Page 1

Onafhankelijk magazine van de Vrije Universiteit

jaargang 65 #16 18 april 2018

Influencer Marlou Winkler draagt dezelfde witte fake fur als alle Amsterdamse meisjes P10_Wetenschappers leren zichzelf te verkopen P23_‘De muizen twee keer verhuizen is een ramp’ P25_‘Zijn er genoeg docenten om studenten te begeleiden?’


advertenties

HOE VER KIJK JIJ? Bijdragen aan een betere wereld, door onderscheidend onderwijs en grensverleggend onderzoek. Dat is de ambitie van de Vrije Universiteit Amsterdam. Persoonlijke vorming en maatschappelijke betrokkenheid staan hierbij centraal. Vanuit verschillende disciplines en achtergronden werken wij samen aan innovaties en nieuwe inzichten op het hele wetenschappelijke spectrum.

Aan de VU studeren 23.000 studenten en werken 4.500 medewerkers. De uitstekend bereikbare VU-campus ligt in het hart van de Amsterdamse Zuidas.

Ben jij een medewerker van de VU? Kijk dan voor een overzicht van alle interne vacatures op:

Ben jij geen medewerker van de VU maar wel geĂŻnteresseerd om bij de VU te werken? Kijk dan op:

WWW.VU.NL/VUNET/VACATURES

WWW.WERKENBIJDEVU.NL


Jaargang 65 #16 cover

Marlou Winkler heeft 19.000 volgers 16 Jeroen ten Doeschate helpt internationale studenten

6

Demonstrator Lab 10 Nieuwe minor peace & conflict 20 Knelpunten studentondersteuning 25

Opinie

Integriteit openbaar bestuur 8 Prep-pil overschat

22

Verhuizing proefdieren

23

Column

Siema Ramdas Sanne Pieters

9 32

En verder Online nieuws

4

Onderzoeksnieuws

14

Colofon

19

Studentenraad

24

So you think you can teach

27

Ondernemingsraad

28

Cabaret en restaurant

30

Uilensteders

31

Pieters & Drachman

32

Coverfoto Martijn Gijsbertsen Het volgende nummer verschijnt op 9 mei 2018. klimaatneutraal natureOffice.com | NL-001-742287

gedrukt

ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

I Plasticity Video performance over ‘brain and mind’ als onderzoeksmateriaal van student Irma van Doornmalen in het verlaten laboratorium M513.

W&N-gebouw_9 april 2018, 13.00 Foto peter gerritsen

3


advalvas.vu.nl Voor al het laatste nieuws

Informatici winnen strijd tegen kantoortuin

Mailactie voor hogere toelage Nog altijd zijn er grote verschillen tussen gemeenten in de steun voor gehandicapte studenten. In Heerlen krijgen ze 31 euro per maand, terwijl dat bedrag in Zwolle tien keer zo hoog is: 310 euro.

Gezien de enorme werkdruk in het hoger onderwijs wil minister Van Engelshoven best praten over lichtere kwaliteitsbewaking voor universiteiten en hogescholen.

‘Jongeren zijn niet lui’ Studentenorganisatie ISO is fel tegenstander van een maatschappelijke diensttijd voor jongeren: “Jongeren zien het plan helemaal niet zitten, maar het kabinet lijkt hier doof voor.”

{meer nieuws online}

Seniorenregeling komt terug in cao Promovendi geliefd bij bedrijfsleven Inspectie hekelt ongelijkheid ‘Beloofde verbetering moet wel komen’ Actieplan tegen studentenstress ‘We hebben ongelooflijke haast’ 4

D

Team V Architectuur

Lichtere kwaliteitskeuring

Volgens de planning verhuizen de informatici in de tweede helft van 2019 naar het duurzame NU-gebouw e strijd van de informatici tegen kantoortuinen in het Nieuwe Universiteitsgebouw lijkt te zijn gewonnen. “Alle muren die in ons compromisvoorstel stonden, staan op één na in het nieuwe floorplan”, zegt Anton Feenstra, docent en lid van de onderdeelcommissie van Bètawetenschap-

pen. “Tot nu toe spreek ik veel tevreden mensen.” Een half jaar geleden was er nog veel frustratie onder de informatici over de starre houding van de Facilitaire Campus Organisatie (FCO) omtrent de inrichting van het NU-gebouw. Maar inmiddels ligt het nieuwe floorplan mét muren ter akkoord bij het college van bestuur. Feenstra: “In het oorspronkelijke ontwerp was

maar veertig procent van de werkplekken geplaatst in een kamer met een deur. Nu is dat zestig procent en dat zijn kamers van maximaal drie personen. Dat is misschien minder dan we eigenlijk wilden, maar beter dan waar we rekening mee hadden gehouden.” (MK)

Meer hierover op advalvas. vu.nl>nieuws>12 april.

Thema werkdruk niet goed opgepakt “Er gebeurt teleurstellend weinig met de werkdrukmatrix”, zegt Houkje Vlietstra, lid van het lokaal overleg van de vakbonden tijdens de FNV-VU-lunchbijeenkomst van 12 april.

I

n eerste instantie pakte de VU de cao-afspraak om iets aan de werkdruk te doen voortvarend op. Eind vorig jaar maakte de universiteit samen met de vakbonden een werkdrukmatrix. Daarin staat per oorzaak van te hoge werkdruk beschreven hoe die aangepakt kan worden. Denk aan onrealistische taakstellingen, gebrek aan betrokkenheid van de leiding of baanonzekerheid. “Voor zover we nu weten zijn alleen

enkele bèta-afdelingen er echt mee aan de slag gegaan. Ze hebben hun eigen punten aan de matrix toegevoegd, wat ook de bedoeling was. Bij IT is enthousiast een werkgroep werkdruk ingesteld, maar daarvan is nog niet veel vernomen. En bij de UBVU is onder andere afgesproken dat ze geen mails meer mogen sturen in de avonden. Zelfs bij HRM zijn er alleen nog maar afspraken gemaakt om ermee aan de slag te gáán”, zegt Vlietstra.

Ze spoort medewerkers aan om het onderwerp zelf op de agenda te zetten. “Het is niet alleen een verplichting voor de universiteit, we moeten het ook zelf doen.” De onderdeelcommissie van IT laat weten dat ze de matrix heeft voorgelegd aan de medewerkers en de bevindingen momenteel verwerkt in een rapport. (MK)

Meer hierover op advalvas. vu.nl>nieuws>13 april. nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


advalvas.vu.nl

Kort geding tegen Verrekijker

Z

e rekenden er al op bij De Verrekijker, maar de VU gaat inderdaad proberen het collectief via een kort geding uit de ruimte te krijgen die het bezet houdt. ‘De VU betreurt het deze stap te moeten nemen, maar ziet zich hiertoe genoodzaakt voor een goede afwikkeling’, aldus de VU in een persbericht. De Verrekijker laat zich eveneens bijstaan door een advocaat, die erop lijkt aan te sturen dat het krakers betreft, maar daar kan volgens hoogleraar staats- en bestuursrecht Jon Schilder geen sprake van zijn, zei hij onlangs in Advalvas.

Nog niet juichen Volgens de cijfers zit Nederland in de lift, maar de beurskoersen dalen. Zijn dit de eerste alarmsignalen, vraagt hoogleraar riskmanagement Theo Kocken zich af. Lees zijn opiniestuk op advalvas.vu.nl>opinie

Doe een stage Stagelopen. Het kan het hoogtepunt zijn van je studie, maar ook het grootste struikelblok. Advalvas geeft je de belangrijkste tip om van je stage een succes te maken op advalvas. vu.nl>tips&trucs

facebook.com/ advalvas Reportages, bijeenkomsten, borrels, lezingen & meer ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

De meningen op de VU-campus zijn verdeeld. Docent en ondernemingsraadslid Dimitris Pavlopoulos meent dat de VU met het verbieden van De Verrekijker een einde heeft gemaakt aan het democratiseringsproces op de campus. Medewerkers van het laserlaboratorium, dat zich pal boven De Verrekijker bevindt, zien de verrekijkers liefst gisteren vertrekken. De bijeenkomst met de Palestijnse Asmea Odeh, de aanleiding voor de huidige affaire, heeft bij een aantal studenten en medewerkers kwaad bloed gezet. Zij vinden het terecht dat De Verrekijker moet sluiten. (PB)

Volg het nieuws over De Verrekijker op advalvas.vu.nl.

Hackgevaar

210 actieve VU-accounts staan op de internationale leklijsten volgens gotcha.

D

at betekent dat de mailadressen en wachtwoorden ooit ergens op een site zijn gekraakt. De IT-afdeling heeft iedereen een mail gestuurd om zijn of haar wachtwoorden aan te passen. Op de site gotcha.pw kun je je mailadres intikken om te zien of je ergens bent gehackt. (MK)

Meer hierover op advalvas.vu.nl>nieuws>6 april.

@advalvas_vu Een selectie uit de opvallendste (re)tweets van de afgelopen dagen

@AngelaRoothaan 16-4_Sometimes I think, as a species, we should grow over this idea called ‘marriage’.. Dit naar aanleiding van een programma op BBC Africa over wat de juiste leeftijd voor vrouwen is om te trouwen. @JelleJolles 12-4_Het thema van mijn oratie op 15 juni is ‘De lerende persoon in zijn context’. Vanuit wetenschappelijke inzichten over ‘Leren, brein en ontplooiing’ kom ik tot zeven aanbevelingen voor onderwijs en opvoeding; LEREN 2.0. De oratie is vrij toegankelijk. Info: http://www.neuropsyacademie.nl/publiekslezing-jelle-jollesleren-brein-en-ontplooiing-15-juni-2018/ … @SItheorist 12-4_Chinese promovendi in Nederland: ‘groot en onzichtbaar’ De Vrije Universiteit herkent zich hierin niet. Jammer dat de onderzoekster ons niet bezocht heeft https://nos.nl/l/2226955 via @nosop3 @SItheorist is Peter Peverelli die voor de VU de betrekkingen met China vormgeeft. @Folia 12-4_Albert Feilzer, decaan van de #UvA-#VU-tandheelkundefaculteit Acta stopt volgend jaar juni. De zoektocht naar zijn opvolger is nu al gestart. ‘Toen ik in 2009 werd benoemd had men anderhalf jaar gezocht.’ Zou dat nou zo’n hondenbaan zijn of zijn ze bij Acta gewoon te kritisch? @van_elies 12-4_Has collective security framework of UN Charter become irrelevant? Hardly any mention of int’l law re bombing #Syria @BerndAndeweg 10-4_Sensatiepers gaat te kort door de bocht, wetenschapper wiens bericht uit verband werd gerukt opgepakt. Het moet niet gekker worden. Indonesische geoloog stelde dat er kans is op een tsunami van meer dan 50 meter hoog, wat door de Indonesische media werd opgepikt als: er komt binnenkort een tsunami van meer dan 50 meter. De wetenschapper is ondervraagd door de politie. 5


6

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


student in actie

‘Ik miste hier de internationale sfeer’ Jeroen ten Doeschate organiseert activiteiten voor internationale studenten aan de VU. ‘Ze moeten meer met elkaar in contact komen, zodat ze de tijd van hun leven krijgen.’ DOOR LILIAN ROOS FOTO PETER VALCKX

L

angs een tulpenboer, kaas en klompen, een tocht over de Wallen, de Heinekenbrouwerij. Geven die activiteiten geen stereotiep beeld van Nederland? “Zo lijkt het misschien als je het lijstje met activiteiten van ESN VU Amsterdam bekijkt. Maar het zijn allemaal uitstapjes die buitenlandse studenten sowieso een keertje willen maken. Dan is het leuker als ze dat met elkaar doen. Zo leren ze elkaar beter kennen en hebben ze een gezellige tijd met elkaar. Daarnaast geef ik ook Nederlandse les, zijn er Nederlandse filmavonden, vieren we koningsdag en zijn er allerlei andere activiteiten waardoor internationale studenten ook echt iets over Nederland leren. De bootfeesten zijn altijd uitverkocht. Bij Centraal Station stappen zo’n 600 studenten op, het is een varende club.” Waarom zet jij je in voor internationale studenten? “Op mijn tiende verhuisde ik met mijn moeder en oudere broer naar Nieuw-Zeeland. We woonden er twee jaar. Op mijn veertiende vertrok-

ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

ken we voor twee jaar naar Curaçao. Ik reis nog steeds graag, zo ben ik net twee weken in Colombia geweest. Wonen in andere landen maakt je opener naar mensen. Ik oordeel niet snel. Ook leer je omgaan met tegenslag.” Ja, want het was vast pittig als tienjarig jongetje in een heel ander land. “Het was een schok. Ik kon totaal geen Engels, alleen de woorden yes en no. Maar ik had gelukkig een Zuid-Afrikaanse leraar met wie ik kon praten. Na zo’n vijf maanden was er een omslagpunt: ik sprak vloeiend Engels. Alsof al het Engels dat ik op tv had gezien en in de klas had gehoord, ineens op zijn plek viel. Wennen is lastig, niet alleen vanwege de taal maar ook door de andere gewoonten. Uiteindelijk ben ik me er echt thuis gaan voelen. Ook op Curaçao: het lekkere eten, de positieve levenshouding en het leven bij de dag. Ik gun anderen ook een positieve buitenlandervaring. Dat is mijn drive. Je kunt er veel uithalen, maar dan moet je wel volop het land verkennen en in contact komen met de mensen.” Komen internationale studenten dan onvoldoende in contact met Nederlandse? “Ja, dat valt me echt op aan de VU. Toen ik hier begon met studeren miste ik de internationale sfeer. Ik heb

ESN VU Amsterdam Erasmus Student Network (ESN) is een vereniging voor internationale studenten, wereldwijd actief in meer dan veertig landen. Het doel is om internationale studenten mogelijkheden te bieden om de cultuur van een ander land beter te begrijpen. ESN VU Amsterdam organiseert wekelijks zo’n vijf activiteiten, zodat internationale studenten bijna wel dagelijks iets leuks met elkaar kunnen ondernemen.

Jeroen ten Doeschate 21 jaar Derdejaars bestuurs- en organisatiewetenschappen 2017-heden Social events manager, ESN VU Amsterdam 2015-heden Bachelor bestuurs- en organisatiewetenschappen, VU 2015-2017 Buddy voor internationale studenten, VU juni-juli 2016 Engelse les geven aan jongeren, Panama City februari-mei 2015 Activiteiten voor kansarme kinderen, Dominicaanse Republiek

toen twee jaar meegedaan aan het buddyproject van de VU, waarbij je internationale studenten begeleidt. Toen ontdekte ik de vereniging ESN VU Amsterdam. Afgelopen jaar ging ik in het bestuur. Het is zo fijn om contacten te hebben met mensen uit allerlei landen. Helaas bereiken we vooral de uitwisselingsstudenten. Die vangen we op Schiphol op en we begeleiden hen bij alles wat ze moeten regelen. Zij weten dus gelijk bij aankomst van ons bestaan af. Daarnaast is er een grote onzichtbare groep internationale studenten die op eigen houtje hier komt studeren. Zij weten vaak niet van onze vereniging af. Zij volgen een studie in het Engels en hangen in hun eigen kringetje rond. Er is nergens een ontmoetingsplek.”

De VU zou zoiets moeten regelen? “Ja, de VU wil steeds meer internationale studenten aantrekken. Maar er is nergens een plek waar zij elkaar kunnen ontmoeten. Ik wil dat zij een positieve ervaring opdoen in Nederland en aan de VU. Daarom heb ik me verkiesbaar gesteld voor de universitaire studentenraad voor de UniversiteitsPartij. Van 16 tot en met 19 april kunnen studenten stemmen. Het komende studiejaar wil ik me inzetten om al die studenten uit andere landen de tijd van hun leven te bezorgen. Nederlandse studenten en internationale studenten kunnen veel van elkaar leren als ze meer met elkaar in contact komen.”

Ben of ken jij ook een student, medewerker of promovendus die zich inzet voor de maatschappij? Mail naar redactie.advalvas@vu.nl.

7


Integriteit van bestuur moeten we serieus nemen We reageren scherp op incidenten van politici die over de schreef gaan, maar structurele aandacht voor integriteit ontbreekt. Door Leo Huberts Illustratie Bas van der Schot

H

oe zit het met de aandacht voor integriteit in ons openbaar bestuur? In 2017 kwamen in Nederland 39 politici in opspraak, blijkt uit onze politieke integriteitsindex, de meeste van hen lokale bestuurders. Met recentelijk nogal wat affaires ook onder (kandidaat-) gemeenteraadsleden. Het thema is dan even prominent aanwezig, maar de aandacht ebt weg, zonder serieus vervolg wat betreft het beleid om integriteit te bevorderen en schendingen tegen te gaan. Beetje simpel wellicht, maar hoe vaak komen de woorden ‘integer, integriteit en goed besturen’ voor in verkiezingsprogramma’s en coalitieakkoorden? De laatste landelijke verkiezingen: 0x bij VVD, 2x bij CDA, 6x bij D66 en 2x bij ChristenUnie (samen in Rutte-III), het beeld bij andere partijen stemt niet vrolijker (Groen Links 0, PvdA 0). Lokaal is het beeld niet veel anders (Amsterdam: GL 0, D66 4, VVD 1, PvdA 0, SP 0). In de 71 pagina’s van het regeerakkoord van RutteIII komt het woord integriteit slechts één keer voor, en dan gaat het over het bestuur in de Nederlandse Cariben. Kortom, elk incident leidt tot veel publiciteit, soms ferme reacties en veel mooie woorden, met vaak ook ingrijpende gevolgen voor de politici die over de schreef gingen, maar structureel is die aandacht er niet. De vraag hoe we de schending hadden kunnen voorkomen, komt veel minder aan de orde.

8

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


opinie

wisselcolumn

Breda

Die blinde vlek is opmerkelijk, ook vanuit de veronderstelling dat het waarmaken van de vele plannen afhankelijk is van het vertrouwen in ons bestuur en dat begint met politici die integer en in het publieke belang handelen. Daarom moet integriteit serieus op de agenda komen. Daarvoor moet ons systeem, dat de integriteit van ons bestuur dient te bevorderen, naar behoren werken. Het gebrek aan structurele aandacht voor integriteit heeft zijn uitwerking binnen kwetsbare overheidsorganisaties, zoals de politie en de douane. Ze worden geconfronteerd met nieuwe typen integriteitsschendingen en zijn erg zoekend naar hoe ze daarmee om moeten gaan. Ten slotte ontbreekt het ons ook nog steeds aan een goed systeem om klokkenluiders te beschermen, met als symbool Fred Spijkers die vanaf 1984 (!) slachtoffer is van zijn inzet, met ondertussen een onbeholpen zoektocht vanuit ons bestuur, inclusief de vorige minister, om tot reële oplossingen te komen. Het vorige kabinet bracht ons een ‘Huis voor Klokkenluiders’, maar ondertussen fiks bezuinigend op de eerder beschikbare inzet voor het integriteitsbeleid. Het Huis functioneert niet, een interim-manager moet proberen een herstart te bewerkstellingen, crisis alom. De nieuwe minister van Binnenlandse Zaken zou aanjager moeten zijn in het bevorderen van de integriteit en kwaliteit van ons bestuur. Kajsa Ollongren zou de nieuwe Ien Dales moeten willen zijn, de minister die alom werd geprezen voor het agenderen van integriteit en corruptie in de jaren negentig. Ollongrens recente Ien Dales-lezing was op dat punt niet erg overtuigend: geen woord over integriteit. Maar wie weet: erna toonde Ollongren daadkracht met betrekking tot het lokale bestuur, onder meer over het screenen van wethouders. Hoop doet leven.

Reageren? Mail naar redactie.advalvas@vu.nl. ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

foto Yvonne Compier

Leo Huberts is hoogleraar bestuurskunde.

I

Siema Ramdas docent Learn! Academy

als ik het gevoel krijg dat mijn aanwezigk hoor haar nog voordat ik haar zie. heid hier wordt bevraagd. Breda klinkt “Ik heb een nieuwe fiets!” roept ze. vertrouwd. En gezellig. Het meisje Niet tegen mij, maar tegen een grijwiebelt op en neer. “Breda”, herhaalt ze. ze mevrouw met een hondje. “Mooi Met de klemtoon op de a. hoor”, reageert de mevrouw. “Hij “Waarom vraag je me dat eigenlijk?” is mooi roze.” Het meisje fietst het vraag ik. Mijn stem klinkt een tikje schel. pleintje over, naar het bankje waar Ik heb meteen spijt en forceer een glimik zit. Ze stapt af. “Hallo”, zegt ze. “Ben lach. Ze knippert een paar keer met haar jij Nederlands?” Ze frunnikt aan de haarogen. “Ik was bang dat je buitenlands band die haar lange blonde haar uit haar was”, zegt ze. ronde gezichtje houdt. Ik We horen een auto aankozucht. Ik had liever een men. Ter hoogte van het vraag beantwoord over ‘Ben jij bankje vermindert de haar fiets. “Ja”, zeg ik, “ik Nederlands?’ bestuurder wat vaart. Het ben hier geboren.” Ze blijft raampje gaat open. Er me aandachtig aankijleunt een mevrouw uit ken. Ze fronst een beetje, met hoogblond haar. Ze alsof ze deze informatie heeft een sigaret in haar probeert te plaatsen. “In hand. Haar andere hand Breda”, voeg ik toe. Niet rust op het stuur. “Kijk je omdat ik denk dat ze weet uit op die fiets”, schreeuwt waar Breda ligt. Maar ze over het pleintje. “Straks ga je nog op omdat het inmiddels mijn standaard je bek.” De auto scheurt weg. Het meisje antwoord is op deze vraag. springt wat onhandig op de roze fiets. Het meisje geeft geen blijk van herkenHaar voeten komen net bij de pedalen. ning. Breda is ook wel een eind uit de “Dag!” roept ze terwijl ze wegfietst. “Dag”, buurt. En ik heb er eigenlijk maar de zeg ik terug. Maar ze hoort me niet meer. eerste drie maanden van mijn leven doorgebracht. Toch is het mijn schild. Het slakkenhuis waarin ik soms kruip Reageren? Mail naar redactie.advalvas@vu.nl.

9


Ondernemen

In het Demonstrator Lab zetten wetenschappers en studenten hun eerste onwennige stappen naar de markt.

Bij de foto: Het project Climecs (nu nog geen bedrijf) onderwerpt een compleet ecosysteem van planten, bacteriën, schimmels en insecten aan verschillende weersomstandigheden (neerslag, temperatuur, grondwaterstand) om zo de gevolgen van klimaatverandering te onderzoeken. 10

‘Jezelf verkopen is raar voor wetenschappers’ 70-jarige optometrist Alles leuk en aardig. Maar wat is eigenlijk DOOR Floor Bal het verschil met de Amsterdam Venture FOTO Peter Gerritsen Studio’s, waar ook beginnende bedrijfjes van studenten en wetenschappers terechtkunnen? et zijn dezelfde werkban“Wij zitten daar nog een stap voor”, ken, het is dezelfde appavertelt Ianuzzi. “Soms komen mensen ratuur en de omgeving met een halfbakken plan naar me toe. Ze heeft hetzelfde oninspihebben dan geen idee hoe ze het moeten rerende kleurenschema uitvoeren. Ik geef ze huiswerk om het in beige en grijs. En toch verder uit te werken en denk mee. Soms heeft het Demonstrator wordt het niets. En soms mogen ze hier Lab iets wat alle andere laboratoria in beginnen.” het W&N-gebouw niet hebben: een flinke De projecten die bij het Demonstrator dosis ondernemerschap. Lab aansluiten, maken gebruik van de “Wetenschappers zijn geen ondernemers. ruimte en faciliteiten van het lab en de Ze zijn vaak risicomijdend. Ze zien alleen daarnaast gelegen computerruimte. In de nadelen en de kosten van hun plansommige gevallen wordt er speciale appanen. We wilden de drempel voor studenratuur aangeschaft waarmee het bedrijf ten en wetenschappers verlagen om een onderzoek kan doen. bedrijf te beginnen”, zegt “Soms investeren we een Davide Iannuzzi. Dat paar honderd euro, soms was niet zomaar. Hoewel ‘Wetenschappers loopt het op tot tienduiIannuzzi hoogleraar expezijn geen zend euro.” Alle appararimentele fysica is, deed ondernemers. tuur blijft in bezit van het hij een paar jaar geleden Ze zijn vaak lab. Ook worden de ondereen MBA en richtte hij risicomijdend’ nemers geholpen bij het het bedrijf Optics 11 op. aanvragen van beurzen. Iannuzzi was als eerste De bedrijven in het lab wetenschapper met een zijn heel verschillend. Zo eigen bedrijf op zijn afdeis er iemand die 3D-brilling een aanspreekpunt len ontwerpt waarmee voor andere wetenschapscholieren moleculen kunnen zien. Een pers die dezelfde stap wilden maken. docent doet onderzoek naar een manier Zo ontstond zijn plan voor het Demonom de glucosespiegel bij diabetespatiënstrator Lab, dat in het najaar opende. ten gemakkelijker te meten. En via een Het is een plek geworden waar wetenondernemende student kwam er ook een schappers hun ideeën kunnen uitvoeren zonder dat ze de daarbij behorende lasten 70-jarige optometrist binnen die nu een bril ontwikkelt waarmee de droogte van dragen. Zodat zij niet tegen dezelfde ogen gemakkelijk gemeten kan worden. hindernissen oplopen waar Iannuzzi tegenaanliep toen hij zijn eigen bedrijf Masterplan voor tien jaar begon. En het werkt. Op dit moment zijn Zodra een bedrijf groot genoeg is om er twintig projecten en er melden zich officieel een bv te worden, moeten de geregeld nieuwe bedrijfjes.

H

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


Bètabedrijven

ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

11


advertentie

WEAPON OF MASS DESTRUCTION

This toy gun might kill more people than a real gun. Simply because it’s made of plastic. It will end up as waste in our oceans. Where it degrades in small particles and ends up in our food chain. This way poison enters our body on a daily basis. We must reduce now or suffer later.


Ondernemen

Ondernemerslab voor VU, UvA en HvA > Het Demonstrator Lab is een samenwerking tussen VU, UvA, HvA en de gemeente. Dat betekent dat het niet alleen voor VU-studenten en -wetenschappers is, maar ook voor mensen van de UvA en de HvA. > Het lab maakt met de Amsteram Venture Studio’s deel uit van Innovation Exchange Amsterdam (IXA), het expertisecentrum van de hogeronderwijsinstellingen en de gemeente om wetenschap en bedrijfsleven dichter bij elkaar te brengen.

ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

iemand je gewoon de waarheid vertelt. oprichters het lab verlaten. Zoals Scitodate, het bedrijf van Mehdi Farzanehpour We hebben vooral veel aan Gori Giorgi gehad, zij heeft veel met ons meegedacht. en Jon Ezeiza Alvarez. Toen die twee zich Zonder haar waren we niet gekomen waar bij Iannuzzi meldden, hadden ze een we nu zijn.” plan voor een nieuwsgenerator waarbij wetenschappers automatisch op de hoogOverhemden thuisbezorgd te gehouden worden van alle relevante Niet elk bedrijf krijgt deze volledige artikelen op hun vakgebied. ondersteuning. Het lab is in eerste plaats “In het begin hadden we wel een protobedoeld om bètawetenschappers op weg type maar nog geen businessplan. Nu te helpen. Daarnaast zijn er de gasten: hebben we een masterplan voor de bedrijfjes zonder bèta-achtergrond die de komende tien jaar. We zetten op dit ruimte mogen gebruiken. Zoals Acaboo, moment daar de eerste stappen van”, een streamingplatform voor studieboevertelt Farzanehpour, postdoc bij theoreken. En Hemd, het bedrijf van masterstutische chemie. denten science, business & innovation Via het demonstratorlab kwam hij in Daan Zaat en Job Zaal. Hier kunnen aanraking met mogelijke investeerders. abonnees overhemden huren die wekeDaar liep hij meteen tegen een probleem lijks bij hen thuisbezorgd worden. aan waar veel ondernemende weten“In het begin hadden we vooral een grote schappers last van hebben. “Als je een berg vragen. We hadden een idee, maar investering binnen wil halen, moet je nog geen plan. Door de gesprekken die niet alleen jouw idee, maar ook jezelf we voerden, ontdekten we dat het voor verkopen. Dat is heel raar voor een ons gemakkelijk was om een kleine pilot wetenschapper. Wij hebben geleerd om met tien klanten te beginnen. Die loopt ons op de inhoud van ons onderzoek te nu en daar leren we heel veel van.” richten en bescheiden te blijven. Maar Ook Zaal en Zaat maakten een investeerder ziet dat gebruik van het netwerk als een gebrek aan zelfvervan Ianuzzi. “Voor ons trouwen.” Van zijn mento‘Soms komen was de logistiek van de ren leerde Farzanehpour mensen met een bezorging een groot punt. om na te denken over halfbakken plan Die overhemden moeten hoe hij persoonlijk een naar me toe’ netjes afgeleverd worden, toevoeging aan het bedrijf die kun je niet in een is. “Zodat je vanzelf jouw doos door de brievenbus verhaal met zelfvertrouduwen. Dat moet je vooraf wen vertelt.” goed bespreken met logisVan hen leerde hij ook om tieke aanbieders. We spragrenzen te stellen. “Voor ken met iemand die de een wetenschapper geldt: logistiek voor Nokia doet, hij gaf ons tips hoe moeilijker het probleem, hoe mooier over hoe dat soort gesprekken verlopen de persoonlijke uitdaging. Maar voor een en met wie we hierover verder konden bedrijf werkt dat niet. Als ondernemer praten. Zonder het Demonstrator Lab was moet je een financieel voordeel zien als dat niet mogelijk geweest.” je besluit om ergens veel tijd en energie En al krijgt hun bedrijf geen financiële in te steken.” Vandaar dat Farzanehpour ondersteuning, ze zijn er wel bij gebaat en Ezeiza Alvarez ervoor kozen om de dat ze een werkruimte met andere startrichting van hun bedrijf te veranderen. ups delen. “Iedereen doorloopt hetzelfde “Voor ons eerste plan hadden we een proces. Je moet je bedrijf opzetten, je miljoeneninvestering nodig. We besloten moet je klantsegment valideren. Het is dat we liever klanten wilden binnenhaerg prettig om die ervaringen met elkaar len dan investeerders. Nu onderzoeken te kunnen bespreken.” we voor leveranciers van wetenschapDat geeft ook resultaten. Hemd zal pelijke apparatuur wereldwijd de markt binnenkort een nieuwe pilot met meer en achterhalen we potentiële klanten.” klanten starten. En Scitodate, het bedrijf Begeleiders Paola Gori Giorgi, universivan Mehdi Farzanehpour en Jon Ezeiza teitshoogleraar, en Iannuzzi hielpen bij Alvarez, vertrekt in mei naar de Amsterhet maken van die beslissing. Farzanehdam Venture Studios: “Dan studeren wij pour : “Soms leef je te veel in de bubbel van je eigen idee. Dan is het waardevol als af bij het Demonstrator Lab.”

13


Student Falco van Bakel ontving de Jelgersmaprijs voor beste aardwetenschappelijke bachelorscriptie. De prijs (750 euro) werd op het Nederlands Aardwetenschappelijk Congres in Veldhoven uitgereikt voor zijn scriptie: ‘Klimaatreconstructie van Zuid-Frankrijk gebaseerd op een druipsteen uit Montagne Noire.’ Bas Heijne verzorgt de Abraham Kuyper Lezing in de Westerkerk. Daarmee rondt hij zijn jaar als Vrije Schrijver aan de VU af. Op dinsdag 24 april om 20 uur spreekt Heijne over het thema: ‘Meer vrijheid, gelijkheid en broederschap?’ Hoogleraar cultuurgeschiedenis Inger Leemans werkte mee aan de tentoonstelling Porno op papier, taboe en tolerantie door de eeuwen heen. Te zien t/m 24 juni in Huis van het boek, Museum Meermanno in Den Haag. URC-hoogleraar natuurkunde van levende systemen Erwin Peterman ontving de ERC Advanced Grant. Met deze vijfjarige Europese subsidie van 2,5 miljoen euro gaat Peterman bij de faculteit Bètawetenschappen onderzoeken hoe cellen informatie uit hun omgeving kunnen meten.

14

Niet beter leren door Ritalin

M

edicijnen tegen ADHD (Attention Deficit Hyperactivity Disorder), zoals Ritalin, hebben nauwelijks tot geen invloed op schoolprestaties. Dat blijkt uit een analyse van onderzoek naar deze

medicijnen door VU-psychologen. Wel verbetert het gedrag van kinderen met ADHD door deze geneesmiddelen. Kinderen die lijden aan ADHD zijn vaak onrustig en impulsief en hebben moeite met zich concentreren. Daardoor lopen ze ook achter in schoolprestaties. Een oudertraining of een training van

Kunstmatige pigmenten

H

oe kun je natuurlijke fotosynthese nabootsen met moleculen die door de mens ontworpen zijn? Op die onderzoeksvraag promoveerde Jeroen Rombouts 29 maart bij Exacte Wetenschappen. Het resultaat is een kunstmatig pigment dat hij met behulp van de ontwerpregels voor licht-opvangende moleculen ontwikkelde. Het pigment beschikt over enkele gewenste eigenschap-

pen van de antennemoleculen in natuurlijke fotosynthese. Hiervoor maakte hij ook gebruik van een rekenmethode op basis van kwantumchemische computerberekeningen. Daarmee kon hij voorspellen waar elektrische lading in een molecuul terechtkomt als die licht opgevangen heeft. Zo kun je de rekenmethode gebruiken om geheel nieuwe kunstmatige pigmenten te ontwerpen, of bestaande licht-opvangende moleculen te optimaliseren. (FB)

Zie proefschrift via tinyurl.com/ Jeroenrombouts

Ecomare/ Sytske Dijksen

VIPs

de leerkracht heeft meer effect op de schoolprestaties, constateren de onderzoekers. Het percentage kinderen dat Ritalin of een soortgelijk medicijn kreeg voorgeschreven, groeide sinds 2003 van 1 naar ruim 4 procent. (WV)

Het onderzoek is gepubliceerd in European Child & Adolescent Psychiatry.

Rugklachten verkeerd behandeld

V

eel patiënten met lage rugklachten krijgen verkeerde zorg. Dat blijkt uit internationaal onderzoek van onder anderen VU-hoogleraar doelmatigheidsonderzoek Maurits van Tulder: “Veel behandelingen zijn niet of weinig effectief. Sterker nog, allerlei behandelingen maken het alleen maar erger”, aldus Van Tulder. Afwijkingen die gezien worden op MRIen CT-scans komen net zo vaak voor bij mensen met als zonder lage rugklachten. Ongeveer een kwart van de mensen met chronische lage rugklachten krijgt een morfineachtige pijnstiller voorgeschreven, een verslavend middel met veel bijwerkingen. (PB)

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


onderzoeksnieuws

Zien met je Darmparasieten hersenen en obesitas

W

etenschappers gaan ervan uit dat zoogdieren vooral kunnen zien door de buitenste lagen van de hersenen, de zogeheten hersenschors of cortex. Uit het promotieonderzoek van neuroloog Mehran Ahmadlou blijkt dat veel van de elementaire beeldverwerking echter al gebeurt in dieperliggende hersengebieden die direct met het oog verbonden zijn. In een van deze gebieden vond Ahmadlou een functionele organisatie die eerder alleen bekend was in de hersenschors van grotere zoogdieren, zoals de mens, aap en kat. (PB)

bij kinderen in Mexico

Ahmadlou promoveerde op 3 april.

Boekenwurmen

80 M procent van dan de zevenjarigen die niet goed kunnen lezen, lezen niet elke dag.

S

ommigen pakken zelfs nooit een boek. Dat blijkt uit tweelingonderzoek van de VU. Kinderen die goed kunnen lezen, doen dat vaak elke dag. Lang was onduidelijk hoe de relatie tussen goed kunnen lezen en plezier in lezen lag, maar met een dataset van zesduizend tweelingparen lost dit onderzoek de kip-ofeikwestie eindelijk op: goed lezen leidt tot meer lezen bij kinderen. (WV)

Lees meer hierover via tinyurl.com/Elsjevanbergen ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

exicaanse kinderen met darmparasieten hebben vaak een afwijkend gewicht. Dat blijkt uit het onderzoek waarop Gerardo Zavala Gomez op 5 april bij de faculteit Bètawetenschappen promoveerde. In Mexico komen veel darmparasieten voor. Tegelijkertijd is het percentage kinderen met obesitas wereldwijd het hoogst in Mexico. Zavala Gomez vroeg zich af of er een verband is. Het blijkt inderdaad dat kinderen die geïnfecteerd zijn met de eencellige darmparasiet Entamoeba coli een hoger vetpercentage hebben, meer eten en een hoge body-mass-index hebben. Dat gold niet voor alle besmette kinderen. Schoolkinderen die besmet waren met de rondworm Ascaris lumbricoides hadden juist een lagere body-mass-index en aten minder. (FB)

Oesters juist voordelig voor mosselen Lange tijd werd gedacht dat Japanse oesters in de Waddenzee een bedreiging vormen voor de mosselen aldaar, maar ze zijn juist een stimulans, concludeert promovendus Andreas Waser. “Jonge mosselen kunnen zich vastzetten tussen de oesters op schelpdierbanken. Daar hebben ze meer kans op overleven dan op een bank die alleen uit mosselen bestaat. Dieren die mosselen eten, zoals de scholekster, kunnen de mosselen minder goed bereiken als ze tussen de oesterschelpen zitten. De mossel was rond 1990 bijna verdwenen uit de Waddenzee door overbevissing. Toen de Japanse oester als exoot de Waddenzee binnenkwam, waren veel mensen bang dat die de mossel definitief zou verdrijven, maar dat is niet gebeurd. Het gaat nu juist beter met de mossel dan de afgelopen dertig, veertig jaar. Voor de mosselen blijken gemengde banken een goede leefomgeving. Veel schelpenbanken zijn de afgelopen jaren gemengd geraakt. Wel is het zo dat de mosselen met de oesters moeten concurreren om voedsel en dat oesters heel snel groeien. De mosselen op gemengde banken zijn daardoor minder vlezig. Maar de voordelen van gemengde oester-mosselbanken lijken voorlopig groter te zijn voor mosselen dan de nadelen.” (WV)

Andreas Waser promoveerde op 13 april. Zie proefschrift via tinyurl.com/waddenmosselen.

15


Influencer

16

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


Studenten

Twee uur voor een selfie Haar 19.000 Instagram-volgers kwamen niet vanzelf. Student en social influencer Marlou Winkler besteedt haar halve dag aan het medium. DOOR Floor Bal FOTO’s Martijn Gijsbertsen

D

rie uur per dag. Vier uur per dag. Masterstudent communicatiewetenschap Marlou Winkler (24, @theloukbook) besteedt bijzonder veel tijd aan Instagram. “Ik ben er de hele dag korte momenten mee bezig. Ik like foto’s in de hoop dat mensen mij gaan volgen. En dan heb ik zelf nog geen foto geplaatst.” Dat doet ze zo’n drie tot vier keer per week. “Het hele proces van de foto maken en kiezen kost ongeveer twee uur. Ik gebruik een filter, zodat alle foto’s dezelfde sfeer hebben. Een selfie bewerken doe ik alleen om een vlekje weg te werken, ik doe niets drastisch met Photoshop.”

Hard werken voor volgers Twee jaar geleden begon Winkler haar Instagramaccount. “Ik was altijd al in mode geïnteresseerd, ik heb

ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

zelfs een tijdje overwogen om naar de modeacademie te gaan. Ik vind het leuk om op Instagram door anderen geïnspireerd te worden en anderen te inspireren. Op deze manier ben ik toch met kleding bezig.” Het maken van een foto vereist nogal wat planning. Heeft Marlou kleding opgestuurd gekregen die niet bij het seizoen past, dan maakt ze thuis een foto. “Ik ga liever niet in een jurkje de straat op als het ijskoud is.” Het liefst maakt ze buiten een selfie. Heeft ze die dag afspraken, dan stopt ze onderweg als ze fotogenieke plekken tegenkomt. “De Amsterdamse grachten doen het altijd goed. Dan krijg je veel likes. Helaas woon ik daar niet in de buurt.” Haar stijl omschrijft ze zelf als draagbare kleding voor de girl next door. “Ik denk dat de meeste van mijn volgers zich daar

17


Influencer

beter mee kunnen identificeren dan met iemand ‘Het doet iets met die high fashion draagt. het zelfbeeld van Als het koud is, draag ik jonge meisjes als dezelfde witte fake fur als ze alleen maar alle Amsterdamse meisperfecte modellen jes.” Dat maakt meteen ook dat zien’ dat ze hard moet werken om volgers te krijgen én te houden. “Ik ben een beetje dertien in een dozijn. Dus ik moet mijn best doen om eruit te springen.” Dat maakt Winkler niet uit, op deze manier doet ze ervaring op die ze na haar afstuderen in de praktijk wil brengen.

Gratis kleding en sieraden In het begin was het vooral een hobby, inmiddels hoopt Winkler dat haar Instagram als een soort portfolio zal werken. Ze wil na haar studie aan de slag bij een bedrijf dat professionele campagnes voor social media opzet. “Het lijkt me erg leuk om een strategie voor een bedrijf op social media te bedenken. Je ziet daar meteen de resultaten van.” Het bijhouden van haar Instagram voelt voorlopig niet als straf. Toch wil Winkler geen fulltime social influencer worden. “Het is leuk om het erbij te doen. Maar als je het als werk doet, dan gaat het spontane er wel af. Dat zie ik bij andere accounts, foto’s zijn soms zo in scène gezet. Zo wil ik mijn leven niet leven. Ergens is het gewoon ook oppervlakkig. Al die mensen die me alleen vanwege mijn uiterlijk volgen en mij verder niet kennen. De hele dag alleen met mijn Instagram bezig zijn, zou me geen bevrediging geven.” Voorlopig kan Winkler er sowieso niet van leven. Af en toe krijgt ze betaald om met een product op de foto te gaan. Maar meestal krijgt ze alleen gratis kleding en

18

sieraden opgestuurd. “Als het niet bij me past, dan neem ik het ook niet aan. Ik word soms door een pr-bureau benaderd, ik zit niet actief achter betaalde opdrachten aan. Dat zou nog veel meer tijd kosten. Dus verdien ik er onregelmatig mee. Vandaar dat ik ook gewoon een bijbaantje als receptionist heb.”

Vlekje wegwerken Het leukst vindt Winkler nog dat ze haar werk als social influencer met haar studie kan combineren. “De theorieën over sociale interactie zorgen dat ik bewust met mijn berichten bezig ben. Ik denk erover na wat het met mensen doet als ik af en toe een vlekje retoucheer. Daarom ben ik daar ook terughoudend in. Aan de ene kant snappen de meeste mensen echt wel dat Instagrammers een fijne wereld willen schetsen. Aan de andere kant doet het echt iets met het zelfbeeld van jonge meisjes als ze alleen maar perfecte modellen met perfecte lichamen en perfecte levens zien.” Haar kennis van Instagram kan ze in elk geval gebruiken bij het schrijven van haar masterscriptie. Het plaatsen van een sponsordisclaimer bij een Instagrampost is tegenwoordig verplicht. “Ik ga onderzoeken wat het effect ervan is op de geloofwaardigheid van de post, het merk en de aankoopintentie van de volger. Je ziet toch dat zo’n tag vaak niet bij gesponsorde posts staat. Ik denk omdat volgers dan minder geneigd zijn om het product te kopen. Wat uiteindelijk toch het doel is.”

De allergrootste VU-influencer Van een carrière als die van Negin Mirsaleh kan Marlou Winkler alleen maar dromen. Mirsaleh was net afgestudeerd bij bedrijfswetenschappen aan de VU toen ze in 2012 haar eerste foto op Instagram plaatste (@negin_ mirsalehi). Binnen een jaar had ze 1 miljoen volgers. Inmiddels zijn dat er 4,6 miljoen, heeft ze internationale bekendheid en een goedlopend bedrijf. Naast Instagram is Mirsaleh ook te vinden op haar eigen blog en op Snapchat.

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


advertenties

colofon

Gezocht

gezonde mensen met een gezonde mond (18-55 jaar) Onderzoek naar probiotica in de mond Meer informatie? Meedoen? www.acta.nl/PrOH-ACT

onafhankelijk magazine van de Vrije Universiteit www.advalvas.vu.nl

Redactieadres De Boelelaan 1105 BelleVue, Kamer 1H-43 1081 HV Amsterdam redactie.advalvas@vu.nl Hoofdredacteur Marieke Schilp Redactie Floor Bal, Peter Breedveld, Dirk de Hoog, Marieke Kolkman, Welmoed Visser Eindredactie Win Castermans, Welmoed Visser Secretariaat Anna Jansen (020) 5985630 secretariaat.advalvas@vu.nl Basis Ontwerp Luis Mendo - GOOD Inc.

Vormgeving Rob Bömer - rbbmr.nl Medewerkers Yvonne Compier, Dido Drachman, Peter Gerritsen, Martijn Gijsbertsen, Sanne Pieters, Dick Roodenburg (Griffioen), Lilian Roos, Bas van der Schot, Peter Valckx Copyright HOP-kopij Hoger Onderwijs Persbureau, Amsterdam VU-advertenties zie secretariaat Commerciële advertenties Bureau Van Vliet (023) 5714745 Druk Tuijtel, Hardinxveld-Giessendam

Amino: ‘Ik ben gevlucht uit Somalië. Nu wil ik graag weer studeren.’ Geef om talent en maak deze studie mogelijk! Kijk op www.uaf.nl nr 16 — 18 april 2018 ADVALVAS UAF_Advalas_1/2_pag_205x130mm_liggend.indd

1

19

25-02-16 14:12


Nieuwe minor

Goed nieuws voor studenten die meer willen weten over oorlog, terrorisme en genocide. Volgend studiejaar begint de minor peace and conflict.

Oorlog en vrede in Buitenveldert DOOR PETER BREEDVELD FOTO YVONNE COMPIER

R

uim twintig VU-wetenschappers besloten begin vorig jaar een instituut voor oorlog en vrede op te richten, het Iovis Centre for Peace and Conflict. Het idee was ontstaan uit een enquête onder leden van de VU-Vereniging. Naar het voorbeeld van de Nationale Wetenschapsagenda werd gevraagd welke onderzoeksthema’s de leden belangrijk vonden. Oorlog en vrede was een van de favoriete thema’s, bleek uit de enquête. Het Iovis, zo vermeldt de website van de VU-Vereniging, gaat op multidisciplinair niveau op zoek naar de antwoorden op vier grondvragen: Waarom laten mensen elkaar lijden? Is daar wat aan te doen? Waarom doen ze dat juist niet? Kunnen we daar wat mee? Waarom doen mensen elkaar dat aan, oorlog, en waarom stoppen ze er niet gewoon mee? In een serie lezingen en workshops voor het grote publiek laat Iovis zien hoe complex oorlog is, en hoe ingewikkeld het is om bij een conflict te bemiddelen. Op donderdag 5 april, bijvoorbeeld, liet VU-hoogleraar instituties en identiteit Bianca Beersma de deelnemers aan een Iovis-workshop een onderhandelings-

20

pen, theologie, filosofie, criminologie, psychologie, rechten en geschiedenis. “We willen het breed trekken”, zegt Wagner. “Behalve in oorlog verdiepen we ons ook in bijvoorbeeld genocide en terrorisme.” “De minor is voor studenten van alle De grote vragen over geweld faculteiten”, vertelt universitair docent Soms wordt een oorlog als legitiem internationale betrekkingen en coörbeschouwd, zegt hoogleraar internatidinator van de minor Marijn Hoijtink. onale veiligheid Wolfgang Wagner, de “De opleiding is in eerste plaats voor oprichter van de eerste opleiding van studenten, en verder voor mensen die het Iovis, de Engelstalige minor peace zich bezighouden met & conflict studies. “Denk conflicten en oorlog, aan de interventies van bijvoorbeeld voor een de Verenigde Staten en Waarom doen ngo, of het ministerie van de Verenigde Naties in de mensen elkaar dat Buitenlandse Zaken, of Balkanoorlog in de jaren aan, oorlog? Defensie, of het Internatinegentig, of aan Rwanda, onaal Gerechtshof, maar waar de VN misschien die het probleem breed eerder hadden moeten willen benaderen, dus niet ingrijpen.” alleen vanuit juridisch “De grote vragen over oogpunt.” geweld en conflicten”, Godgeleerdheid heeft een groot aandeel noemt Wagner ze. Het zijn kwesties in de minor. “Omdat theologen zich al die niet alleen te maken hebben met vele eeuwenlang met oorlog en vrede internationaal recht, maar ook met bezighouden”, aldus Wagner. psychologie, de geschiedenis van de strijdende partijen en met ethiek. En die daarom door deskundigen uit verschilPsychologische gevolgen lende disciplines moeten worden bena“Het is heel erg een VU-thema”, meent derd. Daar voorziet de minor peace Hoijtink. “Alleen heeft tot nog toe iederand conflict in: de kar wordt getrokken een zich binnen zijn eigen discipline, door Sociale Wetenschappen en door de afgezonderd van elkaar, met het thema afdeling Bestuurskunde & Politicologie beziggehouden. De VU-Vereniging heeft gecoördineerd. Docenten komen onder gezegd: hoe breng je dat bij elkaar?” meer uit de politicologie, sociologie, Nu had de VU jarenlang een bijzondere antropologie, organisatiewetenschapleerstoel: citizens involvement in war oefening doen, waarbij ze zelf konden ervaren “wat er zoal komt kijken bij het nemen van beslissingen in een situatie waar spanning bestaat tussen de eigen belangen en die van een ander.”

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


ONDERWIJS

zones and post-conflict zones, een gezamenlijke inspanning van de VU met Pax, voorheen het Interkerkelijk Vredesberaad en Pax Christi. Van 2004 tot 2012 bezet door vredesactivist Mient-Jan Faber, daarna tot 2014 door Marlies Glasius. Zij is niet opgevolgd. De nieuwe minor peace en conflict is thematisch aan die bijzondere leerstoel verwant, maar geen voortzetting ervan, zegt Wagner, die ook de Pax-leerstoel coördineerde. De minor is slechts het begin van wat een grote en ambitieuze onderzoeksgroep moet worden. De opleiding bestaat uit vijf vakken, waarin studenten inzicht krijgen in de filosofische en ethische aspecten van oorlog en vrede, de historische, culturele en economische context en in religie als oorzaak van geweld en terreur. Een vak wil antwoorden vinden op vragen als wat mensen tot geweld drijft en wat de psychologische gevolgen zijn voor slachtoffers van geweld. Er is ook een vak over bemiddelen in conflicten vanuit verschillende disciplines. En dan nog eentje over internationaal recht als middel om oorlog te beëindigen. Het laatste, peace and conflict: from theory to practice, noemen Wagner en Hoijtink een lintvak, waarin alle kennis en praktijk uit de andere vakken samenkomen. De minor bestaat uit twee delen. In het eerste verdiepen de studenten zich in wat oorlog en vrede is, het tweede gaat over het oplossen van conflicten. Elk vak wordt door docenten uit verschillende disciplines gegeven, zodat een “dialoog” ontstaat en er komen gastdocenten uit de praktijk. “Iemand van Defensie, Amnesty International, het Rode Kruis of een andere ngo”, vertelt Hoijtink. “Er staan ook excursies op het programma, bijvoorbeeld naar het Internationale Gerechtshof in den Haag.”

Theologiestudent die ook iets van criminologie begrijpt

Universitair docent internationale betrekkingen Marijn Hoijtink en hoogleraar internationale veiligheid Wolfgang Wagner ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

De nieuwe minor peace and conflict, die volgend collegejaar start, mikt op 40 studenten. De minor is Engelstalig en een aanvulling op verschillende disciplines, van rechten tot psychologie. “Je zult, bijvoorbeeld als theologiestudent, na afloop ook iets begrijpen van criminologie en psychologie”, aldus penvoerder Wolfgang Wagner. Inschrijvers moeten minstens 90 studiepunten op hun conto hebben staan.

21


Pien van Paassen derdejaars geneeskunde VUmc

Investeer geld voor Prep-pil in voorlichting Mensen met een hoog hiv-risico kunnen preventief de Prep-pil nemen. Maar Pien van Paassen is tegen een vergoeding. Condooms zijn goedkoper, en beschermen bovendien tegen andere nare soa's.

H

et is zover. De Gezondheidsraad heeft het langverwachte advies uitgebracht over de vergoeding van de Preppil, een antiviraal middel ter preventie van een hivinfectie. Meerdere organisaties, waaronder Aids Fonds, Soa Aids Nederland en de Hiv-Vereniging, vroegen de overheid om de Prep-pil op te nemen in het zorgpakket. Huisartsen kunnen die pil voorschrijven aan mensen die een groot risico op besmetting lopen. In Nederland rekent men mannen die seks hebben met mannen, sekswerkers en drugsgebruikers tot deze groep. De Prep-pil kan zowel preventief (elke dag 1 pil) als on demand (2 pillen voor de hoogrisicovrijpartij en 2 pillen erna) ingenomen worden, en biedt daarbij een goede bescherming tegen hiv-besmetting. Aan dit middel hangt wel een prijskaartje, namelijk 50 euro voor 30 pillen. Deze prijs zorgt voor onrust. De Prep-pil is niet per se nodig om een hiv-besmetting te voorkomen. Een betrouwbare en goedkopere manier blijft condoomgebruik, dat bovendien tegen

22

andere soa’s beschermt. Veel gebruikers houden de angst dat het condoom scheurt. Feit is dat wanneer men hivpositief is en de medicijnen volgens voorschrijft slikt, de hoeveelheid virus onmeetbaar laag is. Hiv kan in die situatie niet aan bedpartners worden overdragen tijdens onbeschermde seks. Het is dus een persoonlijke keuze de Prep-pil te slikken, waarbij je zelf verantwoordelijk bent voor de kosten. Antony Oomen van actiegroep Prepnu vindt dat de hoogrisicogroep ook recht heeft op een ‘prettig seksleven’ zonder condoom. Als condoomgebruik je tegenstaat maar je wel beschermd wilt zijn tegen hiv, ben je vrij om tegen betaling de Prep-pil te halen.

Toename andere soa’s Het gevaar bestaat dat het gebruik van de Prep-pil zal resulteren in minder condoomgebruik. Goede hiv-medicatie leidde al eerder tot een stijging van het aantal soa’s in Nederland. Ook lijkt onder studenten het enige echt angstaanjagende gevolg van onveilig vrijen een hiv-besmetting te zijn. Veelvoorkomende soa’s, zoals chlamydia en gonorroe, zijn ‘zo verholpen’ met een antibioticakuurtje.

Het gevolg van minder condoomgebruik betekent dat andere soa’s en ook ernstigere zaken, zoals hepatitis C, weer zullen toenemen. Dit laat de zorgkosten stijgen: een reden temeer om de Prep-pil niet te vergoeden. De felle voorstanders van de vergoeding vinden de angst dat er minder condooms gebruikt gaan worden door de hoogrisicogroep een ‘stigmatiserende associatie’ die uitgaat van homofobie. Dat is onjuist. Het is een verwachting die zowel voor heteroals homoseksuelen geldt. Inderdaad lijkt het taboe rondom hiv groter te worden door veelvuldig Prep-pilgebruik. Hoe meer iedereen bescherming tegen hiv zoekt, hoe enger de aandoening lijkt. Een kennis zag in Uganda de Amerikaanse coassistenten met een flinke voorraad Prep-pillen arriveren om zichzelf te beschermen tegen hiv-positieve patiënten. Alsof hiv door de lucht vliegt en je bij elk contact risico op besmetting hebt. Dat vind ik pas erg. Dus geef mensen goede voorlichting over hiv, vertel wat de kansen op besmetting zijn en hoe je de infectie met veilige seks en schone naalden kunt voorkomen. Er is zoveel onwetendheid. Er zijn lange wachttijden bij de GGD en soa-testen bij de huisarts zijn te duur. Steek daar liever geld en tijd in.

Reageren? Mail naar redactie.advalvas@vu.nl. nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


Laurens Witter postdoc neuroscience

opinie

‘De muizen twee keer verhuizen is een ramp’ Door de bouw van een nieuw proefdiercentrum kunnen wetenschappers mogelijk meer dan een jaar geen onderzoek doen. Maar postdoc Laurens Witter is ook niet enthousiast over het alternatief.

D

DOOR Floor Bal

oor de overgangsperiode naar het nieuwe onderzoeksgebouw kan het proefdiercentrum mogelijk meer dan een jaar niet gebruikt worden. “Dat zou de doodsteek voor ons werk zijn. Alleen al bij het Center for Neurogenomics and Cognitive Research, waar ik werk, doen we in drie laboratoria hersenonderzoek. Maar ook oncologie zou kunnen opdoeken. We zijn voor honderd procent van het proefdiercentrum afhankelijk.”

kost alleen al twee tot drie weken waarin we niet kunnen werken. En muizen zijn gevoelige dieren. We hebben twee soorten: fokmuizen en muizen voor de proeven. Als je de dieren verplaatst, dan kunnen ze met fokken stoppen. Daar gaan zo twee maanden overheen. Sowieso is verhuizen een risico, straks lopen ze een infectie op. We moeten hier weg, dus één

Wat ga je in dat jaar dat het centrum gesloten is, doen? Koffie drinken? “Eigenlijk ben ik daar niet direct bang voor, ik weet dat er snoeihard aan een oplossing gewerkt wordt. Zo lang geen proeven doen is gewoon geen optie. Maar ik ben stomverbaasd dat we op dit punt gekomen zijn. Dat bij alle plannen voor het nieuwe gebouw hier niemand over nagedacht heeft.” Dan gaan jullie met die muizen toch tijdelijk ergens anders zitten? “Ik hoop niet dat dát de oplossing wordt. Het verplaatsen van een laboratorium

ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

Niet verbouwen maar verhuizen Het VU-bestuur wil het proefdiercentrum verhuizen naar het nog te bouwen onderzoeksgebouw. Dat gebouw is pas in 2022 af. Het is nog niet duidelijk of het oude proefdiercentrum tot die tijd gebruikt kan worden. Mogelijk kunnen onderzoekers één tot anderhalf jaar geen dierproeven doen op de campus. Ergens anders een tijdelijke ruimte inrichten is een dure oplossing.

verhuizing komt eraan. Maar door twee keer te verhuizen loop je meer dan het dubbele risico dat het misgaat.” Nieuwe muizen kopen is toch ook geen drama? “Die haal je niet in een dierenwinkel. Het kopen van een speciale muis kost enkele honderden dollars. En dat is niet eens het probleem. Maar die muizen zijn niet geschikt voor mijn onderzoek. Daar moet ik mee fokken. Het duurt minimaal twee weken voor ze zwanger zijn, de zwangerschap is ook nog drie weken. Voordat je genoeg geschikte muizen op het oude niveau hebt, ben je drie tot vier maanden verder.”

Goed, dat is de oplossing niet. Hoe zou jij dit zelf aanpakken? “Ik zou ons in het oude centrum laten zitten totdat het nieuwe gebouw helemaal af is. Daarna zou ik een volledig nieuw laboratorium opbouwen en de werknemers daar langzaam heen verhuizen. Want als iedereen in één keer gaat, krijg je een piekbelasting. Er is nooit genoeg ondersteunend personeel om alle software- en inlogproblemen in één keer op te lossen. Het overzetten van de muizenpopulatie zou ik ook voorzichtig opbouwen. Dat kost natuurlijk geld, maar dan ben je in één week klaar.”

Laurens Witter

Reageren? Mail naar redactie.advalvas@vu.nl.

23


ingezonden mededeling

E: usr@vu.nl | FB: StudentenraadVU | HG StudentenDOk, kamer OD-12 De universitaire studentenraad is het medezeggenschapsorgaan van en voor studenten van de VU. De raad houdt zich vooral bezig met de kwaliteit en toegankelijkheid van het onderwijs en het studentenbeleid van de VU. De raad overlegt hierover geregeld met het college van bestuur.

De kracht van opleidingscommissies Je hebt net een vak afgerond. Het was interessant, ging over een leuk onderwerp en de docent betrok de studenten goed bij zijn colleges. Het was alleen jammer dat je een dik boek moest doorwerken waarin niet alle informatie even relevant was, terwijl je ook nog twee andere vakken moest halen. Je kunt nu twee dingen doen. Je gaat door met het volgende vak en laat het erbij zitten óf je stapt naar een van de leden van de opleidingscommissie toe. Die kijkt dan hoe dit vak volgende jaren verbeterd kan worden. Ik zou je altijd aanraden om dat laatste te doen. In mijn ogen is de opleidingscommissie in potentie een van de krachtigste organen binnen de VU. Elke opleiding heeft een opleidingscommissie, dit medezeggenschapsorgaan bestaat fifty-fifty uit studenten en docenten van die opleiding. Binnen de opleidingscommissie hebben studenten en docenten exact dezelfde positie. Samen kunnen zij kritisch kijken naar hoe de kwaliteit van de opleiding gewaarborgd en verbeterd kan worden. De opleidingscommissie is bij uitstek een plek voor open dialoog. De commissieleden hebben namelijk allemaal hetzelfde belang: het beste onderwijs! De opleidingscommissie staat dichter bij het onderwijs dan elk ander medezeggenschapsorgaan. Wie kan er beter meepraten over het onderwijs binnen een opleiding dan de studenten en docenten van de opleiding zelf? Per 1 september 2017 is de Wet versterking bestuurskracht volledig van kracht. Door deze wetswijziging is de opleidingscommissie een officieel medezeggenschapsorgaan en hebben zij belangrijke instemmingsrechten

op de onderdelen uit het Onderwijs- en Examenreglement die direct invloed hebben op de vormgeving van het onderwijs. De wetswijziging heeft er dus voor gezorgd dat de rol van de opleidingscommissie binnen de opleiding nog groter is geworden dan die al was. Voordat de opleidingscommissie echt aan de slag kan als volwassen medezeggenschapsorgaan moet nog wel het een en ander veranderen. Daarom pleiten wij als USR voor meer faciliteiten voor de student-leden, zodat zij daadwerkelijk bij alle vergaderingen van de opleidingscommissie aanwezig kunnen zijn en voor een betere bescherming van de student-leden, zodat zij als student niet benadeeld kunnen worden door hun activiteiten voor de opleidingscommissie. Margriet ten Broecke, raadslid m.ten.broecke@studentenraadvu.nl

wat er verder speelt Een selectie uit de onderwerpen waarover de USR nu nadenkt en/ of onderhandelt: • Studentenraadsverkiezingen. Van 16 tot en met 19 april kun jij als VU-student via verkiezingen. vu.nl stemmen op de persoon die jou volgend jaar moet vertegenwoordigen in de facultaire en universitaire studentenraad. • Openbare USR-vergadering. We praten onder meer over studentenwelzijn en studentgerichte ondersteuning, de toekomst van het Studentenforum, de selectiecriteria van de decentrale selectie geneeskunde, het studentenstatuut, de gedragscode computer- en netwerkgebruik, opleidingscommissies en de zichtbaarheid van studieplekken. Alle VU-studenten zijn welkom om mee te praten. Kom langs op donderdag 26 april vanaf 9.30 uur in de Aurora-zaal, hoofdgebouw. • Begroting 2019. Op woensdag 25 april gaan de OR en USR in gesprek gaan met het college van bestuur over de speerpunten voor de begroting van volgend jaar.


Dienst Student- en Onderwijszaken

campus

Hoge werkdruk en knelpunten bij studentondersteuning Voor VU-medewerkers die studenten ondersteunen is niet alleen de werkdruk erg hoog. Er zijn nog meer problemen, constateert de ondernemingsraad. DOOR DIRK DE HOOG FOTO PETER GERRITSEN

B

ij de reorganisatie van het domein ondersteuning van studenten in 2015 verdween zo’n tien procent van het personeel. De formatie kromp van 198 naar 175 formatieplaatsen, verdeeld over de faculteiten en de dienst Studenten Onderwijszaken. Volgens de ondernemingsraad zijn er zelfs meer mensen verdwenen omdat ook tijdelijke aanstellingen niet zijn verlengd.

ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

Met die visie is Erna Klein Ikkink, direcaan. “Die hebben er allerlei taken bij teur dienst Student- en Onderwijszaken, gekregen die vroeger door ondersteunenhet niet eens: “Er liepen enkele tijdelijke de medewerkers werden gedaan, zoals projecten in het kader van de VU-onderhet invoeren van tentamencijfers. En van wijsagenda, en bijvoorbeeld Schib voor allerlei dingen is het niet meer duidelijk ondersteuning van studenten met een wie daar nu verantwoordelijk voor is. Zo beperking. Als zo’n project is afgelopen, hoorde ik het verhaal van een hoogleraar gaan de mensen weg. Zo gaat dat. Ik kan die maar zelf de tentamenvragen ging me wel voorstellen dat collega’s dat ervakopiëren.” Sierag vraagt zich af of het ren als verlies van collega’s. Maar dat is werk daardoor echt efficiënter is geworgeen gevolg van de reorganisatie.” den. “De bedoeling van de reorganisatie De ondernemingsraad hield onder meer was meer geld vrij te maken voor ondereen hoorzitting begin dit jaar onder het wijs en onderzoek. Maar als docenten betrokken personeel. allerlei praktische dingen Daaruit bleek vooral dat de moeten gaan doen waar werkdruk als hoog wordt ze eigenlijk geen tijd voor ‘Hebben we wel ervaren. “Het probleem hebben, kun je je afvragenoeg docenten is simpel. Hetzelfde werk gen of je wel je doel hebt moet door minder mensen om studenten te bereikt.” begeleiden?’ worden gedaan, terwijl er Deels herkent Klein Ikkink nog eens allerlei nieuwe het probleem. “Nergens taken bijkomen, zoals de zit de formatie in een internationalisering ”, ruim jasje en kunnen er verwoordt OR-voorzitter nog gemakkelijk werkHenk Olijhoek de gevoezaamheden bij, terwijl lens van veel medewerkers. er wel nieuwe taken bijkomen, zoals de matching voor aankomende studenten en internationalisering. Bij nieuwe planHoogleraar kopieerde zelf nen kijken we of we dit wel aankunnen tentamenvragen met het huidige aantal mensen.” En die gevoelens leven ook bij veel De kans dat er echt meer mensen bijkodocenten, vult OR-lid Josephien Sierag

25


Dienst Student- en Onderwijszaken

men is klein, zegt vicevoorzitter van het VU-bestuur Marjolein Jansen. “We hebben een heel diverse populatie van studenten, voor wie we maatwerk willen leveren. Dat vraagt veel van docenten en andere medewerkers. Als er echt knelpunten zijn die ten koste gaan van de kwaliteit van het onderwijs, moeten we daar iets aan zien te doen. Maar er kunnen slechts mondjesmaat mensen bij. We houden de verhouding tussen ondersteunend en wetenschappelijk personeel scherp in de gaten. Dit soort grote reorganisaties willen we tenslotte voorkomen in de toekomst.”

men van een student te Jansen snapt dat docencomplex worden, moeten ten die begeleiding soms ‘De kans dat er ze doorverwijzen naar best lastig vinden. “Jonge echt meer mensen studentendecanen en docenten hebben daar bijkomen is klein’ -psychologen. natuurlijk niet veel ervaMaar de ondernemingsring mee. Daarom is het raad wijst erop dat belangrijk dat zij rugdekop centraal niveau is king hebben van meer bezuinigd op cursuservaren docenten bij wie sen, studentendecanen en- psycholoze te rade kunnen gaan. En docenten gen. Dus dat doorverwijzen niet altijd krijgen training als ze de cursus Basismakkelijk is, zeker als het gaat om kwalificatie Onderwijs volgen.” studenten uit het buitenland. InmidDocenten moeten ook grenzen kunnen dels is bekend dat er formatie komt om trekken volgens haar. Als de proble-

Extra studentenpsycholoog

Studenten met een beperking

Olijhoek wijst erop dat de ondersteuning van studenten nauw raakt aan de kwaliteit van het onderwijs. “Docenten dienen tijd te besteden aan de begeleiding van studenten. Maar we hoorden van een aantal juniordocenten dat ze die taken soms wel erg zwaar vinden en zich niet altijd even gekwalificeerd voelen om dat goed te doen. Zeker als ze te maken krijgen met studenten die echt in de problemen zitten. En dat ze soms niet goed weten naar wie ze studenten kunnen doorverwijzen.” Klein Ikkink erkent dat docenten meer tijd moeten besteden aan de begeleiding van studenten via tutoraat en mentoraat, maar dat komt volgens haar niet door de reorganisatie. “Begeleiding van studenten is altijd al een taak van docenten geweest. Daar wordt nu meer nadruk op gelegd om het onderwijs te verbeteren. De vraag is dan vooral of je daar genoeg docenten voor hebt.”

26

Een duidelijk knelpunt is de begeleiding van studenten met een fysieke beperking, zegt OR-lid Josephien Sierag.

We hadden een centraal steunpunt voor studenten met een beperking, Schib, dat goed functioneerde. Dat is verdwenen. Nu wordt gezegd dat het een tijdelijk project was en dat die taak primair bij de faculteiten hoort. Maar die specifieke expertise en begeleiding werkten bijzonder goed voor de betrokken studenten. En Schib was ook een aanspreekpunt voor docenten. De VU wil die groep studenten nadrukkelijk binnenboord houden. Onlangs heeft de universiteit nog een VN-verdrag voor de rechten van mensen met een beperking

ondertekend. Dan moet je dat ook faciliteren.” Klein Ikkink wijst erop dat het verdwijnen van Schib niet komt door de reorganisatie. Het ging om een tijdelijk project dat stopte nadat de subsidietermijn was verstreken. Maar ze onderkent het probleem. “We willen een inclusieve universiteit zijn, waar studenten met een beperking zoveel mogelijk meedoen met het gewone onderwijs. Dan moet je de begeleiding ook op dat niveau organiseren. Bijvoorbeeld door goed bruikbaar onderwijsmateriaal aan te bieden. Die basiskennis horen docenten te hebben. Daar bieden we bijvoorbeeld instructiefilmpjes voor aan.” Ze zegt dat er nog steeds universiteitsbreed deskundigheid aanwezig is. “We hebben wel degelijk bepaalde centrale ondersteuning bijvoorbeeld op het gebied van autisme. En een studentendecaan heeft ‘studenten met een beperking’ als speciaal aandachtspunt in de portefeuille, maar misschien is extra expertise voor complexere problemen wenselijk, zodat docenten en studenten om advies kunnen vragen.” nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


onderwijs

So you think you can teach een extra studentenpsycholoog aan te trekken.

Eind augustus lange wachttijden OR- voorzitter Olijhoek ziet dat de afstemming tussen wat centraal en op de faculteiten moet gebeuren, soms wrijving oplevert. “Studenten zitten nu eenmaal met bepaalde vragen en problemen. Soms is het hen niet duidelijk waar ze terecht kunnen. Dus spreken ze hun docent of een afdelingssecretaresse aan. Die proberen dan uit goede bedoelingen wat te regelen, ook al is het niet hun taak. Vroeger had je op de meeste faculteiten een soort studentenbalie die als eerste opvang fungeerde. Maar nu is er nog alleen de centrale studentenbalie. Een ander probleem is dat studenten informatie op VUnet lastig kunnen vinden. Bovendien zou de werkdruk verminderen door digitalisering, maar lang niet alle systemen werken optimaal.” Volgens Klein Ikkink werkt de centrale balie goed. “We hebben op verschillende manieren aan studenten gevraagd wat ze van deze service vinden. Door de bank genomen zijn ze tevreden. Meestal krijgen ze snel en adequaat antwoord op hun vragen. Alleen eind augustus zijn de wachttijden een probleem. Net voor de deadline van de inschrijvingsperiode komen veel studenten langs. Daar kunnen studenten zelf wat aan doen door niet tot het laatste moment te wachten als er inschrijvingsproblemen zijn. We doen veel aan het ondersteunen van studenten, maar ze moeten nu en dan ook zelf wat doen.”

Meer hierover op advalvas.vu.nl>nieuws>9 april ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

Wie weet van een hoorcollege een inspirerende sessie te maken? Student-reporter Joeke Berg schuift aan. Deze keer: het hoorcollege formeel strafrecht van Abhijit Das. 03-04-2018|IN-0B60. Abhijit Das

willen dealers zijn/alleen maar voor die Philipp Plein, ik weet niet wat ik van het begint meteen met een diepe verontrijmschema vind, maar meneer Boef schuldiging. Dit eerste college in de raakt hier wel de kern van veel drugscrireeks over formeel strafrecht is nogal minaliteit.” abstract. Maar echt, oprecht, beloofd, Tot zijn verrassing blijkt niemand in de eerlijk waar; het wordt in de loop van de zaal (te willen toegeven) het nummer komende weken steeds concreter. “Ik te kennen, maar het zal mijn best doen het voorbeeld is raak. “Even zo concreet mogelijk te voor de duidelijkheid, ik maken, maar af en toe zal luister dit ook niet hoor”, het gewoon vaag blijven. Humor, grijpt Das snel in. “Maar Dat is nu eenmaal de aard duidelijke ik hou wel van hiphop, van de materie. U moet voorbeelden dus mocht iemand tips maar denken: dan heb ik hebben voor goede Nederhet maar gehad.” Even landstalige hiphop dan doorbijten dus, lijkt hij de Snel door de houd ik mij van harte zaal op het hart te willen stof heen aanbevolen.” drukken. Philipp Plein, als voorHoewel Das zich bij beeld van buitensporig aanvang direct goed dure merkgoederen, blijkt indekt, blijkt het met het bij navraag breder bekend. abstractieniveau deze “Dat zijn dus T-shirts, die kosten 1200 ochtend wel mee te vallen. En dat is euro! Het is niet helemaal mijn smaak, vooral aan de inzet van de docent zelf te maar het is dus duur. En… nou ja, ik zal danken. Uitgangspunten en rechtsbronerover ophouden, misschien draagt hier nen van het strafprocesrecht zijn wellicht iemand Philipp Plein.” Das beschikt over wat weinig spectaculair, maar Das weet een uitstekend gevoel voor humor. Dat met treffende voorbeelden en de juiste gecombineerd met een frisse, speelse toon de derdejaars rechtsgeleerdheid aanpak en sprekende voorbeelden maakt precies in hun eigen belevingswereld aan dat de zaal de waarschuwing vooraf over te spreken. “Ik zat laatst in een Uber...” de abstracte stof al snel is vergeten. is niet de meest gehoorde inleiding van Gelukkig is één oude traditie van de recheen voorbeeld tijdens een college in het tenfaculteit in de moderniseringsslag Initium. Ook het duiden van een netevan de jonge docent strafrecht overeind lige kwestie rond rechtsbescherming gebleven: het aangename gebruik om een aan de hand van een tekst van rapper zaal vol studenten steevast aan te spreken Boef getuigt van een verfijnd gevoel voor met u. doelgroepcommunicatie. “Kleine jongens

+

27


E: OR@VU.NL | WWW.VU.NL/OR | WWW.ONDERNEMINGSRAADVU.NL | 18 APRIL 2018

JAARVERSLAG ONDERNEMINGSRAAD Binnenkort verschijnt het jaarverslag van de Ondernemingsraad. We gaan er niet meteen vanuit dat iedere werknemer van de VU het van A tot Z leest (wat overigens geen straf is om wel te doen), maar het jaarverslag geeft wel een goed beeld wat er in een jaar gebeurd is. Bovendien geeft het een goed overzicht waar de Raad zich in het verslagjaar mee bezig heeft gehouden. Aan de hand van een aantal adviezen laten we zien wat de medezeggenschap het afgelopen jaar heeft bereikt.

De advisering van de OR kent drie categorieën. Allereerst is er het adviesrecht: volgens de wet moet de werkgever de Ondernemingsraad om advies vragen bij besluiten die grote gevolgen kunnen hebben voor de werknemer. Denk hierbij aan een fusie, een reorganisatie of de benoeming van een bestuurder. Daarnaast is er het instemmingsrecht waarbij, zoals de naam al zegt, de Raad om instemming wordt gevraagd voor vaststelling, wijziging of intrekking van personele regelingen. Dat kan gaan om werktijden, arbeidsomstandigheden of functioneringsgesprekken. Als laatste is er het

initiatiefrecht: de Raad kan ongevraagd advies geven aan het College van Bestuur over sociale, organisatorische, financiële en economische zaken. Elk type advies is het afgelopen jaar aan de orde geweest. Hieronder een aantal voorbeelden.

ADVIESRECHT

Een van de adviezen van het afgelopen jaar ging over de vernieuwing van de campus. Nu het Wis- en Natuurkundegebouw op termijn gesloopt gaat worden, is het zaak dat er goede vervangende nieuwbouw komt.

JAARVERSLAG 2017 ONDERNEMINGSRAAD VRIJE UNIVERSITEIT

DE ONDERNEMINGSRAAD KAN OOK ZELF HET INITIATIEF NEMEN OM ZAKEN AAN DE ORDE TE STELLEN EN TE BESPREKEN Ondernemingsraad


NIEUW IN DE OR De Ondernemingsraad wordt in dit geval om advies gevraagd over de investering voor een nieuw onderzoeksgebouw (Schoolwerktuintjesgebouw). Een advies wordt altijd voorbereid door een commissie van de Raad. Het is ondoenlijk om vanaf het begin van een adviesaanvraag met 21 leden over een onderwerp te discussiëren. In dit geval is het advies voorbereid door de Commissies Financiële en Economische Zaken (FEZ) en Huisvesting (HV). Na een aantal informatieve bijeenkomsten met de directeuren van de diensten Financiën en FCO wordt er een conceptadvies door de commissies geformuleerd. Dit conceptadvies wordt besproken in de gehele Ondernemingsraad, zodat ook de leden die geen onderdeel zijn van de betrokken commissies vragen kunnen stellen en opmerkingen mogen maken. Na deze vergadering volgt er een Overlegvergadering waarin de Raad overlegt met het College van Bestuur. Het college laat zich in zo’n vergadering vaak bijstaan door betrokken dienstdirecteuren en hun staf. Als de vragen zijn beantwoord en mogelijke onduidelijkheden zijn weggenomen, volgt er uiteindelijk een definitief advies van de OR. In geval van het onderzoeksgebouw adviseerde de Raad positief, maar gaf wel een aantal overwegingen, zorgpunten en adviezen mee op gebied van beheersbaarheid van huisvestingslasten, tevredenheid van toekomstige gebruikers en duurzaamheid van het gebouw.

INSTEMMINGSRECHT

Het afgelopen jaar behandelde de Onder nemingsraad onder andere een instemmingsverzoek over de wijzigingen van de beoordelingscategorieën bij de jaar- en beoordelingsgesprekken. Dit voorstel tot wijziging is voortgekomen uit een eerdere aanpassing van de beoordelingscategorieën in januari 2016, waarbij het lettersysteem (A t/m E) kwam te vervallen. In het najaar 2016 is een steekproef gehouden onder medewerkers waaruit bleek dat deze wijziging niet goed uitpakte. De OR kon zich vinden in de herintroductie van het lettersysteem, omdat dit systeem dwingt tot beter lezen van de omschrijving waardoor er waarschijnlijk een reëlere beoordeling zal worden gegeven. De Raad merkte verder op dat alle leidinggevenden en medewerkers dezelfde informatie moeten krijgen, op dezelfde manier dienen te beoordelen of beoordeeld te worden. Mocht een leidinggevende meer dan gemiddeld een A of E toekennen dan zal bekeken moeten worden waar dat aan ligt. Bovendien verzoekt de Raad betrokken te worden bij een toekomstige evaluatie en stelt als datum maart 2019 voor.

Een ander voorbeeld van instemmingsrecht is de wijziging van het kiesreglement van de Universitaire Studentenraad waar de Raad gedeeltelijk mee instemde. De OR stemde in met de voorgestelde wijzigingen in het kiesreglement USR die gaan over de uitbreiding van de USR van negen naar elf zetels, de inbedding van de USR in de faculteiten door oormerking van zetels en over de regeling om te komen tot een voltallige USR. Met artikel 31, die was opgenomen in de nieuwe regeling met betrekking tot ‘niet functionerende leden,’ stemde de OR niet in, hoewel hij begrip heeft voor de achterliggende zorg. Dit jaar, in een vervolg van dit dossier, is overigens in goed overleg met de USR en het college een nieuw artikel 31 geformuleerd waarmee de OR heeft ingestemd.

INITIATIEFRECHT

Zoals eerder gezegd kan de Ondernemingsraad ook zelf het initiatief nemen om zaken aan de orde te stellen en te bespreken. Naar aanleiding van de grote reorganisaties bij de diensten (2013-2016) en de Faculteiten Exacte Wetenschappen en Aard- en Levenswetenschappen kwam de OR met een plan om in de toekomst zoveel mogelijk reorganisaties te voorkomen. Naast een viertal adviezen op gebied van best practices rond decentrale uitwerking van reorganisatieplannen, HRM-beleid en rebound effecten, stelde de OR nog een tiental wijzigingen voor in de procedure rond reorganisaties. Het CvB kon zich bij de bespreking van dit initiatief voor een groot deel vinden in de suggesties van de OR. Ook de Gezamenlijke Vergadering (dat is een vergadering van OR & USR) kwam het afgelopen jaar met een eigen initiatief nadat geconstateerd was dat in het begrotingsproces van de decentrale medezeggenschap grote verschillen zaten. Om het begrotingsproces zo soepel mogelijk te laten verlopen, formuleerde de GV een best practice proces waarin een heldere overlegstructuur, vroege betrokkenheid van de medezeggenschap en een van te voren afgesproken cyclus (tijdspad) noodzakelijk zijn. Omdat goede samenwerking van het (faculteits)bestuur, medezeggenschap en business controller noodzakelijk zijn, formuleerde de GV hiervoor bovendien nog een aantal aandachts- en uitgangspunten.

Bent u na deze voorbeelden geïnteresseerd in alle andere adviezen?? Vraag dan het OR-jaarverslag aan bij het ambtelijk secretariaat: or@vu.nl

Per maart 2014 startte ik mijn werkzaamheden als promovendus aan de Vrije Universiteit bij de afdeling Ontwikkelingspedagogiek van de faculteit der Gedrags- en Bewegingswetenschappen. De start van mijn nieuwe baan was ook direct mijn eerste kennismaking met de VU. Mijn eerdere studies heb ik namelijk gevolgd aan de universiteit in Nijmegen en Utrecht. De compacte campus, de goede bereikbaarheid en de Basket vind ik echt geweldig aan de VU. In de afgelopen 4 jaar heb ik onderzoek gedaan naar het leven van jonge mensen met een visuele beperking. Omdat de respondenten regelmatig naar de VU moesten afreizen voor mijn onderzoek, was het altijd fijn om te horen dat zij goed de weg naar en op de VU-campus konden vinden en regelmatig werden geholpen door behulpzame studenten. Ik ben dan ook zeker trots op het feit dat ik op 29 juni a.s. mijn proefschrift over dit onderzoek mag verdedigen in de Aula van de VU. Naast onderzoeker ben ik ook tutor voor de opleiding Pedagogische Wetenschappen. Dit vind ik geweldig werk, met name vanwege de altijd interessante interacties met de studenten en ook een beetje omdat ik hierdoor steeds beter de weg leer kennen binnen alle VU-gebouwen. Tijdens mijn zittingstermijn in de OR zal ik mij met name richten op alle dossiers rondom onderwijs, onderzoek en arbeidsomstandigheden. Eline Heppe COLOFON

COMMISSIE COMMUNICATIE OR SANDRA DE MAESSCHALCK, HENK OLIJHOEK, VICTOR VAN BIJLERT, ERIC-JAN HARTSTRA TEKST ELINE HEPPE EN ERIC-JAN HARTSTRA BEELD MARIEKE WIJNTJES, KARIJN KAKEBEEKE VORMGEVING HAAGSBLAUW

WWW.FACEBOOK.COM/ONDERNEMINGSRAAD.VU @OR_VU


Cabaret

Restaurant

Van ’t spit

Dorine Wiersma V Cultuurcentrum Griffioen

Dorine Wiersma Gaan we katten?

Vrijdag 11 mei Aanvang 20.30 uur Toegang: € 10,(studenten) € 13,50 (VUmedewerkers) griffioen.vu.nl

oor haar hilarische nummer Stoute Heleen over schrijfster Heleen van Royen kreeg cabaretière Dorine Wiersma in 2008 de Annie M.G. Schmidtprijs voor beste liedtekst. Minstens zo komisch is Het lid van Jan Smit, dat ze schreef naar aanleiding van de posters van de zanger in boxershort die in 2010 overal in abri’s hingen. Ook in Gaan we katten? zet Wiersma haar nagels in het leven van vandaag. Met virtuoze gitaarliedjes in allerlei muziekstijlen en teksten met komische wendingen in de traditie van Kees Torn, Ivo de Wijs en drs P. Want er valt een hoop te katten. Bijvoorbeeld op mensen die luidkeels hun hond corrigeren, op fundamentalistische gelijkhebbers, op mannen met knotjes, op acteervolk en Cito-toetsen voor kleuters. Dorine Wiersma is vilein, ongenuanceerd, wraakzuchtig en toch hoopgevend. Dick Roodenburg publiciteitsmedewerker Griffioen

30

SFEER Een gezellige bar waar je ook kunt eten. De ruimte is met zorg ingerecht en hangt vol met hipsterige dingen als oude spiegels. Het loopt vrij snel vol, er staan mensen gewoon te drinken naast klanten die aan het eten zijn. ETEN Lekker en simpel: je kunt kiezen tussen een hele en halve kip. Die kip wordt in het restaurant zelf gerookt en ruikt lekker; mals vlees en bijzonder smaakvol. Wij gaan beiden voor de halve kip en leuken die wat op met bijgerechten: biologische friet, twee maiskolven en koolsalade. De bijgerechten zijn goed, maar niet heel bijzonder. Op elk tafeltje staan flesjes ketchup en barbecuesaus. De cheesecake die we delen is wel uitzonderlijk lekker. BEDIENING Knappe mensen, oplettend en attent. TIP Niet weggaan voordat je de cheesecake hebt geproefd. AANRADER Ja, de kip is erg lekker. Geen vega’s meenemen. PRIJS Goed te doen, een halve kip kost 11 euro. Door de prijzige bijgerechten loop je wel het risico snel meer uit te geven dan je van plan bent. Wij houden ons keurig aan ons budget en geven samen 50 euro uit. Van ’t spit De Clercqstraat 95 Frans Halsstraat 42 vantspit.nl Djoni de Vos, tweedejaars master business in society

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS


Uilensteders

120 mensen stemden voor mijn idee Karez Jola

23 Bachelor science, business and innovation Gele flat

Mensen reageren altijd negatief als ik vertel dat ik op Uilenstede woon: het zou er vies en druk zijn. Ik vind het juist heel fijn om hier te wonen. Je zit dicht bij de VU en je hebt echt het campusgevoel. De bewonersvereniging had een wedstrijd waarbij je een plan kon insturen om Uilenstede nog leuker te maken. Ik stuurde een idee voor een muurschildering in. Ik heb net een paar maanden in Ohio gestudeerd, daar zie je ze overal. Uiteindelijk hebben 120 mensen op mijn plan gestemd. Het idee slaat erg aan. Als het goed is, worden nog zes muren gedaan. Hopelijk breidt het zich verder uit. Mijn vader heeft ook op Uilenstede gewoond. Als hij me wegbrengt, vertelt hij altijd dat hij zo’n leuke tijd hier heeft gehad. Hoe mooi zou het zijn dat als ik later mijn kinderen naar Uilenstede breng, ik kan laten zien dat ik dat project begonnen ben. Door Floor Bal Foto Peter Valckx

Wil je ook in Uilensteders? Mail naar redactie.advalvas@vu.nl. ADVALVAS

nr 16 — 18 april 2018

31


column

Parijs (2)

I

n Parijs heb ik afgesproken met een vriend, maar als ik afspreek met vrienden vergeet ik weleens de afspraak concreet te maken. Dus ik ben in Parijs en bel de vriend en zeg dat ik er ben en dat ik zin heb in koffie/croissants en hij vraagt verbaasd: “Ben je in Parijs?” “Ja”, zeg ik. “Hebben we afgesproken?” vraagt hij. “Ja, toch?” zeg ik. “O”, zegt hij, “dat heb ik even gemist.” Gelukkig heeft hij later op de dag toch tijd.

Sanne Pieters tweedejaars sociologie

illustratie Dido Drachman Masterstudent beeldverhaal, Sint Lucas, Brussel

32

De ochtend heb ik nu voor mij alleen. Ik hou ervan op een nieuwe, vreemde plek zijn. Alsof de hele stad nog openligt. Je iedereen kunt zijn. In het Pompidou blijf ik een tijd staan bij een beeld van Picasso. Ik denk aan hoe leuk het was toen ik nog aan de kunstacademie studeerde en nooit werkgroepen of multiplechoicetentamens had. Opeens weet ik helemaal niet meer waarom ik ben gestopt met de kunstacademie. Dan sta ik een tijdje bij een soort hooibaal in de vorm van een gebroken hart en begrijp ik weer beter waarom. In de namiddag ontmoet ik mijn vriend op het terras van een café. Hij kust me twee keer en vraagt hoe het gaat. “Ça va”, zeg ik (we zijn tenslotte in Frankrijk), “met jou?” “Ça va”, zegt hij. De zon schijnt zachtjes, mensen lopen ijsjes etend langs. De vriend vertelt dat hij mensen die ijsjes eten altijd lief en zielig vindt. Ik vraag waarom, ik ben gek op ijs en hou er niet van als mensen me lief of zielig vinden. De vriend antwoordt: “Het is zo sterfelijk, dat likken aan een ijsje.”

We zijn een tijdje stil. “Weet je”, zeg ik dan, “ik schrok eergisteren wakker en dacht: hoe ben ik in het leven van een doodnormaal persoon terechtgekomen?” “Wat bedoel je?” vraagt de vriend. “Ik woon samen, heb een baan, doe een universitaire studie. Nu ben ik net als iedereen.” De vriend zucht. “Ik wou dat ik naar de universiteit gegaan was”, zegt hij. “Zo’n onzin”, zeg ik, “jij doet precies wat je altijd al hebt willen doen. Jij weet wat je bent! Een kunstenaar!” “Ik had naar de universiteit moeten gaan”, zegt de vriend hoofdschuddend. “Jij hebt straks een baan, terwijl – “Ik doe sociologie”, onderbreek ik hem, “nauwelijks een studie met baangarantie.” “- ik straks op straat sta! In de goot lig!” “Jij bent tenminste in Parijs”, zeg ik. De vriend glimlacht. “Jij bent ook in Parijs”, zegt hij. We blijven de hele avond zitten, bestellen zware, rode wijn en rond middernacht kaas en brood en nog meer wijn. We raken aan de praat met de jongen die ons drankjes serveert, een veelbelovend econoom die opeens meer wilde zijn dan alleen zijn werk, overal ontslag nam en naar Parijs verhuisde, en delen een sigaret met hem. Opeens begint het te stortregenen. De mensen op de terrassen schieten gillend uiteen om onder winkelluifels te schuilen. De vriend houdt een platgevouwen kartonnen doos boven onze hoofd zodat we kunnen blijven zitten. De serveerder schuilt in een portiek. Het overvalt me hoe we in de regen allemaal hetzelfde zijn. Schuilend onder kartonnen dozen, winkelluifels en in portiekjes. Lief en zielig en sterfelijk.

nr 16 — 18 april 2018

ADVALVAS

Nr 16 18 april 2018  

Onafhankelijk magazine van de Vrije Universiteit, Amsterdam. Verschijnt 20 keer per jaar, om de week.

Nr 16 18 april 2018  

Onafhankelijk magazine van de Vrije Universiteit, Amsterdam. Verschijnt 20 keer per jaar, om de week.