1980 02 29

tilburgs hogeschooiblad 29 februari 1980 jaargang 17 - nummer 22

Programma Taal- en Literatuurwetenschap in [(oncept Jclaar

wordt gevraagd: veelal juristen, sociologen, enz. De nieuwe opleiding mikt daarbij in het biezonder op de volgende sektoren van de arbeidsmarkt: welzijnswerk, onderwijsverzorgingsstruktuur, onderwijs a a n achterstandgroepen, kulturele zaken (met onder meer het bibliotheekwezen), media, kommunikatie (met onder meer beleidsvertaling en tekstvoorziening) en automatisering. Het is de bedoeling dat de nieuwe doctorandus in deze sektoren vooral voorlichtend, beleidsuitvoerend en beleidsvertalend werkzaam zal zijn.

In de herfst van 1978 bereikten de minister van Onderwijs en Wetenschappen en de hogeschool een akkoord over reservering van de financiële middelen nodig bij het opzetten van een jletterenvoorziening'. Nu is het dan zover: in augustus 1981 begint een richting Taal- en Literatuurwetenschap te lopen. Prof. dr. H. Pinkster, hoogleraar in de Latijnse Taalkunde aan de Universiteit van Amsterdam en koördinator van de nieuwe studierichting, bood begin februari een konceptvoorstel ter advisering aan de organen van de hogeschool aan. Het is de bedoeling dat de Hogeschoolraad zich hierover op 20 maart uitspreekt.

Leraren

Dit .Koncept-voorstel tot inrichting van een studie-inrichting taal- en literatuurwetenschap' is het werk van twee programmakommissies, die waren samengesteld uit vertegenwoordigers van letterenfakulteiten van andere universiteiten. De kommissie Taalwetenschap werd geleid door prof. dr. S. Dik van de Universiteit van Amsterdam, prof. dr. W. Bronzwaer van de Katholieke Universiteit Nijmegen zat de kommissie Literatuurwetenschap voor en prof. H. Pinkster koördineerde de werkzaamheden van de twee. De nieuwe studierichting is volkomen verschillend van de reeds bestaande letterenopleidingen. De studie in Tilburg kent een éénjarige propedeuse, een driejarige doktoraalfase en een aantal éénjarige

tweede-fase opleidingen. Hiermee is meteen de voornaamste voorwaarde vervuld die minister Pais in 1978 had geformuleerd: de experimentele letterenvoorziening moet passen in de twee-fasenstruktuur die in het wetenschappelijk onderwijs zal worden doorgevoerd. Maar ook met de andere eis van de minister: niet nog eens een doorslagje van de traditionele letterenstudies, is rekening gehouden. Het aksent van de studie zal liggen op de maatschappelijke toepassingsmogelijkheden van de taal- en literatuurwetenschap . Dit houdt meteen in dat de toekomstige doctorandus taal- en literatuurwetenschap op de eerste plaats geschikt zal zijn voor funkties waarvoor n u ,een akademicus'

In de traditionele studierichtingen was totnogtoe de studie van óf taalwetenschap óf literatuurwetenschap gebonden a a n de grondige studie van een taal. Hoewel er in Tilburg veel waarde zal worden gehecht a a n een grondige taalvaardigheid in het Nederlands en Engels, wordt de taaien literatuurwetenschap een zelfstandige discipline die niet gekoppeld is a a n de studie v a n één of meer talen. Maar toch heeft men, met instemming van de minister, bij de inrichting van het onderwijsprogramma mogelijkheden ingebouwd voor studenten om zich voor te bereiden op toelating tot een postdoctorale eerstegraads lerarenopleiding in de Nederlandse of Engelse taal- en letterkunde. Naas deze min of meer traditionele lerarenopleiding is er ook een postdoctorale opleiding voorgesteld voor een leraar taalwetenschap. Hierbij wordt in het biezonder gedacht a a n de Pedagogische Akademles waar beslist plaats is voor een leraar die de toekomstige onderwij(Vervolg op pagina 4)

Terschqnt wekelijks

Suriname zit, zoals ons overvloedig door de media duidelijk is gemaakt, momenteel met een Nationale Militaire Raad opgescheept. Maar Suriname en ook de Nederlandse Antillen zitten met meer en dat heeft dan alles te maken met de kulturele overheersing van Nederland. Naar aanleiding van een cyclus van Buro Buitenland en aan de hand van een gesprek met Rudy Kross en Cola Debrol laat Annemiek Decock zien wat er van komt als kruideniers de pretentie hebben om zelfs volken te maken. Pagina 6 en 7.

Plechtig hadden de Nederlandse bisschoppen na de bijzondere synode de paus beloofd om tot eensgezindheid te komen binnen de Nederlandse kerkprovincie. Bisschop Ernst was vorige week aan de KHT te gast om de resultaten van de synode voor een talrijk en kritisch gehoor uiteen te zetten. Hij drukte zich daarbij uit In de meest voorzichtige bewoordingen. „Ik hoop dat wij een basis hebben kunnen vinden die het begin is van een gang naar een tegenbeweging voor het ontbindende beleid." Pagina 3.

Jeugdrecht en jeugdbescherming in Suriname

dat het .Family Court' in de toekomst voor Suriname een goed model kan zijn.

Invloed van westerse kuituur en christelijke moraal

Voor Nederland is er ook een niet onbelangrijk probleem. Dit is vooral te vinden in de huisvesting, het onderwijs, de werkgelegenheid en het gebruik van drugs, aldus de promovendus. Daarnaast ontstaat er vaak een relatieverstoring met de oudere generatie met alle gevolgen van dien. Uit een in 1976 ingesteld onderzoek, bleek dat de religieuze, etnische en kulturele achtergrond waaruit de minderjarige voortkomt een belangrijke rol speelt. In dat onderzoek werd eveneens gekonstateerd dat er een vrij grote bemoeienis is van de Nederlandse kinderbescherming met de uit Suriname afkomstige kinderen. (Sjownummer, september 1976). Het soms afwijkende gedrag van de hier wonende Surinaamse kinderen, maakt hen nog veel kwetsbaarder dan zij al waren. Naar de mening van de promovendus moet er intensief gewerkt worden aan de verandering van het beeld van de Surinamer in Nederland; goede voorlichting over het land en zijn bevolking, zijn ontwikkeling, de achtergronden (sociaal, ekonomisch en kultureel) en vooral de toekomst.

Nog net in het Jaar van het Kind, op 20 december 1979, promoveerde aan de Universiteit van Suriname mevrouw Irma Loemban TobingKlein. Haar proefschrift had als titel: .Jeugdrecht en jeugdbescherming in Suriname'. Een aardige bijkomstigheid is dat het bureau Studium Generale van Tilburg een cyklus ,Vrouwen en Wetenschap' heeft georganiseerd. Zowel de promovendus als de Rector Magnificus van de Universiteit van Suriname zijn vrouwen, terwijl mevrouw prof. mr. Rood-de Boer de eerste promotor was. Het proefschrift is een vergelijkende studie van het Jeugdrecht en Jeugdbescherming in het Caraïbisch gebied. Irma Loemban Tobing-Klein is geboren in Suriname en werkt al zo'n twintig jaar in de reklassering, justitiële kinderbescherming en de voogdijraad. In h a a r persoonlijke motivatie schrijft zij dat ,de uiteenlopende vragen over de regeling van

"^^^J L. tilburgs hogeschoolblad

_.

weekblad van de katholieke hogeschool tilburg redaktle annemiek decock Choofdredakteur), Jacques herraets, paul spapens, eddie vaes, angela lodder (assistente] medewerkers toine asselbergs, twan geurts, frans godfroy, olemens graafsma, nel marquet, véronique nas, tymen trolsky, jace van de ven, hans opbroek. wiebe zwaga. officiële mededelingen buro kommunikatle cartoonist ed van haandel fotografie rien siers, tilburg druk a. van der wee bv, tllburs drukkerij abonnementen voor niet-hogeschoolleden: f 15,— per Jaargang advertentie-acquisitie a. p. p. lodder kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen In het Isezlt van de redaktle zijn redaktie-adre (/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg telefoon (alleen voor thb): 662277 Intern: 2277, kamer 207 (gebouw b) telefoon hogeschool: 663111 foto-service foto's In dit nummer kunnen worden besteld è f2,50 per foto lr> het formaat 13 X 18 cm: telefonisch 013-551109 of bIJ de redaktle landelijk samenwerkingsverband gemeenschappelijke universitaire persdienst (gupd), waarbij verder aangesloten: folia civltatls (amsterdam), ad valvas (vu amsterdam), quod novum, (rotterdam), universiteltskrant groningen, wagenmgs hogeschoolblad. utrechts universiteitsblad, mare (lelden), thd-nleuws (delft), th-berlchten (eindhoven) an tht-nieuws (twente)

de positie van de minderjarige, de verkrijging van onderhoudsbijdragen en in het algemeen de wettelijke bescherming van minderjarigen', h a a r konfroneerden met de beperkingen op dit gebied en h a a r behoefte versterkte om zich verdergaand te verdiepen in deze materie. De grondslagen van het Surinaams jeugdrecht vindt zijn wortels in het Nederlandse stelsel van jeugdrecht en jeugdbescherming. Dat zal niemand verbazen, gezien de zeer lange koloniale geschiedenis van Suriname in relatie tot Nederland. Hoewel de studie natuurlijk in de eerste plaats belangrijk zal zijn voor Suriname, het is het eerste boek over deze materie in dat land, kan het ook van belang zijn voor ons land. ' Er zijn immers grote groepen kinderen uit Suriname in Nederland, momenteel al meer dan 40.000. De verwachting is dat er dit jaar nog een grote stroom van kinderen n a a r Nederland zal komen, vooral kinderen wier ouders al in ons land wonen. Voor het Nederlandse jeugdrecht is het van belang te weten welke verschillen er bestaan met het Surinaamse recht en de problemen die dit kan geven in ons eigen wetsselsel. De Nederlandse jeugd wetgeving groeide vanuit de behoefte aan een wettelijke grondslag van de aktiviteiten van particuliere personen en instellingen, om minderjarigen tegen ernstige verwaarlozing en door of tegen hen gepleegde kriminaliteit 'te beschermen. Het voornaamste bezwaar van het Surinaams jeugdrecht is hierin gelegen, dat het Surinaamse wetboek op de in Westeuropese kuituur heersende ideeën en opvattingen is gebaseerd. Die stonden verder voor een niet onbelangrijk deel onder invloed van de kristelijke moraal. Er is dus niet of heel weinig rekening gehouden met de achtergronden en opvattingen van andere levensbeschouwingen. En omdat op het Surinaams recht het zogenaamde ,concordantiebeginsel' van toepassing was, werden in de koloniale verordeningen, zoveel mogelijk overeenkomstig de Nederlandse wetgeving gehandeld. Dat dit tot moeilijkheden moet leiden spreekt voor zichzelf. Het probleem ligt in Suriname vooral in de verschillende achtergronden en levensbeschouwingen. Tussen 1906 en 1972 werden

in de Surinaamse wetboeken verschillende bepalingen opgenomen om de minderjarigen een betere bescherming te geven. Maar in een land met zoveel uiteenlopende etnische groepen blijkt het vaak onmogelijk om aan dit beginsel van bescherming recht te doen. Suriname kampt ondermeer met het probleem van de buitenechtelijke kinderen die in een totaal andere situatie verkeren dan in ons land. Moeders vervullen vaak de taak van vader èn moeder terwijl de grootouders vaak beide taken moeten en ook willen vervullen. Een m a r k a n t verschil met het Nederlandse jeugdrecht is dat er in Suriname geen aparte kinderrechter is. Ook de in ons land optredende jeugd-officier van justitie is daar

Foto: Ronald May

onbekend. Daarbij komt dat de uitvoerende regelen en de toepassing daarvan stranden op het ontbreken van het uitvoerend apparaat. Irma Loemban Tobing Klein tracht enkele oplossingen aan te dragen. Zo bespreekt zij in h a a r proefschrift het ontwerp voor een ,Family Court', zoals dat in 1975 in het Caraïbische Jamaica werd ingevoerd. Rond zo'n .Family Court' zijn alle aktiviteiten van jeugdrecht en jeugdbescherming gegroepeerd. Dit .Family Court' is gehuisvest in hetzelfde gebouw waarin ook alle hulpverleners worden gehuisvest. Mogelijk zou zo'n instituut de oplossing kunnen bieden voor een aantal typisch Surinaamse problemen. Het al gesignaleerde groot aantal onwettige geboorten, overigens een probleem van het gehele Caraïbische gebied, vraagt om oplossingen die aangepast zijn aan de d a a r heersende omstandigheden. Het is vooral voor deze kansarme groep buitenechtelijke kinderen belangrijk om niet alleen een goed wetstelsel te hebben, m a a r ook een snelle en effektieve hulpverlening. Misschien 2

Zij gelooft verder dat als er een positiever beeld van Suriname zal ontstaan, bij de jonge Surinamer de wil om terug te keren sterker zal worden. Henk Blom Het proefschrift is niet in Nederland verkrijgbaar, inlichtingen bij de Sektie Jeugdrecht van de Juridische Fakulteit.

/rmtm^üe^ .Matsertjes' kunnen worden opgegeven bIJ de redaktie. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5.-; onder nummer f2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktle sturen. VERBIER 1500 m WALLIS. Vrijst. Chalet te h u u r met wijd uitzicht op Mont Blancmassief en Gr. Combin. Wandelingen en tochten in n a t u u r g e b i e d met alpenflora, gemzen en steenbokken! Zwembad vlakbij. Inlichtingen: 010 - 524983. TE KOOP: 2 CV 6. Zeer goed onderhouden. Bouwjaar 1974. Prijs: n.o.t.k. Inlichtingen: W. de Lange, B-625.

Geen zekerheid voor gehuwde priesterdocenten

Bisschop Ernst uiterst voorziclitig over synode Zó voorzichtig moet een Nederlandse bisscliop zich uitdrukl^en nadat hij en zijn kollega's plechtig aan de paus beloofd hebben tot eensgezindheid te komen, nog voordat ook maar één van de oorzaken van tweedracht is weggenomen: „Ik hoop dat wij een basis hebben kunnen vinden die het begin is van een gang naar een tegenbeweging voor het ontbindende beleid." Voorzichtiger kan het niet. En waarom dat niet kan, bleek overduidelijk vorige week vrijdag tijdens het bezoek van de Bredase bisschop mgr. Ernst, die de besluiten van de speciale synode kwam toelichten. Voor een even talrijk als kritisch gehoor zette de bisschop nog eens uiteen hoe een steeds frekwenter beroep op het geweten de eensgezindheid onmogelijk had gemaakt. Verschillen in pastorale benadering maakten dat beroep op het geweten noodzakelijk, zei de bisschop eerst, m a a r tijdens de diskussie die volgde op zijn inleiding, gaf hij toe dat de oorzaak eigenlijk dieper lag, in een totaal verschillende kerkvisie. Had kollega Gij sen n a afloop van het Landelijk Pastoraal Overleg in 1978 immers niet gezegd dat hij zijn geloofsvisie onmogelijk binnen dezelfde kerk kon zien als die welke n a a r voren kwam uit dat LPO?

Celibaat En toch is de gang n a a r de gemeenschap mogelijk, vindt Ernst, als men op een andere manier omgaat met de tegenstellingen binnen de konferentie en wanneer ieder Ud zijn eigenheid kan behouden. Dat wil niet zeggen dat iedereen even gelukkig was met het slotdokument van de synode, niet iedereen heeft zijn eigen gedachten er zo in kunnen weergeven als hij dat graag wilde, aldus mgr. Ernst. Vanuit de zaal was erg veel scepsis te horen over de manier waarop Rome de communie aan de bisschoppen wil opleggen, nadat het die eerst grondig verstoord had, vooral met de benoeming van de Roermondse bisschop Gij sen. De communio is ook niet statutair op te leggen, m a a r moet vanuit ieders geweten op gang worden gebracht, was het antwoord van de bisschop. W a t dan het n u t was van

weg n a a r de loskoppeling van de wetenschappelijke en de ambtsopleiding a a n de Theologische Fakulteit. Om de scheiding nog meer nadruk te geven is al nadrukkelijk gepleit voor vestiging van het konvikt in Den Bosch of Breda. Mgr. Ernst beloofde kontakt op te nemen met religieuze instellingen om te bezien of er ook voor vrouwen een behoefte bestaat aan een communautair verband.

zo'n communio, zaten de gelovigen d a a r nou echt op te wachten, of wordt ze alleen nagestreefd omdat Rome het wil? Samen zijn we een sterke gesprekspartner, verdeeld staan we erg zwak tegenover het centrale gezag, was het antwoord. Maar de scepsis bleef, het accent bleef liggen op de sterke positie van het centrale gezag, dat de roep om vernieuwing en individuele verantwoordelijkheid van onderaf in de wind slaat.

De aangekondigde toetsing van de theologische opleidingen aan de Romeinse voorschriften riep eveneens veel vragen op. De bisschop verzekerde zijn gehoor dat wat hem betreft de programma's van de bestaande opleidingen zowel voor pastorale werkers als voor priesters voldoende zijn. Aan een apart kerkelijk examen n a het akademisch examen, zoals in Utrecht gebruikelijk is, zei

Natuurlijk werd de bisschop ter verantwoording geroepen over zijn verdediging van het celibaat. Hij was het immers die in 1970 openlijk pleitte voor toelating van gehuwde mannen tot het priesterambt en de handhaving van priesters die huwden. Alle pogingen om het celibaat minder stringent te maken waren op niets uitgelopen, zei mgr. Ernst. „Op Witte Donderdag heeft de paus een brief aan de priesters geschreven over het celibaat, waarin hij het omschreven heeft als een charisma, gegroeid in de geest van God binnen de Latijnse Kerk, te beschouwen als één van de werken van de Heer. Na herhaalde lezing van deze woorden heb ik gedacht mij erbij te kunnen aansluiten in deze zin: ik ben bereid dit te doen, ervoor te werken, m a a r als mijn hoop niet in vervulling gaat en de Heer een andere weg wijst, dan weer krijgt men recht van spreken."

staan. Overigens wilde de bisschop zich onthouden van uitspraken over dit ,bijzonder doomige probleem'.

Pastorale werkers De Bredase bisschop liet duidelijk blijken dat hij weinig behoefte had a a n een herziening van de taken van pastorale werkers. Hij betreurde dat Rome in een erkenning van het pastorale werk als een nieuw ministerie een ondermijning zag van het priesterambt. Op het statuut voor de pastorale werker dat de Nederlandse bisschoppen jaren geleden aan Rome hadden voorgelegd, was n u eindelijk een reaktie gekomen. Er bestaan niet zozeer bezwaren tegen afzonderlijke taken

Communautair verband De bisschop onthulde n a vragen over de besluiten rond de priesteropleiding, dat al sinds 1975 wordt gepraat over het scheppen van een communautair verband voor studenten die priester of religieuze willen worden. Zoals bekend heeft de synode besloten dat priesteropleidingen voortaan plaats vinden óf aan seminaries óf aan theologische fakulteiten en hogescholen in kombinatie met seminaries. Het overleg over een communautair verband voor Tilburgse theologiestudenten is vorig jaar geïntensiveerd. De gespreksdeelnemers zijn de bisschoppen van Breda en Den Bosch en vertegenwoordigers van diverse congregaties. Een model van het konvikt is in grote lijnen klaar, m a a r n a a r het schijnt bestaat er bij de kandidaten (reguliere en seculiere priesters) nogal wat scepsis over de levenskansen van zo'n verband. Met de eventuele oprichting zal wel een eerste stap worden gezet op de

Toch nog even luim met E r n s t . . .

hij geen behoefte te hebben. Ook voor de rechtspositie van docenten zouden de regels blijven gelden die ontworpen zijn voor de inkorporatie. Maar in een kort gesprek n a afloop van de bijeenkomst bleek d a a r toch een fikse adder onder het gras te schuilen, waar het gaat om de gehuwde priesterdocenten. Zij genieten een civielrechtelijke bescherming en kunnen door de bisschoppen niet worden ontslagen. Maar er bestaat wel een kans dat theologische fakulteiten die deze docenten handhaven, geen pauselijke goedkeuring krijgen, gaf de bisschop toe. Met andere woorden: deze docenten zouden zich gedwongen kunnen voelen ontslag te nemen teneinde goedkeuring niet in de weg te 3

van pastorale werkers, m a a r wel tegen een funktie die alle taken omvat die leken in de kerk kunnen uitoefenen. Toen de bisschop a a n de tand werd gevoeld over de aanstelling van homofiele pastorale werkers gaf hij de verzekering dat hij zijn tot n u toe gevoerde beleid voort zou zetten, dat wil zeggen van persoon tot persoon zal bezien wat hij in een gegeven situatie kan doen. De synode brengt daarin geen verandering, evenmin als voor de pastorale werker die samenwoont en op grond daarvan uit een funktie geweerd kan worden. J.H. thb 22 - 29 februari 1980

Aan twaalf jaar oud streven komt voorlopig een eind

Theologen zien af van inkorporatie Aan het inmiddels twaalf jaar oude streven van de Stichting Theologische Fakulteit om als volwaardige fakulteit deel uit te maken van de Katholieke Hogeschool is voorlopig een einde gekomen, nu het kuratorium van de stichting heeft laten weten voorlopig van inkorporatie af te zien. Dat besluit is vrijdag 22 februari genomen. De verwachting was min of meer dat het Stichtingsbestuur van de hogeschool het besluit zou nemen dat de inkorporatie n u niet opportuun is. Dat het curatorium van de STF besloten heeft om van inkorporatie af te zien is waarschijnlijk een taktische zet geweest: Stichtingsbestuur en curatorium worden door precies dezelfde leden bemand.

Naar buiten komt het plezieriger over als de fakulteit de eer aan zichzelf houdt dan wanneer de hogeschool de fakulteit ,weert'.

curatorium (lees: Stichtingsbestuur) dan ook laten weten dat het gezien de stemverhouding in de Hogeschoolraad geen advies kon uitbrengen. Het Fakulteitsbestuur had het curatorium laten weten de inkorporatie nog steeds op prijs te stellen, m a a r als er zoveel moeilijkheden in het verschiet lagen, ook genoegen te nemen met een goede samenwerkingsovereenkomst.

De motieven van het curatorium zijn kort weergegeven in een perskommuniqué dat dinsdag verschenen is. Daarin heet het dat het besluit genomen is nadat de standpunten van Hogeschoolraad, Kollege van Bestuur en fakulteitsbestuur bestudeerd waren. De Hogeschoolr a a d heeft zoals bekend op 17 januari geen meerderheidsstandpunt kunnen formuleren, noch voor, noch tegen inkorporatie. Duidelijk was wel dat een kleine meerderheid materieel gezien zich tegen inkorporatie had uitgesproken, vooral gezien de rechtspositionele moeilijkheden die men verwachtte rond de bijzondere ontslaggronden heterodoxie en ambtsverlating wegens huwelijk. Het Kollege van Bestuur had het

Daarop heeft het curatorium de inkorporatie n u niet opportuun geoordeeld, al wordt die voor de toekomst niet uitgesloten geacht. Thans worden geen nadere stappen ondernomen, m a a r de mogelijkheden voor inkorporatie zullen voortdurend in het oog worden gehouden. Intussen zal e r n a a r gestreefd worden de bestuurlijke samenwerking tussen de hogeschool en de Theologische Fakulteit verder te verankeren, aldus het perskommuniqué van het cura-

torium. Binnenkort volgt een brief waarin het besluit uitvoerig zal worden gemotiveerd. J.H.

Vervolg van voorpagina: andere beroepsperspektleven

Programma Taal- en Literatuurwetenschap zers een goed inzicht k a n bijbrengen in taal- en spraakstoomissen van allerlei aard, in taalaanpassingssingsproblemen van kinderen die in een niet Nederlandstalige situatie zijn opgegroeid, en in methoden die de taalvaardigheid bevorderen.

Maatschappij-relevant Maar het aksent ligt duidelijk anders. Uit de programmakeuze van de doctoraalfase blijkt de specifiek op de maatschappij gerichte aard van studie en onderzoek; een prog r a m m a dat mede door het onderzoek van de arbeidsmarkt, andere beroepsperspektieven dan het leraarschap voor ogen heeft. Zo is de literatuursociologie (de plaats die literatuur inneemt in de samenleving) één van de centrale onderzoekthema's met d a a r a a n gekoppeld een postdoctorale opleiding voor literatuurkonsulent. Verder is een postdoctorale opleiding tot taalkonsulent voorgesteld: dat is iemand die zich bezig houdt

met de .talige' problemen in een aantal sektoren van de maatschappij. Aangezien men ervan uit is gegaan dat een aantal letterenfakulteiten een dergelijke opleiding zullen inbouwen, heeft men zich in Tilburg voorgenomen om een studietaalkonsulent in te richten die zich uitsluitend beperkt tot de taalproblematiek van de sociaal-kulturele minderheden. Het arbeidsmarktonderzoek heeft bovendien uitgewezen dat er behoefte is aan .kommunikatiekundigen' die enerzijds vorm geven aan de informatie vanuit bestuurlijke instellingen, en die anderzijds technieken ontwikkelen om de aangeboden informatie te analyzeren en te toetsen. Dat heeft geleid tot een postdoctorale opleiding kommunikatiekunde. Verder komt er een studierichting Linguïstisch informaticus, waarbij mensen worden opgeleid die werkzaam zullen zijn in alle situaties waarin de relaties tussen automatische informatieverwerkende systemen enerzijds, en natuurlijke taal anderszij ds aan de orde zijn. M a a r voor deze laatste opleiding wacht

Prof. Dr. Harm Pinkster

men nog op informatie uit een gericht onderzoek n a a r de mogelijk4

heden op de arbeidsmarkt. Annemiek Decock

„Viet Nam 80" aan de Vrije Universiteit

Het Medisch Komitee helpt Viet Nam en Viet Nam helpt Cambodja Aangekondigd als een internationale Itonferentie over Viet Nam werd vorige week aan de Vrije Universiteit in Amsterdam vooral gepraat over buurland Cambodja. Tussen de frisse snijbloemen op het podium kon de Hanoi-lobby zichzelf ook figuurlijk in de bloemetjes zetten, als de bevrijders van Phnom Penh. Relevante informatie kwam er alleen van hulpverlener Guy Stringer, vice-direkteur van Oxfam en van My Samedy, arts in Phnom Penh. De zeer gewaardeerde Nayan Chanda, redakteur van de Far Eastern Economie Review was verhinderd en twee aangekondigde .officials' uit Vietnam hadden visa-problemen. De inrichters - met name het Medisch Komitee Nederland-Viet Nam - hadden nog meer pech. Buiten de VU manifesteerden twee- tot driehonderd Vietnamese bootvluchtelingen tegen verdere hulpverlening aan het kommunistisch bewind in Hanoi. Enkele Cambodjanen gingen namens alle landgenoten in Nederland en namens de meeste Cambodjanen in Thailandse kampen en Cambodja zelf, tekeer tegen de gelijdelijke Vietnamisering van het familieleven, het onderwijs en het openbaar leven in Cambodja, tegen de kommunistische agressie van Viet Nam en tegen .marionet Heng Samrin en zijn kliek verraders". Deze nationalistische Khmers eisten .zelfbeschikkingsrecht en soevereiniteit'. Voorbeelden van Vietnamisering: groepen van Cambodjaanse families worden gekontroleerd door een Vietnamees gezin; het onderwijs wordt in het Vietnamees gegeven; het betaalmiddel is niet meer de .Riel' m a a r de .Dong'.

de Sovj et-Unie én in het kader van de toekomstige politieke koers tegenover de Derde Wereld. Pluvier: „Door Viet Nam ekonomisch te blijven boycotten en in sa-

kome remedie om het geschonden blazoen wat op te poetsen en om het Viet Nam-syndroom weg te werken, aldus Pluvier, die de westerse aktiviteiten ziet als doorslaggevend voor Azië. W a t Rusland doet is volgens hem minder doorslaggevend, want het is meestal slechts een reaktie op wat het Westen uithaalt. De ambtenaar van Ontwikkelingssamenwerking, Hans Jonkman, verdedigde het regeringsstandpunt inzake hulpverlening aan Viet Nam. De ontwikkelingsekonomie die er mede dank zij Nederlandse steun tot stand kwam zag hij de laatste jaren verworden tot een oorlogs-

door humanitaire hulp voor de armen. In die optiek paste een verdere samenwerking van de overheid met het Medisch Komitee NederlandViet Nam. Partikuliere organisaties, zoals het Medisch Komitee. zijn zeer gemotiveerd voor dit soort werk, verzetten veel werk voor weinig geld, hebben goede relaties en een opvangstruktuur in het te helpen land. Daarom blijft de regering het werk van het Medisch Komitee steunen, aldus Jonkman, die hoopt dat het komitee ook een kritische toon zal laten horen over ontwikkelingen die wij in Nederland niet zo goed begrijpen. Guy Stringer, vice-direkteur van het Britse Oxfam, gaf een boeiend lifeverslag van hxm pioniershulpverlening in Cambodja, een verhaal dat in de pers uitvoerig werd weergegeven. Keng Vann Sak deed in een gezwollen taal zijn best om als officieel vertegenwoordiger van Cambodja in Frankrijk te worden gehonoreerd. Zijn scheldtirade tegen Pol Pot, Sihanouk en tegen China was raak. Keng Vann Sak behoorde in de jaren vijftig tot de intimi rond Pol Pot in Parijs. Dit groepje supernationalistische studenten riep zich in een brief aan koning Sihanouk uit tot de voorhoede van het Cambodjaan-

Westerse politiek Zuidoost-Azië deskundige prof. Jan Pluvier zocht n a a r oorzaken voor de Herleving van de traditionele vijandschappen tussen China en Viet Nam en tussen Viet Nam en Cambodja. Hij vond ze in het wegvallen van de gemeenschappelijke nieuwe vijand: Frankrijk - de USA - het Westen, en in het afbrokkelen van ideologische verwantschap tussen .bevrijdingskoalities'. De solidariteitsgedachte stortte in toen koalities werden gevormd van China met het Westen en - minder begrijpbaar - van het Westen met Pol Pot. Staatsegoïsme k a n ver uitstijgen boven idealen van internationale socialistische solidariteit, aldus prof. Pluvier. Of het in het belang van China was om met het Westen aan te pappen, behalve om uit zijn internationaal isolement te geraken, dat laat Pluvier in het midden. Dat het in het belang van het Westen, met name van de Verenigde Staten is geweest om China als bondgenoot aan te werven lijkt volgens hem overduidelijk, vooral in het kader van de nieuwe koude oorlog met

Deze vluchtelingen in het Kai Tak-vluchtelingenkamp overleefden de levensgevaarlijke oversteek van de Zuldchinese Zee. Duizenden anderen waren minder gelukkig op hun vlucht naar Hong Kong. (ANP-foto).

ekonomie. „Als je zoiets ziet gebeuren krijg je als ontwikkelaar de indruk dat je dweilt met de kraan open." Dit, en de toenemende stroom vluchtelingen, de heropvoedingskampen etc. hebben de Nederlandse regering doen twijfelen aan de efficiëntie van hun hulp. Abrupt afbreken van deze hulp zou echter rampzalige gevolgen kunnen hebben voor de allerarmsten. Daarom beslistte Nederland de hulp in een andere vorm door te zetten. Wederopbouw was in deze oorlogssituatie zinloos en werd vervangen

menwerking met China in een isolemsnt te drijven en op die manier naar een bondgenootschap met de Sovjet-Unie te manoeuvreren, kon de nadruk gelegd worden op een Sovjet-dreiging waarvan Viet Nam als de lokale vertegenwoordiger kon worden voorgesteld." De westerse politiek en de daarop gebaseerde propaganda wil de Derde Wereld voorhouden wat hun te wachten staat als ze het ooit zouden wagen zoals Viet Nam tegen het Westen in opstand te komen. En in het eigen USA-huis is dit een wel5

se volk. Later was Keng Vann Sak ambassadeur van de Khmèr-republiek in Frankrijk en n u ambieert hij dezelfde funktie onder Heng Samrin. Tenslotte kreeg één van de weinig nog levende artsen in Cambodja, My Samedy, de gelegenheid om een boeiende beschrijving te geven van de Pol Pot-tereur en van de pogingen die er n u in Pnomh Penh worden gedaan om een versnelde opleiding voor artsen en verplegend personeel op te zetten. E.V. thb 22 - 29 februari 1*80

- Derde Wereld-kinderen ervaren hultuuroverdracht, kultuuroverheersing als het ware aan den lijve. Hoe definiëren jullie dat? - Rudy Kross, journalist: Voor mij is het alles wat heeft plaats gevonden in die pakweg drie eeuwen waarbij Nederland uitbreiding voor zijn eigen ekonomische bestaan heeft gezocht door in de nieuwe wereld met mensen en grond te gaan handelen. - Dat is heel wat. - R. Kross: Kuituur is natuurlijk niet een randje van aktiviteiten die prettig en artistiek zijn. Kuituur is doodgewoon de wijze waarop mensen zich in het bestaan manifesteren. - Mijnheer Debrot, u was lange tijd goeverneur van Nederland op de Antillen, vindt u dat ook? - Cola Debrot: Het woord .kulturele overheersing' kan makkelijk tot misverstanden leiden. Ik vat het op als een samenleving, in totaliteit, in fimktie. Daarom hebben de Amerikanen er het gewone woord van gem a a k t ,the way of life.' Verder hebben wij het hier wel over de kulturele overheersing van Nederland, m a a r we weten natuurlijk allemaal dat Nederland heus niet de enige overheerser was die dat deed. Vandaar dat het boeiender is om in te gaan op de verschillende aspekten van die kulturele overheersing. Dat is nodig als je de gevolgen van deze aspekten wil herstellen. Zolang bijvoorbeeld op de Nederlandse Antillen het onderwijs niet geregeld is, worden wij kultureel duidelijk overheerst.

Miskraam - Lopen die mechanismen in Suriname ook voornamelijk v i a het onderwijs? - Rudy Kross: Het is in Suriname nog duidelijker: het hele Surinaamse volk is een produkt van het Nederlandse kolonialisme. Overheersing begint al op het moment waar-

Cola Debrot

op men niet alleen de oorspronkelijke indianen in Latijns-Amerika uitmoordt, m a a r ook wanneer men in Afrika en Azië gaat graaien in mensenmassa's en ze overbrengt n a a r een totaal ander deel van de wereldbol om ze d a a r als arbeid toe te voegen aan de grond - produktiefaktoren noemt men dat - om daarxiit een winsthoeveelheid te halen. Het Nederlandse kolonialisme is daardoor juist zo cru geweest: omdat het er in vergelijking met bijvoorbeeld de Spaanse niet op gericht was om Nederland uit te breiden met andere stukken van de wereld, m a a r uitsluitend om grond en arbeidskrachten te gebruiken om Nederland, op het Europese vasteland rijk te maken.

- Nederland is dus geen goeie overheerser geweest? - Rudy Kross: Het is de beroerdste die je je m a a r kunt voorstellen. Ten eerste door deze techniek van hitand-run: maak er geld mee en verdwijn, en wat er dan achter je gebeurt is niet jouw zorg. M a a r in de tweede plaats had Nederland vergeleken bij Portugal, Frankrijk, Spanje zelf weinig te bieden als kultuurgebied. Ik zeg hierbij helemaal niet dat Nederland een kultuurarm land is geweest in zijn geschiedenis. Ik zeg alleen m a a r dat de mensen die zij uitstuurden niet in staat waren om meer te doen dan ekonomische en overheersingsaktiviteiten te plegen. Daardoor zijn we ontstaan in de wieg van een kultuurarme moeder. De Nederlandse maagd heeft een geforceerd huwelijk aangegaan met een aantal boerse kooplieden en het resultaat daarvan is een miskraam. En die miskraam heet vandaag Suriname. En met die miskraam zitten wij opgescheept: niet alleen in de materiële zin, m a a r vooral wat er binnen in de mensen is gebeurd. - De gespletenheid waar Prantz Fanon al over schreef? - Rudy Kross: Je kunt een redenering opzetten waaruit zonder meer blijkt dat je niet straffeloos mensen kunt blootstellen aan heel erge vormen van onmenselijkheid, onrechtvaardigheid, onrecht, onderdrukking. Er gebeurt daardoor in de geesten van de mensen ontzettend veel dat haaks op mekaar komt te staan. De mensen hebben bijvoorbeeld geleerd om te streven n a a r het welvaartspatroon wat rond die kolonist aanwezig was. Dat betekende dat hij zichzelf moest aanpassen aan die wereld. Tegelijkertijd heb je iets van jezelf te verdedigen dat niet aan bod komt, dat terug gedreven wordt. De mensen moeten dus op zijn minst in twee werelden leven om zich in zo een situatie te kunnen handhaven. Nou, daar kom je altijd bekaaid van af. In Suriname lopen mensen rond die in de loop van een etmaal, wanneer ze maatschappelijk funktioneren, n a a r school gaan, n a a r de winkel gaan, praten met vrienden, in huiselijke kring met elkaar optrekken: drie è, vier talen moeten hanteren omdat die talen in die verschillende milieus het middel zijn om te kommunikeren. Een kind uit een Hindoestaans milieu moet op school Nederlands praten, m a a r zit thuis met ouders die in ieder geval die vaardigheid in het Nederlands niet hebben. Daar spreekt het dus het Sarnami Hindi. Als het boodschappen gaat doen wordt dat Sranan Tongo. Kijk, dit kun je niet straffeloos laten plaatsvinden. Vroeg of laat word je gewaar dat er werelden binnen één en dezelfde persoon aanwezig zijn die met elkaar in konflikt zijn. En dat veruiterlijkt zich in allerlei gedragsvormen en in onzekerheden over het bestaan.

Bakrologie Praten over Nederlandse kulturele overheersing gaat gemakkelijker wanneer je de produkten van dat stuk geschiedenis bestudeert. Maar dan moet je ook die Nederlander

Rudy Kross over de Nederlandse kultuuroverheersing in Suriname ii de Nederiandse Antilien:

„Je ziet wat er \ in Jcomt als icruidenlers de pretentie hebben pm zelfs volken te maken" Afgelopen donderdag 28 februari ging aan de Hogeschool een cy us van start over de Kulturele overheersing van Nederland in Suriname. Wat eigenlijk een opi i lezlngencyklus had moeten worden over de struktuur van de wereld-nieuwsvoorziening, werd^joor Buro Buitenland, met de logistieke steun van Surinamers en Antillianen aan de hogeschool e! uit de regio, in verband gebracht met onze eigen aanwezigheid in Suriname en de Nederiandse Au lien. Een interview met de Surinaamse journalist Rudy Kross en de Ai illiaanse ex-goeverneur en schrijver Cola Debrot: over kultuuroverheersing, het gespleten beilustzijn en het onderliggende konflikt van zoveel verschillende werelden. Een strijdbaar gesprek in samenwerking met het NOS-programma Zorg en Hoop', radio voor en door Surinamers en Surinaamse Nederlanders. Een dramatisch ek ook gezien in het licht van de Jongste gebeurtenissen in Suriname.

Ik vind dat we onder een vergrootglas moeten leggen wat nu eigenlijk belangrijk is geweest in de Nederlandse geschiedenis, vooral als we kijken n a a r de effekten die de Nederlandse geschiedenis voor anderen heeft gehad. Nederland heeft in Indonesië, in Ceylon, in Japan, in West-Afrika, in de Verenigde Staten, tijdelijk rollen gespeeld. Maar die zijn nooit zo indringend geweest als - en dan noem ik ze in een soort volgorde - in de gevallen van Indonesië, de Antillen en Suriname. En vooral bij de laatste twee kun je zien wat het gevolg ervan is - en vergeef me - wanneer kruideniers menen de pretentie te hebben om in het bestaan van andere volkeren te interveniëren, en wanneer ze zelfs volken gaan maken. Het Surinaamse volk is een maaksel van Nederland. Daarom is het zo goed voor die Nederlander vandaag wanneer hij gekonfronteerd wordt met de gevolgen van die geschiedenis in de vorm van die moeilijk van zijn vingers af te schudden laatste twee kolonies, m a a r bovendien dat er mensen uit die kolonies logischerwijs n a a r Nederland zijn gaan trekken: daarom is het ook goed dat hij dan zijn geschiedenis opnieuw bekijkt, probeert te begrijpen waarom dit gebeurt, en dan leert om met zijn eigen nazaten in een andere verhouding terecht te komen. Als Nederland dat niet doet, dan vrees ik dat het binnen zijn grenzen de rekening gepresenteerd gaat krijgen voor drieëneenhalve eeuw geschiedenis waar niemand op had gerekend. - Mijnheer Debrot, is het ooit tot u doorgedrongen dat u eigenlijk uit hoofde van uw funktie een instrument was in handen van het gehele overheersingsapparaat? Of voelde u dat zo niet aan? - Cola Debrot: Dat weet ik niet. Dat k a n zijn. Het was meer iets wat de Engelsen omschreven als: ,to watch, w a m and advise'. Zo zag ik mijn funktie. Kijk, als je zegt: dit heb je gehad, dat heeft zich voorgedaan, als u niet oppast kan e r iets gebeuren: dan ben je niet aan het overheersen. Dan maak je wel deel uit van een struktuur, en als deel van de struktuur kun je natuurlijk wel overheersen.

.Spanning the centuries' is het officiële onderschrift bij deze foto waarin tevens '»>rdt verwezen naar de Koningin Julianabrug op de achtergrond die de grootste in het Caraïbisch gebied heet te zijn. Op de jborgrond downtown Willemstad met Hollandse l(Oopnianshuizen. i

Dat verschijnsel Hollander

gaan bestuderen, die daar verantwoordelijk voor is. Ik hou ten doop een nieuwe wetenschap die ik bak-

- Rudy jij hebt je op de meest tumultueuze manier tegen de kultuuroverheersing van de Nederlanders

rologie ga noemen, het bestuderen ji zeggen, m a a r ik wilde liever een van die bakra, die Nederlander. Ik I'beetje aanleunen tegen het onderhad inderdaad bakralogie willen ' zoek van bakteriën.

afgezet. - Rudy Kross: Kijk, ik kom er rond voor uit: ik ben razend op dat verschijnsel HoUander nu, omdat ik snap hoe hij me gefopt heeft, hoe hij bepaald heeft hoe mijn leven er vandaag de dag uitziet. Het soort problemen waarmee ik, diep in mezelf heb moeten worstelen, hebben mijn leven gedetermineerd. W a t een boel tijd is er niet voorbij gegaan waarin ik misschien geweldige dingen had kunnen doen als ik vanuit een vrij land, waarmee ik me wel had kunnen identificeren, het leven in had kunnen gaan. Dus je moet op zijn minst wel een ondertoon van geschokte wrevel gewaarworden bij mensen die hun geschiedenis nog eens een keer zijn gaan lezen en die plots bijvoorbeeld ontdekken dat het verzet van de slaven in Suriname hun eigen geschiedenis is en belangrijker is dan de onderdrukking van die opstand. - De ironie van het lot wil dat je dit hele proces in Nederland moet verwerken. - Rudy Kross: Dat is zo met alle volkeren geweest die in de Derde Wereld een dekolonizatieproces zijn ingegaan. De mensen die in India de eeste stoten begonnen te geven tot India's onafhankelijkheid waren de Bengali's die in Londen studeerden. Het is in de hele geschiedenis van de verhoudingen tussen de eerste en de derde wereld merkbaar dat in ieder geval een belangrijk stuk van de bewustwording plaats vindt bij die mensen die direkt hebben geleerd zich staande te houden in het hol van de leeuw zelf. - Jij zit nu alweer bijna zes jaar in het hol van de leeuw. Ben jij zelf door dat hele identiteitsproces heen? - Rudy Kross: Ik heb het eigenlijk steeds stormachtiger verwerkt, waarschijnUjk in mijn geval omdat de wijsheid slechts met de jaren toe slaat. Ik ben me steeds duidelijker gaan realizeren uit welk nest ik gerold ben: een problematisch nest dat weinig houvast biedt. Een kuituur, waar je trots op kunt zijn, die grote mensen heeft voortgebracht, ontbreekt bij ons. Er is een gat achter me waar er een ruggesteun had moeten zijn. Je kunt het ook merken aan de verwarring die er in dat volk, waaruit ik voortkom, aanwezig is. Er zijn weinig mogelijkheden voor mensen om over hetzelfde ding te praten. Meningsverschillen zijn op zichzelf erg vruchtbaar, m a a r wanneer mensen in een soort van babylonische spraakverwarring terecht komen

met elkaar proberen om vooral voor zichzelf helderheid te krijgen over wat ze zijn, hoe ze voelen, wat ze denken, wat ze willen dat die andere over ze denkt, dan krijg je toch wel dat vermoeiende, pijnigende kwasi-gesprek, dat eindigt met grote gevoelens van onvrede en onzekerheid.

Politieke macht Kijk, als je probeert met eigen denkbeelden en iQzichten een eigen psychologie op te bouwen die op ons van toepassing is en die in ieder geval n a a r mij verwijst: wat krijg je dan? Dat betekent een moeras binnenlopen waar je de ene ontstellende ontdekking n a de andere doet. Het beeld dat ik van mezelf had als jonge jongen blijkt opeens vals te zijn. Je kunt als het ware je leven over gaan doen, want praten over Rudy Kross van twintig jaar geleden is praten over iemand die totaal anders is en waarvan ik aanneem dat die bestaan heeft. J e hebt onder andere gewerkt met opgelegde beelden omtrent jezelf, die sowieso vals zijn omdat het beelden zijn van anderen en omdat ze je hebben verhinderd om voor jezelf een identiteit op te bouwen waarvan je kon zeggen: dat ben ik, dat aanvaard ik niet. Je bent hiermee dan eigenlijk al druk bezig om te praten over een ziekelijke, een pathologische verschijning van jezelf. J e ontdekt in jezelf erg veel zelfbedrog en als je dan gewaar wordt dat de oorsprong daarvan ligt tn de wijze waarop ooit een volk ergens vandaan je veroorzaakt heeft, dan ben je op zijn minst geïrriteerd dat je dat zolang hebt toegestaan, dat je niet bijdehand genoeg was om het toendertijd door te hebben. Maar je was niet bijdehand genoeg omdat er vanuit je eigen achtergronden te weinig werd aangedragen om te korrigeren wat die anderen je oplegden. - Je periode van verbittering is voorbij. Je bent de brokken van je uit elkaar gespat kultuuruniversum eindelijk weer al schrijvend bij elkaar aan het graaien. En nu? - Rudy Kross: Ik vind dat het nodig is om de mensen die h u n verleden bewust hebben weggemoffeld, zo konkreet mogelijk te konfronteren met de konsekwenties van die schandvlek in hun geschiedenis. V a n d a a r dus een toenemende aktiviteit samen met andere mensen uit de minderheidsgroepen in Nederland. Het is verschrikkelijk duidelijk; willen we niet ten onder gaan in deze geschiedenis, doordat we in de metropool volkomen ondergeschoven geraken en alleen m a a r via de randgebieden het riool in kunnen komen, willen we niet stikken in onze woede, dan moeten we politieke macht veroveren. Je moet ze duidelijk maken dat dit land niet langer van h u n alleen is. Dat heeft niets met geweld te maken, dat is een kulturele strijd die moet worden gevoerd en daarvoor zijn, denk ik, onze wapens scherp genoeg. Annemiek Decock

thb 22 - 29 februari 1980

rswm

Klynveld Kraayenhof & co ACCOUNTANTS

Wij zijn een internationaal georiënteerd accountantskantoor met vestigingen in binnen- en buitenland. Op onze kantoren Amsterdam, Arnhem, Deventer, Eindhoven, Groningen, Hengelo, Rotterdam en Utrecht is plaats en toekomst voor

jonge bedrijfseconomen die registeraccountant willen worden. In een op dienstverlening ingestelde flexibele organisatie krijgen zij de gelegenheid een brede ervaring op hoog professioneel niveau op te doen. De sterk gevarieerde controle- en adviesopdrachten worden in veelal kleine teams uitgevoerd. 4n combinatie met een intensieve begeleiding door werkoverleg, interne opleidingen en vaktechnische ondersteuning vanuit het Directoraat Vaktechniek, biedt dit een reële mogelijkheid snel een interessant vak te leren. De loopbaanbegeleiding is gericht op interne promotie naar functies op hoog niveau in Nederland en in het buitenland. Naast vakbekwaamheid in ruime zin kunnen als functie-eisen onder meer genoemd worden: analytische aanleg, communicatief vermogen, representativiteit en spankracht. Geïnteresseerden verzoeken wij een oriënterend gesprek aan te vragen bij de heer C.'Brandenburg, hoofd van onze afdeling Personeelszaken, Prinses Irenestraat 59, Amsterdam, telefoon 020 - 5410541. Amsterdam Almere Amersfoort Apeldoorn Arnhem Breda Deventer Dordrecht Eindhoven 's-Gravenhage Groningen Haarlem Heerlen Hengelo Hoorn Leeuwarden Middelburg Rotterdam Utrecht Zwolle Antwerpen Barcelona Brussel Dusseldorf Hamburg Londen Madrid Parijs Milaan Zug Zurich Bogota Buenos Aires Caracas Curasao Jakarta Montevideo New York Paramaribo Rio de Janeiro Salvador Sao Paulo.

rf^

officieel KOMMUNIQUE KOLLEGE VAN BESTUUR 19 februari 1980 1 Nieuwbouw sociaal cluster Het kollege heeft besloten aan Kraayvanger Architekten B.V. te Nijmegen opdracht te verstrekken tot een definitief ontwerp, bestek-tekeningen en bestek, begroting en aanbesteding voor de eerste tranche van het sociaal cluster 2 Kapitaaldienst 1980 Het kollege heeft de begroting kapitaaldienst 1980 goedgekeurd en zal deze a a n de HSR ter vaststelling voorleggen. 3 Herziene begroting 1978 Ter vervanging van een eerder HSR-besluit terzake zal het kollege een nieuwe vierde versie van de herziene begroting 1978 a a n de HSR ter vaststelling voorleggen. 4 Meerjarenplannen Diensten Het kollege heeft een procedure vastgesteld met betrekkmg tot totstandkonung van meerjarenplannen Diensten met betrekking tot de daarop gebaseerde begrotmgsaanvragen voor 1980 en 1981.

MEDEDELING I STEMBURO Omdat 5 mei een nationale feestdag is wordt met het opmaken v a n de uitslag v a n de verkiezingen eerst op 6 mei begonnen m het Tilburgse gemeentehuis Een eventuele voortzetting zal plaats vinden op 7 en 8 mei. MEDEDELING n Op verzoek van de Centrale Interfakulteit heeft het Stemburo besloten de verkiezing v a n de leden v a n het m e t wetenschappelijk en het wetenschappeh)k personeel v a n de Centrale Interfakulteit niet te laten samenlopen met de n u uitgeschreven verkiezingen Dit omdat het merendeel v a n dat personeel n u nog niet bi) de fakulteit aangesteld is Dit zal eerst medio september het geval zijn De verkiezing v a n de studentengeleding zowel wat de Centrale Interfakulteit betreft als wat de HSR betreft deze loopt samen met de nu uitgeschreven verkiezingen HET STEMBURO

PERSONEEL Mevrouw M J v a n lersel is op 1 februari )1 in dienst getreden als sekretaresse van het Subfakulteitsburo der SociaalKulturele Wetenschappen Mevrouw I Opdam is vanaf 1 j a n u a n jl m dienst v a n de Subfakulteit der Sociaal Kulturele Wetenschappen ten behoeve v a n enkele vakgroepen KOLLEGEROOSTER Het kollege sociale psychologie, doktoraal (twee en groeps gesprek) op woensdag van 19 30 tot 21 30 u u r m AZ 18 wordt ingaande dinsdag 26 februari gegeven v a n 20 00 tot 22 00 u u r in AZ 4 SUBFAKULTEITSRAAD De Subfakulteitsraad heeft op 21 februari jl het verslag van de kommissie ten behoeve van de verkiezing van vakgroepbesturen goedgekeurd In alle vakgroepen tezamen waren 24 studentzetels beschikbaar Er hebben zich m totaal zeven studenten k a n d i d a a t gesteld - A van de Avort sociologie v a n het sociaal recht en kultureel welzijn

- T Asselbergs sociologie van staat en openbaar bestuur - R Luijkx statistiek methoden & technieken - L Verhei) en geschiedenis - H Dekkers sociologie van de ruimtelijke ordening - A van Eijck sociologie v a n de ruimtelijke ordening - M Genemans ontwikkelingssociologie De eerste vier k a n d i d a t e n zijn reglementair zonder nadere procedures gekozen verklaard aangezien m de betreffende vak groepen het a a n t a l k a n d i d a t e n niet groter is d a n het a a n t a l zetels Tussen de k a n d i d a t e n Van Sijck en Dekkers is onder de s t u d e n t leden van de vakgroep sociologie v a n de ruimtelijke ordening een verkiezing georganiseerd, w a a r v a n de uitslag rond 25 februari a a n s t a a n d e bekend zal zijn Alleen in het b e s t u u r van de vakgroep statistiek, methoden & technieken van onderzoek zijn ATG zetels beschikbaar De beide ATG leden v a n de vakgroep hebben zich k a n d i d a a t gesteld en zijn zodoende toegetreden tot h e t vakgroepsbestuur (M Geleijns en F Hummelman) Van de leden van het wetenschappelijk personeel m tijdelijke dienst (waartoe m dit verband op grond van het kiesreglement ook worden gerekend TAP medewerkers en met de vakgroep gelieerde medewerkers v a n het IVA en van andere fakulteiten) hebben zich de volgende personen k a n d i d a a t gesteld voor een bestuurszetel - Drs R Halkes algemene sociologie - Drs P v a n H a a r e n algemene sociologie FEW - Drs J Plasmans algemene sociologie IVA - Drs J Rieken algemene sociologie IVA - Drs A Vissers algemene sociologie IVA - Drs A H e m e n statistiek methoden & technieken - Drs J Crombach demografie - Drs M Zwmkels ontwikkelingssociologie Alle genoemde kandidaten zijn gekozen verklaard omdat in geen van de betreffende vakgroepen het a a n t a l k a n d i d a t e n het a a n t a l zetels overtreft De Subtakulteitsraad heeft verder kennisgenomen van d e prioriteitstelling en tijdsplanning met betrekking tot het werkprogram m a v a n het subfakulteitsbestuur Een besluit over een personele aangelegenheid werd uitgesteld tot vnjdag 29 februari 1980 te 11 30 u u r In overleg met de voorzitter v a n de algemene onderwij skommissie is door het b e s t u u r een reaktie geformuleerd op de ministeriële beleidsnotitie over de Open Universiteit

Het b e s t u u r heeft op de Nota v a n de HR kommissie Onderwijs en Onderzoek over het onderwijsbeleid gereageerd konform een door de AOC uitgebracht advies Op advies van het dagelijks b e s t u u r van de onderzoeks kommissie heeft het Subfakulteits b e s t u u r zich met betrekking tot de Beleidsnota Universitair Onderzoek (BUOZ-nota) aangesloten bij het k o m m e n t a a r d a t werd opgesteld door een KHT werkgroep Een samen vatting v a n de BUOZ n o t a zal op brede schaal b i n n e n de subfakulteit worden verspreid Het subfakulteitsbestuur heeft op 14 februari jl een reaktie vastgesteld op het ,Konceptvoorstel tot inrichting van een studierichting taal- en literatuurwetenschap ex artikel 20 W W O De reaktie ligt ter inzage bij het Subfakulteitsburo TENTAMENDATA PROPAEDEUSE/KANDIDAATS Iln het overzicht van de t e n t a m e n d a t a (propaedeuse) staat op pagina 46 van de studiegids een drukfout De d a t u m geschiedenis 1 dinsdag 3 mei, moet zijn dinsdag 3 juni In het overzicht van de t e n t a m e n d a t a (kandidaats) staat op p a g i n a 62 van de studiegids absusievelijk wijsbegeerte II, d i n s d a g 12 a u g u s t u s Dit moet zijn wijsbegeerte II, dinsdag S augustus

dienen op het buro v a n de subfakulteit ingeleverd te zijn vóór 21 mei 1980 Opmerkingen - III (zie p a g i n a 32 van de introduktiegids) Tentamen 2e en 3e gelegenheid Gelegenheid tot het afleggen van j a a r (eventueel semester ) ten t a m e n s (2e gelegenheid) wordt geboden op Maandag 4 augustus Inleiding in de psy 14 00 u u r , GZ 31 Donderdag 7 a u g u s t u s Fysiologie 14 00 u u r , GZ 31

Vnjdag 15 a u g u s t u s Funktieleer 14 00 u u r , GZ-31 M a a n d a g 18 a u g u s t u s Statistiek 14 00 u u r , GZ 31 Opgeven bij de Studenten Administratie - G 401 vóór 1 juli 1980 (adm subfakulteit blauwe t e n t a m e n k a a r t , duidelijk aangeven of het t e n t a m e n betrekking heeft op het Ie, 2e of ie + 2e semester) Gelegenheid tot het afleggen van t e n t a m e n s 3e gelegenheid wordt geboden op M a a n d a g 3 november Statistiek Donderdag 6 november Funktieleer

Donderdag 13 november Fysiologie

Opmerkingen - I 1 Tentamen Inleiding tweede gelegenheid donderdag 14 februari 2 Herkansmgstoetsen Statistiek d o n d e r d a g 28 februari v a n 14 00 tot 18 00 u u r , AZ-13 Opmerkingen - II 1 De toets Fysiologie (9 mei) blijft ongewijzigd, d u s vrijdag van 16 30 tot 18 30 u u r in CZ 40 en AZ 13 2 In week 44 45 en 46 is onders t a a n d schema v a n toepassing M a a n d a g 16 juni toets Statistiek v a n 14 00 tot 17 30 u u r in CZ 40 + A Z 13 Donderdag 19 juni toets PSL v a n 14 00 tot 17 30 u u r m CZ 40 + AZ 13 M a a n d a g 23 juni toets Fysiologie v a n 14 00 tot 17 30 u u r in CZ-40 -t- AZ 13 Woensdag 25 juni hertoetsen TSh v a n 14 00 tot 17 30 u u r m CZ 40 Vnjdag 27 juni eindtoets Funktieleer van 14 00 tot 17 30 u u r m CZ-40 -|AZ 13 Woensdag 2 juli vergadering prop examenkommissie Vnjdag 4 juli uitreiking propedeuse diploma's 3 DE PROEFPERSONENKAARTEN

9

BIJ de Landbouwhogeschool (Vakgroep Algemene Agrarische Ekonomie) bestaat de mogehjkheid voor het verrichten van een IV2 j a r i g onderzoek naar Internationale graanvoorraden en prijsstabiiisatie Gedacht wordt aan een praktisch ingestelde ekonometrist of een ekonoom met belangstelling voor kwantitafief onderzoek Inlichtingen en sollicitaties bij A J Oskam, Vakgroep Algemene Agrarische Ekonomie, Hollandseweg 1, 6706 KN Wageningen, tel 08370 - 82950

M a a n d a g 11 a u g u s t u s Persoonlijkheidsleer 14 00 u u r , GZ31

M a a n d a g 10 november Persoonlij kheidsleer

NADERE UITWERKING PROPEDEUSE ROOSTER Nadere uitwerking propedeuse rooster in verband met a Goede Vrijdag (4 april) kollege vnj b Nationale Feestdag (5 mei) koUegevrij c Tentamens (Ekonomen, J u r i s ten) tijdens cyklus systeem d Rooster korrektie m verband met het niét hierin opnemen van de eindtoets Funktieleer Ad a De kolleges m n Statistiek en Persoonlijkheidsleer zijn verplaatst n a a r donderdag 3 a p n l , AZ 12 resp 13 30 tot 15 30 u u r en 15 30 tot 17 30 u u r Ad b Toets Statistiek is verplaatst n a a r dinsdag 6 mei van 14 00 tot 17 30 u u r , CZ 40 en AZ 13 Ad c Toets Persoonlij kheidsleer van 20 juni IS verplaatst n a a r donderdag 19 j u n i v a n 14 00 tot 17 30 u u r , CZ 40 en AZ 13 Ad d Eindtoets Funktieleer wordt gehouden op vnjdag 27 juni v a n 14 00 tot 17 30 u u r in CZ 40 en AZ 13 In verband hiermee is de vergadering van de propedeuseexamenkommissie verplaatst v a n vrijdag 27 juni n a a r woensdag 2 juli 11 00 u u r m G-402 Er wordt n a a r gestreefd om de uitreiking van het propedeusediploma plaats te doen vinden op 4 juli om 15 00 u u r in CZ-40, 16 00 u u r borrel m gebouw G

VAKGROEP ALGEMENE AGRARISCHE EKONOMIE

Opgeven voor de t e n t a m e n s 3e gelegenheid op het buro van de subfakulteit (blauwe t e n t a m e n k a a r t ) vóór 1 oktober 1980 Opgaven n a een latere d a t u m d a n de beide hierboven vermeld worden niet gehonoreerd Afhankelijk van het t e n t a m e n en het a a n t a l deelnemers is h e t schnftehjk of mondeling De k a n d i d a a t ontvangt tijdig van de betrokken vakgroep een oproep met de vermelding ,schnftehjk' of , m o n d e l i n g , met tijdstip en plaats

AKTIVITEITENAGENDA TEV 2e semester - 6 maart Borrel bij Olof (Karreschop) 18 30 u u r - 19 m a a r t Groot TEV jaarfeest - Medio m a a r t S t a r t lezingen- en filmcyklus - Eind m a a r t Fietsonentatietocht - 3 april Borrel - Begin april Doktoraalvoorlichting - Half april Exkursie PTT Nadere bijzonderheden volgen t e zijner tijd op affiches TEV JAARFEEST TEV 15 M a a r t bestaat de Tilburgse Ekonometnstenvereniging precies 1 j a a r Dit heuglijke feit hopen WIJ te vieren op woensdag 19 m a a r t in de Asgard Sociëteit De a a n v a n g is om 20 00 u u r Nadere bijzonderheden vind je op de affiches TEV DOKTORAAL EKONOMIE Internationale Ekonoraische Betrekkingen (Vervangende kolleges a a n de Universiteit van Exeter) Aan de vijfdejaars studenten m het vak lÉB wordt de mogelijkheid geboden om gedurende één semester namelijk sptemberdecember 1980, kolleges te volgen a a n de Universiteit v a n Exeter (GB) De k u r s u s zal tot onderwerp h e b b e n ,Europese Integratie en IS indien t e r plaatse t e n t a m e n gedaan wordt, vervangend voor een semester in h e t afstudeervak lEB te Tilburg Voor meer informatie k a n m e n k o n t a k t opnemen m e t Buro Buitenland en met prof Van Veen Voor Exeter k a n m e n zich uiterlijk opgeven tot 15 m a a r t 1980

EERSTE WEEK VAN MEI JURISTEN NAAR ENGELAND De studiereis voor doktoraalstudenten die om het j a a r door de Fakulteit der Rechtsgeleerdheid wordt georganiseerd, zal in 1980 plaatsvinden van 3/4 tot 10/11 mei Bezocht worden Londen en Cambridge en op het p r o g r a m m a staan zowel bezoeken a a n instellingen (Parliament, Old Bailey Inns of Court) als lezingen door en gesprekken met rechtsgeleerdheid en (zo mogelijk) politici Er wordt voor gezorgd dat zowel straf als staats- en privaatrechtelijk geïnteresseerden het volle pond wordt geboden D a a r n a a s t behoren bezoeken a a n (onder andere) p u b s en musicals tot de vanzelfsprekendheden v a n een dergelijke reis De kosten g a a n cirka ƒ 450 - p e r persoon bedragen exklusief een maaltijd per d a g en kleine persoonlijke uitgaven Er k a n met grote waarschijnlijkheid op een subsidie van de zijde van de hogeschool gerekend worden De inschrijving sluit op 15 m a a r t Aanmeldingen worden op die d a t u m of zoveel eerder als mogelijk IS ingewacht op het S e k r e t a n a a t k a m e r B-1012 Studenten die de reis willen meemaken wordt aanbevolen de C a m b n d g e Tilburg Law Lectures te volgen die van 17 tot 29 m a a r t 1980 m 'Tilburg worden gehouden

SPORT INTERAKADEMIALE HIPPISCHE SAMENGESTELDE WEDSTRIJD 1980 (Nederlands Studentenkampioenschap) Op zaterdag 29 m a a r t a a n s t a a n d e organiseert de Wageningsche Studenten Ruiterverenigmg Rough Riders een Nederlands S t u d e n t e n k a m p i o e n s c h a p Samengestelde Wedstnjd op de terreinen v a n h e t landgoed ,Hoekelum t e Bennekom Deze wedstnjd, bekend onder de n a a m IHSW (Interakademiale Hippische Samengestelde Wedstnjd) bestaat uit een dressuurproef een cross country en een spnngwedstnjd, alle op L niveau en staat open voor alle Nederlandse s t u d e n t e n r u i t e r s De hoofdpnjs is de P n n s Bernhardbeker, die uitgereikt zal worden a a n de beste steden equipe Ieder, die er wat voor voelt om mee te doen of nadere informatie over de wedstnjd wil hebben, k a n bij o n d e r s t a a n d e kontaktadressen het v r a a g p r o g r a m m a verknjgen (Schnjf of bel d a n even) Ook zijn alle belangstellenden en supporters op de dag zelf natuurlijk van h a r t e welkom om dit grootse gebeuren te aanschouwen Kontaktadressen - Wijnand van IJssel, Lawickse Allee 104, Wageningen, telefoon 08370 12188 - Jette Knjt, Bornsesteeg 1 Ic, Wageningen, telefoon 08370 - 10095 De IHSW-kommissie J e t t e Knjt J o a n t i n e Berghuijs thb 22 - 29 februari 1980

titm

Peat, Marwick, Mitchell & Co. zoekt

Jonge Bedrijfeeconomen

m

M

die een carrière in de internationale accountancy ambiëren. In verband met het internationale karakter van onze aktiviteiten, kent de firma een uitgebreide aanvulling op de postdoctorale accountancy-opleidingin de vorm vaneen intern cursussenpakket, dat elke fase m uw loopbaan bij PMM & CO. begeleidt. Mede hierdoor wordt, naast de praktijk, een theoretische basis gelegd die zich niet slechts beperkt tot de nationale accountancy. Verder bestaat de mogelijkheid om een trainingsperiode in het buitenland door te brengen. De firma laat haar medewerkers vrij in de keuze van hun woonplaats. Salaris en emolumenten liggen boven het gemiddelde dat gebruikelijk is in ons beroep. Peat, Marwick, Mitchell & Co. is een der grootste accountantskantoren ter wereld. Vanuit meer dan 300 vestigingen verlenen wij onze diensten. Deze omvatten de controle van jaarrekeningen, het verrichten van bijzondere onderzoeken, het adviseren op hetgebied van bedrijfsorganisatie en bedrijfseconomie. Daamaastheeft defirmaeen uitgebreide belastingadviespraktijk.

Onze sollicitatieprocedure beloopt in de regel slechts enkele weken vanaf het tijdstip van uw eerste contact Na een oriënterend onderhoud volgt een uitnodiging om met toekomstige collega's binnen de firma van gedachten te wisselen over een carrière bij PMM & CO. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de heer G. van der Hoeven, Manager op ons kantoor in Den Haag, telefoon nr. 070-814761.

pPeatMarwick,Mitchell&Co. Laan van Nieuw Oost-lndië 127, 2593 BM Den Haag Herengracht 566,1017 CH Amsterdam 10

maart ZATERDAG 1 MAART Stadsschouwburg, 20.15 u u r : Globe met ,De Kwekeling'. Regie: Gerardjan Rijnders met onder a n d e r e Joost Prinsen, Huib Rooymans, Guus je van Tilborgh. Stadsschouwburg, Studio. 20.30 uur: Afdeling toneel van de Kon. Liedertafel speelt ,De Zeewolf' van Èd Hoornik in een regie van David Mink. ZONDAG 2 MAART Stadsschouwburg, 10.30 u u r : Openbare repetitie Tilburg Big Band. Stadsschouwburg, 20.15 u u r : ,De Kwekeling'. (Zie zaterdag 1 maart). MAANDAG 3 MAART Olof, 19.30 u u r : Dansles voor beginners.

Miklós Janscó deed Bertolucci's Novecento nog eens over o p zijn Hongaars. Resultaat: een opeenstapeling van mistgordijnen, flakkerende kaarsen en andere c l l c h e ' s . De mooie prentjes van Hongaarse Rapsodie Deel I en Deel II gaan vlug vervelen als j e de symboliek van Janscó niet begrijpt. Weldra i n deze stad.

Het beste uit „Film International" te zien In Tilburg Film International Rotterdam/ Antwerpen 1980 zit er weer op. De havensteden hebben een nieuwe oogst v a n sociaalgeëngageerde en avant-garde films binnengehaald en n u is het de beurt aan de filmhuizen en de alternatieve circuits in het hinterland om de merkwaardigste produkten op h u n kijkerspubliek los te laten. W e l d r a zal ook de Tilburgse Filmliga uitpakken met het beste uit Film International. Dit is geen gemakkelijk festival maar pioniersfestival dat heel wat jong filmtalent in de lage landen introduceerde.

Frans van Beek van de Tilburgse Filmliga heeft vier titels bovenaan zijn verlanglijstje staan: ,Eboli', de nieuwste v a n Francesco Rosi, .Zonder Verdoving' v a n de Pool Wadja, De festivalrevelatie ,De Kudde' van de Turk Ökten en de dubbeldelige .Hongaarse Rapsodie' van Janscó. Als alles meezit draaien deze p r e n t e n nog dit jaar in de Harmonie. Andere kanshebbers voor een beoordeling door het Harmoniepubliek zijn de uitstekende .Amator' van de Pool Kieslowski Cprijs van de Stichting Burgerschapskunde in Rotterdam en publieksprijs in Antwerpen) en de nieuwe Tarkovski .Stalken'. Weldra in deze stad op uw scherm.

.Christus hield h a l t bij Eboli' is de volledige titel v a n de nieuwste film v a n Francesco Rossi, gemaakt n a a r het gelijknamige boek van Carlo Levi. Levi beschreef in zijn boek uit 1940 zijn ervaringen als v e r b a n n e n k u n s t e n a a r en a r t s uit Turijn in een verafgelegen ZuidItaliaans dorpje in 1935. De reden voor deze v e r b a n n i n g waren zijn verlichte, liberale ideeën die niet strookten met die van de fascisten. De nieuwe Wajda .Zonder verdoving' draait om een bekend journalist van in de veertig, die zich specialiseert in buitenlandse aangelegenheden. Bij zijn terugkomst v a n een van zijn talrijke buitenlandse reizen krijgt Jerzy problemen: zijn vrouw verlaat h e m en hij vindt op zijn weg heel wat obstakels. Zijn opvattingen en uitspraken worden niet door iedereen gewaardeerd. Z'n kollega's zijn konforraisten en baantjesjagers. Hij wordt beperkt in zijn bewegingsvrijheid en ontdekt tot overm a a t van r a m p d a t de m i n n a a r van zijn vrouw zijn grootste tegenstrever in zijn werk is. Jerzy probeert te redden wat er te redden valt op het zinkende schip d a t zijn leven is geworden. Tevergeefs. Tijdens h e t echtscheidingsproces slingert zijn vrouw h e m allerlei beschuldigingen n a a r het hoofd en besmeurt alles wat heilig was in h u n huwelijk. W a n n e e r ze begint te beseffen wat voor krachten ze heeft ontketend, is het te

Charlene does med at UnI Donderdag 6 m a a r t s t a a t een pauzefilm op het p r o g r a m m a in het kader vtm de Studium Generale Cyklus ,Vrouwen en Wetenschap'. Aanvang: 12.30 u u r . Plaats: AZ-19. .Carlene does med at U n i ' is geregisseerd door d e Australische Margot Oliver. Naast een kort overzicht v a n de geschiedenis van vrouwen in de Europese medische wetenschap is er in de film ook d o k u m e n t a i r materiaal te zien over de eerste vrouwelijke medische studenten aan de universiteit v a n Melbourne en het lot v a n de eenzame vrouw, die als eerste medicijnen studeerde

aan de universiteit van Sydney a a n h e t einde van de vorige eeuw. N a d a t deze her-storische kontekst is neergezet, kijkt .Carlene does met at u n i ' n a a r de ervaringen v a n een jonge vrouw die tegen-, woordig medicijnen studeert. Is er d a n niets werkelijk veranderd sinds een eeuw? Welke verschillen zijn er tussen de ervaringen van een studente en h a a r mannelijke koïlega? W a a r d o o r r a a k t zij ontmoedigd? In hoeverre k a n ze rekenen op begrip en konsideratie in situaties w a a r alleen vrouwen mee te maken krijgen, zoals zwangerschap en abortus? Kan ze Iets a a n die situatie v e r a n d e r e n en hoe?

laat. Jerzy komt in onverklaarbare omstandigheden om het leven. Voor de Turkse film ,Sürü' (De Kudde) is het scenario geschreven door de nog steeds om onduidelijke redenen in de gevangenis zittende regisseur Yilmaz Güney. Eén van zijn medewerkers, Zeki Okten, zette het scenario om in één van de beste films van Turkije van de laatste jaren. Centraal in de film staat een herdersfamilie uit ZuidOost Anatolië. O n d e r d r u k van de toenemende verwesterlijking valt de eeuwenoude p a t r i a r c h a l e families t r u k t u u r l a n g z a a m uiteen. Na deze introduktie volgt de film de m a n n e n en d e vrouw van één van de zonen op h u n lange reis n a a r de grote stad, w a a r ze h u n schapen willen verkopen. Onderlinge ruzies, corrupte veekopers en de uitwassen van de grote stad doen deze familie tenslotte de das om. Jancsó is nog steeds een sleutelfiguur in de Hongaarse film en hij is v a n iedereen die in het huidige p r o g r a m m a wordt vermeld h e t langst aktief als regisseur. .Hongaarse Rapsodie' en ,Allegro Barbare' zijn de eerste twee delen van de geplande trilogie ,Vitam et Sanguinem'. Dit is de d u u r s t e en meest ambitieuze produktie die ooit in Hongarije is ondernomen en tevens h e t eindprodukt van de karakteristieke stijl die Jancsó heeft gekreëerd in samenwerking m e t Hermédi en k a m e r a m a n J t a o s Keude.

west-sahara vrij! steun aktie polisario

DINSDAG 4 MAART Katholieke Hogeschool, 12.15 uur: Koninklijke Liedertafel met Wolfgang Schneiderhan begeleid door Carl Seemann. Te spelen werken: Beethoven, Brahmms en Schubert. Olof, 20.30 u u r : Film: ,Lord of t h e flies'. Harminie-theater, 22.45 u u r : Filmliga met ,Blue Collar'. Regie: Paul Schrader. WOENSDAG 5 MAART Olof: tweedejaarsborrel. Katholieke Hogeschool, A-111, 12.30 uur: Wetenschapswinkelgroep. Stadsschouwburg, 14.30 u u r : Poppentheater ,De kleinste komedie' met h e t spel ,De lentefee'. (6 t/m 12 j a a r ) . Koningswei, 20.30 u u r : Film ,The naked civil servant' Jack Gold 1977 (Engeland); .Nachtvoorstellingen' Lothar Lambert (1978) BRD. DONDERDAG 6 MAART Katholieke Hogeschool, CZ-23: 10.30 u u r : KoUoquium B-serie, ekonometrie. Prof. dr. P. Verheyen (KHT) over Bedrijfsakonomische wetmatigheid en ekonomische orde. Katholieke Hogeschool, CZ-25, 10.30 u u r : Kolloquium B-serie, overige vakgroepen: Nog in te vullen door de vakgroep Filosofie. Katholieke Hogeschool, AZ-19, 12.30 u u r : In k a d e r S t u d i u m Generale cyklus ,Dra. Marie is wel wijzer': Pauzefilm .Charlene doet met at Uni',

giro 3704961 11

VRIJDAG 7 MAART Olof: Vrienden v a n Olof-dag. Olof, 20.00 u u r : Bijbelkursus. Stadsschouwburg, 20.15 u u r : Het Brabants Orkest met opera ,Don Pasquale' v a n Donizetti. Gastorkest: Limburgs Symphonie Orkest. Muzikale leiding: A n d r é Rieu. Stadsschouwburg, Studio, 20.30 uur: Muzikaal kabaretp r o g r a m m a ,We s t a a n e r gekleurd op'. Teksten onder a n d e r e v a n Monkau, Van de Meeberg en J a a p van de Merwe. Koningswei, 20.30 uur; Projekttheater: Angel City. Een nieuwe produktie n a a r het gelijknamige verhaal van de Amerikaanse schrijver Sam Shepard.

tantoonstellingen TENTOONSTELLINGEN KATHOLIEKE HOGESCHOOL Tot en met 6 m a a r t presenteert .Artemies', vereniging van vrouwen in de kunsten, werk van individuele kunstenaressen en werk v a n groepsaktiviteiten. NATUURHISTORISCH MUSEUM Tot en met 15 april: Tentoonstelling .Plant en Dier'. VOLKENKUNDIG MUSEUM Tot en met 19 mei: Tentoonstelling .Indianen uit de Andes'.

S T U D I U M GENERALE AKTUEEL: .WERKGELEGENHEID NU EN LATER' D I N S D A G 4 MAART - A2-19 A A N V A N G : 12.30 UUR

mie in de jaren zeventig. Tegenwoordig wordt Stevers van verschillende kanten lof toegezwaaid voor de scherpe wijze waarop hij latere ontwikkelingen heeft voorzien. Kort gezegd komt zijn zienswijze hierop neer: Om de sterke groei van de kollektieve voorzieningen te financieren, stijgen de kollektieve lasten: daarop volgen extra-looneisen, hetgeen leidt tot onrendabele produkties en aantasting van winsten en winstverwachtingen. D i t heeft tot gevolg dat bestaande arbeidsplaatsen verloren gaan en er bovendien minder nieuwe arbeidsplaatsen bijkomen. Omdat het tot nu toe door de overheid gevoerde werkgelegenheidsbeleid tot mislukken gedoemd is, zal zij steeds meer omvattend in het sooiaal-ekonomisch leven moeten gaan ingrijpen. Niet volgens een vooropgezet plan. maar steeds als de nood aan de man Is. D i t leidt uiteindelijk tot een ernstige aantasting van de demokratie en een verstikkende burokratie. De loonpauze, hoogstwaarschijnlijk uitlopend op een loonmaatregel, lijkt een bevestiging van Stevers' theorie. Na de extra sombere voorspellingen van het Centraal Planburo is de nood kennelijk zo hoog gestegen dat een forse ingreep in de loononderhandelingsvrijheid noodzakelijk wordt geacht.

Lezing van prof. Th. Stevers bij gelegenheid van de loonpauze en de te verwachten loonmaatregel, in 1971 publiceerde Stevers het boek .Openbare financiën en ekonomie'. Indertijd opmerkelijk vanwege een nauwkeurige diagnose en sombere prognose van de Nederlandse ekono-

Ter voorbereiding van de lezing van prof. Stevers zal door Studium Generale een brochure met twee achtergrondartikelen worden uitgegeven. Deze brochure zal enkele dagen tevoren gratis verkrijgbaar zijn bij de balie van gebouw B en bij Buro Studium Generale, kamer C-114.

Filmliga HARMONIE-THEATER D I N S D A G 4 MAART A A N V A N G : 22.45 UUR ,BLUE COLLAR' Regie: Paul Schrader. Met: Richard Pryor, Harvey K e i t e l , Yaphet Kotto, Cllff de Young, Lucy Saroyan, Harry Bellaver, Leonard Gaines. .Blue Collar' is behalve een keihard portret van fabrieksslaven ook een onverbloemde anti-vakbondsfilm. Het arbeidersmilieu wordt indringend verf i l m d , zowel thuis als in de autofabriek van Detroit, het symbool van de industriële macht. ,,De rijken kunnen de Amerikaanse droom kopen, de anderen moeten er daq en nacht voor w e r k e n ' , zegt de reklamekampagne voor ,Blue Collar'. Zelden adverteerde de filmmaatschappij haar produkt juister.

Werkgelegeaheid

ten inine van Pottsaf io Komites te Rottcf dam

Katholieke Hogeschool, AZ-6, 13.30 u u r : Lezing .Vrouwenstudies in de praktijk'. Door Marie-Louise Boel en M a r g a Ouwehand. Katholieke Hogeschool, B-602, 13.30 u u r : Hogeschoolraadsvergadering. Olof, 19.30 u u r : Dansles voor gevorderden. M a r a n a t h a , 20.15 u u r : Open avond. Thema: Achtergrondvragen bij de anti-kernbewapening-beweging. Stadsschouwburg, 20.15 u u r : ,Uit p u r e liefde', tragi-komedie van Sir Terence Rattigan over een vrouw die nog m a a r enkele m a a n d e n te leven heeft, een egocentrische echtgenoot, een toegewijde vriend en een eigenwijze zoon. Met Luc Lutz. Simone Rooskens, Jo de Meyere en Evert Holzer. Koningswei, 20.30 u u r : ,Het nieuwe leven', elektronische en elektro-instrumentale muziek met allerlei dramatiese, t h e a t r a l e en filmiese aspekten.

t h b 22 - 29 februari 1980

achterklap

^H-^^-

Vaste-Brief VASTENBRIEF I Lieve Hogeschoolgemeenschap, Van ouds stamt het goede gebruik om in deze vroege lentetijd een aantal slechte gewoonten bij onszelf te onderdrukken. Zo ook moesten we dat dit jaar m a a r eens doen. Een andere reden waarom ik u nu deze brief schrijf is dat dit blad sinds kort de gewoonte heeft om telkens een brief te publiceren, zij het dan dat men om onduidelijke redenen van twijfelachtige aard die brief in plaats van vaste brief; ,vaste-brief' noemt, een neologisme dat niet eens iets k a n betekenen. De slechte gewoonte die ik u onder de neus wilde wrijven is die van de luiheid. De luiheid is een ondeugd die niet alleen verschrikkelijk slecht is, m a a r bij u ook in grote mate aanwezig. Dat geldt allereerst natuurlijk voor wat de wetenschappeUjke staf betreft, die toch de kern zo niet het h a r t is van ons bedrijf. Zelfs zal dat volk geneigd zijn te antwoorden dat mijn stelling niet bewezen kan worden, en op deze manier lafharüg proberen te suggereren dat zij dus onwaar zou zijn. Maar welaan dan wel degeUjk een bewijs: er moet geld bij. En dan bedoel Uc het alleen nog m a a r te hebben over het onderzoek, over het onderwijs hoop ik het later nog eens te hebben, m a a r op dit gebied draag ik momenteel zelf erg veel verantwoordelijkheid, en daarom daarover later misschien. Maar het feit dat de maatschappij als verzameling min of meer rationeel handelende landlieden niet bereid is voor ons onderzoek veel op te brengen zonder dat de overheid omwille van onze werkgelegenheid dat wel moet blijven doen, daarom bewijzen wij als onderzoekers de maatschappij en soms zelfs de overheid te weinig diensten. En ontkent u dat n u m a a r niet langer, want ik heb wel wat anders te doen zelf dan u uitgebreid te overtuigen van feiten die uw belangen al te duidelijk onwelgevallig zijn. En zegt u nu niet dat ik te lui ben om het u allemaal uit te leggen, want dat is wel zo, m a a r mijn voorstel voor onze vastenaktie is n u juist om h a r d e r a a n het werk te gaan. W a n t u verwachtte toch niet van mij te

INVIAAMWBREN

horen dat, u onze luiheid zou moeten onderdrukken zeker? Onderdrukken doet u al veel te veel lusten, nee. Ut pleit ervoor dat u ons menselijk tekort opheft door hetgeen op een te laag nivo staat op te voeren, laat zij die boven ons gesteld zijn er m a a r in h u n on-vermogen voor pleiten dat hetgeen op een te hoog nivo is, de deugdeloosheid, lager moet worden, daarvoor ben ik te grootmoedig. Nee, we moeten ook juist méér gemeenschap zijn volgens mijn vastenaktie! W a a r ziet men nog het beeldschone verschijnsel dat twee jonge medewerkers van deze vesting bijvoorbeeld van het mannelijke en het vrouwelijke geslacht een kulturele manifestatie als Apocalypse Now samen bezoeken? Integendeel, er wordt op de hogeschool niet alleen te weinig gewerkt, m a a r ook veel te weinig samengewerkt. In, m a a r ook mèt de wetenschappelijke staf met name, die toch de ziel is van deze onderneming. En wat gebeurt er in dit licht nu, god betere 't in 't thb? Daar gaat me toch onlangs een plattelandsletterkundige, die alleen m a a r met zijn belletrie bewijst dat hij (van de hogeschool) niets begrijpt en een tegenspeler van hèm binnen de redaktie, die op een onvoldoende nivo toch begrijpt dat voornoemde trol vervelend is, samen een briefwisseling aan om danwei pochend danwei onvoldoende kritisch elkaar te pakken op jeugdherinneringen die iets met onderbroeken te maken hebben. Ook daarom en in reaktie start ik dus hier deze brieven-rij, en verklaar Uc hierbij deze ruimte in dit blad voor bezet. En ik treed niet af. Aloys Aldenhuysen

^

"

^ ^—'—

"

"

"

"

Soms lijkt het erop alsof hordes Nederlanders er een groot genoegen in scheppen onze zuiderburen - en dat zijn nog steeds de Belgen op velerlei wijze de grond in te stampen. Het zou geen echt land zijn en geen echt volk en dat terwijl 150 jaar geleden toch de grenzen werden getrokken! Maar vooral toch hebben de Nederlanders geen hoge dunk van de eet- en drinkgewoonten van de Belgen. De meeste noorderburen houden het erop dat de Belgen dagelijks grote porties frites en grote potten bier n a a r binnen werken. Tot deze opmerkelijke konklusie komen ze vooral als ze eens voor een dag of wat het strakke Nederlandse keurslijf zijn ontvlucht om op verhaal te komen bij een volk dat duidelijk meer van het leven weet te genieten. Verder dan Vlaanderen reikt het dagtochtje meestal niet want verderop wordt geen Nederlands gesproken. Dat de feiten dikwijls totaal anders zijn kan door de onbevooroordeelde beschouwer gemakkelijk worden waargenomen m a a r kom d a a r m a a r eens om bij de gemiddelde Nederlander. Daarom op deze plaats enige aandacht voor het eind vorig jaar verschenen boekwerk ,Gastronomie in Vlaanderen'. Ruim bemeten en 484 bladzijden dik geeft het boek een keur

r 1

^

Smullen in België

.

.

■—:

zrz.

aan restaurants in de vijf Vlaamse provincies. Veel foto's ondersteunen de keurig verzorgde tekst over interieur, keuken en specialiteiten. Ook wordt aandacht geschonken aan praktische tips als sluitingsdagen en welke betaalmiddelen worden aanvaard. Dat laatste kan handig zijn voor Nederlanders die chauvinistisch de grens overwippen zonder Belgische franken op zak. De samenstellers pretenderen niet dat de 211 restaurants tot de absoluut allerbeste restaurants van Vlaanderen behoren m a a r ze geven wel een indikatie van waar een uitstekende verhouding bestaat tussen kwaliteit en prijs in diverse prijsklassen. Naast veel etenswaardigheden wil het boek ook een toeristische gids zijn waarin praktische informatie is verwerkt voor de dagjestoerist. Zo k a n men gegevens aantreffen over bezienswaardigheden en auto-, fiets- en wandelroutes. Maar het k a n niet op want .Gastronomie in Vlaanderen' geeft ook nog eens 300 keukenrecepten en specialiteiten die op de menukaart van de besproken restaurants k\innen worden aangetroffen. Het boek dat voor 495 BF in de boekwinkels ligt werd samengesteld door een uitgebreide groep mensen van in en buiten het vak, waaronder opvallend veel journalisten. Eén van de samenstellers was de hoofdredakteur van het THB, Annemiek Decock.

En d a a r stak Pais een stokje voor. Met andere woorden, de bewindsman weigerde de benoeming. Pais oordeelde de funkties van griffier en voorzitter als onverenigbaar. Niet alleen omdat het bestuursreglement van de Delftse TH dat zo vermeldt, m a a r ook omdat de betrokkene ,in een onverzoenbaar konflikt van belangen verstriïct raakt'.

Aktie-Ton De eerste 100.000 gulden voor Nicaragua zijn binnen, bijeengebracht door de Universitaire Aktie Nicaragua, die de NUFFIC in overleg met het Nicaraguakomité en plaatselijke solidariteitsgroepen voert. Deze maand nog reist drs. J a n de Groot van het Komité VU voor Nicaragua n a a r Midden-Amerika om het bedrag symbolisch te overhandigen. Het geld komt ten goede aan twee middelbare scholen in de steden Rivas en Masaya, scholen die tijdens de opstand tegen Somoza zwaar zijn beschadigd. Sinds de val van de diktatuur is de belangstelling voor het onderwijs in Nicaragua snel toegenomen, zodat meer leerlingen dan ooit van de zeer beperkte faciliteiten gebruik moeten maken. Ondertussen gaat de aktie nog onverminderd voort. Aan de imiversiteiten van Utrecht, Nijmegen en Groningen zijn de inzamelingen nog in volle gang. Toch zal het moeilijk zijn het resultaat van de Vrije Universiteit nog te overtreffen. Stat en studenten brachten het lieve bedrag van 60.000 gulden bij elkaar. Tilburg zal dan nog heel erg h a r d aan moeten poten want tot op heden mocht de KHT ƒ 2000,bij dragen aan de aktie-ton. Maar ook in Tilburg gaat de aktie door. Er bestaat een kans dat Paolo Freire eind april n a a r hier komt.

Onverzoenbaar konflikt De Hogeschoolraad van de Technische Hogeschool Delft was toe a a n een nieuwe voorzitter. De gelukkige moest worden mr. Adriaan van der Lugt die tevens al als griffier door het leven ging.

'

1

V

L^^^JJ ^iujfJ^/^/K'f'^^JCZÏIII^^^^''

/^ihf'P^^^-'iS^^^^,

Bf

^ ^yA4fi£HK^^

x%