NEW YORK • PENNSYLVANIA • CONNECTICUT • NEW JERSEY • MASSACHUSETTS
ER KURI P L U S
P O L I S H NUMER 1503 (1803)
W E E K L Y
ROK ZA£O¯ENIA 1987
M A G A Z I N E
TYGODNIK
1 LIPCA 2023
PE£NE WYDANIE KURIERA W INTERNECIE: WWW.KURIERPLUS.COM
í Pamiêæ historyczna i wspó³czesnoœæ – str. 2 í Na czym polega zrzeczenie siê œwiadczeñ... – str. 5 í O wo³yñskich Strzelcach – str. 8-9 í Grupa Wagnera – psy wojny Putina – str. 12 í Przygotuj siê na nieprzewidziane – str. 13 í Krakowianki i Górale – str. 16 FOT. EWA ZALEWSKA
Tomasz Bagnowski
Putin os³abiony Krótkotrwa³a próba si³ w Rosji zakoñczy³a siê zwyciêstwem Putina. W³adimir Putin przetrwa³ próbê puczu w Rosji, o ile za pucz mo¿na uznaæ niedawny bunt Grupy Wagnera, najbardziej widocznych i najbardziej skutecznych ¿o³nierzy, zaanga¿owanych po stronie Rosji, w wojnie na Ukrainie. Dowodz¹cy tymi prywatnymi oddzia³ami ich twórca, rosyjski miliarder i by³y wspó³pracownik Putina Jewgienij Prigo¿yn, oskar¿y³ dowódców rosyjskiej armii o b³êdy na froncie, a nawet ostrzeliwanie jego w³asnych oddzia³ów. Wkrótce potem wagnerowcy ruszyli na Moskwê, w bli¿ej niesprecyzowanym celu. Marsz ten szybko zosta³ przerwany, za spraw¹ porozumienia wynegocjowanego przez prezydenta Bia³orusi Aleksandra £ukaszenkê. W ramach tej ugody Prigo¿yn opuœci Rosjê, a oskar¿enia o zdradê, wysuniête wobec niego przez w³adze kraju, zostan¹ cofniête. ¯o³nierze oddzia³ów Wagnera tak¿e nie bêd¹ oskar¿eni i bêd¹ mogli wejœæ w sk³ad armii rosyjskiej. Ci, którzy siê na to nie zdecyduj¹, tak jak Prigo¿yn, bêd¹ mogli przenieœæ siê na Bia³oruœ. Co wiêc tak naprawdê oznacza to zamieszanie w Rosji? Ma ono przede wszystkim negatywne skutki dla wizerunku Putina. Narracja zachodnich mediów jest jednoznaczna. W³adza Putina mo¿e siê chwiaæ. Przetrwa³ on próbê
si³ z Prigo¿ynem, ale nastêpnej takiej próby mo¿e ju¿ nie przetrwaæ. To tak¿e pozytywny sygna³ dla Ukraiñców maj¹cych nadziejê na wyparcie Rosjan ze swojego terytorium. Mo¿e to dodaæ wiatru w ¿agle ukraiñskiej kontrofensywie, która jak dot¹d, delikatnie mówi¹c, nie pora¿a rozmachem. Prezydent Wo³odymyr Ze³enski przyzna³ nawet niedawno, ¿e kontrofensywa zajmie wiêcej czasu ni¿ przewidywano i efektów trudno siê spodziewaæ natychmiast. Sam Prigo¿yn, ju¿ po tym kiedy kurz zwi¹zany z buntem jego oddzia³ów nieco opad³ zapewni³, ¿e jego zamiarem nie by³o obalenie Putina. „Chodzi³o nam o zaprezentowanie naszego protestu, a nie obalanie w³adzy w kraju” - stwierdzi³ Prigo¿yn. Mimo tych zapewnieñ kryzys jest z ca³¹ pewnoœci¹ powodem do dywagacji na temat rzeczywistej si³y Putina, jak te¿ do spekulacji co mo¿e siê wydarzyæ w Rosji po jego odejœciu lub obaleniu. Za³ó¿my na chwilê, ¿e bunt Prigo¿yna siê powiód³. Putin odchodzi, a Rosja wpada w rêce by³ego przestêpcy, bo Prigo¿yn to przecie¿ by³y wiêzieñ koloni karnej, skazany na 13 lat za rozbój, kradzie¿ i oszustwo, któremu sam Putin u³atwi³ karierê na wolnoœci, robi¹c zeñ swojego ulubionego dostawcê rosyjskiego fast foodu. í6
l Harriman State Park.
FOT. ANNA SKOWRON
Polscy artyœci w Nowym Jorku
l Zbiorowa wystawa polonijnych artystów po d³ugiej przerwie.
Czes³aw Karkowski
W sali Centrum Polsko-S³owiañskiego (by³ego koœcio³a przy Kent Street) odby³ siê w minion¹ niedzielê wernisa¿ „View from New York”. Kurator wystawy, Janusz Skowron zainteresowa³ 15 artystów spoœród dobrze ponad dwudziestu polskich twórców aktywnych w Nowym Jorku. Zaprezentowali ³¹cznie oko³o 60 prac wykonanych najrozmaitsz¹ technik¹ – od akwareli po p³ótna olejne, od grafik po pe³ne malarstwo plus jeden relief wypuk³y; od abstrakcji po sztukê tradycyjn¹, przedstawiaj¹c¹, od portretów po pejza¿e. Z tego przegl¹du widaæ, ¿e polska sztuka w amerykañskiej metropolii ma siê dobrze: twórcy wykazali siê dojrza³ym artystycznie poziomem, dobrym – gdy trzeba – warsztatem, wra¿liwoœci¹ na zmieniaj¹ce siê wymagania odbiorców. Trzeba tu dodaæ, i¿ fotograficy zrzeszeni w osobnej organizacji, nie byli w CPS obecni ze swymi pracami – tylko plastycy w tradycyjnym sensie tego s³owa. Wiêkszoœæ artystów jest doskonale znana zainteresowanym sztuk¹ polsk¹ w Nowym Jorku. Pojawi³o siê jednak paru no-
wych – na przyk³ad, El¿bieta Milko z bardzo kolorowymi portretami, aktami oraz stonowanymi, prawie monochromatycznymi pejza¿ami w burzy – z jej w³asnej deklaracji wynika: symbolicznymi przedstawieniami ludzkiej drogi ¿yciowej. Nieopodal inny bardzo ciekawy artysta Andrzej Setta Szczepieniec – graficzne, kolorowe, osobliwe przedstawienia, nawi¹zuj¹ce do dawnej (renesansowej, akademickiej?) sztuki („Death of Caligula) oraz drugi obraz, ewidentnie satyryczna wizja inwazji oddzia³ów szturmowych wspomaganych przez Spidermana na Metropolitan Museum i destrukcja tego cmentarza sztuki. Artur Szabliñski pokaza³ dwa ekspresjonistyczne obrazy zdradzaj¹ce wyraŸny wp³yw sztuki Krzysztofa Zacharowa, który obok wyst¹pi³ z seri¹ ma³ych, czarno-bia³ych obrazków – na po³y symbolicznych przedstawieñ, na po³y abstrakcji. W stylu tego pierwszorzêdnego artysty. í 15