SENIOREN WINTER 2019 | EDITIE 6
jAn slAGTeR:
‘HET IS LEUK OM OUDER TE WORDEN’
COLUMN
FAMILIE
VEILIGHEID
FINANCIËN
KUNST & CULTUUR
02
SENIORENkrant
MUUR ISOLATIE
VLOER ISOLATIE
DAK ISOLATIE
SPECIALIST IN WONINGISOLATIE - Bespaart veel energie! - Draagt bij tot een schoner milieu! - Verhoogt het comfort! - Verlaagt de energielasten! - Zakelijk en particulier!
WWW.KOSTONNOORD.NL Laat u kostenloos informeren door een van onze adviseurs.
Koston Noord BV Rijksstraatweg 7 8814 JV Zweins Telefoon: 0517-767030 E-mail: info@kostonnoord.nl Website: www.kostonnoord.nl Informeer naar de subsidiemogelijkheden!
03
SENIORENkrant
05
‘Het is leuk om ouder te worden’
wat is gElD? We dreigen binnenkort geconfronteerd te worden met negatieve rente. Dat betekent dat je moet betalen om je geld bij een bank te stallen. Een beetje de omgekeerde wereld eigenlijk. Gevoelsmatig klopt het niet. Daarom heb ik geprobeerd een en ander eens op een rijtje te zetten.
Voor het wel en wee van ouderen is steeds meer aandacht. Dat is niet in het minst dankzij Jan Slagter. Hij begon in 2002 MAX en de omroep is inmiddels een heuse ouderenbeweging. Met de 65-jarige Slagter als een echte activist. “Mensen hebben behoefte aan een gezicht dat ze kunnen vertrouwen, herkennen en waar ze iets mee hebben.”
10
HEt ouDstE Nog wERkENDE plaNEtaRium
14
Beste lezers, Voor u ligt de wintereditie van de Leeuwarder Seniorenkrant. We zijn er trots op dat
Een zonnestelsel in je woonkamer? Kan dat? In Franeker wel. Kom gauw kijken naar het oudste nog werkende planetarium ter wereld!
VERwassEN baDjassEN, kouDE billEN, Dat sooRt DiNgEN
Jan Slagter bereid was om een interview te geven. Wie past er tenslotte meer bij onze krant dan de baas van omroep MAX die ouderen een gezicht heeft gegeven? Verder gingen we in gesprek met Koos
Het was een week voor Kerst. En het regende natuurlijk. Niet een lekkere flinke bui, maar zo’n zeikerige, druilerige, mistige regen. Je wordt er niet in een keer nat van, maar stiekem heel geleidelijk wel. Ik zat naast de vuilnisbak aan de voorkant van het huis waar ik woon. Daar was ik neergezet door mijn man en kinderen. Het was fris buiten en ik zat op de grond met alleen een oude badjas aan. Die badjas droeg ik al een week.
van der Niet, die in zijn eentje de strijd aanging met de gemeente Leeuwarden. Op pagina 6 leest u waarom hij dat deed en hoe het afliep. Bij de komende kerstperiode hoort natuurlijk een kerst-
17
verhaal.
Sara
Kroos
koos
voor
een
eigentijdse, komische vertelling. Voor de toekomst is er goed nieuws te
'Home Alone' HoE jE iNbREkERs HEt iDEE gEEft Dat ER iEmaND tHuis is De wintermaanden zijn bij uitstek geschikt om in te breken. Het is langer donker en inbrekers hebben het snel in de gaten als een huis er onverlicht en verlaten uitziet. Hoe kun je nu op een eenvoudige manier de indruk wekken dat er iemand thuis is?
13
melden. We begonnen in 2018 met de Leeuwarder Seniorenkrant. Dat jaar kwam de krant twee keer uit in een oplage van 40.000 stuks. In 2019 waren er vier edities, in een oplage van 60.000 exemplaren. Adverteerders en lezers weten ons steeds beter te vinden. We blijven dan ook doorgaan met het brengen van verhalen die passen bij onze doelgroep.
EN VERDER....
Uitgever
Interview Koos van der Niet
06
Devea
Volgend jaar vieren we in Nederland 75 jaar
www.devea.nl
vrijheid. Wij zullen daar in iedere editie van
Redactieleden Sara Kroos, Martin van Mourik,
zijn we op zoek naar bijzondere verhalen
Peter Teeuwen
COLuMN Peter weet het beter
08
(Eind)redactie Meraki Tekst & Zo Oplage
Testuitslag Compaan Seniorentablet
09
Wat is Thuiszorg Patyna?
16
COLuMN: Sara schrijft erop los Puzzelpagina
17 18
60.000 waarvan 3.000 op meer dan 50 punten in de gemeente Leeuwarden
FAMILIE
19 VEILIGHEID
en inspirerende mensen, die ons laten beseffen dat vrijheid niet vanzelfsprekend
NDC Print
is en dat we dat nooit mogen vergeten.
Verspreiding
Als bijlage in de hah Leeuwarden
Advertenties
Doede Vellema /06 15 37 22 55
Heeft u een mooi verhaal of idee dat past
E-mailadres
info@leeuwarderseniorenkrant.nl
www.facebook.com/Leeuwarder-Seniorenkrant
via info@leeuwarderseniorenkrant.nl. Bellen
Disclaimer
Ondanks alle zorg die aan deze uitgave is
mag ook: 06 15 37 22 55.
Druk
besteed blijven vergissingen mogelijk. Wij kunnen daar echter geen aansprakelijkheid voor aanvaarden.
Oplossing puzzelpagina
2020 ruim aandacht aan besteden. Daarvoor
bij dit thema? Stuur ons dan een mail
Doede Vellema
Auteursrecht voorbehouden. ©2019
WONEN
FINANCIËN
KUNST&CULTUUR
GEZONDHEID
04
SENIORENkrant
Bent u al in de nieuwe winkel geweest van Oogmode Cocon?
Van 16 december tot en met 4 januari geven we u nog meer redenen om langs te komen.
SENIORENkrant | FINANCIËN
Tekst: Peter Teeuwen Schrijft over maatschappelijke ouderenvraagstukken, puzzelkoning
05
wat is gElD?
We dreigen binnenkort geconfronteerd te worden met negatieve rente. Dat betekent dat je moet betalen om je geld bij een bank te stallen. Een beetje de omgekeerde wereld eigenlijk. gevoelsmatig klopt het niet. Daarom heb ik geprobeerd een en ander eens op een rijtje te zetten. ik heb geen financiële achtergrond, maar wel een gezond verstand en het idee bekruipt me dat deskundigen iets dat eigenlijk heel eenvoudig is, bewust moeilijker voorstellen. Daardoor krijgen wij de indruk dat het allemaal heel ingewikkeld is. ik zal proberen uit te leggen hoe het volgens mij in elkaar steekt.
RUilmiDDEl
de samenstelling van de hoeveelheid
aan de spaarders. Dit systeem heeft
vermogend bent, dan geef je je geld
een
goud en zilver. Op een gegeven
lang bestaan. Er werd vanuit gegaan
toch niet meer aan de bank? Dan koop
ruilmiddel. Als je bijvoorbeeld een
moment stapte men daar dan ook
dat spaarders hun geld niet allemaal
je aandelen of vastgoed.
geit had maar je had graan nodig, dan
van af en werden er munten geslagen
tegelijk zouden terugvragen. Als de
was het handig dat je met iemand kon
van bijvoorbeeld nikkel. De werkelijke
bank minstens tien procent van het
nEgAtiEVE REntE
ruilen. Als de ander dan wél een geit
waarde van de munt verschilde vanaf
geld paraat had, dan was het goed. Dit
Officieel bestaat er (nog) geen negatieve
wilde hebben, maar geen graan had,
toen dus van de geldwaarde. Ook
heette de dekkingsgraad.
rente in Nederland, maar eigenlijk
dan was dat een beetje lastig. Daarom
de waardepapieren, die eveneens
werd er een algemeen ruilmiddel
gebaseerd waren op vertrouwen en
giRAAl gElDVERkEER
van ons geld. We moeten betalen voor
verzonnen: muntgeld. Die munten
onderlinge afspraken, konden vervalst
Bij
onze pinpas. En zonder die pas kun je
hadden alleen waarde omdat mensen
worden. Langzamerhand werden ook
geldverkeer
nieuwe
niet afrekenen. Bedrijven moeten voor
dat met elkaar hadden afgesproken.
die vervangen door bankbiljetten met
mogelijkheden en prompt gingen de
iedere transactie en het hebben van
In werkelijkheid hadden
een vaste waarde.
banken de spelregels veranderen. Als
een zakelijke betaalrekening betalen.
er tegenwoordig een lening of een
Dus eigenlijk bestaat er al lang zoiets als negatieve rente.
Oorspronkelijk
was
geld
ze
niet
echt iets te betekenen. Je kon ze niet
betalen we al lang voor het uitbesteden de
invoering van het girale kwamen
er
eten bijvoorbeeld. Na verloop van
spAREn En lEnEn
hypotheek verstrekt wordt, dan krijgt
tijd werden er ook waardepapieren
Dit stelsel van munten en biljetten
niemand dat geld feitelijk in handen.
ingevoerd, de voorlopers van onze
heeft heel lang goed gefunctioneerd.
Er ligt geen zak geld bij de notaris op
tOt slOt
bankbiljetten. Het was nu eenmaal
Als je een lening wilde dan kreeg je
het bureau. Die lening bestaat alleen
Het fysieke geld wordt steeds verder
onhandig om steeds met zware zakken
daadwerkelijk een hoeveelheid geld
digitaal, op papier. De bank hoeft het
teruggedrongen. In winkels willen ze
munten te moeten slepen om je
uitgekeerd door de bank. Het idee was
bedrag niet echt te bezitten om een
liever dat je met je pinpas betaalt dan
rekeningen te kunnen betalen.
eenvoudig: er waren mensen die hun
hypotheek te kunnen verstrekken.
met contant geld en er verdwijnen
geld in bewaring gaven en vervolgens
Door een boekhoudkundige actie is
steeds meer pinautomaten. We zijn
VERVAlsing
leenden de banken dat geld uit aan
het er ineens. Voor een lening van een
ooit begonnen met gouden en zilveren
Het eerste geld bestond uit gouden en
anderen voor een hypotheek, een
ton schrijft de bank een ton bij op het
munten die werkelijk de waarde
zilveren munten die gekoppeld waren
lening voor een auto of een investering
eigen vermogen. Dat betekent dus
vertegenwoordigden van dat materiaal.
aan hun gewicht. Dat bood kansen
in een bedrijf. De leners betaalden de
dat de bank zelf geld ‘maakt’. Dat geld
Daarna hebben we geld gemaakt dat
voor valsmunterij. Er werd iets van de
lening met rente terug en een gedeelte
wordt nooit daadwerkelijk uitgegeven.
in de productie stukken goedkoper
munten afgevijld of gesjoemeld met
van die rente werd teruggegeven
Dit is de gebruikelijke werkwijze sinds
was dan de vertegenwoordigende
de jaren negentig van de vorige eeuw.
waarde. We hebben het dan over
Vanaf dat moment is de relatie tussen
de munten en de bankbiljetten van
spaargeld en investeringsgeld vager
tegenwoordig. En er is nu dus nog
geworden.
een nieuwe vorm: het girale geld. Geld wordt in de toekomst slechts een
BEtAlEn VOOR spAREn
boekhoudkundige handeling: het ene
Omdat er steeds meer ouderen zijn,
bedrag wordt veranderd in het andere.
Photo by Christian Dubovan on unsplash
komt er steeds meer spaargeld bij de banken. Maar die doen daar helemaal
Geld was en is een afspraak, gebaseerd
niets meer mee. In feite hebben ze
op onderling vertrouwen. Een verzinsel
er alleen maar last van. Waarom zou
van ons mensen. Het wordt hoog
je geld in bewaring nemen waar je
tijd dat we een ander geldsysteem
rente voor moet betalen, als je ook
verzinnen.
geld kunt ‘maken’ door een lening aan
meer bestaat tussen spaargeld en
iemand te verstrekken waar je rente
investeringsgelden en de banken maar
voor kunt ontvangen? Met andere
geld blijven maken, wordt geld steeds
woorden: ze kunnen dat geld aan de
minder waard. Het huidige stelsel is
straatstenen niet meer kwijt. Niemand
mijns inziens niet te handhaven. Als
wil het hebben. Op dit moment is het
we niet heel snel wat anders bedenken
dus zo erg dat je ervoor moet betalen
dan gaat dit geldsysteem, samen met
om je geld ergens te stallen. Dus als jij
het kapitalisme, ten onder. ■
Nu
er
geen
relatie
06
INTERVIEW | SENIORENkrant Tekst: Boukje Wiersma
Het is niet gemakkelijk om als burger overheidsbeleid te veranderen. Je moet de weg weten, het lef hebben om naar iemand toe te stappen, geduldig zijn en heel volhardend. Dat het soms toch loont om aan de bel te trekken, bewijst het verhaal van koos van der niet (71). Hij zorgde voor een beleidswijziging waar heel veel (met name oudere) inwoners van de gemeente leeuwarden baat bij hebben.
Beter beleid door
met alleen AOW en eventueel een klein pensioentje. Eerlijk gezegd is mijn vertrouwen in de politiek door allerlei
menselijkheid
gebeurtenissen in mijn leven niet zo heel groot. Dat werd ook nu weer bevestigd. Want wat het uitgangspunt van dit beleid ook is geweest, er is meer naar procedures en geld gekeken dan naar het belang van de burgers.“
Het interview vindt plaats bij Koos
“Mijn vrouw overleed op 13 januari jl.
ne toch een heel jaar voor een meer-
thuis, in een smaakvol appartement in
Ondanks alle verdriet en rouw moest
persoonshuishouden moet betalen.
Het leek Koos goed om een bond-
het centrum van Leeuwarden. Er staat
er veel geregeld worden en ik meldde
Onrechtvaardig, vond Koos. Hij ging
genoot binnen de gemeenteraad te
een gedekte koffietafel klaar met een
een dag later al haar overlijden bij de
de strijd aan met de gemeente en
zoeken en omdat hij dacht dat hij de
prachtig klassiek servies en gebak van
gemeente. Eind februari lag er een
met succes.
meeste kans zou hebben bij een grote,
de bakker. Op de achtergrond klinkt
aanslag voor de gemeentelijke heffin-
een muziekje. Toch voel je meteen bij
gen op de mat. Tot mijn verbijstering
Koos, die zich gesteund wist door zijn
zoeken met de PvdA. Hij stuurde
binnenkomst dat er een dunne sluier
werd ik voor de afvalstoffen- en riool-
kinderen, volgde het protocol en zocht
een mailtje naar fractievoorzitter
van verdriet en gemis over alle gezel-
heffing aangemerkt als meerpersoons-
meerdere keren telefonisch contact
Lutz Jacobi en die belde al snel terug.
ligheid heen hangt.
huishouden. Dat kwam behoorlijk
met de gemeente. Er werd steeds net-
Ze zei geraakt te zijn door zijn
hard aan. Waren we nog maar een
jes teruggebeld, maar het eindigde al-
verhaal en deed navraag bij wethou-
Begin dit jaar verloor Koos zijn vrouw
meerpersoonshuishouden, dan leefde
tijd met de mededeling dat het nu
der Feitsma. Koos kreeg vervolgens
Erika, na een ziekbed van ruim een
mijn vrouw tenminste nog! Als je mid-
eenmaal beleid was. Daar had hij zich
opnieuw te horen dat het administra-
half jaar. In de kamer is een herden-
den in een verwerkingsproces zit, is
bij neer kunnen leggen, maar dat deed
tief te complex was om het bestaande
kingshoekje gemaakt, met een warm
zoiets heel confronterend. En eerlijk
hij niet. “Veel mensen zullen op dat
beleid te veranderen. Een teleurstel-
kleedje, een brandende kaars, een
gezegd werd ik woest.”
moment de strijd opgeven. Maar als
lende conclusie. “Het ging weer over
niemand zijn vinger opsteekt, veran-
het proces. Dat de situatie inderdaad
dert er ook niets.
oneerlijk was heb ik nooit gehoord.”
foto en haar lievelingsbloemen. Een
sociale partij, besloot hij contact te
stukje verderop staat een klein altaar,
In de gemeente Leeuwarden wordt
dat een beetje Oosters aandoet. Dat
ieder jaar gekeken naar de samen-
is voor Fenneke, die in 2017 samen
stelling van een huishouden. De peil-
met zijn zoon een zwaar ongeluk
datum is 1 januari en op basis van de
kreeg in Thailand tijdens een wereld-
situatie van dat moment krijg je eind
reis. Zij overleefde het niet, hij ter-
februari een aanslag voor de ge-
nauwernood. Het waren zware jaren
meentelijke heffingen. Woon je al-
voor het gezin Van der Niet en dat ge-
leen, dan betaal je voor een eenper-
geven heeft, gek genoeg, een rol ge-
soonshuishouden, zijn er twee of
speeld in de beslissing van Koos om
meer gezinsleden, dan krijg je een
te vechten voor wat hij belangrijk
aanslag voor een meerpersoonshuis-
vindt. Hij vertelt zijn verhaal graag,
houden. In de praktijk betekent dat
om te laten zien dat je je niet neer
dat als iemand later in het jaar al-
En ik vond het een onrechtvaardige si-
Tijd voor een volgende stap, want op-
hoeft te leggen bij regels die je on-
leenstaand wordt, bijvoorbeeld door
tuatie, die vooral de ouderen treft en
geven was geen optie. Als burger mag
rechtvaardig vindt.
het overlijden van de partner, diege-
bijzonder hard aankomt bij mensen
je tijdens een gemeenteraadsverga-
'EErlijk gEzEgd is mijn vErtrouwEn in dE politiEk door allErlEi gEbEurtEnissEn in mijn lEvEn niEt zo hEEl groot. dat wErd ook nu wEEr bEvEstigd'
SENIORENkrant | INTERVIEW
07
'Bij de waterschapsBelastingen speelt hetzelfde voor de zuiveringsheffing. ik ga me er sterk voor maken dat ook dat Beleid wordt aangepast' dering ‘inspreken’ over een onder-
een schrijven van het hoofd belastin-
werp dat op de agenda staat. Koos
gen van de gemeente Leeuwarden.
wilde daar gebruik van maken. De
Daarin stond onder andere: We willen vast meedelen dat de verordening afvalstoffenheffing en rioolheffing 2020 is aangepast conform de wens van de heer van der Niet.
gemeentelijke heffingen zouden bij de
begrotingsbesprekingen
voor
2020 aan de orde komen. Aangezien die altijd in de periode oktober/november plaatsvinden, lag de zaak een paar maanden stil. Begin okto-
Blijkbaar was er achter de schermen
ber belde Koos opnieuw met me-
al het nodige in gang gezet, waar
vrouw Jacobi, nu met de vraag of er
Koos niets van wist. Zeker is wel dat
nog nieuws was en om het vervolg-
zijn inspanningen ervoor gezorgd
traject af te stemmen.
hebben dat het beleid vanaf volgend jaar gewijzigd wordt. En hoewel hij er
Zij stond echter op het punt om met
zelf niets meer aan heeft, hebben an-
vakantie te gaan en verwees hem
deren dat zeker wel. Daar mag hij
naar vicevoorzitter Andries Ekhart.
trots op zijn. De heer Ekhart be-
“Die kwam bij mij thuis langs en ik
noemde de situatie nog even kort tij-
ben zeer content over hoe serieus hij
dens de gemeenteraadsvergadering
de zaak genomen heeft. Hij stond
van 4 november en gaf Koos, die op
volledig achter mij en dat was erg
de publieke tribune zat, een compli-
prettig.”
ment voor zijn doorzettingsvermogen. Koos dankt iedereen die op wel-
Omdat Koos wilde inspreken op de
ke manier dan ook een positieve
begrotingsvergadering van 4 novem-
bijdrage heeft geleverd aan de aan-
ber en dit niet mogelijk bleek omdat
passing van het beleid en de uitvoe-
de vergadering een ander karakter
ring ervan en in het bijzonder de heer
had gekregen, stelde de griffier voor
Ekhart.
om via hem een brief aan de gemeenteraad te sturen. Dit deed hij op 29
Wie denkt dat het verhaal nu afgelo-
oktober. Het was een hele nette, dui-
pen is, heeft het mis. “Bij de water-
delijke brief, waarin hij aangaf hoe
schapsbelastingen speelt hetzelfde
onredelijk het beleid in zijn ogen was.
voor de zuiveringsheffing. Ik ga me er
Twee dagen later kregen alle raadsle-
sterk voor maken dat ook dat beleid
den op aanwijzing van de wethouder
wordt aangepast.” ■
Ouder worden doe je samen Wilt u zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen, met maximale regie over uw leven? Dan is Nijlânstate een perfecte plek om samen te genieten van het leven, met vele voorzieningen en sociale activiteiten. Daarnaast beschikt Nijlânstate over een eigen zorgteam dat dag en nacht aanwezig is. Heeft u nog geen zorg nodig? Dan is dat een prettige zekerheid voor de toekomst. Nijlânsdyk 73 | Leeuwarden | tel. 058 288 4488 | www.nijlanstate.nl
08
SENIORENkrant
Photo by Sabine Ojeil on unsplash
columN
Tekst: Peter Teeuwen Schrijft over maatschappelijke ouderenvraagstukken, puzzelkoning
Peter weet het beter
huishoudelijk werk stelt niet veel
ze hadden totaal geen aandacht voor
meer voor. Voedsel is er volop en er
elkaar. In mijn ogen waren ze allemaal
zijn geen directe vijanden waar je je
hard aan het werk. Zelf zagen ze dat
tegen moet verweren. Ook de angst
waarschijnlijk niet zo. Als je goed om
voor ziektes is enorm afgenomen.
je heen kijkt, zie je overal mensen die
Toch heeft de goegemeente het
heel hard ‘aan het werk’ zijn. Ze
drukker dan ooit. Dat komt volgens
hebben het druk met iets waarvan ze
mij omdat er een nieuw soort ‘werk’
denken dat het belangrijk is. Maar wij
bij is gekomen. Er komen meer
weten wel beter.
prikkels op ons af waarvan met name Wat hebben we het goed in ons
dagen achter elkaar, een onbezorgd
jongeren ten onrechte het idee
Wij senioren hebben een taak als het
kikkerlandje. Toch zijn er nog nooit
leventje te leiden. Op een gegeven
hebben dat ze daar iets mee moeten.
om een betere toekomst voor onze
zoveel jongeren geweest met een
moment besloten we dat het beter
Ze vergeten dat het verplichtingen
kleinkinderen gaat. Speel daarom
burn-out. Hoe kan dat? Ik heb er
was om boer te worden. Dat gaf
zijn die ze zichzelf hebben opgelegd.
eens een spelletje met je kleinkind,
denk ik wel een verklaring voor. Ze
inderdaad een zekerder bestaan,
Niet iedereen beseft het, maar alle
gewoon zo’n ouderwets bordspel.
kijken namelijk constant op hun
maar het zorgde er ook voor dat we
prikkels die met name via social
Stimuleer kinderen om een boek te
mobiele telefoon, omdat er misschien
constant alert moesten blijven. In
media binnenkomen, werken in op
lezen of neem ze mee de natuur in.
nog
feite waren we slechter af dan toen
ons
we nog jagers-verzamelaars waren.
gedeelte van het brein dat reageert
En leer hen vooral ook om te genieten van het doen van... helemaal niets. ■
Boerengezinnen
hard
als er gevaar dreigt. Je weet immers
Wij senioren doen meestal niet mee
werken om hun kostje bij elkaar te
nooit of er via je mobiel een goed of
aan al die gekkigheid. De jongere
scharrelen.
oogst
een slecht bericht binnenkomt? Dat
generatie beseft het vaak niet, maar
beschermen
ongewenste
geeft onbewust heel veel (negatieve)
het is eigenlijk een soort verslavings-
gasten, zoals vijandelijke stammen,
gedrag. Het lijkt op het spelen op
knaagdieren en ander (on)gedierte.
een fruitautomaat. Af en toe win je
Daarnaast moest je jezelf en je gezin
Voor mij is werk alles waar ik zelf niet
wat en omdat je niet weet wanneer
en vee verdedigen tegen roofdieren.
voor gekozen heb. Verplichtingen
dat is, blijf je doorspelen. Je wordt
Volgens de Israelische historicus
dus. Vrije tijd is alles waar ik uit vrije
gewoon geleefd.
Harari is het vanaf dat moment
wil voor kies, oftewel ontspanning.
helemaal fout
het
Als je zo tegen werk en vrije tijd
Vroeger, in de prehistorie, toen we
menselijk ras. In plaats van minder
aankijkt, hebben velen zichzelf heel
jagers-verzamelaars waren, hadden
gingen we steeds meer werken.
wat werk op de hals gehaald. Laatst
een
belangrijk
berichtje
binnenkomt.
Je
moesten moest
tegen
gegaan
je
met
we een relaxed leventje. Een beetje
reptielenbrein,
het
oudste
stress.
ging
ik
bijvoorbeeld
naar
een
jagen, wat vruchten en eetbare
Inmiddels leven we in een tijd waarin
verjaardag. Ik kwam binnen en zag
planten zoeken om vervolgens de
we het eigenlijk heel rustig aan
aan tafel een groepje mensen zitten.
rest van de dag, maar soms ook
kunnen doen. Ga maar na: het
Iedereen zat op de telefoon te kijken,
‘Er komEn mEEr prikkEls op ons af waarvan mEt namE jongErEn tEn onrEchtE hEt idEE hEbbEn dat zE daar iEts mEE moEtEn'
09
SENIORENkrant
tEstuitslag
COMPAAN SENIORENTABLET in editie vier van de seniorenkrant deden wij een oproep
Connect. Hulp en uitleg van iemand uit
paar algemene opmerkingen over
aan onze lezers: wie zou de seniorentablet van Compaan
de naaste omgeving is wel belangrijk.
beide modellen. De helpdesk is
Heb je al wat ervaring met computers,
goed bereikbaar. Van de keren dat
maar vind je het toch lastig, dan is dit
we (onverwachts) belden, hadden
een mooie oplossing.
we binnen een minuut de juiste
willen testen? Er kwamen veel reacties binnen. Uiteindelijk mochten drie lezers, twee alleenstaande dames (75+) en één gehuwde heer, samen met redactieleden sara en martin in het testpanel plaatsnemen.
medewerker aan de telefoon. Het AlgEmEnE OpmERkingEn
aansluiten ging bij beide modellen
Heb je bij nader inzien een verkeerde
makkelijk. De lezers gebruikten de
keuze gemaakt tussen de Klassiek
tablets vooral voor Marktplaats, om
Dit panel heeft gekeken of deze speciaal
Daarnaast
handige
of Connect, dan kun je tussentijds
de krant lezen, muziek te luisteren
voor
toepassingen, die zorg op afstand
altijd kiezen voor de andere versie.
en om met hulp van de kinderen te
mogelijk maken:
Dat is een prettig idee. Dan nog een
internetbankieren. ■
senioren
ontworpen
tablet
echt zo makkelijk en overzichtelijk is als Compaan belooft. Er zijn twee
zijn
er
veel
• Geluidsignalen en tekst op het
modellen: de Compaan Klassiek en
beeldscherm herinneren aan het
de Compaan Connect. De Klassiek is
innemen van medicijnen
geschikt voor senioren die nog nooit met een computer of tablet gewerkt hebben, maar wel graag deel willen
• De agendafunctie helpt je om
oNzE coNclusiE
afspraken niet te vergeten
• Je kunt op een vast tijdstip een
De voorkeur van het testpanel gaat uit naar de Compaan Klassiek. Deze
uitmaken van de digitale wereld.
‘Goedemorgen-melding’ instellen.
tablet kan een waardevol hulpmiddel zijn voor senioren, zeker als er sprake
Daarnaast kan
Door het scherm van de tablet aan te
is van mantelzorg. Je stelt de tablet samen met een naaste in. Die heeft
worden voor zorg op afstand, zodat
raken, verdwijnt de melding. Reageer
daarvoor zelf een smartphone of tablet nodig. Juist door dat ‘samen doen’
naasten een oogje in het zeil kunnen
je niet, dan gaat er een berichtje naar
krijg je een betere band met elkaar, maar het geeft ook extra veiligheid
houden. De Connect dient een iets
de contactpersoon. Zo voorkom je
en een vastere structuur. Communiceren gaat via een speciaal beveiligd
ander doel. Dat model is meer een
bijvoorbeeld dat je gevallen bent en
portaal. Er is dus een afgeschermde gebruikersomgeving en dat is wel zo
alternatief voor een reguliere tablet en
dat niemand ervan af weet
veilig.
(klein)kinderen even spreken en zien
De prijs van beide modellen is € 299,00. Daarnaast sluit je een abonnement
de
tablet
ingezet
geschikt voor mensen met iets meer computerervaring.
• Via beeldbellen kun je je
af voor € 12,95 per maand voor ondersteuning door de helpdesk en toegang tEstREsUltAtEn
De Compaan Klassiek zit goed in
tot het Compaan Portaal. Compaan maakt gebruik van een Samsung
Compaan stelde voor de test beide
elkaar. Op het scherm is alleen het
tablet als basis. De software is speciaal door Compaan ontwikkeld. Ter
modellen
twee
belangrijkste te zien en dat maakt het
vergelijking: in de winkel kost dezelfde Samsung tablet € 225.00. Besteed
lezeressen spraken regelmatig met
simpel en overzichtelijk. De iconen
je iets meer, dan heb je een tablet speciaal voor ouderen, met alleen die
elkaar af, om het samen te leren.
zijn duidelijk. Het leren is vooral een
toepassingen die je nodig hebt. Een gewone tablet kan zomaar ongebruikt
Hierbij de bevindingen van het panel:
kwestie van doen en uitproberen.
onder de bank terechtkomen omdat de bediening te lastig is. En dan is
beschikbaar.
De
goedkoop toch weer duurkoop. 1. COMPAAN KLASSIEK
2. COMPAAN CONNECT
Deze tablet is met name bedoeld om
Dit model is ingewikkelder dan de
tenslotte: het panel hoopt dat er een smartphoneversie komt van de
te communiceren met personen die je
Klassiek, maar veel simpeler dan een
Compaan Connect. Die neem je makkelijker ergens mee naartoe en je
na staan. Maar je kunt er ook spelletjes
gewone tablet. Heb je het eenmaal
kunt er ook nog mee bellen.
op doen en websites raadplegen.
door, dan is het goed werken met de
10
INTERVIEW | SENIORENkrant
jAn slAGTeR:
‘HEt is lEUk Om OUDER tE WORDEn’ Voor het wel en wee van ouderen is steeds meer aandacht. Dat is niet in het minst dankzij Jan slagter. Hij begon in 2002 mAX en de omroep is inmiddels een heuse ouderenbeweging. met de 65-jarige slagter als een echte activist. “mensen hebben behoefte aan een gezicht dat ze kunnen vertrouwen, herkennen en waar ze iets mee hebben.”
S
lagter had zeventien jaar
En hij
een kleinschalige
zijn er bijna! Het is heel leuk om te zien
Slagter heeft veel kritiek op het
geleden niet kunnen be-
woonvorm voor mensen met dementie.
hoe ouderen nog een ingewikkelde
overheidsbeleid. “Ze lopen achter de
denken
zo’n
“Om te laten zien dat het met
vakantie ondernemen.”
feiten aan. De kabinetten wisten al
vlucht zou nemen. De om-
het beschikbare overheidsgeld wel
dat
MAX
roep ontstond vanuit zijn beleving,
opende
mogelijk is om goede zorg te bieden.”
omdat hij vond dat er alleen maar
decennialang dat ouderen een steeds Met MAX hebben ouderen een stem
groter deel van de bevolking in
gekregen. Ze hebben andere interesses
Nederland zouden gaan uitmaken. Ze
jonge, snelle, flitsende televisie was.
Maar ouderen moeten we absoluut
die over het algemeen onderbelicht
zijn absoluut vergeten om hier op in te
“Het idee in Hilversum was: ze
niet zien als zorgenkindjes, stelt hij.
werden op televisie. “Als je jonger bent,
spelen. Elk kabinet is alleen maar
kijken toch wel.” Sinds de eerste uit-
Zijn doelgroep ziet hij over het
ben je bezig met gezin en opleiding.
bezig met korte termijn politiek.
zending in 2005 is omroep MAX
algemeen als mensen die nog midden
gegroeid tot 360.000 leden en het is
in het leven staan. “Dat hoop ik
Als oudere ben je met andere zaken
de enige omroep met ledenwinst.
althans. Ze zijn actief en willen
bezig: gezondheid, vrije tijd, pensioen,
Veel
hoge
en doen nog van alles. Natuurlijk zijn
kleinkinderen. Nu is er bijvoorbeeld
“Nu roepen ze steeds dat de zorgkosten
waarderingen. Programma’s waarin
er ook ouderen die dat niet gegeven
heel veel onrust over de pensioenen
zo uit de hand lopen. Nou, die blijven
vaak dienstverlening aan de mede-
is, want ouderdom komt uiteraard
die al een paar jaar lang niet verhoogd
ook stijgen. We krijgen alleen maar
mens centraal staat. Programma’s
met
zijn.” MAX gaat daarin veel verder dan
meer ouderen en die hebben nu
waar bovendien ook jongeren graag
wij ook.
alleen het melden op tv.
eenmaal zorg nodig. Je moet je als
programma’s
krijgen
gebreken
en
die
belichten
Daarna zien we wel weer verder. Daarom zijn er nu problemen.”
oudere bijna schuldig gaan voelen als
naar kijken.”
je zorg nodig hebt. Alsof het jouw De programmering is zo’n beetje het verlengstuk van de voorzitter. Slagter heeft hart voor de zwakkeren in de samenleving. En daarvoor komt hij in actie. Niet alleen op televisie, maar ook daarbuiten maakt hij zich sterk voor hen. Mede dankzij zijn inzet is er
'Elk kabinEt is allEEn maar bEzig mEt kortE tErmijn politiEk. daarna ziEn wE wEl wEEr vErdEr. daarom zijn Er nu problEmEn'
schuld is en daar kan ik me echt boos over maken. Als je dan ziet dat mensen geen zorg afnemen omdat ze een hoog eigen risico hebben, dan ben je verkeerd bezig als overheid. Dat moet echt anders.”
inmiddels in de politiek meer aandacht
Slagter zag dat het nog nooit zo druk
voor ‘waardig ouder worden’. Zo komt
was in Den Haag als dit jaar. Er was het
er onder meer 180 miljoen euro
Maar we tonen vooral dat ze nog
De omroep kwam met een pensioen-
ene protest na het andere: leraren,
vrij om ouderen uit hun isolement
genieten van het leven, wat je ook
manifest en is dit jaar betrokken bij
boeren, studenten, klimaatactivisten,
te halen.
terugziet in een programma als We
een petitie voor betere pensioenen.
de zorg. Het is belangrijk dat je je laat
SENIORENkrant | INTERVIEW
11
horen om verandering op gang te
leven aan me voorbij trekken. Gelukkig
brengen.
zagen ze dat ik bang was en zijn ze snel
“Ouderen
kunnen
een
enorme machtsfactor zijn. Als ze zich organiseren.
Het
kabinet
naar de wal gevaren.”
moet
beseffen dat ouderen niet meer zo
“Tegelijk was het een inspiratiebron
onder de indruk zijn van autoriteit en
voor me.” MAX maakte een fraaie
mondiger worden. Zij moeten laten
documentaire over het Leeuwarder
weten dat ze het huidige beleid niet
skûtsje
meer pikken.”
stuurman Siete Meeter. En de omroep
Rienk
Ulbesz
en
diens
doet tevens samen met Omrop Fryslân FRiEsE ROOts Slagter is
verslag van de wedstrijden. MAX is
een kind van
Friese
sponsor van zowel het Leeuwarder
grootouders. Hij hoorde vroeger zijn
skûtsje (“uit respect en waardering”)
oma, zijn vader en oom wel Fries
als van de SKS. Zelf vaart Slagter ook
spreken.
graag. Hij heeft een bootje bij de
“Daar verstond
ik dan
helemáál niets van”, lacht hij. De
Loosdrechtse
provincie ligt hem na aan het hart.
gelukkig vrij ondiep.” Van zwemles is
“Het is één van de mooiste provincies
het nog niet gekomen, al overweegt hij
van het land. Ik kom er graag.” Zo is
het wel.
plassen.
“Die
zijn
hij ieder jaar aanwezig bij het SKS skûtsjesilen. “Ik kijk altijd één of
Slagter geniet van het ouder worden
meerdere wedstrijden. Ik zit er met
en dat hij het druk heeft is alleen maar
de neus bovenop. Het is een mooie
goed, vindt hij. “Het houdt me jong.
sport,
Het is goed om altijd bezig te zijn,
niet
commercieel
en
dat
voor je lichaam en voor je hersenen.
spreekt me aan.
Het houdt je scherp. Het is ook goed Zijn kennismaking met skûtsjesilen
voor de contacten, ook met jonge
was overigens niet prettig. Hij deed
mensen. Dan kun je zelf nog wat
vier jaar geleden mee aan de Friso-
overdragen en dat vind ik mooi om te
bokaal, een zeilevenement van de SKS
doen.” Toch merkt Slagter dat hij niet
voor ondernemers. Het waaide te hard
het eeuwige leven heeft. “Ik ben geen
voor een wedstrijd, maar de boten
jonge hinde meer en heb weleens een
ging toch even varen. Omdat Slagter
powernap
niet
hij
algemeenheid beleef ik veel plezier
doodsangsten uit op de boot die zeer
aan het leven. Het is leuk om ouder
schuin hing. “Ik zag echt mijn hele
te worden.” ■
kan
zwemmen,
stond
nodig.
Maar
in
zijn
12
SENIORENkrant
WORD LID!
UW VOORDELEN:
STEUN MAX EN WORD NU LID!
SENIORENkrant | VEILIGHEID
13
Tekst: Martin van Mourik Financieel specialist, raadslid, onderzoekt ouderenvraagstukken
Het is dé kerstfilm aller tijden: Home Alone. De familie McCallister vertrekt rond de Kerst voor een paar dagen naar Parijs. Door de drukte vergeten ze zoon Kevin, die nog ligt te slapen, mee te nemen. Hij blijft dus alleen thuis. Twee inbrekers hebben plannen om in de buurt in te breken en Kevin komt daar achter. Hij realiseert zich dat hij het huis moet verdedigen. Aanvankelijk weet hij hen er met slimme trucs van te overtuigen dat er ook volwassenen aanwezig zijn, maar de inbrekers komen er toch achter dat Kevin 'home alone' is.
'Home Alone' HOE JE INBREKERS HET IDEE GEEFT DAT ER IEMAND THUIS IS
De wintermaanden zijn bij uitstek
die
tijdschakelaars
Control Station nodig hebt. Dit kastje,
nachtkastje. Rond elf uur volg ik. De
geschikt om in te breken. Het is langer
geplaatst en daar de stekker van de
dat je bij de router in de meterkast
aangesloten lampen in de woonkamer
donker en inbrekers hebben het snel
lamp in gestoken. Zo kan ik ze laten
plaatst,
om
en keuken gaan een voor een uit en als
in de gaten als een huis er onverlicht
branden wanneer ik wil. Een goede
apparaten met een smartphone (via wifi)
ik in bed lig volgen het licht in de gang,
en verlaten uitziet. Hoe kun je nu op
manier om een inbraak te voorkomen.
te bedienen. Ik heb er destijds een voor
de badkamer en de slaapkamer.
een eenvoudige manier de indruk
Ik heb niet van die ouderwetse
mijn alarminstallatie aangeschaft en
wekken dat er iemand thuis is, zodat
schakelaars
maar
dat heeft mij toen honderd euro gekost.
OVERDRIJVEN IS OOK EEN VAK!
jij ondertussen met een gerust hart
kleine moderne exemplaren die je
Met die investering kun je vervolgens
Nu vindt mijn vrouw het nogal over-
op vakantie of op visite kunt? De
met je smartphone kunt instellen
allerlei slimme moderne toepassingen
dreven dat ze haar bedritueel volgens
oplossingen van Kevin zijn nogal
en
euro
in je huis installeren. Denk maar eens
dat tijdschema moet uitvoeren. Daarom
rigoureus, maar het kan ook simpeler.
heb je al een set van drie stuks met
aan licht dat automatisch gaat branden
halen we als we thuis zijn de schakelaar
Ik zal uitleggen hoe ik dat gedaan heb.
afstandsbediening.
als je het toilet of de gang in komt. Of
in de bad- en slaapkamer eruit. Zijn
buitenlampen die aangaan als iemand
we er niet, dan steken we ze weer in
in je tuin loopt.
de stopcontacten en flitsen de lampen
stopcontacten
met
bedienen.
pennetjes,
Voor
twintig
maakt
het
mogelijk
SLIMME TIJDSCHAKELAARS
Het instellen van de tijdschakelaars
Overal in huis zijn stopcontacten
doe je zoals gezegd via je tablet of
en vaak staan er naast je bed, in de
telefoon. Daarvoor download je een
INSTELSCHEMA
thuis zijn. Deze handmatige oplossing
woonkamer en in de keuken lampen
app, waarmee je kunt regelen hoe laat
Maar wat heb ik nu precies gedaan met
kun je ook via de smartphone regelen.
die je aan doet door aan een koordje
iets aan- of uitgezet moet worden. De
die
stopcontactschakelaars?
O ja, er is nog een bijkomend voordeel.
te trekken of op het schakelaartje
eerlijkheid gebiedt mij te zeggen dat
Nou, ik heb er twee in de woonkamer
Sinds de lampen in de woonkamer
te drukken. Ik heb op een paar van
je naast de schakelaars een Internet
geplaatst, één in de keuken, één
automatisch uit gaan, gaan we vroeger
in de gang, één in de badkamer en
naar bed en staan we s’ochtends veel
één in de slaapkamer. Die heb ik via
makkelijker op!
aan op de ingestelde tijden, alsof we
kleine
mijn tablet als volgt ingesteld: als de zon ondergaat, gaat de lamp op
Voor veel ouderen zal bovenstaande
het dressoir aan. Dan iets later de
een uitdagend klusje zijn. Ben je niet
leeslamp bij de zitbank, gevolgd door
handig genoeg om zoiets aan te leggen,
de schemerlamp in de keuken. Precies
doe dan een beroep op een familielid.
zoals we het normaal iedere avond met
Met slimme stopcontactschakelaars
de hand doen als we thuis zijn. Mijn
wek je dus de indruk dat je thuis bent,
vrouw gaat altijd wat eerder naar bed
terwijl dat niet zo is. Een effectieve
dan ik. Dus om kwart voor elf gaat voor
anti-inbraak maatregel die je zelf kunt
haar het stopcontactlichtje in de gang
nemen. Inbrekers zullen geen risico
aan, iets later het licht in de badkamer
nemen en jouw huis overslaan. En dat
en nog iets later het lampje op het
is wel zo’n veilig idee! ■
14
FAMILIE | SENIORENkrant
Verwassen badjassen, koude billen, dat soort dingen
Tekst: Sara Kroos Verhalenschrijfster (www.saraschrijfteroplos.nl)
Ze hadden me op zijn minst een stoel
dingen omdat de kersstol uitverkocht
kunnen geven, maar nee hoor. Ik
was.
Een
personeelslid heeft me
zag dat het keukengordijn wat opzij
Het was een week voor Kerst. En het regende
geschoven werd. Ze stonden dus te
natuurlijk. Niet een lekkere flinke bui, maar zo’n
het eerst deze week, ruzie gaan zoeken.
moet je het maar hebben. Wie zet
zeikerige, druilerige, mistige regen. Je wordt er niet in
eens een paar dagen thuis was vanwege
nou zijn moeder of vrouw naast
een keer nat van, maar stiekem heel geleidelijk wel.
de Kerst, plonsde koud water in mijn
Ik zat naast de vuilnisbak aan de voorkant van het huis
gezicht en zei dat het nu echt klaar was.
communicatie thuis liep de laatste
waar ik woon. Daar was ikneergezet door mijn man en
ben ik hierheen gereden. Maar ik zie
week niet zo lekker. Ik had veel
kinderen. Het was fris buiten en ik zat op de grond met
kijken of ik er nog zat. Van je familie
de
vuilnisbak?
nog
‘s
En
dan
morgens heel vroeg.
ook De
kerstrecepten uitgeprobeerd en was
thuisgebracht. Daar ben ik, niet voor Mijn oudste zoon, die eindelijk weer
Voordat ik het wist zat ik in de auto en aan jou dat het erger had gekund. Ik zat tenminste droog.”
bijna dag en nacht in de keuken te
alleen een oude badjas aan. Die badjas droeg ik al een
vinden, waar ik voor het gemak een
week. De afgelopen dagen had ik geen tijd gehad
Ze kwam naast me zitten, dicht
stretcher neer had gezet. Puur door de
om iets leuks aan te trekken.
tegen me aan. De grond was koud
stress waren er een paar appeltaarten
aan onze billen. Gelukkig had ik mijn
aangebrand en ook verwisselde ik de
flanellenkoudebillenonderbroek aan.
suikerpot een keer met de zoutpot.
Die haal ik tevoorschijn zodra de r in
Daarnaast was ik in mijn hoofd continu
van keurig opgestoken zoals ik haar
gaan gillen omdat het touwtje knapte.
de maand komt. Mij krijg je niet gek
bezig met de lijst van genodigden voor
ken. Ze had ook een badjas aan,
Daarna kon ik niet meer stoppen
met een beetje winter. Mijn vriendin
het kerstdiner. Mijn man en ik kregen
in een andere kleur dan de mijne.
met gillen. Mijn kinderen schrokken
heeft niet zo’n broek, dus die kreeg
er flink ruzie over. Hij wilde zijn oudste
“Meid, wat zit jij nou toch te doen?”
daar zo van dat ze me buiten bij de
een koude kont en stond al snel op.
zus met haar kinderen en haar nieuwe
zei ze. “Ze hebben je toch niet bij het
vuilnisbak hadden gezet. De meeste
“Wat zullen we nu gaan doen?” zei
vriend met zijn kroost uitnodigen, in
grofvuil gezet?” “Nee joh, ik zit op de
kinderen houden niet van gillende
ze. “Heb jij je portemonnee bij je?”
totaal acht kinderen. Ik dacht dat ik
vuilnisman te wachten, daar heb ik
moeders. En dat gillen was niet eens
vroeg ik. Ik had de mijne nog snel
gek werd.
een afspraakje mee”, antwoordde ik. Ik
het ergste dat ze de afgelopen dagen
van de keukentafel gepakt. “Ik heb
probeerde er een grapje van te maken,
van me hadden moeten verdragen.
mijn handtas mee kunnen nemen en daar zit van alles in”. Dat was me
Er stopte een auto en mijn vriendin
maar dat lukte niet echt. Ik vertelde
van drie straten verderop parkeerde
haar dat ik vanmorgen om zes uur een
“Heel herkenbaar”, zei mijn vriendin. “Ik
bekend ja. Haar loodzware tas bevat
voor mijn vuilnisbak. Een verdwaasde
runderrollade van de keurslager op de
rende om acht uur in mijn badjas door
altijd minimaal de complete inhoud
blik in haar ogen, haren los in plaats
Schrans stond te braden en dat ik was
Albert Heijn en riep behoorlijk lelijke
van een make-up tafel en daarnaast nog de sleutels van de hele straat en een mobiele telefoon met oplader. We zouden ons wel een tijdje kunnen redden. We stapten in haar auto en reden wat rond in de buurt. Het was inmiddels negen uur in de ochtend. Boven het Van Harinxmakanaal hing
Photo created by valeria_aksakova - www.freepik.com
Bij de kerstperiode hoort een kerstverhaal. Sara
een lage mist. In de meeste huizen was het schemerig, met een vaag licht van de kerstboom.
schreef speciaal voor de
Tot onze verbazing zat een paar straten
Leeuwarder Seniorenkrant
naast de vuilnisbak en aan het einde
een modern sprookje
om te vragen wat er aan de hand was.
met een vette knipoog.
de schrik en keek ons wezenloos aan.
verderop ook een vrouw in haar badjas van die straat nog een. We stopten De eerste vrouw kon niet praten van Ze had een rode badjas aan en droeg een kerstmuts met een witte pompon. Zeer waarschijnlijk was er sprake van een pretraumatische kerststoornis, een aandoening die veel voorkwam in deze tijd van het jaar. De tweede
SENIORENkrant | FAMILIE
15
vrouw had een hond bij zich, die dicht
Het werd een drukke week voor
tegen haar aan zat. Ze vertelde dat ze
alle vrouwen die zich aansloten bij
er samen uitgezet waren. Ze huilde
deze nieuwe beweging. Eerst was
en rook naar oliebollen. Daar was ze
het tijd om een vakantie te boeken
vanmorgen vroeg alvast aan begonnen
in een goed hotel om bij te komen
ter voorbereiding op Oud en Nieuw.
van alle kerststress. Daarna gingen
De Opticien aan huis
we online shoppen om iedere avond Even later zaten er vier dames in
te kunnen dineren in een chic
gekleurde badjassen én een natte
restaurant met bijpassende outfit.
hond in de auto. Het was tijd voor
Flanellen onderbroeken waren streng
een
verboden.
plan,
vonden
mijn
vriendin
We
spraken
duidelijke
en ik. Dit kon niet anders dan een
regels af. Dresscode: zwarte kokerjurk
landelijk probleem zijn. Er zaten vast
met een royaal decolleté en een paar
nog veel meer vrouwen buiten naast
stilettohakken eronder. Gewoon goed
de vuilnisbak. Eerst maar ergens
uitpakken en laten zien wat je in huis
opwarmen, kopje koffie met een
hebt. Verder thuis de boel de boel laten,
broodje erbij en een plan de campagne
je nergens meer iets van aan trekken
maken. De halve stad sliep nog en de
en gewoon verdwijnen. Ze aten maar
meeste restaurants waren nog niet
een Chineesje of een patatje oorlog
open, maar de Hema op de Nieuwstad
met de Kerst. Wij gingen lekker een
gelukkig wel. Er werd direct plaats
weekje uitrusten om pas na de Kerst
voor ons gemaakt. De koffie met een
weer mooi en fris naar huis terug te
stukje warme kerststol erbij kregen we
keren.
gratis toen we ons verhaal vertelden en excuses aanboden voor de badjassen
En zo is het gegaan. Het was werkelijk
en ons slordige uiterlijk. De hond, die
fantastisch! In het hele land zag je
inmiddels de kerstmuts op zijn kop
groepjes vrouwen in de dresscode
had, kreeg een verse bak water met
van ‘De beweging van de gekleurde
een hondensnoepje erbij.
badjassen’.
Onze
beweging
werd
een enorm succes en de media De bedrijfsleider rook nieuws en
besteedde er regelmatig aandacht
belde Omrop Fryslân. Een uurtje
aan. Leeuwarden stond weer volop
later stond er een cameraploeg voor
in de belangstelling als een stad met
onze neus. De reportage kwam live
allure en bruisende ideeën. Wij waren
op de Friese tv-zender en haalde later
tenslotte
het achtuurjournaal ook nog. Met
nieuwe burgemeester Buma kwam
zijn vieren deden we een oproep aan
bij ons langs in het hotel, samen met
alle Nederlandse vrouwen om zich
zijn vrouw. En natuurlijk droeg ook zij
te verenigen in ‘De beweging van de
een sexy kokerjurk met hoge hakken.
gekleurde badjassen’. Het idee was
Sponsoren kwamen in actie en alle
om groepjes te vormen om elkaar op
vrouwen kregen een nieuwe badjas
te vangen en te steunen in de zware
van de Kerstman. Er ontstonden
dagen voor Kerst. Samen ben je altijd
prachtige vriendschappen. Het werd
sterker, ook met een badjas aan.
een Kerst om nooit te vergeten! ■
de
initiatiefnemers.
De
Voor een afspraak of meer informatie belt u met Thuisopticiens Friesland 0518 - 850125 of kijk op www.thuisopticiensfriesland.nl
Stichting Praamvaren Leeuwarden Voor rondvaarten in en om de stad Leeuwarden heeft van oudsher een sterke band met water en is ooit ontstaan uit de samenvoeging van een drietal terpen die gelegen waren aan de oevers van de oude Middelsee.
Om de rijke geschiedenis van de stad te ervaren nemen de schippers en gidsen van de Stichting Praamvaren Leeuwarden je mee op hun pramen om de sporen van dat verleden te ontdekken en daar op enthousiaste wijze over te vertellen. Leuk voor iedereen en speciaal voor oud- en nieuwe Luwwadders. De routes volgen de oude waterlopen van de grachten, singels en riviertjes. Reguliere vaarten vanaf april tot november. In de winter wordt er alleen met groepen gevaren. Speciaal zijn onze winterse snertvaren! S.P.L. is een 100% vrijwilligersorganisatie die op duurzame wijze rondvaarten verzorgt in en om de stad.
WWW.PRAAMVARENLEEUWARDEN.NL
16
SENIORENkrant
Een slim huis heb je zo in de vingers. Kies voor draadloos schakelen. Bedien al ing uw verlicht draadloos! 210x297_sigrid_adv_achtste.pdf
1
05-12-19
11:03
KlikAanKlikUit is o.a. verkrijgbaar bij Gamma, Karwei, Praxis, Hubo en bol.com.
Twinkel-light voor uw mooie en bijzondere momenten!
Voor verzorgde en pijnloze voeten www.pedicuresigrid.nl GEVESTIGD IN CRYSTALIC BUSINESSPARK
Voor afspraken kunt u bellen met: 06-22666198 of mailen naar: info@pedicuresigrid.nl Gratis parkeren • Rolstoelvriendelijk • Ook in de avonduren beschikbaar
Twinkel-light | Reidlânswei 10 | 9254 JH Hardegarijp www.twinkel-light.nl | info@twinkel-light.nl | 06-25369105
Thuiszorg
Patyna
zorgorganisatie
is
die
een
thuis-
andere disciplines en streven naar de
met
kleine
beste zorg voor de cliënt.
teams, bestaande uit (wijk)verpleeg-
WAT IS THUISZORG PATYNA? patyna is een gespecialiseerde organisatie voor zorg in Friesland. We bieden een breed scala aan zorg- en dienstverlening. Van thuiszorg tot en met intensieve verpleeghuiszorg en revalidatie.
kundigen en zorgkundigen, zorg
Mocht u naar aanleiding van boven-
levert aan huis. Het gaat hierbij om
staand verhaal nog vragen hebben of
alle soorten thuiszorg. Wij verstaan
nieuwsgierig zijn geworden dan kunt
hieronder
verpleging,
u vrijblijvend contact opnemen met
nachtzorg, vakantiezorg, hulp in
Thuiszorg Patyna Team Leeuwarden
de huishouding en individuele bege-
tel. 0515 - 72 97 60 ■
verzorging,
leiding. Wij zijn 24 uur, 7 dagen in de week bereikbaar. Wij hebben een nauwe samenwerking
met
huisartsen
en
Basis Eise Eisinga.qxp_Basiskrant CNN 28-08-17 11:55 Pagina 1
SENIORENkrant | KUNST & CULTUUR
17
In Franeker? Bezoek het oudst nog werkende Planetarium ter wereld.
heT OUdsTe nOG WeRkende PlAneTARiUm
Eise Eisingastraat 3, 8801 KE Franeker 0517-393070 www.planetarium-friesland.nl
Een zonnestelsel in je woonkamer? kan dat? in Franeker wel. kom gauw kijken naar het oudste nog werkende planetarium ter wereld! Aan het plafond van de woonkamer
In het nieuwe pand is een inter-
van een prachtig grachtenhuis in
actieve
Franeker bevindt zich het oudste nog
waarin de werking van astronomi-
werkende planetarium ter wereld.
sche instrumenten op een aantrek-
Dit nauwkeurig
model
kelijke manier wordt uitgelegd. Er
van het zonnestelsel werd tussen
is bovendien een filmzaal waar
1774 en 1781 gebouwd door de Friese
doorlopend een documentaire wordt
wolkammer Eise Eisinga. Maar het
vertoond. In de Planetariumkamer
Eise Eisinga Planetarium is méér
krijgt iedere bezoeker uitleg. Breng
dan een planetarium. Het is tevens
ook een bezoek aan de gezellige
een museum dat een uitgebreide
'Brasserie de Stadstuin'. ■
bewegend
tentoonstelling
gebouwd,
verzameling van historische astronomische instrumenten herbergt en dat
kijk voor de openingstijden
aandacht schenkt aan de moderne
en tarieven op
sterrenkunde.
www.planetarium-friesland.nl
ASTRID LINDGREN’S KARLSSON FAN IT DAK
FAMYL JEFOARSTELLING 8+
Voor wie wil is er een nederlandstalig beeldverhaal beschikbaar. Twa foarstellingen op in dei
Pakes en beppes reservearje no foar magyske Krystdagen yn winterske sfear!
14 O /M 30 DESIMBER
columN
Sara schrijft erop los Tekst: Sara Kroos Verhalenschrijfster (www.saraschrijfteroplos.nl)
licHt
In deze decembermaand bepalen
romantisch. Van licht worden we blij.
is het dan snel Kerst. Daar geniet ik
komt er wel. Met ik blijf bij jou. Met
kerstbomen het straatbeeld. Je ziet ze
Misschien omdat we niet zo van het
met volle teugen van. Heerlijk, die
zullen we vrienden zijn. Met ik let wat
overal. In huiskamers, op het station,
donker houden.
lichtjes, warmte en gezelligheid.
op jou. Met let jij dan op mij. Met het
in winkels en ziekenhuizen. Ze zijn er
gras is groen en geef me nu die zoen.
maten.
Veel mensen, waaronder ik, vinden de
Het jaar is nu bijna voorbij, en we
Met de lucht is blauw en ik hou van
Kunstbomen en rasechte sparren.
donkere dagen voor Kerst vervelend.
kijken in deze tijd vaak terug. Hoe was
jou. Met licht voor jou en mij, voor nu
Moderne bomen van hout en metaal.
Ik ben altijd verbaasd als iemand er
het afgelopen jaar voor jou, hoe heb je
en in het nieuwe jaar. ■
Grote
bomen.
geen last van heeft. Neem nou het
het gedaan? Kun je tevreden zijn? Had
uitbundig versierd of sober ingetogen.
opstaan in de winter. Ik wil slapen en
je een succesvol-hard-werken-jaar of
Ze brengen licht in de straten. In
binnen zijn. Het liefst zou ik in een
een geen-werk-dit-jaar? Hoe was het
Leeuwarden zijn de grachten ook nog
holletje kruipen en een winterslaap
met de gezondheid? Met de vreugde
eens sprookjesachtig verlicht. Daar
houden zoals de beer dat doet. Maar
en het verdriet?
wordt een mens toch gelukkig van?
praktisch gezien gaat dat niet samen
in
allerlei
soorten
bomen,
en
kleine
met het gewone leven en alle
Wat 2019 ook gebracht heeft, ik wens
Als het ’s avonds donker wordt, steken
verplichtingen die er zijn. Dus ploeter
jullie een Kerst met licht. Met liefde,
we snel wat kaarsen aan. Wat hebben
ik door. In november krijg ik in de
dromen en verlangens. Met geef nooit
we toch met dat licht? We verlangen
gaten dat het echt winter wordt, in
op. Met ga wel door. Met kom eens
ernaar, we vinden het zo gezellig, zo
december weet ik het zeker. Gelukkig
even zitten. Met rust eens uit. Met je
18
PUZZELPAGINA | SENIORENkrant
�n een mooie prijs! Met de kerstpuzzel is een hele mooie prijs te winnen: een Internet Control Station van KlikAanKlikUit (winkelwaarde € 125,00). In het artikel 'Home alone' leest u er alles over. Stuur de oplossing naar Puzzels: Peter Teeuwen Schrijft over maatschappelijke ouderenvraagstukken, puzzelkoning.
info@leeuwarderseniorenkrant.nl. Succes en veel puzzelplezier!
De puzzelkoning
5-letterwoorden
Ruitpuzzel
Zet de volgende 5-letterwoorden in het raster, zodat alle woorden geplaatst kunnen
Vul het schema hiernaast in. Tot aan het woord van
worden. De laatste letter van het eerste woord is de beginletter van het tweede
10 letters komt er per regel een letter bij. Daarna gaat
woord. DINER, DRAAK, KOPER, KWAST, NICHT, RAMEN, REBUS, REDER, ROEST,
er iedere keer weer een letter af. De volgorde van de
TENOR, THANS, TWIST
letters kan veranderen.
Kerstpuzzel Maak van de volgende lettercombinaties steeds een voorwerp dat met kerst te maken heeft en vul dat in het diagram in. Begin met de eerste en zet die op plek 1 enzovoort. Houd dus dezelfde volgorde aan. Als je alles goed invult, verschijnt er op de gele balk een ander woord dat met kerst te maken heeft.
1.
EENHEID VAN TEMPERATUUR
2.
RELIGIE
3.
BERGMEUBEL
4.
SPLEET
5.
WANDELING
6.
BOEKET
7.
BAGAGEDRAGERS
8.
OM FLESSEN MEE AF TE SLUITEN
9.
ZORG
10.
VOOR SINTERKLAAS
11.
CHRISTELIJKE PERIODE
12.
IETS VLUGGERS, LEVENDIGERS
13.
KLOKJES
14.
TELER
15.
SMAL WATER
16.
MAAL
17.
HERT
18.
MUZIEKNOOT
19.
WISKUNDIG GETAL
19
SENIORENkrant
Arctic | 16 januari Een neergestorte piloot (Mads Mikkelsen) is gestrand in een ijskoude woestenij en zet alles op het spel om een andere zwaargewonde overlevende te helpen voor het te laat is. Joe Penna | Verenigde Staten, 2018, 98 min.
Downton Abbey | 28 januari Het wereldwijde fenomeen 'Downton Abbey' is terug als een speelfilm. De geliefde Crawleys en hun onbevreesde personeel bereiden zich voor op het belangrijkste moment in hun leven. Michael Engler | Verenigd Koninkrijk, 2019, 122 min.
Le Semeur | 20 februari Na de deportatie van alle mannen door het leger van Napoleon III zijn de vrouwen in een bergdorpje bang om kinderloos te blijven en beloven ze de eerste man die in het dorp verschijnt te delen.
BOARNSTERHIM STATE, PRACHTIG GELEGEN EN ZORG OP MAAT
Marine Francen | BelgiĂŤ, Frankrijk, 2017, 98 min.
Lady Bird | 19 maart Lady Bird is een intiem en mooi coming-of-age drama over de 17-jarige Christine 'Lady Bird' McPherson. Het rebelse meisje zet zich af tegen haar eigenzinnige moeder en droomt er van om te gaan studeren in New York.
Wonen met zorg | Zorghotel | Dagverzorging | Thuiszorg T. 085 - 1305767 | www.boarnsterhimstate.nl 4
Greta Gerwig | Verenigde Staten, 2017, 94 min.
Oplossingen puzzels Stuur de oplossing van de kerstpuzzel naar info@leeuwarderseniorenkrant.nl en win een mooie prijs!
02 20
SENIORENkrant