Ven e verás: Relixión Católica 1º Primaria. Proposta didáctica (demo)

Relixión Católica

1

GALICIA

mostra

PRIMARIA

PROPOSTA DIDÁCTICA en e erÁs

Índice Materiais para a etapa .......................................................................................... 4 Claves do proxecto VEN E VERÁS ...................................................................... 6 Presentación de Veny ........................................................................................... 7 Proxecto dixital ..................................................................................................... 8 El currículo de Religión Católica en el marco de la LOMLOE ...........................11 • Perfil de salida de la Educación Primaria • Saberes básicos del ciclo • Inclusión en VEN E VERÁS. Pautas DUA Unidades................................................................................................................ 19

Materiais para a etapa Material para o alumnado Un libro por curso cos contidos e as actividades axustados ao novo desenvolvemento curricular.

Son libros que responden, de xeito creativo e innovador, ao compromiso cos valores do Evanxeo.

4

Material para o profesorado PROPOSTAS DIDÁCTICAS Unha por curso, reproducen as páxinas do libro do alumnado enriquecéndoo con actividades complementarias, claves didácticas, recursos dixitais, etc.

U3

Cóntame o que apren 1

diches

LvwÞ ÀÞ »r:;eJKl89a89chii89o>?n89å. ®DnoeHIu<=s »p45í89d:;eJKl67l:;Þ *+a45xVWu89d89å *+å...

100%

Proxecto dixital

®DnoeHIu<=s Δf`aa45i67l67l:;Þ »u45n67h89å »p45r89o>?m: ;eTUsÑÖå *+å...

2 9:45 AM

© AVWm89o>?®

Ademais dos recursos e ferramentas descritos nas

C\]o>?i89d89a89d89ø

páxinas do proxecto dixital, inclúense propostas

–D ocumentos con información ampliada.

– Xogos, etc.

iPad

– Actividades interactivas, resumoss, esquemas, etc.

– Animacións..

© C\]o>?n67fjki89a45n45zxyå

Exyg`ao>?í<=s~òm89ø

EVWn45vDEeHIxxyå

RvweTUs~òp:;eNOchit89ø LvweRSÞ ÀÞ *+c^_o>?m45p67l:;eHIt89å.

O *+qrsu:;Þ *+a45p45r:;eHIn89d45í45> »n:;eTUs~òt89å »u45n45i89d89a89d:;Þ ÃsÇÉeHIr45v>?i45r89a45m:;Þ »p89a4 5r89å: ¹ *+d89o23s »m:;eHIu<=s *+a45m45i89g`ao23s ÀÞ *+d89a<= s »m45i45ñ89a<=s *+a45m45i89g`aa<=s.

C\]o>?ñ:;eNOcPQeHI® *+a45m45i89g`ao23s *+d:;Þ DnoeHIu <=s *+qrsu:;Þ *+© »n:;eJK¬.

Slma67bDEeHI® *+qrsu:;Þ DnoeHIu<=s Ãs ÀeTUs~òt89¥ *+c^_o>?m45i89g`aø.

A *+a45m45i45zxya89d:;Þ À@ »u45> »† .

3

lúdicas para traballar os contidos da área.

–V ídeos e cancións.

Fxya45Δ ✔ »n89o23s »vBCa67l89o>?r:;eTUs *+d89å *+a45m45i45zxya89d:;Þ.

corenta e cinco 45

5

Claves do proxecto

en e erÁs

Comprometido VEN E VERÁS ensina os valores do Evanxeo, para que se convertan en ferramentas poderosas na vida do alumnado e sexan persoas libres e felices.

Competencial VEN E VERÁS é sempre un convite que favorece o crecemento como persoa nos valores cristiáns, que, ademais, lle axudan a desenvolverse nas situacións cotiás

VEN E VERÁS é o novo proxecto Anaya para a Relixión Católica baseado na pedagoxía de Xesús de Nazaret, onde a persoa sempre é o centro.

Cunha linguaxe sinxela e profunda, conecta a relixión co corazón para aprender a ver, a descubrir e a transcender para así, favorecer o desenvolvemento espiritual da persoa.

Ven e verás é un proxecto competencial, comprometido, interdisciplinar e inclusivo.

Interdisciplinar VEN E VERÁS é un proxecto orientado á acción, no que se potencian as habilidades, destrezas e actitudes persoais e colaboradoras.

6

Véste?

Inclusivo VEN E VERÁS busca anunciar a Boa Nova de Deus tal e como fixo Xesús de Nazaret, saíndo ao encontro da persoa, utilizando unha linguaxe entendible e próxima á súa realidade.

Presentación de Veny A diversidade da aula Ola! son Veny. Estou aquí para acompañarte, para ir contigo e VER. Xuntos buscaremos o soño de Deus.

Son de cores, a miña cara é unha pantalla e da cabeza sáeme unha rama. Son diferente como ti. Represento a diversidade de todas as nenas e os nenos do mundo; cando vexas alguén diferente, coma ti ou coma min, non o rexeites, que o diferente non che dea medo.

Cando che falte a enerxía, para e reza.

Que non se che vaia da cabeza o coidado do planeta.

Que as pantallas che axuden a mirar e que non te separen dos demais.

E non teñas medo de ser quen es, porque Deus te quere así.

7

Proxecto digital

Un proxecto dixital que cobre todos os contidos do curso e que se adapta a calquera plataforma y dispositivo.

Interactivo Contén diversidade de recursos como vídeos, animacións, gamificación, actividades de autoavaliación, actividades interactivas autocorrixibles...

Versátil Adaptable a distintos enfoques e necesidades: para os cales complementan o libro en papel e para aulas plenamente dixitais.

Rastreable Poderás visualizar a realización e os resultados das actividades propostas.

Competencial

É moito máis que unha reprodución do libro en papel.

Inclusivo

Elementos multimedia de alto valor pedagóxico deseñados para facilitar a adquisición das competencias dixitais.

O seu contorno facilita a personalización da aprendizaxe adaptando as tarefas ás necesidades do alumnado.

1

A voz de deus

«Vxyó23s ÃsÑÖoBCd:;eTUs *+o23s »m: ;eHIu<=s *+a45m45i89g`ao23s, ÃsÇÉÞ Δf` aa89cPQeNOd:;eTUs *+c^_a45n45t89ø ÀeHI¤ »vBCo23s »m89a45n89d89ø».

(XVW> 15, 14) Atub>?r89a67h89a45µ ÀÞ Mñóo>?i<=sÇ ÉéTUs ÃsÑÖo>?> *+a45m45i89g`ao23s *+d :;Þ DnoeHIu<=s.

Como é edudynamic?

®DnoeHIu<=s Δfjki45xxyø »u45n67h89å » p45r89o>?m:;eTUsÑÖå *+a89ø ÃsÇÉeHI¤ *+a45m45i89g`aø Atub>?r89a67h8 9a45µ: «EVW¤ ÀeTUs~òt89a45r:;eHIΔ *+^c _o>?n45t45i89g`aø ÀÞ ΔbDEeHIn89d:;eNOhc ii45r:;eHIi45t:;Þ ÀÞ Δf`aa45r:;eHIΔ *+hc ir:;eNOPc QeHI® *+o23s »t:; eHIu<=s *+d:;eTUsÑÖcPQeHIn89d:;eHIn45t:;eTUs *+^c _o>?m89ø *+a<=s ÀeTUs~òt45r:;eJKl89a<=s *+d89ø *+Pc QeNOø».

1 LvweRSÞ ÀÞ »r:;eHIp89a<=sÑÖå.

Intuitivo. Doado de usar para ti e para as túas alumnas e alumnos.

DnoeHIu<=s »p45í89d:;eJKl67l:;Þ *+a45xVWu8 9d89å *+a89ø ÃsÇÉeHI¤ *+a45m45i89g`aø Mñóo>?i<=sÇÉéTUs »p89 a45r89å ÃsÑÖa67l45vBCa45® *+ø ÃsÇÉeHI¤ »p89o@AbBCø. Mñóo>?i<=sÇÉéT Us »t:;eHI> »m:;eNOd89ø ÀÞ DnoeHIu<=s *+d45i67l67l:;Þ: «Nñóo>?> »t:;eHIñ89a<=s »m:;eNOd89ø, ÀeHI¤ ÀeTUs~òt89a45r:;eHIΔ *+c^_o>?n45t45i89 g`aø».

*+qrsu:;Þ Δf`aa45Δ *+a89ø ÃsÇÉeHI¤

89a45m45i89g`aø Atub>?r89a67h89a45µ.

C\]o@Al89o>?r:;eNOå *+a<=s *+c^_a<=sÑÖa<= s *+qrsu:;Þ »t:;eHIñ:;eHI> »u45> » p45u45n45t89ø ÀÞ *+d:;eTUsÑÖc^_o@Ab>?r: »p89a67l89a67b>?r89å *+cdel89a45vDEÞ ÀeHI ;Þ *+å n45t45r:;Þ DnoeHIu<=s ÀÞ Mñóo>?i<=sÇÉ éTUs.

Atub>?r89a67h89a45µ ÀÞ Mñóo> ?i<=sÇÉéTUs *+c^_o>?n67fjkí89a45> ÀeHI> DnoeHIu<=s »p89o>?r89qrsu:;Þ À@ *+ø ÃsÇÉeHI¤ *+a45m45i89g`aø.

trinta e sete

Multidispositivo. Adáptase e visualízase en calquera tipo de dispositivo (ordenador, tableta, s martphone...) a calquera tamaño e resolución de pantalla.

37

U3

Cóntame o que aprendiches

Sincronizable. Os cambios que realice o usuario sincronízanse automaticamente ao conectar calquera dos dispositivos nos que se traballe.

1

2

LvwÞ ÀÞ »r:;eJKl89a89chii89o>?n89å. ®DnoeHIu<=s »p45í89d:;eJKl67l:;Þ *+a45xVWu89d89å *+å...

O mundo é o noso

100%

©A »n89a45t45u45r:;eHIzxyå *+o@Afjkr:;éNOcPQeHIn89o23s »t89oBCd8 9ø *+ø *+qrsu:;Þ »n:;eNOcPQeTUs~òi45t89a45m89o23s »p89a45r89å »v>?i 45v>?i45®.

C\]ó>?i89d89a89å!

®DnoeHIu<=s Δf`aa45i67l67l:;Þ »u45n67h89å »p45r89o>?m:;eTUsÑÖå *+å...

Fxya45Δ ✔ »n89o23s »vBCa67l89o>?r:;eTUs *+d89å *+a45m45i45zxya89d:;Þ.

9:45 AM

2

iPad

3

© AVWm89o>?®

© C\]o>?n67fjki89a45n45zxyå

Exyg`ao>?í<=s~òm89ø

C\]o>?i89d89a89d89ø

EVWn45vDEeHIxxyå

RvweTUs~òp:;eNOchit89ø

LvweRSÞ ÀÞ *+c^_o>?m45p67l:;eHIt89å.

O *+qrsu:;Þ *+a45p45r:;eHIn89d45í45> »n:;eTUs~òt89å »u45n45i89d89a89d:;Þ ÃsÇÉeHIr45v>?i45r89a45m:;Þ »p89a45r89å:

¹ Slma67bDEeHI® *+qrsu:;Þ DnoeHIu<=s A *+a45m45i45zxya89d:;Þ À@ »u45>

1

OLMb23sÇÉeHIr45vBCå ÀeTUs~òt:;eTUs *+a67l45i45m:;eHIn45t89o23s * +qrsu:;Þ »n89o23s *+o@Afjkr:;eNOcPQÞ *+å »n89a45t45u45r:;eHIz xyå ÀÞ Δf`aa45Δ ✔ »n89o23s *+qrsu:;Þ *+c^_o>?m45p89a4 5r45t45i45r45í89a<=s.

*+d89o23s »m:;eHIu<=s *+a45m45i89g`ao23s ÀÞ *+d89a<=s »m45i45ñ89a<=s *+a45m45i89g`aa<=s.

C\]o>?ñ:;eNOcPQeHI® *+a45m45i89g`ao23s *+d:;Þ DnoeHIu<=s *+qrsu:;Þ

8

DnoeHIu<=s *+chiu45m45p45r:;Þ *+å 45p45r89 o>?m:;eTUsÑÖå 3

U3

C\]o@Al89o>?r:;eNOå *+a<=s ÀeTUs~òt45r:;eJKl 89a<=s ÀÞ *+c^_o>?m45p67l:;eHIt89å *+å Δfjkr89a<=sÇÉÞ.

36 trinta e seis

Descargable. Permite traballar sen conexión a internet e descargarse en máis dun dispositivo.

Universal. Compatible con todos os sistemas operativos, os contornos virtuais de aprendizaxe (CVA) e as plataformas educativas (LMS) máis utilizadas nos centros escolares.

2

*+©

»n:;eJK¬.

Ãs

ÀeTUs~òt89¥ *+c^_o>?m45i89g`aø.

Ƞ

.

12 doce

corenta e cinco 45

100%

E para o alumnado?

Que che ofrece?

Recursos

verán O mundo é noso 1 Le e repasa.

XvweTUs~òú<=s ÃsÇÉeHIm45p45r:;Þ ÀeTUs~òt89¥ *+c^_o>?n45t45i89g`aø »p89o>?r89qrsu:;Þ »t:;Þ *+qrsu:;eHIr:;Þ ÀÞ *+c^_ó>?i89d89a45t:;Þ .

S

D

E

S

F

R

U

T

A

Q

D

E

H

L

O

P

U

M

I

F

A

R

U

T

I

E

N

A

A

2 Le e rodea en verde as palabras que definen a Xesús.

C

O

M

P

A

R

T

I

R

T

9:45 AM

Amigo

3

Alegre

Triste

Medroso

R

XvweTUs~òú<=s *+d45i45n89o23s *+qrsu:;Þ ÀeHI> »vBCa89c^_a89chii89ó>?n<=s »t:;eHIm89o23s *+qrsu:;Þ , ÀÞ

Bo

Observa, colorea e soluciona o encrucillado.

,

5 Decora este marco con debuxos, cores, recortes de

2

papel, co que queiras. Faino bonito e recórdao cada día das vacacións.

3 5

1

6

4 1

3

2

4

Este verán vou rir, amar e ser feliz, con Xesús, coa miña familia e con quen se queira unir.

5

7 7

6 Le e repasa.

iPad

6

VvwéHIm89o>?n89o23s ÀeHI> ÃsÇÉeHIt:;eHIm67b>?r89ø !

86 oitenta e seis

oitenta e sete 87

Gran variedade de recursos dixitaisque facilitan o proceso de ensino e aprendizaxe. Recursos para: • Gran variedade de recursos dixitais que facilitan o proceso de ensino e aprendizaxe. Recursos para: • Exercitar a aprendizaxe con diversidade de actividades interactivas.

• Estudar significativamente con resumos e esquemas, con vídeos, presentacións, animacións, etc.

• Aprender xogando.

• Avaliar a aprendizaxe desde diferentes enfoques: autoavaliación, porfolio, coavaliación.

100%

Avaliación • Probas de avaliación e exercitación.

• Avaliación final.

• Instrumentos de avaliación, autoavaliación.

• Instrumentos para avaliar a práctica docente.

iPad

De 3º a 6º, un formato especialmente deseñado para o ámbito dixital educativo, que utiliza todo o potencial tecnolóxico e é compatible con calquera dispositivo.

Inclúe todo o contido curricular do nivel, xunto cunha gran diversidade de recursos multimedia, vídeos, vídeos, cancións animacións, etc....

completa a frase.

9:45 AM

Para 1º e 2º, un libro activo que combina a versión dixitalizada do libro do alumnado cos recursos desenvolvidos para a reprodución multimedia e interactiva de todos os contidos do curso, vídeos, cancións animacións, etc.

4 Busca na sopa de letras as palabras que nos di Xesús e

100%

Claves do proxecto

9:45 AM

en e erÁs Competencial VEN E VERÁS é sempre un convite que favorece o crecemento como persoa nos valores cristiáns, que, ademais, lle axudan a desenvolverse nas situacións cotiás

U1

VEN E VERÁS é o novo proxecto Anaya para a Relixión Católica baseado na pedagoxía de Xesús de Nazaret, onde a persoa sempre é o centro.

Cunha linguaxe sinxela e profunda, conecta a relixión co corazón para aprender a ver, a descubrir e a transcender para así, favorecer o desenvolvemento espiritual da persoa.

OLMb23sÇÉeHIr45vBCå ÀÞ »u45n:;Þ *+o23s *+c^_a45m45i45ñ89 o23s »p89a45r89å *+c^_o>?i89d89a45® *+å »n89a45t45u45r:;eHI zxyå. iPad

2

Comprometido VEN E VERÁS ensina os valores do Evanxeo, para que se convertan en ferramentas poderosas na vida do alumnado e sexan persoas libres e felices.

Programación, proposta didáctica e documentación do proxecto • A claves de Ven e Verás

• Proposta didáctica.

• Programacións.

Ven e verás é un proxecto competencial, comprometido, interdisciplinar e inclusivo.

Interdisciplinar VEN E VERÁS é un proxecto orientado á acción, no que se potencian as habilidades, destrezas e actitudes persoais e colaboradoras.

Véste?

Inclusivo VEN E VERÁS busca anunciar a Boa Nova de Deus tal e como fixo Xesús de Nazaret, saíndo ao encontro da persoa, utilizando unha linguaxe entendible e próxima á súa realidade.

6

3

RvweJKl89a89chii89o>?n89å ÀÞ »u45n:;Þ.

9 trece 13

O currículo de Relixión Católica no marco da LOMLOE

11

O currículo de Relixión Católica no marco da LOMLOE

PERFIL DE SAÍDA DA EDUCACIÓN PRIMARIA O perfil de saída do alumnado ao termo do ensino básico identifica e define, en conexión cos retos do século xxi, as competencias clave que o alumnado debeu desenvolver ao finalizar a educación básica, e introduce orientacións sobre o nivel de desempeño esperado ao termo da Educación Primaria.

Quérese garantir que todo alumno ou alumna que supere con éxito o ensino básico e, polo tanto, alcance o perfil de saída saiba mobilizar as aprendizaxes adquiridas para responder aos principais desafíos aos que deberá facer fronte ao longo da súa vida: - D esenvolver unha actitude responsable a partir da toma de conciencia da degradación do medio ambiente baseada no coñecemento das causas que a provocan, agravan ou melloran, desde unha visión sistémica, tanto local como global.

- I dentificar os diferentes aspectos relacionados co consumo responsable, valorando as súas repercusións sobre o ben individual e o común, xulgando criticamente as necesidades e os excesos e exercendo un control social fronte á vulneración dos seus dereitos como consumidor.

- D esenvolver hábitos de vida saudable a partir da comprensión do funcionamento do organismo e a reflexión crítica sobre os factores internos e externos que inciden nela, asumindo a responsabilidade persoal na promoción da saúde pública.

- E xercitar a sensibilidade para detectar situacións de inequidade e exclusión desde a comprensión das súas causas complexas, para desenvolver sentimentos de empatía e compaixón.

- E ntender os conflitos como elementos connaturais á vida en sociedade que deben resolverse de xeito pacífico.

- A nalizar de xeito crítico e aproveitar as oportunidades de todo tipo que ofrece a sociedade actual, en particular as da cultura dixital, avaliando os seus beneficios e riscos e facendo un uso ético e responsable que contribúa á mellora da calidade de vida persoal e colectiva.

- A ceptar a incerteza como unha oportunidade para articular respostas máis creativas, aprendendo a manexar a ansiedade que pode levar aparellada.

- C ooperar e convivir en sociedades abertas e cambiantes, valorando a diversidade persoal e cultural como fonte de riqueza e interesándose por outras linguas e culturas.

- S entirse parte dun proxecto colectivo, tanto no ámbito local coma no global, desenvolvendo empatía e xenerosidade.

- D esenvolver as habilidades que lle permitan seguir aprendendo ao longo da vida, desde a confianza no coñecemento como motor do desenvolvemento e a valoración crítica dos riscos e os beneficios deste último.

As competencias clave que se deben adquirir son as seguintes: a) competencia en comunicación lingüística b) competencia plurilingüe c) competencia matemática e competencia en ciencia e tecnoloxía d) competencia dixital e) competencia persoal, social e de aprender a aprender f) competencia cidadá g) competencia emprendedora h) competencia en conciencia e expresión culturais

12

En canto á dimensión aplicada das competencias clave, definiuse para cada unha delas un conxunto de descritores operativos.

Estes descritores operativos das competencias clave constitúen o marco referencial a partir do cal se concretan as competencias específicas de cada área, ámbito ou materia. Esta vinculación entre descritores operativos e competencias específicas propicia que da avaliación destas últimas poida colixir se o grao de adquisición das competencias clave definidas no perfil de saída e, polo tanto, a consecución das competencias e obxectivos previstos para a etapa. Estes descritores operativos son os seguintes:

Competencia en comunicación lingüística (CCL) CCL1. Expresa feitos, conceptos, pensamentos, opinións ou sentimentos de forma oral, escrita ou signada, con claridade e adecuación a diferentes contextos cotiáns do seu ámbito persoal, social e educativo, e participa en interaccións comunicativas con actitude cooperativa e respectuosa, tanto para intercambiar información e crear coñecemento coma para construír vínculos persoais.

CCL2. Comprende, interpreta e valora textos orais, signados, escritos ou multimodais sinxelos dos ámbitos persoal, social e educativo, con acompañamento puntual, para participar activamente en contextos cotiáns e para construír coñecemento.

Competencia matemática e competencia en ciencia, tecnoloxía e enxeñería (STEM) STEM1. Utiliza, de xeito guiado, algúns métodos indutivos, dedutivos e lóxicos propios do razoamento matemático en situacións coñecidas, e selecciona e emprega algunhas estratexias para resolver problemas reflexionando sobre as solucións obtidas.

STEM2. Utiliza o pensamento científico para entender e explicar algúns dos fenómenos que acontecen ao seu arredor, confiando no coñecemento como motor de desenvolvemento, utilizando ferramentas e instrumentos adecuados, considerando preguntas e realizando experimentos sinxelos de forma guiada.

STEM3. Realiza de forma guiada proxectos, deseñando, fabricando e avaliando diferentes prototipos ou modelos, adaptándose ante a incerteza, para xerar cooperativamente un produto creativo cun obxectivo concreto, procurando a participación de todo o grupo e resolvendo pacificamente os conflitos que poidan xurdir.

STEM4. Interpreta e transmite os elementos máis relevantes dalgúns métodos e resultados científicos, matemáticos e tecnolóxicos de forma clara e veraz, utilizando a terminoloxía científica apropiada, en diferentes formatos (debuxos, diagramas, gráficos, símbolos...) e aproveitando de forma crítica, ética e responsable a cultura dixital para compartir e construír novos coñecementos.

CCL3. Localiza, selecciona e contrasta, co debido acompañamento, información sinxela procedente de dúas ou máis fontes, avaliando a súa fiabilidade e utilidade en función dos obxectivos de lectura, e intégraa e transfórmaa en coñecemento para comunicala adoptando un punto de vista creativo e persoal á par que respectuoso coa propiedade intelectual.

STEM5. Participa en accións fundamentadas cientificamente para preservar a saúde e o medio ambiente, aplicando principios de ética e seguridade practicando o consumo responsable.

CCL4. Le obras diversas adecuadas ao seu desenvolvemento, seleccionando aquelas que mellor se axustan aos seus gustos e intereses; recoñece o patrimonio literario como fonte de gozo e aprendizaxe individual e colectiva; e mobiliza a súa experiencia persoal e lectora para construír e compartir a súa interpretación das obras e para crear textos de intención literaria a partir de modelos sinxelos.

CD1. Realiza buscas guiadas en internet e fai uso de estratexias sinxelas para o tratamento dixital da información (palabras clave, selección de información relevante, organización de datos...) cunha actitude crítica sobre os contidos obtidos.

CCL5. Pon as súas prácticas comunicativas ao servizo da convivencia democrática, a xestión dialogada dos conflitos e a igualdade de dereitos de todas as persoas, detectando os usos discriminatorios da lingua así como os abusos de poder a través da mesma, para favorecer un uso non só eficaz senón tamén ético da linguaxe.

Competencia plurilingüe (CP) CP1. Usa, polo menos, unha lingua, ademais da lingua ou linguas familiares, para responder a necesidades comunicativas sinxelas e predicibles, de xeito adecuado tanto ao seu desenvolvemento e intereses coma a situacións e contextos cotiáns dos ámbitos persoal, social e educativo.

CP2. A partir das súas experiencias, recoñece a diversidade de perfís lingüísticos e experimenta estratexias que, de xeito guiado, lle permiten realizar transferencias sinxelas entre distintas linguas para comunicarse en contextos cotiáns e ampliar o seu repertorio lingüístico individual.

CP3. Coñece e respecta a diversidade lingüística e cultural presente no seu ámbito, recoñecendo e comprendendo o seu valor como factor de diálogo, para mellorar a convivencia.

Competencia dixital (CD)

CD2. Crea, integra e reelabora contidos dixitais en distintos formatos (texto, táboa, imaxe, audio, vídeo, programa informático...) mediante o uso de diferentes ferramentas dixitais para expresar ideas, sentimentos e coñecementos, respectando a propiedade intelectual e os dereitos de autor dos contidos que reutiliza.

CD3. Participa en actividades e/ou proxectos escolares mediante o uso de ferramentas ou plataformas virtuais que lle permitan construír novo coñecemento, comunicarse, traballar colaboradoramente, compartir datos e contidos en ámbitos dixitais restrinxidos e supervisados de xeito seguro, cunha actitude aberta e responsable ante o seu uso.

CD4. Coñece os riscos e adopta, coa orientación do docente, medidas preventivas ao usar as tecnoloxías dixitais para protexer os dispositivos, os datos persoais, a saúde e o medio ambiente, e iníciase na adopción de hábitos de uso crítico, seguro, saudable e sostible destas.

CD5. Iníciase no desenvolvemento de solucións dixitais sinxelas e sostibles (reutilización de materiais tecnolóxicos, programación informática por bloques, robótica educativa...) para resolver problemas concretos ou retos propostos de xeito creativo, solicitando axuda en caso necesario.

13

Competencia persoal, social e de aprender a aprender (CPSAA) CPSAA1. É consciente das propias emocións, ideas e comportamentos persoais e emprega estratexias para xestionalas en situacións de tensión ou conflito, adaptándose aos cambios e harmonizándoos para alcanzar os seus propios obxectivos.

CPSAA2. Coñece os riscos máis relevantes para a saúde e comeza a adoptar hábitos saudables para o seu benestar físico e mental.

CPSAA3. Recoñece e respecta as emocións e as experiencias dos demais, participa activamente no traballo en grupo, asume as responsabilidades individuais asignadas e emprega estratexias cooperativas dirixidas á consecución de obxectivos compartidos.

CPSAA4. Recoñece o valor do esforzo e a dedicación persoal para a mellora da súa aprendizaxe e adopta posturas críticas cando se producen procesos de reflexión guiados.

CPSAA5. Planea obxectivos a curto prazo, utiliza estratexias de aprendizaxe autorregulada e participa en procesos de auto e coavaliación, recoñecendo as súas limitacións e sabendo buscar axuda no proceso de construción do coñecemento.

Competencia cidadá (CC) CC1. Entende os feitos históricos e sociais máis relevantes relativos á súa propia identidade e cultura, reflexiona sobre as normas de convivencia, e aplícaas de xeito construtivo, dialogante e inclusivo en calquera contexto.

CC2. Participa en actividades comunitarias, a toma de decisións e a resolución dos conflitos de forma dialogada e respectuosa cos procedementos democráticos no marco da Unión Europea e a Constitución española, os dereitos humanos e da infancia, o valor da diversidade e o logro da igualdade de xénero, a cohesión social e os Obxectivos de Desenvolvemento Sostible.

CC3. Reflexiona e dialoga sobre valores e problemas éticos de actualidade, comprendendo a necesidade de respectar diferentes culturas e crenzas, coidar a contorna, rexeitar prexuízos e estereotipos, e opoñerse a calquera forma de discriminación e violencia.

CC4. Comprende as relacións sistémicas entre as accións humanas e o ámbito e iníciase na adopción de hábitos de vida sostibles, para contribuír á conservación da biodiversidade desde unha perspectiva tanto local como global.

14

Competencia emprendedora (CE) CE1. Recoñece necesidades e retos a afrontar e elabora ideas orixinais, utilizando destrezas creativas e tomando conciencia das consecuencias e efectos que as ideas puidesen xerar na contorna, para propoñer solucións valiosas que respondan ás necesidades detectadas.

CE2. Identifica fortalezas e debilidades propias utilizando estratexias de autocoñecemento; iníciase no coñecemento de elementos económicos e financeiros básicos, aplicando estes a situacións e problemas da vida cotiá, para detectar aqueles recursos que poidan levar as ideas orixinais e valiosas á acción.

CE3. Crea ideas e solucións orixinais, planifica tarefas, coopera con outros e en equipo, valorando o proceso realizado e o resultado obtido, para levar a cabo unha iniciativa emprendedora, considerando a experiencia como unha oportunidade para aprender.

Competencia en conciencia e expresión culturais (CCEC) CCEC1. Recoñece e respecta os aspectos fundamentais do patrimonio cultural e artístico de calquera época, comprendendo as diferenzas culturais e a necesidade de respectalas, nun ámbito intercultural.

CCEC2. Recoñece e interésase polas especificidades e intencionalidades das manifestacións artísticas e culturais máis destacadas do patrimonio, a través das súas linguaxes e elementos técnicos, en diversos medios e soportes, nun contexto en continua transformación.

CCEC3. Enriquece e constrúe a súa identidade, interactuando coa contorna e a sociedade, a través da expresión cultural e artística creativa, integrando o seu propio corpo e desenvolvendo as súas capacidades afectivas, con actitude aberta e inclusiva cos demais.

CCEC4. Utiliza con creatividade distintas representacións e expresións artísticas, a través do uso de técnicas plásticas, visuais, audiovisuais, sonoras e corporais para a creación de propostas artísticas e culturais, de forma colaboradora.

PERFIL DE SAÍDA E COMPETENCIAS ESPECÍFICAS DA ÁREA Tamén se contribúe á consecución do perfil de saída mediante o traballo das competencias específicas en cada unha das unidades. O seguinte cadro mostra a relación entre as competencias específicas da área e os descritores do perfil de saída de Primaria cos que se relaciona:

PERFIL DE SAÍDA

COMPETENCIAS ESPECÍFICAS

CCL1; CCL3; CD1; CD4; CPSAA1; CPSAA2; CPSAA4; CPSAA5; CE2; CE3; CCEC3.

COMPETENCIA ESPECÍFICA 1

CCL2; CCL5; CP3; STEM5; CD3; CPSAA3; CC1; CC2; CC4; CE1.

COMPETENCIA ESPECÍFICA 2

CCL5; STEM3; CD1; CPSAA3; CC3; CC4; CE1; CCEC3.

COMPETENCIA ESPECÍFICA 3

CCL4; CP3; CD2; CD3; CC3; CCEC1; CCEC2; CCEC4.

COMPETENCIA ESPECÍFICA 4

CCL1; CPSAA1; CPSAA3; CPSAA5; CC3; CE2; CCEC1; CCEC3.

COMPETENCIA ESPECÍFICA 5

CCL2; CCL3; STEM4; CD1; CPSAA4; CPSAA5; CC1; CC4; CE3; CCEC1.

COMPETENCIA ESPECÍFICA 6

Descubrir, identificar e expresar os elementos clave da dignidade e a identidade persoal en situacións vitais próximas, a través de biografías inspiradoras e relatos bíblicos de alcance antropolóxico, para ir conformando a propia identidade e as súas relacións con autonomía, responsabilidade e empatía.

Descubrir, recoñecer e estimar a dimensión socioemocional expresada na participación en diferentes estruturas de pertenza, desenvolvendo destrezas e actitudes sociais tendo en conta algúns principios xerais da ética cristiá, para a mellora da convivencia e a sostibilidade do planeta.

Identificar e interpretar as situacións que prexudican ou melloran a boa convivencia, analizándoas coas claves persoais e sociais da proposta cristiá, para fomentar o crecemento moral, a cooperación cos demais e o desenvolvemento de valores orientados ao ben común.

Comprender e admirar o patrimonio cultural nalgunhas das súas expresións máis significativas, gozando da súa contemplación, analizando o universo simbólico e vital que transmiten, para valorar a propia identidade cultural, promover o diálogo intercultural e xerar creacións artísticas.

Explorar, desenvolver e apreciar a propia interioridade e experiencia espiritual, recoñecéndoa nas propias emocións, afectos, símbolos e crenzas, coñecendo a experiencia de personaxes relevantes da tradición xudeocristiá e doutras relixións, para favorecer o autocoñecemento persoal, entender as vivencias dos outros e promover o diálogo e o respecto entre as diferentes tradicións relixiosas.

Comprender os contidos básicos do cristianismo, valorando a súa contribución á sociedade, para dispoñer dunha síntese persoal que permita dialogar, desde a propia identidade social e cultural, con outras tradicións relixiosas e áreas de coñecemento.

15

SABERES BÁSICOS RELIXIÓN CATÓLICA PRIMEIRO CICLO Os saberes básicos necesarios para alcanzar a proposta formativa da Área de Relixión católica derivan especificamente do diálogo da Teoloxía e a Pedagoxía e fan referencia a coñecementos, destrezas e actitudes; son contidos necesarios para o logro das competencias específicas e formúlanse cun sentido aberto para facilitar a súa adaptación ao contexto.

Dado o carácter flexible do currículo, a articulación dos saberes básicos relaciónanse coas competencias e os criterios de avaliación; tamén se poden vertebrar en tres bloques: un primeiro grupo de contidos xira arredor do descubrimento da vida e autonomía persoal, á luz da mensaxe cristiá, que se enriquece con valores de liberdade, responsabilidade, comunicación das emocións e ideas propias; un segundo bloque formula o coñecemento do ámbito, o encontro cos outros e o coidado dun mesmo e dos demais para crecer en harmonía e comuñón; e un terceiro eixe facilita a comprensión da tradición social e a identidade cultural para aprender a vivir con outros, a respectar a natureza, construír ámbitos inclusivos e diversos e construír a casa común.

16

A Identidade persoal e relacións en diálogo coa mensaxe cristiá • Capacidades, potencialidades e limitacións de cada ser humano.

• Identificación de vivencias e sentimentos da experiencia interior e da corporalidade.

• Valor intrínseco de toda persoa, para o cristianismo como criatura de Deus.

C Habitar o mundo plural e diverso para construír a casa común

• Exploración de personaxes bíblicos e modelos cristiáns e a súa busca da felicidade.

• O compromiso e responsabilidade do ser humano no coidado da natureza e os seres vivos desde unha visión cristiá.

• Diferenciación dos diferentes grupos de pertenza, establecendo unha relación cos grupos de pertenza de Xesús de Nazaret.

• Gratitude cara ás persoas que nos coidan e cara a Dios Creador.

• A familia e a incorporación á vida social na visión cristiá.

• Obras e palabras que mostran o amor de Xesús de Nazaret a todas as persoas.

• Potenciación da propia creatividade mediante expresións artísticas que reflictan a mensaxe de diversos relatos bíblicos.

• O mandamento do amor como máxima relacional do cristianismo.

• Apreciación de momentos de silencio, interiorización e contemplación para o autocoñecemento e diálogo con Deus.

• Hábitos e valores de respecto á natureza como creada por Deus.

• Expresión, empregando diversas linguaxes, da nosa propia crenza, emocións e afectos.

• Recoñecemento da oración como medio privilexiado

• Actitudes e accións que promoven a fraternidade.

• Relatos evanxélicos de compaixón, misericordia e perdón.

• Biografías significativas que favoreceron a resolución pacífica de conflitos.

• Actitudes cotiás que fomentan unha convivencia pacífica.

• Respecto e valoración das emocións, crenzas, sentimentos e expresións relixiosas doutras persoas.

B Cosmovisións, tradición cristiá e cultura • Apreciación do valor relixioso e a riqueza cultural do Nadal, Semana Santa e outras celebracións como expresión da identidade cultural da nosa sociedade.

• Análise e expresión da mensaxe cristiá na música, as artes e outras manifestacións culturais e tradicións do ámbito.

• Valoración da importancia das celebracións relixiosas para as persoas crentes.

• Recoñecemento da Biblia, Palabra de Deus na vida da Igrexa, como libro sagrado do cristianismo.

• A alianza de Deus co pobo de Israel e o seu proxecto de humanidade.

• Xesucristo, centro da mensaxe cristiá.

• María, a Nai de Xesús.

• A Igrexa como familia que vive e celebra a Boa Noticia anunciada por Xesús de Nazaret.

• A Biblia como fonte de inspiración artística ao longo da historia.

• A beleza como expresión da Creación e da experiencia relixiosa.

17

UNIDADES

1 Deus regálanos a natureza COMPETENCIA ESPECÍFICA DA ÁREA C1 Descubrir, identificar e expresar os elementos clave da dignidade e a identidade persoal en situacións vitais próximas, a través de biografías inspiradoras e relatos bíblicos de alcance antropolóxico, para ir conformando a propia identidade e as súas relacións con autonomía, responsabilidade e empatía.

C2 Descubrir, recoñecer e estimar a dimensión socioemocional expresada na participación en diferentes estruturas de pertenza, desenvolvendo destrezas e actitudes sociais tendo en conta algúns principios xerais da ética cristiá, para a mellora da convivencia e a sostibilidade do planeta.

C3 Identificar e interpretar as situacións que prexudican ou melloran a boa convivencia, analizándoas coas claves persoais e sociais da proposta cristiá, para fomentar o crecemento moral, a cooperación cos demais e o desenvolvemento de valores orientados ao ben común.

C4 Comprender e admirar o patrimonio cultural nalgunhas das súas expresións máis significativas, gozando da súa contemplación, analizando o universo simbólico e vital que transmiten, para valorar a propia identidade cultural, promover o diálogo intercultural e xerar creacións artísticas.

C5 Explorar, desenvolver e apreciar a propia interioridade e experiencia espiritual, recoñecéndoa nas propias emocións, afectos, símbolos e crenzas, coñecendo a experiencia de personaxes relevantes da tradición xudeocristiá e doutras relixións, para favorecer o autocoñecemento persoal, entender as vivencias dos outros e promover o diálogo e o respecto entre as diferentes tradicións relixiosas.

C6 Comprender os contidos básicos do cristianismo, valorando a súa contribución á sociedade, para dispoñer dunha síntese persoal que permita dialogar, desde a propia identidade social e cultural, con outras tradicións relixiosas e áreas de coñecemento.

20

SABERES BÁSICOS A. Identidade persoal e relacións en diálogo coa mensaxe cristiá • Valor intrínseco de toda persoa, para o cristianismo como criatura de Deus.

• Capacidades, potencialidades e limitacións do ser humano.

• Vivencias e sentimentos da experiencia interior e da corporalidade.

• Aprecio de momentos de silencio, interiorización e contemplación.

• Potenciación da propia creatividade mediante expresións artísticas que reflictan a mensaxe de diversos relatos bíblicos.

• Expresión, empregando diversas linguaxes, da propia crenza, emocións e afectos.

B. Cosmovisións, tradición cristiá e cultura • A Biblia como fonte de inspiración artística ao longo da historia.

• Análise e expresión da mensaxe cristiá na música, as artes e outras manifestacións culturais do ámbito.

• A beleza como expresión da Creación e da experiencia relixiosa.

• Recoñecemento da Biblia, Palabra de Deus na vida da Igrexa, como libro sagrado do cristianismo.

C. Habitar o mundo plural e diverso para construír a casa común • O compromiso e a responsabilidade do ser humano no coidado da natureza e os seres vivos desde unha visión cristiá.

• Hábitos e valores de respecto á natureza como creada por Deus.

• Actitudes cotiás que fomentan unha convivencia pacífica.

• Gratitude cara ás persoas que nos coidan e cara a Deus Creador.

• Actitudes e accións que promoven a fraternidade.

• Respecto e valoración das emocións, crenzas, sentimentos e expresións relixiosas doutras persoas

Recursos dixitais

QUE QUEIMOS IMOSAAPRENDER? APRENDER? Páxina inicial Deus regálanos a natureza

A voz de Deus Deus crea a natureza para que vivamos felices (Xn 1,1) O mundo é noso

Inclusión e atención á diversidade

RECURSOS DIXITAIS

Avaliación

Aula

OUTROS RECURSOS

Actividade interactiva.

Anaya Educación Recursos: AUDIO1: Grazas, Señor, de Nico Montero.

Animación: Cóntocho nun momento. Presentación de Veny.

Lectura: O gran libro dos tesouros que de verdade importan. Susana Isern e Rocio Bonilla.

Actividade interactiva.

Locución: Relato bíblico.

Actividade interactiva.

A natureza ofrécenos todo o que necesitamos para vivir O valor da natureza Grazas polo regalo da natureza

naya Educación Recursos: AUDIO1: Grazas, SeA ñor, de Nico Montero.

Actividade interactiva.

Bíblia Lapis de cores Cartolinas Tesoiras

Con moita arte

Actividade interactiva.

Dispositivo audio

Deus regálanos o xardín do Edén Portafolio Os apuntamentos de Veny A Creación Organizo os meus apuntamentos

Tablets

Actividade interactiva.

Vídeo de animación: Apuntamentos de Veny. Cóntocho nun momento.

Fichas de avaliación

ichas de actividaF de complementaria Fichas diversidade Infografías Quebracabezas

Cóntame o que aprendiches

21

Recursos dixitais Canción: Grazas, Señor, de Nico Montero.

Animación: «Presentación de Veny. Cóntocho nun momento».

Actividade interactiva.

Amamos e coidamos o regalo de Deus É moi importante agradecer e coidar o que nos dan.

Deus regálanos a Creación sen esperar nada a cambio; confía en nós e entréganola na súa gran xenerosidade, esperando só que coidemos e amemos o seu regalo.

1

Deus regálanos a natureza

8

Suxestións á actividade Iniciamos a unidade escoitando a canción instrumental Grazas, Señor.

O alumnado observará a ilustración e nomeará os elementos da imaxe. Recompilaremos a información sobre os seres vivos que encontraron.

A continuación, preguntamos por Veny, podedes encontralo?

Temos que estar moi atentos, porque ás veces perdemos os pequenos detalles, pero son igual de importantes. Aproveitaremos a énfase nas pequenas cousas para presentar a Veny, quen nos acompañará ao longo de todo o curso.

Proxectamos o vídeo de presentación de Veny e destacamos as súas características: Veny é a mascota cibernética do proxecto de Relixión; é única e diferente, como cada un de nós. Xuntos imos a descubrir a Deus.

22

oito

Despois abriremos un debate de respostas abertas sobre por que son importantes para nós eses regalos que Deus nos deu.

Escoitamos a canción Grazas, Señor para dar as grazas pola Creación. Nomea os regalos que Deus nos entrega.

Escoitamos de novo Grazas, Señor, esta vez letra e música e, tras escoitala enteira, volvémola poñer; pero esta vez explicaremos que hai partes que se perderon. Pararémola cando a letra diga: «Grazas por ________», e diremos en alto o que se agradeceu na canción, invitando o alumnado a que o repitan connosco. Seguiremos así durante toda a canción.

Volvemos á ilustración motivando, e recordando que Deus nos regala a natureza.

Recursos complementarios Destreza lingüística: escoitar • Ler un fragmento do libro: O gran libro dos supertesouros que de verdade importan; ilustracións de Susana Isern, Rocío Bonilla.

AVWm89a45m89o23s ÀÞ *+c^_o>?i89d89a45m89o23s *+ø »r:;eNOg`aa67l89ø *+d:;Þ DnoeHIu<=s.

• Visionado da película: Zootopía. Reflexión sobre o papel de Judy na película.

Judy é pequena, pero pode ser a protagonista e lograr grandes cousas.

Deus pon no noso camiño pequenas e grandes cousas, pero todas elas teñen gran relevancia na vida.

©Bpqu<=sÑÖc^_å ÀÞ »r89oBCd:;eNOå.

nove

Actividades complementarias – Poñémonos en círculo, volvemos escoitar a canción e, entre todos, inventamos unha sinxela e divertida coreografía na que todo o alumnado poida participar.

– Preguntamos que é o que máis lles gusta da natureza e pedímoslles que cada un o debuxe nun papel.

– Recordamos a mensaxe de Veny sobre a importancia das pequenas cousas, que tamén son regalo de Deus.

9

Cando se descubra o obxecto escollido, explicaremos, que é e por que é importante para nós que estea na aula. Por exemplo: – Vexo, vexo, unha cousiña que empeza pola letriña B (Borrador).

– O borrador é un regalo de Deus que nos permite aprender dos erros e corrixilos.

Xogaremos ao «Vexo, vexo» en clase Cada alumno debe elixir algún obxecto pequeno que vexa na clase.

23

Recursos

1

Materiais Biblia.

A voz de Deus

Recursos dixitais Actividade interactiva.

A Céèr:;eNOa89chii89ó>?> (XvwéHI> 1, 1) DnoeHIu<=s *+chir:;eNOå *+å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå »p89a45r89å *+qrsu:;Þ »v>?i45vBCa45m89o23s Δf|}eJKl45i89cPQeTUs »n:;eJKl89å.

Animación sobre a Creación.

Animación: «Veny e a Biblia. Cóntocho nun momento».

A Creación A Biblia cóntanos no libro da Xénese que Deus nos crea, nos ama, e por iso, nos regala a Natureza, demostrándonos a súa gran confianza e o seu desexo de que sexamos felices.

Deus pon nas nosas mans toda a Creación para que a gocemos; e a mellor forma de ser agradecidos por este regalo é coidalo.

1

Nñóo>?m:;eNOå ÀÞ *+c^_o@Al89o>?r:;eNOå *+ø *+a45n45i45m89a67¬ *+d89å Céèr:;eNOa89chii89ó>?> *+qrsu:;Þ »m89á45i<=s *+cdeh:;Þ *+gjku<=s~òt89å.

elefante

10 dez

Suxestións ás actividades Aproveita este momento para presentar a Biblia ao alumnado. Comezaremos o apartado «A voz de Deus» co relato bíblico do Génesis. É importante ter unha Biblia, para que o alumnado se familiarice con ela.

– Veny presentaranos a Biblia: ler o relato bíblico e utilizar o recurso dixital sobre a Creación.

– Observaremos a ilustración preguntando ao alumnado: como están os nenos, que fan, como está Deus, que senten eles ao vela: alegría, tristura, felicidade, enfado....

Deus créanos por amor.

– O exercicio un ensínanos algúns elementos que forman parte dela. Con eles explicaremos que todos fomos creados por Deus, como se narra da Xénese. Iso ensinaranos a valorarnos os uns aos outros.

24

parrulo

serpe

coello

león

– Cando realicen a actividade dúas (repasar e ler a frase resultante), explicaremos que hai que amar a natureza, que todos os seres vivos merecemos ese cariño.

– Na terceira actividade (nenos na praia), podemos explicar ao alumnado que Deus é feliz se nos ve felices.

Destacaremos que nos fan felices os xestos de coidado, e que os de destrución, como queimar os montes ou deixar lixo na praia, non.

– Se queremos manter en bo estado a todos os seres da Creación, temos que coidar sempre a natureza: non tirando lixo, reciclando, pechando a billa, apagando as luces...

E pediremos ao alumnado que contesten ás seguintes preguntas: Ocórreseche algunha máis? Cales facedes na casa de todas estas?

Recursos complementarios Canción sobre a Creación

U1

2

https://youtu.be/XSNV2kfgEgE O alumnado terá que dicir que creou Deus cada día e en que orde.

LvwÞ ÀÞ »r:;eHIp89a<=sÑÖå.

Posteriormente, xuntos cantarán a canción.

O *+a45m89o>?® *+¥

»n89a45t45u45r:;eHIzxyå ÀÞ *+á<=s »p:;eHIr<=sÑÖoBCa<=s Δf`aa45i45n89o23s Δf|}eJKl45i89cPQeTUs .

3

RxyoBCd:;eNOå *+ø *+qrsu:;Þ *+cdeh:;Þ Δf`aa45Δ Δf|}eJKl45i45z »n89å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå.

Resposta libre.

once 11

Actividades complementarias Abrir diálogo en clase sobre o regalo da natureza:

Despois de falar do que máis nos gusta da natureza propoñeremos facer un debuxo sobre iso, debuxarán a Deus nel.

– A natureza é un regalo para todos. Podemos agradecelo de varios modos: coidándoa, pasando tempo nela e gozándoa.

A algunhas persoas póñenlles contentas algúns olores, como o da terra mollada cando chove. E a ti?

• Que olores che gustan?

• Onde prefires pasar as vacacións?

• Cal é o teu animal favorito da Creación?

• Tes mascotas?

• Gústanche as plantas?

Todo isto forma parte da Creación; polo tanto, todo o que nos fai felices, é un regalo de Deus.

25

Recursos Recursos dixitais

2

Actividade interactiva.

Ficha actividade complementaria.

O mundo é o noso

Ficha diversidad.

Infografía sobre o que nos dá a naturaleza.

Coidemos a natureza Deus demóstranos o seu grande amor cara a nós a través do maior regalo que pode facernos: a naturaleza.

©A »n89a45t45u45r:;eHIzxyå *+o@Afjkr:;éNOcPQeHIn89o23s »t89oBCd89ø *+ø *+qrsu:;Þ »n:;eNOcPQeTUs~òi45t89a45m89o23s »p89a45r89å »v>?i45v>?i45®.

C\]ó>?i89d89a89å!

Ao igual que nós xuntos somos unha clase e coidamos de ella, tamén vivimos no mundo e a nosa misión é coidalo e mantelo.

OLMb23sÇÉeHIr45vBCå ÀeTUs~òt:;eTUs *+a67l45i45m:;eHIn45t89o23s *+qrsu:;Þ »n89o23s *+o@Afjkr:;eNOcPQÞ *+å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå Resposta libre. ÀÞ Δf`aa45Δ ✔ »n89o23s *+qrsu:;Þ *+c^_o>?m45p89a45r45t45i45r45í89a<=s.

1

12 doce

Suxestións á actividades Invitaremos o alumnado a observar a ilustración e preguntarémoslles: que vedes na paisaxe? Que cores? Responderán individualmente no caderno, e posteriormente faremos unha posta en común.

– Nela falaremos das cores da natureza e faremos énfase nesta idea poñendo exemplos.

– Acabaremos lendo o texto todos xuntos e destacando as palabras claves, que están resaltadas.

Resolveremos as actividades individualmente, pero despois poñeremos en común as respostas.

– No exercicio número un podemos pedir que levanten a man segundo que alimentos elixisen, aínda que todas as opcións son correctas.

En realidade, todos os alimentos das fotos nolos ofrece a natureza. Algúns podémonolos comer directamente 26

e outro teñen un proceso, pero todos os ingredientes saen da natureza.

– Na actividade número dous pediremos ao alumnado que expliquen o que ven nas fotografías e, se algunha vez viron un bosque tallado ou un ámbito natural (praia, campo, río, montaña, etc.) cheo de basura, que pensaron ao verlo e como se senten cando chegan a un ámbito natural limpo e coidado.

– Tamén podemos preguntar se algunha vez plantaron unha planta ou unha árbore e que conten a súa experiencia.

Recursos complementarios U1

2

OLMb23sÇÉeHIr45vBCå ÀÞ »u45n:;Þ *+o23s *+c^_a45m45i45ñ89o23s »p89a45r89å *+c^_o>?i89d89a45® *+å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå.

3

RvweJKl89a89chii89o>?n89å ÀÞ »u45n:;Þ.

Un dos maiores regalos de Deus é o mundo, con todo o que iso leva consigo, incluído o mar.

Existen numerosas asociacións que se encargan de mantelo... Coñeces Greenpeace? Entraremos na súa web: greenpeace. org para ver os carteis sobre os océanos, así como para ler os datos curiosos que aparecen sobre eles, como, por exemplo, que existen máis de 200 000 especies neles. Saberías nomear algunha?

trece 13

Actividades complementarias

contribuír ao coidado da natureza e a mellora do medio.

Xa vimos a reciclaxe na actividade número 3, así que agora imos pasar á acción. Dividimos a clase por grupos, e entregamos unha ficha a cada un.

Nela aparecen os tres colectores do último exercicio.

Leremos unha lista de obxectos, e, en voz alta, decidiremos a que cor corresponde cada un. Os grupos debuxarán cada obxecto dentro do seu colector correcto.

Por exemplo: • Colector azul: periódico, caixa de cartón, libro.

• Colector amarelo: bolsa de plástico, lata, botella de plástico.

• Colector verde: copa de cristal, tarro de vidro.

Ao fío do debate, resolvemos a actividade tres enlazando cada obxecto co colector correspondente e reflexionamos sobre a importancia de reciclar e o que nós podemos facer no noso día a día, tanto na casa coma no colegio, para 27

Recursos Recursos dixitais Canción: Grazas, Señor, de Nico Montero.

3

Vídeo de animación sobre o agradecemento. Cóntocho nun momento.

¬®Gpqr89a45zxya<=s, DnoeHIu<=s, »p89o@Al89ø »r:;eNOg`aa67l89ø *+d89å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå.

Actividade interactiva.

O valor do teu interior

Grazas, Deus, pola natureza Deus regálanos a natureza sen esperar nada cambio; aí podemos ver a súa gran xenerosidade. Por eso asumimos un papel moi importante coidando dese regalo. Podemos responder á súa xenerosidade dando as grazas, pois é importante valorar o que temos e o que nos dan, e a mellor forma é ser agradecidos.

C\]o@Al89o>?r:;eNOå ÀÞ *+d:;eNOc^_o>?r89å.

1

GRAZAS 14 catorce

Suxestións a las actividades Propoñemos que observen a imaxe e nomeen todos os elementos que ven. Despois fixámonos en especial na actitude da nena, e preguntámoslles: como credes que se sente? Está triste ou contenta?

Coloreamos a palabra 'GRAZAS' da actividade 1, escoitando a canción Grazas, Señor, de Nico Montero.

– Dar grazas a Deus é dicirlle o felices que nos fan os seus regalos e o seu amor.

A nena valora a natureza como regalo de Dios; séntese contenta e agradecida.

Coa actividade 2 descubrimos formas de dar grazas e expresar aos demais o felices que nos fan e o amor que sentimos por eles.

Lemos o texto e invitamos a pechar os ollos e, coas mans no corazón, como na imaxe, pensaremos algo bonito da Creación e daremos as grazas por iso en voz alta.

– Resólvese a actividade. Cando todo o alumnado terminara, dividiremos a clase en grupos. Cada grupo lerá en voz alta unha forma de dar grazas.

– O docente di:

– Abrimos diálogo sobre:

• Grazas, Deus, por...

• Como damos nós a grazas aos demais?

• Ao dar Grazas, demostramos o felices que nos hace.

Por iso é importante dar sempre grazas a Deus.

• Gústanos dar as grazas?

• Gústache que che dean as grazas a ti?

– Invitamos a dar un abrazo ao compañeiro ou compañeira e decirle: «Grazas por estar ao meu lado».

28

Recursos complementarios U1

2

Dar grazas é expresar a alegría que hai no teu corazón, cos demais e con Deus por todo o que nos regala. Imos celebrar o regalo da vida coa canción: – Isto é unha festa https://youtu.be/b2nhLXpt0Mg

LvwÞ ÀÞ »r:;eHIp89a<=sÑÖå *+a<=s Δf`ao>?r45m89a<=s *+d:;Þ *+d89a45® *+a<=s *+gjkr89a45zxya<=s.

– Escoitámola e bailamos, o importante é gozar coa canción e rematar dando grazas a Deus por todo.

Dlma45® »u45> *+a67b>?r89a45zxyø .

Fxya89cPQeHI® »u45> *+a89g`aa<=sÑÖa67l67l89ø .

©LvweHIvBCa45® Δffgl89o>?r:;eTUs .

RvweTUs~òp:;eNOchit89a45® ÀeHI> *+cdel89a<=sÇÉÞ.

AVWxVWu89d89a45® »n89å *+c^_a<=sÑÖå.

SnoeHI® ÃsÑÖo@Al45i89d89a45r45i89ø . quince 15

Actividades complementarias Os nenos debuxarán un corazón tan grande como a folla do caderno.

• Colocámonos por parellas e pedímoslles que escriban dentro o nome do seu compañeiro ou compañeira e que o decoren ao seu gusto.

Xogaremos ao «Vexo, vexo» cos nomes dos compañeiros e compañeiras da clase.

• Cando se descubra quen é, deberemos dicir unha calidade positiva dese compañeiro ou compañeira e dicir o importante que é para nós.

• Damos grazas a Deus.

• Creamos un mural con todos os corazóns da clase como forma de agradecemento e amor a Deus por todos e cada un de nós e aos nosos compañeros, que nos acompañan cada día.

Recordamos a mensaxe de Veny sobre a importancia das pequenas cosas, que tamén son regalo de Deus.

29

Recursos Recursos dixitais Actividade interactiva.

Equipos para facer máscaras.

Quebracabezas.

O xardín do Edén

4

Con moita arte

O Paraíso

La Biblia di que Deus creou un mundo enteiro con nubes, ríos, árbores, animais..., e tamén ao primeiro home, Adán, e á primeira muller, Eva. Despois fíxolles o regalo máis bonito, e encheuno con todo aquilo que podían necesitar para que fosen felices.

Así, Deus entregoulles o xardín do Edén.

®DnoeHIu<=s *+chir:;éNOa45n89o23s ÀÞ *+a89g`aa<=sÑÖá67l67l89a45n89o23s *+ø Õxxya45r89d45í45> *+d89ø Exyd:;éHI>.

Gpqr89a45n89d:;eTUs *+a45r45t45i<=s~òt89a<=s »r:;eJKffgl45i89chit:;eHI> »n89a<=s Ãs~òú89a<=s *+o@Ab>?r89a<=s *+ø Õxxya45r89d45í45> *+d89ø Exyd:;éHI>, *+qrsu:;Þ »t89a45m:;éHI> *+cdeh89a45m89a45m89o23s Pxya45r89a45í<=sÑÖø. Eäãs~òt:;Þ À@ »u45> *+c^_a89d45r89ø *+d:;Þ Rxyo>?u<=sÜásÇÉeNOa45¤.

16 dezaseis

Suxestións á actividade Invitamos a considerar a arte polo gusto de pararnos e decir: Mira qué obra de arte máis bonita!

A continuación, invitámolos a descubrir os animais que hai na pintura. Cantos ves?

Deixamos uns minutos para que os busquen e aproveitamos para recordar o que Veny nos ensinou ao comezo da unidade sobre a importancia das pequenas cousas e as que non se ven tan doadamente.

Lemos o texto en voz alta – Deus créanos e regálanos o xardín do Edén. Faino porque nos quere moito e quere que sexamos felices. No xardín do Edén hai todo o que necesitamos para ser felices, polo que as persoas temos que coidalo e respectalo.

30

– Moitos artistas representaron o xardín do Edén nos seus obras: uns con animais e plantas, outros con Adán e Eva, outros co mar ou coas estrellas; cada cal reflectiuno segundo se o imaxinou.

– Agora tócalle ao alumnado sacar o artista que ten dentro e crear o seu propio xardín do Edén. Propoñemos que imaxinen o mundo como Deus o creou e que o plasmen nun papel, utilizando a técnica que prefieran: debuxo, colaxe...

– Unha vez realizado, explicarán o que fixeron ao resto da clase. Poderían decir o que máis lles gusta do traballo dos demás, poñendo así o valor de toda a clase por igual.

– Unirán os traballos para formar o xardín do Edén da nosa clase.

Recursos complementarios U1

Que arte tes!

1

©Céèr:;eNOå *+ø »t:;eHI¤ *+c^_a89d45r89ø ÃsÑÖo@Ab>?r:;Þ *+ø Õxxya45r89d45í45> *+d89ø Exyd:;éHI> »n45u45n67h89å *+c^_a45r45t89o@Al45i45n89å. PxyoBCd:;eTUs *+d:;eJKb>?u45xxya45® *+o>?¤ Δf`aa89cPQeHI® »u45n67h89å *+c^_o@Al89a45xvwÞ *+d:;Þ »p67l89a45n45t89a<=s, Δffgl89o>?r:;eTUs ÀÞ *+a45n45i45m89a45i<=s.

2

Upqn67h89å »vDEeHIz »r:;eHIm89a45t89a89d89å *+å »t45ú89å *+o@Ab>?r89å, *+c^_oBCå *+a45xVWu89d89å *+d45u45> *+a89d45u67l45t89ø Δf`aa45Δ *+c^_a45t45r89ø *+o>?r45i67fjki89chii89o23s, »u45> ÀeHI> *+c^_a89d89å ÀeTUsÑÖqrsu45i45n89å *+d89å *+c^_a45r45t89o@Al45i45n89å.

3

Pxya<=sÑÖå »u45n67h89å *+c^_o>?r89d89å »p89o>?® *+c^_a89d89å *+o>?r45i67fjki89chii89ø ÀÞ »ú45n:;eNOø »p89o>?® *+c^_a89d89å Δl89a89d89ø *+a89ø *+c^_a89d45r89ø *+d89o>?u45t45r89ø *+a45r45t45i<=s~òt89å *+d89å »t45ú89å *+cdel89a<=sÇÉÞ.

4

C\]a45n89d89ø ÀeTUs~òt:;eNOa45> »t89oBCd89o23s »u45n45i89d89o23s, Δh89a67bDEeHIr89¥ »u45> Õxxya45r89d45í45> *+d89ø Exyd:;éHI> ÀeHI> *+cdel89a<=sÇÉÞ.

Axuda en anayaeducacion.es

Vídeo sobre a beleza e a grandeza da natureza, que se pode apreciar nos pequenos detalles e nas grandes paisaxes: https:// youtu.be/9QNUXxuwt1Y Importante para aprender a contemplar e gozar da natureza.

dezasete 17

Actividades complementarias

Abrimos un debate sobre o coidado dos animais e as plantas:

Ahora, que xa sabemos como é o Xardín do Edén, xurdiu outro problema.

Gústache coidar as plantas? Cómo o haces? Plantaches algunha vez unha semente?

Deus regalounos O xardín do Edén e, ao envialo, descolocouse.

Elaboramos máscaras de animais e plantas con material reciclado: pratos de cartón ou de plástico.

Organizaremos a clase por parellas e entregaremos un quebracabezas a cada unha de ellas para que o ordenen.

(Dispoñible en recursos).

Equipos dispoñibles na web.

Ao terminarlo, abriremos un diálogo sobre a imaxe resultante.

31

Recursos Recursos dixitais Actividade interactiva. ídeo de animación dos apuntamentos V de Veny. Cóntocho nun momento.

5

A Creación

Fichas de avaliación e de atención á diversidade.

A Creación Deus créanos, ámanos e regálanos a natureza para que non nos falte de nada. Só nos pide que a coidemos e que sexamos moi felices nela.

Somos felices cando amamos e coidamos la natureza e ás persoas.

Os apuntamentos de Veny

DnoeHIu<=s *+chir:;eNOå *+å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå, ÃsÑÖo>?> Δf|}eJKl45i45z *+c^_o>?> »t89a45n45t89å ΔbDEeJKl:;eHIzxyå!

Vxyo>?¤ *+c^_o>?i89d89a67l89å ÃsÇÉeHI> »p45r:;eNOgjku45i45zxyå.

Gpqr89a45zxya<=s, DnoeHIu<=s, »p89o@Al89å »t45ú89å *+gjkr89a45n89d:;eHIzxyå.

Expresamos a nosa felicidade dando grazas a Deus.

Organizo os meus apuntamentos Nñóa45t45u45r:;eHIzxyå

FvweJKl45i89chii89d89a89d:;Þ DnoeHIu<=s *+chir:;eNOå *+å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå »p89a45r89å *+qrsu:;Þ »v>?i45vBCa45m89o23s Δf|}eJKl45i89cPQeTUs »n:;eJKl89å.

© VVWi89d89å

A »n89a45t45u45r:;eHIzxyå *+o@Afjkr:;éNOcPQeHIn89o23s »t89oBCd89ø *+ø *+qrsu:;Þ »n:;eNOcPQeTUs~òi45t89a45m89o23s »p89a45r89å »v>?i45v>?i45®. C\]ó>?i89d89a89å!

®DnoeHIu<=s »r:;eNOg`aá67l89a45n89o23s *+å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå Gpqr89a45zxya<=s

© RvweNOg`aa67l89ø

¬®Gpqr89a45zxya<=s, DnoeHIu<=s, »p89o@Al89ø »r:;eNOg`aa67l89ø *+d89å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå.

18 dezaoito

Suxestións a las actividades Veny ten elaborado os seus apuntamentos para recordar todo o que aprendeu nesta unidade.

A Creación Xuntos lemos en voz alta a poesía de Veny, que nos recorda que: a) Deus crea a natureza. b) Fainos felices. d)Debemos coidala. e) Debemos dar grazas a Deus por este regalo.

Preguntaremos que aprendeu cada un nesta unidade e escribímolo no encerado para completar os apuntamentos de Veny.

Organizo os meus apuntamentos O esquema axúdanos a facer un repaso. Xuntos leremos cada parte e comentaremos que significan para nós as palabras clave: felicidade, natureza, vida, grazas e regalo.

• Compártelo?

32

• Como coidas a natureza?

Abriremos un debate sobre a importancia de coidar os regalos que nos dan e de amarnos uns a otros. Para iso, responderemos ás preguntas: Cal é o mellor regalo que che fixeron? Gozáchelo?

Cóntame o que aprendiches De xeito individual realizamos a actividade 1.

A actividade número 2 pódese realizar de xeito individual e despois poñer los resultados en común. O docente vai lendo en voz alta e vaise respondiendo segundo a necesidade de cada aula.

Rematamos a avaliación entregando ao alumnado unha cartolina en forma de círculo e preguntámoslles como se sentiron nesta unidade. Se se sentiron ben debuxarán na cartolina unha cariña sorrinte, e se se sentiron mal, unha cariña triste.

Recursos complementarios U1

Levarán á casa a cariña e explicaranllo á familia.

Cóntame o que aprendiches 1

Podemos pedirlles que, polo reverso da cara que forma parte da actividade 2, debuxen ou escriban o que máis lles gustou de todo o que aprenderon.

LvwÞ ÀÞ *+c^_o@Al89o>?r:;eNOå.

AVWm89a45m89o23s ÀÞ *+c^_o>?i89d89a45m89o23s *+ø »r:;eNOg`aa67l89ø *+d:;Þ DnoeHIu<=s.

2

LvwÞ ÀÞ Ãs~òi45n89a67l89å *+chiu45n67h89å ✗.

Resposta libre.

O *+qrsu:;Þ *+a45p45r:;eHIn89d45í45> »n:;eTUs~òt89å »u45n45i89d89a89d:;Þ ÃsÇÉeHIr45v>?i45r89a45m:;Þ »p89a45r89å:

AVWp45r:;eNOchii89a45® *+å »n89a45t45u45r:;eHIzxyå. ®Slma67bDEeHI® *+d89a45® *+a<=s *+gjkr89a45zxya<=s.

C\]o>?i89d89a45® *+d89a<=s »p67l89a45n45t89a<=s ÀÞ *+d89o23s *+a45n45i45m89a45i<=s.

RvweNOchii89cdel89a45®.

©AVWxVWu89d89a45® »n89å *+c^_a<=sÑÖå.

dezanove 19

Actividades complementarias Xuntos responderemos á pregunta: Cómo podemos coidar aos demais?

Elaboraremos un cartel colaborador no que poña «A Creación»., Decorarémolo e colgarémolo en clase. Despois, recortaremos unha cadea de figuras de papel, estenderase, e todo o alumnado, de xeito individual, pintarase nun deles, representando o regalo de Deus que somos unhas persoas para outras, para despois colocalo na aula debaixo do cartel, coa idea de que todas as persoas somos parte da Creación.

33

© GRUPO ANAYA, S.A., 2022 - C/ Juan Ignacio Luca de Tena, 15 - 28027 Madrid.

Reservados todos os dereitos. O contido desta obra está protexido pola Lei, que establece penas de prisión e/ou multas, amais das correspondentes indemnizacións por perdas e danos, para quen reproduza, plaxie, distribúa ou comunique publicamente, en todo ou en parte, unha obra literaria, artística ou científica, ou a súa transformación, interpretación ou execución artística fixada en calquera tipo de soporte ou comunicada a través de calquera medio, sen a preceptiva autorización.