Page 1

ZORG AANB OD

REGIOVISIE

DE R

KA

ITE ITS

KW AL

G

IN ER ET RB

ACS

R

TWE

SIE

KENNIS

S

N

DOE

UNIC ATIE

BASI

UM

PIJ N

CEN

TRU

M

CENTR

DUR VEN

ACS

MMIS

OD NB

DACO

AA

RG ZO

BOR

ST OO

OEPE N

EUREGIO

UU RG

ZO

OOST

ST G VERLE TRAU

MAO

D

ARHEI

HIKBA

GING

RE

RU

REGIO

LEG

ER

OV

MA

BESC

NTE

ID

IK

BA

AR

HE

ERK ING

RN

UT E

DELEN

BE

CT

G KIN

D

CB

EK

S

GR

ENS

OV

ERS

CH

RIJ

DEN

D

IUM POS

YM

MAS

U TRA

HO

ER

TN AR NP

ARE PREP

ENW

R WE

EN IJD

GING

TER

TE

EN

R SCH

SAM

M SA

VER SO EN GR

TIE ICA

UN

O GI

RE

BOR

ACH

KE

COM M

ACUTE

AC

ROAZ

NETWERK

EN

DO

EK AC

AU

AGEN

NP AR TN

ACHT

VERBINDING

S

E

PR A

OTO CV

ERHO

UM

KENN

ISCE

NTR

EP AR

TE

EID

AARH

HIKB

TWEN TE

S

ER

EXPE RTGR

TWENTE

SPREIDING

INTERREG

IKK ELI N

ON TW

ERL EG

OV

TR AU MA

DI ROA

KE TE

TR

B

WOAZ

OD

ZORGAANB

RG ZO

AGENDACOMMISSIE

OTO

S ASI

KEN

WER

TR

EN

TC

NE

H ISC

ERS

PARTN

KETEN

REGIO

E

MM

Z

RG

EN

ND

CO

ROA

ZO

KU

EK

OS

KADER

A CV

RL

KWALITE ITS

LER

DOEN

VE

ZO

IT

GIE

BESC

K

LO

LITE

DER

NDE

ZUIDKAMP

MS

VERLOSKU

G

ER

TO MA

ACU

LIN HO

SC IO REG TW

AU

KWA

OOST

NE

ACS

ON

LUA TIE

EV

TR

EVA

ATIE ISTR REG D LAN RAUMA ATIE T ALU

KEL

DIN

DOEN

TR

PREPARE

EID

D

AU

EG

RH

IT

ITE

GIE

RR

BAA

EUREGIO

AL KW

LO

M

G

N E V R U ND

EUREGIO

TO MA

TE

SIU

OLIN

CRISISPLAN

DINKELLA

T

ALI KW

R

ADE

SK EIT

WOAZ

DINKELLAND

TRAUMAZORG

SCHOLING

WIJZIGING

O S N E GR

PREPARE

BOD

K

IN

PO

CH S R E V

BE

BASIS

ZORGAAN

ER

UUR

LC

G

TW

ING

TE

CVA

UR

UCTU

STR

UM

TR

EN

ISC

NN

KE

WOAZ

VERBETERIN

NE

YM

RG

UCT

ZUIDKAMP

NS

WIJZIGINGEN

D

ACU

DICHTBIJ

N

CBR

G

MS

OTO

PIJ

SCH

N

REGIOVISIE

EIK

CBR

WI

G

ONTWIKKELING

N

STR

G

D

AGEN

VE UR

BO

OR

ISSIE

MM ACO

BER

ZUIDKAMP

G

IN

IG

IJZ

W

IN

RG

BO LC

AZ

IE

DIN

IJ TB

UM

ING

BIN

EID TIE UA RH G AL EV AA WIKKELIN R IKB ONTT EITSKADE RE I BE KWAL

EXPERTGROEPEN

Z

DER

ON

K OE

PR

TRA

EID

SPR

E

R EPA

VER

EN DEL

CH

LCMS

T

DE

N

KU

OS

RL

VE

RA

ACS

ISS

EN

SAMEN JZIGING G WERKIN N I R E G T E B R E RE V EID AC H D R A N A E B D K I RIJ SCH N

ISC

TR

EN

C ET

LEREN

AT M U B

R VE

MM

OEP

DURVEN

N

E RK

E

HW

ACO

GR

DI

ETE

E

I OG

OL

G RIN

PREPARE

BESCHIKBAARHEID

G

TE

KE

END

ERT

IS

S ER

TN AR NP

N

AG

EXP BAS

CH Z TB SPRE IJ VE IDING ILIG KW AL CB ITEIT RN LE

DELEN IT

DE

AZ

S

ARHEID

BEREIKBA

OTO

RO

EX

AC

MA

TRAU

EN

OEP

TGR PER

OV SPRE ISI IDIN E G

VE

ZORG

GI

E LIT

M

U TRA

RE

A OEK KW ACHTERH

TIE RA

IST

EG AR

JAARVERSLAG 2015


COLOFON Het jaarverslag 2015 is een uitgave van Bureau Acute Zorg Euregio Getfertweg 45 7512 BA Enschede Postadres Postbus 50000 7500 KA Enschede www.acutezorgeuregio.nl www.spoedzorgzondergrenzen.nl www.rettungohnegrenzen.de

@AcuteZorgEur

Acute Zorg Euregio

Contactinformatie Marja Nijkrake Tel. 053 - 487 20 97 m.nijkrake@acutezorgeuregio.nl Aan deze uitgave hebben meegewerkt: • Joost Kruik, ZGT • Karin Westerhof, ZGT • Ellen Puppels, ZGT • Miray Hanna, ZGT • Ariaan van Walsum, MST • Marcel Eitink, MST • Suparto Bambang Oetomo, VNOG • Mevrouw Weyck, Gronau • Nancy ter Bogt, Rolf Egberink, Joost Hofhuis, Rik Kleijer, Marja Nijkrake, Jorien Pierik, Cees Schenkeveld, Simone Schmidt, Ralph de Wit en Alexandra Ziemann, Acute Zorg Euregio Concept, (eind)redactie en vormgeving Geen Blad voor de Mond B.V.

Lasondersingel 149 7514 BR Enschede Tel. 053 - 460 90 02 www.geenbladvoordemond.nl


INHOUD INLEIDING

4

Intensievere samenwerking vertaald naar resultaat

BESCHIKBAARHEID EN BEREIKBAARHEID

6

Gelijkwaardige zorg uit Nederland en Duitsland

NETWERK

8

Samen sterk voor hartpatiënten

KENNISCENTRUM

12

Kennis delen voor betere traumazorg

OTO

14

Duidelijkheid bij een crisis in het ziekenhuis

TRAUMAREGISTRATIE

16

Inzicht in de regionale traumazorg

ONDERZOEK

18

Onderzoeksvragen vanuit de praktijk

GRENSOVERSCHRIJDENDE SAMENWERKING

20

Oplossing over de grens

FINANCIËN Financieel jaarverslag 2015

23


INLEIDING

INTENSIEVERE SAMENWERKING VERTAALD NAAR RESULTAAT Om de acute zorg in Nederland te verbeteren, kwam Zorginstituut Nederland in 2015 met een kwaliteitskader spoedzorgketen. De ketenpartners moeten volgens het kwaliteitskader aan strengere normen voldoen, waarmee een goede samenwerking binnen de acute zorgketen nog belangrijker wordt.

Hengelo. Ook de grensoverschrijdende samenwerking met

(BAZE) licht toe: “Binnen het kwaliteitskader Spoedzorg zijn

het ziekenhuis in Nordhorn (Duitsland) is exemplarisch voor

aanbevelingen voor goede kwaliteit van alle vormen van

de manier waarop ketenpartners de patiënt centraal stellen.

spoedzorg opgenomen, waaronder: Acuut M ­ yocard Infarct

Mensen met verdenking op CVA in gemeente D ­ inkelland

(AMI), Cerebro Vasculair Accident (CVA), heupfractuur, mul-

kunnen sneller in het zieken­huis in Nordhorn worden gehol-

titrauma, geruptureerd aneurysma en geboortezorg. Voldoet

pen vanwege de kor­tere afstand. Daardoor verliest MST

een ziekenhuis niet aan deze kwaliteitseisen, dan mag de

weliswaar enige productie, maar dat weegt niet op tegen

zorg voor die bepaalde indicatie niet worden verleend. Re-

het belang voor de patiënt. Ketenpartners zijn er steeds

gio’s bepalen zelf op welke wijze zij invulling geven aan het

meer van doordrongen dat het niet alleen gaat om de kwa-

kwaliteitskader. Binnen onze regio komen experts bijeen in

liteit van een centrum, maar om de kwaliteit van de gehele

expertgroepen om te kijken hoe we de kwaliteit binnen de

keten rondom de patiënt.”

acute zorg kunnen verbeteren. Het is bijzonder dat we voor een relatief kleine regio zo veel gedreven professionals heb-

Over de grens

ben die de patiënt voorop stellen. Onze ketenpartners kijken

“Grensoverschrijdende samenwerking was in 2015 een be-

los van hun eigen organisatie naar hoe ze de zorg voor de

langrijk thema. Ons devies is: acute zorg dichtbij als het

patiënt beter kunnen maken. Een mooi voorbeeld daarvan is

kan en ver weg als het moet. Daar waar iedere seconde

Kwaliteitseisen

Dichtbij

Landsgrens

Incidenten

Verbeterpotentieel

Verloskunde

CVA

CBRN

Geboortezorg

AMI

PREpare

Normen

telt moet je gebruik maken van de dichtstbijzijnde zorg, of

Spoedzorgketen

LCMS

4

Manager Cees Schenkeveld van Bureau Acute Zorg Euregio

Netcentrisch

die zorg nu in Duitsland of in Nederland wordt geboden. De samenwerking komt tot stand binnen het PREpare-project, dat loopt tot 2018. Ons streven is dat het voor zorgprofessionals, burgers en overheden een normale zaak wordt dat Nederlandse ambulances naar Duitse ziekenhuizen rijden, en andersom.” Ralph de Wit, medisch manager bij BAZE, vult aan: “Voor de acute zorg is de landsgrens een onnatuurlijk barrière. Patiënten die in de grensstreek een acuut probleem hebben, moeten soms ver rijden naar een zieken-

de concentratie van de geboortezorg in de regio Twente. In

huis, terwijl op tien minuten afstand over de grens een even

2015 ontstond veel opwinding toen de afdeling verloskunde

goed centrum beschikbaar is. De manier waarop wij vorm

van ZGT Hengelo werd gesloten. Vanaf dat moment werd

geven aan de grensoverschrijdende samenwerking is uniek

de geboortezorg alleen in ZGT Almelo en in MST aange-

in Nederland. Ik denk dat het ook op Europees niveau veel

boden. De verwachting is dat door de toename van het

belangstelling kan wekken; er zijn immers veel grensgebie-

volume het sterftecijfer zal dalen en uiteindelijk heeft de pa-

den waar samenwerking tussen landen op het gebied van

tiënt dus baat bij de sluiting van de afdeling verloskunde in

acute zorg mogelijk kan zijn.”

JAARVERSLAG 2015


HET BUREAU Personele mutaties Met ingang van 1 januari 2015 heeft BAZE afscheid genomen van Volker Tondorf, beleidsmedewerker grensoverschrijdende zorg. Hij heeft een functie buiten BAZE gevonden. Per 1 juli 2015 is Simone Schmidt aangesteld als projectmedewerker grensoverschrijdende acute zorg. Haar werkzaamheden houden voornamelijk verband Ralph de Wit, traumachirurg bij MST

met het door INTERREG gesubsidieerde project PREpare. BAZE heeft in 2015 negen medewerkers (7,5 fte).

en medisch manager bij BAZE.

Besprekingsvormen Alle medewerkers van BAZE hebben driewekelijks een bilateraal overleg met de manager van BAZE ten aan-

Het LCMS-Geneeskundige Zorg

zien van de voortgang van de lopende werkzaamheden

Sinds 2015 maken alle ketenpartners tijdens een crisis of ramp

en activiteiten. Met alle medewerkers heeft een jaar­

gebruik van het LCMS-Geneeskundige Zorg. LCMS staat

gesprek plaatsgevonden met betrekking tot functioneren

voor Landelijk Crisis Management Systeem. Deze communi-

en de onderlinge samenwerking. Tevens wordt in dit ge-

catietool maakt de gegevens over grote inciden­ten voor alle

sprek het persoonlijk ontwikkelplan (POP) besproken en

keten­­partners inzichtelijk. Ralph: “Door de informatie online te

eventueel bijgesteld. Wekelijks vindt er op het bureau

zetten, is die meteen beschikbaar voor brandweer, politie,

een kort overleg plaats, de zogenaamde ‘keek op de

ambulance, ziekenhuis en gemeente. Alle ketenpartners zijn

week’, waarin men elkaar op de hoogte houdt van de

op de hoogte van de situatie en weten bijvoorbeeld wan-

lopende projecten en de werkzaamheden binnen ieders

neer en hoeveel moet worden op- of afgeschaald en naar

aandachtsgebied. Eens per maand duurt de ‘keek op

welke ziekenhuizen de gewonden worden gebracht. Het net-

de week’ langer en heeft dan een thema. In 2015 heeft

centrisch werken heeft in 2015 proefgedraaid en functio­neert

het team van BAZE in een drietal teambuildingsdagen

naar behoren.” Naast de implementatie van LCMS in de regio

gesproken en gebrainstormd over samenwerking en hoe

heeft BAZE samen met Netwerk Acute Zorg Zwolle praktische

men zijn eigen talenten in kan zetten, hoe gebruik te

hand­reikingen gemaakt voor de organisatie van chemische,

maken van de talenten van de collega’s en hoe deze ta-

biologische, radioactieve en nucleaire (CBRN) besmettingen.

lenten in te zetten voor de in- en externe samenwerking.

Ralph: “Alle vier vormen van besmetting zijn in een handreiking samen­gevat en aangeboden aan de regionale ziekenhuizen.

Onderzoeksstages

Daarin staat vooral praktische informatie over passende op­

BAZE biedt studenten de mogelijkheid om een onder-

vang en zorg en over gebruik van speciaal isolerende kleding.”

zoeksstage te doen dan wel te participeren in een onderzoeksproject op het gebied van acute zorg. In 2015

Traumaregistratie

hebben vijf studenten bij BAZE een onderzoek gedaan.

Cees: “Een van de taken van BAZE is het ondersteunen van

Het eerste onderzoek had betrekking op spoedmeldin-

de expertgroepen. Dat doen we onder andere door het

gen bij de huisartsenpraktijk in de dagsituatie. Het an-

faciliteren van onderzoek en het aanleveren van data. Aan

dere onderzoek betrof de vergelijking tussen de Duitse

de hand van bijvoorbeeld de traumaregistratie kan meer en

en Nederlandse traumaregistratie. Drie bachelorstuden-

sneller inzicht worden verkregen in het verbeterpotentieel van

ten hebben onderzoek gedaan naar ACS.

de traumazorg. Randvoorwaarde is daarbij dat de door de ketenpartners verzamelde data compleet zijn. Daar is in 2016

Service Level Agreements

nog wel een verbeterslag mogelijk. Op welke wijze we voor

BAZE wordt ondersteund door een aantal afdelingen

de overige spoedindicatoren de ondersteuning ­ inrichten,

van MST, te weten: Facilitaire dienst, HRM, ICT en

hangt af van het kwaliteitskader spoedzorg dat eind 2016/

Financiën. Voor deze diensten zijn Service Level Agree-

begin 2017 gereed moet zijn.” •

ments (SLA’s) afgesloten. •

JAARVERSLAG 2015

5


BESCHIKBAARHEID EN BEREIKBAARHEID

GELIJKWAARDIGE ZORG UIT NEDERLAND EN DUITSLAND In Dinxperlo en omgeving kan de ambulancedienst bij een deel van de A1-ritten (levensbedreigende noodgevallen) niet binnen de landelijk gestelde norm van 15 minuten ter plaatse zijn. Om acute zorg voor alle patiënten in de Achterhoek te kunnen verbeteren zijn in 2015 voorbereidingen getroffen voor samenwerking tussen Witte Kruis en de Duitse ambulancedienst uit Kreis Borken.

kundigen beter in staat zijn om zorg op maat te leveren.

overschrijdende ambulancezorg in de regio Achterhoek/

In Duitsland heeft die ontwikkeling in een ander tempo

Borken. Deze samenwerking is in 2011 stopgezet vanwege

plaatsgevonden. Daardoor is het niveauverschil tussen de

een aantal knelpunten. Suparto Bambang Oetomo, medisch

Nederlandse ambulanceverpleegkundigen en de Duitse

manager van Witte Kruis Ambulancezorg en Meldkamer

Rettungsassistent de afgelopen jaren groter geworden. Een

Oost-Nederland, licht toe: “Vanwege uiteenlopende proto-

tweede knelpunt is het verschil in bevoegdheden. De Duitse

collen en bevoegdheden konden wij niet meer de verant-

Rettungsassistent mag bepaalde medicamenten, zoals mor-

woordelijkheid nemen voor de inzet van Duitse Rettungsas-

fine, niet toedienen. Deze twee belemmeringen maken het

Enthousiast

lastig om aan patiënten in de Achterhoek in noodgevallen

Digitaal

gelijkwaardige zorg te leveren. We zijn het afgelopen jaar

Ambulance

bezig geweest om hier goede afspraken over te maken. Een

Deskundigheid

Bereikbaarheid

Borken

Verbeteren

Achterhoek

Gelijkwaardig Afspraken

Beschikbaarheid

Knelpunten Ontwikkeling

mooie ontwikkeling is dat in Duitsland in 2015 een nieuwe opleiding tot Notfallsanitäter is geïmplementeerd. De kwalificatie van de Notfallsanitäter ligt aanmerkelijk hoger dan de kwalificatie van de huidige Rettungsassistent. Dat biedt een opening om de samenwerking opnieuw op te starten.” Afspraken “Verder moeten afspraken gemaakt worden over de taakver-

Positief

6

Al in 1997 werd een convenant gesloten over de grens-

deling in situaties waarin zowel een Nederlandse als een Duitse ambulance wordt ingezet, zoals het geval is bij een reanimatie. Die taakverdeling moet van tevoren ook geoefend worden. Daarnaast wordt gekeken naar het contact met de meldkamer en ziekenhuizen. Onze Duitse collega’s

sistenten op Nederlands grondgebied. Om te zorgen dat

werken met een ander systeem dan C2000 en de vooraan-

de beschikbaarheid en bereikbaarheid van acute zorg in

kondiging voor het ziekenhuis wordt op een andere manier

de grensstreek verbetert, hebben wij BAZE gevraagd om

gedaan. In Nederland wordt de vooraankondiging vaak

de knelpunten in kaart te brengen en oplossingen te vinden.

digitaal verstuurd, maar dat is vanuit een Duitse ambulance

Eén van de knelpunten ligt op het gebied van deskundig-

nog niet mogelijk. Wat betreft de taalverschillen verwacht

heid. In Nederland heeft het vak van ambulanceverpleeg-

ik geen problemen. Door BAZE worden taalcursussen aan-

kundige een grote ontwikkeling doorgemaakt. De kennis

geboden en is er een Acute Zorg Euregio app (A-Z Euregio

van ambulancepersoneel is vergroot en protocollen zijn min-

app), die een soort online woordenboek bevat, waarmee

der dwingend geworden, waardoor ambulanceverpleeg­

het snel vertalen van medische termen mogelijk is. Toen we

JAARVERSLAG 2015


FACTS & FIGURES BESCHIKBAARHEID EN BEREIKBAARHEID Vanuit het Petit Comité, dat is ingesteld door de ROAZ agendacommissie, om de wijzingen in het acute zorglandschap te beoordelen conform de ‘Leidraad Suparto Bambang

wijziging acuut zorgaanbod’, zijn in 2015 twee onder-

Oetomo, medisch

werpen onderzocht.

manager van Witte Kruis Ambulancezorg en Meldkamer Oost-Nederland.

Intra- en interklinisch vervoer Er was in 2015 een lichte stijging in het aantal ritten naar het ziekenhuis ten opzichte van 2014. Het inter-

in 1997 zijn begonnen met de samenwerking, hebben onze

klinisch vervoer, het vervoer met een ambulance van

Duitse collega’s een cursus Nederlands gevolgd omdat ze

en naar een ziekenhuis die niet onder dezelfde naam

het belangrijk vonden om mensen in hun eigen taal op hun

functioneren, is in 2015 licht afgenomen. Naar MST

gemak te stellen. Bovendien wordt in deze regio veelal

zijn iets minder patiënten vervoerd en de ritten naar

een dialect gesproken dat in Duitsland goed te verstaan

ZGT locatie Hengelo zijn sterk afgenomen. Daarente-

is. Verder zijn we bezig met de vraag of het in sommige

gen wordt er een toename van het aantal ritten naar

gevallen niet beter is dat de patiënt naar een Duits zieken-

locatie Almelo gezien. Het intraklinisch vervoer, het

huis gebracht wordt. Bepaalde behandelingen, zoals een

vervoer van een klinisch patiënt met een ambulance

dotterbehandeling, worden niet in Doetinchem of in Winters-

tussen verschillende locaties van hetzelfde ziekenhuis, is

wijk gegeven, maar wel in Bocholt. Dit zijn allemaal zaken

iets toegenomen. Deze toename zit in het vervoer van

die vast en zeker uitgewerkt kunnen worden. Eerst moeten

patiënten van locatie ZGT Hengelo naar ZGT Almelo.

we glasheldere afspraken maken over de meest principiële zaken, zoals verantwoordelijkheden en bevoegdheden.”

Niet overgenomen U1-ritten van de huisartsenposten door Ambulance Oost

Tevreden met BAZE

Een afvaardiging van de huisartsenposten in Twente en

“De intentie is om in 2017 te starten met de implementatie

Ambulance Oost is bijeengekomen om de niet overge-

van de samenwerking. In 2016 zullen de medewerkers van

nomen U1-ritten van de huisartsenposten in Twente na-

de Duitse ambulancepost Isselburg – voor zover dat nog niet

der te onderzoeken. Er was eerder al geconstateerd dat

gebeurd is – scholing krijgen en maken we de laatste afspra-

zowel Ambulance Oost als de huisartsenposten in de

ken over de grensoverschrijdende zorg definitief. Ik ben erg

regio Twente een flinke toename van inzetten kennen.

blij met de manier waarop BAZE deel uitmaakt van het pro-

In totaal zijn er vanuit de huisartsenposten in Almelo,

ces. Er wordt veel tijd en energie gestoken in het verzamelen

­Hengelo en Enschede in de periode van 1 juli 2015

van informatie, wat de uiteindelijke implementatie ten goede

tot 31 december 2015 1.547 verzoeken tot overnames

komt. Bovendien is BAZE een onafhankelijke partij. Dat

van U1-ritten geweest. Hiervan konden 65 verzoeken

maakt het makkelijker om met alle betrokkenen te discussië-

(4,2%) door Ambulance Oost niet direct gehonoreerd

ren. Er is vanuit alle partijen een hele positieve instelling om

worden met een ambulance-inzet. Bij twintig verzoe-

van dit project een succes te maken. Iedereen is enthousiast

ken was er een huisarts dichter in de buurt en is in

en stelt het belang van de patiënt voorop. Voor patiënten die

goed overleg de huisarts direct gegaan. In de helft

acute zorg nodig hebben, geldt dat hoe eerder een goede

van deze gevallen was ambulance-inzet alsnog nodig.

behandeling kan starten, hoe beter het vooruitzicht is op een

In de overige 45 gevallen (2,9%) was er sprake van

goed herstel. Ons uitgangspunt is: het moet niet uitmaken of

suboptimale zorg en is de huisarts met spoed vanaf de

er een Nederlandse of een Duitse ambulance komt, als je

huisartsenpost vertrokken. Bij een deel van deze ritten

maar gelijkwaardige zorg kunt bieden.” •

is later alsnog een ambulance ingezet. •

JAARVERSLAG 2015

7


NETWERK

SAMEN STERK VOOR HARTPATIËNTEN Donderdag 23 april 2015 vond de kick-off bijeenkomst plaats van de regionale NVVC Connect: een samenwerkingsverband tussen alle cardiologen uit de regio. Doel van de samenwerking is het verbeteren van de zorg voor patiënten met Acuut Coronair Syndroom (ACS) in de regio Twente en Oost-Achterhoek. Joost Kruik, cardioloog bij ZGT, is een van de kartrekkers

zorgprofessionals voortdurend moet worden aangepast.

van het regionale samenwerkingsverband. Joost: “NVVC

Door onze samenwerking zorgen we ervoor dat nieuwe

Connect is een initiatief van NVVC (Nederlandse Vereni-

kennis binnen de regio geborgd is.”

ging Voor Cardiologie). Onze regio heeft zich in 2015 Hartrevalidatie

samenwerkingsverband al veel langer. In 2003 ontstond

NVCC Connect heeft landelijke doelstellingen geformu-

de werkgroep Acute Coronaire syndromen: een collabora-

leerd voor de patiënt, het publiek en de professional. Zo

tie tussen alle cardiologen uit de regio met als uitgangspunt

moet de patiënt verzekerd zijn van een hoge kwaliteit van

het optimaliseren van de zorg voor de cardiale patiënt. Dit

zorg in een veilige omgeving. Die zorg moet verbeterd,

heeft tot een innige samenwerking geleid waarin ik samen

efficiënter en toetsbaar gemaakt worden. Voor het publiek

Verbeteren

en belanghebbenden is transparantie een speerpunt. Voor

Leren Transparantie

Cardiologen

Landelijk

Speerpunten

Hartrevalidatie Doelstellingen

Gezondheid

Toetsbaar

Initiatief

8

aangesloten bij dat initiatief, maar eigenlijk bestond het

Samenwerking Veilig

de professionals is het geven van veilige zorg op de juiste plaats en op het juiste tijdstip belangrijk. Zij moeten de kwaliteit van zorg verder verbeteren door te leren van elkaar. Joost: “Als regio hebben wij binnen het NVVC Connect-project onze eigen speerpunten. Eén daarvan is het verbeteren van de hartrevalidatie. Onze hartrevalidatie kent drie modules: FIT (fysiotherapie), INFO (voorlichting) en PEP (psychologische begeleiding). Hartrevalidatie bestaat dus niet alleen uit fysiek beter worden, maar ook uit psychisch beter worden. Veel patiënten ervaren psychische klachten na een behandeling. Ook niet-acute behandelingen, zoals een electieve dotter, kunnen psychisch al veel teweegbrengen bij de patiënt. Door patiënten via de PEP-module psychologische ondersteuning te bieden en in

met Gert van Houwelingen, cardioloog bij MST, een actieve

contact te laten komen met lotgenoten, kunnen ze beter

rol heb gespeeld. We zijn in 2003 begonnen met het

omgaan met psychische klachten. Via de INFO­ -module

maken van handzame kaartjes waarop de stroomschema’s

leren we de patiënten goede leefregels te hanteren zo-

van coronaire patiënten zijn weergegeven. Daarop staat

dat de gezondheid ook in de toekomst optimaal blijft.

overzichtelijk belangrijke informatie over de behandeling

Alle coronaire patiënten, of het nu gaat om patiënten met

van ACS, bedoeld voor ambulancepersoneel en cardio-

een hartaanval, een bypassoperatie of patiënten waarbij

logen. De kaartjes moeten regelmatig worden vernieuwd.

een ICD is geplaatst, worden gescreend voor de hartre-

De ontwikkelingen gaan zo snel dat de informatie voor

validatie. Zij krijgen een gesprek met een hartrevalidatie-

JAARVERSLAG 2015


FACTS & FIGURES NETWERK De activiteiten van de expertgroepen zijn een continu proces, zij dragen bij aan een actueel inzicht in beschikbaarheid en bereikbaarheid van de acute zorg in het Netwerk Acute Zorg Euregio (AZE). De expert­ groepen zijn gepositioneerd onder het bestuurlijk Joost Kruik,

ROAZ en de ROAZ agendacommissie. In 2015 is de

cardioloog bij ZGT.

expertgroep sepsis opgericht. Verder zijn de overige expertgroepen periodiek bij elkaar gekomen. Sepsis De nieuwe expertgroep sepsis is in 2015 twee keer bij-

verpleegkundige en een fysiotherapeut. Door middel van

een geweest. De incidentie van sepsis steeg de afgelo-

vragenlijsten proberen we in kaart te brengen voor welke

pen jaren fors en door de toenemende vergrijzing is te

module(s) de patiënt in aanmerking komt. Het gaat bij de

verwachten dat deze trend zich zal voortzetten. Sepsis

hartrevalidatie niet alleen over het verbeteren van de acute

kent een hoge morbiditeit en mortaliteit; vroege herken-

gezondheidstoestand, maar ook over de gezondheid in de

ning en een snelle behandeling van sepsis is voor de

toekomst. Patiënten ontwikkelen een gezondere levensstijl

patiënt van levensbelang. De focus van de expertgroep

en leren waarvoor ze medicijnen nodig hebben. Daarmee

sepsis ligt op het ontwikkelen van handvatten voor het

volgen ze niet blind het advies van de dokter, maar wer-

herkennen van een septische patiënt en een overzicht

ken ze actief mee aan hun eigen herstel. Dat past goed

te maken van middelen en mogelijkheden pre-hospitaal

binnen de verschuiving die we binnen de zorg zien naar

en in het ziekenhuis voor het herkennen en behande-

persoonsgerichte zorg: we richten de zorg veel meer op

len van een septische patiënt. De leden van de expert-

de individuele patiënt, die zelf een actieve bijdrage levert

groep zien met name winst in betere herkenning van

aan zijn of haar gezondheid. De modules die we binnen

sepsis in de eerste lijn door middel van scholing. In

de hartrevalidatie aanbieden, passen goed bij die indivi-

2016 zullen daarom hopelijk nog enkele huisartsen bij

duele begeleiding.”

de expertgroep aansluiten.

Verder professionaliseren

Acute psychiatrie

Problematisch is dat veel mensen, die op een afstand van

De expertgroep acute psychiatrie is in 2015 vijf keer

meer dan 15 kilometer van het ziekenhuis wonen, ervoor

bijeen geweest om eenduidig beleid op te stellen,

kiezen niet deel te nemen aan of stoppen tijdens de hart­

samenwerkingsafspraken te maken tussen de verschil-

revalidatie. Hartpatiënten mogen vaak in eerste instantie

lende regionale ketenpartners en regionale knelpunten

nog niet autorijden en moeten dan twee à drie keer per

te signaleren. Met name binnen de jeugd-GGZ zijn

week naar het ziekenhuis worden gebracht. Niet altijd kan

er in 2015 wijzingen geweest, daar de gemeenten

een partner of mantelzorger dat doen. “Daarom willen we

financieel verantwoordelijk zijn geworden voor de

lokale fysiotherapeutpraktijken bij de revalidatie betrekken.

zorg aan hun inwoners tot 18 jaar. Vanuit de veertien

Patiënten hoeven dan voor de fysieke revalidatie niet meer

Twentse gemeenten is het Coördinatiepunt Spoedhulp

naar het ziekenhuis, maar kunnen de FIT-module bij een

Jeugd Twente opgericht in samenwerking met Jarabee,

fysiotherapeut in de buurt volgen. De INFO- en PEP-­module

Intermetzo, Trias, Ambiq, DTZC, JP van de Bent, Medi-

blijven wel binnenshuis. Om de FIT-module buitenshuis te

ant, Karakter en Dimence. Naar aanleiding van een

kunnen aanbieden, moet de samenwerking in de regio

casus is de procedure ‘Beoordeling van kinderen met

beter worden. Wij streven ernaar de hartrevalidatie in een

het vermoeden van psychiatrische problematiek die zijn

regionaal verband te standaardiseren, zodat ieder ziekenhuis dezelfde kwaliteit van zorg kan leveren. Om dat te

JAARVERSLAG 2015

opgenomen in het ziekenhuis’ meerdere malen op de

>

agenda gezet. Tot slot is het rapport ‘Acute GGZ: knel-

9


FACTS & FIGURES NETWERK - VERVOLG punten en verbetervoorstellen in de keten’ besproken. De

Crisisbeheersing en OTO

landelijke ontwikkelingen worden door de expertgroep in

Medio 2015 is de expertgroep crisisbeheersing en OTO

de gaten gehouden en waar mogelijk regionaal ingekleurd.

opgericht na een bestuurlijk besluit in het ROAZ. De expertgroep is twee keer bij elkaar geweest. De eerste opdracht

Acute verloskunde

van de expertgroep was het toetsen van de medische be-

De expertgroep acute verloskunde is in 2015 drie keer bij-

handelcapaciteit (MBC) en gewondenspreiding (GSP) ten

een geweest. Belangrijke thema’s waren onder andere de

tijde van rampen en crises binnen de Euregio. Het eerste

regionale concentratie klinische verloskunde na de sluiting

deel van de omvangrijke opdracht, die uit totaal twee delen

van locatie Hengelo, een analyse van een calamiteit waar-

bestaat, is eind 2015 uitgevoerd door de expertgroep.

bij meerdere ketenpartners een rol speelden en de voor-

Hiervoor is de Emergo Train System (ETS) oefensystematiek

bereiding voor een pilot voor ketenbrede scholing waarin

gebruikt, hieraan hebben ruim twintig professionals deel­

het gebruik van de SBARR-methode (Situation, Background,

genomen.

Assessment, Recommendation en Repeat) voor communicatie en overdracht in de acute verloskundige keten wordt

ROAZ

geoefend.

Het ROAZ Euregio heeft in 2015 twee keer vergaderd. De bijeenkomst van maart is komen te vervallen door een ge-

10

MICK

plande bijeenkomst van Zorgnetwerk Zenderen. Tijdens de

De expertgroep Myocard Infarct en CVA-Keten is in 2015

voorjaarsgesprekken van 2015 van BAZE-manager Cees

drie keer bijeen geweest. Deelname aan het NVVC Connect

Schenkeveld met de bestuurders en directeuren van de

project, met als doel het verbeteren van de zorg voor patiën­

­ketenpartners is gesproken over herinrichting van het acute

ten met een ACS in de regio Twente en Oost-Achterhoek,

zorglandschap in de ROAZ-regio. Er is vastgesteld dat deze

is een van de belangrijkste punten geweest op de agenda.

regio het op zich goed voor elkaar heeft. Het PREpare-­

Door middel van onderzoek door studenten is meer inzicht

project geeft een extra impuls aan de samenwerking in de

gekregen in de patiëntervaring in de ACS-keten, met name

EUREGIO op het gebied van acute zorg, waardoor de be-

in het keuzeproces voor de ingang van de acute zorg­

schikbaarheid en bereikbaarheid toeneemt. Het periodiek

keten. Daarnaast wordt, na het succes van de nascholing

monitoren van de beschikbaarheid en bereikbaarheid blijft

van huisartsen en doktersassistenten in 2015, getracht een

van belang en het bureau heeft hierin een ondersteunen-

continue scholing te ontwikkelen voor het verbeteren van

de rol. Blijven werken aan een stevig netwerk waarin je

herkenning Myocard Infarct en CVA in de eerste lijn. Tot

elkaar makkelijk vindt, vormde ook de aanleiding voor de

slot is het verwijsbeleid in de regio bij verdenking op TIA/

laatste ROAZ bijeenkomst in november. Tijdens de laatste

CVA nogmaals onder de aandacht gebracht en is er een

bijeenkomst in 2015 hebben de bestuurders samen ge-

regionale procedure afgesproken.

werkt aan het ambitiedocument ‘Van eigen verantwoordelijkheid naar gezamenlijke verantwoordelijkheid in de

Trauma

keten’. Er is met elkaar teruggekeken op wat er is bereikt

De expertgroep trauma is in 2015 vier keer bijeen geweest.

en vooruit­ gekeken naar wat nog gaat komen. Daaruit

Belangrijke thema’s waren onder andere het verder opti-

blijkt dat de toe­nemende kwalitatieve verantwoording, de

maliseren van de regionale data ten behoeve van

dynamiek in het zorglandschap en de ontwikkelingen in

de landelijke traumaregistratie (LTR) en voor

de patiëntenpopulatie nadrukkelijk vragen om nog betere

regionale vergelijkbaarheid, onderzoek

samenwerking tussen acute zorgpartners. Een succesvolle

naar de MMT-inzetcriteria in onze

acute zorg regio hangt niet meer af van excellent preste-

regio, regionale visitaties van de

rende individuele partners, maar van een goed functione-

SEH’s en landelijke ontwikke-

rende samen­werking in het netwerk. De agendacommissie

lingen

en

heeft in 2015 regulier drie keer per jaar vergaderd en

concentratie van multitrauma

als voorbereidend overleg gefungeerd voor het bestuurlijk

zorg,

zoals

spreiding

volumenormen

prestatie-indicatoren.

en

ROAZ. De informatieve onderdelen zijn gedeeld middels een nieuwsbrief. •


realiseren moeten afspraken gemaakt worden met de zorg-

regio Oost-Achterhoek. In 2016 gaat BAZE vanuit een scho-

verzekeraars. De fysiotherapie als onderdeel van de hart­

lingswerkgroep de invulling van deze scholing bepalen.”

revalidatie moet ook buiten het ziekenhuis vergoed worden Contact met elkaar

de zorgverzekeraar duidelijk maken wat de voordelen zijn

“Het is goed dat we tijdens de bijeenkomsten van expert-

van het verschuiven van een deel van de hartrevalidatie

groep MICK met alle ketenpartners om tafel te zitten. We

van de tweede lijn naar de eerste lijn. Daar gaan we ons

kunnen veel van elkaar opsteken. Zo kan een huisarts bij-

in 2016 op richten. Dat hartrevalidatie werkt, blijkt uit een

voorbeeld heel anders tegen dezelfde patiënt aankijken

Nederlandse studie die in 2015 is gepubliceerd in de

dan een cardioloog. Door die verschillende invalshoeken

European Heart Journal. De sterfte onder patiënten die

wordt je eigen blikveld vergroot. We hebben sinds de fusie

hartrevalidatie krijgen, kan met 35% worden gereduceerd.

met focusgroep CVA ook intensief contact met neurologen.

Dat is een fantastisch resultaat en voor mij een grote drijf-

Er zijn veel overeenkomsten in het voortraject dat patiënten

veer om de regionale samenwerking voor hartrevalidatie

met verdenking ACS of CVA doorlopen. Patiënten volgen

verder te professionaliseren.”

vaak dezelfde route en in beide gevallen is er sprake van

Een tweede speerpunt van de regionale NVVC Connect is de verbetering van de herkenning van myocardinfarct in de eerste lijn. Joost: “Patiënten met ACS moeten zo snel mogelijk op de Coronary Care Unit (CCU) terechtkomen. Hoe eerder de signalen van een myocardinfarct worden herkend, hoe sneller de behandeling kan worden ingezet en hoe beter het vooruitzicht op herstel. Doktersassistenten kunnen daarin veel betekenen. Uit een onderzoek van de expertgroep Myocard Infarct en CVA Keten (MICK) blijkt dat patiënten met verdenking ACS veel verschillende acute zorgketens doorlopen alvorens zij op de CCU terecht komen. Ruim 80% van de patiënten neemt het eerst contact op met de huisarts. Niet alle patiënten worden binnen het ‘golden hour’ op de CCU behandeld. Dat komt enerzijds doordat zij vaak lang wachten met het opnemen van contact met een zorgverlener. Anderzijds heeft het delay te maken met

Katalysator Kunde Regionaal

Behandeling

Herkenning van ACS

ACS Herstel

en dat is op dit moment nog niet het geval. We moeten

Kwaliteit CVA

Kennis Scholingswerkgroep Ketenpartners

Blikveld

Verbinding

vroegtijdige herkenning van myocardinfarct in de eerste lijn. een treatment seeking delay. We kunnen op dit gebied Vier scholingsbijeenkomsten

veel van elkaar leren. De kruisbestuiving die tijdens de ver-

De tijdsspanne tussen de eerste klachten en uiteindelijke

gaderingen ontstaat, levert niet alleen kennis, maar ook

opname in het ziekenhuis kan mogelijk verkort worden

nieuwe initiatieven op. Momenteel zijn we binnen NVVC

wanneer huisartsen en doktersassistenten de klachten snel-

Connect bezig om een regionale samenwerking op te zet-

ler herkennen als potentieel infarct. In het voorjaar van

ten omtrent atriumfibrilleren en hartfalen. Dat gaat niet over

2015 zijn door de Hoytema Stichting, op initiatief van

acute zorg, maar BAZE fungeert wel als katalysator voor

expertgroep MICK en BAZE, vier scholingsbijeenkomsten

nieuwe projecten. Als onafhankelijke partij speelt BAZE

georganiseerd voor doktersassistenten in de regio Twente.

een heel belangrijke rol in het contact tussen alle ketenpart-

De scholing is zeer positief ontvangen. De deelnemers zijn

ners. Door de vergaderingen ontstaat echt verbinding en

nu beter in staat aan de telefoon te horen of de klachten

krijg je vertrouwen in elkaars kennis en kunde. We kunnen

duiden op een potentieel infarct. Er zijn plannen om de

op een open manier met elkaar bespreken hoe we de zorg

scholing continu aan te bieden en uit te breiden met de

voor de patiënt nog beter kunnen maken.” •

JAARVERSLAG 2015

11


KENNISCENTRUM

KENNIS DELEN VOOR BETERE TRAUMAZORG Een van de nascholingsactiviteiten die BAZE aanbiedt, is het Traumaoverleg Euregio. Het overleg is bedoeld om kennis en kunde op het gebied van traumatologie te vergaren en te verspreiden. Ariaan van Walsum, traumachirurg bij MST, is samen met de medewerkers van BAZE de grondlegger van het traumaoverleg, dat in december 2015 voor de 59e keer werd georganiseerd.

leg, dat vier keer per jaar plaatsvindt, wordt iedere keer

Welzijn en Sport (VWS) aangewezen als traumacentrum.

door een ander ziekenhuis bepaald. Soms wordt een casus

Daarmee heeft MST een aantal verantwoordelijkheden.

behandeld, maar er kan ook worden gediscussieerd over

Ariaan: “Als traumacentrum moet MST 24 uur per dag een

een bepaald type fractuur, een bepaalde opvangmethodiek

groot aantal specialismen beschikbaar hebben om zwaar­

of technieken en innovaties. Soms nodigen we de auteur van

gewonde patiënten optimale zorg te geven. Daarnaast die-

een bepaald artikel uit om meer over zijn vakgebied te ko-

nen we de kwaliteit van de traumazorgketen in de regio te

men vertellen. We zorgen dat we aansluiten bij de actualiteit

waarborgen. We maken samenwerkingsafspraken met alle

en proberen bij ieder overleg een andere insteek te kiezen.

ketenpartners in de regio die een rol spelen bij de hulpver-

Zo blijft het overleg, waarvoor accreditatiepunten te behalen

lening aan ongevalsslachtoffers en ondersteunen de zieken­

zijn, telkens interessant. In eerste instantie was het trauma­ overleg bedoeld voor de gehele acutezorgketen, maar het

Traumasymposium

Actueel

Locatie Meningen

Discussies

Onderwijsfunctie

Traumaoverleg

Specialismen

Blikveld

Interessant

12

In 1999 werd MST door de minister van Volksgezondheid,

Kennisoverdracht

Leerzaam Samenwerking

bleek lastig om onderwerpen te vinden die voor iedereen interessant waren. Daarom hebben we in 2014 de doelgroep verkleind: het overleg is nu alleen bedoeld voor medisch specialisten en assistenten. Wel streven we ernaar één keer per jaar een plenaire bijeenkomst te organiseren waarvoor ook ambulancepersoneel en SEH-verpleegkundigen uitgenodigd worden. Sommige onderwerpen, zoals het monstertruck­ drama in Haaksbergen, zijn voor de gehele keten leerzaam.” Verruimde blik “Het 59e traumaoverleg – de laatste in 2015 – was georganiseerd door SKB en had de titel ‘‘Stay and Play’ of ‘Scoop and Run’?’ Tijdens deze bijeenkomst werd een casus behandeld van een traumapatiënt die per traumahelikopter

huizen in de omgeving die bepaalde patiënten niet kunnen

naar een perifeer ziekenhuis ging en vervolgens werd door-

behandelen. We hebben ook een onderwijsfunctie; niet al-

gestuurd naar een traumacentrum voor behandeling door

leen voor ons eigen personeel maar ook voor de keten. Zo

een neurochirurg. De vraag die naar aanleiding van deze

moet de ambulancedienst weten welke patiënten het best

casus werd gesteld, was: moeten patiënten op de plaats

naar welk ziekenhuis kunnen worden gebracht. Om te zorgen

van het ongeval (deels) behandeld worden of breng je ze

dat de opvang en behandeling van traumapatiënten in de

direct naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis? Door dit soort

regio goed verloopt, zijn we in december 2000 gestart met

discussies wordt je eigen blikveld verruimd en dat is een

het Traumaoverleg Euregio. De inhoud van het traumaover-

goede zaak. Er zijn bepaalde gulden regels bij de behan-

JAARVERSLAG 2015


FACTS & FIGURES KENNISCENTRUM Ook in 2015 heeft BAZE vanuit haar kenniscentrumfunctie diverse geaccrediteerde scholingen, cursussen en symposia aangeboden aan de medewerkers van de ketenpartners in de regio en daarbuiten. Ariaan van Walsum, traumachirurg bij MST.

RTT De Regionale Trauma Trainingen hebben zeven keer plaatsgevonden, drie keer in Enschede en vier keer in Zwolle. In totaal 88 cursisten hebben, door middel van theorie en praktijkoefeningen, hun kennis van de trauma­opvang op de SEH-afdelingen opgefrist. De RTT

deling van traumapatiënten, maar er is een grijs gebied.

is een bijscholing in de traumatologie, die elke drie jaar

Binnen dat grijze gebied zijn de meningen verdeeld en het

gevolgd moet worden.

traumaoverleg maakt dat je elkaar beter leert begrijpen. Iemand die gewend is in de academische setting van een

Scholing traumatologie voor verpleegkundigen

Mobiel Medisch Team (MMT) te werken, leert bijvoorbeeld

In november heeft de scholing Traumatologie voor ver-

dat een kleiner ziekenhuis ondanks beperkingen nog veel

pleegkundigen plaatsgevonden. Aan het einde van deze

kan doen voor een traumapatiënt. Het is niet erg om me-

driedaagse cursus hebben 24 kandidaten hun certificaat

ningsverschillen te hebben, als we maar in ons achterhoofd

in ontvangst mogen nemen. Deze scholing, waarin de

houden dat de patiënt het belangrijkst is. Dat betekent dat

casuïstiek van een multitraumapatiënt wordt gevolgd, is

we af en toe onze eigen mening los moeten laten om een

bedoeld voor verpleegkundigen die betrokken zijn bij

gemeenschappelijke consensus te bereiken. Het is mooi dat

de zorg en begeleiding van (multi)traumapatiënten.

we dat met het traumaoverleg voor elkaar kunnen krijgen.” Traumaoverleg Euregio Kennisoverdracht

Ruim 150 deelnemers hebben het Traumaoverleg Euregio

Marja Nijkrake, managementassistent bij BAZE: “Kennis­

bijgewoond in vier bijeenkomsten. De thema’s waren:

overdracht is een van de wettelijke taken van BAZE. Wij

• Maart: Kindertrauma

­organiseren en faciliteren het traumaoverleg, de inhoud is

• Juni: Complexe letsels

aan de ziekenhuizen zelf. Ik ben altijd bij het overleg aan-

• September: Complex Trauma, Happy patients and

wezig; als organiserende partij, maar ook om te zien wat er speelt bij de ketenpartners. 2016 is een lustrumjaar: dan bestaat het Traumaoverleg Euregio vijftien jaar en daar gaan

the best Doctors - Check your phone • December: Traumaopvang in de periferie: ‘Stay and Play’ of ‘Scoop and Run’?

we in december extra aandacht aan besteden middels een traumasymposium voor een grotere doelgroep.” Ariaan: “Ik

NVVC Connect

ben tevreden over de bijeenkomsten van afgelopen jaar.

Op 23 april werd in samenwerking met NVVC Connect

Omdat we de doelgroep verkleind hebben is de opkomst

de kick-off meeting ‘NVVC Connect in Twente en

wat minder geworden, maar er is voldoende animo om

Oost-Achterhoek’ georganiseerd. Het doel van NVVC

door te gaan. De afgelopen jaren werden de bijeenkoms-

Connect is de totale zorg rondom de patiënt met acuut

ten in De Lutte gehouden. Dat bleek voor veel mensen te ver

infarct perfect geregeld te hebben in elke regio. Tijdens

weg. In 2016 gaan we op zoek naar een nieuwe locatie.

deze kick-off meeting, waar onder andere cardiologen

We streven ernaar actueel te blijven en onderwerpen te

van de regionale ziekenhuizen een lezing gaven, deel-

vinden die voor iedereen interessant en leerzaam zijn, zodat

de een hartpatiënt zijn ervaring met betrekking tot een

we met alle ketenpartners de traumazorg in de regio nog

acuut hartinfarct met de deelnemers. De kick-off in de

beter kunnen maken.” •

Grolsch Veste werd door 90 personen bijgewoond. •

JAARVERSLAG 2015

13


OTO

DUIDELIJKHEID BIJ EEN CRISIS IN HET ZIEKENHUIS 2015 was een productief jaar voor bureau fysieke veiligheid van ZGT. Zo werd er een integraal crisisplan opgesteld en geïmplementeerd, hebben er trainingen chemische, biologische, radioactieve en nucleaire besmetting (CBRN) plaatsgevonden en er is geoefend met netcentrisch werken volgens het systeem Landelijk Crisis Management Systeem (LCMS) Geneeskundige Zorg.

14

In 2015 zijn alle medewerkers die zich bezighielden met

met de berichtgeving vanuit de meldkamer. In het geval van

BHV, beveiliging, brandveiligheid, milieu en het Ziekenhuis

een interne ramp ontvangt de ploegleider BHV het eerste

Rampen Opvangplan (ZiROP) samengevoegd tot één afde-

bericht, die daarna weer contact opneemt met de crisis­

ling. Samen hebben zij het integraal crisisplan ontwikkeld

coördinator. De crisiscoördinator neemt een besluit over de

en geïmplementeerd. Ellen Puppels, coördinator crisisplan

manier waarop de ramp behandeld moet worden en wie

bij ZGT: “Voorheen werkte iedereen binnen zijn eigen aan-

er bij een eventuele opschaling ingeschakeld moet worden.

dachtsgebied. Nu werken we samen en kunnen we zaken

Vervolgens wordt gealarmeerd en vindt de opschaling en

als het integraal crisisplan en trainingen beter organiseren.

de definitieve behandeling plaats. Als de crisis onder con-

We hebben het bedrijfsnoodplan, het outbreak manage-

trole is, kan worden afgeschaald en geëvalueerd. In 2015

ment en het ZiROP samengevoegd in één plan. Hierin zijn

hebben we het crisisplan aan de verschillende zieken­

zeven factoren opgesteld die de bedrijfscontinuïteit kunnen

huisafdelingen gepresenteerd en hebben we workshops en

verstoren: het sluiten van delen van de locatie, een te groot

trainingen gegeven. Ook zijn we gestart met oefenen; daar-

aanbod van patiënten, het evacueren van patiënten, een

mee gaan we in 2016 door. We hebben veel positieve

tekort aan personeel, uitval van nutsvoorzieningen, logistie-

reacties gekregen op de trainingen. Mensen zien dat het

ke stagnatie en de uitbraak van infectieziekten. We kunnen

integrale crisisplan een andere aanpak vereist en willen dat

nu dus met één plan het hoofd bieden aan allerlei soor-

graag goed oefenen.”

ten bedreigingen.” Joost Hofhuis van BAZE vertelt verder: “Het ministerie van VWS hanteert landelijk het Kwaliteits-

CBRN

kader Crisisbeheersing en OTO. Daarin staat dat iedere

BAZE heeft samen met Netwerk Acute Zorg Zwolle een

zorginstelling over een integraal crisisplan hoort te beschik-

handreiking opgesteld voor CBRN-besmette patiënten op

ken. Voorheen werd alleen een (Zi)ROP gebruikt, maar dat

de SEH. Joost: “Mensen denken bij CBRN al snel aan be-

heeft enkel betrekking op de toestroom van grote aantallen

smettingen op grote schaal, maar in de praktijk gaat het

patiën­ten; er zijn meer zaken die impact kunnen hebben op

vaak om huis-tuin-en-keuken-besmettingen, veroorzaakt door

de continuïteit van een ziekenhuis. Samen met vier andere

bijvoorbeeld schoonmaak- of bestrijdingsmiddelen. Ook

netwerken acute zorg en experts hebben we een Visie- en

die ene besmette patiënt heeft grote impact op de zieken-

Bouwstenendocument geschreven; de ketenpartners hebben

huisprocessen. Daarom hebben we samen met mensen

vervolgens zelf het plan in hun organisatie uitgerold.”

uit het vakgebied een handreiking gemaakt en die aan onze ketenpartners overhandigd.” Karin Westerhof, SEH-­

Uniformiteit in planvorming

verpleegkundige en projectmedewerker OTO, vertelt ver-

Ellen: “De grootste verbetering ten opzichte van de oude

der: “In 2015 hebben we het voltallige SEH-personeel van

situatie is de uniformiteit die het geïntegreerde plan met zich

ZGT opleiding rond het thema CBRN aangeboden. Naast

meebrengt. De werkwijze van de crisisorganisatie verloopt

een stuk theorie over verschillende soorten besmettingen, is

voor ieder type crisis volgens dezelfde fasering. Die begint

geoefend met het aantrekken van beschermende pakken.

JAARVERSLAG 2015


FACTS & FIGURES OTO In 2015 hebben binnen OTO vijf regionale thema’s centraal gestaan: CBRN, Crisiscommunicatie, ETS, Integraal Crisisplan en Netcentrisch werken. Voor Chemische, Biologische, Radiologische en Nucleaire (CBRN) incidenten zijn twee CBRN-kwartiermakersbijeenkomsten georganiseerd voor ziekenhuizen en amKarin Westerhof (links),

bulancediensten. Hierbij is aandacht besteed aan de

Ellen Puppels (midden boven)

opvang van CBRN-besmette patiënten. De handreiking

en Miray Hanna (rechts) van ZGT.

B(iologisch) is als laatste handreiking binnen CBRN afgerond en beschikbaar gesteld aan het veld.

Ook niet-medisch personeel, zoals de receptiemedewerkers van de SEH, heeft training gehad: als een patiënt die moge-

Binnen Crisiscommunicatie zijn in 2015 verdiepingsmo-

lijk CBRN-besmet is binnenkomt, moet die zo snel mogelijk

dules voor analisten, adviseurs en teamleiders aangebo-

weer naar buiten worden gestuurd. Het wegsturen van een

den aan communicatieprofessionals vanuit de ketenpart-

patiënt voelt voor een receptionist van de SEH tegennatuur-

ners. Daarnaast is een veegklas aangeboden om alle

lijk en het is goed om dat van tevoren te trainen.”

ketenpartners die dit wensten nogmaals te voorzien van de basismodule. Binnen het traject crisiscommunicatie

Netcentrisch werken

is zoveel mogelijk aangesloten bij (Zi)ROP-oefeningen.

In mei 2015 is de LCMS-Geneeskundige Zorg gelanceerd:

Voor bestuurders is een mediatraining aangeboden.

een online tool waarmee het proces van informatievoor­ ziening ingevuld kan worden. Miray Hanna, projectmede-

Het Emergo Train System (ETS) is een oefensystematiek

werker OTO: “In juni 2015 hebben we de secretaresses

die vooral binnen de ziekenhuizen en GGD (PSHOR)

van de crisiscoördinator opgeleid tot informatiecoördinato-

gebruikt wordt. Hiervoor is een poule met basic en

ren (ICO’s). De ICO’s staan onder verantwoordelijkheid van

senior instructeurs opgeleidt. Deze instructeurs worden

de crisiscoördinator en communiceren belangrijke informatie

meerdere keren per jaar ingezet en zijn eind 2015 bij-

via LCMS. In 2016 gaan we per kritische afdeling een aan-

geschoold door opleider Code Rood.

tal mensen opleiden tot ICO’s. Zo kan iedere afdeling straks snel communiceren over de stand van zaken met betrekking

Binnen het project Integraal Crisisplan is gewerkt aan

tot bijvoorbeeld het aantal gewonden. Bij grote evenemen-

de regionale uitrol en implementatie van het ontwikkel-

ten wordt LCMS al gebruikt. Zo raken we steeds meer ge-

de format Bouwstenen document. Dit is gedaan aan

wend aan het online netcentrisch werken. Als er dan een

de hand van landelijke bijeenkomsten (op initiatief van

ramp plaatsvindt, zijn we goed voorbereid.”

vijf netwerken acute zorg), een sessie binnen het ROAZ met bestuurders en (plan)workshops met directies en ma-

Meerwaarde voor de patiënt

nagement binnen de ketenpartners.

Joost: “Met het implementeren van een crisisplan en het opleiden, trainen en oefenen van personeel heeft ZGT afge-

Het thema Netcentrisch werken is ook in 2015 een

lopen jaar veel bereikt. Daarvoor verdienen zij een groot

pregnant onderwerp geweest binnen de regio. Middels

compliment.” Ellen: “Wij vinden het belangrijk dat tijdens

LCMS-GZ is de netcentrische werkwijze in 2015 be­

een crisis al het ziekenhuispersoneel weet wat het te doen

oefend en ook daadwerkelijk in de praktijk ingezet.

staat. Door voorbereid te zijn op rampen en door de com-

Het gebruik van LCMS-GZ is verder ingebed binnen

municatie in geval van nood zo goed mogelijk te laten ver-

crisisteamoefeningen. Voor de functionaris belast met

lopen, wordt de zorgcontinuïteit zo min mogelijk verstoord.

het gebruik van LCMS-GZ, de informatiecoördinator,

Dat komt de patiënt ten goede.” •

zijn twee (bij)scholingen aangeboden. •

JAARVERSLAG 2015

15


TRAUMAREGISTRATIE

INZICHT IN DE REGIONALE TRAUMAZORG Om inzicht te krijgen in de veiligheid, effectiviteit en doelmatigheid van de traumazorg registreren alle ketenpartners de gegevens van traumapatiënten. Sinds 2014 kunnen de ketenpartners zelf de volledigheid en juistheid van hun gegevens controleren en kunnen zij gemakkelijk hun eigen resultaten inzien.

ger bij BAZE, vertelt verder: “Een goede traumaregistratie

Hartendorf, verantwoordelijk voor het aanleveren van de

is belangrijk om een aantal redenen. Ten eerste geeft het

traumagegevens van MST aan BAZE. Marcel: “Artsen en

inzicht in het aantal traumapatiënten dat bij MST binnen-

verpleegkundigen moeten alle patiëntgegevens invullen in

komt. Als traumacentrum moeten wij op jaarbasis een mi-

het programma E-Care en wij controleren samen of dat juist

nimaal aantal multitraumapatiënten behandelen. We spre-

en volledig is gedaan. Wanneer bepaalde patiëntgegevens

ken van een multitrauma als de patiënt een Injury Severity

ontbreken, bekijken wij röntgenfoto’s, CT-scans en brieven

Score (ISS) heeft van 16 of hoger. De ISS wordt berekend

van artsen om de ontbrekende informatie in te vullen. Ook

door de score van de drie ernstigste letsels in het kwadraat

controleren we gegevens over aanrijtijden van de ambulan-

bij elkaar op te tellen. Als trauma’s niet goed geregistreerd

ce. Wanneer daarin iets niet klopt, vragen wij de ambulance-

worden, kan het zijn dat we volgens de registratie niet vol-

dienst om de juiste gegevens aan te leveren. Bij ontslag van

doen aan de minimumeis van het aantal multitraumapati-

de patiënt wordt de uitkomst aan de hand van de Glasgow

ënten. Ten tweede zegt de registratie iets over de kwaliteit

Nauwkeurig Database

Doelmatigheid

Veiligheid

GOS

Vergoeding

Inzicht

Effectiviteit

Realistisch

Registreren

Kwaliteit Tableau Overleg

16

Marcel Eitink, projectmanager bij MST is, samen met Rina

die MST levert op het gebied van traumazorg, uitgedrukt in het aantal overleden traumapatiënten. De sterfte wordt gerelateerd aan de ernst van de verwondingen: hoe groter het letsel, hoe hoger de kans op overlijden. Als patiënten met ernstige trauma’s overlijden en het trauma wordt niet geregistreerd, lijkt het aantal patiënten dat overlijdt hoger dan verwacht. Goed registreren levert een realistisch beeld op van de kwaliteit die MST levert en geeft inzichten in hoe de zorg verbeterd kan worden. Tot slot is registreren belangrijk om financiële redenen. Ieder ziekenhuis krijgt een vergoeding voor ernstig gewonde slachtoffers. Tegenover ieder gecodeerd letsel staat een bepaald tarief. Als een bepaald letsel niet geregistreerd wordt, mist het ziekenhuis inkomsten. Nauwkeurig registeren is dus zeer belangrijk. Helaas is het in de praktijk niet altijd mogelijk tijdens of

Outcome Scale (GOS) bepaald. Met de GOS wordt aange-

direct na de zorg voor de patiënt te registreren. Soms is het

geven hoe de patiënt het ziekenhuis verlaat: volledig hersteld,

erg druk op de spoedeisende hulp en hebben artsen en

licht of zwaar invalide, in vegetatieve toestand of overleden.”

verpleegkundigen geen tijd om de patiëntgegevens in te voeren. Bovendien heeft MST als opleidingsziekenhuis vaak

Inzicht in kwaliteit

te maken met roulerende studenten. Het is onmogelijk om

Ralph de Wit, traumachirurg bij MST en medisch mana-

in de korte periode die zij hier werkzaam zijn alle codes

JAARVERSLAG 2015


FACT & FIGURES TRAUMAREGISTRATIE Op 2 december 2015 is tijdens het symposium van het Landelijk Netwerk Acute Zorg over de Landelijke Traumaregistratie (LTR) de rapportage van de Euregio over de periode 2010-2014 verschenen. Marcel Eitink,

De belangrijkste resultaten zijn als volgt:

projectmanager

• Het aantal geregistreerde traumapatiënten in de

bij MST.

­Euregio is in 2014 gestegen tot 4.356 (waarvan 362 multitrauma­ patiënten). De voorgaande jaren was het aantal traumapatiënten steeds ruim onder 4.000. Ten opzichte van vorig jaar (86%) werd een

te kennen. Toch proberen we iedereen zo veel mogelijk te stimuleren om zorgvuldig te registreren. Uiteindelijk heeft de

kleiner deel van de multitraumapatiënten opgevangen in MST (72%).

patiënt daar baat bij. Bovendien kunnen we als ziekenhuis

• De traumazorg in de Euregio is in overeenstemming

door een visitatieteam gecontroleerd worden. Zij bekijken

met de voorgaande jaren van goede kwaliteit; de

de scores van patiënten en wij moeten vervolgens kunnen

uitkomstevaluatie van de traumapatiënten is in 2014

aantonen welk letsel is vastgesteld, aan de hand van een

beter dan de gestelde norm.

brief of OK-verslag. In 2016 krijgen we een visitatie van

• Er vinden kleine verschuivingen plaats in wie de

de Duitse traumaregistratie, de DGU. Om ook volgens de

verwijzer is van patiënten naar de SEH. Ten op­

Duitse normen ernstig gewonde patiënten te mogen opvan-

zichte van 2013 was het percentage zelfverwijzers­

gen, leveren wij traumagegevens aan de DGU.”

(6% versus 9%) en het percentage patiënten dat door de huisarts werd verwezen (35% versus 42%)

Samewerking BAZE

lager. Het percentage patiënten dat via een 112

Marcel: “De samenwerking met BAZE is heel prettig. Er is

melding binnengebracht werd, was iets hoger (51%

maandelijks structureel overleg en ook in de tussentijd is er

versus 47%).

veel contact. Ieder kwartaal versturen we alle data via een

• De meerderheid van de traumapatiënten wordt met

beveiligde lijn naar BAZE. Daar wordt alle data in Tableau

een ambulance naar de SEH vervoerd. Ten opzichte

geplaatst, een nieuwe desktoptool waarmee wij sinds 2014

van de voorgaande jaren is dit percentage aanzien-

werken. BAZE controleert samen met de ziekenhuizen alle

lijk gedaald naar 57% (in de periode tussen 2009

data en wanneer er nog informatie mist of onjuist is, vullen

en 2013 was dit gemiddeld 75%) en vindt er een

wij het weer aan. Tableau bevalt uitstekend: je kunt snel en

toename plaats in het percentage patiënten dat met

gedetailleerd gegevens terugvinden. Samen met BAZE heb-

eigen vervoer naar de SEH kwam (38% in 2014 ver-

ben we in 2015 een aantal verbeteringen aangebracht. Zo

sus gemiddeld ruim 20% in de voorgaande jaren).

zijn er controles ingebouwd die de juistheid en volledigheid

• De ernst van het letsel en de lichaamsregio’s waar

van de registratie bevorderen. Bij lege velden of bij foutieve

de letsels zich bevonden, komen overeen met de

data geeft het programma nu een foutmelding. Wanneer

voorgaande jaren.

bijvoorbeeld de ingevoerde datum van een CT-scan vóór

• De tijden van de ambulancediensten zijn in ruim

de opnamedatum ligt, is er duidelijk een vergissing gemaakt

80% van de gevallen bekend. Ten opzichte van

die moet worden hersteld. Het zorgen voor een juiste en

een kwartier vervoertijd in de voorgaande jaren is

volledige database en het verhogen van het gebruiksgemak

deze tijd toegenomen naar ongeveer 22 minuten.

van Tableau gebeurt in een continu samenspel met BAZE.

De aanrijtijd lijkt iets korter (acht minuten versus

Zo werken we samen aan een goede traumaregistratie, wat

­negen minuten). •

uiteindelijk inzichten oplevert voor het verbeteren van de traumazorg voor de patiënt.” •

JAARVERSLAG 2015

17


ONDERZOEK

ONDERZOEKSVRAGEN VANUIT DE PRAKTIJK Eén van de speerpunten van BAZE is het uitvoeren, faciliteren en begeleiden van wetenschappelijk onderzoek binnen het netwerk van AZE. In 2015 is een overzicht gemaakt van alle lopende en afgeronde onderzoeksactiviteiten. Daarmee is inzichtelijk geworden op welke gebieden onderzoek is gedaan en op welke gebieden behoefte is aan (vervolg)onderzoek.

strikt werden gehandhaafd en dat het al dan niet inzetten van

ductief jaar geweest, waarin veel interessante onderzoeks­

een MMT vaak op basis van deskundigheid werd besloten.

activiteiten hebben plaatsgevonden. Veel onderzoeksvragen

In 2016 zullen de nieuwe criteria worden onderzocht.” BAZE

komen rechtstreeks uit de praktijk. Zo heeft Manon Bruens,

streeft ernaar onderzoek uit te voeren waarbij de resultaten

beleidsmedewerker bij BAZE, in maart 2015 op verzoek van

teruggebracht kunnen worden naar de praktijk, om zo de

de HAP en SEH van MST de uitkomsten van triage bij zelf-

acute zorg voor patiënten te verbeteren. Zo heeft Rolf onder-

verwijzers onderzocht: welke patiënten die zelf naar MST

zoek gedaan naar de opvang van ernstige traumapatiënten.

gaan, worden doorverwezen naar de HAP en welke gaan

Rolf: “Ik heb bekeken hoe de opvang van traumapatiënten

naar de SEH?” Rolf Egberink, beleidsmedewerker bij BAZE,

in ziekenhuizen in heel Nederland wordt georganiseerd. Bij

vult aan: “Dit onderzoek is uitgevoerd ter voorbereiding op

welke criteria wordt een traumateam ingezet en wie neemt

de integratie van de huisartsenpost en de SEH tot spoedpost

die beslissing? In 95% van de gevallen bleek de SEH-ver-

in de nieuwbouw van MST. De resultaten geven inzichten

pleegkundige de vooraankondiging van de ambulance aan

in bijvoorbeeld het gebied van verschuiven van patiënten-

te nemen. De beslissing een traumateam in te zetten werd in

stromen, van belang voor personeelscapaciteit en -planning.

50% van de gevallen echter niet door diezelfde verpleegkun-

In de toekomst willen we nog meer onderzoek doen naar

dige genomen. Dat betekent dat er een extra schakel in de

Verbinding

Criteria

Interviews

Bijdrage Huisarts

Praktijk

Patiëntenstromen

Evalueren

informatieoverdracht zit, waardoor de kans groter wordt dat

Onderzoek

HAP

Resultaten

Verbetering

Wetenschappelijk

18

Nancy ter Bogt, epidemioloog bij BAZE: “2015 is een pro-

SEH

belangrijke gegevens verloren gaan.” Studenten Naast eigen onderzoek, faciliteert en begeleidt BAZE studenten. Anne-Marit Kroes, Hetty Kuipers en Esmé Ouwerkerk hebben in 2015 onderzoek uitgevoerd naar aanleiding van een vraag van de expertgroep Myocard Infarct en Cerebrovasculair accident Keten (MICK). De studenten hebben in kaart gebracht welke factoren een rol spelen bij het keuzeproces

aanleiding van vragen uit de praktijk, bijvoorbeeld ter voor-

van patiënten met verdenking op ACS rondom het kiezen van

bereiding op veranderingen of om veranderingen te evalue-

een ingang van de acute zorgketen. Rolf: “Middels interviews

ren.” Een voorbeeld waarin beleid wordt geëvalueerd is het

met patiënten in de regio Twente en Oost-Achterhoek is in

onderzoek van Nancy naar het effect van gebruik van de

kaart gebracht of patiënten met klachten ervoor kiezen om

inzetcriteria voor het Mobiel Medisch Team (MMT). Om de

naar de huisarts, de HAP of de SEH te gaan. Of naar de

nieuwe criteria, die in 2013 zijn ingevoerd, beter te kunnen

hartbewaking, als zij daar eerder zijn geweest. De resulta-

beoordelen, is het gebruik van de oude criteria onderzocht.

ten waren verrassend: we wisten al dat patiënten vaak lang

Nancy: “Uit het onderzoek bleek dat de oude criteria niet

wachten met het opnemen van contact met een zorgverlener,

JAARVERSLAG 2015


FACTS & FIGURES ONDERZOEK In 2015 deden vijf studenten hun afstudeeropdracht bij AZE, een korte samenvatting van hun onderzoek staat hieronder. Daarnaast deden medewerkers van AZE onderzoek naar onder andere het hanteren van inzetcriteria voor een MMT, triage van zelfverwijzers Nancy ter Bogt,

op de SEH door de Huisartsenpost (S-TriaGE studie),

epidemioloog, en

grensoverschrijdende samenwerking in de acute zorg

Rolf Egberink,

en de inzet van traumateams. Dit leverde publicaties op

beleidsmedewerker, bij BAZE.

in (inter)nationale vakbladen, twaalf (poster)presentaties op (inter)nationale congressen en uiteraard zijn de resultaten gedeeld binnen de eigen regio. Een volledige lijst

maar niet dat bijvoorbeeld angst, schaamte en de ophef die

is te vinden op www.acutezorgeuregio.nl.

een ambulance voor de deur veroorzaakt daarbij een rol spelen. Dit onderzoek heeft geleid tot vervolgonderzoek: de

Lisanne Wiggers heeft voor haar master Health Scien-

factoren die het keuzeproces beïnvloeden, worden in 2016

ces aan UT onderzoek gedaan naar de spoedzorg

door ­andere studenten onderzocht. BAZE is een geliefde plek

tijdens kantooruren door huisartsen. Er is een hoge

voor studenten die afstudeeronderzoek doen. De onderzoeks­

variëteit in het aantal telefonische spoedmeldingen, de

opdrachten komen rechtstreeks uit de praktijk. Daardoor kun-

triagemethodiek en de acties die worden ingezet om

nen studenten echt een bijdrage leveren aan de verbetering

de patiënt te helpen. Het bekend zijn met de patiënt,

van de acute zorg.” Nancy voegt daaraan toe: “Bovendien

toegankelijkheid en telefonische bereikbaarheid zijn de

kijken we verder dan onze eigen regio. Zo heeft de Duitse

sterke punten van spoedzorg in de huisartsenpraktijk.

student Jan Wohlmann in zijn onderzoek de uitkomstmaten

Als zwakke punten worden de verstoring van de prak-

van de Duitse en Nederlandse traumaregistratie vergeleken.

tijkvoering en de triagemethodiek genoemd.

Een mooi voorbeeld van de grensoverschrijdende blik van BAZE, waarbij tevens is samengewerkt met drie andere

De landelijke traumaregistratie (LTR) en de Duitse

Nederlandse traumacentra.”

trauma­registratie (TR-DGU) hebben een andere methode om, als indicatie van de geleverde kwaliteit van

Kennis delen

zorg, de overlevingskansen van patiënten te vergelij-

Nancy: “We delen de onderzoeksresultaten graag met an-

ken met de daadwerkelijke overleving. Jan Wohlmann,

dere professionals. In 2015 hebben we meerdere congres-

master­ student Health Sciences aan UT, heeft deze

sen bezocht, waaronder grote internationale congressen in

methoden met elkaar vergeleken. De resultaten laten

Rome, Turijn en Milaan. Daarnaast organiseren we refereer-

een lichte voorkeur zien voor de TR-DGU-methode als

bijeenkomsten. Met een groep professionals en onderzoekers

betere voorspeller voor de overlevingskansen van multi­

van verschillende ketenpartners bespreken we dan een onder­

traumapatiënten.

zoeksartikel. Een goede bijkomstigheid is dat er door de bijeenkomsten verbinding tussen de ketenpartners ontstaat. Zo

Anne-Marit Kroes, Esmé Ouwerkerk en Hetty Kuipers,

weten we van elkaar welke onderzoeksactiviteiten worden

bachelorstudenten Gezondheidswetenschappen aan

uitgevoerd en waar vragen of kansen liggen.” Rolf: “We pra-

UT, namen interviews af bij patiënten met verdenking

ten alleen over de inhoud van onderzoek met als centrale

op ACS om er achter te komen waarom zij kozen om

vraag: hoe kunnen we de zorg voor patiënten beter maken?

contact op te nemen met een specifieke zorgverlener

We willen ons nog meer richten op het terugbrengen van

en welke factoren van invloed zijn op dit proces. Met

onderzoeksresultaten naar de praktijk, zodat alle zorgprofes-

name de waargenomen ernst van de hartklachten bleek

sionals patiënten nog beter kunnen helpen. Dát is voor BAZE

van invloed. Ook angst, schaamte en het tot last zijn bij

de uitdaging van 2016.” •

een zorgverlener spelen een rol. •

JAARVERSLAG 2015

19


GRENSOVERSCHRIJDENDE SAMENWERKING

OPLOSSING OVER DE GRENS Sinds januari 2015 kunnen kinderen uit Gronau en omgeving die een acute zorgvraag hebben, terecht in MST. Zo kunnen kinderen sneller worden geholpen. Het dichtstbijzijnde Duitse ziekenhuis met een kinderafdeling ligt op 32 kilometer afstand van Gronau en is slecht bereikbaar met het openbaar vervoer.

20

In 1997 werd de kinderafdeling van het St. Antonius-­

zullen in 2016 meer kinderen worden opgenomen. De

Hospital in Gronau gesloten. Ouders met kinderen in nood-

meeste patiënten worden door een Duitse ambulance naar

situatie moesten vanaf dat moment uitwijken naar andere

MST gebracht, een kleiner deel komt direct met hun ou-

ziekenhuizen, die vanuit Gronau moeilijk te bereiken zijn.

ders. De kinderen verblijven een dag of enkele dagen in

Bezorgde ouders richtten in 2012 de groep Initiatieve Pro

het ziekenhuis en worden dan ontslagen. De nazorg vindt

Kinderstation op, met als doel het opnieuw instellen van

in Duitsland plaats; die wordt in Nederland niet vergoed.

een kinderafdeling in Gronau. Zij verzamelden handteke-

MST schrijft een Duitse of Engelse ontslagbrief of belt met

ningen, voerden acties en kwamen in gesprek met politici

het Duitse ziekenhuis waar het kind eventueel naar wordt

en met de landsregering. Toch bleef de kinderafdeling ge-

overgeplaatst.

Politici

Evalueren

Nazorg

Nood

Vriendelijk

Veiligheid

Acties

Communicatie

Kinderafdeling

Samenwerking

Zorgvraag

Gronau

sloten. Uiteindelijk kwam de groep ouders in contact met

Vergoed

Betrokken Persoonlijk

Naar Enschede Een van de 80 Duitse patiëntjes die in 2015 in MST werd opgenomen is Cerias, het zoontje van mevrouw Weyck. “Toen mijn zoon drie dagen oud was kreeg hij plotseling een ademstilstand”, vertelt mevrouw Weyck. “Hij bewoog niet meer en was helemaal slap. Ik heb vervolgens de Duitse ambulance gebeld. Omdat MST dichterbij was dan een ander ziekenhuis, besloot de chauffeur naar Enschede te rijden. We zijn daar heel goed opgevangen: er werd een bed voor ons beschikbaar gesteld en het personeel was erg vriendelijk. Toevallig draaide een Duitse verpleegkundige die dag dienst, wat de communicatie makkelijk maakte. We hadden het gevoel dat onze zoon in goede handen was bij MST en gelukkig is hij er weer helemaal bovenop gekomen. Ik ben dan ook erg blij dat de grensoverschrij-

BAZE en ontstonden er plannen voor een grensoverschrij-

dende zorg mogelijk is gemaakt. Wat nog verbeterd zou

dende samenwerking. 2014 stond in het teken van de

kunnen worden is de financiële afhandeling. Eenmaal thuis

voorbereiding op de samenwerking: de wettelijke kaders

kreeg ik een factuur van ongeveer 1000 euro. De brief was

zijn bestudeerd en er zijn afspraken gemaakt met de Duitse

in het Nederlands en ik begreep niet goed waarom ik de

zorginstellingen in Gronau. In 2015 is de samenwerking

factuur kreeg. In eerste instantie dacht ik dat het een soort

geïmplementeerd en konden Duitse kinderen in geval van

eigen bijdrage voor de ziekenhuisopname zou zijn, zoals in

nood bij MST terecht. In dat jaar zijn ongeveer 80 patiënt­

Duitsland gebruikelijk is. Gelukkig is het goed gekomen: de

jes in MST opgenomen en behandeld. Naar verwachting

factuur is door de zorgverzekeraar betaald.”

JAARVERSLAG 2015


FACTS & FIGURES GRENSOVERSCHRIJDENDE SAMENWERKING Goodbye SourcE Op 31 maart 2015 hebben BAZE en de Feuerwehrund Rettungsdienstakademie Bocholt het grensoverschrijdende, door INTERREG-middelen gefinancierde project Mevrouw Weyck

‘Staff in cross-border care in the EUREGIO’ (SourcE) na

en haar zoontje

tien maanden succesvol kunnen afronden. De focus lag

Cerias uit Duitsland.

vooral op het weghalen van barrières voor de grens­ over­ schrijdende inzet van ambulancepersoneel in de EUREGIO door het ontwikkelen van een bijscholings­ concept over grensoverschrijdende spoedzorg. Onder-

Persoonlijke betrokkenheid

deel van het project was ook de vergelijking van kennis

Cees Schenkeveld, manager bij BAZE, vult aan: “Acute

en kunde van ambulancepersoneel aan weerszijden van

zorg moet te allen tijde vergoed worden en ouders van

de grens. De projectpartners hebben vastgesteld dat

kinderen die in MST worden opgenomen mogen dus geen

de Duitse collega’s met de nieuwe opleiding ‘Notfall­

rekening toegestuurd krijgen. De komende tijd willen we

sanitäter’ hetzelfde niveau van kennis en kunde hebben

dit soort zaken nog beter regelen en alle puntje op de ‘i’

als de Nederlandse ambulanceverpleegkundigen.

zetten. Ter voorbereiding op de samenwerking hebben we intensieve gesprekken gevoerd met Initiatieve Pro Kinder-

Hello PREpare

station. Het initiatief bestaat uit betrokken ouders die zich

Op 1 april is het project ‘Pilot Region for Cross-border

zorgen maken over de veiligheid van kinderen in nood­

Emergency Care and Crisis Preparedness in the EU-

situaties in de omgeving van Gronau. Die persoonlijke be-

REGIO’ (PREpare) van start gegaan. Samen met vier

trokkenheid levert een ander soort gesprekken op dan de

Nederlandse en vier Duitse organisaties in de EURE-

overleggen met beleidsmakers of bestuurders van zieken-

GIO, die verantwoordelijk zijn voor de spoedzorg,

huizen. Uiteindelijk zijn alle partijen zeer tevreden over de

bouwt BAZE voort op de kennis en successen die tijdens

grensoverschrijdende samenwerking.

de drie voorbereidende People-to-People-projecten (ECTLI, ACRE & SourcE) zijn verzameld. De nadruk ligt

Positieve reacties

onder meer op de overdracht van kennis en op commu-

In 2015 heeft een delegatie van het samenwerkingsver-

nicatie. Het doel is om daar tot mei 2018 verbetering

band, waaronder de burgemeester van Gronau en het

in te brengen. Het project volgt een erg praktijkgerichte

ouderinitiatief, een rondleiding gekregen op de kinder­

aanpak: het kernidee is om oplossingen te vinden voor

afdeling van MST. Zij waren zeer positief over hoe de zorg

problemen uit de praktijk (casestudies). Het project heeft

voor kinderen in MST geregeld is. Ook de Duitse ouders

een looptijd van drie jaar en wordt in het kader van het

van kinderen in noodsituaties hebben overwegend posi­

INTERREG V A-programma gesubsidieerd.

tieve feedback gegeven over hun verblijf in MST. Cees: “Het samenwerkingsverband is uitsluitend bedoeld voor kinderen die acute zorg nodig hebben. We willen voorkomen dat kinderen voor niet-spoedeisende zaken naar MST komen, daarom gaan we in 2016 samen met de Duitse Rettungsdienst evalueren wat de aanleiding was om het kind naar Enschede te brengen. Het project heeft een goede start gemaakt, maar we blijven als bureau betrokken bij de samenwerking en geven als dat nodig is een duwtje in de goede richting.” •

JAARVERSLAG 2015

>

21


FACTS & FIGURES - VERVOLG De volgende mijlpalen zijn in 2015 behaald:

Een kick-off meeting Op 20 juli 2015 zijn alle projectpartners bijeengekomen om

Twee bestuurlijke organen vastgesteld

gezamenlijk hun plannen voor de verschillende takenpakket-

De besluitvormingsstructuur is tweeledig: de stuurgroep EU-

ten (workpackages) te bespreken. Deze bijeenkomst was het

REGIOnale Acute Zorg en het Steering Committee PREpare-­

startsein voor de projectpartners om ook inhoudelijk aan de

project. De stuurgroep neemt beslissingen over de implemen-

slag te gaan binnen de vastgestelde workpackages.

tatie van maatregelen in de grensoverschrijdende acute zorg in de Euregio, terwijl het Steering Committee beslissingen

Drie casestudies

over de voortgang van het PREpare-project neemt.

In 2015 is aan drie casestudies gewerkt: Borken-Dinxperlo, Dinkelland-Nordhorn en Gronau-Enschede.

Drie Steering Committee & Stuurgroep meetings Op 19 mei, 20 juli en 16 november 2015.

Drie presentaties bij nationale en internationale congressen Konferenz ‘Grenzüberschreitende Daseinsvorsorge’ (Berlijn,

22

Zeven samenwerkingsovereenkomsten

Duitsland), European Public Health Conference (Milaan,

Medio juli 2015 zijn de door INTERREG vereiste samenwer-

Italië), European Congress on Emergency Medicine (Turijn,

kingsovereenkomsten door de projectpartners ondertekend.

Italië). •


FINANCIËN

FINANCIEEL JAARVERSLAG 2015 KOSTENPOST

EURO‘S

Salaris en personeelskosten

424.511

Materiële kosten

173.697

Kapitaallasten huisvesting totaal

28.082

Overhead

59.546

Totaal

685.838

BALANS 2015

EURO‘S

Inkomsten

785.750

Uitgaven

685.838

Resultaat

99.911

NB: Het resultaat is inclusief de inschatting van de in 2016 ontvangen INTERREG-gelden ten behoeve van het

grensoverschrijdende project PREpare.

JAARVERSLAG 2015

23


Bureau Acute Zorg Euregio Getfertweg 45 | 7512 BA Enschede | Tel. 053 - 487 20 97 info@acutezorgeuregio.nl | www.acutezorgeuregio.nl

BAZE - Jaarverslag 2015  

Bureau Acute Zorg Euregio - Jaarverslag 2015