenie daje duĹźe moĹźliwoĹ&#x203A;ci spotkania z nowymi klientami i dotarcia do nowych firm â&#x20AC;&#x201C; stwierdza Robert Pacwa, kierownik DziaĹ&#x201A;u SprzedaĹźy i Marketingu Lokalnej Jednostki Biznesu Robotyki w Dywizji Robotyki i SystemĂłw NapÄ&#x2122;dowych ABB. O kolejnej edycji myĹ&#x203A;li juĹź takĹźe firma MICROSYS. â&#x20AC;&#x201C; W przyszĹ&#x201A;ym roku podczas targĂłw Automaticon zamierzamy ambitniej podejĹ&#x203A;Ä&#x2021; do prezentacji SCADA systemu PROMOTIC. KorzystajÄ&#x2026;c z doĹ&#x203A;wiadczeĹ&#x201E; na targach Amper w czeskim Brnie chcemy w ramach wiÄ&#x2122;kszej powierzchni wystawienniczej stworzyÄ&#x2021; â&#x20AC;&#x17E;centrum szkolenioweâ&#x20AC;?, w ktĂłrym zainteresowani zwiedzajÄ&#x2026;cy bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; mogli bezpĹ&#x201A;atnie uczestniczyÄ&#x2021; w warsztatach. W trakcie jednogodzinnych zajÄ&#x2122;Ä&#x2021; uczestnicy, pracujÄ&#x2026;c na przygotowanych przez nas komputerach, bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; mogli zapoznaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; z systemem oraz stworzyÄ&#x2021; wĹ&#x201A;asny projekt â&#x20AC;&#x201C; zapowiada Robert Siwek. Poza ABB po kilku latach nieobecnoĹ&#x203A;ci wrĂłciĹ&#x201A;a rĂłwnieĹź firma Eaton Electric i podobnie jak w przypadku ABB byĹ&#x201A; to â&#x20AC;&#x17E;zĹ&#x201A;otyâ&#x20AC;? powrĂłt. Medal targĂłw zdobyĹ&#x201A;y moduĹ&#x201A;y T-CONNECTOR IP67 â&#x20AC;&#x201C; komponenty systemu SmartWire-DT sĹ&#x201A;uĹźÄ&#x2026;ce do bezpoĹ&#x203A;redniego podĹ&#x201A;Ä&#x2026;czania czujni-

25

kĂłw i elementĂłw wykonawczych w obrÄ&#x2122;bie obiektu. WĹ&#x203A;rĂłd widocznych w tym roku zmian dotyczÄ&#x2026;cych bezpoĹ&#x203A;rednio samych targĂłw zwracaĹ&#x201A;o uwagÄ&#x2122; zredukowanie liczby hal. â&#x20AC;&#x201C; WyĹ&#x201A;Ä&#x2026;czenie hali nr 4, ktĂłra chyba nigdy nie cieszyĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; duĹźÄ&#x2026; popularnoĹ&#x203A;ciÄ&#x2026; wĹ&#x203A;rĂłd zwiedzajÄ&#x2026;cych, wydaje siÄ&#x2122; byÄ&#x2021; dobrÄ&#x2026; decyzjÄ&#x2026;. Nie wpĹ&#x201A;ynÄ&#x2122;Ĺ&#x201A;o to niestety na poprawÄ&#x2122; warunkĂłw komunikacyjnych, ktĂłre dodatkowo w tym roku byĹ&#x201A;y szczegĂłlnie uciÄ&#x2026;Ĺźliwe w zwiÄ&#x2026;zku z remontami drĂłg w okolicy. Jak co roku poruszajÄ&#x2026;cy siÄ&#x2122; samochodami musieli uzbroiÄ&#x2021; siÄ&#x2122; w cierpliwoĹ&#x203A;Ä&#x2021; zarĂłwno w drodze na targi, jak i przy wyjeĹźdĹźaniu z okolicy â&#x20AC;&#x201C; komentuje Ĺ ukasz Wiatrzyk. WĹ&#x203A;rĂłd postulatĂłw dotyczÄ&#x2026;cych organizacji takĹźe moĹźna mĂłwiÄ&#x2021; o status quo. â&#x20AC;&#x201C; Samo przygotowanie, jak i organizacja targĂłw odbyĹ&#x201A;a siÄ&#x2122; bez zarzutĂłw. Jedyne zastrzeĹźenie budzi fakt braku rejestracji zwiedzajÄ&#x2026;cych â&#x20AC;&#x201C; stwierdza Marek Falkowski. KaĹźda edycja MiÄ&#x2122;dzynarodowych TargĂłw Automatyki i PomiarĂłw Automaticon gromadzi pokaĹşne grono producentĂłw, integratorĂłw i odbiorcĂłw automatyki przemysĹ&#x201A;owej. W tym roku w Centrum EXPO XXI na blisko 10 000 m2 powierzchni zaprezentowaĹ&#x201A;o siÄ&#x2122; ponad 300 wystawcĂłw reprezentujÄ&#x2026;cych 540 firm z szeroko rozumianego rynku automatyki, robotyki i pomiarĂłw. Za rok czeka nas jubileuszowe, 25. wydanie targĂłw Automaticon, ktĂłre odbÄ&#x2122;dzie siÄ&#x2122; w dniach 26â&#x20AC;&#x201C;29 marca 2019 r. Urszula Chojnacka $]5&$5^ $

AUTOMATYKA

 7 ]7 CB+ X$]5&$5^ $Z

24


CENA 10,00 CENA

9 772392

ZĹ (W TY TYM M 8 % VAT) VAT)

TEMAT WYDANI

A ZarzÄ&#x2026;dzan

ROZMOW A 20

10550 2

10

PaweĹ&#x201A; Naglik, Kubler Sp. z o.o.

ie utrzymani

TECHNIK

em ruchu

A 32

WybĂłr systemu SCADA â&#x20AC;&#x201C; czym siÄ&#x2122; kierowaÄ&#x2021;?

SPRZÄ&#x2DC;T

w produkcji

I APARATU

AUTOMAT YKA ISSN 2392-1056

INDEKS 403024

Kluczowy RA 44 element wspĂłĹ&#x201A;czesny â&#x20AC;&#x201C; przeglÄ&#x2026;d ch napÄ&#x2122;dĂłw przemiennik Ăłw czÄ&#x2122;stotliwoĹ&#x203A; ci

AUTOMATY

KAONLINE. PL

&" 

  

10/2015

  

*

+       '  ,      (  +  3     *  456 0%7"8/0'  ##

< ... do 28

Dystrybutor

switchy HARTING

www.stermag.p

l

000 l/min

... >

- )0 

1 2 (  '0     %9: ()



07:  ()  3 

$ $

AUTOMATYCZNIE WIEM WIÄ&#x2DC;CEJ...

ROCZNIK 2017 W W W . A U T O M AT Y K A O N L I N E . P L

P L A N W Y DAW N I C Z Y 2 0 1 8 Ǥ ĆŽ ­ Ä&#x2020; Ä&#x2DC; Âť Ă&#x192; Âą Ǥ Ä&#x201A; ø ç Ä&#x2020; á ÂŚ Äł Âą ĆŻ NADSYĹ ANIE MATERIAĹ Ă&#x201C;W

KALENDARIUM BRANĹťOWE ĆŽZÇ&#x201D;ǤKOLPORTAĹť WYDANIA)

08 01 2018 07.05.2018

INDUSTRYMEETING 2018, ENEX; ITM INNOWACJE-TECHNOLOGIEMASZYNY

Systemy elektroenergetyczne

05.07.2018

ENERGETAB, TAROPAK

EfektywnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; energetyczna w produkcji

NapÄ&#x2122;dy i silniki

06.08.2018

ENERGETAB, DREMA, CONTROL-TECH, POLAGRA-TECH, TAROPAK, TOOLEX

10/2018

Roboty i koboty w przemyĹ&#x203A;le

Systemy wizyjne

05.09.2018

TAROPAK, TOOLEX, MAINTENANCE, SYMAS, EXPOWELDING

11/2018

Wytwarzanie przyrostowe. Druk 3D

PodzespoĹ&#x201A;y do automatyki przemysĹ&#x201A;owej

05.10.2018

EUROTOOL, ENERGETICS, WARSAW INDUSTRY WEEK

12/2018

Komunikacja i sieci przemysĹ&#x201A;owe. Oprogramowanie

Sterowniki, kontrolery i komputery przemysĹ&#x201A;owe

05.11.2018

FACILITY MANAGEMENT WÂ ZAKĹ ADZIE PRODUKCYJNYM

WYDANIE

TEMAT NUMERU

1 6/2018 2/2018

B CyberbezpieczeĹ&#x201E;stwo i Ĺ&#x201E; t Ĺ&#x203A;l

7-8/2018

Automatyzacja pakowania i transportu

9/2018

ARTYKUĹ PRZEGLÄ&#x201E;DOWY El

t b bezkontaktowe i j t t ki Pomiary

TEMAT NUMERU EfektywnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; energetyczna w napÄ&#x2122;dach elektrycznych CENA 15,00 ZĹ (W TYM 8 % VAT)

ROZMOWA 24

SPRZÄ&#x2DC;T I APARATURA 50

WYDARZENIA 72

Jerzy BusĹ&#x201A;owski, APS

Pomiar pozycji i przemieszczenia

I Forum Cobotyki

TEMAT NUMERU Monitoring i zdalne sterowanie CENA 15,00 ZĹ (W TYM 8 % VAT)

ROZMOWA 22

SPRZÄ&#x2DC;T I APARATURA 46

WYDARZENIA 80

Tadeusz Cybulski, Murrelektronik

Komunikacja przemysĹ&#x201A;owa

IV Forum Nowoczesnej Produkcji

AUTOMATYKA AUTOMATYKA ISSN 2392-1056

INDEKS 403024

AUTOMATYKAONLINE.PL

11/2017

ISSN 2392-1056

INDEKS 403024

AUTOMATYKAONLINE.PL

Zestaw serwoprasy YJKP

Switche HARTING Ha-VIS eCon Najszersza oferta na rynku â&#x20AC;&#x201C; ponad 200 róşnych modeli

&    '     '       (    ) -       /+ + 01 2

www.festo.pl

12/2017


WYDARZENIA

WYDARZENIA WYDARZENIA

Dla energetyki i o energetyce 31. edycja targĂłw Energetab

 7 g($0 6  :6 

#     " J+K  .

 .- 2 

5 6    2 "  

-   +K  . +J

<>7 + 7 E+- . - * 

-   +K - +  + - K    .  B        ".   . -  B

>>~>< -/  N@>? 7

5/2018

T

argi Energetab to nie tylko kluczowe w naszym kraju targi urzÄ&#x2026;dzeĹ&#x201E;, aparatury i technologii dla sektora energetyki, ale jednoczeĹ&#x203A;nie jedno z najwaĹźniejszych spotkaĹ&#x201E; czoĹ&#x201A;owych przedstawicieli przemysĹ&#x201A;u elektroenergetycznego. Co roku we wrzeĹ&#x203A;niu do Bielska-BiaĹ&#x201A;ej przyjeĹźdĹźajÄ&#x2026; energetycy, a na ponad 700 stoiskach prezentowane sÄ&#x2026; najnowsze urzÄ&#x2026;dzenia elektryczne, aparatura automatyki, energooszczÄ&#x2122;dne oĹ&#x203A;wietlenie, rozwiÄ&#x2026;zania z zakresu odnawialnych ĹşrĂłdeĹ&#x201A; energii, a takĹźe wiele innych innowacyjnych rozwiÄ&#x2026;zaĹ&#x201E; dla modernizujÄ&#x2026;cej siÄ&#x2122; energetyki â&#x20AC;&#x201C; zawodowej i przemysĹ&#x201A;owej. Dla najlepszych produktĂłw przewidziano prestiĹźowe nagrody â&#x20AC;&#x201C; podczas imprezy, jak co roku, odbÄ&#x2122;dzie siÄ&#x2122; konkurs nagradzajÄ&#x2026;cy medalami i pucharami â&#x20AC;&#x17E;szczegĂłlnie wyróşniajÄ&#x2026;ce siÄ&#x2122; produktyâ&#x20AC;? zgĹ&#x201A;oszone przez wystawcĂłw. Targom tradycyjnie towarzyszyÄ&#x2021; bÄ&#x2122;dÄ&#x2026; konferencje i seminaria, toteĹź wydarzenie jest nie tylko okazjÄ&#x2026; do zapoznania siÄ&#x2122; z nowatorskimi rozwiÄ&#x2026;zaniami, ale stanowi rĂłwnieĹź doskonaĹ&#x201A;e forum do rozmĂłw o aktuP R O M O C J A

alnych kierunkach rozwoju branĹźy oraz wdraĹźanych innowacjach. Wydarzenie organizowane przez ZIAD Bielsko-BiaĹ&#x201A;a jest teĹź doskonaĹ&#x201A;Ä&#x2026; okazjÄ&#x2026; do nawiÄ&#x2026;zania bezpoĹ&#x203A;rednich kontaktĂłw biznesowych miÄ&#x2122;dzy wystawcami a projektantami, dostawcami usĹ&#x201A;ug i czoĹ&#x201A;owymi przedstawicielami przedsiÄ&#x2122;biorstw energetycznych â&#x20AC;&#x201C; zarĂłwno z Polski, jak i z zagranicy. W ubiegĹ&#x201A;ym roku targi Energetab odwiedziĹ&#x201A;o ponad 20 tys. goĹ&#x203A;ci z róşnych krajĂłw, ktĂłrzy mogli zapoznaÄ&#x2021; siÄ&#x2122; z ofertami 709 wystawcĂłw z 23 krajĂłw Europy i Azji, a takĹźe Afryki. Ekspozycje targowe zajÄ&#x2122;Ĺ&#x201A;y prawie 4 hektary urokliwie poĹ&#x201A;oĹźonego terenu u stĂłp DÄ&#x2122;bowca i Szyndzielni, zarĂłwno w nowoczesnej hali wielofunkcyjnej, jak i w pawilonach namiotowych oraz na terenach otwartych, na ktĂłrych wystawcy mogli ulokowaÄ&#x2021; ekspozycje wielkogabarytowe i ciÄ&#x2122;Ĺźkie eksponaty. WiÄ&#x2122;cej informacji na stronie www.energetab.pl. ;7:   8  :  - -d 7"  7

---7 7"  7

111


BIBLIOTEKA METODY CAD I AI W INĹťYNIERII ELEKTRYCZNEJ WYBĂ&#x201C;R PRZYKĹ ADĂ&#x201C;W Z ZASTOSOWANIEM PROGRAMU MATLAB 7$  Wydawnictwo Naukowe PWN  `qvx{| !%# ]`qqv# | `"%



RozwiÄ&#x2026;zania oparte na metodach sztucznej inteligencji (AI), w szczegĂłlnoĹ&#x203A;ci w odniesieniu do napÄ&#x2122;dĂłw elektrycznych i maszyn elektrycznych pracujÄ&#x2026;cych w systemie elektroenergetycznym, znalazĹ&#x201A;y obecnie staĹ&#x201A;e miejsce w praktyce inĹźynierskiej. ZaistniaĹ&#x201A;a wobec tego potrzeba ksztaĹ&#x201A;cenia kadry inĹźynierskiej w tym zakresie. Publikacja ta zawiera Ä&#x2021;wiczenia i przykĹ&#x201A;ady z trzech obszarĂłw sztucznej inteligencji. SÄ&#x2026; to algorytmy genetyczne â&#x20AC;&#x201C; estymacja parametrĂłw modelu matematycznego obcowzbudnego silnika prÄ&#x2026;du staĹ&#x201A;ego, sztuczne sieci neuronowe â&#x20AC;&#x201C; neuronowy estymator prÄ&#x2122;dkoĹ&#x203A;ci obrotowej silnika prÄ&#x2026;du staĹ&#x201A;ego oraz logika rozmyta i rozmyte sieci neuronowe â&#x20AC;&#x201C; rozmyty regulator temperatury pieca oporowego. KsiÄ&#x2026;Ĺźka jest kierowana przede wszystkim do studentĂłw kierunkĂłw technicznych i informatycznych, m.in. elektrotechnika, mechatronika, automatyka i robotyka czy informatyka.

ELASTYCZNA AUTOMATYZACJA WYTWARZANIA OBRABIARKI I SYSTEMY OBRĂ&#x201C;BKOWE ~    Wydawnictwo Naukowe PWN  `qvx{| !%# ]`Â&#x20AC;{Â # | `"%



W ksiÄ&#x2026;Ĺźce omĂłwiono formy organizacji produkcji, zagadnienia automatyzacji produkcji i Ĺ&#x203A;rodki elastycznej automatyzacji wytwarzania w zakĹ&#x201A;adach przemysĹ&#x201A;u maszynowego. Przedstawiono strukturÄ&#x2122;, dziaĹ&#x201A;anie i programowanie nowoczesnych ukĹ&#x201A;adĂłw sterowania programowalnego i numerycznego oraz ukĹ&#x201A;adĂłw diagnostyki i nadzorowania, stosowanych w systemach wspĂłĹ&#x201A;czesnych obrabiarek skrawajÄ&#x2026;cych. Opisano m.in. komponenty automatyzujÄ&#x2026;ce, rozwiÄ&#x2026;zania techniczne i przykĹ&#x201A;ady budowy obrabiarek skrawajÄ&#x2026;cych i ich systemĂłw. Wiele miejsca poĹ&#x203A;wiÄ&#x2122;cono zagadnieniu komputerowo zintegrowanej produkcji â&#x20AC;&#x201C; komputerowo zintegrowanego wytwarzania CiM i projektowania wspĂłĹ&#x201A;bieĹźnego. KsiÄ&#x2026;Ĺźka jest przeznaczona dla studentĂłw wydziaĹ&#x201A;Ăłw mechanicznych, a takĹźe inĹźynierĂłw mechanikĂłw zajmujÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; w przemyĹ&#x203A;le zagadnieniami automatyzacji i robotyzacji procesĂłw wytwarzania.

METROLOGIA W BUDOWIE MASZYN ZADANIA Z ROZWIÄ&#x201E;ZANIAMI *#7" |6 "    Wydawnictwo Naukowe PWN  `qvx{| !%# ]`x}{# | `"%



Omawiana ksiÄ&#x2026;Ĺźka stanowi zbiĂłr okoĹ&#x201A;o 170 zadaĹ&#x201E; dotyczÄ&#x2026;cych zagadnieĹ&#x201E; spotykanych w procesie budowy maszyn, a zwiÄ&#x2026;zanych z tolerancjÄ&#x2026; i pasowaniem wymiarĂłw liniowych, projektowaniem sprawdzianĂłw do otworĂłw i waĹ&#x201A;kĂłw oraz wymiarĂłw mieszanych. WaĹźnym dziaĹ&#x201A;em jest rachunek bĹ&#x201A;Ä&#x2122;dĂłw pomiarĂłw oraz analiza wymiarowa dziaĹ&#x201A;aĹ&#x201E; matematycznych na wymiarach tolerowanych, Ĺ&#x201A;aĹ&#x201E;cuchĂłw wymiarowych, zamiennoĹ&#x203A;ci czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ci maszyn. KsiÄ&#x2026;Ĺźka jest przeznaczona dla studentĂłw wydziaĹ&#x201A;Ăłw mechanicznych, studentĂłw studiĂłw podyplomowych, inĹźynierĂłw zajmujÄ&#x2026;cych siÄ&#x2122; problematykÄ&#x2026; konstrukcji i technologii sprzÄ&#x2122;tu pomiarowego oraz uczniĂłw szkĂłĹ&#x201A; Ĺ&#x203A;rednich technicznych o profilu mechanicznym.

& -  ~  J7     112

AUTOMATYKA


WSPÓŁPRACA AUTOMATYKAONLINE TEL. 504 126 618, WWW.AUTOMATYKAONLINE.PL ..............................................................................................78

AUTOMATYKA-POMIARY-STEROWANIE SA TEL. 85 748 34 00, 85 748 34 03, WWW.APS.PL ................................................................................................... 13

AXON MEDIA GROUP TEL. 533 344 700, WWW.AXONMEDIA.PL ................................................................................................................ 38

B&R AUTOMATYKA PRZEMYSŁOWA SP. Z O.O. TEL. 61 846 05 00, WWW.BR-AUTOMATION.COM ..............................................................................21, 58–59

BALLUFF SP. Z O.O. TEL. 71 382 09 00, WWW.BALLUFF.PL, WWW.LEUZE.PL ................................................................ 69, 74–76

BIURO TARGÓW MONACHIJSKICH W POLSCE GRZEGORZ GRABARCZYK TEL. 22 620 44 15, WWW.TARGIWMONACHIUM.PL ............................................................................................... 9

DANFOSS POLAND SP. Z O.O. TEL. 22 755 06 68, WWW.DANFOSS.PL/NAPEDY .......................................................................................92–94

PPUH ELDAR TEL. 77 442 04 04, WWW.ELDAR.BIZ ..................................................................................................................... 17, 34

ELESA+GANTER POLSKA SP. Z O.O. TEL. 22 737 70 47, WWW.ELESA-GANTER.PL .......................................................................................................... 3

ELMARK AUTOMATYKA SP. Z O.O. TEL. 22 541 84 65, WWW.ELMARK.COM.PL ............................................................................................ 33, 42–43

ELOKON TEL. 22 812 71 38, WWW.ELOKON.PL ..................................................................................................II OKŁ., 50–52

EMERSON PROCESS MANAGEMENT SP. Z O.O. TEL. 22 458 92 00, WWW.EMERSONPROCESS.COM ........................................................................95, 96–97

FANUC POLSKA SP. Z O.O. TEL. 71 776 61 60, WWW.FANUC.EU ..................................................................................................................... 44–45

FESTO SP. Z O.O. TEL. 22 711 42 71, WWW.FESTO.PL .......................................................................................................... I OKŁ., 39–41

ICE - AGENZIA PER LA PROMOZIONE ALL’ESTERO E L’INTERNAZIONALIZZAZIONE DELLE IMPRESE ITALIANE TEL. +39 0659921, WWW.ICE.GOV.IT ................................................................................................................. IV OKŁ. IFM ELECTRONIC SP. Z O.O. TEL. 32 70 56 400, WWW.IFM.COM/PL/PL ................................................................................................. 70, 71, 72

IGUS SP. Z O.O. TEL. 22 863 57 70, WWW.IGUS.PL ....................................................................................................................................77

114

AUTOMATYKA


WSPÓŁPRACA

WSPÓŁPRACA

IZBA GOSPODARCZA WODOCIĄGI POLSKIE TEL. 52 376 89 25, WWW.TARGI-WOD-KAN.PL/PL .............................................................................................22

LIMATHERM SENSOR SP. Z O.O. TEL. 18 337 99 00, WWW.LIMATHERMSENSOR.PL .............................................................................................. 83

MVM SP. Z O.O. TEL. 22 87 40 230 ..................................................................................................................................................................... 109

PARKER HANNIFIN SALES CEE S.R.O. SP. Z O.O. ODDZIAŁ W POLSCE TEL. 22 573 24 00, WWW.PARKER.COM, WWW.PARKER.PL .................................................................. 53, 73

PHOENIX CONTACT TEL. 71 39 80 410, WWW.PHOENIXCONTACT.PL .......................................................................... 15, 17, 54–56 PRZEMYSŁOWY INSTYTUT AUTOMATYKI I POMIARÓW PIAP TEL. 22 874 00 00, WWW.PIAP.PL ......................................................................................................................... 109, 113 PILZ POLSKA SP. Z O.O. TEL. 22 884 71 00, WWW.PILZ.PL ...................................................................................................................46–48, 49

PPH WOBIT E.K.J. OBER S.C. TEL. 61 222 74 22, WWW.WOBIT.COM.PL ............................................................................................................ 19, 57

RS COMPONENTS TEL. 22 223 11 11, PL.RS-ONLINE.COM ..............................................................................................................................5 SABUR SP. Z O.O. TEL. 22 549 43 53, WWW.SABUR.COM.PL ....................................................................................................... 36–38 SCHMERSAL-POLSKA SP. J. E. NOWICKA, M. NOWICKI TEL. 22 816 85 78, WWW.SCHMERSAL.PL ................................................................................................................... 11 SEW-EURODRIVE POLSKA SP. Z O.O. TEL. 42 676 53 00, WWW.SEW-EURODRIVE.PL ......................................................................................29, 60–61 SKAMER-ACM SP. Z O.O. TEL. 14 63 23 400, WWW.SKAMER.PL ..................................................................................................................86–87 TURCK SP. Z O.O. TEL. 77 443 48 00, WWW.TURCK.PL .....................................................................................................................84–85 WIKA POLSKA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ SP. K. TEL. 54 23 01 100, WWW.WIKAPOLSKA.PL ....................................................................................................... 88–91

ZIAD BIELSKO-BIAŁA SA TEL. 33 8138200, WWW.ZIAD.BIELSKO.PL ................................................................................................................. 111

ZIMMER-GROUP TEL. +48 884 626 300, WWW.ZIMMER-GROUP.DE/PL ...........................................................................III OKŁ.

5/2018

115


LUDZIE

STANOWISKO: )   $   FIRMA: 2  $  

P

ierwsze kroki w dziedzinie automatyki stawiaĹ&#x201A; juĹź na pierwszym roku studiĂłw w PrzemysĹ&#x201A;owym Instytucie Automatyki i PomiarĂłw PIAP. Atmosfera i podejĹ&#x203A;cie starszych kolegĂłw zaowocowaĹ&#x201A;y prawie pĂłĹ&#x201A;torarocznÄ&#x2026; wspĂłĹ&#x201A;pracÄ&#x2026; przy tworzeniu róşnego typu ukĹ&#x201A;adĂłw pomiarowych i sterujÄ&#x2026;cych. PrzeĹ&#x201A;om lat 1992 i 1993 przyniĂłsĹ&#x201A; poczÄ&#x2026;tek wspĂłĹ&#x201A;pracy z Markiem SikorÄ&#x2026; i firmÄ&#x2026; Elmark. ByĹ&#x201A;o to zwiÄ&#x2026;zane z rozpoczÄ&#x2122;ciem dystrybucji sprzÄ&#x2122;tu AllenBradley. Nowy dostawca i nowe wyzwania staĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; fundamentem wspĂłĹ&#x201A;pracy trwajÄ&#x2026;cej do dziĹ&#x203A;. W 1994 r., koĹ&#x201E;czÄ&#x2026;c studia w Instytucie Automatyki na Wydziale Elektroniki Politechniki Warszawskiej, tworzyĹ&#x201A; unikalne w tym czasie oprogramowanie komunikacyjne do sterownikĂłw SLC-500, ktĂłre przez kilka lat byĹ&#x201A;o rozpowszechniane przez uĹźytkownikĂłw tych sterownikĂłw.

116

25 lat pracy w Elmark to stworzenie i rozbudowa dziaĹ&#x201A;u Automatyki zwiÄ&#x2026;zanej ze sterownikami PLC oraz technologiami pokrewnymi. W tym czasie tworzyĹ&#x201A; centrum szkoleniowe Rockwell Automation, stanowiÄ&#x2026;ce podstawÄ&#x2122; wsparcia technicznego dla klientĂłw i uĹźytkownikĂłw. Te doĹ&#x203A;wiadczenia pomagajÄ&#x2026; dzisiaj budowaÄ&#x2021; ogĂłlnofirmowe Centrum Wiedzy Elmark Automatyka. Po przeksztaĹ&#x201A;ceniu firmy w 1998 r. w spĂłĹ&#x201A;kÄ&#x2122; z o.o. zostaĹ&#x201A; jej udziaĹ&#x201A;owcem. PojawiajÄ&#x2026;ce siÄ&#x2122; kolejne moĹźliwoĹ&#x203A;ci rozwoju zaowocowaĹ&#x201A;y rozpoczÄ&#x2122;ciem wspĂłĹ&#x201A;pracy z firmami Unitronics oraz HMS. W dalszym ciÄ&#x2026;gu koordynujÄ&#x2026;c dziaĹ&#x201A;ania caĹ&#x201A;ego dziaĹ&#x201A;u, koncentruje siÄ&#x2122; na wspieraniu zadaĹ&#x201E; zwiÄ&#x2026;zanych z robotami kolaboratywnymi Universal Robots. DziaĹ&#x201A;a takĹźe na rzecz projektu sterowniki.pl, zwiÄ&#x2026;zanego z portalem i wspieraniem nowych inicjatyw w branĹźy.

Od poczÄ&#x2026;tku swojej dziaĹ&#x201A;alnoĹ&#x203A;ci zawodowej jest pasjonatem automatyki. Wielu uczestnikĂłw szkoleĹ&#x201E;, realizowanych od 1994 r., do dziĹ&#x203A; wspomina wiedzÄ&#x2122; i sposĂłb przekazu czÄ&#x2122;sto bardzo zawiĹ&#x201A;ych tematĂłw. Prywatnie, gdy skoĹ&#x201E;czyĹ&#x201A; magicznÄ&#x2026; 40-tkÄ&#x2122;, w jego Ĺźyciu pojawiĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; dwie pasje â&#x20AC;&#x201C; taniec towarzyski oraz latanie. Licencjonowane pilotowanie samolotĂłw poczeka pewnie do koĹ&#x201E;ca dekady, ale treningi taneczne staĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; staĹ&#x201A;Ä&#x2026; czÄ&#x2122;Ĺ&#x203A;ciÄ&#x2026; jego Ĺźycia. WspĂłlnie z ĹźonÄ&#x2026; KatarzynÄ&#x2026; spÄ&#x2122;dzajÄ&#x2026; kaĹźdÄ&#x2026; wolnÄ&#x2026; chwilÄ&#x2122; na parkietach, Ĺ&#x201A;Ä&#x2026;czÄ&#x2026;c przyjemnoĹ&#x203A;Ä&#x2021; i zabawÄ&#x2122; z utrzymywaniem kondycji. NajwiÄ&#x2122;kszymi osiÄ&#x2026;gniÄ&#x2122;ciami â&#x20AC;&#x201C; obok uznania publicznoĹ&#x203A;ci â&#x20AC;&#x201C; staĹ&#x201A;y siÄ&#x2122; udziaĹ&#x201A;y w finaĹ&#x201A;ach mistrzostw Polski oraz Puchar Polski Pro-Am w taĹ&#x201E;cach latynoamerykaĹ&#x201E;skich. CĂłrka Monika, tegoroczna maturzystka, choÄ&#x2021; gĹ&#x201A;Ăłwnie skupia siÄ&#x2122; na fizyce i chemii, to takĹźe podÄ&#x2026;Ĺźa tanecznÄ&#x2026; drogÄ&#x2026; rodzicĂłw. AUTOMATYKA

 7 2  $  

RafaĹ&#x201A; Tutaj


                        ! "            #     !

9 - 13/10/2018

Odkryj nowe obszary innowacji FABBRICAFUTURA, ROBOT PLANET BOX CONSULTING, BI-MU STARTUPPER       

bimu.it

UCIMU-SISTEMI PER PRODURRE

Rรณwnolegle z In parallel with

9 - 13/10/2018

AUTOMATYKA 5/2018  

Temat numeru: Innowacyjne rozwiązania dla Przemysłu 4.0

AUTOMATYKA 5/2018  

Temat numeru: Innowacyjne rozwiązania dla Przemysłu 4.0

Advertisement