Page 15

Your precision medicine pa ner

MEE VORM GEVEN AAN KLINISCH ONDERZOEK Cerba Research is de Belgische afdeling van de Franse groep Cerba Healthcare. Het bedrijf faciliteert klinische studies en labotests en verzorgt daarvoor de volledige logistieke keten. Wat zijn de ontwikkelingen in deze markt en wat brengt de toekomst? CIO Peter Vermeylen en Lab Manager Joachim Vandroemme leggen uit. Bij het grote publiek is Cerba Research misschien niet zo bekend, maar het bedrijf heeft wel gereputeerde farma-kleppers als klanten. Waarom gaan zij in zee met Cerba Research en wat is de toegevoegde waarde die het Gentse bedrijf kan bieden? “De farmabedrijven hebben misschien wel testcapaciteit, maar heel het logistieke proces dat daarrond zit, is onze specialiteit”, zegt Peter. “Hoe kan je bijvoorbeeld snel, efficiënt en zonder problemen kits voor een staalafname gaan verdelen? Zoiets een kolfje naar onze hand. Wij prepareren alle materiaal om stalen af te nemen en leveren die netjes in kits aan. Ook bijvoorbeeld al het papierwerk met patiëntengegevens bereiden we voor en verwerken we. Als alle data binnen zijn, bestellen wij dan labotesten, in ons eigen labo of bij een partner. De resultaten worden daarna ter beschikking gesteld via PDF’s, maar evengoed via een elektronisch portaal.” Bovendien kan Cerba Research ook heel wat wetenschappelijke expertise leveren, onderstreept Joachim. “Bij de opzet van de studies werken we nauw samen met onze klanten. Hoe gaan we de test definiëren? Hoe gaan we die opzetten? Welke markers gaan we opsporen? Ook daarin spelen we onze rol.” De omvang van dit soort studies is in de loop van de jaren almaar complexer geworden, zegt Peter. “Vijf jaar geleden kregen alle patiënten in een studie dezelfde tests. Doordat we almaar meer naar “personalised medicine” evolueren, zijn dat bijna honderd individuele parcours geworden. Op basis van de resultaten worden de tests continu bijgestuurd. Dat maakt de uitdaging natuurlijk een stuk groter.” “De interactie tussen de labotests en de behandeling is almaar toegenomen”, pikt Joachim in. “Daar is nu bijna directe feedback tussen. De “patiënt” was voor de farma-industrie vroeger een homogene groep. Tegenwoordig is dat anders. Neem nu de COVID-testen, daar wordt onderscheid gemaakt tussen verschillen-

de subpopulaties. Niet alleen naar geslacht, maar ook bijvoorbeeld of iemand diabetes heeft.” De rol van Cerba Research zelf is trouwens ook aan het veranderen, stelt Peter. “Afhankelijk van welke technologie nodig is, zullen wij studies met tests aan verschillende partijen uitbesteden. Waarmee we een soort “broker” van data worden. Net zoals in veel andere industrieën nam ook in de farma het belang van data en dataverwerking een enorme vlucht. Omdat wij met patiënten werken is die data per definitie trouwens zeer gevoelig. Het is dus van het allergrootste belang dat er voorzichtig mee wordt omgesprongen. Respect voor privacy is geen loos begrip voor ons.” Door de enorme hoeveelheid data die tegenwoordig ontsloten kan worden, worden ook nieuwe toepassingen mogelijk waar vroeger alleen over gedroomd kon worden. En dan komen al snel begrippen als ‘artificiële intelligentie’ en ‘machine learning’ op de proppen. “Klopt”, zegt Peter, “dat heeft een enorme revolutie veroorzaakt. In ons Franse lab in Montpellier wordt heel veel met medische beeldvorming gewerkt. Tot een paar jaar geleden werden weefselstalen nog letterlijk bekeken op glazen lamellen. Tegenwoordig wordt dat volledig digitaal verwerkt. Dat betekent ook dat je daar algoritmes op kan loslaten die kunnen helpen bij diagnoses.” Maar ondanks de enorme sprongen die in IT en AI worden genomen, is de rol van de mens in het labo nog lang niet uitgespeeld, maakt Joachim zich sterk. “Natuurlijk zal technologie almaar prominenter worden, maar in de eerste plaats vooral om de medicus te ondersteunen. De rol van de arts blijft cruciaal om data en gegevens te interpreteren. Je zult als patiënt maar eens de uitzondering op de regel zijn die niet precies in de plooien van het algoritme past. Dat kan zeer ongewenste gevolgen hebben. Daarom zal menselijke verificatie nog heel lang de norm blijven. Tegelijk zal het labo van de toekomst er natuurlijk heel anders uitzien dan nu. Denk bijvoorbeeld aan alle ontwikkelingen in labtesten op chips of in Point-of-Care-testing, waarbij artsen almaar vaker zelf test zullen uitvoeren. Tot slot zie ik ook een explosie aan biomarkers in de toekomst, bovenop alle klassiekers die we nu al kennen. Wat betekent dat ik me, als labospecialist, me nog lang niet bedreigd voel (lacht).”