LUD
DEASACHADH 06 LÙNA / SULT 2022
NAIDHEACHD 'US DÒIGH-BHEATHA DE NA GLEANN UISGE DHEARG
Mo Chlann Bean Sídhe Le Gráinne Ní Chaimbeal
Beurla air BhBC Alba! Le Eóin Lom Dòmhnallach
Sgeul na h-Eachdraidh Mairtírigh San Patricio
I BHFAD Ó H-ARD AN RÁTHA LE BRIAN Ó CIANAIGH 1931
DEASACHADH 06
Dè a Steach Air Cuibhrinn
28
I bhfad ó h-Ard an Rátha
Cú Chulainn agus
24
Tír na Marbh (Cuid a Dó)
Cúpla Focla
22
Sgriach na Coille, Tarbh-Allaidh, agus Lon na Maichearean
Sgeul na h-Eachdraidh
33
Mairtírigh San Patricio
Cunbhalach 02 Nòta Dheasaiche 04 Nuaidheachd Ionadail 06 Nuaidheachd nan Dùthaich 11 Nuaidheachd na Cruinne 14 Sean Ghàedhealtachd 19 Fòram Coimhearsnachd 23 Dànach, Òranach & Sgeulach
LITRICHEAN GU 'N DEASAICHE
Cá bhfuil an cogaidh? Bhí sin galánta do léamh faoi stair na Gaedheil Bhail' Ubhall Mhóir (Nuadh Eachraic) san artagal le Breánann Ó Catháin. Bhí sin an-suimiúil gan dabht, ach cá raibh na sgéal faoi n-Éirigh Amach Mór sa 1863? Nuair a d'éirigh muid thuas amach sa bhaile 'nn. 'S sgéal dochreidte sin gan dabht. Agus cá raibh an sgéal faoi cogaidh in aghaidh na Gaill garbh ann freisin? B'fhéidir sgríobhadh Breánann faoi sin san iris eile.
Paidí a' Capall Ó Rinn Maigh Luirg
Na Canúint le Chéile Tá sin go h-ionntach, ionntach deas maith do fheic gach canúint le chéile san iris-leobhar seo. Tá sin dochreidte gan dabht! Ba cheart dhéan sé seo blianta fada ó shin ach ní raibh sin an sgéal. Ach déanann daoibh sin anois agus tá sin dochreidte 's ionntach dochreidte 's dochreidte h-ionntachúil freisin. Agus tá sé go deas ionntach do fheic na Gaedheil Oileán Úir ar thar bharr an troid agus strígh do shábháil Gaedhlig mar níl dhéanann sin ann san abhaile (Sean Ghaedhealtachd) mar tá siad faoi riail na Sean Ghaill agus sin é 'n sgéal agus beidh sé 'n sgéal go dtí déanaidh iad rudéigin faoi sin.
Sorchag Ní Chinnéide Baile Sheáin, Talamh an Éisg
Poblachd Mór Aontaiche nan Gàidheal
NÒTA DHEASAICHE Le Trìnda NicÉigeir, Àrd-deasaiche (Gàedhlig Uisge Dhearg)
Tha fearg 's craic mòr ar duine mò mun na bànrigh Sasainn anis sin th' i gu bàs, ach nuair ead till amach an ceòl salm Gàedhlach tha sibh bruidhinn gun stad mun i 'gus rudan uile gu math. 'Bheil sibh fhé gun seallabh agaibh? Nach eil sibh 'faighinn an dealbh mòr an so? 'Bheil sibh cuir amach na Sean Gall agus an córas bhristeadh as ur ceann air sgàth sean bean sin? Th' obair an mhòr againn. De th' u dèanamh 'gocarsach coltach cearcan ag an cèilidh gallda, nuair tha sinn 'obaireann ar rudan bh' i gun làmhan no suil orainn? Gabh shuas agus danns coltach cearcan, ach cha bith mi gu danns do 'n ceòl Sasannach so.
Iarruidh mhaid do thoir ri chéile 'steach Poblachd Mór Aontaiche nan Gàidheal gun mhall mar tha creid agam bithidh leinn gu Dèan gasta dar tha fíor saorsa 'gainn mar chan eil rudan gu math a-nis fo'n riaghaltas Gallda sa Lunnainn agus fo'n riaghaltas Sean Ghall anns sa Dhún Éadainn. Tha n-Éirinn tír math agas tha féar 's talamh làidir 's slàinte 'nn, agas tha e 'n sgeul air nan Eileanan Siar agas san Albainn a' Thuaidh cuideachd. Agas oraic chun nan airgid 's saibhreas ann air Eilean Mhanainn, tha saibhreas gasta 'nn gun teagamh! Agas tha fhairrge mhath mu'n a' Ghàidhealtachd cuideachd ri thaobh leis tha saighdearan dochreidsinn leinn san eachdraidh agas tha e 'n sgeul an-diugh cuideachd gun teagamh! Iarruidh mhaid do deunaidh leinn gun mhall a charaidean!
Pádruig mac Phádruig Mac an t-Sealgaire Cataibh an Ear
02
dannsa gun mise.
Gaedhlig san Ollsgoileanna Tá sé go h-ionntach garbh 's cac chan fhuil cúrsaí Gaedhlig ann sa na h-ollsgoileanna sa Stáit Aontaithe 's trasna Dúthaich nan Craobh fosta! Chan fhuil sin cóir 's ceart! Agus 's mis' an-fhearg mar sin amháin! Cuireann muinntir Gaedhealach airgid ró-mhór chun na h-ollsgoileanna 'nn annseo 'gus chan fhuil cúrsaí Gaedhlig ann???? Feiceann ar Colaisde 'Gaedhealach' mór Notre Dame! 'S ainm acu le 'troideadh le dúthchas Gaedheal ann san Meadhan Iar na Mheirceá, 'ch chan fhuil cúrsaí maith as Gaedhlig acu. Ba cheart tosaidh muid do throid agus do'n ágóid in aghaidh iad - gach aon colaisde 'Gaedhealach' agus colaisde eile do dtí bíonn muid caithréim agus tá cúrsaí Gaedhlig maith ann gan mhoill agus go brach ar fad!
Sinead Ní Néill Síne Nic Anndrais
lionra-uisge-dhearg.ca
'Mhath Leibh gu Sgríobh le LUD?
POST-D SINN Sgriobh@lionra-uisgedhearg.ca
lionra-uisge-dhearg.ca
POST D'AR BOGSA PO ATTN: LUD PO BOX 42112 RPO FERRY ROAD WINNIPEG, MB, CA R3J 3X7
TURAS DO www.lionra-uisge-dhearg.ca /LUD/sgriobh-chugainn/
03
Taig air Phatreon $6/M www.patreon.com/lionra_uisge_dhearg
Sgrìobhadh Mìosail
Leabhar-lann Làn
'Digiteach ⁊ Corporra h-irisean ùr agad mìosail eile
Faigh 'inntrigeadh air ais cùisean uile
Post-d Sinn An So Sgriobh@lionra-uisge-dhearg.ca
Post do'r Bogsa PO ATTN: LUD PO BOX 42112 rpo FERRY ROAD WINNIPEG, mb, ca R3J 3X7
No Turas Do www.lionra-uisge-dhearg.ca /LUD/sgriobh-chugainn/
LUD
LÌONRA H-UISGE DHEARG
An rud a mharódh duine amháin, thógfadh sé duine eile. (Sean Fhocail)