Page 1

Największy cotygodniowy bezpłatny nakład w powiatach raciborskim, wodzisławskim i rybnickim TYGODNIK NASZ RACIBÓRZ

ı 15 lutego 2019 r. ı Rok XII nr 7 (521) ISSN 1689-5606

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

Kolejowo-drogowa PRZYSZŁOŚĆ RACIBORZA I OKOLIC Racibórz » O przyszłych inwestycjach i ich korelacji rozmawiali samorządowcy, drogowcy i kolejarze. Ilość planowanych zadań i inwestycji wymaga ścisłej koordynacji. Na spotkanie, zorganizowane z inicjatywy marszałka Michała Wosia, członka zarządu województwa, zaproszenie przyjęli: Dariusz Polowy, prezydent Raciborza wraz z wiceprezydentem Michałem Fitą oraz Grzegorz Swoboda, starosta raciborski. W imieniu Generalnej Dyrekcji Dróg i Autostrad wypowiadał się Michał Mendrok, dyrektor katowickiego oddziału. Z kolei stanowisko Polskich Linii Kolejowych przedstawiał Michał REKLAMA

Aleksy, zastępca dyrektora ds. techniczny Zakładu Linii Kolejowych PKP PLK w Tarnowskich Górach oraz Tomasz Gasztych, naczelnik działu inwestycji Zakładu Linii Kolejowych PKP PLK w Tarnowskich Górach. W spotkaniu wzięli udział także dyrektorzy i naczelnicy wydziałów transportu poszczególnych urzędów oraz szefowie zarządów dróg: wojewódzkich i powiatowych. DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ NA STR. 2

REKLAMA

11

LAT

NA RYNKU


Aktualności

»2

NADCHODZI TRUDNY CZAS W OŚWIACIE A RADNI ZAJMUJĄ SIĘ IMPREZOWYM ROZKŁADEM JAZDY! Reforma oświaty wdrożona przez PiS wchodzi w najtrudniejszy moment. Odchodzą ostatnie klasy gimnazjalne, swoje robi niż demograficzny, w efekcie miejskie placówki stracą oddziały, a nauczyciele godziny jeśli i nie etaty. Miejska komisja oświaty zajmuje się tymczasem problemem plakatowania przystanków i imprezowym rozkładem jazdy. - Komisja jest autonomiczna - oznajmia prezydent Dariusz Polowy, kiedy zapytaliśmy o jego komentarz do planu pracy komisji oświaty Rady Miasta na 2019 r. W kwietniu będą znane arkusze organizacyjne szkół. To one dadzą odpowiedź na pytanie, czy wszyscy nauczyciele raciborskich placówek podległych miastu zachowają pracę. Odchodzi ostatni rocznik gimnazjalny, wchodzi kolejny, mniejszy z powodu niżu rocznik pierwszaków. Zeszłoroczne dane demograficzne nie napawają optymizmem. Urodziło się 462 dzieci, o ponad 40 mniej niż w 2017 r. Nie hamuje fala migracji z naszego miasta. To wszystko stawia raciborskie podstawówki w trudnej sytuacji, z roku na rok coraz trudniejszej.

WYDAWCA: Fabryka Informacji sp. z o.o. 47-400 Racibórz, ul. Batorego 7/2 II p. tel. +48 32 415 18 66, sekretariat@ naszraciborz.pl Grzegorz Wawoczny prezes zarządu, redaktor naczelny tel. +48 32 415 18 66, e-mail: redakcja@ naszraciborz.pl REKLAMA: Katarzyna Zdrojewska – Kierownik Działu Marketingu e-mail: k.zdrojewska@naszraciborz.pl, tel. kom. +48 789 132 083 Magdalena Kiersztyn – Specjalista ds. marketingu e-mail: m.kiersztyn@naszraciborz.pl, tel. kom. +48 509 505 765 Tygodnik Nasz Racibórz ukazuje się w każdy piątek na terenie powiatu raciborskiego, wodzisławskiego i rybnickiego w nakładzie do 13 tysięcy egzemplarzy. Nasza gazeta jest dostępna w ponad stu punktach, m.in. w największych zakładach pracy (Rafako, Eko-Okna, Mieszko, SGL, Henkel, Rameta), sieciach handlowych, placówkach służby zdrowia, sklepach oraz punktach usługowych. W wersji elektronicznej każde wydanie dostępne jest na portalu naszraciborz.pl.

Grzegorz Wawoczny redaktor naczelny

Już na progu kadencji prezydent mówił, że wydatki na szkoły są zbyt dużym obciążeniem dla miejskiego budżetu. Trudno więc zrozumieć dlaczego komisja oświaty pod wodzą radnej Zuzanny Tomaszewskiej w gorącym wiosennym okresie konsultowania arkuszy organizacyjnych wpisuje takie tematy jak: realizacja zadań oświatowych w roku szkolnym 2017/2018! (luty), działalność Ośrodka Pomocy Społecznej w Raciborzu (marzec), współpraca instytucji kultury w mieście i powiecie raciborskim (kwiecień) oraz ocena bazy sportowej, stan obiektów sportowych – potrzeby i działania i strategia rozwoju sportu w mieście (maj). Temat oświaty wróci w sierpniu, ale w formie oceny tego, co było w tym roku szkolnym 2018/2019. Nad ostatnią fazą reformy minister Anny Zalewskiej i skutkami, jakie może ona przynieść dla struktury organizacyjnej szkół komisja - jak wynika z planu jej działania - dyskusji nie planuje, co może dziwić w tym kontekście, że ma ona w swoim składzie tak doświadczonych oświatowców jak była wiceprezydent od oświaty Ludmiła Nowacka czy zastępca Tomaszewskiej, radny Zygmunt Kobylak z ZSE. Tematu reformy nie poruszono nawet podczas dyskusji nad planem pracy. Komisja żywo natomiast dyskutowała jak informować mieszkańców o imprezach kulturalnych, m.in. w formie plakatowania... Kultura to temat bliski radnej Tomaszewskiej. Na oświacie nie musi się znać, ale reszta radnych oświatowców - jak się wydaje - powinna bić na alarm. Protestujące i wchodzące w spór zbiorowy oświatowe związki, postulaty płacowe, nadmierne zdaniem prezydenta obciążenie miejskiego budżetu kosztami utrzymania sieci placówek, utrata w roku szkolnym

Piątek, 15 lutego 2019/2020 jednego rocznika (było sześć klas SP i 3 gimnazjum, teraz 8 klas SP), postępujący niż demograficzny - to wszystko kwestie, nad którymi należy się jak najszybciej pochylić i dać odpowiedzieć na pytanie, w jakim docelowo kształcie ma funkcjonować miejska oświata. Sytuację komplikuje jeszcze fakt, że w połowie marca odchodzi naczelnik magistrackiego wydziału oświaty Robert Myśliwy. Nowy wejdzie do pracy w najtrudniejszym momencie. Trudno mu będzie liczyć na wsparcie prezydentów, bo żaden z nich na oświacie się nie zna. Dariusz Polowy to były przedsiębiorca branży poligraficznej, Dominik Konieczny odpowiada za sferę techniczną, a Michał Fita przez lata funkcjonował w kulturze. Prawie na pewno zaś, i to głównie ze strony opozycji, pytania o oświatę będą się sypać jak z rękawa. Nauczyciele i reprezentujące ich związki poruszą kwestie zatrudnienia. Zawsze chodzi w nich o to, by nie zwalniać ludzi. - Komisja na pewno zajmie się siecią szkół, planami kadrowymi czy naborem na kolejny rok szkolny 2019/2020, a dyskusja w tym temacie może jeszcze pojawić na wcześniejszych komisjach. Uważam, że konieczna jest restrukturyzacja sieci szkół, ale z uwagi na początek kadencji oraz zmianę naczelnika w Wydziale Edukacji w tym roku potrzebny jest czas na zapoznanie się i przeanalizowanie aktualnej sytuacji. Termin sierpniowy jest skoordynowany z planem pracy Rady Miasta, w lutym podejmę rozmowy z członkami komisji tak, by ustalić czy poszczególnych kwestii związanych z funkcjonowaniem raciborskiej oświaty nie przedstawiać sukcesywnie na wcześniejszych komisjach czytamy w odpowiedzi radnej Tomaszewskiej po tym jak z początkiem lutego zapytaliśmy ją, czy komisja podejmie temat roku szkolnego 2019/2020. Radna pisze, że nowa ekipa potrzebuje czasu, a to oznacza, że najprawdopodobniej szła do wyborów bez rozeznania tematu. Czasu do namysłu nie daje też kalendarz organizacji roku szkolnego. Tu mamy twarde terminy, do których muszą się dostosować rajcy, a nie odwrotnie. - Każdy moment ma swoje wady - odpowiada prezydent Polowy na pytanie, czy w listopadzie 2018 r., kiedy na mocy porozumienia stron obwieszczał swoje odejście R. Myśliwy, nie należało szukać rozwiązań personalnych mogących usprawnić prace nad organizacją nowego roku szkolnego? Dodaje, że z nowym naczelnikiem wiąże duże nadzieje. PS Już po ukazaniu się tego artykułu na portalu radna Tomaszewska poinformowała naszą redakcję, że temat oświaty „nie tylko za zeszły rok” będzie podjęty na komisji lutowej.

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

Kolejowo-drogowa przyszłość Raciborza i okolic DOKOŃCZENIE ZE S. 1

- W najbliższym czasie na terenie Raciborza planowane są zarówno inwestycje drogowe, jak i kolejowe. Rzecz jasna po drodze rodzą się pytania i wątpliwości. Spotykamy się właśnie po to, by je rozwiać oraz by skoordynować te wszystkie zadania inwestycyjne. Nastawiamy się na główny cel, czyli poprawę komunikacji, szybsze połączenia z autostradą, czy zniwelowanie korków, ale nie chcemy przy okazji popełnić jakiekolwiek błędów projektowych. Najważniejsze sprawy warto uwzględnić już na etapie koncepcyjnym – rozpoczął spotkanie Michał Woś. Omówiono zadania inwestycyjne związane z budową obwodnicy Raciborza (nowy ślad DW 935); przebudową DW 935 (w dotychczasowym śladzie); remontem DW 935 – ul. Rybnicka; budową Drogi Krajowej – DK45 w nowym śladzie; przebudową dróg powiatowych – ul. Łąkowej i ul.

Kościuszki; modernizacją linii kolejowej nr 151 Kędzierzyn Koźle – Racibórz – Chałupki – a w ramach tego obiekty inżynieryjne: wiadukt na DW 935 - ul. Bosackiej, wiadukt na ul. Piaskowej i ul. Kolejowej, most kolejowy nad Odrą oraz przebudową i organizacją ruchu skrzyżowania ulic: Eichendorffa i Kościuszki. O konieczności przebudowy skrzyżowania ”na mycie” w Raciborzu oraz wymiany miejscami nawierzchni, jak w przypadku DK 45 od Roszkowa – wspomniał Grzegorz Swoboda, starosta raciborski. Z kolei prezydent Raciborza Dariusz Polowy przypomniał wątpliwości związane z przebudową raciborskiej stacji kolejowej, a zwłaszcza w zakresie zmian na przejeździe kolejowym na ul. Łąkowej. Jak powiedzieli w czasie spotkania kolejarze, likwidacja przejazdu nie jest konieczna. PKP PLK zadeklarowało pełną otwartość na sugestie ze strony samorządów, uwzględniając też możliwość or-

ganizacji ruchu po ewentualnym nowym śladzie DK 45. - Boimy się, że przy okazji sytuacji awaryjnych, jak na przykład bardzo obfite opady deszczu będziemy mieć kłopot z przepustowością tego miejsca. Już teraz bywa z nią różnie, to co dopiero w takich sytuacjach, dlatego przy projektach trzeba uwzględnić odpowiednie odwodnienie – przekonywał Dariusz Polowy. - W obrębie przebudowy stacji kolejowej w Raciborzu margines do zmian jest naprawdę niewielki. Decydują kwestie techniczne. Natomiast czym innym jest przebudowa całej linii od Kędzierzyna Koźla do Chałupek, rzecz jasna m.in. przez Racibórz. PKP PLK przygotowuje się już do zlecenia studium wykonalności tej inwestycji. Wstępnie budżet założono na 150 mln zł. Zadanie realizowane byłoby już w kolejnej unijnej perspektywie na lata 2021-2027 – tłumaczył Michał Aleksy, zastępca dyrektora ds. technicznych Zakładu Linii Kolejowych PKP PLK w Tarnowskich Górach. Spotkanie pokazało, że koordynacja projektów jest bardzo istotna. Ogólnie przekazane uwagi będą mogły być teraz poddane szczegółowym analizom. ŚlUM

Zmarł Zdzisław Drozd,

były komendant raciborskich strażaków Racibórz » 11 lutego w wieku 89 lat, zmarł ppłk Zdzisław Drozd. Służył w straży pożarnej 40 lat. Był komendantem raciborskiej komendy. Aktywnie uczestniczył w strażackich spotkaniach. Ppłk poż. Zdzisław DROZD urodził się 29 czerwca 1929 roku we Lwowie. W 1945 roku wyjechał ze Lwowa i osiedlił się w Koźlu. W 1947 roku wstąpił do Ochotniczej Straży Pożarnej w Koźlu, gdzie pełnił obowiązki mechanika i zastępcy naczelnika OSP. W 1949 roku ukończył kurs dowódców sekcji OSP, a w 1950 roku kurs dowódców plutonu OSP. W tym też 1950 roku ukończył w Nysie trzymiesięczny kurs dla zawodowych podoficerów pożarnictwa. Po mianowaniu na stopień kaprala pożarnictwa z dniem 1 lipca 1950 r. podjął pracę w Powiatowej Komendzie Straży Pożarnej w Koźlu w charakterze zastępcy Komendanta Powiatowego. W okresie od 4 kwietnia do 18 września 1957 roku ukończył przeszkolenie w zakresie zawodowego oficera pożarnictwa w COSP oddział w Łodzi i uzyskał stopień ppor. pożarnictwa. 1 października 1951 r. zostaje mianowany Komendantem Powiatowym Straży Pożarnej w Głubczycach, gdzie pracuje do września 1964 roku. W 1956 roku otrzymuje stopień młodszego kapitana pożarnictwa, a w 1962 roku po ukończeniu wieczorowej szkoły średniej

i zdaniu egzaminu dojrzałości otrzymuje stopień kapitana pożarnictwa. Z dniem 1 października 1964 zostaje przeniesiony do pracy w Komendzie Powiatowej Straży Pożarnej w Raciborzu na stanowisko Komendanta Powiatowego. Okres służby w jednostce w Raciborzu to budowa pożarnictwa od podstaw. Reaktywowanie OSP, organizacja Zawodowej Straży Pożarnej w Raciborzu, szkolenie członków OSP oraz funkcjonariuszy pożarnictwa. Jest to najbardziej efektywny okres służby, gdzie trzeba było być komendantem, strażakiem, budowniczym, kierowcą, a także ciągle podnosić swoje kwalifikacje. W 1966 roku kończy szkołę oficerów pożarnictwa w Warszawie. 19 maja 1974 roku zostaje mianowany na stopień starszego kapitana pożarnictwa, a 5 marca 1975 kończy pozytywnie roczny Wyższy Kurs Doskonalenia Oficerów w WOSP w Warszawie. Od 1 lipca 1975 roku w związku ze zmianą podziału administracyjnego państwa, zostaje przemianowany na Komendanta Rejonowego Straży Pożarnej w Raciborzu. W maju 1978 roku minister spraw wewnętrznych nadał mu

stopień podpułkownika pożarnictwa. Od 31 listopada 1979 r. do sierpnia 1982 r. ze względu na zły stan zdrowia przechodzi na rentę inwalidzką. Od 1 września 1982 r. zostaje przywrócony do Służby w pożarnictwie i mianowany zastępcą Komendanta Rejonowego w Raciborzu. Obowiązki te pełni do 30 czerwca 1989 r., kiedy to przechodzi w stan spoczynku po ukończeniu sześćdziesiątego roku życia. Przez okres prawie 40 lat służby starał się wykonywać swe obowiązki sumienne, Solidnie i uczciwie. To wzór dowódcy i strażaka. To komendant, o którym mówi już trzecie pokolenie strażaków raciborskich. Za zasługi w czasie długoletniej służby ppłk Zdzisław DROZD został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi oraz Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Został uhonorowany Złotym Znakiem Związku Ochotniczych Straży Pożarnych oraz Złotą Odznaką Zasłużony dla Ochrony Przeciwpożarowej. źródło: www.raciborz.kppsp.gov.pl


Piątek, 15 lutego

»3

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

Aktualności

OSiR odpowiada na nasz artykuł GRUDNIOWA LEGIONELLA o systemie uzdatniania wody w H2Ostróg to nie pierwsza wpadka H2Ostróg Racibórz » Szanowni Państwo, Drodzy czytelnicy. 7 lutego na portalu naszraciborz.pl ukazał się artykuł „NIE JEST DOBRZE! Dotarliśmy do raportu o filtrach w H2Ostróg”. Dyrekcja Ośrodka mając na względzie bezpieczeństwo osób korzystających z oferty Ośrodka oraz jego renomę, pragnie ustosunkować się do przedstawionych w mediach wątpliwości. Przede wszystkim nie jest prawdą, że omawiana analiza i raport z kontroli był ukrywany przed opinią publiczną. To natomiast sugeruje nagłówek artykułu. Dokument ten ma charakter ekspertyzy zleconej w celu poprawienia standardów działania naszego aquaparku. Ekspertyza została wykonana przez firmę Transcom Sp. z o.o. Dokument ten powstał w maju ubiegłego roku na zlecenie dyrektora Krzysztofa Borkowskiego. Przyczyną powstania raportu były trudności, z jakimi stykał się Ośrodek w zakresie spełnienia wymagań, jakim powinna odpowiadać woda na pływalniach w oparciu o Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 9 listopada 2015 r. Dyrekcja Ośrodka w oparciu o tenże raport podjęła starania o przyznanie dotacji inwestycyjnej w celu modernizacji obiektu pod kątem wyeliminowania istniejących nieprawidłowości. Już 12 czerwca ubiegłego roku raport pod nazwą „Analiza stanu technicznego istniejących urządzeń uzdatniania wody” wraz z notatką służbową i pismem o przyznanie dotacji został przekazany Prezydentowi Miasta Racibórz. 21 września Ośrodek Sportu i Rekreacji przekazał Urzędowi Miasta Racibórz „Plan przychodów i kosztów zakładów budżetowych na 2019 r.”. W punkcie 35 planu założona została przez OSiR „Modernizacja stacji uzdatniania wody w budynku krytej pływalni H2Osróg”. Kwota, jaką chciał pozyskać na ten cel Ośrodek opiewała na sumę 640 tysięcy złotych. W rezultacie OSiR pozyskał na realizację zadania pod nazwą „Modernizacja układu filtrującego uzdatniania wody w budynku Krytej Pływalni H2Ostróg” kwotę 38 768,40 zł. REKLAMA

Dyrekcja podjęła decyzję, że uzyskane środki przeznaczone zostaną na wymianę złoża w filtrze obiegu SUW 4. Wymiana złoża węgla aktywnego musiała zostać poprzedzona montażem falownika. W innym przypadku przy płukaniu nastąpiłoby wypłukanie węgla aktywnego do kanalizacji. W tej sytuacji Dyrektor podjął decyzję o zakupie i montażu falowników na wszystkich obiegach oraz zakupie węgla aktywnego w ilości, na którą pozwalała pozostała kwota z dotacji. Pozostałą część złoża potrzebną do sfinalizowania wymiany w obiegu SUW 4 zakupiono w ramach budżetu OSiR. Nie były to jedyne działania podjęte w celu poprawy standardów funkcjonowania aquaparku. Ośrodek stale pracuje nad polepszeniem stanu wody. Regularnie wykonywane są jej badania w oparciu o harmonogram zaakceptowany przez Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną w Raciborzu. Jakość wody jest stale monitorowana. Odchylenia od obowiązujących norm są natychmiast korygowane. Bakteria legionelli została usunięta dzień po wykryciu. Po wykonaniu czynności naprawczych niezbędne jest pobranie i przekazanie próbek do badania. Okres dojrzewania bakterii to 10 dni. Obiekt można udostępnić po uzyskaniu oficjalnego wyniku o stanie wody i tak też się stało. Należy pamiętać, że funkcjonowanie aquaparku nie jest jedynym zadaniem prowadzonym przez OSiR. W gestii Ośrodka pozostaje wiele innych obiektów, z których każdy wymaga finansowania. Wśród nich jest również

zmodernizowany w zeszłym roku stadion lekkoatletyczny. W ramach zeszłorocznego budżetu Ośrodek przeznaczył kwotę 201 648,99 zł brutto na prawidłowe funkcjonowanie krytej pływalni. Ośrodek jest zakładem budżetowym powołanym do realizacji zadań statutowych gminy. Jego działanie ma służyć wszystkim raciborzanom i dostarczać usługi na najwyższym poziomie zarówno mieszkańcom jak i odwiedzającym nasze miasto. Wierzę, że nam wszystkim zależy, aby funkcjonował bez zarzutu. Z poważaniem Dariusz Tkocz, wicedyrektor Ośrodka Sportu i Rekreacji

Od redakcji

Szanowny Panie Dyrektorze. Oczywiście, że nie jest prawdą, że opinia Transcom była ukrywana przed opinią publiczną. Nigdzie bowiem nie napisaliśmy, że tak było! Na portalu wzmiankowaliśmy, że dotarliśmy do tego raportu (dzięki szybkiemu działaniu biura obsługi prezydenta), a w poście na facebook.com, że „raport nie był dotąd ujawniony opinii publicznej”, co potwierdza Pan w swoim stanowisku, pisząc, że wiedzę w tym zakresie, poza dyrekcją OSiR, miał poprzedni prezydent. REKLAMA

USG RACIBÓRZ lek. med. Witold Ostrowicz specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej

Racibórz ul. Kasprowicza 1

32 724-24-20

Tel. tel. mob: 604-347-669

www.usg-raciborz.pl

Racibórz » Brak sitek w prysznicach, częste skargi na brud, awarie i usterki urządzeń, a teraz niewydolny system uzdatniania - H2Ostróg nie ma dobrej passy. Już w 2015 roku, rok po otwarciu, było jasne, że zastosowane w nim materiały utrudniają utrzymanie właściwej czystości i porządku. Być może gdyby nie grudniowa Legionella, o problemach z uzdatnianiem wody jako opinia publiczna wiedzielibyśmy tyle, co przed ujawnieniem bakterii, czyli nic. Z pisma p.o. dyrektora Dariusza Tkocza wynika bowiem, że OSiR co prawda nie ukrywał raportu, ale też nie podzielił się jego treścią np. z radnymi. Wiedza od maja 2018 r. była na Zamkowej i w biurze poprzedniego prezydenta, który najwyraźniej nie spożytkował jej w postaci zapisania w projekcie budżetu na 2019 r. niezbędnych nakładów inwestycyjnych. O problemach aquaparku zrobiło się głośno po odwołaniu dyrektora OSiR i jak to zwykle bywa w takich sytuacjach, za odwołaniem idzie wiedza, której mieszkańcy wcześniej nie mieli. Zaczęło się od oświadczenia prezydenta Dariusza Polowego na sesji, że potrzebny jest poważny remont i dodatkowa informacja na konferencji prasowej, że wynika ona z lektury pewnego raportu. Po naszej publikacji każdy ma już do niego dostęp. Dlaczego zatem jest źle, skoro było dobrze? Najwyraźniej w poprzedniej kadencji nie było woli, by sprawę rozwiązać raz a dobrze, jak z betonową przystanią nad Odrą, która po oddaniu nie nadawała się do użytku i wymagała poprawek za 100 tys. zł. Czasu było cztery lata. Warto przypomnieć zapis raportu raciborskiego Sanepidu za 2015 r. Brzmi on tak: - W roku 2015 wpłynęła jedna skarga na jakość wody do kąpieli w Parku Wodnym H2Ostróg. Kontrola doraźna nie wykazała obecności bakterii chorobotwórczych w wodzie, lecz w obu wannach jaquzzi podwyższona była ogólna liczba mikroorganizmów.

Ważną rzeczą, z sanitarnego punktu widzenia, jest obecność środka dezynfekcyjnego (chloru) w niecce basenowej. Kontrole stopnia zachlorowania wody przeprowadzane w Parku Wodnym H2Ostróg wykazują, że zawartość środka dezynfekcyjnego w nieckach basenowych nie jest utrzymywana na zalecanym poziomie. Stwierdzano nawet przypadki braku czynnika dezynfekcyjnego w wodzie np. w wannach jaquzzi. Ponadto rodzaj materiałów zastosowanych do wykończenia tego obiektu powoduje, że nie jest on łatwy w utrzymaniu porządku i czystości. Być może kolejne skargi korzystających (na które musi zareagować Sanepid) powiedzą więcej o praktykach w raciborskim aquaparku, np. w kwestii procedur po ujawnianych defekacjach. Dyrektor Tkocz pisze: „Bakteria legionelli została usunięta dzień po wykryciu. Po wykonaniu czynności naprawczych niezbędne jest pobranie i przekazanie próbek do badania. Okres dojrzewania bakterii to 10 dni”. Kluczowe znaczenie REKLAMA

dla naszej wyobraźni ma tu owe 10 dni. Być może dyrektor Tkocz zdecyduje się ujawnić, jakie stężenie przez ten okres osiągnęła w grudniu Legionella w H2Ostróg oraz czy ma zapewnione dostawy ciepłej wody o odpowiedniej temperaturze na wypadek konieczności kolejnego usuwania tej groźnej bakterii np. w czerwcu. Na razie z listu dyr. Tkocza jasno wynika (i chwała mu za szczerość), iż wiedza była, tyle że nie dla wszystkich, którzy mogli być nią zainteresowani. Cóż bowiem szkodziło, by od maja 2018 r. zapoznać z nią radnych? Zbliżająca się kampania wyborcza? Dziś tematu nie da się zamieść pod dywan. Po publikacjach prasowych pewnie pójdzie zainteresowanie radnych, być może kontrola komisji rewizyjnej, niewykluczone, że sprawie przyjrzą się inne kompetentne służby, a remont, jaki zdaje się być nieunikniony, w końcu rozwiąże problemy raciborskiego aquaparku. Grzegorz Wawoczny


Reklama

»4

Piątek, 15 lutego

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

Startuje Konkurs Lady D Jego tytuł stanowi skrót angielskiego wyrażenia „Lady Disabled” (Dama Niepełnosprawna). Z inicjatywy Europosła Marka Plury wyróżnienia te są przyznawane od 2002 r. paniom, które pomimo zmagania się z własną niepełnosprawnością wnoszą istotny wkład w różnych obszarach życia. Laureatkami ubiegłorocznej edycji Lady D. były min. Panie: Klaudia Koszany z Szonowic, Monika Zając z Rybnika i Joanna Adamczyk z Rydułtów, zaś wyróżnienia otrzymały min. Panie Jolanta Walencik z Wodzisławia Śl. oraz Barbara Pytlik z Lubomii. Konkurs ma swoje edycje powiatowe/miejskie oraz finał wojewódzki. Realizuje on zapisy Konwencji o Prawach Osób Niepełnosprawnych ONZ, którą ratyfikowała zarówno Polska jak i Unia Europejska. Zobowiązuje nas ona do podejmowania wszelkich kroków dla zapewnienia kobietom z niepełnosprawnościami pełnego rozwoju, postępu i umocnienia pozycji społecznej. Marek Plura, Przewodniczący Kapituły Lady D. podkreśla: Dzięki laureatkom przekonujemy się, że niepełnosprawność nie może odbierać kobietom możliwości samorealizacji, poczucia spełnienia się i prawdziwego sukcesu. Niepełnosprawność to dodatkowe wyzwanie, które te wspaniałe dziewczyny pokonują, czasem z trudem, ale zawsze z radością i niebywałą urodą duszy. Ich przykład pomaga radzić sobie z kłopotami i spełniać marzenia nam wszystkim, niezależnie od sprawności i niepełnosprawności. Zapraszamy do zgłaszania kandydatek z terenu Województwa Śląskiego w każdej z pięciu konkursowych kategorii: sport, kultura i sztuka, życie społeczne, życie zawo-

dowe oraz dobry start (kategoria dla młodszych pań). Zgłoszenia należy dokonać do 15 marca 2019 roku wypełniając formularz dostępny na stronie www.plura.pl i przesyłając go na e-mail: biuro@ plura.pl bądź na adres Biura Europosła Marka Plury: ul. Ceglana 4a, 40-514 Katowice.

Marek Plura

SPOTKANIE NA ZAMKU PIASTOWSKIM W RACIBORZU 21.03.2019 r.o godzinie 17.00 zapraszamy wszystkich zainteresowanych na spotkanie z autorkami wyjątkowego projektu, który z wielkim powodzeniem realizowany jest w wielu szkołach w całej Polsce. Zaproszenie Posłanki na Sejm RP-Gabrieli Lenartowicz przyjęły autorki programów edukacyjnych i społecznych związanych z hejtem, mową nienawiści i brakiem tolerancji. Zaproszenie adresowane jest nie tylko do nauczycieli, młodzieży, ale do wszystkich, którym przeszkadza hejt, nienawiść i brak tolerancji zarówno w przestrzeni publicznej, jak i w internecie. Mowa nienawiści funkcjonująca w szkołach uderza nie tylko w pojedyncze ofiary. Inwektywy obecne w języku szkolnym wyraźnie zaznaczają wrogość i pogardę wobec społecznych mniejszości. Bez względu na to, jakiej grupy dotyczą i w kogo są wymierzone, umacniają społeczne hierarchie gorszości. W sytuacji, gdy nie spotyka się z wyraźnym sprzeciwem, mowa nienawiści znacząco obniża szanse na solidarny sprzeciw wobec wszelkich form dyskryminacji i przemocy. Umacnia uprzedzenia, przyzwyczaja do nienawiści i normalizuje agresję.

Nienawistne słowa rzadko kiedy operują w próżni. Mając swoje źródła w uprzedzeniach łączą się z innymi formami przemocy psychicznej i fizycznej: izolacją, poszturchiwaniem czy biciem. Mowa nienawiści narusza podstawowe bezpieczeństwo uczniów i uczennic. Bezpośrednio zagraża ich zdrowiu i życiu. Osobiste doświadczenia mowy nienawiści lub innych form dyskryminacji – gorszego, niesprawiedliwego traktowania – sprawiają, że szkoła zamiast miejsca nauki staje się polem walki o przetrwanie. Dlatego już dziś zapraszamy Państwa na Zamek Piastowski w Raciborzu na to ważne zarówno dla młodzieży, nauczycieli ,jak i rodziców spotkanie, podczas którego wspólnie zastanowimy się nad następującymi pytaniami: Jak pielęgnować w sobie postawy tolerancji i otwartości? Jak zachować czujność nie ulegając stereotypom? Skąd się biorą stereotypy? Pomagają czy szkodzą? Czy istnieją osoby wolne od stereotypów? Jak rozpoznać stereotypy i radzić sobie z nimi ?Można będzie dowiedzieć się także, czym jest tożsamość i dlaczego w różnych sytuacjach identyfikujemy się z różnymi grupami, a także dlaczego ludzie w ogóle odwołują się do stereotypów. GospoMateriał płatny dynią spotkania będzie Posłanka na Sejm RP-Gabriela Lenartowicz.


Piątek, 15 lutego

»5

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

Aktualności

REKLAMA

wych. Niewykluczone, że podobny problem może wkrótce wystąpić w Młodzieżowym Domu Kultury. Decyzja, jak słyszymy, leży w gestii miasta. Powiat jest otwarty na współpracę, ale musi iść za tym współfinansowanie skoro w aż tak dużym wymiarze z MOS korzystają uczniowie z samego tylko Raciborza. Miasto może też przesunąć te zadania do swoich jednostek, np. RCK czy OSiR.

POWIAT Historyczne spotkanie strażaków ochotników w Rudyszwałdzie

Powiat ogłosił przetarg na zakup nowych autobusów dla PKS

Ruszyły bezpłatne feryjne przejazdy Kolejami Śląskimi

11 lutego w nowej siedzibie OSP Rudyszwałd w gminie Krzyżanowice odbyło się posiedzenie Zarządu Oddziału Wojewódzkiego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Województwa Śląskiego. Posiedzenia takie odbywają się dwa razy w roku. W powiecie raciborskim odbyło się po raz pierwszy w historii. W posiedzeniu wziął udział generał brygadier Zbigniew Meres, były komendant główny Państwowej Straży Pożarnej, obecnie prezes Zarządu Oddziału Wojewódzkiego ZOSP RP w Katowicach. Program wypełniła prezentacja gminy Krzyżanowice oraz jej działań na rzecz ochrony przeciwpożarowej, w tym wspierania tutejszych jednostek OSP (wójt Grzegorz Utracki), a także zabezpieczenia przeciwpożarowego powiatu raciborskiego (mł. bryg. Jarosław Ceglarek). Następnie uczestniczy przeszli do spraw bieżących - przedstawiono cele i działania na 2019 r., kalendarz imprez, zawodów i konkursów, a także możliwości pozyskiwania wsparcia dla jednostek. W posiedzeniu wziął również udział nadbryg. Piotr Buk, komendant główny PSP w 2005 r., dziś mieszkaniec gm. Nędza, starosta raciborski Grzegorz Swoboda, a także goście z Czech. Warto dodać, że nasze samorządy do wspierania OSP wykorzystują środki unijne na polsko-czeską współpracę transgraniczną. Przykładem może być ostatni program Ready to help. (w), UG Krzyżanowice REKLAMA

Akcja Śląskiego Urzędu Marszałkowskiego oraz Kolei Śląskich, jak zapewnia członek zarządu województwa Michał Woś, cieszy się dużą popularnością. Dla dzieci i młodzieży to okazja do zwiedzania regionu. 11 lutego na wycieczkę do Raciborza, szlakiem górnośląskiego gotyku oraz do Krainy Ozyrysa w naszym Muzeum, przyjechała grupa małych harcerek i harcerzy z ZHP Katowice Przypomnijmy, inicjatorem akcji jest marszałek województwa śląskiego. Promocja obejmuje swoim zasięgiem wszystkie linie obsługiwane przez Koleje Śląskie (w tym również kursy do Zakopanego!) – jedynym drobnym wyjątkiem jest odcinek przygraniczny Chałupki – Bohumin. Z bezpłatnych przejazdów mogą korzystać dzieci i młodzież z całego kraju – nie trzeba być mieszkańcem województwa śląskiego. Aby wziąć udział w promocji podczas kontroli w pociągu zamiast biletu wystarczy okazać ważną legitymację szkolną – może być to zarówno legitymacja szkoły podstawowej czy gimnazjalnej, jak i technikum, liceum czy szkoły branżowej. W przypadku dzieci w wieku przedszkolnym warto, by opiekunowie mieli ze sobą dokument potwierdzający wiek podopiecznego. red

Powiatowy przewoźnik do końca czerwca przyszłego roku ma mieć dziesięć nowych wozów. Inwestycja zostanie dofinansowana z Unii Europejskiej. Przedmiotem zamówienia - jak czytamy w specyfikacji - jest zakup i dostawa fabrycznie nowych - łącznie 10 sztuk - autobusów wraz z wyposażeniem elektronicznym, wyposażeniem dodatkowym w związku z udzielaną autoryzacją, niezbędnym oprogramowaniem, dokumentacją oraz przeprowadzenie szkoleń na odrębnie określonych warunkach. Dostawa dotyczy 10 sztuk autobusów międzymiastowych niskowejściowych, niskoemisyjnych, z miejscem na wózek dla niepełnosprawnych (platforma manualna), klasy Maxi, klasy II spełniających wymagania techniczne określone w Specyfikacji Technicznej dotyczącej przedmiotu dostawy objętej zamówieniem, w tym normę EURO 6. Przedmiotowe autobusy muszą być tego samego modelu, typu, tej samej wersji. Muszą posiadać jednakowe wyposażenie i organizację przestrzeni pasażerskiej. Podzespoły, zastosowane części, rozwiązania i parametry techniczne muszą być takie same we wszystkich sztukach oferowanych autobusów. (waw) REKLAMA

Powiat zawiesza miejskie imprezy w Międzyszkolnym Ośrodku Sportu Powodem jest, jak się dowiadujemy, wycofanie się miasta ze współfinansowania MOS-u przy Klasztornej. Jak dotąd miasto przekazywało pieniądze na jeden etat pracownika, który organizował miejskie rozgrywki oraz dodatkowo 15 tys. zł. Do starostwa, jak udało nam się dowiedzieć, wpłynęło pismo z ratusza, z którego wynika, że z finansowaniem koniec. Tymczasem w styczniu zeszłego roku na jedną imprezę powiatową w tej placówce przypadło 14 miejskich. Teraz powiat się z nich wycofuje. Roczny koszt utrzymania MOS-u przy Klasztornej to około 900 tys. zł. Z wyliczeń władz powiatu wynika, że w ponad 60 proc. z placówki korzystają dzieci i młodzież z Raciborza. Teraz mogą to robić nadal, tyle, że w formule przedsięwzięć powiatoREKLAMA

REKLAMA


Aktualności

»6

Piątek, 15 lutego

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

REKLAMA

MIASTO Pleśna 2019. Ważne zmiany podczas rekrutacji - W tym roku dla waszego komfortu chcielibyśmy zaproponować niewielkie zmiany w procesie rekrutacji - informuje raciborski magistrat. Zapisy nie będą odbywać się w Urzędzie Miasta, ale w Raciborskim Centrum Kultury przy ulicy Chopina 21. Ponadto będą miały miejsce w godzinach popołudniowych, dzięki czemu nie trzeba brać wolnego, aby zapisać swoje dzieci na wyjazd.

Jak będzie wyglądać terminarz zapisów?

ƒƒ Rekrutacja na pierwszy turnus odbędzie się we wtorek 5 marca od godziny 16.00 do 19.00. ƒƒ Rekrutacja na drugi turnus odbędzie się w środę 6 marca od godziny 16.00 do 19.00. ƒƒ Rekrutacja na trzeci turnus odbędzie się w czwartek 7 marca od godziny 16.00 do 19.00. Podczas zapisów otrzymacie kartę kwalifikacyjną oraz dwa egzemplarze umowy. Te ostatnie należy wypełnić DRUKOWANYMI LITERAMI. Na formularzu umowy podany będzie również termin uiszczenia opłaty za obóz. Uiszczenie tej opłaty w przypisanym terminie jest warunkiem tego, aby dziecko mogło pojechać do Pleśnej.

Przypominamy również terminy samych turnusów: 1. turnus: 23 czerwca do 8 lipca 2019 2. turnus: 9 lipca do 24 lipca 2019 3. turnus: 25 lipca do 9 sierpnia 2019

UM Racibórz

Prokuratura Okręgowa zajmie się sprawą hali raciborskiego ZSOMS Prokuratura Okręgowa z Gliwic przejęła z Prokuratury Rejonowej w Raciborzu do bezpośredniego prowadzenia sprawę hali Zespołu Szkół Ogólnokształcących Mistrzostwa Sportowego. Przypomnijmy, że zawiadomienie skierowane do Prokuratury REKLAMA

Rejonowej w Raciborzu podpisał z początkiem stycznia członek zarządu województwa śląskiego Michał Woś. Marszałek jest organem prowadzącym dla Zespołu Szkół Ogólnokształcących Mistrzostwa Sportowego. Przejął placówkę od powiatu i to w czasie, gdy trwała budowa hali. Od chwili oddania jej do użytku słychać narzekania na niską temperaturę i złe wymiary torów. W grudniu i styczniu doszło do interwencji strażaków w związku z nieszczelnym dachem. Polecono zamknąć obiekt. Budowa hali przy ul. Śląskiej (w miejscu dawnego boiska) rozpoczęła się w 2012 r. Inwestycję przygotował powiat raciborski, ówczesny organ prowadzący placówki. W grudniu 2014 r. kończył ją już marszałek województwa, który przejął ZSOMS pod swoje skrzydła. Inwestycja szła jak po grudzie, m.in. z powodu wykonawcy, który zszedł z terenu budowy. Latem 2014 r. musiano szukać nowego, który dokończy warty 13 milionów złotych obiekt (ponad 5 mln zł pochodziło z unijnej dotacji).  Od chwili oddania hali do użytkowania zamiast braw pojawiły się narzekania. Obiekt ma fatalny system ogrzewania. Niewymiarowe są długości torów, co wyklucza organizowanie imprez rangi mistrzowskiej. W zeszłym roku, już po zakończeniu okresu 36-miesięcznej gwarancji, zaczęły się problemy z dachem. Nietypowa konstrukcja (dwie warstwy specjalnego płótna) zaczęła przeciekać. Tworzą się zapadliska.  Michał Woś złożył zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa związanego z nieprawidłowościami, jakie miały miejsce przy budowie. W piśmie do śledczych mowa o kilkuletnich doświadczeniach wskazujących, że hala nie spełnia określonych w przepisach wymagań co do temperatury. W zimie powinno być tu minimum 18 stopni. Jest znacząco mniej. Latem jest z kolei za gorąco i duszno. To poważne utrudnienie dla prowadzących zajęcia.  Jak się dowiadujemy, w protokole odbioru z grudnia 2014 r. mowa już o wadach nowego obiektu (sporządzono ich listę i usuwano w I połowie 2015 r.). Mimo to hala została odebrana, a w protokole zapisano zgodne z umową wykonanie inwestycji. Na wady i usterki wskazały też przeglądy gwarancyjne.  Prokurator będzie musiał odpowiedzieć na pytanie, czy można mówić o niedopełnieniu obowiązków podczas trwania inwestycji, jej odbioru oraz przy usuwaniu wad, a także czy doszło do poświadczenia nieprawdy w dokumentach dotyczących odbioru końcowego w zakresie uznania obiektu za możliwy do odebrania.  Prokuratura Okręgowa w Gliwicach jest nadrzędna wobec Rejonowej w Raciborzu. (waw) REKLAMA

Asfalciarnia na Płoni Prace trwają, terminu przeprowadzki brak Mieszkańcy są na bieżąco informowani o działaniach, mogą się czuć pewni, że urząd niczego nie zaniedbuje, tyle że wciąż nie wiedzą, kiedy PRD przeniesie z ul. Adamczyka wytwórnię masy bitumicznej. Ten rok wydaje się mało realny. Wytwórnia przy ul. Adamczyka, zwana asfalciarnią, hałasuje i smrodzi. Mieszkańcy Płoni od lat już zabiegają o jej przeniesienie. Żądania adresują do władz miasta, bo zakład należy do Przedsiębiorstwa Robót Drogowych, a to w 100 proc. spółka miejska. Poprzedni prezydent obiecywał, ale do końca kadencji obietnic nie zdążył zrealizować. Obecny również obiecywał podczas kampanii, ale dziś nie jest w stanie powiedzieć, kiedy się z nich wywiąże. Na ostatniej konferencji prasowej zapewnił, że jest w stałym kontakcie z mieszkańcami. Jak wynika z naszych informacji, potencjalne nowe lokalizacje są dwie - jedna w powiecie raciborskim w gminie Kuźnia Raciborska, druga w wodzisławskim w rejonie Bukowa. Przeniesienie to skomplikowany proces. Skoro jednym ma nie smrodzić, to jak zapewnić, że innych to również nie spotka. - Niczego nie zaniedbujemy - zapewnił na konferencji prezydent Dariusz Polowy.  (w)

Lato pełne atrakcji Wypełnia się kalendarz raciborskich imprez

W tym roku mamy dwa wielkie jubileusze - 20. już Pływadło oraz 10. Raciborski Festiwal Średniowieczny. Prace nad kalendarzem trwają, ale już wiadomo, że Dni Raciborza będą nie weekendowym, ale miesięcznym wydarzeniem. Jak słyszymy w ratuszu, na początek, w pierwszy weekend, Jarmark św. Marcelego. Na 8-9 czerwca Drengowie znad Górnej Odry zapraszają pod Oborę na X Raciborski Festiwal Średniowieczny. W tym też czasie (czekamy jeszcze na potwierdzenie daty od organizatorów) ma się odbyć Festiwal Folklorystyczny Śląsk Kraina Wielu Kultur. 14 czerwca w piątek, najprawdopodobniej jako impreza biletowana, na zamku zagra Kult z Kazikiem. 15 czerwca spod zamku ruszy 20. jubileuszowe Pływadło. Program imprez weekendowych 15 i 16 czerwca wkrótce poda RCK. To na tej instytucji spoczywa przygotowanie Dni Raciborza. - Chcielibyśmy zaprosić raciborzan do wspólnej zabawy w plenerze. Pracujemy nad formułą - informuje wiceprezydent Michał Fita. Do kalendarza dojdzie jeszcze tradycyjna Zamkowa Noc z Duchami.

Najważniejsze akcenty wakacji 2019 to:

ƒƒ 12 lipca kolejny INTRO Festival ƒƒ 17-18 sierpnia MEMORIAŁ ƒƒ 31 sierpnia FRU Festival. REKLAMA

REKLAMA

(waw)


Piątek, 15 lutego

»7

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

Palmy i aquapark Prezydent i primator podali sobie dłonie 7 lutego w Urzędzie Miasta Racibórz gościł z kurtuazyjną wizytą primator miasta Opavy Tomáš Navrátil. Podobnie jak prezydent Raciborza włodarz naszego czeskiego miasta partnerskiego jest na początku swojej pierwszej kadencji sprawowania urzędu. W trakcie spotkania obaj samorządowcy zadeklarowali chęć kontynuacji projektów rozpoczętych w latach poprzednich. Warto przypomnieć, że współpraca Raciborza z Opavą ma już długą tradycję, a wśród realizowanych projektów można znaleźć przedsięwzięcia o charakterze kulturalnym, gospodarczym, turystycznym i edukacyjnym. W trakcie wizyty prezydent Dariusz Polowy wyraził zainteresowanie czeskimi rozwiązaniami z zakresu utrzymania zieleni miejskiej. Zwrócił uwagę m.in. na palmy w donicach, zdobiące Opavę. Z kolei Primator Navrátil był zainteresowany funkcjonowaniem naszego aquaparku. W poruszonych kwestiach miasta będą się konsultować i wspierać na poziomie specjalistów. Obie strony zapewniły wzajemną chęć rozwoju dobrych, partnerskich relacji. UM Racibórz

Raciborski magistrat przypomina o terminach wymiany źródeł ciepła W 2017 roku Sejmik Województwa Śląskiego podjął „uchwałę antysmogową”. Zapisy tej uchwały zakazują palenia w piecach substancjami takimi jak: węgiel brunatny, muł węglowy, paliwa, w których udział węgla o uziarnieniu poniżej 3 mm jest większy niż 15 procent oraz biomasy stałej, której wilgotność przekracza 20 procent. Nie są to jednak jedyne przepisy mające na celu ograniczenie niskiej emisji, które wprowadziła uchwała. Równie istotne są zapisy nakazujące używania właściwych źródeł ciepła. Uchwała wskazuje, że od 1 stycznia 2022 roku nie będzie można używać kotłów na paliwa stałe, których wiek przekraczał 10 lat lub które nie posiadają tzw. tabliczek znamionowych (tj. tabliczek, na których opisany jest model pieca, data jego produkcji etc.). Dalsze zapisy dotyczą wyłączenia z eksploatacji pieców nowszych. Od 1 stycznia 2024 roku nie będzie można używać pieców, które miały mniej niż 10 lat, ale więcej niż 5 lat od momentu, gdy

je wyprodukowano. Natomiast od 1 stycznia 2026 roku obowiązkowi wymiany pieców na paliwa stałe będą podlegać te źródła ciepła eksploatowanych w okresie 5 lat od daty ich produkcji. Kotły spełniające wymagania 3 lub 4 klasy według norm PNEN 303-5:2012 mogą być użytkowane do 1 stycznia 2028 roku. Raciborski Urząd Miasta przypomina o tym obowiązku już teraz, mimo że do 2022 roku pozostało jeszcze trochę czasu, to ten jednak szybko mija. Dodatkowo raciborski magistrat pragnie przypomnieć, że w okresie grzewczym nasza Straż Miejska dokonuje kontroli źródeł ciepła. Ma ona również uprawnienia do badania paliw, którymi palimy w piecach. Strażnicy będą mogli także weryfikować urządzenia, którymi ogrzewamy nasze domy. Niezwykle ważny dla wielu mieszkańców jest także termin 5 marca 2019 roku. Wtedy to kończy się nabór do Programu Ograniczania Niskiej Emisji, dzięki któremu można wymienić stare źródła energii. UM Racibórz

BIZNES Cobex Polska za 175 mln zł rozbuduje zakład w Raciborzu Cobex to dawny ZEW, a potem SGL. W Raciborzu zainwestuje 175 mln zł. - Cobex Polska, duża firma z niemieckim kapitałem, jeden z największych producentów elektrod, bloków grafitowych i węglowych w Polsce - zainwestuje w obszarze Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. Inwestor przeznaczy 175 mln zł w rozbudowę zakładu w Racibórz i wdrożenie do produkcji nowych produktów: elektrod węglowych grafityzowanych o dużych średnicach, katod grafityzowanych oraz katod „Ready to Use”. W ramach inwestycji powstanie nowy budynek produkcyjny, a przedsiębiorca zreorganizuje infrastrukturę produkcyjno-magazynową, zakupi i zainstaluje nowe piece oporowe, systemy transportowe oraz instalacje przygotowania materiału wsadowego. Cobex Polska, do końca przyszłego roku, zatrudni co najmniej 24 pracowników i utrzyma zatrudnienie na poziomie blisko 350 osób. Nowa reinwestycja firmy Cobex Polska dowodzi, że przedsiębiorcy dobrze czują się w naszym regionie i wiedzą, że współpracując z nami mogą dynamicznie się rozwijać. Dzięki temu tworzą nowe miejsca pracy w regionie, a unowocześniając swoje zakłady włączają się także w działania na rzecz ochrony środowiska - podkreśla prezes KSSE, dr Janusz Michałek w opublikowanym komunikacie prasowym. KSSE

- Dzielnicowi to policjanci pierwszego kontaktu, którzy pomagają mieszkańcom nie tylko w ramach swoich obowiązków służbowych. Bardzo często kierują się dobrocią serca, robiąc coś więcej niż sumienne wykonywanie obowiązków służbowych - informuje raciborska KPP. Namacalnym przykładem tego jest postawa dzielnicowego z kuźniańskiego komisariatu – sierżanta sztabowego Pawła Wieczorka, który zorganizował zbiórkę pieniędzy dla rodziny poszkodowanej w pożarze domu. Do pożaru domu doszło 14 stycznia br. w miejscowości Turze. Zniszczeniu uległo wówczas poszycie dachu, a straty oszacowane zostały na kilkaset tysięcy złotych. Tragedią dwóch kobiet i dziecka, którzy nie mogą mieszkać w swoim domu, zainteresował się dzielnicowy Paweł Wieczorek. Kilka dni po rodzinnej tragedii, policjant spotkał się z całą trójką, żeby dowiedzieć się czego obecnie najbardziej potrzebują. Aby pomóc rodzinie, mundurowy przeprowadził zbiórkę pieniędzy i różnego rodzaju produktów wśród koleżanek i kolegów z Komisariatu Policji w Kuźni Raciborskiej. Łącznie zebrano kilkaset złotych, za które dzielnicowy kupił artykuły spożywcze, chemiczne, zabawki oraz artykuły gospodarstwa domowego i plandekę, która posłuży do zabezpieczenia spalonego dachu przed opadami deszczu i śniegu. Wszystkie te rzeczy zostały przekazane zaskoczonym paniom. Wtedy to sierż. sztab. Paweł Wieczorek wspólnie z Komendantami Komisariatu Policji w Kuźni Raciborskiej pojechał do poszkodowanych i przekazał wszystkie dary. Wizyta mundurowych bardzo zaskoczyła kobiety, które nie kryły swojego wzruszenia. KPP Racibórz REKLAMA

Oszukana metodą na policjanta Straciła kilka tysięcy złotych REKLAMA

72-latka padła ofiarą oszustów 7 lutego. 8 lutego komenda otrzymała sygnał o kolejnej próbie dokonania przestępstwa. Na szczęście ofiara w porę zorientowała się o co chodzi. - Starsza kobieta chcąc pomóc swojej wnuczce przekazała kwotę kilku tysięcy złotych. Mając na względzie bezpieczeństwo mieszkańców całego powiatu raciborskiego po raz kolejny apelujemy o ostrożność – by nie dać się oszukać i nie utracić dorobku życia - apeluje rzecznik raciborskiej KPP. KPP Racibórz REKLAMA

REKLAMA

Policjanci o dużym sercu Pomogli poszkodowanym w pożarze!

POLICJA

OGŁOSZENIE

Aktualności


Ogłoszenia

»8

Piątek, 15 lutego

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

OGŁOSZENIA DROBNE REKLAMA

DLA DOMU

OGŁOSZENIE TYGODNIA!

Usługi budowlane Usługi remontowe Firma oferuje kafelkowanie, gipsowanie, zabudowa G-K, malowanie, tapetowanie, tynki ozdobne i wszelkie prace wykończeniowe. Tel. kom.: 888 197 470. Usługi ogólnobudowlane Budynki od podstaw, tynki zwykłe i dekoracyjne, kafelki, płyty kartonowo-gipsowe, zabudowa strychu, usługi ciesielsko-dekarskie. Tel. kom.: 604 761 326. Babik-kotly.pl Sprzedaż montaż usługi Witam, zajmujemy się sprzedażą kotłów, (Metal-Fach, Klimosz, Pionier, Elektryk, Kotły Kowalew, Ogniwo, Kotłostal, KBO, Galmet, Elektromet) montażem kotłów c.o. jak i gazowych, instalacjami podłogowymi, hydraulicznymi, białym montażem modernizujemy kotłownie czy całą instalacje c.o. Zapraszamy i Pozdrawiamy. Tel. kom.: 609482880, e-mail: babikkotly@gmail.com. www. babik-kotly.pl.

FINANSE Usługi finansowe Kredyty konsolidacyjne, gotówkowe, oddłużeniowe również z komornikiem Minimalny wiek 18 lat; Minimalny dochód od 500 zł miesięcznie; Minimum formalności; Oferty na Oświadczenie; Pomożemy spłacić wszystkie chwilówki i zobowiązania! Przyjdź i pozwól sobie pomóc! Tel. kom.: 730 809 809, e-mail: pgf.biuro@wp.pl. Najlepsze polskie szybkie pożyczki gotówkowe Oferta pożyczki, której się nie oprzesz: weź w 15 minut do 3000 zł na 30 dni za darmo lub aż 25 000 zł pożyczki z minimum formalności i rozłóż spłatę nawet na 48 lekkich rat. Najlepszą pożyczkę od chwilówki po ratalną, znajdziesz z Getmoney. Dostępność 24/7 on-line, e-mail: biuro@getmoney.iq.pl. http://www.get-money.pl/aktualności/ banki/chwilówka-szybka-pożyczka-szybka-wypłata-w-15-minut.

IMPREZY / PRZYJĘCIA Inne Bajeczny taniec w chmurach / ciężki dym Posiadamy wysokiej klasy wytwornice ciężkiego dymu. Produkuje ona warstwę dymu utrzymującą się tylko przy ziemi do wysokości pasa lub kolan w zależności od preferencji Pary Młodej. Jest to idealny dodatek podczas pierwszego tańca oraz dla uatrakcyjnienia innych ważnych elementów wesela. Tel. kom.: 504128955, e-mail: biuro@ oprawaimprez.pl, www.weselezklasa.pl/ogloszenia-weselne/ciezki-dym-na-twoje-wesele,23647/. DJ Krzysztof Owczarzy - dobry wybór! Profesjonalna oprawa muzyczna i prowadzenie imprez okolicznościowych takich jak: wesela, poprawiny, jubileusze, imprezy firmowe. Bogaty re-

PKS Sp. z o.o.

ZATRUDNI NA UMOWĘ O PRACĘ osoby na stanowisko

KIEROWCY AUTOBUSU

z terenu powiatów: raciborskiego, wodzisławskiego i rybnickiego Wynagrodzenie od 3.200 zł brutto + premia 2400 zł

za przejście z innego zakładu pracy.

Zgłoszenia należy składać w siedzibie firmy: PKS w Raciborzu Sp. z o.o. Racibórz, ul. Środkowa 5 lub wysłać na adres: kadry@pksraciborz.pl pertuar, zabawy ze smakiem, najwyższej klasy oświetlenie i nagłośnienie. Zapraszam do kontaktu. Tel. kom.: 504128955, e-mail: biuro@oprawaimprez.pl. www.oprawaimprez.pl.

MOTORYZACJA Kupię Skup aut za gotówkę - Racibórz Tel: 692 191 585 Skup wszystkich samochodów. Działamy na terenie całego powiatu raciborskiego. Dojazd do klienta oraz wycena przez telefon gratis. Uczciwe ceny, gotówka od ręki. Wszystkie formalności załatwiamy na miejscu u klienta. Możliwy zwrot polisy OC. Oferujemy także skup starych motorowerów! Tel. kom.: 692 191 585. Skup-samochodów złomowanie Racibórz tel. 530-312-312 Skupujemy wszystkie samochody. Również zaniedbane, całe, rozbite, uszkodzone, powypadkowe, skorodowane. Natychmiastowy dojazd 24/h/7. Wydajemy legalne zaświadczenia urzędowe także bez opłat oraz z wadami prawnymi, bez przeglądu. Zapewniamy zwrot polisy OC oraz bezpłatny transport jako jedyni. Tel.: 501-525-515, 530-312-312, e-mail: autodemont@wp.pl. www.kzpkowalski.pl. Skup-złomu odbiór sprzętu AGD RTV tel. 506-933-290 Skup złomu. Odbiór sprzętu zużytego piece CO AGD, RTV. dojedziemy, posprzątamy i jeszcze zapłacimy skupujemy złom zwykły oraz kolorowy posiadamy własny bezpłatny transport oraz silną ekipę załadunkową-piece z piwnicy, rozbiórka ogrodzeń itp. pracujemy 24/h całodobowy kontakt tel. 506-933-290, e-mail: skupzlomu4@wp.pl. www.skupzlomu4.pl. Skup samochodów Tel : 664 087 328 Dziś dzwonisz - Dziś sprzedajesz Tel 664 087 328.

OGŁOSZENIA DROBNE do tygodnika Nasz Racibórz oraz na portal naszraciborz.pl, naszwodzislaw.com lub naszrybnik.com

MOŻNA SKŁADAĆ: 1. poprzez stronę NaszRaciborz.pl 2. osobiście w księgarni Sowa ul. Długa 29 w Raciborzu Jeśli chcesz, by Twoje ogłoszenie ukazało się w naszym tygodniku w najbliższym numerze, umieść je na portalu naszraciborz.pl, naszwodzislaw.com lub naszrybnik.com do wtorku, do godz. 9.00, w księgarni do wtorku do 18.00.

GABINET STOMATOLOGICZNY Bartosz Pietrzykowski Racibórz, ul. Warszawska 7a

KUPIĘ MIESZKANIE ZA GOTÓWKĘ! Może być

zadłużone / z problemem prawnym

Płacimy gotówką do 10 tys złotych. Oferujemy darmowy dojazd do klienta oraz wyceną przez telefon. Wszystkie formalności załatwiamy na miejscu u sprzedającego. Jesteśmy legalnie działająca firmą. Pracujemy 7 dni w tygodniu. Zapraszam! Tel. kom.: 664 087 328.

Sklep ogrodniczy w Cyprzanowie oferuje drzewa i krzewy ozdobne i owocowe, nasiona, kwiaty rabatowe i balkonowe. Zapraszamy! Ul Janowska 75, Cyprzanów. Tel.: 32 419 82 60.

Usługi Kompleksowe Naprawy Powypadkowe. Biuro likwidacji szkód komunikacyjnych OC AC NWW Jeśli zostałeś poszkodowany, ktoś uszkodził ci samochód z OC sprawcy lub masz polisę AC odholujemy twój samochód do naszego serwisu, bezpłatnie na cały okres trwania naprawy udostępnimy samochód zastępczy, który możemy podstawić na miejsce kolizji bądź pod wskazany adres. Na wykonaną naprawę udzielamy pisemną gwarancję. Nr telefonu 600310503. 44-362 Rogów, ul. Wytrzęsów 12.

NIERUCHOMOŚCI Działkę sprzedam Działka 3834 m2 we wsi Pogrzebień Do sprzedania atrakcyjna działka we wsi Pogrzebień. Wjazd z ulicy Pamiątki. Media w granicy. Regularny kształt prostokąta. Położona na terenie z przeznaczeniem pod zabudowę mieszkaniowo-uslugową. W sąsiedztwie domy mieszkalne o luźnej zabudowie. Cena 199 000 zl. Kontakt na email lub telefonicznie. Tel. kom.: 789097607, e-mail: m.lowicka@gmail.com.

Lokal użytkowy wynajmę Wynajmę lokal Wynajmę lokal użytkowy położony w Raciborzu ul. Opawska (przed Galerią DUKAT) na działalność usługową, gabinet, inne (około 50m2,). Zainteresowanych prosimy o kontakt +48600976466. Wynajmę lokal użytkowy Wynajmę lokal pod biuro lub inną działalność w Raciborzu na ulicy Pastora Michejdy 48/1 parter o powierzchni 69.5 m. Lokal odnowiony (panele gipsy), trzy pokoje po około 20 m² mały aneks kuchenny plus łazienka z pod licznikami na wodę i prąd, Cena 18 zł m² plus media. Tel. kom.: 794028745, e-mail: amiga_500@wp.pl.

OGRODNICTWO Inne Sklep ogrodniczy w Cyprzanowie REKLAMA

Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej „Nowoczesna” w Raciborzu, ul. Wileńska 3,

REKLAMA

(z tyłu marketu E.Leclerc)

Tel. 32 417 28 75, 603 783 383

OGŁOSZENIE

OGŁASZA PRZETARG

dn. 25.02.2019 r. w siedzibie Spółdzielni w sali nr 16 na zbycie nieruchomości: 1. w Kuźni Raciborskiej przy ul. Roberta Lewandowskiego 11/10 o pow. użytkowej 72,86 m2 4 pokoje, kuchnia, przedpokój, łazienka i w.c., piwnica, loggia położone na IV p. w bud. 4 p. Cena wywoławcza 121.600, - zł., wadium 12.200,- zł Przetarg o godz. 9.00

737 938 416

Progres ścinanie drzew Ścinanie drzew: klasycznie, zwyżką, alpinistycznie. Wywóz, cięcie i frezowanie pni. Inne usługi ogrodnicze. Cięcie drzew owocowych. Tel. kom.: 530 050 550.

POSZUKUJĘ Firmy Podwykonawca do wykonania usługi brukarskiej Firma P.U.H. DOMAX; z Boronowa poszukuje podwykonawcy do ułożenia około 3,5 tys m2 kostki brukowej w ramach zadania publicznego obejmującego wykonanie 2,5 km chodnika w Raciborzu. Termin rozpoczęcia pracy 01.03.2019 czas realizacji 2 miesiące. Więcej szczegółów pod numerem telefonu 602-869-996, 343539282, e-mail: domax.biuro@wp.pl.

PRACA

Lokal można oglądać po wcześniejszym uzgodnieniu z administracją: poz. 1 tel. 32/415 29 62 Warunkiem przystąpienia do przetargu jest wniesienie wadium w wysokości 10 % ceny wywoławczej na konto banku: PKO BP Nr: 09 1020 2472 0000 6202 0018 6668 lub w kasie w Spółdzielni najpóźniej w dniu przetargu. Dowody wpłaty należy zarejestrować co najmniej na 2 godziny przed rozpoczęciem przetargu w dziale członkowsko-mieszkaniowym ul. Wileńska 3 bud. A pokój nr 3. Warunkiem przeniesienia odrębnej własności jest wpłata wartości rynkowej lokalu. Spółdzielnia zastrzega sobie prawo odwołania przetargu, unieważnienia przetargu lub wycofania lokalu z przetargu bez podania przyczyny. Pozostałe informacje dotyczące przetargu można uzyskać w biurze Spółdzielni ul. Wileńska 3 pokój nr 1 i 3 lub telefonicznie pod nr: 32/ 415 45 76 wew. 341 lub 303. OGŁOSZENIE

Dyrektor Szpitala Rejonowego im. dr Józefa Rostka w Raciborzu

ZATRUDNI W RAMACH UMOWY O PRACĘ

PIELĘGNIARKI I POŁOŻNE

Dam pracę Pracownik budowlany Firma remontowo-budowlana szuka wykwalifikowanych pracowników. Zatrudnienie na umowę o pracę. Wynagrodzenie uzależnione od umiejętności. Pierwsze trzy zatrudnienia premiowane w wysokości 1000 zł. Dla cudzoziemców możliwość zakwaterowania. Telefon do kontaktu 510551415, e-mail: piotrzniszczol1981@gmail.com. Spawacz Mig-Mag Praca dla spawacza mig-mag. Nie wymagane uprawnienia. Spawanie lekkich konstrukcji stalowych. Jesteś zainteresowany dzwoń. Tel. kom.: 607763196.

RTV / AGD Inne Sklep dla domowych wędzarzy. Przyprawy, narzędzia, jelita. Wszystko do wyrobu wędlin domowych: bezpłatne przepisy i doradztwo, wędzarnie elektryczne i grillowędzarniki, zrębki wędzarnicze, przyprawy, jelita i osłonki, szynkowary, maszynki do mięsa, termometry. Racibórz, ul. Mariańska 11, PN-PT 7:00 - 15:00. Tel.: 32 415 21 36, e-mail: sklep@ tradismak.pl, www.tradismak.pl. REKLAMA

Wymagania: • Kwalifikacje niezbędne: • Wykształcenie pielęgniarskie, aktualne prawo wykonywania zawodu Oferujemy: • Ciekawą i pełną wyzwań pracę w dynamicznym rozwijającym się Szpitalu, możliwość rozwoju zawodowego Wymagane dokumenty: Dokumenty potwierdzające wykształcenie, prawo wykonywania zawodu, list motywacyjny oraz cv opatrzone klauzulą : Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych dla potrzeb niezbędnych do realizacji procesu rekrutacji (zgodnie z Ustawą z dnia 29.08. 1997 roku o Ochronie Danych Osobowych; tekst jednolity: Dz. U. 2016 r. poz. 922) Kontakt: Aplikacje zawierające CV i list motywacyjny prosimy przesłać na adres: Szpital Rejonowy im. dr Józefa Rostka ul. Gamowska 3 47-400 Racibórz nr tel. 032-755-50-55 lub na adres e-mail kadry@szpital-raciborz.org OGŁOSZENIE

Informacja o wywieszeniu wykazu nieruchomości przeznaczonych do zamiany Starosta Raciborski działając na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami podaje do publicznej wiadomości, że na tablicach ogłoszeniowych w siedzibie Starostwa Powiatowego w Raciborzu oraz na stronie internetowej: http://bip.powiatraciborski.pl/ został wywieszony wykaz nieruchomości przeznaczonych do użyczenia na terenie Amandowa (gm. Pietrowice Wielkie). Informacje szczegółowe udzielane są w Referacie Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego w Raciborzu przy Placu Okrzei 4 oraz pod numerem telefonu 324597330. REKLAMA

REKLAMA

REFLEKSOTERAPIA Dyplomowany refleksolog Joanna Marcisz ul. Mickiewicza 18, III piętro (Centrum Stomatologii Neo-Dent)

tel.: 533 567 888


Piątek, 15 lutego

»9

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

Jak można być tak nieodpowiedzialnym!

Aktualności

KULTURA Umundurowanie i pamiątki śląskich regimentów Nowa wystawa w Muzeum

33-latka z Raciborza czeka teraz spotkanie z prokuratorem, sprawa karna i sąd. 9 lutego mężczyzna około godz. 23.00 kierował volkswagenem golfem mając 2 promile alkoholu. Wjechał od Michejdy w ulicę Ogrodową, a następnie skręcając w ul. Karola Miarki nie zapanował na samochodem i uderzył w ogrodzenie przedszkola. Wycofał i pojechał w kierunku pl. Wolności. Na wysokości ośrodka dla niesłyszących i słabosłyszących zaparkował pojazd. Tu jednak wpadł w ręce raciborskiej drogówki. Przed jej przyjazdem chciał odjechać, ale kluczyk zabrał mu jeden z przechodniów. Prowadzenie w Polsce samochodów w stanie nietrzeźwości (powyżej 0,5 promila) jest przestępstwem. Sprawa trafi przed sąd. Red., fot. Julian

Ford staranował policyjny radiowóz na DK 78. Dwóch funkcjonariuszy w szpitalu Dwóch policjantów z krzyżanowickiego Komisariatu zostało rannych i pozostaje w szpitalu po tym jak w ich radiowóz uderzył ford mondeo kierowany przez mieszkańca Wodzisławia Śląskiego. Do zdarzenia doszło 8 lutego około 23.40 na DK 78 Zabełków-Olza. Do późna w nocy droga od granicy państwa w kierunku Rybnika była zamknięta. Jak wynika ze wstępnych ustaleń, policyjna kia z dwoma funkcjonariuszami KP Krzyżanowice (obaj to 24-latkowie) poruszała się ulicą Powstańców Śląskich (DK 78) od strony Chałupek w kierunku Olzy. Na wysokości zajazdu radiowóz przyhamował, szykując się do skrętu w lewo na łącznik z DK 45 Zabełków-Roszków-Krzyżanowice. Wtedy w jego tył uderzył REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

rozpędzony ford z powiatu wodzisławskiego. Jadący w stronę Olzy 29-letni kierowca z Wodzisławia Śląskiego - jak sam twierdzi - zagapił się i nie dostrzegł w porę manewru policjanta. Kia dachowała. 29-latek był w szoku. Tuż po zdarzeniu był z nim utrudniony kontakt. Na miejsce natychmiast zadysponowano zespoły ratownictwa medycznego, strażaków i policję. Funkcjonariuszy odwieziono do szpitala. Mają ogólne potłuczenia. Jeden z nich doznał wstrząsu mózgu. Pozostali w szpitalu na obserwacji. Kierowca forda po badaniach został zwolniony do domu. Nie odniósł obrażeń. Wszyscy uczestnicy zdarzenia byli trzeźwi. Red.

Policja poszukuje świadków zdarzenia

Komenda Powiatowa Policji w Raciborzu poszukuje naocznych świadków zdarzenia drogowego, które miało miejsce 5 lutego 2019 roku około godziny 18:25 w Raciborzu na ul. Armii Krajowej w pobliżu kościoła. Doszło tu do potrącenia 20-letniego pieszego na oznakowanym przejściu dla pieszych. Uczestnikiem zdarzenia był również 31-letni kierowca mercedesa. - Zwracamy się z prośbą do świadków tego zdarzenia o pilny kontakt telefoniczny z Wydziałem Kryminalnym Komendy Powiatowej Policji w Raciborzu pod numerem 32 459 42 34 bądź numerem alarmowym 997 - czytamy w komunikacie KPP Racibórz. KPP Racibórz

REKLAMA

Muzeum w Raciborzu zaprasza na nową wystawę czasową ze zbiorów prywatnych Norberta Kozioła pod tytułem „Umundurowanie, wyposażenie i pamiątki pułkowe Śląskich Regimentów z lat 1870-1914”. 8 lutego odbył się jej wernisaż. Możliwość zorganizowania wystawy Muzeum zawdzięcza prawie półwiecznej pasji kolekcjonerskiej Norberta Kozioła i próbie ratowania od zapomnienia pamięci o kajzerowskiej armii, w której musieli służyć nasi dziadkowie i pradziadkowie bez względu na swą narodowość czy poglądy polityczne. Na wystawę składa się ponad 30 manekinów ubranych w oryginalne mundury z epoki, włącznie z nakryciami głowy i ekwipunkiem takim jak: pasy, bagnety, szable itp. Z prawie wszystkich miast garnizonowych Śląska. W większości reprezentowane są pułki piechoty, ale nie brakuje też barwnej kawalerii (kirasjerzy, ułani, huzarzy czy dragoni), a także artylerii. Uwzględnione zostały również bataliony pomocnicze jak strzelcy, saperzy czy tabory. Ponadto na wystawie zaprezentowano różnorodne pamiątki regimentowe jak kufle i fajki rezerwistów, fotografie i pocztówki z widokami koszar oraz inne artefakty związane z tym tematem. Fot. Marek Krakowski


Rozrywka

» 10

Piątek, 15 lutego

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

w Polsce – budową największego na świecie pomnika Chrystusa Króla Polski w Świebodzinie i pierwszą w historii Centrum Onkologii w Gliwicach transplantacją twarzy w celu ratowania życia pacjenta. Ceny biletów 5 zł. Honorowane są raciborskie karty:, ,Senior 60+’’ i, ,Rodzina +’’

22 LUTEGO GODZ. 19.00, RCK RDK UL. CHOPINA 21 PIOTR WOŹNIAK - KONCERT POWARSZTATOWY 21 LUTEGO GODZ.18.00, KINO PRZEMKO DK STRZECHA UL. LONDZINA 38 „TWARZ”- SEANS W DKF PULS

Młody mężczyzna, Jacek, żyje na wsi na południu Polski. Mieszka z siostrą i rodziną. Jest fanem zespołu Metallica. Nosi długie włosy i wąsy oraz skórzane spodnie i dżinsową kamizelkę z logo zespołu na plecach. We wsi mają go za dziwaka, w rzeczywistości jednak jest człowiekiem wesołym, kochającym ludzi, zwierzęta i wszystko co dookoła. Niedawno znalazł dziewczynę. Z Dagmarą planują wspólną przyszłość, zaręczyli się. Życie Jacka zmienia nieszczęśliwy wypadek. Podczas prac na budowie największego na świecie pomnika Chrystusa Króla Polski, bohater - po upadku z dużej wysokości - traci swoją twarz. Fabuła filmu zainspirowana jest prawdziwymi wydarzeniami, które miały miejsce

www.rck.com.pl

godziny otwarcia kas RCK:

Koncerty Piotra Woźniaka to wspólne śpiewanie i duża dawka energii. No i ten głos! Którego niespodziewana moc nadaje nowego znaczenia niemenowskiemu „Nim przyjdzie wiosna” albo pozwala tak ekspresyjnie wybrzmieć w wokalizie z „Tango Mortale”. Podczas koncertu usłyszymy samego Piotra Woźniaka oraz uczestników warsztatów wokalnych, które poprowadzi w dniach 20-22.02.2019. Piotr Woźniak „Człowiek o głosie jak maszyna parowa i wrażliwości baranka”. Gitarzysta, kompozytor, aranżer, producent – przede wszystkim jednak charyzmatyczny wokalista. To ta charyzma właśnie sprawia, że w pokoncertowych recenzjach i opiniach najczęściej powtarza się słowo „magia”. Ktoś na stronie internetowej napisał: „Jest pan pierwszym artystą, który zaczarował mnie bez wielkiego bandu, bez przeszkadzajek, perkusji, sekcji smyczkowej. Tylko Pana głos i gitara”. Wstęp wolny

23 LUTEGO GODZ. 19.00, RCK RDK UL. CHOPINA 21 EDYTA GEPPERT – KONCERT W RCK

Edyta Geppert znana jest z tego, że z wielką starannością buduje swój repertuar. Jej precyzyjnie wyreżyserowane recitale są rzadką oka-

zją usłyszenia prawdziwych perełek polskiej piosenki literackiej. Wśród autorów tekstów odnajdujemy: Magdę Czapińską, Agnieszkę Osiecką, Jacka Cygana, Marka Dagnana, Jerzego Ficowskiego, Jonasza Koftę, Wojciecha Młynarskiego, Andrzeja Poniedzielskiego, Jana Kazimierza Siwka, a wśród kompozytorów: Henryka Albera, Włodzimierza Korcza, Seweryna Krajewskiego, Andrzeja Rybińskiego. Kilka miesięcy temu Edyta Geppert nawiązała współpracę z zespołem Vasie (Marcin Maroszek, Bartosz Pydynkowski, Maciej Regulski). Jego skład (akordeon i dwie gitary) pozwala artystce wykonywać na estradzie piosenki, które cieszą się wielką popularnością wśród słuchaczy. Bilety w cenie: 95,- 85,- 70,-

2 MARCA GODZ. 19:00, RCK RDK UL. CHOPINA 21 POTAŃCÓWKA KARNAWAŁOWA Z RCK

Serdecznie zapraszamy na OSTATKI Z RCK- potańcówkę karnawałową, która odbędzie się w sobotę 2 marca w części bankietowej na I piętrze. Zaczynamy o godzinie 19:00 i bawimy się do późnych godzin nocnych (do godz. 2:00) przy gorących rytmach lat: 60, 70, 80, i 90. Koszt biletu to 50 zł za osobę. W cenie zapewniamy: dwa ciepłe posiłki, w tym kolacja na ciepło o 20:00, zimną płytę, domowe ciasta, zimne i gorące napoje. Szczegółowe informacje pod numerem tel. 32 412 32 46 (48). Liczba miejsc ograniczona! Bilety w cenie 50 zł. dostępne w kasach RCK oraz na biletyna.pl, Honorowane karty:, ,Senior 60+’’ i, ,Rodzina +’’

Kasa RCK DK „STRZECHA”, ul. Londzina 38, tel.: 32 415 32 14, wt.-pt. 9.00-13.00 Kasa RCK RDK, ul. Chopina 21, tel.: 32 412 32 45, wt.-czw. w godz. 12.00-18.00, pt. 10.00-16.00

REKLAMA

Mięso ze słoika bez soli peklującej Składniki: • 1 kg mięsa z szynki wieprzowej • 1 kg mięsa z łopatki wieprzowej • 3 łyżeczki soli • 1 płaska łyżeczka cukru • 1 płaska łyżeczka mielonej kolendry • 1 płaska łyżeczka pieprzu ziołowego • 0,5 łyżeczki czarnego pieprzu mielonego • 4 ząbki czosnku • 1 łyżka majeranku

ranek, kolendrę, pieprz ziołowy i czarny, wszystko dokładnie wymieszać. Na dno każdego słoika wrzucić 1 liść laurowy i po 2 kulki jałowca oraz ziela angielskiego. Mięso upchać do ¾ Dodatkowo przygotować: wysokości słoika i mocno zakręcić. Na dno wysokiego garnka • 5 słoików (o pojemności 0,5 l) położyć ściereczkę, następnie poukładać słoiki tak aby nie sty• 10 kulek jałowca kały się ze sobą, następnie zakryć całkowicie zimną wodą (parę • 10 kulek ziela angielskiego centymetrów ponad słoiki) i przykryć pokrywką. Od momentu • 5 liści laurowych wrzenia, gotować około 3,5 godz, pamiętając o tym, aby słoiki były cały czas pod wodą (w razie konieczności dolać wrzącej Mięso pokroić w większą kostkę (około 3 x 4 cm). Do mięsa wody). Słoiki pozostawić w garnku do całkowitego wystudzenia. dodać przeciśnięty przez praskę czosnek, sól, cukier, maje-

www.smakiweroniki.pl


Piątek, 15 lutego

» 11

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

Rozrywka

REKLAMA

U Pana Darka

w Sowie

39.90 zł

23.90 zł

George R. R. Martin „Żeglarze nocy i inne opowiadania”

Ferie zimowe na zamku Zimowe ferie w województwie śląskim już trwają. Nie masz pomysłu jak je najlepiej spędzić? Nie szukaj daleko! Zamek Piastowski w Raciborzu przygotował kilka atrakcji. We wtorek 19 lutego odbędzie się „Dzień kota”, a w sobotę 23 lutego Zamek zaprasza na spotkanie z Drengami z nad Górnej Odry. Obowiązują wcześniejsze zapisy. Poznajcie szczegóły! Wtorek 19 lutego - „Dzień Kota” ƒƒ 10.00 – „Leczenie, żywienie i pielęgnacja kotów” – spotkanie z lekarzem weterynarii; ƒƒ 11.00 – Warsztaty plastyczne – zabawki dla kota; ƒƒ 17.00 – Spektakl dla dzieci i dorosłych „Jak znalazłem Findusa”. UWAGA! Możesz zabrać swojego kota! „Jak znalazłem Findusa” – spektakl w wykonaniu Midraszowego Teatru Żydowskiego niebawem na Zamku Piastowskim We wtorek 19 lutego Zamek Piastowski w Raciborzu zaprasza wszystkie dzieci i ich rodziców oraz opiekunów do sali konferencyjnej na spektakl „Jak znalazłem Findusa” w wykonaniu Midraszowego Teatru Żydowskiego z Raciborza. Początek o godz. 17.00, wstęp wolny. Spektakl „Jak znalazłem Findusa” na podstawie bajki Svena Nordqista „Kiedy mały Findus się zgubił”, opowiada o staruszku Pettsonie mieszkającym w starym domu na wsi, a któremu niczego nie brakowało. A jednak czasem odczuwał smutek i samotność. Aż pewnego dnia zjawił się w jego domu mały kotek Findus i życie starego Pettsona całkiem się odmieniło. Cichy dotąd i pusty dom wypełnił się gwarem i bieganiną. I oto pewnego dnia mały Findus się zgubił... Co było dalej? Dowiecie się uczestnicząc w spektaklu. Tego nie możecie przegapić! Reżyseria i adaptacja Robert Urbanowski. Występują: Pettson - Robert Urbanowski, Findus - Oliwia Urbanowska, scenografia i muzyka - Midraszowy Teatr Żydowski. Sobota 23 lutego - spotkanie z Drengami z nad Górnej Odry ƒƒ 10.00 – 13.00 – Trening otwarty z pokazem walki w różnych formacjach: walka 1x1, 2x2 i bardzo widowiskowa walka 5x5 oraz wystawa strojów i uzbrojenia. Zapisy do piątku 15 lutego 2019 r. godz. 15.30 pod nr telefonu: +48 32 414 02 33 lub mailowo: promocja@zamekpiastowski.pl.   Już dziś zachęcamy, by zarezerwować sobie te terminy! Zapraszamy do licznego udziału! Z nami nie będziecie się nudzić! Agencja Zamek

REKLAMA

OKAZJE W NIERUCHOMOŚCIACH ZAMEK PIASTOWSKI W RACIBORZU. TU HISTORIA ŁĄCZY SIĘ Z NOWOCZESNOŚCIĄ - CHCESZ DO NAS DOŁĄCZYĆ?

Jesteś osobą przedsiębiorczą? Posiadasz umiejętność wykorzystywania szans, sytuacji i wydarzeń, które mogą pojawić się w każdej chwili? A może do szczęścia brakuje Ci tylko wolnego lokalu, w którym można by rozwinąć skrzydła? Nie szukaj daleko, to Zamek Piastowski w Raciborzu. Mamy dla Ciebie atrakcyjny lokal. Zabytkowa sceneria gwarantuje niepowtarzalną atmosferę, stwarza idealną oprawę i daje możliwość przeżycia niezapomnianych chwil. Tutaj każdy może poczuć się jak księżniczka bądź rycerz. Niemal każdy z nas marzył o tym w dzieciństwie! Nieprawdaż? A jak sprawić, by tak właśnie było? Pomysł aranżacji wnętrza, jak i Twojej działalności oddajemy w Twoje ręce, wynajmując Ci lokal - ogłoszenie o przetargu. W ciągu roku na zamku organizowanych jest szereg wystaw stałych i czasowych. Dużą frekwencją cieszą się takie imprezy jak: Święto Powiatu Raciborskiego, Zamkowa Noc z Duchami, Intro Festival, czyli festiwal muzyki elektronicznej i światła, Raciborskie Dni Nauki i Techniki czy Międzynarodowe Spotkania Artystyczne Śląsk - Kraina Wielu Kultur. Koncerty i imprezy plenerowe na dziedzińcu ściągają sporo gości z kraju jak i z zagranicy. KONTAKT: Agencja Promocji Ziemi Raciborskiej i Wspierania Przedsiębiorczości na Zamku Piastowskim w Raciborzu Budynek Bramny F, ul. Zamkowa 2, Racibórz, tel. +48 32 414 02 33, fax +48 32 414 02 33, e-mail: promocja@zamekpiastowski.pl, www.zamekpiastowski.pl.

LICZBY PRZEKONUJĄ: 3 PORTALE, 300 000 UŻYTKOWNIKÓW

Biuro Nasze Nieruchomości zapewnia skuteczne i tanie dotarcie do potencjalnych klientów poprzez tygodnik Nasz Racibórz jak i portale naszenieruchomosci.com, naszraciborz.pl, naszwodzislaw.com i naszrybnik.com. Pośredniczymy w sprzedaży zarówno w systemie prowizyjnym jak bezprowizyjnym. Poznaj szczegóły: e-mail: biuro@naszenieruchomosci.com


» 12

Historia

Piątek, 15 lutego

11 LAT NA RYNKU www.naszraciborz.pl, www.naszwodzislaw.com, www.naszrybnik.com

Część pierwsza nowego historycznego cyklu pióra Pawła Newerli, autora Dziejów Raciborza i jego dzielnic.

ŻYCIE MUZYCZNE dawnego Raciborza Historia » W dawnych czasach organiści, działający w kościele farnym Raciborza, byli równocześnie nauczycielami w szkole utworzonej przy kościele, wynagradzanymi przez magistrat lub kapitułę. Uczyli w szkołach śpiewu, do czego przywiązano dużą wagę. Zdolniejszych w śpiewie uczniów organiści przyjmowali następnie do chórów kościelnych. Wiadomo też, że prałat Franz Sendetius, członek raciborskiej kapituły działającej przy kościele farnym, w dniu 24 kwietnia 1671 r. założył fundację mającą na celu finansowanie wydatków za „udzielanie szczególnie uzdolnionym głosowo uczniom lekcji muzyki kościelnej i chóralnej”. W 1749 roku w Raciborzu założona została miejska kapela. Kierował nią Józef Temel, który był flecistą artystycznym (Kunstpfeifer). Temel poprzednio był trębaczem w pułku Małachowskiego, który stacjonował w Raciborzu. Dodajmy w tym miejscu, że po śmierci Temela, która nastąpiła w 1766 roku, szefem kapeli został jego pasierb Karl Gromann. Trzecim kolejnym muzykiem miejskim był w 1796 roku Antoni Bauer, poprzednio trębacz w regimencie kirasjerów von Mengdena w Warszawie. Warto tu nadmienić, że każda jednostka wojskowa obowiązkowo miała swoją kapelę, która przygrywała przy ćwiczeniach z musztry i przy paradach. Osobę zajmującą się kierowaniem kapeli miejskiej nazywano z czasem muzykiem miejskim (Stadtmusikus). Był on także odpowiedzialny za muzykę kościelną, niezależnie od organisty. Członkowie kapeli miejskiej pozostawali na utrzymaniu muzyka miejskiego. W 1768 roku jego wynagrodzenie wynosiło 80 talarów rocznie. Muzyk miejski ze swoją kapelą był zobowiązany do grania na sumach i na nieszporach we wszystkie niedziele i święta na trąbkach, kornetach, bębnach i innych instrumentach. Poza tym codziennie, z wyłączeniem dni świątecznych, o godzinie 10 i 17 (w zimie o godzinie 16) muzyk miał z wieży odtrąbić trzy motety albo sonaty. Muzyk miejski, czasami wraz z kapelą, przygrywał także w czasie wesel i zabaw, ale również podczas pogrzebów. Ten muzyk miał swoisty monopol na granie w mieście, co przysparzało mu niemałych dochodów. Trzeba nadmienić, że klasztor pań dominikanek, mający swoją siedzibę w budynku obecnie zajmowanym przez Technikum Ekonomiczne przy ul. Gimnazjalnej 3 (zaś sąsiadujący budynek ekspozycyjne Muzeum, był kościołem klasztornym pw. Ducha św.), utrzy-

mywał swoich własnych muzykantów. Znane jest nazwisko jednego z kapelmistrzów, Dawida Wernera, bardzo zdolnego muzyka, który uczył także młodych adeptów gry na różnych instrumentach. Do obowiązków muzyka miejskiego należało także poranne budzenie mieszczan za pomocą bębna i trąbki. W dokumencie podkreśla się, że bębny są własnością miasta i są przechowywane w sali obrad w ratuszu. Według danych z 1774 roku muzyk miejski miał utrzymywać na wieży miejskiej strażnika i jego ucznia, których zadaniem było odtrąbienie godzin i ostrzeganie przed pożarami i grożącym niebezpieczeństwem. Z dokumentów wiemy, że w latach 40. XVIII wieku przed bramami miejskimi osiedliło się kilkoro grajków piwnych (Bierfiedler), przygrywających w karczmach. Jeżeli zauważyć, że słowo „Fiedler” tłumaczy się też na „rzępoła”, ich umiejętności były zapewne niewielkie. Jednak ci grajkowie piwni oraz kapelmistrz Werner przyczynili się do ukrócenia monopolu muzyka miejskiego Temela, który decyzją magistratu utracił prawo wyłączności do grania w mieście. Grajkowie byli uważani za rzemieślników. „Generalne Tabele Statystyczne” z 1787 roku wykazują działanie w Raciborzu sześciu flecistów artystycznych i pozostałych muzykantów (Kunstpfeifer und sonstige Musikanten). Ten wykaz obejmuje jedynie osoby samodzielnie wykonujące swoje obowiązki, bez czeladników i uczniów. Dla podsumowania dodajmy, że z chwilą wprowadzenia w Prusach w 1820 roku podatku od działalności gospodarczej, każdy umiejący posługiwać się jakimś instrumentem mógł zostać zawodowym muzykiem. Jeżeli muzykanci opłacili należny podatek, nie można było zabronić im oficjalnego grania przy różnych okazjach. Należy dodać, że duża liczba Raciborzan zajmowało się mu-

zykowaniem w swoich domach. W XIX wieku popularne były spotkania towarzyskie i przyjęcia, podczas których urządzano prawdziwe koncerty i występy wokalne z towarzyszeniem instrumentu, najczęściej pianina, ale były także fortepiany. Wiadomo na przykład, że po koncercie Franciszka Liszta, który odbył się 29 maja 1846 roku (piszemy o nim niżej) artysta i większe grono gości zostało zaproszonych do salonu kupca Cecoli, mieszkającego na rogu Rynku i ul. Nowej, tam gdzie dzisiaj jest Dom Towarowy PSS Społem. Po uroczystej kolacji, której menu niestety nie znamy, koncertowano. Przed Franciszkiem Lisztem na fortepianie zagrał Edward Zaruba. Był to właściciel cegielni na Ostrogu, jednocześnie organista w kościele św. Jana Chrzciciela na Ostrogu. Zaruba — jak pisano — był szeroko znany jako wybitny pianista (war als hervorragender Pianist weit bekannt). Nawet Liszt był tak pod wrażeniem kunsztu Zaruby, że podarował mu swój portret ze stosowną dedykacją. Warto w tym miejscu zauważyć, że w 1938 roku w Raciborzu działały aż cztery sklepy muzyczne, w tym duży salon Edwarda Schnurpheila, w którego dużym salonie sprzedaży na Nowym Targu (obecnie pl. Długosza) wystawiano kilka fortepianów. Mało znany jest zapewne fakt, że w Raciborzu działała także wytwórnia instrumentów Juliusza Gritzmanna, wyrabiająca nawet fortepiany.

Stowarzyszenie Śpiewacze „Krąg Pieśni”

Wracając do XIX wieku trzeba stwierdzić ogromną rolę, jaką w rozwoju życia muzycznego Raciborza odgrywały chóry. Ich początki datują się od 1825 roku. Wówczas profesor raciborskiego gimnazjum Kelch zawiązał „stowarzyszenie nauczycielskie”. Działalność stowarzyszenia polegała głównie na pielęgnowaniu śpiewu. W 1834

roku nastąpiło oficjalne przekształcenie stowarzyszenia nauczycielskiego w męskie stowarzyszenie śpiewacze Krąg Pieśni (Männergesangverein Liedertafel). Dodajmy w tym miejscu, że z okazji 75–lecia istnienia stowarzyszenie było inicjatorem postawienia – przy dzisiejszej ul. Mickiewicza – pomnika Josepha von Eichendorffa, co miało miejsce w 1909 roku. Należy zauważyć, że Krąg Pieśni, choć występował, szczególnie w czasie uroczystości, także w kościele kapitulnym z muzyką kościelną, wykonywał przede wszystkim muzykę świecką, i to tzw. wysokiego lotu (Kunstmusik). W repertuarze mieli różne oratoria, później także opery. W istocie były to koncertowe wykonania niektórych fragmentów oper. Nie mogli wystawiać pełnych przedstawień operowych, ponieważ brakowało sceny, dekoracji, kostiumów, a przede wszystkim orkiestry. Najczęściej odgrywano fragmenty oper, bardzo często jedynie z towarzyszeniem fortepianu. Trzeba jednak podkreślić, że ten sposób muzykowania stanowił pewne przygotowanie do prezentacji pełnych przedstawień operowych a nawet utworzenia teatrów operowych (jak było to np. w Bytomiu).

Górnośląskie Towarzystwo Muzyczne

Musimy tu dodać, że w 1844 roku, a więc dziesięć lat po utworzeniu stowarzyszenia muzycznego „Krąg Pieśni”, w Raciborzu została założona prywatna orkiestra. Należy podkreślić, że wszyscy muzycy byli amatorami, którzy swój wolny czas poświęcali na próby, granie w orkiestrze i śpiewanie w chórze. W 1876 roku założony został kolejny chór „Liederhalle” (Hala Pieśni). Trzeba podkreślić, że i ten chór, podobnie jak „Krąg Pieśni” był chórem męskim. Kobiety nie miały wówczas jeszcze dostępu do chórów — nie godziło się kobietom występować

w zbiorowym śpiewie; co innego zaśpiewać jakąś pieśń na spotkaniu towarzyskim, w którymś z raciborskich salonów. Należy zauważyć, że nauczyciel Lippelt już w 1849 roku wzywał do utworzenia chóru mieszanego. Udało się to jednak dopiero po ćwierćwieczu. Utworzona w 1844 roku orkiestra stała się zalążkiem powołania do życia w Raciborzu w 1846 roku Górnośląskiego Towarzystwa Muzycznego (Oberschlesische Musikgesellschaft). Trzeba przypomnieć, że po założeniu w 1812 roku przez Josepha Sonnleithnera w Wiedniu Gesellschaft der Musikfreunde (Towarzystwo Miłośników Muzyki), działającego do dziś (ze swoją słynną „złotą salą”) w wielu innych miastach Europy powstały podobne stowarzyszenia. Jedna z takich instytucji powstała także w Raciborzu. Zespolenie orkiestry Górnośląskiego Towarzystwa Muzycznego z męskim chórem „Liedertafel” zaowocowało zaprezentowaniem publiczności nowych utworów muzycznych. Zaczęto wystawiać oratoria. Są to wielkie muzyczne formy wokalno-instrumentalne, w których biorą udział śpiewacy –soliści, chór i orkiestra. Niektóre fragmenty oratoriów są recytowane przez solistów, choć czasami to zadanie przejmuje chór. Oratorium jest zbliżone do opery, lecz pozbawione scenicznej akcji. Tematyka oratoriów bywa zazwyczaj religijna, oparta na żywotach świętych albo na motywach biblijnych. Pierwszym znanym osiągnięciem Górnośląskiego Towarzystwa Muzycznego było wystawienie w 1841 roku oratorium Josepha Haydna Stworzenie świata („Die Schöpfung”). Na następne wydarzenie trzeba było jednak czekać kolejnych dziesięć lat (przynajmniej nie dysponujemy informacjami o wystawieniu innej wielkiej formy muzycznej). W 1851 roku doszło do zaprezentowania Pieśni o dzwonie Andreasa Romberga (op. 25), dzieła

opartego na znanym wierszu Fryderyka Schillera Das Lied von der Glocke („Pieśń o dzwonie”). Nazwa „pieśń” może być zwodnicza, dzieło przedstawia bowiem w dziesięciu częściach i aż 425 wersetach proces tworzenia dzwonu. Już w następnym, 1852 roku, Towarzystwo zaprezentowało inne oratorium Josepha Haydna Pory roku („Die Jahreszeiten”). Zaś w 1853 roku wystawiono oratorium Felixa Mendelssohna Bartholdy’ego Eliasz („Elias”) – opus 70. Jest to dzieło oratoryjne, składające się z dwóch części i aż 42 numerów, na pięcioro solistów, chór i orkiestrę, którego wykonanie trwa prawie dwie godziny. W literaturze podkreśla się, że wykonywanie w trzech kolejnych latach trzech dużych utworów muzycznych jest ogromnym osiągnięciem, szczególnie dla zespołu amatorskiego. Te występy odbywały się zapewne w dużej sali „Central-Halle” na rogu dzisiejszej ul. Drzymały i ul. Opawskiej, największej wówczas sali w Raciborzu. Trzeba jednak podkreślić, że większe utwory muzyczne stanowiły jedynie fragment działalności Towarzystwa. Głównym przedmiotem występów był repertuar pieśniowy. Również aktywność muzyczna wspomnianego „Kręgu Pieśni” polegała na repertuarze pieśni, były to głównie pieśni ludowe i patriotyczne. Paweł Newerla Źródła: ƒƒ TADEUSZ ŁADOGÓRSKI (oprac.), Generalne tabele statystyczne Śląska 1787 roku, Wrocław 1954 ; ƒƒ PAWEŁ NEWERLA, Dzieje Raciborza i jego dzielnic, Racibórz 1998; ƒƒ RICHARD OTTINGER, Musik, [w:] CLEMENS RAFFELSIEFEN (oprac.), „Deutschlands Städtebau — Ratibor”, Berlin-Halensee 1927; ƒƒ AUGUSTIN WELTZEL, Geschichte der Stadt und Herrschaft Ratibor, Ratibor 1881

Profile for fabrykainformacji

Nasz Racibórz 07-2019-[521]  

Nasz Racibórz 07-2019-[521]  

Advertisement