Page 1

DAGITI RUMBENG A MAAMMUAN MAIPAPAN ITI INFLUENZA A(H1N1) DUYOG ITI SINGASING

Nakaurnongan dagiti sinurat maipapan iti panagsurat iti daniw. Agorderkayon ken ni Jaime M. Agpalo, 125 Engineer's Hill, Baguio City; wenno umawag iti Tel. No. (074) 304-2493 ken E-mail: iddo82@hotmail.com

Ta wi d (T he Heritage) (The

VOL. IX NO. 17 ( ENTERED AS SECOND

JUNE 29-JULY 5, 2009 MA TTER AT VIGAN POST MATTER

NEWS

MAGASIN M A PA G TA L K A N PA N G N A M N A M A A N P7.00 2002)

PANID 3

TAWID NEWS MA GASIN MAGASIN

can be accessed at www .ta widne wsma www.ta .tawidne widnewsma wsmagg .com www .jasper espejo .com www.jasper .jasperespejo espejo.com www .kamalig .b lo gspot.com www.kamalig .kamalig.b .blo logspot.com

Nairuar nga isyo kontra ken Lucio Tan, alegasion laeng: Vice Mayor Ranches CLASS

MAIL

OFFICE

ON

JUL JULYY

9,

Damag a nabayadanda, awan kinapudnona: Sta. Catalina officials

STA. CATALINA, Ilocos Sur - Kinuna dagiti agtuturay ditoy nga awan ti kinapudnona ti damag a nabayadanda tapno agulimekda mainaig iti mapapati a panagminas ti maysa a kompania iti kabaybayan a sakup daytoy nga ili. “...Daydiay kunada nga alegasion a nabayadantayo, nga adda naited a permit (nga agminas), transparent amin a transaksiontayo ditoy municipal government...waya ti siasinoman nga agindeg iti Sta. Catalina... uray ti media nga umay ditoy opisinatayo... daydiay awan ti kinapudnona,” kinuna ni Mayor Carlos Asuncion. Iti naangay a dialogo iti nagbaetan dagiti bumarangay ti Tamurong ken dagiti municipal officials ditoy, nagkaykaysa dagiti agtuturay a nangibatad nga awan ti kinapudnona iti nasao nga alegasion. Kinuna ni Asuncion nga awan ti permit nga inted ti gobierno munisipal a pannakaminas iti kabaybayan a sakup ti ilida. Iti immun-una nga interbiona iti media, imbaga pay ni Asuncion a total ban ti panagminas iti ilida agingga nga isu ti nakatugaw a mayor. Ngem adda dagiti report a maysa a bapor ti makitkita iti kabaybayan a mapapati nga agminminas iti sakup daytoy nga ili. Kanaig daytoy, maysa a PANID 6

Masapul a maikkanen closure dagiti isyo, kuna pay ti bise mayor

VIGAN CITY - Kinuna ti bise mayor ditoy nga alegasion laeng ken adda iti labes ti hurisdiksion ti konseho daytoy a siudad dagiti isyo a dinakamat ti maysa a naikkat nga empleado maikontra iti dati nga employerna a negosiante nga Intsik. Daytoy ti bugas ti pannakipatpatang ni Vigan City Vice Mayor Franz Ranches ken ni Jun Ramos, anchorman iti programana a “Konseho ti Vigan” a naipatangatang iti

DWRS itay Hunio 23. “Adu dagiti concerns nga inad-adalmi... a beyond the jurisdiction of the city council,” kinuna ni Ranches idinto nga impaganetgetna nga “it’s high time a masapul a maisardengen daytoy tapno ti pudno ken ti rumbeng ti maaramid” mainaig dagiti alegasion ni Elpidio Que, dati a regional sales manager ti Asia Brewery Inc. para iti Northern Luzon, maikontra ken ni dati nga employerna a Lucio PANID 4

Barbarangay ti Narvacan, Santa, benepisiario ti Botika ng Barangay

PEKPEK A BIAHE - Aspaltadon wenno sementado dagiti kalsada kadagiti siudad ken urban communities, ngem kabatuan ti pagdaliasatan ken lumasat pay iti karayan daytoy dyip (ngato) a mapan iti Cayus, Quirino, Ilocos Sur nga uray tuktokna ket napno kadagiti pasahero. Naala ti ladawan iti parte ti Karayan Tikeng sakbay ti poblasion ti Legleg. (Chris Hammond)

Puyupoy ti eleksion: 3 presidentiables, dimmar-ay iti kasangay ni Deputy National Security Adviser Luis “Chavit” Singson

VIGAN CITY - Mariknan ti yaassibay ti pul-oy ti eleksion iti panagraragup dagiti politiko a nangiparipiripen iti tarigagayda nga agkandidato iti nasional a posision inton 2010 iti panangselebrar dagiti dua a political kingpin ditoy probinsia iti panagkasangayda.

Iti panagkasangay ni Dip. Eric Singson itay Hunio 15, karaman kadagiti sinangailina da Defense Secretary Gilberto Teodoro, ken DepEd Secretary Jesli Lapus. Imparipiripen ni Teodoro ti tarigagayna nga agkandidato para iti kinapresidente.

Naaweng met ti nagan ni Lapus a maysa kadagiti kandidatuen ti administrasion a para senador. Tallo a presidentiables ti dimmar-ay iti kasangay ni Deputy National Security Adviser Luis “Chavit” PANID 4

Vice Gov. Jerry Singson NARVACAN, Ilocos Sur Nasurok a walopulo a barangay iti dua nga ili iti maikadua a distrito ti probinsia ti umuna a benepisario ti Botika

ng Barangay a programa ti Vice Governors’ League of the Philippines. Kinuna ni Vice Gov. Jerry Singson a kalpasan ti tallo a bulan a pannakataktak ti pannakaibunong dagiti agagas, nagtuloy met laengen a naiyawat dagitoy itay Hunio 24 ken 25 kadagiti barbarangay ditoy nga ili ken iti Santa. Kanaig daytoy, indagadag ni Singson, chairman ti liga dagiti bise gobernador iti pagilian, ti panangilala dagiti bumarangay daytoy inawatda a botika agsipud ta malaksid a makainutda gapu ta nalaka dagiti agas a mailako ditoy, PANID 6

Marginalized farmers, fishermen, saanda Economic crisis needs agentrada iti tiendaan: proposed ordinance urgent attention now VIGAN CITY - No makaSen. Escudero lusot iti sangguniang pan-

FILE PHOTO. Madama ti pananginterbio ni Salvador Tambua ti DWRS ken ni Konsehal Ever Molina (kannigid) iti panagpasiar daytoy iti booth dagiti lokal a produkto dagiti nadumaduma nga ili bayat ti pannakaselebrar ti Viva Vigan Festival of the Arts iti umuna a lawas ti Mayo. (S. A. Espejo)

lungsod daytoy iproponer ni Konsehal Ever Molina nga ordinansa, saanton nga agentrada dagiti babassitan a mannalon ken mangngalap nga agnaed ditoy siudad no mapanda ilako ti apit ken makalapanda iti tiendaan. Segun ken ni Molina, nabayagen daytoy a probiso iti Local Government Code a saan nga agbayad iti entrada dagiti marginalized farmers ken fishermen ngem saan daytoy a maim-implementar. Kinuna ni Molina a rumbeng laeng a saan nga agbayad iti entrada dagiti mannalon nga agilako iti tiendaan ditoy siudad iti apitda iti kanatenganda iti parparaangan wenno dagiti PANID 6

Malacanang should snap out of denial about a so-called “silver lining” to the economic crisis in the country and immediately draw up a plan to keep the economy afloat, opposition Sen. Chiz Escudero said yesterday. “In the last few months, the Arroyo administration has been telling us that our economy is not about to contract, that we can, in fact, still post a one-percent growth. As usual, naloko na naman tayo,” Escudero said. “There is no silver lining to this economic crisis. The government has been in denial for too long. It must start from the premise that things will get worse before they get better. PAGE 6

Dakdakulapen ni DepEd Sec. Jesli Lapus ni Arch. ti Nueva Segovia Ernesto Salgado idinto nga ur-urayen da Defense Sec. Gilberto Teodoro ken Dip. Eric Singson ti batangda a kumablaaw iti arsobispo. Naala ti ladawan iti kasangay ni Singson a naangay iti Stern Mall itay June 15. (Arlon Serdenia)


Tawid News-Magasin

2 TAWID NEWS MAGASIN SALVADOR A. ESPEJO - PUBLISHER

EDITORIAL STAFF: JAIME M. AGPALO, JR., Editor; ROSE A. ESPEJO, Circulation Manager; DANNY ANTALAN, ROY ARAGON, MANCIELITO S. TACADENA, Contributing Writers; JULIE BETH BALITE, Lay-out Artist; JASPER. A. ESPEJO, Website Master. The Tawid News Magasin with Editorial and Business Office at Rivero St., Cuta, Vigan, Ilocos Sur, is published weekly in English and Iluko and circulated in Ilocos Sur, Ilocos Norte, La Union, Pangasinan and the Cordillera Administrative Region and can also be accessed at www.tawidnewsmag.com. Tawid News Magasin welcomes contributions for publication, including properly captioned photographs. Manuscripts submitted must be typewritten, double-spaced. The Editors reserve the right to reject or abridge articles submitted in keeping with editorial policy and space. Except the editorial, the opinions expressed herein are those of the writers and contributors and do not necessarily reflect those of the publisher. Send articles with stamped and self-addressed envelope to Editor: Tawid News Magasin, Rivero St., Vigan, Ilocos Sur. E-Mail Address: tawidnews@Yahoo.com. For your advertising needs, call: Tel. No. 722-2638 or Cellphone # 09163002969 or 09228109420. Member, Publishers Association of the Philippines, Inc. Member, Federation of Prov. Press Clubs of the Phil.

PAPI FPPCP

ADVERTISEMENT RATES: 1 Whole Page, Back - P16,000; 1/2 page - P8,000; 1/4 page - P4,500; 1/8 page - P2,500; Full Page, Inside - P12,000; Half Page, P6,000; 1/ 4 page - P3,500; 1/8 page - 2,500. Minimum insertion - P500.00; COMMERCIAL RATES - P300/column inch; LCR PUBLICATIONS - P2,500; 1 Year Subscription P1,000.00 (local); $60 (abroad). Rates applicable for single issue only.

EDITORIAL Ti makapadukem a projection ti DoH mainaig iti A(H1N1) Iti panagpalawagna iti sanguanan ti Komite ti Salun-at iti Kamara, kinuna ni Dr. Lyndon Lee Suy, pangulo ti Emerging and Re-emerging infectious Disease Program ti Department of Health nga iti kapardas ti panagwaras ti A (H1N1) virus, maakaran iti daytoy a sakit ti aganay 25% iti kadagupan a populasion ti pagilian wenno 22.5 milion nga umili. “No projection ti pagpapatangan, iti 2% nga attack rate, makunatayo a namnamaentayo a maapektaran ti 25% ti populasion iti influenza A(H1N1),” imbatad ni Suy. Iti daytoy a projection ti DoH a posible a mapasamak, arig inakonan a di kabaelan ti opisinada a lapdan ti nadaras unay a panagwaras ti virus a mangapektar iti nagdakkelan a bilang dagiti umili iti sapasap a pagilian iti baet ti sangkakuna dagiti opisial a nainget a panagmonitorda iti dayta a virus sipud nakastrek ditoy pagiliantayo. Sumangkautro ti dadaulo ti DoH, ni madaydayaw a Sek. Francisco Duque, ta inaldaw a mangegtayo iti telebision a mangireport kadagiti kabarbaro a naapektaran iti virus a kasla ketdin pagpasindayagna ti kaadu ti mamonitorda nga agsakit iti A(H1N1). Iti daytoy nga ar-aramiden dagiti dadaulo ti DoH, mangparparnuayda laeng iti panagamak dagiti umili a kasla ketdin nakaam-amak a peste daytoy a mangkalaw-it iti adu a biag. Mangparparnuayda iti makadukem a senario a mangisangbay iti pannakariribuk dagiti umili. Ita pay, madamdamagtayon ti kellaat nga ingingina dagiti alkohol, face mask, sabon, disinfectant ken dadduma pay a pagdalus iti ima ken bagi agsipud iti panagdadarison dagiti umili nga aggatang kadagitoy kas proteksionda iti ballaag nga itden daytoy a virus. Makitatayo met ti kellaat a yaadu dagiti kailiantayo a mapan agpabakuna iti anti-flu kadagiti pribado nga ospital ken agpakonsulta uray bassit laeng ti mariknada a simtoma. Makunatayo a parabur a dakkel kadagiti ospital, parmasiutika ken botika ti panagbalin dagiti umili a health conscious. Ita, nakuna ti maysa nga agilinlinteg a kasapulan a maikadakkel ti budget a maited iti DOH tapno malapdan daytoy a virus nga agwaras ditoy pagilian. Mangigis la ketdi ti isem dagiti health officials iti daytoy a parabur manipud kadagiti boksingero nga agilinlintegtayo. Ita, madamagtayo a maysa ni Duque kadagiti maisingsingasing nga agtaray a para senador iti masungad nga eleksion. Iti inaldaw a panagreportna iti telebision kadagiti kabarbaro a kaso ti A(H1N1) virus, naikkan iti libre nga exposure a mabalin a pakaitag-ayan ti panagkandidatona. Mamatikami nga ar-aramiden laeng dagiti agtuturay ti DOH ti kabaelanda tapno mapugipog daytoy a sakit. Ngem didatayo met mababalaw no sumken ti panagsuspetsa nga adda naun-uneg a rason iti kastoy nga iresponsable (iti biangmi) a panagireport iti makadukem a senario a posible a patauden ti A(H1N1) Sapay koma ta saan nga agpayso dagitoy a suspetsami. Kaasi pay dagiti kailiantayo no adda sangkailgat a kinapudno dagitoy dimi maiwagat a pampanunot.#

WZRD Printing Press and Graphics Design

OFFSET, LETTERPRESS, RECEIPTS, RIZO TEL. NOS. 077-7425361 FAX: 742-5360 CELL . NOS. 0922-8452888/0927-5328888

Services Offered: PRINTING: Souvenir Programs, Invitations, Letterheads, Newspaper, Tarpauline, School and Office ID’s, Flyers, Diploma, Official Receipts, Digital Printing, Rizograph, Duplication, Bookbinding, Solicitation Envelops, Raffle Tickets, Certificates, Graphics Design & Lay-out For your printing needs, come visit us at: Candon City Mall (at the back of JOLLIBEE) Candon City, Ilocos Sur

MRS. NENITA A. DISU General Manager

JUNE 29-JULY 5, 2009

1234567890123456789012345 1234567890123456789012345 1234567890123456789012345 1234567890123456789012345 ITI DUYOG TI SINGASING 1234567890123456789012345 1234567890123456789012345 JAIME M. AGPALO 1234567890123456789012345 Nakaro unayen ti korapsion Ti nalabes unayen a korapsion iti gobierno ti maysa kadagiti mangparparigat iti panagbiag dagiti Pinoy. Kasla saanen nga ammo dagiti agtuturay ti agamak nga agaramid iti saan a maiparbeng. Mabilbilangen dagiti adda iti poder ti turay a napudno iti serbisio ken di napulapolan iti uging ti korapsion. No utoben a nalaing, ti laeng pagiliantayo iti sibubukel nga Asia ti mangitantandudo iti kristianismo. Ngem adayo ti aramid iti pammati. Kasla saan nga agdanggay dagiti dua. Iti Transparency International’s Corruption Index, nababa ti pagsaadan ti pagilian, kas pagilian dagiti kristiano. Imbes a ti pagiliantayo koma ti dadaulo iti kinatudio ken aramid a nalimbong, saan, ta adda daytoy iti yan dagiti nakurap a nasion. Kapaliiwan ketdi nga imbes a maagasan daytoy a sakit ti gimong, lalo ketdi a kimmaro. Saanen a maikaskaso ti pammati ken kinapudno, ti kinalinteg ti panagbiag. Segun iti data, nakaro unay ti panagsuek ti kurapsion manipud iti panagtakem ti agdama nga administrasion. Manipud idi 2004

agingga iti agdama ket dakkel unay ti bimmabaanna. Manipud iti maika-102 a bilang, maika-141 itan ti pagiliantayo iti listaan. Nangrugi ti listaan kadagiti nasion a nalimpio ken iturayan dagiti manakem, agpababa agingga kadagiti kakaruan nga agar-aramid iti kunniber ken maikanniwas. Malagipko dagiti nasion a napundar manipud iti kinaawan a nagbalin a mararaem. Pagarigan ti Singapore. Napudno ni Lee Kuan Yew a nangipakat iti panagbalbaliw babaen ti napudno ken nalinteg nga aramid. Intedna ti maiparbeng kadagiti napudno nga agserbi iti gobierno ken pannusa iti asinoman nga agaramid iti maikaniwas. Isu a naipasagepsep kadagiti umili dita a nasion ti kinatudio. Makuna a napudnoda iti serbisioda. Makitak met ti kinatudioda a mangidaulo da dati nga ari ti Thailand King Bhumibol Adulyadej, ni Mahatma Gandhi ti India, ken iti agdama, ni Aung San Suu Kyi iti pagilan ti Myanmar (Burma) a balud pay laeng agingga ita dagiti militar a nangagaw iti turay kadagiti sibilian. Ditoy pagiliantayo, adu dagiti timpuar a lidertayo ngem imbes a dumur-as ti nasion, nagbalin ketdi a

1234567890123456789012345 1234567890123456789012345 1234567890123456789012345 1234567890123456789012345 PITIK 1234567890123456789012345 1234567890123456789012345 SALVADOR A. ESPEJO 1234567890123456789012345 Nasken kadi nga agangkat ti gobierno iti bagas? (TULOYNA) Idi napan a tawen, nga isusuyop ti presio ti bagas iti world market, nakitatayo ti atiddog a pila dagiti tattao kadagiti paglakuan iti bagas, nangruna iti rolling stores ti National Food Authority. Nakitatayo a kasla idi tiempo ti Hapon nga adda isakada a kupon dagiti tattao tapno makaalada laeng iti sumagmamano a kilo ti bagas. Naimatangantayo dagitoy a buya kadagiti nadumaduma a paset ti pagilian iti baet ti panangibagbaga ti gobierno nga adda umdas a bagas ket kas pammatalged, nakitatayo ti presidente ti pagilian a nagpasiar kadagiti nadumaduma a bodega ti NFA ken uray dagiti probado a negosiante a nakaidulinan dagiti rinibribu sako ti bagas. Ngem nakitatayo met ti arig panagpakpakaasi ti gobiernotayo kadagiti aglaklako iti bagas a pagilian a pabingayandatayo iti lakoda. Nadamagtayo pay nga uray kasano kangina ti bagas kadagiti pagilian a pagang-angkatanna, saan a nagkitakit ti gobiernotayo a gumatang lattan tapno laeng mapaaddana ti pagkuranganna para kadagiti umili. Ti krisis ti suplay ti bagas iti

sangalubongan ti imbagbaga ti gobierno a makagapu iti panagangkatna iti bagas iti uray nakanginngina. Madakamat ditoy nga idi sakbay ti krisis ti bagas iti world market, agpateg laeng iti $300 kada tonelada ti bagas nga ilaklako ti Estados Unidos idi 2000. Ngem iti panaglabas dagiti tawen, ngimmina a ngimmina ti panaglakona ti bagas ket idi Enero 2008, aglaklakon iti nasurok $470 iti kada tonelada ket kalpasan ti dua a bulan, simmuyopen iti nasurok a $670 kada tonelada wenno 43 porsiento a ngimmatuanna. Adda kadi panagkurang iti bagas ditoy pagilian? Segun iti Departamento ti Agrikultura, dumakdakkel ti produksion ti pagay iti panaglabas dagiti tawen iti pagilian ngem 90% laeng ti masulnitan ti produksion ti bagas iti total a kasapulan dagiti umili iti sibubukel a pagilian. Gapu iti daytoy, kapilitan nga agangkat ti gobierno iti bagas tapno masarakuy ti 10% pagkurangan daytoy a taraon para kadagiti umili ken makaipempen ti gobierno babaen iti National Food Administration iti umdas a suplay para iti dua a bulan a maaramat kadagiti bulan a kakiddit

masaksakit a kuting idinto ta sigud a nabun-as a tigre iti deppaar ti Asia. Nupay makuna a nakaaramid iti biddut, narespeto pay laeng ni dati a South Korean President Roh Moo– Hyun iti ipapatayna. No utoben a nalaing, maibilang a bassit laeng dayta $6 milion a pasuksok a nagbiddutanna. Nagbalin a dakkel a nakaburiboranna ti dakkel a kamalina. Nakonsensia. Gapu iti dayta a biddutna, ginibusanna ti biagna. Ditoy pagilian, kasla awanen ti konsensia dagiti agtuturaytayo a mangidalan koma kadatayo ken kangrunaan koma a talgedtayo. Narigaten a maibaga a napudnoda ken natudioda kas agserserbi. Nababa unayen dayta moral a saluad ken sinalsaluadan dagiti nagkauna a natatakneng a kaputotantayo. Nabulosan ti kinaawan konsensia. No usigentayo a nalaing ti assessment ti kadakkelan a financial institusion, ti World Bank, umabot iti P240 billion ti mapukpukaw iti tinawen gapu iti kurapsion iti Bureau of Internal Revenue. Nagdakkelan nga ilgat ti mapan iti PR ngem iti RP. Naynay a mapaspasamak, malipatan ni RP. Wenno naiwalin pay ketdin? Kaasi nga RP! Sabali met ti masao ti UN Development Program: agarup $1.8 bilion ti tinawen wenno 13 a porsiento iti annual budget ti mapukaw laeng gapu iti kurapsion. Amin dagitoy ket ilgat laeng iti nakaro a sasaaden ti kurapsion iti pagilian. Awanen dayta masasao a kinapudno ken kinatudio. Nairaman kadin a nakurap ti nabatbati a lawag ti konsensia?#

daytoy a taraon. Ngem ti saan nga ibagbaga (wenno di kayat nga annugoten) ti madaydayaw a sekretario, saan a makabael ti dumakdakkel a produksion ti bagas iti pagilian a mangsupusop iti kasapulan a taraon ti dumakdakkel met a populasionna. Itay napan a tawen, mapattapatta nga aganay a 17 milion metriko tonelada ti produksion ti bagas, dandani nagdoble iti produksion idi 1990. Ngem iti sabali a bangir, manipud iti 60 milion a populasion ti pagilian idi 1990, simmuyop iti 90 milion itay napan a tawen. Gapu iti daytoy, dimmakkel ti consumption iti bagas iti 33,000 metric tons wenno ngimmato iti 14 porsiento iti consumption iti napalabas a kanikadua a tawen. Kayatna a sawen, nagbalin ti per capita consumption iti 134 kilos wenno 2.7 a sako ti bagas iti makatawen. Gapu iti daytoy, kapilitan nga agangkat ti gobierno iti bagas iti agingga iti 2.1 milion metric tons tapno laeng mapagtalinaedna ti inbentariona a dua a bulan. Di man annugoten dagiti agtuturaytayo, agpampannuray ti pagiliantayo iti panagangkatna iti bagas iti nasurok a 1 milion metric tons tapno masupusopanna ti pagkuranganna iti daytoy a taraon para kadagiti umilina. Narigat nga awaten a ti maysa a pagilian nga agrikultura ti kangrunaan nga industriana ken nagad-adalan dagiti sabali a nasion ket agbalin a kadakkelan nga importer iti bagas iti sibubukel nga Asia.#

NAGBUNTOG A PROSESO Ni Melvin Bandonil

Maladingitankami unay iti super buntog a pannakatarimaan dagiti siled-eskuelaan wenno pannakasukat kadagiti nadadael a building gapu iti dimmalapus a bagyo nangruna la unay kadagiti eskuelaan iti makinlaud a paset ti Pangasinan. Saanmi a maawatan no apay a naginad unay ti proseso. Saandakami ngarud a mababalaw no kritikarenmi ti nabuntog a pannakaileppas kadagitoy a pasdek nangruna ket panagbabasa manen. Lalo a saanmi a maawatan nga itoy a panagseserrek dagiti ubbing, iti sirok ti kayo ti pagbasaanda, iti uneg ti kapilia, wenno agkalubbon ti dua a

klase iti uneg ti bassit a kuarto, ken uray sadino ditan a lugar a pagkuartoanda. Nabuyami iti telebision nga adda pay sibubukel nga eskuelaan a saanen a mabalin a pagadalan agsipud ta naitayab dagiti atep dagiti pasdek, wenno narban dagiti didingna ngem an-anusan dagiti ubbing a pagklasean agsipud ta awan ti sabali a pagkuartoanda. Makunami a saanen a maikanatad daytoy a mapaspasamak,. Saanen a makaited iti pammaregta nga agadal dagiti ubbing. Saanen a makaited iti inspirasion ken manggutugot kadagiti ubbing a lalo pay nga igaedda ti

agiskuela ken agadal. Inrekomendar ti United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO) a masapul a maaddaan laeng koma ti maysa a kuarto iti ratio a 1:25-30 wenno duapulo ket lima agingga iti tallopulo nga estudiante ti agbasa iti tunggal kuarto. Ngem iti mapaspasamak, saanen a masurot daytoy ta agkurkurangen dagiti kuarto. Isu a makumi a saanen a conducive to learning daytoy a situasion. Kasano koma a maigaed dagiti ubing ti agiskuela? Kasano pay a maay-ayo dagiti ubbing no awan uray PANID 6


JUNE 29-JULY 5, 2009 SUNDAY JULY 5, 2009 14th Sunday in Ordinary Time Ps 123:1-2, 2, 3-4 Our eyes are fixed on the Lord, pleading for his mercy. 1 st Reading: Ezk 2:2-5 A spirit came upon me as he spoke and kept me standing and then I heard him speak, “Son of man, I am sending you to the Israelites, to a people who have rebelled against me; they and their fathers have sinned against me to this day. Now I am sending you to these defiant and stubborn people to tell them ‘this is the Lord Yahweh’s word.’ So, whether they listen or not this set of rebels will know there is a prophet among them. 2 nd Reading: 2 Cor 12:7-10 However, I better give up lest somebody think more of me than what is seen in me or heard from me. Lest I become proud after so many and extraordinary revelations, I was given a thorn in my flesh, a true messenger of Satan, to slap me in the face. Three times I prayed to the Lord that it leave me, but he answered, “My grace is enough for you; my great strength is revealed in weakness.” Gladly, then, will I boast of my weakness that the strength of Christ may be mine. So I rejoice when I suffer infirmities, humiliations, want, persecutions: all for Christ! For when I am weak, then I am strong. Gospel: Mk 6:1-6 Jesus returned to his own country, and his disciples followed him. When the Sabbath came, he began teaching in the synagogue, and most of those who heard him were astonished. They commented, “How did this come to him? What kind of wisdom has been given to him that he also performs such miracles? Who is he but the carpenter, the son of Mary and the brother of James and Joset and Judas and Simon? His sisters, too, are they not here among us?” so they took offense at him. And Jesus said to them, “Prophets are despised only in their own country, among their relatives and in their own family.” And he could work no miracles there, but only healed a few sick people by laying his hands on them. Jesus himself was astounded at their unbelief. Reflections Jesus’ experience of rejection by his countrymen would foreshadow the events that would take place in Jerusalem at the end of His earthly ministry. Jesus would experience betrayal by one apostle and denial by another. He would be mocked by His own people who would cry out for His crucifixion. All this He would endure so that we might have life and have it to the full. We are never alone in our sufferings. Should we ever experience the anguish of being ridiculed or put down by family or friends, we are never alone. The Lord Jesus stands with us in our times of trial, giving us the grace we need to bear patiently with our suffering, never stooping to the same level as those who would cause us pain. Through the Holy Eucharist we participate in the saving death and glorious resurrection of the Lord. May the grace of the Holy Eucharist bring us forbearance and courage as we carry our crosses. (Daily Gospel 2009, CLARETIAN PUBLICATIONS)

Tawid News-Magasin

DAGITI RUMBENG A MAAMMUAN MAIPAPAN ITI INFLUENZA A (H1N1) WENNO SWINE FLU ni Christine Ma. Verzosa

Umad-adu dagiti agsakit iti swine flu virus wenno Influenza A H1N1 ditoy pagilian. Ditoyen pagiliantayo ti kaaduan iti kaso dagiti nagsakit iti daytoy a virus iti sibubukel nga Asia. Iti pannakaisurat daytoy, addan nasurok a 400 a kumpirmado a kaso ti nagsakit iti A H1N1. Pagsayaatanna, awan pay laeng ti kompirmado a natay a kailiantayo. Adu dagiti agwarwaras a damag a lalo laeng a mangited iti pannakariribuk kadagiti kailiantayo. Saantayo koma a patien dagitoy. Kaadduanna kadagitoy ti parnuay laeng dagiti awan maaramidanna. Mangloklokoda laeng babaen ti text messages wenno ania ditan a behikulo ti impormasion. Saan a makatulong dagitoy no di ad-adda ketdi a degdeganda ti panagpanic dagiti tattao. Agpayso, kabarbaro la unay a sakit daytoy ken saan a gagangay nupay addan dagiti kaaspingna a sakit kadagiti napalpalabas a tawen. Ngem saan a kas iti panangipagarup dagiti adu a tattao a nadagsen daytoy a sakit. Saan a kas kadagiti dadduma a sakit a nadaras a makapatay. (Inreport ti DOH itay Hunio 22 a maysa a babai

123456789012345678901 123456789012345678901 123456789012345678901 ITI INDAYON NI LAGIP 123456789012345678901 123456789012345678901 123456789012345678901 IMATONAN NI DANNY ANTALAN (Maikalima a paset)

nga agtawen iti 49 ti natay iti A H1N1. Ngem kuna ti DOH nga adda pay sabali a sakit ti biktima a posible a nakagapu iti ipapatayna. -Ed.) Kinapudnona, kinuna ti Department of Health nga adadda a makapatay ti dengue ngem ti A H1N1. Kasapulan laeng ti panagdaldalus iti bagi, iti arubayan ken aglawlaw. Tapno sigsigurado, intay kitaen ti advisory manipud ti Departamento ti Salun-at. Masapul nga ammuen ti publiko maipapan ti Influenza A H1N1 tapno dida mamatpati kadagiti damagdamag nga awan ti kinaagpaysona. Daytoy A H1N1 ket maysa nga influenza virus a mangpatpataud iti sakit kadagiti tattao. Idi damdamo, naawagan iti swine flu agsipud ta iti naangay a panagamiris iti laboratorio, naduktalan a kaasping daytoy dagiti influenza viruses a normal a nagtaud kadagiti baboy iti North America. Ngem kadagiti sumagsaganad a panagadal, naduktalan a sabali daytoy baro a virus kadagiti agsirsirkulo a virus kadagiti baboy iti North America. Addaan daytoy iti dua a genes manipud kadagiti viruses nga agsirsirkulo kadagiti baboy iti Europa ken Asia kasta met iti avian genes

ken human genes. Kabarbaro la unay daytoy a sakit ta idi laeng Abril 2009 a natakuatan sadiay USA. Ngem ketdi, ad-adda a nagsagaba ti pagilian ti Mexico. Adda met naireport a kaso kadagiti sumagmano a nasion, a pakaibilangan toy pagilian. Daytoy a virus ket maiwaras babaen ti person-to-person a kas iti gagangay a panateng. Isu ngarud a maibalakad ti panaginana pay laeng dagiti kasangsangpet a kailiantayo manipud ballasiw-taaw iti pagtaenganda iti sumagmano nga aldaw sadanto gesdan ti agpasiar. Nupay maibilang a fatal, adda met dagiti medisina nga epektibo kalpasan ti konsultasion kadagiti autoridad iti salun-at. Kas met laeng iti gagangay a panateng ken gurigor dagiti senial ken sintoma ti A (H1N1) kas iti panaggurigor, sakit ti ulo, panagkakapsut, nasakit a masmasel ken susuop, awanan iti ganas a mangan, aguyek, agsakit a karabukob ken letleten nga agong. Maibilang a mitolohia wenno sarsarita laeng a maakaran ti tao babaen ti pannanganna iti karne ti baboy. Awan ti kinapudnona dayta. Ti husto, maakaran ti tao iti panagbaen ti agsakit iti AH1N1. Maakaran

met ti tao iti panagiggem kadagiti bambanag nga iniggaman ti agsagsagaba itoy a sakit. Ti kasayaatan amin, abbongan ti agong ken ngiwat no agbaen ken aguyek. Kanayonen ti panagbuggo ti ima. No agusar iti sanitizer, masapul a daytoy ket alcoholbased. Kumayakay no adda agsakit. Masapul a mapapigsa a kanayon ti resistensia ti bagi babaen ti kasapulan nga inana a 8 nga oras a turog. Masapul ti gaganaygayan ket pukawen ken iliwag no adda man pakabantotan. Uminum iti adu a danum ken mangan kadagiti prutas ken nutritious a makmakan. Ania ti aramiden no adda agsakit iti uneg ti pagtaengan? Ipadoktor a dagus. Masapul a maisalumina; ngem no saan, masapul a maiyadayo wenno adaywan iti maysa a metro. Agaramat iti surgical mask wenno abbong no awiten wenno bayabayen ti masakit. No naidekket ima iti masakit, kasapulan ti panagbuggo kalpasanna. Tapno daras a maimbagan ti masakit, kasapulanna ti naan-anay nga angin. Ken kasapulan unay ti panagdalus. Ti kinadalus ken kinaannad, napimpimtas nga amang ngem ti sinaksako nga agas.#

Republic of the Philippines DEP AR TMENT OF AGRARIAN REFORM DEPAR ARTMENT Region I PROVINCIAL AGRARIAN REFORM OFFICE Vigan City

INVITATION FOR PRE-QUALIFICATION AND TO BID

Dagiti Piglat iti Biagko Da Nana Seling ken Tata Berto ti nagbayad iti panaggianko iti ospital. Idi maammuanda nga awan ti paggawidak, indiayada a mapanak laengen agnaed kadakuada. Simmrotak ngarud kada Nana Seling ken Tata Berto iti balayda idiay Pamplona, Cagayan. Naammuak nga adda dua nga anakda, lalaki ken babai. Doktor ti lalaki, nars diay babai. Agtrabtrabaho ni doktor iti maysa a dakkel nga ospital iti Manila. Adda met iti Estados Unidos diay narsda. Pinagtuloydak da Nana Seling a pinagbasa. Impasnekko ti nagadal kas subadko iti kinaanus ken kinalaingda kaniak. No mapanda idiay ili, ikuyogdak da Nana Seling. Nalukay ti kuartada, aglalo no kasangsangpet ti binulan nga ipaw-it dagiti annakda. Adda latta gatangenda a lupotko. Anak ti nangibilanganda kaniak. Nagyamanak iti Namarsua ta nakasarakak iti agassawa a nasayaat ti panagpuspusoda. Nagbaliwen a naminpinsan ti lubongko, Manong Danny, ta diakon malak-am dagiti inararamid dagiti nagkauna nga imbilangko nga ina ken ama. Iti sidong da Tata Berto ken Nana Seling, napadasak no kasano ti panangipateg ti nagannak iti anakda. Impagarupko nga agnanayonen a natalinaay ti biagko iti denna da Tata Berto ken Nana Seling ngem nagbiddutak, Manong Danny. Kalkalpas ti panagturposko iti elementaria idi dimteng ti pasamak a nangbaliw manen iti panaguyas ti biagko. Bulan ti Mayo idi. Nagbiahekami kada Tata Berto ken Nana Seling a mapan iti Manila tapno bisitaenda ti anakda a doktor ken appokoda. Idi addakamin iti Pangasinan, nakatuglep kano ti drayber ti bus ket naladawen idi makitana ti makasinnabatna a trak. Dagiti ikkis dagiti pasahero ti naudi a nangegko sa ti napigsa a panagdinnungpar dagiti dua a lugan. Idi makapuotak, addakamin iti ospital. Pagyamanan ta garumiad laeng ti sugatko. Naammuak a sinallukobandak da Tata Berto ken Nana Seling ket isuda ti nagsagrap iti sugat. Kasla nagtupak ti langit kaniak iti dayta a pasamak, Manong Danny. Apay nga ita ta nakasarakak iti mangipateg kaniak, dumteng ti trahedia a mangpekka ti panagdedennami? Tinagisaem unay dagiti annakda ti napasamak. Nakitak dayta iti naem-em a bibigda ken dagiti balikas nga aggaon iti bibigda bayat ti massayag da Tata Berto ken Nana Seling ken idi pannakaipumponda. Ngem dida la ammo a nasasaem pay kaniak ti napasamak. Kaarigko nakapukaw iti nagannak. Kalpasan ti pamumpon, kinasaritanak ti asawa ni doktor. Kinunana a nupay kasano ti ayatna a mangala kaniak, dina maaramid dayta ta no makitkitadak bayat ti kaaddak iti dennada nga agassawa, maipalagipto laeng kadakuada ti ipupusay da Nana Seling ken Tata Berto. Sakbay a pimmanaw dagiti agassawa, pinabalonandak iti kuarta. Nammuak nga inlakoda amin a sanikua da Tata Berto ken Nana Seling agraman ti pagtaenganda. Saanda kanon nga agsubli pay iti Pamplona ta awan metten da Tata Berto ken Nana Seling a sublianda. (Adda tuloyna)

3

The Department of Agrarian Reform, Province of Ilocos Sur invites all qualified and duly registered GE/ Contractors to apply for pre-qualification and to bid CARP Survey Survey Module project. Module Number

Location

Module 1-2009

Sigay

311.7800

132

75

Module 2-2009

Sigay, Sugpon & Banayoyo

240.3939

177

75

Moduel 3-2009

Cervantes

311.5485

672

75

863.7224

981

TOTAL

Area (Has.)

No. of Lots

Project Duration

Interested GE/Contractors shall submit to the Chairman, Pre-qualification, Bids and Awards Committee, DAR Provincial Office, Luisa Bldg. Salcedo Street, Vigan City, Ilocos Sur the following documents in triplicate: 1. Pre-Qualification Statement; 2. Company Business Profile; 3. Financial Statement for the last two (2) years; 4. Income Tax Returns duly stamped by BIR; 5. Certified True Copy of PTR and GE current registration card; 6. Affidavit duly notarized to the effect that he has no survey project in progress or that he has not abandoned, rescinded or terminated due to his fault or negligence, survey or mapping project officially declared pending on the original time limit required. 7. Certified photocopy of current certificate of registration of PRISM and EDM/Total Station instruments; 8. Contract of Lease of Equipment, if leased from the owners; 9. Certificate of membership of good standing in the Geodetic Engineering of the Philippines, Incorporated; 10. Certificate of Accreditation from GEP Regional Division as per DAR-GEP Memorandum of Agreement dated March 24, 1993. Pre-qualification statements will be submitted not later than June 15, 2009 at the Operations Division, DAR Provincial Office, Vigan City. Pre-qualified contractors may obtain the bid documents starting June 18, 2009 from the PBAC upon payment of non-refundable fee of P300.00 of said project. The PBAC will receive and open sealed bids from the pre-qualified contractors at the Operations Division, DAR Provincial Office, Vigan City on July 3, 2009 at 2:00 PM. All participants relative to pre-qualifications, bid bonds, performance bonds, bid evaluation, and awards shall be governed by existing laws and its implementing rules and regulations. The government reserves the right to reject any of all bids, waive and defect therein and accept the offer most advantageous to the government. (SGD.) REBECCA I. IGARTA, CEO VI Provincial Agrarian Reform Officer II TNM: June 15, 22, & 29, 2009


Tawid News-Magasin

4

JUNE 29-JULY 5, 2009

REBOLUSION

Republic of the Philippines REGIONAL TRIAL COURT First Judicial Region Branch 20 Vigan City, Ilocos Sur

Sarita ni Jobert M. Pacnis (UMUNA A PASET)

KAS KANGISIT ti uring ti sipnget a simmabat ken ni Sipi idi luktanna ti akindaya a tawa ti taengda ken ni Pitui Tari. Sinabat ti naumbi nga aplaw; agar-arasaas ngem adda dayta di mailadawan a rikna a maabbukay - patakderenna dagiti muldot; batakenna ti danag. Pinunnona ti barukongna iti angin. Iti panangibulosna, kasla adda dagensen a nauyos iti kararuana. Ngem apagapaman laeng. Addayta manen ti di makita - mano nga aldawen a kastoy - a bileg a kellaat lattan a dumarup a mangakas iti pigsa ken simbeng ti panunotna. Riniknana ti bitek ti aglawlaw. Nangrugin nga agkutikuti dagiti kaarrubada; dagiti iturayanna wenno ti sibubukel a lugar. Ammona, adu latta kadagitoy ti di agsarsarday nga agtrabaho uray orasen ti panaginana. Kasta kadi itan ti karigat ti panagbiag? Napasennaay. Nagpakosina; nangisaang sa insaganana dagiti masapulna inton madamdama. Nagsanguanda nga agassawa ti daing ken nalabnaw a gatas. Kastoy kadi ti taraon ti maysa a lider iti maysa a

lugar? Ngem sapasap ti ikakayetket daytoy a rigat awan ti lislisianna; kasla angin a sukisokna amin a paset ti lubong. Napanunotna idi sangaldaw a masapul ti panagsasaritada a lumugar, ta uray kaskasano, maalep-epan daytoy a rigat. Kayatna a denggen ti karirikna dagiti iturayanna, no ania met ti adda iti panunotda; ti pammaliiwda kadagiti karkarna a mapaspasamak iti aglawlaw. Napnuan dungngo ti arakup ni Pitui Tari iti nagpatnag. Mariknana ti bara iti nagbaetanda. Ngem no apay ket a di mapakpakadaan ti idudupag dayta a bileg - a saan la nga isu ti sagudenna, pati ni baketna. Pagangayanna, masebseban dayta a temtem a di pay gimmilayab! Di met ammo ni baketna no apay a kasta ti marikriknana. “Nakadalapustan sa metten, Lakay?” kunkuna daytoy kenkuana. Saan nga iti awan panamatina iti daldalapus ngem patienna a di daytoy ti rason ti pagkaskastaanda nga agassawa. Kasla adda naun-uneg a ramut ti amin - ket dayta ti rumbeng a takuatenna. “Naisaganam kadin ti sawem no madamdama?’ nagtimek ni

Pitui Tari. Agsuksukatdan nga agassawa. “Wen, Baket,” ababa a sungbatna. Maymaysa ti pamuspusan no dumteng dayta a kanito: rumbeng a parimbawenna ti kinaagpayso a maysa a lider - naturay, natibker, ken addaan panirigan! NAMSEKEN ti dap-ayan idi makagtengda nga agassawa. Maysanmaysa ti nangabrasa kadakuada. Nagtugawda nga agassawa iti sango. Inwarasna ti panagkitana, kadagiti mata nga agsalsaludsod. Kunam no adda tagtagiurayenda - kas iti panangur-uray ni anak ti daga iti panaglua ti langit tapno maitukitna metten ti bin-i a namnamaenna a mangakup kadakuada iti nakailumlumonda a pitak. Immanges iti nauneg. Ngem napabaen laeng iti kumulukol a bungsot ti aglawlaw. Ania ketdin, aya, ta di met laengen masolusionan dagita a rugit. Ditoy pay met ngarud asideg ti pagtataripnonganda. Dida met mabalin a yakar ti dap-ayan ta ditoy laengen ti bakante a paset ti lugar. Sa maysa, ditoyda nga impatakder ti bukodda a trono, ditoy a disso a pinagsisiglotda ti linas ti

kinaasinoda, ket ditoydan agingga iti maudi a pitik dagiti kanito. Iti daya, nakadua agpan ti init iti lulonan ti Bantay Oblak. Lumabanag ti marisna a nangpangisit kadagiti ulep iti aglawlawna. Nakarikna iti gitebgiteb: ginunggonna ti urat, piskel, konsentrasion, ken panunotna. Sinalputna ti kararuana. Tinurongna ti nairanta a paggiananna: iti mawanawananna amin a dimmar-ay. Rinukodna kadagiti mata dagiti naitallaong ti adda a kaririknada. Ditoy, nalawag a maimatanganna ti tunggal reaksion; ditoy, mariknana ti im-impen ti tunggal maysa. Rinugianna ti nagsarita. “Daytoy banag a dakamatek, Kakabsat,” kinunana, “ket ammok a marikriknayo met. Saan a mailibak a nakaro unayen ti kinnit ti rigat ditoy lugartayo. Adda dagiti banag a mapaspasamak a maikaniwas iti sursurotentayo. Ngarud, kayatko a mangngegan ti kaririknayo ta no adda pannakabalinna, marisut dagitoy a parikut.” (Maituloyto)

TARAON TI PANUNOT: RESPETO NI MA. THERESA B. SANTOS

Ti kinakurapay ti mangiduron kadatayo tapno kumpet iti patadem ket makigasanggasat nga agkulimbitin iti awan masnop a turongen. Ngem saan a dakes ti agarapaap. Ti sumagpat iti katre manipud iti datar a pagililadan. Kas ken ni Sarah a nagarapaap a sumagpat iti dekutson a pagiddaan. Dimmakkel ni Sarah iti napanglaw a pamilia iti maysa a naseksek a barangay iti Amianan. Kayat a panawan ni Sarah daytoy kasla impierno a nakaipupokanna. Arapaapna ti aggaraw iti nangato a gimong, matangtangad, mararaem. Napan nakigasanggasat iti siudad. Ditoy ti namnamana a pangrugian iti pannakatunoyna iti arapaapna. Ditoy ti pammatina a pakasarakan iti balitok iti ungto ti bullalayaw. Nagsapul ni Sarah iti panggedanna. Ngem umuna pay laeng a saludsod - no ania ti kursona - natinnagen. Nagturpos laeng iti elementaria. Ania ngarud ti gundawayna kadagiti de-diploma a padana nga agbirbirok iti trabaho? Ditoy a naamiris ni Sarah a sabali ti arapaap, sabali iti pudno a biag. Iti aspalto a kabakiran, dagiti laeng nabileg

ken napigsa ti agari ket maiwalwalin laeng dagiti babassit ken nakapsut. Iti maysa a bassit a klub ti nagsangladanna. Idi damo, para ugas iti pinggan. Idi kuan, para estima kadagiti parokiano. Ngem uray iti garampang a lubongna, saan a napukaw ti arapaapna a lumung-aw iti biag. Uray iti saan a maiparbeng a wagas. Iti arapaapna a maakkal iti lubong a yanna, saanna a napanunot ti maiparbeng ken saan. Tapno nadardaras a magun-odna ti arapaapna, inaramat ni Sarah ti bagina. Napintas ngamin ni Sarah. Makagargari ti pammagina. Adu nga Adan ti agtarigagay a mangikut kenkuana. Maysa a parokianona a baknang a lakay ti simmurotanna. Ngem adda gayam asawa ti baknang. Pinungotpungot ti baliena nga asawa daytoy idi masukalanna ida nga agkabbalay. Simmaruno ni Danilo, baknang a negosiante. Ngem kalpasan a nagpapas ni Danilo iti saklotna iti makatawen, ni ay wenno ni oy a pimmanaw lattan daytoy. Sumagmamano pay ti simmurotanna gapu iti karida nga akkalenda iti pitak a nakailumlomanna. Ngem kari nga

intayab ti kali! Pumanaw iti klub a nap-nuan namnama, agsubli met laeng iti klub a leppapay ti abagana iti pannakapaay! Ngem iti baet dagita a pannakapaay, saan a napukaw ti arapaap ni Sarah. Ammona a no naikari a makalung-aw iti biag, dumteng dayta iti biagna. Dakkel ti pammatina nga addanto kumatok nga oportunidad ket inton dumteng dayta, dinanto palusposan pay. Dimteng ken ni Sarah dayta nga oportunidad. Saanna a ninamnama. Iti pagtrabahuanna a club, naam-ammona ni Dennis, maysa a pintor. Agsapsapul ni Dennis iti modelo. Nakita ni Dennis ken ni Sarah dagiti saguday a sapsapulenna iti maysa a modelo. Isuna laeng ta lamolamo iti panagmodelona. Nabayag nga inutob ni Sarah ti awis ni Dennis nga agbalin a modelo. Bassit ti tangdanna no maidilig iti masapulanna iti klub. Ngem inawatna ti trabaho. Tallo a bulan ti kontratana. Idi damo, napanunotna nga awan ti pagdumaan iti trabahona iti klub ti panagmodelo. Ngem idi agangay, nakarikna iti naisangsangayan ta iti baet

ti kinaasinona, ti kinababaina, rinespeto ni Dennis. Dina nasarakan dayta a respeto iti panagtrabahona iti klub. Dayta a respeto ti nangisubli ti pampanunotna nga adda pay nabatbati a kaimudinganna. Ni Dennis ti nangisuro kenkuana iti kinapateg ti kinatao. Ditoy ti nagpanunotanna. Ditoy a naamirisna ti kinaawan ti turong ti biagna. Idi malpas ti kontratana ken ni Dennis, napanunotna ti mangabaruanan. Adda metten bassit a puonanna. Nagawid iti ilida. Sadiay ilida a buklenna manen ti nawara a kinaasinona. Sadiay a pidutenna manen ti inibbatanna nga arapaap. Maysa nga aldaw, nasangailina ni Dennis. Dina ninamnama ti panagkitada manen ken ni Dennis. Lalo a dina ninamnama nga iruknoy ti baro ti panagayatna. Inawat ni Sarah ti ayat ni Dennis. Naamirisna nga iti denna ni Dennis, adda met laengen kaimudinganna iti biag. Adda gunggona ti asinoman nga agsubli. Adda naragsak ken makapnek a biag kalpasan ti pannakaammo iti kinaasino.#

3 PRESIDENTIABLES... (Manipud iti panid 1)

ISYO KONTRA NEGOSIANTE... (Manipud panid 1)

Singson a naangay iti Baluarte, Barangay Tamag idi Hunio 21 a pakairamanan da Metro Manila Development Authority Chairman Bayani Fernando, Senador Manny Villar, Defense Secretary Gilbert Teodoro ken ni DILG Secretary Ronaldo Puno. Impakaammon ni Villar ti panagkandidatona para presidente inton 2010, idinto a para bise presidente ni Fernando ken Puno. Kabayatanna, impalgak ni Deputy National Security Adviser Luis “Chavit” Singson nga awan pay ti napilina a suportaran para presidente iti masungad nga eleksion nupay “kualipikadoda amin a presidentiables ken adda pay over qualified ngem ti problema no

Tan. Kinuna ti bise mayor a nairefer dagiti isyo nga imparuar ni Que iti committee on revenues ken oversight “ngem medio saan met a nagargaraw ngamin” isu a napanunotna nga iggaman ti committee of the whole nga idauluanna tapno maikkanen dagiti isyo iti pannakairikep. Dinakamat ti bise mayor a kayat ni Que a sukimaten ti konseho dagiti libro dagiti kompania nga identified ken ni Tan kasta met dagiti marketing arms dagitoy a kompania gapu iti alegasionna a mapapati a dummy corporation ni Tan dagitoy ken agkurkurang ti baybayadanda a buis iti city government. Kinuna ni Ranches nga adda

mangabakda”. Kinuna ni Singson a kangrunaan a kitkitaenna iti maysa a kandidato ti kabaelanna a mangidaulo iti pagilian, sinsero ken saan a ti agabrot iti gastosna ti atupagenna kalpasan ti panangabakna. “Kasapulantayo ti estrikto ngem addaan iti puso a lider tapno masursuruan iti disiplina dagiti umili. Kangrunaanna, awan interesna iti kuarta,” kinuna ni Singson. Mainaig iti isyo ti con-ass, kinuna ni Singson nga adu a paset ti agdama a konstitusion ti rumbeng a maamendaran tapno maiyannatup iti agdama a panawen ngem saanna a kanunongan a mapasamak ti charter change sakbay ti panagPANID 6

pay alegasion ni Que a saan nga aggargaraw ti konseho ken aleng-alengna dagitoy nga imparuarna nga isyo. Kinuna ti bise mayor nga agtigtignay ti konseho iti lasud ti hurisdiksionna ket no maipapan dagiti agkurkurang a buis a baybaybayadan dagiti kompania ni Tan, “...saan nga akem ti sangguniang panlungsod dayta” ta “no national tax, akem ti Bureau of Internal Revenue... no local tax, akem ti tesoreria ket no dummy corporations, ti Securities and Exchange Commission.” Kinuna ni Ranches a rumbeng a dagiti appropriate agency ti pangibagaan ni Que kadagiti alegasionna idinto nga innayonna nga “in aid of legislation laeng ti panagimbestiga

IN RE: PETITION FOR CORRECTION OF ENTRY IN THE RECORDS OF BIRTH OF TEOFILA TACLAS TACATA, Spl. Proc. Case No. 7083-V

TEOFILA T. TACATA, Petitioner, -versusTHE LOCAL CIVIL REGISTAR OF STO. DOMINGO, ILOCOS SUR AND CIVIL REGISTRAR GENERAL, Respondents, x- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -x

ORDER Filed with this Court is a verified petition for the correction of entry in the records of birth of Teofila T. Tacata, more particularly the petitioner’s date of birth from March 13, 1947 to March 5, 1947 with the Local Civil Registrar of Sto. Domingo, Ilocos Sur. Finding the petition to be sufficient in form and substance, notice is hereby given that this petition is set for hearing on August 10, 2009 at 8:30 o’ clock in the morning before the Honorable Perla B. Querubin, Acting Presiding Judge of this Court, at the second floor of Bulwagan ng Katarungan, Vigan City, Ilocos Sur, at which time, date and place, any interested person who is adversely affected may appear and show cause why said petition should not be granted. Let this Order be published once a week for three (3) consecutive weeks in any newspaper of general circulation in the province of Ilocos Sur and Vigan City at the expense of the petitioner, the last date of publication being at least one week prior to the date of the scheduled hearing. Let a copies of this Order and the petition be furnished the Solicitor General, Makati City; the Provincial Prosecutor of Ilocos Sur and the Local Civil Registrar of Sto. Domingo, Ilocos Sur. SO ORDERED. Done in the City of Vigan, this 22nd day of June, 2009. (SGD.) PERLA B. QUERUBIN Acting Presiding Judge TNM: June 29, July 6, & 13, 2009

Republic of the Philippines Local Civil Registrar Office Province of Ilocos Sur VIGAN CITY NOTICE FOR PUBLICATION In compliance with Section 5 of R.A.No. 9048, a notice is hereby served to the public that JHONALYN ESPERANZA C. CACHOLA has filed with this Office a petition for change of first name from HILARIA VIRGINIA to VIRGINIA in the birth certificate of HILARIA VIRGINIA CACHOLA CACHOLA who was born on 21 OCTOBER 1956 at Vigan, Ilocos Sur and whose parents are QUIRINO C. CACHOLA and CIRILA P. CACHOLA. Any person adversely affected by said petition may file his written opposition with this Office not later than July 6, 2009. (SGD.) SUSAN P. ANCHETA City Civil Registrar TNM: June 29, & July 6, 2009

DEED OF ADJUDICA TION ADJUDICATION NOTICE is hereby given that the estate of the late TOMAS REOLA and TELESFORA RAQUEPO consisting of a parcel of land situated at Cabuloan, Sta. Catalina, Ilocos Sur embraced by OCT No. P-54190 andTax Dec. No. 04-02689R has been the subject of Deed of Adjudication executed by their surviving legal heirs before Notary Public Atty. Roman Mario V. Panem as per Doc. No. 389; Page No. 79; Book No. XI; Series of 2009. Any adverse claim may be filed during the publication of this notice. TNM: June 29, July 6, & 13, 2009

DEED OF EXTRAJUDICIAL SETTLEMENT OF EST ATE ESTA OF DECEASED PERSON WITH SALE OVER A PORTION OF LAND NOTICE is hereby given that the estate of the late ALEJANDRA CARTADO DE GUZMAN consisting of a parcel of land located at Calaoa-an, Candon, Ilocos Sur covered by Original Certificate of Title No. P-281 has been the subject of Deed of Extrajudicial Settlement of Estate of Deceased Person With Sale over a Portion of Land executed by her surviving grandchildren and legal forced heirs before Notary Public Atty. Beberly Joy D. Dario as per Doc. No. 305; Page No. 61; Book No. 62; Series of 2009. Any adverse claim may be filed during the publication of this notice. TNM: June 29, July 6, & 13, 2009

DEED OF ADJUDICA TION WITH WAIVER OF RIGHTS ADJUDICATION NOTICE is hereby given that the estate of the late Spouses GEMINIANO and BENILDA ANICAS consisting of a parcel of riceland situated in Cabalangegan, Vigan City under ARP No. 017-00128 has been the subject of Deed of Adjudication With Waiver of Rights executed by their nearest and legal heirs before Notary Public Atty. Ma. Elena C. Cardinez as per Doc. No. 925; Page No. 51; Book No. III; Series of 2006. Any adverse claim may be filed during the publication of this notice. TNM: June 29, July 6, & 13, 2009

ti konseho”. Kinuna ni Ranches a dida met kayat iti city council a (kasla) maprespressure maipanggep laeng dagiti insinuations, saosao, ...word of mouth idinto nga inyunay-unayna a “...just allegations, just statements” dagiti isyo nga imparuar ni Que ta awan met ti pormal a complaint ken saanda met nga under oath.

“Agtignay ti city council iti las-ud ti hurisdiksionna...ngem adda pagpatinggaanmi...” kinuna pay ni Ranches. “Enough is enough. Masapul nga adda pagpatinggaanna,” kinuna ni Ranches sana innayon a mangiparuarda iti report iti mabiit ta “kayatmi metten nga adda closure dagiti alegasion nga iruruarna (Que).”#


Tawid News-Magasin

JUNE 29-JULY 5, 2009 Republic of the Philippines REGIONAL TRIAL COURT First Judicial Region Branch Narvacan, Ilocos Sur LEONCIA MENDOZA, Plaintiff, -versus-

Civil Case no. 2905-N For Reduction/Revocation Of Donation

BENJAMIN MENDOZA, Defendant, x- - - - - - - - - - - - - - - - -x

SUBSCRIBED AND SWORN to before me this 9th day of February 2007 at Vigan City. (SGD.) EDMUND I. GAGELONIA Asst. Provincial Prosecutor OPP ILOCOS SUR Notary Public -------------------------------------------------------Republic of the Philippines REGIONAL TRIAL COURT OF ILOCOS SUR First Judicial Region Branch 22, Narvacan, Ilocos Sur LEONCIA MENDOZA, Plaintiff, -versus-

COMPLAINT COMES NOW PLAINTIFF, by undersigned counsel and unto this Honorable Court, most respectfully alleges: 1. That the plaintiff is of legal age, single and a resident of Maynganay, Sta. Maria, Ilocos Sur; while defendant Benjamin Mendoza is also of legal age, married and a resident of Maynganay, Sta. Maria, Ilocos Sur where he may be served with summons and other court processes; 2. That sometime on April 1992, the defendant, through misrepresentations and machinations, was able to sweet-talk the plaintiff into donating all her properties in favor of the defendant by virtue of a Deed of Donation as follows: “One parcel of sugarland located at Maynganay Sur, Sta. Maria, Ilocos Sur; bounded on the North by Lot 1433, Ciriaco Presto; on the South by Lot 1428; Salvador Lizardo; on the East by Lot 1431, Filomena Mendoza; and on the West by Lot 1431-B, Feliza Gumangan; with an Area of 1,073 square meters, more or less; with a market value of P970.00 and an assessed value of P390.00 under Tax Declaration no. 2855-F declared in the name of Leoncia Mendoza”. “One-sixth portion of a cornland, located at Maynganay Sur, Sta. Maria, Ilocos Sur, bounded on the North by a ditch; on the East by National road; on the South by William and Catalina Gumangan & Carmen Alconis; on the West by William and Catalina Gumangan & Teodora Imperial; with an area of 1,610.72 sq.m. more or less; with a market value of P1,610.00 and an assessed value of P640.00 under Tax Declaration no. 26883-F, declared in the names of Filomena, Leoncia, Juan all surnamed Mendoza; Feliza Gumangan; Teodora Imperial and Carmen Alcones”; “An undivided portion of a parcel of residential land, located at Maynganay Sur, Sta. Maria, Ilocos Sur; bounded on the North by Juan Mendoza; on the South by Dominga Zamora; on the East by Faustino Pre; and on the West by the Declarant; with an area of 1,193 square meters, with a market value of P35,790 and an assessed value of P10,740.00 under Tax Declaration no. 19585-F, declared in the name of Hrs. Of Agustin Zamora.” Photocopy of the Deed of Donation is hereto attached and made an integral part hereof as Annex “A”; 3. That the defendant had accepted the Donation but he has, however, still not effected/recorded the transfer of the 2nd described property with the Assesor’s Office, either of Sta. Maria, Ilocos Sur or the Provincial Assessor’s Office; 4. That with the donation, the plaintiff had disposed all of her properties and she had failed to reserve for herself sufficient means for her own support. That with evident ingratitude, even when the plaintiff asked to be supported by the defendant, the latter refused and instead directed to ask for support from her other relatives; 5. That sometime in the year 2002 or 2003, the defendant even made an attempt on the life of the plaintiff when he tried to strike the latter with a butcher’s knife. This traumatize the paintiff so much that she would become uncomfortable whenever she was asked if she already wanted to return to the Philippines; 6. That even up to the present, the defendant in his children refuse to support the plaintiff who has to rely on the charity of her other relatives, more particularly Carmencita A. Ignacio, Virginia M. Formosa and Julie Ann I. Mendoza, for her survival and sustenance. Even if the defendant had benefited from the donation, he and his children have unjustifiably refused to take care of her or to support her. Instead it has always been Carmencita A. Ignacio, Virginia M. Formosa and Julie Ann I. Mendoza who have been taking of her and supporting her. The defendant had maltreated the plaintiff on several occasions; 7. That already being advanced in age, the plaintiff would like to return to her place of birth and she has no place to stay except her house that she has donated to the defendant; 8. That she needs her properties to be returned so she could support herself; 9. That the plaintiff had exerted all her efforts to settle the matter with the defendant who is also her nephew but the defendant refused to return the properties of the plaintiff; 10. That because the plaintiff has no more means by which to support herself, there is a need to reduce and/or revoke the donations she had made in favor of the defendant; 11. That the plaintiff also wishes to revoke the donation by reason of the attempt on her life made by the defendant and for the continued maltreatment the defendant had committed aside from the defendant’s unjustified refusal to support her; 12. That the evident ingratitude of the defendant towards the plaintiff had caused the latter serious anxiety, pain, and wounded feelings for which she should be compensated in the amount of P100,00.00 as and by way of attorney’s fees; 13. That to protect her interests, the plaintiff had asked the assistance of counsel and to whom she had promised to pay P30,000.00 as an by way of attorney’s fees plus P1,500.00 per appearance; WHEREOF, premises considered, it is most respectfully prayed of this Honorable Court that after due hearing, judgment be rendered; a. Revoking the Deed of Donation dated April__1992 and ordering the return of the properties and the titles of the same back to the plaintiff; b. In the alternative, for the reduction of the donation and for the return of some of the properties so that the paintiff can have means to support herself with her property; c. Ordering the defendant to pay the plaintiff the amount of P100,000.00 as and by way of moral damages; d. Ordering the defendant to pay the plaintiff P30,000.00 as and by way of attonney’s fees; e. Ordering the defendant to pay the costs of litigation. Such other reliefs and remedies that may be deemed just and equitable are also prayed for. Vigan City for Narvacan, Ilocos Sur. February 9, 2007 (SGD.) LEILA CAROLINA A. VIZCARRA Counsel for Plaintiff Liberation Boulevard Vigan City PTR NO. 1905665/1-02-07 IBP NO. 664145/11-15-06 Roll of Attorney no. 37524 -------------------------------------------------------Republic of the Philippines) Province of Ilocos Sur )S.S. Vigan City ) VERIFICATION/CERTIFICATION I, LEONCIA MENDOZA, of legal age, single and a resident of Maynganay, Sta. Maria, Ilocos Sur, after having been duly sworn to in accordance with law, hereby depose and state: 1. That I am the plaintiff in the above-entitled case; 2. That I caused the preparation of the foregoing Complaint; 3. That I have read and I understood all the contents therein and all the allegations are true and correct as of my own personal knowledge and information; 4. That I have not commenced any other action or proceeding involving the same issues at bar in the Supreme Court, Court of Appeals or any other tribunal or agency; 5. That if I should thereafter learn that a similar action or proceeding was filed or pending before the Supreme Court or the Court of Appeals or any of its Division or tribunal or agency, I shall undertake together with our counsel to report about this fact within five (5) days therefrom to the Honorable Court wherein this case was originally filed. IN WITNESS WHEREOF, I have hereunto set my hand this 9th day of February 2007 at Vigan City. (SGD.) LEONCIA Z. MENDOZA Affiant

5 Republic of the Philippines REGIONAL TRIAL COURT OF ILOCOS SUR First Jucicial Region Branch 72-Narvacan

KIMBERLY C. CABALCE, rep. by her father WILFREDO C.CABALCE, JR., petitioner, -versus-

Civil Case No.2905-N

BENJAMIN MENDOZA, Defendant x- - - - - - - - - - - - - - - - - -x MOTION TO SERVE SUMMONS BY WAY OF PUBLICATION COMES NOW PLAINTIFF, by undersigned counsel and unto this Honorable Court, m,ost respectfully alleges: 1. That summons was not served on the defendant as per sheriff’ s return on the ground that the defendant, according to a relative, is at present residing at 2629 Wild Bill Way, Sta. Rosa California 95401 USA; 2. That the above-entitled case relates to property within the Philippines; 3.That under Section 15 of Rule 14 of the Rules on Civil Procedure, “Sec. 15. Extraterritorial service- When the defendant does not reside and is not found in the Philippines, and the action affects the personal status of the plaintiff or relates to, or the subject of which is, property within the Philippines, in which the defendant has or claims a lien or interest, actual or contingent, or in which the relief demanded consists, wholly or in part, in excluding the defendant from any interest therein, or the property of the defendant has been attached within the Philippines, service may, by leave of court, be effected out of the Philippines, by personal service as under section 6; or by publication in a newspaper of general circulation in such places and for such time as the court may order, in which case a copy of the summonses and order of the court shall be sent by registered mail to the last known address of the defendant, or in any other manner the court may deem sufficient. Any order granting such leave shall specify a reasonable time, which shall not be less than sixty (60) days after notice within in which the defendant must answer”; 4. That considering the fact the defendant is residing in the United States America, it would be more practical to serve summons by publication; WHEREFORE, premises considered, it is most respectfully prayed of this Honorable Court that summmons be served on the defendant by way of publication. Such other reliefs and remedies may be deemed just and equitable are also prayed for. Vigan City for Narvacan, Ilocos Sur. January 15, 2009. (SGD.) LEILA CAROLINA A. VIZCARRA Counsel for Plaintiff Liberation Boulevard, Vigan City Roll of Attorney No. 37524 PTR No. 1717403 IBP No. 766617 MCLE Compliance No. II-0012444 The Clerk of Court Regional Trial Court Branch 22, Narvacan

SP. PROC. NO. 3023-N THE LOCAL CIVIL REGISTRAR, Narvacan, Ilocos Sur, andThe Civil Registrar-General, National Statistics Office, Manila, Respondents. x- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -x NOTICE OF HEARING A verified petition has been filed with this Court by petitioner thru counsel, prayed to the Honorable Court that after due notice, publication and hearing, directing the Local Civil Registrar of Narvacan, Ilocos Sur, and the Civil RegistrarGeneral, NSO, Manila, to correct the gender/sex of KIMBERLY CABANILLA CABALCE and the name of her mother as appearing in her Certificate of Live Birth from MALE to FEMALE and from MARIETA CUMILANG CABANILLA to MARTINA LEONORA CUMILANG CABANILLA. Finding the petition to be sufficient in form and in substance, the Court hereby Orders said petition to be set for Initial Hearing on JULY 29, 2009 AT 1:30 o’clock in the afternoon before the session hall of RTC Branch 72, Narvacan, Ilocos Sur, and all interested person may appear and show cause, if any, why the petition should not be granted. Let a copy of this Notice of Hearing be published once a week for three (3) consecutive weeks in any newspaper of general circulation in the province of Ilocos Sur at the expense of the petitioner. Let likewise a copy of the Notice of Hearing and the petition be furnished Hon. Solicitor General, The LRC of Narvacan, Ilocos Sur, and The Civil Registrar-General, NSO, Manila. WITNESS THE HON. SIXTO D. DIOMPOC, Judge of this Court, this 9th day of June, 2009. (SGD.) ATTY. CHERYLL D. CABANERO Branch Clerk of Court TNM: June 22, 29, & July 6, 2009 Republic of the Philippines REGIONAL TRIAL COURT First Judicial Region Branch 20 Vigan City, Ilocos Sur IN RE: PETITION FOR CORRECTION OF ENTRY IN THE RECORDS OF BIRTH OF ERIC ENRIQUE RAQUEL CORDERO, ERIC ENRIQUE RAQUEL CORDERO, Petitioner,

Spl. Proc. Case No. 7080-V

-versus-

GREETINGS: Please submit the foregoing motion for the consideration and approval of the Honorable Court immediately upon receipt hereof. (SGD.) LEILA CAROLINA A. VIZCARRA -------------------------------------------------------Republic of the Philippines REGIONAL TRIAL COURT OF ILOCOS SUR First Judicial Region Branch 22-Narvacan LEONCIA MENDOZA,

IN RE: PETITION FOR THE CORRECTION OF ENTRIES IN THE CERTIFICATE OF LIVE BIRTH OF KIMBERLY CABANILLA CABALCE PARTICULARLY HER GENDER/ SEX FROM MALE TO FEMALE AND THE NAME OF HER MOTHER FROM MARIETA CUMILANG CABANILLA TO MARTINA LEONORA CUMILANG CABANILLA,

Paintiff,

-versus-

CIVIL CASE NO. 2905-N

BENJAMIN MENDOZA, Defendant x- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -x ORDER Acting on the “Motion to Serve Summons By Way of Publication” filed by plaintiff, through counsel, Atty. Leila Carolina Vizcarra and pursuant to Section 14 and 15, Rule 14 of the Rules of Court, the Court hereby grants prior leave to and for plaintiff to effect the service of summons upon herein defendant, Benjamin Mendoza by publication in a newspaper of general circulation in the country, once a week for three (3) consecutive weeks. Let a copy of this Order together with summons be sent to defendant Benjamin Mendoza at the last known address at 2629 Wild Bill Way, Sta. Rosa California 95401, United States of America. Said defendant shall have sixty (60) days from date of last publication within which to file his answer.

THE CITY CIVIL REGISTRAR OF VIGAN CITY, ILOCOS SUR AND CIVIL REGISTRAR GENERAL. Respondents, x- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -x ORDER Filed with this Court is a verified petition for the correction of entry in the records of birth of Eric Enrique Raquel Cordero, more particularly the spelling of his middle name from Racquel to Raquel with the City Civil Registrar of Vigan City, Ilocos Sur. Finding the petition to be sufficient in form and substance, notice is hereby given that this petition is set for hearing on July 27, 2009 at 8;30 o’ clock in the morning before the Honorable Perla B. Querubin, Acting Presiding Judge of this Court, at the second floor of the Bulwagan ng Katarungan, Vigan City, Ilocos Sur, at which time, date and place, any interested person who is adversely affected may appear and show cause why said petition should not be granted. Let this Order be published once a week for three (3) consecutive weeks in any newspaper of general circulation in the province of Ilocos Sur and Vigan City at the expense of the petitioner, the last date of publication being at least one week prior to the date of the scheduled hearing. Let copies of this Order and the petition be furnished the Solicitor General, Makati City; the City Prosecutor of Ilocos Sur, Vigan City, and the City Civil Registrar of Vigan City, Ilocos Sur. SO ORDERED. Done in the City of Vigan, this 5th day of June, 2009. (SGD.) PERLA B. QUERUBIN Acting Presiding Judge

SO ORDERED. Narvacan, Ilocos Sur, February 17, 2009. (SGD.) ISIDORO T. POBRE Judge -------------------------------------------------------Republic of the Philippines REGIONAL TRIAL COURT OF ILOCOS SUR First Judicial Region Branch 22-Narvacan LEONCIA MENDOZA, Plaintiff/s -versus-

Civil Case No. 2905-N FOR: REDUCTION/ REVOCATION OF DONATION

BENJAMIN MENDOZA, Defendant/s x- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -x

SUMMONS

DEED OF ADJUDICA TION WITH SALE ADJUDICATION NOTICE is hereby given that the estate of the late DOLORES PASOS consisting of a parcel of land situated at Puspus, Bantay, Ilocos Sur covered by Transfer Certificate of Title No. T-40845 has been the subject of a Deed of Adjudication With Sale executed by her only forced and legal heir before Notary Public Atty. Amibell B. Corpuz as per Doc. No. 66; Page No. 14; Book No. V; Series of 2009. Any adverse claim may be filed during the publication of this notice. TNM: June 22, 29, & July 6, 2009

DEED OF ADJUDICA TION WITH ABSOL UTE SALE ADJUDICATION ABSOLUTE

TO: Benjamin Mendoza - 2629 Wild Bill Way,Sta. Rosa, California 95401 U.S.A. GREETINGS: You are hereby required, within fifteen (15) days after service of this summons upon you, to file with this Court and serve on the plaintiff your answer to the complaint, copy of which is attached, together with the annexes. You are reminded of the provision in the IBP-OCA Memorandum on Policy Guidelines dated March 12, 2002 to observe restraint in filing a motion to dismiss and instead allege the grounds thereof as defenses in the Answer. If you fail to answer within the time fixed, the plaintiff will take judgement by default and may be granted the relief applied for in the complaint. WITNESS my hand under the seal of the Court, this 29th day of May, 2009. (SGD.) MARILYN D. CORRALES OIC- Branch Clerk of Court TNM: June 22, 29, & July 6, 2009

TNM: June 22, 29, & July 6, 2009

NOTICE is hereby given that the estate of the late RICARDO ASTROLOGIO consisting of a parcel of residential land situated at Rugsuanan, Vigan City declared under TD No. 033-0360 has been the subject of Deed of Adjudication With Absolute Sale executed by his nearest and legal heir before Notary Public Atty. Roman Mario V. Panem as per Doc. No. 131; Page No. 28; Book No. XI; Series of 2009. Any adverse claim may be filed during the publication of this notice. TNM: June 22, 29, & July 6, 2009

DEED OF ADJUDICA TION WITH SALE ADJUDICATION NOTICE is hereby given that the estate of the late NICOLAS VERZOSA consisting of a two parcels of agricultural land both situated at Luna, Burgos, Ilocos Sur covered by ARP No. 015-00084 and 015-00097 have been the subject of Deed of Adjudication With Sale executed by his lawful heir before Notary Public Atty. Roman Mario V. Panem as per Doc. No. 226; Page No. 47; Book No. VIII; Series of 2009. Any adverse claim may be filed during the publication of this notice. TNM: June 15, 22, & 29, 2009


Tawid News-Magasin

6

POLICE REPORTS Nars, biktima ti Salisi Gang VIGAN CITY - Maysa a lalaki a nars ti biktima ti Salisi Gang a nakapukawanna iti selpon ken kuartana. Segun iti report, magmagna ni Melquiades Ancheta, 23, baro, agnaed iti Lagangilang, Abra, iti Del Pilar Street ditoy siudad idi inasitgan ti maysa a lalaki ket nagsaludsod kenkuana no adda ammona a maupaan a van ta adda kuarta a mapanna ideliber. Madamdama, immasideg ti sabali a lalaki a nangibaga nga adda ipaupana a van. Imbati ti lalaki a nagsaludsod ken ni Ancheta ti bag a kunana a naglaon iti kuarta sana sinublat ti selpon ken P500 ti biktima tapno mapanna kapatang ti akinkukua iti van nga upaanna. Di mabayag, imbaga ti maikadua a lalaki a mapanna kitaen ti umupa iti van ket nabati ni Ancheta a naguray. Saanen a nagsubli dagiti dua. Idi luktan ni Ancheta ti bag, naduktalanna laengen a nakartib a pappapel ti linaonna. (Danny Antalan)

Singaporean, di nagbayad iti ininomna, naaresto CANDON CITY - Naikursong iti pagbaludan ti maysa a Singaporean national agsipud iti dina panagbayad iti ininumna iti maysa a videoke bar ditoy siudad. Nadetene iti police station ditoy ni Anthony Huang Vian, 30, Singaporean national, gapu iti pulong ti manager ti Jovel’s Videoke and KTV Bar ditoy siudad a saan a nagbayad iti ininomna nga agdagup iti P2,000. Naammuan a nagbartek ni Vian gapu ta napaay a mangbirok iti chatmatena iti internet nga agnagan iti Kyla de Leon. Mapapati a nagbiahe ni Vian ditoy pagilian tapno kasinnarakna ni Kyla iti San Fernando City, La Union ngem tinakaw ti babai ti kuarta ken pasaporte ti Singaporean.#

Lalaki, insaldana ti luganna sana linibas intaray VIGAN CITY - Insaldana ti motorsiklona sana met la linibas nga intaray. Gapu iti daytoy, dakdakkel manen ti problema a sanguen ti suspetsa gapu ta nagpulong ti biktima iti polis ditoy. Segun iti report, sinaldaan ni Joel Asuncion, 26, ti motorsiklo ni Emmanuel Tolentino, 19, residente iti Shelterville, Barangay Capangpangan ditoy siudad, iti P5,000. Ngem mapapati nga intaray ni Tolentino ti luganna idi naabak iti sugal iti natayan. Kinamat da Asuncion ken maysa a kaduana ni Tolentino ngem idi makamatanda, mapapati a bimmunot daytoy iti patadem sana binallaagan ida. Nagpulong dagiti dua iti polis.#

Barge, naisadsad iti katangriban STA. MARIA, Ilocos Sur - Maysa a barge ti naisadsad iti katangriban iti paset ti Barangay Suso ditoy nga ili idi parbangon ti Hunio 21. Segun iti report, kukua ti Arpene Pratama Ocean Line ti nagkarga iti graba ken uging a barge a mapapati a naggapu iti Indonesia ken agturong iti Sual, Pangasinan. Mapapati a guyguyoden ti tugboat a Benowa ti barge ngem napugsat ti kable a puon ti nakabatianna iti taaw. Segun kadagiti lumugar, nakangegda iti napigsa a kanabraag ket idi agsukimatda, nakitada ti barge a naisadsad iti katangriban. Agtultuloy ti inbestigasion dagiti polis mainaig iti insidente. (Danny Antalan)

Tricycle driver, 3 pasaherona, nadunor iti pannungpar NARVACAN, Ilocos Sur - Uppat ti nasugatan idi nagdinnungpar ti maysa a traysikel ken kotse iti sitio Limmansangan, Barangay Margaay ditoy nga ili. Nadunor ni Eduardo Soriano, baro, residente iti Sulvec ditoy ken dagiti tallo a menor de edad a pasaherona idi nakidinnungpar ti traysikel a minanehona iti maysa nga Starex van a minaneho ni Celestino Manzano, 35, residente iti Baringcucurong, Suyo, Ilocos Sur. Segun iti inbestigasion dagiti polis, oberteykan koma ni Soriano ti sarsarunuenna a lugan ngem sumungad met ti Starex a puon ti nagdinnungparanda. Naitaray dagiti uppat iti maysa nga ospital para iti pannakaagas ti sugatda. (Danny Antalan)

Estudiante, natinnag iti naglugananna a traysikel CANDON CITY - Nayospital ti maysa nga estudiante ababai gapu iti pannakatinnagna iti traysikel a naglugananna. Nayospital iti St. Martin de Porres Hospital ni Maureen Domogen, first year student ti UNP-Candon, agnaed iti Suagayan, Quirino, Ilocos Sur, gapu iti pannakatinnagna iti traysikel a minaneho ni Zaldy Gacilan, residente iti Talogtog ditoy met laeng a siudad. Mapapati a nag-overtake ni Gacilan sa kellaat a kinabigna ti manibela iti panagturongna iti liniana a gapu ti nakatinnagan ni Domogen a naggian iti likud ti drayber. (Danny Antalan)

MARGINALIZED... (Manipud iti panid 1) mabanniitan wenno makalapan a lames dagiti mangngalap iti karayan. Kinuna ti konsehal a dagiti laeng marginalized a mannalon ken mangngalap nga agnaed iti daytoy a siudad ti saklawen daytoy iproponerna nga ordinansa. Nupay kasta, kinuna ti konsehal a masapul nga adda maaramid a guidelines tapno madetermina no pudno a marginalized ti mannalon wenno mangngalap a mapan aglako iti tiendaan publiko ditoy kasta met a malimitaran ti volume ti lako dagitoy. “Tapno malisian ti gulo, masapul nga adda maiwayat a guidelines,” kinuna ni Molina idinto nga innayonna nga

iproponerna a maysa nga aldaw laeng iti maysa a lawas ti maituding a panaglako dagiti marginalized farmers ken fishermen iti tiendaan publiko manipud iti alas 5 iti malem agingga iti alas dies ti rabii tapno saanda a makikumpetensia kadagiti addaan iti stalls iti tiendaan ken “bareng no mabiag ti rabiitayo”. Kinuna ti konsehal a maymaysanto a lugar iti tiendaan publiko ti paggianan dagiti nga aglako. Kinuna ni Molina a mangisayangkatto iti public consultation tapno matingiting ti rikna dagiti amin a sektor mainaig iti daytoy a proposed ordinance.#

80 Army reservists, nadeputized kas fish wardens CABUGAO, Ilocos Sur Walopulo nga Army reservists a kameng ti Ready Reserved Batalion 102nd ILS, CDC, ARESCOM iti Bulag, Bantay ti nagturpos a kas fish wardens kalpasan ti tallo nga aldaw a training nga insayangkat ti Provincial Agriculture Office ken Bureau of Fisheries and Aquatic Resources Region I a naangay ditoy nga ili itay nabiit. Iti panagsarita ni Col. Amado Tejano, Batallion Commander ti Reserved Command, kinunana a pakaragsakan ti grupona ti tumulong iti pannakasaluad ti kabaybayan ti probinsia. “Maysa a gagem ti Reserved Command ti mangsuporta kadagiti programa ti LGU iti socio-economic development ti probinsia,” kinuna ni Tejano. Kabayatanna, nagyaman ni Gov. Deogracias Victor Savellano kadagiti reservists gapu ta nayatda a dimmalan iti nadakamat a panagsanay. “Sapay koma ta saan laeng nga agpatingga iti panagsanay ti reggetyo. Ipakatyo koma ti amin a naadalyo para iti pagsayaatan ti kaaduan,”

kinuna ti gobernador. Kinarit pay ni Savellano dagiti baro a fish wardens a mangtiliw kadagiti agar-aramid iti dinamita ken dadduma pay nga illegal a klase ti pagkalap. “Ikkan ti gobierno probinsial iti P5,000 kas insentibo ti asinoman a makaitudo kadagiti agar-aramid iti maikaniwas apaman a matiliw dagiti naglabsing,” kinuna ti gobernador. Innayon ti gobernador a panawen metten a kitaen dagiti kaprobinsiaan ti posibilidad ti panagnegosio iti baybay kas iti panagtaripato iti ruot-baybay a eucoma ken caragina. Linagidaw ni Savellano ti saan a pannakaitaltalek dagitoy iti Kailokuan iti laksid a multimilion nga industria daytoy iti Mindanao. Manamnama a maaddaan pay iti sumaruno a batch ti reservists nga agdalan iti umasping a panagsanay. Kalpasan ti programa, nangisayangkat dagiti nagturpos a reservists iti panagdalus iti igid ti baybay ti Brgy. Pug-os. (Mancielito S. Tacadena/NBN Vigan)

BOTIKA NG BARANGAY... (Manipud iti panid 1) agbalin nga economic enter- a maited iti tunggal botika. prise dagiti immawat a baNupay kasta, kinuna ni rangay agsipud ta isuda a Singson nga agpateg laeng iti mismo ti mangimaton iti botika. P17,000 dagiti simmangpet nga “Economic enterprise ti ag-agas ngem impatalged ni barangay daytoy. Adda pag- Dir. Tuazon ti Botika ng ganansiaanda. Masapul nga Barangay iti babaen ti Office of aywanan ken ilalaenda tapno the President ken ti Departmapadakkelda,” kinuna ni ment of Health iti Region I a Singson. maitedto met la dagiti kurang Naiyawat dagiti ag-agas nga agas. kadagiti nadumaduma a baKabayatanna, naisayangkat rangay ditoy nga ili itay Hunio ti maysa a seminar dagiti 24 idinto nga iti Hunio 25 iti bumarangay ti Sto. Domingo Santa. ken San Ildefonso kas paset iti Daytoy dua nga ili dagiti panagbalin ti ilida a resipiente immuna a nagresponde iti surat ni Singson nga agseminar iti programa a Botika ng mainaig iti programa a Botika Barangay. Kinuna ni Singson a saan ng Barangay. Kinuna ti bise gobernador a nga agbalin a resipiente ti dagiti laeng naglasat iti training Botika ng Barangay ti maysa a ti mabenepisiaran iti Botika ng munisipalidad no saan nga agsanay pay nga umuna dagiti Barangay. Segun iti bise gobernador, agbalinto a mangimaton iti agpateg iti P25,000 dagiti agas botika ti agas.# PANAGMINAS... (Manipud iti panid 1) resolusion ti inanamongan dagiti municipal officials a nangkiddawanda iti coast guard a nakabase iti Currimao, Ilocos Norte iti panagpatroliada iti kabaybayan a sakup daytoy nga ili tapno malapdan ti illegal a panagminas iti daytoy a paset a sakup ti Barangay Tamurong. Itay napan a tawen, maysa a

kompania ti nagaplikar iti sumagmamano nga ili ken maysa a siudad iti umuna a distrito ti probinsia nga agminasda iti kabaybayan a sakupda. Saan nga impalubos dagiti agtuturay ti Vigan City, Caoayan ken Sta. Catalina ti panagminas ti nasao a kompania.# ECONOMIC CRISIS... (From page 1) The question now is: what will government do?,” he added. The World Bank on Monday said it expects the Philippines to be one of the few Asian countries to slip into “outright recession” this year. The Philippine economy is seen to shrink by 0.5 percent. “This dire development should prod the government to attend to the economic crisis immediately, starting with a contingency program. Clearly, its so-called stimulus program will not be enough,” Escudero said. The opposition senator said a contingency program should take more urgency in light of the dwindling collections of the Bureau of Internal Revenue (BIR), which reported a shortfall of P4.2 billion for the

month of May. “The government should realize the gravity of these developments and its impact on employment, which in turn will impact on hunger and poverty levels. Huwag ng hintayin pang lalong lumala ang malala nang sitwasyon,” Escudero said. He said government economic managers must be able to reconcile higher spending for pump-priming against dwindling revenues. “The government should pay particular attention to the middle class, which is the main base for income tax collections. While minimum wage earners are being given relief, similar measures must be extended to the middle class,” Escudero said.#

3 PRESIDENTIABLES... (Manipud iti panid 4) pipili inton 2010. Segun met ken ni Villar ken Fernando, paborda iti pannakabalbaliw ti dadduma a paset ti konstitusion ngem saan a

kadagitoy a tiempo. Kinuna ni Villar a mabalin pay nga ikamakam ti charter change iti panaglukat ti session inton Agosto ngem saan kan a kayat

JUNE 29-JULY 5, 2009

TALDIAP-DAMAG Titulo ti daga, inwaras ti DENR VIGAN CITY - Nakurang a sangagasut ket lima pulo a titulo ti daga ti inwaras ti Department of Environment and National Resources kadagiti mannalon ditoy probinsia iti Baluarte, Barangay Tamag ditoy itay Hunio 21. Kinuna ni DENR provincial officer Jericho Bueno a naiyawat dagiti 144 a titulo ti daga kas sagut ti opisinana iti panagkasangay ni Deputy National Security Adviser Luis Singson ken panangselebrarda iti Environment Month. Kinatinnulong ti DENR ti Register of Deeds iti daytoy a gannuat.#

500 umili, nabakunaan kontra flu VIGAN CITY - Nangipaay ni Deputy National Security Adviser Luis “Chavit” Singson iti libre a bakuna kontra iti flu para kadagiti agnaed ditoy probinsia. Kinuna ni Dr. Carmeliza Singson, hepe ti Gabriela Silang General Hospital a maysa nga staff manipud iti Manila ti nagbakuna iti umuna a 500 nga umili babaen ti panangasistir ti GSGH. Kinuna ti hepe ti GSGH a sagut daytoy ti dati a gobernador tapno natibtibker dagiti nabakunaan a mangkontra iti flu.#

Plaza Burgos, naikiddaw maluktan Sabado, Domingo VIGAN CITY - Kiniddaw dagiti traysikelan ti pannakalukat dagiti kalsada iti aglawlaw ti Plaza Burgos iti aldaw ti Sabado ken Domingo iti daytoy tiempo ti matutudo. Kangrunaan a rason dagiti traysikelan iti daytoy a kiddawda ti pannakabasa dagiti pasahero ken dagiti turista ta magmagnada a mapan sumuknal wenno agpasiar iti Simbaan ni San Pablo. Marikpan ti aglawlaw ti Plaza Burgos kadagiti behikulo babaen ti maysa nga ordinansa kas paset iti pedestrianization iti daytoy a paset ti siudad tapno nawaywaya dagiti turista ken sangsangaili nga agpasiar ditoy iti Sabado ken Domingo.#

Implementasion Senior Citizens’Act, mamonitor NARVACAN, Ilocos Sur - Imbilin ti mayor ditoy babaen ti maysa nga executive order ti istrikto a pannakamonitor iti implementasion ti Senior Citizens Act of 2000. Kangrunaan a mamonitor ti pannakaimplementar ti 20% discount para kadagiti senior citizens ditoy nga ili. Napatulodan iti nasao a pammilin dagiti botika, department stores, restaurants, public utility vehicles a pakairamanan dagiti dyip ken traysikel. Mamulta dagiti aglabsing iti P500 iti first offense, P1,000 iti 2nd offense, ken P3,000 ken pannakakansela ti business permit para iti third offense.#

2 comfort rooms, maipatakder SANTIAGO, Ilocos Sur - Tapno ad-adu pay dagiti maawis nga agpallailang a turista, dua a first class a comfort room ti maipatakder iti Santiago Cove ditoy. Nailatang ti P2.75 milion manipud iti congressional share ni Dip. Eric Singson para iti pannakaipasdek dagiti dua a comfort room a para iti babai ken lalaki ken addaanda iti kabukbukodan a pagdigosan. Nairaman ditoy ti mabusbos para iti pannakaiyalis ti tallo a balay a masalapon iti maipatakder a CR. Dagiti opisial ti barangay ti mangimaton iti nasao a CR.#

Garbage trucks, nakabitan pagtokaran, wangwang SAN JUAN, Ilocos Sur - Addan pagilasinan dagiti agnaed ditoy a kaadda dagiti garbage collectors iti lugarda ket tiemponan nga iruarda dagiti basurada tapno saanda a maiwarawara kas iti napaspasamak iti kallabes. Naammuan nga agwangwang ken agpatokar iti napigsa dagiti agrekorida a garbage truck ti munisipio kas panangipakaammoda nga addadan nga agkolekta iti basura tapno iruar metten dagiti agnaed dagiti basurada. Mamitlo iti makalawas nga agkolekta dagiti garbage truck kadagiti serbianda a barangay iti poblasion.#

NAGBUNTOG... (Manipud iti panid 2) tugawda wenno pangiparabawanda iti papel a pagsuratanda? Siempre, maipasngay ditan ti ngayemngemda. Aglaladutdan a sumrek. Saandan a maiyulo ti isursuro ti titserda. Santo pay nakaararimbangaw ti kaapiringda a kuarto a makaigapu iti pannakasingada ken saanda a pannakaikonsentret iti isursuro ti titserda. Adda koma alternatibo a sistema wenno bayat ti pannakaur-uray a maproseso dagiti dokumento iti panangpabaro kadagiti building wenno classrooms, adda dagiti pangremedioan a measures tapno masulnitan dagiti pagkurangan. Kas iti pannakaammomi, addaan ti DepEd iti P3.5 billion a budget para laeng iti pannakaipasdek dagiti building ken pannakatarimaan

dagiti nadadael a classrooms. Agdagup iti P158.2 billion ti budgetna iti daytoy a tawen 2009. Nupay makuna a bassit laeng ti budget a nailatang para iti pannakatarimaan, pannakabangon kadagiti klasrom, rumbeng laeng koma a maiprioridad dagiti lugar a dinalapus ti bagyo, nangruna kadagiti lugar a nasulinek ken narigat ti lugan lalo no tiempo ti matutudo. Saan koma a dagiti agbasbasa nga ubbing ti agsagaba gapu iti pannakabaybay-a. Saan koma nga ipalubos a mas lalo pay a dumakkel ti bilang dagiti saan nga agis-iskuela nga ubbing gapu laeng iti kinaawan ti siled nga inda pagsursuruan. Laglagipen a dagiti ubbing ti sumaruno a lider iti pagilian ket nasken a mamulida iti nasayaat nga adal ken sursuro.#

dagiti umili. “Uray siak, personal a diak kanunongan dayta,” kinuna ni Villar. Kinuna met ni Fernando a panawenen ti pannakarebisar ti konstitusion gapu ta adun ti rumbeng a mabaliwan a pasetna ngem ti laeng saludsod, no ania a wagas ken no kaano.

Kinuna ni Fernando a no ita a maisayangkat ti cha-cha, sigurado a maaddaan iti risiris gapu ta umadanin ti eleksion. Sakbayna, impalgaken ni Singson ti posible a panagsublina iti politika iti 2010 elections. (Karaman ti report da Mancielito S. Tacadena/ Danny Antalan)

Tawid News Magasin - VOL. IX NO. 17 JUNE 29-JULY 5, 2009  

Your source for the latest ilokano news, literature and information