Radius 1 ob nn blabok

Hafnor Dahl [ %F?I

MATEMATIKK FOR BARNETRINNET

NYNORSK

1

OPPGÅVEBOK

Hanne Hafnor Dahl g May–Else Nohr

Matematikk for barnetrinnet

1

OPPGÅVEBOK

Nynorsk

© CAPPELEN DAMM AS, Oslo 2013 Føresegnene i åndsverklova gjeld for materialet i denne publikasjonen. Utan særskilt avtale med Cappelen Damm AS er all eksemplarframstilling og tilgjengeleggjering berre tillate så langt det har heimel i lov eller avtale med Kopinor, interesseorgan for rettshavarar til åndsverk.

Bruk som er i strid med lov eller avtale, kan føre til erstatningsansvar og inndraging, og kan straffast med bøter eller fengsel.

Radius følgjer dei reviderte læreplanane 2013 for Kunnskapsløftet i faget matematikk, dekkjer alle måla i læreplanane og er laga til bruk på barnetrinnet i grunnskolen.

Illustratør: Eivind Gulliksen Omslagsdesign: Tank Omslagsillustrasjon: Eivind Gulliksen Grafisk formgiving: Cappelen Damm Ombrekking: AIT Oslo AS Forlagsredaktør: Guro Marie Jørgensen Trykk og ferdiggjering: Livonia Print SIA, Latvia 2013 Utgåve 1 Opplag 1 ISBN 978-82-02-40448-2 www.radius.cdu.no. www.cdu.no

Til dykk heime

Velkommen til Radius!

Radius har som mål at barnet ditt skal utvikle ein heilskapleg matematisk kompetanse, som inkluderer: r ei god forståing av omgrep, og å kunne r utvikle fleksible reknestrategiar r resonnere og kommunisere r løyse samansette matematiske problem Radius Oppgåvebok følgjer dei same tema som i Radius Grunnbok. Oppgåveboka inneheld, akkurat som Grunnboka, differensierte oppgåver, høvesvis Øve 1 og Øve 2.

I Øve 1 har de fleste oppgåvene visuell støtte. Oppgåvene i Øve 2 har same tema som oppgåvene i Øve 1, men større utfordringar. Oppgåvene i Øve 1 og Øve 2 står på sider med ramme. Oppgåveboka inneheld også oppgåver som ikkje er differensierte. Desse oppgåvene står på sider utan ramme.

Oppgåvene i oppgåveboka eignar seg godt som lekser.

Lykke til!

Hanne Hafnor Dahl May–Else Nohr

Velkommen til Radius!

3

Innhald Kapittel 1 På skolen

6

Sortering . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 Like mange . . . . . . . . . . . . . . . 10 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10 Like mange, fleire enn, færre enn . . . . . . . . . . . . . . . 12

Kapittel 2 Mengder Like mange . . . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Til saman . . . . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Kapittel 3 Teljing Talrekka frå 1 til 10 . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Tallinja frå 1 til 10 . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Kapittel 4 Tala 1, 2, 3, 4 og 5 1-krone og 5-krone . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Tala frå 1 til 5 . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14 14 14 22 22

Kapittel 5 Tala 6, 7, 8, 9 og 10 1-krone, 5-krone og 10-krone . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Tala frå 6 til 10 . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Kapittel 6 Former og mønster Sirkel, firkant og trekant . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Hjørne og sidekant. . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Meir om former . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Mønster . . . . . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Innhold

48 48 50 50

56 56 56 58 58 60 60 62 62

26 26 26 32 32

38 38 38 40 40

Kapittel 7 Talvenner Talvenner . . . . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Tiarvenner . . . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Dele opp mengder . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Kapittel 8 Pluss Pluss . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pluss med talvenner . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Legg til 1, 2 og 3 . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

4

48

66 66 66 68 68 72 72

74 74 74 78 78 80 80

Kapittel 9 Minus

86

Minus . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Minus og talvenner . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Trekkje frå 1, 2 og 3 . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Kapittel 10 Pluss og minus

128

Telje vidare frå det største talet . . . . . . . . . . . . . 128 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 128 Doblingar . . . . . . . . . . . . . . . .132 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .132 Tiarvennene . . . . . . . . . . . . . . .134 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .134 Rekne med tiar og einarar . . 138 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 138 Trekkje frå nesten alt . . . . . . . 140 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 140

86 86 94 94 96 96

104

Samanhengen mellom pluss og minus . . . . . . . . . . 104 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104 Til saman . . . . . . . . . . . . . . . . 108 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 108 Forskjell . . . . . . . . . . . . . . . . . .110 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .110 Pluss og minus med pengar . . 112

Kapittel 11 Tala frå 0 til 20

Kapittel 12 Reknestrategiar

Kapittel 13 Lengd og tid

114

Rekkjefølgja til tala . . . . . . . . . 114 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114 Lese og skrive tala frå 0 til 20 . . . . . . . . . . . . . . . 118 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 118 Telje vidare frå 10. . . . . . . . . . 120 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 120 Dele opp mengder i tiar og einarar . . . . . . . . . . . . . . .124 Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . .124

Innhold

Samanlikne lengder . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Måle lengder . . . . . . . . . . . . .

Vekedagane . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Klokka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Øve 1–2 . . . . . . . . . . . . . . . . . .

142 142 142 146 148 148 150 150

5

Kapittel 1

På skolen Sortering Øve 1 Trekk strek mellom dyr som liknar mest på kvarandre.

6

Kapittel 1

På skolen

Sofia, Ingrid, Filip og Emil får 1 eple kvar. Trekk strek.

Blir det nokon eple til overs?

Fargelegg figurane.

Sortering

7

Ă˜ve 2 Trekk strek mellom like mengder.

8

Kapittel 1

PĂĽ skolen

Sorter kleda etter farge. Trekk strek til rett kommode.

Sortering

9

Like mange Ă˜ve 1 Kvar er det like mange? Set kryss.

Teikn like mange teljestrekar som det er hjerte.

10

Kapittel 1

PĂĽ skolen

Ă˜ve 2 Fargelegg fotballdraktene raude og blĂĽ. Det skal vere like mange raude og blĂĽ drakter.

Like mange

11

Like mange, fleire enn, færre enn Kvar er det flest? Set kryss.

12

Kapittel 1

På skolen

____

____

____

____

____

____

____

____

Kor er det færrast? Set kryss.

____

____

____

____

____

____

____

____

Like mange, fleire enn, færre enn

13

Kapittel 2

Mengder Like mange Ă˜ve 1

Kor mange? Fargelegg eller set kryss over like mange ruter.

14

Kapittel 2

Mengder

Teikn inn prikkar slik at billene f책r like mange p책 kvar side.

Kor mange prikkar er det til saman p책 kvar bille? Skriv talet.

_____

_____

_____

Trekk strek til rett terning.

2

3

5 Like mange

15

Trekk strek til rett terning.

5

6

4

3

1

16

Kapittel 2

Mengder

2

Fargelegg likt tal med same farge. Vel fargar sjølv.

5

4

1 2 3 Like mange

17

Ă˜ve 2 Teikn rett mengd. Teikn kva du vil.

18

Kapittel 2

5

3

4

6

Mengder

Trekk strek mellom talkort og terning.

6 4 2 5 3 1 Like mange

19

Trekk strek til rett terning.

20

Kapittel 2

Mengder

Teikn inn rett tal p책 auge p책 den raude terningen.

2

4

6

5

1

3

Fargelegg eller set kryss over rutene med rett tal p책 sirklar.

5 4 6 Like mange

21

Til saman Ă˜ve 1 Teikn epla som manglar.

22

Kapittel 2

3

4

5

6

Mengder

Fargelegg terningane som viser 6 auge til saman.

Teikn inn auga som manglar p책 den raude terningen.

2

3

4

6

5

6

4

5

3

Til saman

23

Ă˜ve 2 Trekk strek mellom posane som gir 6 ananas til saman.

24

Kapittel 2

Mengder

Kor mange blomar er det til saman? Trekk strek rundt rett tal.

1

2

3

4

5

1

2

3

4

5

1

2

3

4

5

1

2

3

4

5

Kor mange auge viser terningane til saman? Trekk strek rundt rett tal.

1

2

3

4

5

6

1

2

3

4

5

6

1

2

3

4

5

6

1

2

3

4

5

6

1

2

3

4

5

6

1

2

3

4

5

6

Til saman

25

Kapittel 3

Teljing Talrekkja frĂĽ 1 til 10 Ă˜ve 1 Fargelegg rett tal.

1 2 3 4 5 26

Kapittel 3

Teljing

Teikn rett mengd. Teikn kva du vil.

2

3

4

1

Trekk strek fr책 1 til 10.

4 2

6 8

3 5 7

9

1

10

Talrekkja fr책 1 til 10

27

Sj책 p책 terningane. Fargelegg leikene med rett farge.

2

4

5 1

3

28

Kapittel 3

Teljing

Set kryss over, eller fargelegg rett tal.

5

7

6

8 Talrekkja fr책 1 til 10

29

Ă˜ve 2 Kor mange? Set kryss over rett tal.

30

1

2

3

4

5

1

2

3

4

5

1

2

3

4

5

1

2

3

4

5

1

2

3

4

5

1

2

3

4

5

Kapittel 3

Teljing

Teikn inn kulene som manglar.

3

4

5

2

4

5

Talrekkja fr책 1 til 10

31

Tallinja frå 1 til 10 Øve 1 Trekk strek til rett tal på tallinja.

0

32

1

Kapittel 3

2

Teljing

3

4

5

6

7

8

9

10

Øve 2 Trekk strek til rett tal på tallinja. Skriv talet.

1

3

2 4

5 0

1

2

3

4

5

____

____

____

____

6

Trekk strek til rett tal på tallinja.

0

1

2

3

4

5

6

Tallinja frå 1 til 10

7

8

9

10

33

Trekk strek til rett talkort.

4

34

Kapittel 3

2

Teljing

1

5

3

Kor mange? Set kryss over rett tal.

1

2

3

1

2

3

4

5

6

4

5

6

4

5

6

4

5

6

7

8

9

7

8

9

4

5

6

4

5

6

7

8

9

7

8

9

Tallinja fr책 1 til 10

35

Trekk strek fr책 1 til 10.

5

6

4 7 3 1 8

2 9

10

Trekk strek fr책 1 til 10.

5 6

4 3 2 1

10

36

Kapittel 3

9

7

8

Teljing

Kvar bur prinsessene og prinsane? Trekk strek til rett dør.

10 4 3

2

8

6

9

7 Tallinja frĂĽ 1 til 10

5

37

Kapittel 4

Tala 1, 2, 3, 4 og 5 1-krone og 5-krone Ă˜ve 1 Teikn myntane som du kan betale med.

3 kr

4 kr

6 kr

5 kr

Set kryss over rett tal pĂĽ kroner.

38

4 kr

6 kr

5 kr

8 kr

Kapittel 4

Tala 1, 2, 3, 4 og 5

Ă˜ve 2 Teikn inn myntar.

3 kr

4 kr

5 kr

7 kr

Trekk strek til rett tal pĂĽ tallinja.

0

1

2

3

4

5

6

7

1-krone og 5-krone

8

9

10

39

Tala frå 1 til 5 Øve 1 Øv på å skrive tala 1, 2 og 3.

1 2 3

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

Kor mange? Skriv talet.

40

Kapittel 4

____

____

____

____

Tala 1, 2, 3, 4 og 5

Øv på å skrive tala 4 og 5.

4 5

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

_____

Kor mange kroner? Skriv talet.

____ kr

____ kr

____ kr

____ kr

____ kr

____ kr

____ kr

____ kr

Teikn inn myntar. Skriv beløpet.

____ kr

Tala frå 1 til 5

41

Kor mange? Skriv talet.

____

____

____

____

____

____

Teikn inn rett tal p책 auge p책 den raude terningen.

42

Kapittel 4

3

4

2

5

1

6

Tala 1, 2, 3, 4 og 5

Fargelegg rett tal pĂĽ sirklar.

5 3 Trekk strek til rett beløp.

2 kr

3 kr

4 kr Tala frĂĽ 1 til 5

5 kr

6 kr 43

Ă˜ve 2 Kor mange kroner kostar plommene til saman?

____ kr 2 kr

2 kr

____ kr 2 kr

Set kryss over myntane som du kan betale med.

3 kr

3 kr

4 kr

4 kr

7 kr

2 kr

44

Kapittel 4

2 kr

2 kr

Tala 1, 2, 3, 4 og 5

3 kr

Skriv tala som manglar.

____

1

____

____

____

____

2

____

____

____

2

____

____

____

____

1

____

____

____

____

____

____

____

____

4

3

____

5

____

____

Skriv tala som manglar. Vel tal sjølv.

____

____

____

____

____

Teikn inn myntane som du kan betale med.

6 kr

7 kr

10 kr

8 kr

Tala frĂĽ 1 til 5

45

Kor mange auge viser terningen? Skriv talet.

____

____

____

____

____

Kan du sjå kor mange auge terningen viser utan å telje?

Skriv tala som manglar.

____

____

2

____

____

____

____

____

5

____

6

____

____

____

____

3

____

____

____

4

____

Skriv tal i stigande rekkjefølgje. Vel tal sjølv.

____

46

____

Kapittel 4

____

____

Tala 1, 2, 3, 4 og 5

____

____

____

Kor mange? Teikn teljestrekar eller skriv tal.

_____

_____

_____

_____

Tala fr책 1 til 5

_____

_____

47