BookStar 2025

BookStar 2025 „За писателцките работи“ (On Writing Matters) го има својот корен во делото на Крсте Мисирков (1874 – 1926), во пресрет на јубилејот сто години од неговата смрт (2026). И не е случајно што на почетокот од новиот милениум Мисирков беше прогласен за најзначајната јавна личност на XX век, додека „За македонските работи“ се смета за една од најважните книги кога било напишани и објавени на македонски јазик. Поради сето ова, „BookStar“ во фокусот на својот интерес годинава ја става токму домашната литература и предизвиците со кои таа се соочува. Слоганот е непосредно инспириран од делoто на Мисирков, а индиректно од неговите ставови и начинот како ги претставува и елаборира.Тој не само што поставува основи на македонскиот јазик и современата македонска книжевност, како и на културната и националната самосвест, туку и прикажува интелектуален и пишувачки габарит каков што ретко сме виделе во нашата средина. Повикувајќи на темелно преосмислување на наследените вредности и заговарајќи пресврти преку културна преродба, Мисирков е своевиден „репер“ што треба да го следи описот на интелектуалецот без оглед на припадноста: храброст, визионерство, (р)еволуционерство и бескомпромисност. Со малата лексичка и семантичка преобразба на насловот на неговата книга, слоганот го пренесува акцентот од етничките и општествените прашања кон творечките и книжевните процеси, односно „работите“ што се клучни и значајни за уметноста на пишувањето и во Македонија и во Европа. „За писателцките работи“ е повик кон разговор за суштината на пишувањето, за одговорноста и слободата на авторот, но и за интимната, често невидлива, работа која стои зад секое напишано дело и која понекогаш носи судбински промени за писателот и за средината во која создава. Слоганот е мост меѓу традицијата и современоста, меѓу македонскиот Дон Кихот и денешната европска книжевна сцена како „melting pot“, создавајќи контекст во кој читателите ќе можат да ја доживеат литературата во еден жив, актуелен, моќен и ангажиран чин.

„BookStar“ e прв фестивал на европската литература во регионот, организиран од издавачката куќа „Антолог“, но со поддршка на повеќе културни оператори. Во рамките на оваа манифестација, која започна во 2015 година, а се одржува секоја есен, се вклучени гостувања на странски и на домашни автори, Саемот на европската литература, разговори, промоции, дебати, филмски проекции, музички настапи, изложби и други настани од полето на културата. „BookStar“ единаесет години по ред ги објаснува културолошките промени преку книжевноста. Фестивал од социјално ангажиран карактер чија цел е да разбранува интерес кај пошироката јавност, нудејќи содржини што помагаат полесно да се разберат проблемите со кои се соочуваат литературата и општеството денес.

2

Дирекција на Фестивалот „BookStar“ Книжевен центар „Антолог“ Адреса: ул. „Ѓорги Пулевски“ бр. 29 лок. 1, 1000 Скопје Телефон: 02 3201 007 www.bookstar.mk @bookstar_festival @antolog_mk @bookstar2017 @Antolog_Books АНТОЛОГ – Книжевен центар Тим:

Волонтери:

Жарко Кујунџиски Валентина Кујунџиска Бобан Здравковски Андреевски Тијана Милиќ Ивана Божиновска Ели Костова Дарко Млинар Гордана Вренцоска, дизајнер Brands & Co Agency, маркетинг Биљана Стојановска, ПР и медиуми Александар Котевски, фотографија Јован Јон Настевски, видео Eлена Ѓоршеска, лектура на каталог Марко Трпески, автор на корици „Антолог“

Емили Андрееска Зафир Јованов Стефан Кимовски Филип Трифуновски

3

BookStar 2025 “On Writing Matters” („За писателцките работи“) roots itself in the work of Krste Misirkov (1874 – 1926), marking the upcoming centennial anniversary of his death (2026).

And it is no coincidence that at the beginning of the new millennium, Misirkov was proclaimed the most significant public figure of the 20th century, while “On the Macedonian Matters” is considered one of the most important books ever written and published in the Macedonian language. Because all of this, this years, “BookStar” focuses its attention on domestic literature and the challenges it faces.

The slogan is directly inspired by Misirkov’s work, and indirectly by his views and the way he presents and elaborates them. He not only lays the foundations of the Macedonian language and the contemporary Macedonian literature, as well as of cultural and national self-awareness, but also displays an intellectual and writing dimension that we have rarely seen in our environment. Calling for a thorough rethinking of inherited values and advocating for changes through cultural revival, Misirkov is a kind of benchmark that should follow the description of the intellectual regardless of affiliation: courage, visionary, (r)evolutionary and uncompromising.

With the small lexical and semantic transformation of the title of his book, the slogan transfers the emphasis from ethnic and social issues to creative and literary processes, i.e. the “matters” that are crucial and significant for the art of writing both in Macedonia and in Europe.

“On Writing Matters” is a call for a conversation about the essence of writing, about the responsibility and freedom of the author, but also about the intimate, often invisible, work that stands behind every written piece and which sometimes brings fateful changes for the writer and the environment in which he creates. The slogan is a bridge between tradition and modernity, between the Macedonian Don Quixote and today’s European literary scene as a “melting pot”, creating a context in which readers will be able to experience literature in a living, current, powerful and engaging act.

“BookStar” is the first festival of European Literature in the region, organized by the publishing house “Antolog”. This event, which started in 2015 and is held every autumn, includes guest appearances by both foreign and domestic authors, the European Book Fair, conversations, promotions, discussions, film screenings, music performances, exhibitions and other cultural events.

The festival interprets cultural change through the prism of literature for eleven years in a row. It is a socially engaged event that aims to stir the interest of the general public, offering content that helps to better understand the problems that literature and society face today.

4

“BookStar” Festival Management Publishing house “Antolog” Address: Gjorgji Pulevski 29 lok. 1, 1000 Skopje Phone знакче. +389 2 3201 007 www.bookstar.mk @bookstar_festival @antolog_mk @bookstar2017 @Antolog_Books АНТОЛОГ – Книжевен центар Staff:

Volunteers:

Žarko Kujundjiski Valentina Kujundjiska Boban Zdravkovski Andreevski Tijana Milikj Ivana Božinovska Eli Kostova Darko Mlinar Gordana Vrencoska, designer Brands & Co Agency, marketing Biljana Stojanovska, PR and media Aleksandar Kotevski, photographer Jovan Nastevski Jon, video Elena Gjoršeska, proofreading Marko Trpeski, book cover’ designer

Emili Andreeska Zafir Jovanov Stefan Kimovski Filip Trifunovski

5

ПРОГРАМА 29 септември

30 септември

18.00 – Продажен салон – КИЦ Поткаст „Гол ручек“ со Душко Крстевски и Шоле Резазаде (Холандија/Иран)

18.00 – Сала Империјал 2 – КИЦ „Шчо напраифме и шчо требит да праиме за однапред?“ Разговор со авторите: Калина Малеска, Жарко Кујунџиски, Михајло Свидерски, Дијана Петрова, Иван Антоновски Модератор: Симона Јованоска

19.00 – Сала Империјал 2 – КИЦ Отворање на 11-от Саем на европската литература На пијалак со авторите на „BookStar“

19.00 – Продажен салон – КИЦ Поткаст „Гол ручек“ со Душко Крстевски и Блаже Миневски

19.30 – Сала Империјал 2 – КИЦ Отворање на фестивалот „BookStar“ 2025 „Писателот зборува“ – Калина Малеска: „Книжевноста низ контекст на промени“ Доделување на наградата „BookStar“ 2025 за „Опаш во устата“ Претставување на наградената книга: Весна Мојсова-Чепишевска Обраќање на добитникот: Блаже Миневски

20.30 – Сала Империјал 2 – КИЦ „Приказни на граница меѓу различни светови“ Разговор со авторите: Шоле Резазаде (Холандија/Иран) и Онджеј Штиндл (Чешка) Модератор: Александар Маџаровски

20.00 – Сала Империјал 2 – КИЦ „Жената пред највисоките ѕидови: отпор, траума, надеж“ Разговор со авторките: Петра Клабоухова (Чешка) и Серај Шахинер (Турција) Модератори: Александар Маџаровски и Драгица Стаменковиќ 21.00 – Сала Империјал 2 – КИЦ „Неколку зборои за македонцките современи класици“ Разговор со авторите: Блаже Миневски, Александар Прокопиев, Ермис Лафазановски, Оливера Ќорвезироска Модератори: Владимир Мартиновски и Александра Јуруковска

6

ПРОГРАМА 1 октомври

2 октомври

12.00 – Градска библиотека „Браќа Миладиновци“ Книжевно читање „За писателцките работи“ Странски учесници: Шоле Резазаде (Холандија/Иран), Серај Шахинер (Турција), Онджеј Штиндл (Чешка), Ахмет Умит (Турција), Мајнхард Раухенштајнер (Австрија) Домашни учесници: Блаже Миневски, Александар Прокопиев, Калина Малеска, Ермис Лафазановски, Михајло Свидерски, Иван Антоновски, Дијана Петрова Водител: Тијана Милиќ

10.30 – Филолошки факултет „Блаже Конески“ – Скопје Соопштување и доделување на наградата за најдобар книжевен превод на македонски јазик, „Драги“ 2025 Обраќање на добитникот 12.00 – Ramstore mall „Meet. Snap. Celebrate.“ На кафе со Ахмет Умит Водител: Александра Илиевска ЕКСКЛУЗИВЕН НАСТАН 18.00 – Буква „Правда за кратката проза!“ Разговор со авторите: Мајнхард Раухенштајнер (Австрија), Владимир Мартиновски, Сања МихајловиќКостадиновска, Иван Шопов Модератор: Владимир Јанковски

18.00 – Продажен салон – КИЦ Поткаст „Гол ручек“ со Душко Крстевски и Онджеј Штиндл (Чешка) 19.19 – Салон 19.19 – КИЦ „Мајсторот е тука!“ Разговор со авторот Ахмет Умит (Турција) Модератор: Јордан Коцевски

Влезот на сите книжевни настани е бесплатен. Организаторот го задржува правото за промени во програмата.

7

PROGRAM September 29

September 30

8:00 – Sales Hall – KIC Podcast “Naked Lunch” with Duško Krstevski and Sholeh Rezazadeh (Netherlands/Iran)

18:00 – Imperial Hall 2 – KIC “What Have We Done and What Do We Need to Do Next?”

Panel with authors: Kalina Maleska, Žarko Kujundjiski, Mihajlo Sviderski, Dijana Petrova, Ivan Antonovski Moderator: Simona Jovanoska

19:00 – Imperial Hall 2 – KIC Opening of the 11th Fair of European Literature Having a drink with BookStar authors

19:00 – Sales Hall – KIC Podcast “Naked Lunch” with Duško Krstevski and Blaže Minevski

19:30 – Imperial Hall 2 – KIC “BookStar” 2025 Festival opening “The Writer Is Speaking” – Kalina Maleska: “Literature in the Context of Changе” Award Ceremony: BookStar 2025 Award Blaže Minevski - “A Tail in the Mouth” Presentation of the book: Vesna MojsovaČepiševska Address by the laureate

20:30 – Imperial Hall 2 – KIC “Stories on the Border Between Different Worlds” Panel with authors: Sholeh Rezazadeh (Netherlands/Iran) and Ondřej Štindl (Czech Republic) Moderator: Aleksandar Madjarovski

20:00 – Imperial Hall 2 – KIC “The Woman Before the Highest Walls: Resistance, Trauma, Hope” Panel with authors: Petra Klabouchová (Czech Republic) and Seray Şahiner (Türkiye) Moderators: Aleksandar Madjarovski and Dragica Stamenkovikj 21:00 – Imperial Hall 2 – KIC “A Few Words on Macedonian Contemporary Classics” Panel with authors: Blaže Minevski, Aleksandar Prokopiev, Olivera Kjorveziroska Moderators: Vladimir Martinovski and Aleksandra Jurukovska

8

PROGRAM October 1

October 2

12:00 – City Library “Brothers Miladinovci” Literary Reading “On Writing Matters” Guest writers: Sholeh Rezazadeh (Netherlands/Iran), Seray Şahiner (Türkiye), Ondřej Štindl (Czech Republic), Ahmet Ümit (Türkiye), Meinhard Rauchensteiner (Austria) Host writers: Blaže Minevski, Aleksandar Prokopiev, Kalina Maleska, Ermis Lafazanovski, Mihajlo Sviderski, Ivan Antonovski, Dijana Petrova Presenter: Tijana Milikj

10:30 – Faculty of Philology “Blaže Koneski” – Skopje Announcement and presentation of the “Dragi” 2025 Award for Best Translation to Macedonian language Address by the laureate 12:00 – Ramstore Mall „Meet. Snap. Celebrate.“ Ahmet Ümit IRL – Meeting with the author and book signing Host: Aleksandra Ilievska EXCLUSIVE EVENT 18:00 – Bukva Café “Justice for the Short Fiction!”

Panel with authors: Meinhard Rauchensteiner (Austria), Vladimir Martinovski, Sanja MihajlovikjKostadinovska, Ivan Šopov Moderator: Vladimir Jankovski

18:00 – Sales Hall – KIC Podcast “Naked Lunch” with Duško Krstevski and Ondřej Štindl (Czech Republic) 19:19 – Salon 19.19 – KIC “The Master Is Here!” Таlk with the author Ahmet Ümit (Türkiye) Moderator: Jordan Kocevski

Admission to all literary events is free.

The organizer reserves the right to make changes to the program.

9

АВТОРИ

(по азбучен ред)

AUTHORS

(in alphabetical order)

Александар Прокопиев Бројот на објавени книги на македонскиот писател Александар Прокопиев (1953, Скопје) надминува дваесет (збирки раскази, новели, есеи и еден роман), а нивните преводи на балкански и на светски јазици се уште побројни. На пример, на српски јазик досега се објавени дури осум преводи на негови дела (најмногу во издание на „Геопоетика“). Во 2000 година Енциклопедија Британика ја истакна неговата книга на хибридна проза „Антиупатства за лична употреба“ како едно од најинтересните годишни изданија од Југоисточна Европа. Во 2011 година, за книгата бајки за возрасни „Човечулeц“ ја доби угледната меѓународна награда „Балканика“ (претходно, во 2007 година, неговиот роман „Ѕиркачот“ влезе во најтесниот избор за таа награда). Во 2022 година, во најновото издание на обемната, реномирана француска историја на европските книжевности „Les Lettres Européennes“, неговата проза е анализирана во поглавјето „Тенденции и современи фигури 1989 – 2021“, каде што е споредена со нарацијата на инвентивни раскажувачи како Бартелми, Калвино... Освен доживотната опсесија со читање и пишување, Прокопиев имал успешни креативни периоди и во рокенролот, алтернативниот театар, сценаријата за анимирани филмови итн.

Младиот мајстор на играта „Антолог“, Скопје, 2025

Моите три први објавени книги пишувани се во три града (Белград, Скопје, Париз, па пак Скопје) во периодот на една ослободена, независна книжевна и културна сцена полна со експериментирање, бунт и упорни исчекори, отклони од воспоставените норми. Крајот на седумдесеттите и почетокот на осумдесеттите беше време со силен манифестен енергетски поттик во соочувањата со големите промени во надворешниот и внатрешниот свет, кога во литературата, како и во музиката, ликовните уметности, театарот, филмот, сродниците се здружуваа, провоцираа, водеа дебати, полемики, но и создаваа вредни остварувања, под очигледно влијание на постмодерната поетика. Ако треба на некој начин да ја одделам заемната поврзаност кај трите книги во испреплетеноста на стварното и фиктивното низ куси раскажувачки форми, тогаш: минијатурите во „Младиот мајстор на играта“ се најблиски до наративните поетски прози, „...или...“ со долги импулсивни реченици што почнуваат и завршуваат со три точки, се експресивно дејствувачки фрагменти, во „Пловидба кон југ“ композициската постапка резултира кон создавање „вистински“ раскази. Особена благодарност кон книгоиздателството „Антолог“ за неговата понуда да ги преиздаде овие три книги, неизбежни во возбудливото патешествие на моето писателско самоспознание.

Александар Прокопиев

12

Аleksandar Prokopiev

MKD

The number of books published by the Macedonian author Aleksandar Prokopiev (1953, Skopje) counts over twenty (short story collections, novellas, essays and one novel), and their translations into Balkan and world languages are even more numerous.

For example, eight translations of his works have been published in Serbian so far (most of them in the edition of “Geopoetika”). In 2000, the Encyclopedia Britannica highlighted his book of hybrid prose ”Anti-Instructions for Personal Use” as one of the most interesting annual publications from Southeast Europe. In 2011, for the book of fairy tales for adults “The Tiny Human” he received the prestigious international “Balkanika” award (previously, in 2007, his novel “The Peeper” was shortlisted for it). In 2022, in the latest edition of the extensive, renowned French history of European literature “Les Lettres Européennes”, his prose is analyzed in the chapter “Trends and Contemporary Figures 1989 – 2021”, where it is compared with the narration of inventive storytellers such as Barthélemy, Calvino…

In addition to his lifelong obsession with reading and writing, Prokopiev has also had successful creative periods in rock and roll, alternative theater, scripts for animated films, etc.

The Young Master of the Game Antolog, Skopje, 2025 My first three published books were written in three cities (Belgrade, Skopje, Paris, and then Skopje again) in the period of a liberated, independent literary and cultural scene full of experimentation, rebellion and persistent steps away from established norms. The end of the seventies and the beginning of the eighties was a time with a strong manifest energetic impetus in confronting the great changes in the external and internal world, when in literature, as well as in music, fine arts, theater, film, relatives came together, provoked, led debates, polemics, but also created valuable achievements, under the obvious influence of postmodern poetics. If I had to somehow separate the mutual connection of the three books in the intertwining of the real and the fictional through short narrative forms, then: the miniatures in “The Young Master of the Game” are closest to narrative poetic prose, “...or...” with long impulsive sentences that begin and end with three periods, are expressively acting fragments, in “Sailing to the South” the compositional procedure results in the creation of “real” stories.

Special thanks to the publishing house “Antolog” for its offer to republish these three books, inevitable in the exciting journey of my writing self-discovery.

Aleksandar Prokopiev

13

Ахмет Умит Ахмет Умит е роден во Газијантеп (Турција) во 1960 година. Дипломирал на Катедрата за јавна администрација при Универзитетот „Мармара“. Во периодот 1985–1986 година студирал политикологија на Академијата за општествени науки во Москва. Неговата прва книга е збирка поезија, објавена во 1989 година. Во 1992 ја објавува својата прва книга раскази. Следуваат неколку збирки детективски раскази. Неговиот прв роман „Магла и ноќ“ (1996) се смета за ремек-дело на детективската книжевност. Умит е автор и на графички романи со инспекторот Невзат. Филмот „Збогум, моја убава татковино“ е направен според негово сценарио. Делата му се преведени на триесет и седум различни јазици и достигнале огромна меѓународна читателска публика. Многу од книгите му се адаптирани во филмови и телевизиски серии, а некои од нив и како театарски претстави. Бил и водител на ТВ-емисијата „Градот во кој живееш“ (Yaşadığın Şehir), посветена на подигнување на свеста за урбаната култура, зачувување на историјата на градовите и развој на мултикултурализмот. Во 2006 година, благодарение на романите „Патасана“ и „Белезијата на Нината“, бил избран за член на Турскиот институт за антиквитети, а во 2023 бил избран за член на Германскиот археолошки институт. http://www.ahmetumit.com/ https://x.com/baskomsernevzat www.instagram.com/baskomsernevzat www.youtube.com/ahmetumityazar

Други книги на македонски јазик: „Дервишката порта“ [превод од турски: Саки Јусуфовски], „Бата прес“, Скопје, 2023. „Патасана“ [превод од турски: Тулај Сејфула], „Антолог“, Скопје, 2022. „Крикот на ластовицата“[превод од турски: Тулај Сејфула], „Антолог“, Скопје, 2021. „Убиствата во Бејоглу“ [превод од турски: Елена Маџоска-Шикоска], „Бата прес“, Скопје, 2019. „Убиството во Султанот“ [превод од турски: Елена Маџоска-Шикоска], „Бата прес“, Скопје, 2019. „Белезијата на Нината“ [превод од турски: Елена Маџоска-Шикоска], „Бата прес“, Скопје, 2019. „Кога дрвјата шепотат“ [превод од турски: Елена Маџоска-Шикоска], „Бата прес“, Скопје, 2018. „Приказна во приказна“ [превод од турски: Ивана Шутиноска], „Бата прес“, Скопје, 2018. „Магла и ноќ“ [превод од турски: Анета Матовска], „Антолог“, Скопје, 2014. „Мементо за Истанбул“ [превод од турски: Анета Матовска], „Антолог“, Скопје, 2014.

14

Ahmet Ümit

TUR

Ahmet Ümit was born in Gaziantep (Türkiye) in 1960. He graduated from Marmara University, Department of Public Administration. In 1985-1986, he studied politics at the Academy of Social Sciences in Moscow. His first book was a poetry collection in 1989.

In 1992, his first book of short stories was published. This was followed by his detective story books. His first novel, Fog and Night, written in 1996, was considered a masterpiece in detective literature. The film Farewell to My Beautiful Homeland was made based on his screenplay. The author, whose works have been published in 37 different languages, has reached a vast international readership. Many of his works have been adapted into films and television series, and some of them into theatre plays as well.

Ahmet Ümit made a TV programme called “Yaşadığın Şehir” (The City You Live In) to raise awareness of urbanism, to increase sensitivity to historical cities and to develop multiculturalism.

With his works Patasana and Ninatta’s Bracelet, Ahmet Ümit was elected a member of the Turkish Institute of Antiquity in 2006, and in 2023 he was elected an archaeologist member of the German Archaeological Institute.

15

Ахмет Умит НОВО

Глас ја сече ноќта Превод од турски јазик: Анета Матовска „Антолог“, Скопје, 2025

Под светлината на полната месечина, едно мало место тоне во сон. Џип се удира во ѕидот на селските гробишта. Мртовецот чека прочистување за време на алевитскиот обред. Тивок сведок на сето тоа станува триесетгодишниот научен истражувач кој е заробен меѓу урнатите идеали и суровата реалност. Настаните ќе го одведат до срцето на древната вера и до темнината во сопствената душа, потсетувајќи го на настаните од неговиот револуционерен период.

Кога напаѓаат птиците грабливки Превод од турски јазик: Зејнеп Хусеин „Антолог“, Скопје, 2020

НОВО

Во Истанбул веќе со денови и денови непрекинато врне дожд. Свлечиште предизвикано од дождот открива скелет со куршум заглавен во черепот. Инспекторот Невзат треба да го открие идентитетот на жртвата убиена пред седум години. По куса истрага се утврдува дека куршумот е испукан од неговиот пиштол. Она што е необично е дека тој ниту го познава човекот ниту се сеќава дека го убил. Додека се соочува со корумпирани полициски шефови и се судира со мафијашки групи од целиот Балкан, го прогонува едно исто прашање: „Дали сум јас убиецот, или некој ме мести?“

16

Ahmet Ümit

A Voice Splits the Night (Bir Ses Böler Geceyi) Translation to Macedonian: Aneta Matovska

NEW

Antolog, Skopje, 2025 Under the light of the full moon, a small town sinks into a dream. A jeep crashes into the wall of the village cemetery. The dead man awaits purification during an Alevi ritual. The events will lead him to the heart of the ancient faith and to the darkness in his own soul, reminding him of the events of his revolutionary period.

NEW The Time of Birds of Prey (Yırtıcı Kuşlar Zamanı) Translation to Macedonian: Zeynep Husein Antolog, Skopje, 2025 It has been raining non-stop in Istanbul for days. A landslide caused by the rain reveals a skeleton with a bullet lodged in its skull. Inspector Nevzat must discover the identity of a victim murdered seven years ago. After a brief investigation, it is determined that the bullet was fired from his own gun. What is unusual is that he neither knows the man nor remembers killing him. As he confronts corrupt police chiefs and clashes with mafia groups from across the Balkans, he is haunted by one question: “Am I the killer, or is someone setting me up?”

17

Блаже Миневски Блаже Миневски (1961) е прозаист и драмски автор. Автор е на десет романи. За романот „Нишан“ ги доби наградите „Стале Попов“ и „Роман на годината“, и наградата на Град Скопје – „13-ти Ноември“, а за романот „Свирци“ – наградата „Прозни мајстори“ на фондацијата Македонија презент. Миневски ја има добиено и наградата „Најчитан автор“, признание што го доделува Националната библиотека „Свети Климент Охридски“ од Скопје. За романот „Ако се родат некакви чувства“, посветен на љубовта на Гоце Делчев и Јанка Каневче, Миневски ги доби наградите „Стале Попов“ и „Рациново признание“ по вторпат. Расказите му се преведени на повеќе од дваесет јазици во светот, е многукратен добитник на наградите „Студентски збор“, „Нова Македонија“, и „Живко Чинго“. Неговите драмски текстови со години беа на репертоарите на македонските професионални театри. Романот „Нишан“ е преведен и објавен на англиски, италијански, ерменски, бугарски, словенечки, арапски, кинески и на полски јазик. Застапен е во сите антологии на македонската кратка проза објавени последните триесетина година во Македонија и надвор од неа. Опаш во устата „Антолог“, Скопје, 2025 НАГРАДА „BOOKSTAR“, 2025

НОВО

„Расказите на Миневски, како своевиден дестилат на вековната усна македонска народна раскажувачка традиција, минуваат низ специфичен хумор, но и низ горчината на животот. […] Во прозата на Миневски ништо не е како во стварноста, иако сè е преземено од неа.“

Оливера Ќорвезироска

Нишан „Антолог“, Скопје, 2025 НАГРАДА РОМАН НА ГОДИНАТА „УТРИНСКИ ВЕСНИК“, 2008 НАГРАДА „СТАЛЕ ПОПОВ“, 2008 НАГРАДА „13. НОЕМВРИ“, 2009

НОВО

На двата брега на една река двајца млади снајперисти – маж и жена, христијанин и муслиманка, се демнат еден со друг, но и се засакуваат. Нивната љубов е и необична и неверојатна, зашто се случува преку оптичките нишани на нивните оружја и трае колку што трае истрелот на куршумите, од едниот брег на реката кон другиот. Моќен и возбудлив роман за животот и смртта, за војната и мирот, за љубовта и омразата, за уметноста и смислата на постоењето.

18

Blaže Minevski

MKD

Blaže Minevski (1961) is a prose writer and playwright. He is the author of ten novels. For the novel „The mark” he received the “Stale Popov” and “Novel of the Year” awards, as well as the award from the City of Skopje - “13th November”, and for the novel “Whistles” - the “Prose Masters” award of the Macedonia Present Foundation.

Minevski has also received the “Most Read Author” award, an award given by the National Library “St. Kliment Ohridski” in Skopje. For his short stories, translated into more than twenty languages around the world, he is a multiple winner of the “Studentski zbor”, “Nova Makedonija”, and “Živko Chingo” awards. His drama texts were in the repertoires of Macedonian professional theaters for years.

The novel “The mark” has been translated and published in English, Italian, Armenian, Bulgarian, Slovenian, Arabic, Chinese and Polish.

Blaže Minevski is represented in all anthologies of the Macedonian short prose published in the last thirty years in Macedonia and abroad.

NEW

A Tail in the Mouth Antolog, Skopje, 2025 BOOKSTAR AWARD 2025

“Minevski’s stories, as a kind of distillation of the centuries-old oral Macedonian folk storytelling tradition, pass through a specific humor, but also through the bitterness of life. […]

In Minevski’s prose, nothing is like reality, although everything is taken from it.”

Olivera Kjorveziroska

NEW

The mark Antolog, Skopje, 2025 NOVEL OF THE YEAR AWARD “UTRINSKI VESNIK”, 2008 “STALE POPOV” AWARD, 2008 “13TH NOVEMBER” AWARD, 2009

On both banks of a river, two young snipers – a man and a woman, a Christian and a Muslim, stalk each other, but also fall in love. Their love is both unusual and incredible, because it happens through the optical sights of their weapons and lasts as long as the bullets are fired, from one bank of the river to the other.

A powerful and exciting novel about life and death, about war and peace, about love and hate, about art and the meaning of existence.

19

Владимир Мартиновски Владимир Мартиновски (1974) е македонски поет, есеист, прозаист, книжевен преведувач и антологичар. Дипломирал на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ во Скопје, каде што и магистрирал во 2001 г. на тема „Интерференции меѓу македонската современа поезија и ликовните уметности“. Докторирал на Универзитетот Париз III – Sorbonne Nouvelle, на тема „Аспекти на екфразиската поезија: Ш. Бодлер, В. К. Вилијамс, С. Јаневски, В. Урошевиќ, Џ. Ешбери и И. Бонфоа“. Работи како редовен професор по предметите „Компаративни поетики“ на Катедрата за општа и компаративна книжевност при Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“. Од септември 2023 година ја извршува функцијата декан на тој факултет. Член е на Извршниот одбор на Меѓународната асоцијација за семиотика, на Меѓународната асоцијација за компаративна книжевност, бил член на извршниот комитет на Европската мрежа за компаратистички проучувања, на Управниот одбор на СВП, на Претседателството на ДПМ, бил Претседател на Друштвото за компаративна книжевност на Македонија, како и Потпретседател на Македонскиот ПЕН. Неговата поезија е објавена на дваесетина јазици, а застапена е во голем број антологии и тематски избори. Мартиновски се занимава и со музика при што учествувал во музички проекти и изданија на: Оркестарот од изворни народни инструменти „Пеце Атанасовски“, „Калдрма“ и „Баклава“.

Зоостории „Бегемот“, Скопје, 2019 „Пред нас е прозна книга составена од вкупно 77 раскази, поделени во 11 циклуси, секој изграден од по 7 прози. Зоосторија во ова дело на Мартиновски е именување поетичка припадност кон едно универзално, наместа сосем духовно набљудување и регистрирање на сиот жив свет, оној на инсектите, на животинките, на ѕверовите, на билките, на природата, на пејзажите, на феномените, зад кои стои еден, така да се каже, спинозијански (пан)натурализам, во чие средиште, секако, стои човекот.... Неговиот дискурс е разнороден: во него се мешаат хаикуа и хаибуни среде или како поенти во неговиот прозен дискурс. Еднаш е раскажувачки, прозаистички екстензивен, другпат анегдотичен, третпат афористичен, често склон на стихување (римување) во проза, онака како што го влече чувството.“

Томислав Османли

20

Vladimir Martinovski

MKD

Vladimir Martinovski (1974) is a Macedonian poet, essayist, prose writer, literary translator and anthologist. He graduated from the Faculty of Philology “Blaže Koneski” in Skopje, where he also received his master’s degree in 2001 on the topic “Interferences between Macedonian contemporary poetry and the fine arts”. He received his doctorate from the University of Paris III - Sorbonne Nouvelle, on the topic “Aspects of ekphrasis poetry: S. Baudelaire, W. K. © Radmila Vankoska Williams, S. Janevski, V. Urošević, J. Ashbery and I. Bonfoy”.

He works as resident professor of the subjects “Comparative Poetics” at the Department of General and Comparative Literature at the Faculty of Philology “Blaže Koneski” at the University “Sts. Cyril and Methodius”. Since September 2023, he has held the position of Dean of that faculty.

He is a member of the Executive Board of the International Association for Semiotics, the International Association for Comparative Literature, was a member of the Executive Committee of the European Network for Comparative Studies, the Board of Directors of the “Struga Poetry Evenings”, the Presidency of the Writers’ Association of Macedonia, was President of the Society for Comparative Literature of Macedonia, as well as Vice President of the Macedonian PEN. His poetry has been published in about twenty languages, and is represented in a large number of anthologies and thematic selections.

Martinovski is also involved in music, participating in musical projects and releases of: The Orchestra of Original Folk Instruments “Pece Atanasovski”, “Kaldrma” and “Baklava”.

Zoostories “Begemot”, Skopje, 2019 “Before us is a prose book consisting of a total of 77 stories, divided into 11 cycles, each built of 7 prose stories. Zoostories in this work by Martinovski is the designation of a poetic affiliation to a universal, rather than a completely spiritual observation and registration of the entire living world, that of insects, animals, beasts, plants, nature, landscapes, phenomena, behind which stands a, so to speak, Spinozian (pan)naturalism, at the center of which, of course, stands man....His discourse is diverse: haiku and haibun are mixed in it in the middle or as points in his prose discourse. Sometimes it is narrative, proselytically extensive, other times anecdotal, thirdly aphoristic, often inclined to rhyme (rhyme) in prose, as the feeling draws.”

Tomislav Osmanli

21

Дијана Петрова Дијана Петрова е родена на 8 април 1992 година во Делчево. Професорка е по македонски јазик и литература. Дипломирала на Катедрата за македонска книжевност и јужнословенски книжевности, при Филолошкиот факултет „Блаже Конески“, Скопје, каде и го продолжува своето студирање на втор циклус студии. Авторка е на три објавени книги: „Бдеењето над себе“ (роман; 2018), „Не правете им сенка на гробовите“ (збирка раскази; 2020), „Излегувањето од сенка – Тајното женско училиште“ (роман; 2023). Авторка е на многу есеи и раскази кои се објавувани во неколку книжевни списанија (Современост, Литературен збор, Репер, Блесок, Окно, Медуза, Млади македонисти, Премин). Во 2023 година за нејзинот расказ „Рош хашана“ ја добива првата награда на конкурсот распишан од Фондот на холокаустот во Македонија. Двократен добитник е на престижната награда за најдобар расказ „Живко Чинго“ (2024, 2025). Излегувањето од сенка „Антолог“, Скопје, 2023 XIX век во Струга, Митра Миладинова и Султана Миладинова, поттикнати од понудената поддршка на рускиот славист Виктор Иванович Григорович, почнуваат дело, кое, како што се развива, станува сè подлабоко и посериозно. Неколку жени перачки кои се сретнуваат на реката првпат почнуваат да зборуваат за тоа каков би бил светот кога би им се дало глас на жените. Против неправдата која неколку векови ги обвивала сите, почнуваат да зборуваат и да се борат со дело коему пркоси на времето и на заборавот. Живеењето и дејствувањето во сенка излегува на светлина кога се дознава за Тајното женско училиште – Ученољубие.

Не правете им сенка на гробовите „Антолог“, Скопје, 2020 „Светот во кој авторката нè води е и обичен и необичен, мистериозен и банален, близок и далечен, населен со ликови со широка палета од најразлични особености во чија бизарност, сепак, лежи човечкото. Оваа книга остава жиг, не на телото туку на душата на читателот, кој сака да тргне во една ваква силна и возбудлива авантура и поради тоа, како и поради зрелоста, умешноста, мудроста на овие раскази односно на нивната авторка.“

Фросина Пармаковска

22

Dijana Petrova

MKD

Dijana Petrova was born on April 8, 1992 in Delčevo. She is a professor of Macedonian language and literature.

She graduated from the Department of Macedonian Literature and South Slavic Literatures, at the Faculty of Philology “Blaže Koneski”, Skopje, where she is continuing her studies in the second cycle of studies. She is the author of three published books: “Watching over Yourself” (novel; 2018), “Don’t Cast a Shadow on the Graves” (collection of short stories; 2020), “Coming Out of the Shadow - The Secret Women’s School” (novel; 2023).

She is the author of many essays and short stories that have been published in several literary magazines (“Sovremenost”, “Literary Word”, “Reper”, “Blesok”, “Okno”, “Meduza”, “Mladi Makedonisti”, “Premin”). In 2023, for her short story “Rosh Hashana” she won the first prize in the competition announced by the Holocaust Fund in Macedonia. She is a two-time winner of the prestigious “Živko Chingo” award for best short story (2024, 2025).

Coming Out of the Shadow “Antolog”, Skopje, 2023 19th century in Struga, Mitra Miladinova and Sultana Miladinova, encouraged by the support offered by the Russian Slavist Viktor Ivanovich Grigorovich, begin working on something that, as it develops, becomes deeper and more serious.

Severalwasherwomen who meet on the river for the first time begin to talk about what the world would be like if women were given a voice. Against the injustice that has surrounded everyone for several centuries, they begin to speak and fight with a work that defies time and oblivion. Living and acting in the shadows comes to light when they learn about the Secret Women’s School -” Ученољубие. “

Don’t Cast a Shadow on the Graves “Antolog”, Skopje, 2020 “The world into which the author leads us is both ordinary and extraordinary, mysterious and banal, close and distant, inhabited by characters with a wide range of different characteristics, in whose bizarreness, nevertheless, lies the human. This book leaves a mark, not on the body but on the soul of the reader, who wants to embark on such a strong and exciting adventure, and because of that, as well as because of the maturity, skill, and wisdom of these stories, that is, of their author.”

Frosina Parmakovska

23

Ермис Лафазановски Ермис Лафазановски (1961) e современ македонски раскажувач, романописец, историчар и теоретичар на литературата, фолклорист и преведувач. Има објавено повеќе трудови од областа на фолклористиката, книжевноста и културната антропологија. Исто така, дал значаен придонес во современата македонска проза. Поради иновативниот пристап во раскажувањето, добитник е на неколку книжевни признанија, како што се: наградата „Стале Попов“на ДПМ, наградата „Прозни мајстори“, која ја доделува фондацијата „Македонија презент“, како и прв добитник на наградата за најдобар необјавен роман за деца и млади „Оливера Николова“ 2025. Неговиот книжевен опус се состои од повеќе романи, збирки раскази и научни студии. Активно се занимава и со превод на современата романска проза на македонски јазик. Досега превел дваесетина романи од познати романски автори. Член е на ДПМ и на македонскиот ПЕН-центар. Храпешко „Антолог“, Скопје, 2025

НОВО

Во зафрлено место покрај Вардар живее Храпешко – градинар и лозар со легендарна вештина: со едно движење на ножиците може да ви ја скрати брадата, а да не почувствувате ништо. Зрак светлина во црквата ќе му ја отвори вратата кон светот на боите, стаклото и уметноста – свет кој никогаш дотогаш не го почувствувал. Неговата фасцинација ќе го одведе до тајната работилница на мајсторот стаклар, каде што огнот и човечките раце создаваат чуда. Но додека тој открива нови убавини, луѓето околу него го гледаат со недоверба и осуда. Романот „Храпешко“ е најпреведуваниот роман на Ермис Лафазановски, досега присутен на словенечки, хрватски, српски, бугарски, албански, полски, руски и на арапски јазик!

Опишувач „Антолог“, Скопје, 2025 НАГРАДА „СТАЛЕ ПОПОВ“, 2001

НОВО

Еден човек, кој себеси се нарекува „Опишувач“, живее скромно и без амбиции – но со страст да опишува сè: од природни пејзажи и ѕидни графити, до љубовни мигови и туѓи судбини. Неговата мисија е да го запише светот како што го гледа, да го зграпчи мигот пред да исчезне, да го претвори во зборови она што сликите не можат да го кажат. Со иронија и суптилна меланхолија, приказната нè води низ исповедта на еден лик кој ја бара вистината – а таа, како светлината во водата, постојано се измолкнува. „Опишувач“е добитник на наградата „Стале Попов“ на Друштвото на писателите на Македонија за најдобра прозна книга за 2001 година.

24

Ermis Lafazanovski

MKD

Ermis Lafazanovski (1961) is a contemporary Macedonian short story writer, novelist, historian and literary theorist, folklorist and translator. He has published several works in the field of folklore, literature and cultural anthropology. He has also made a significant contribution to contemporary Macedonian prose. Due to his innovative approach to storytelling, he has received several literary awards, such as: the “Stale Popov” award of the Macedonian Writers’ Association and the “Prose Masters” award, awarded by the “Macedonia Present” foundation.

His literary opus consists of several novels, collections of short stories and scientific studies. He is also actively involved in the translation of contemporary Romanian prose into Macedonian. So far, he has translated about twenty novels by famous Romanian authors. He is a member of the Macedonian Writers’ Association and the Macedonian PEN Center.

NEW

Hrapeško “Antolog”, Skopje, 2025

1In a remote place by the Vardar River lives Hrapeško – a gardener and winegrower with a legendary skill: with one movement of his scissors he can trim your beard without you feeling anything. A ray of light in the church will open the door for him to the world of colors, glass and art – a world he has never felt before. His fascination will lead him to the secret workshop of the master glazier, where fire and human hands create miracles. But while he discovers new beauties, the people around him look at him with distrust and condemnation.

The novel “Hrapeško” is the most translated novel by Ermis Lafazanovski, so far present in Slovenian, Croatian, Serbian, Bulgarian, Albanian, Polish, Russian and Arabic!

NEW

Descriptor “Antolog”, Skopje, 2025 “STALE POPOV” Award, 2001

A man who calls himself “The Descriptor” lives modestly and without ambition – but with a passion for describing everything: from natural landscapes and wall graffiti, to moments of love and the fates of others. His mission is to record the world as he sees it, to seize the moment before it disappears, to translate into words what images cannot say. With irony and subtle melancholy, the story leads us through the confession of a character who seeks the truth – and it, like light in water, constantly eludes him.

“Descriptor” is the winner of the “Stale Popov” award of the Writers’ Association of Macedonia for the best prose book in 2001.

25

Жарко Кујунџиски Жарко Кујунџиски (Скопје, 1980) е македонски романсиер, есеист, драмски автор, раскажувач, поет, филмски и книжевен критичар, преведувач и издавач. Магистрирал на Катедрата за општа и компаративна книжевност на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“. Бил колумнист во дневните весници „Утрински весник“ и „Дневник“, копирајтер во маркетинг-агенција, прес-координатор на Филмскиот фестивал „Браќа Манаки“ од Битола. Се пројавува како основач и иницијатор, самостојно или партнерски, на повеќе релеватни проекти во македонската културна. Автор е на 14 книги, како и на водичот „Скопје“ (2015. Превел и адаптирал на македонски јазик неколку дела од англиски на македонски јазик. Негови дела се преведени на англиски, српски, хрватски, словенечки, полски, германски, турски, бугарски, италијански, украински, арапски и на албански јазик. Застапен е во огромен број антологии на македонската проза и поезија. Меѓу другото, неговиот расказ „Кога се губат очилата“ е дел од реномираната антологија „The Best European Fiction 2013“. Добитник е на наградите „Стале Попов“, „DeBuren“, „13 Ноември“, „11 март 1943“, „Бели мугри“, „Студентски збор“, „Блаже Конески“ за есеј, како и на награди за сценарио и глума на Фестивалот „Лица без маски“. Бил македонски кандидат за наградата „Балканика“ 2021. Член е на Друштвото на писателите на Македонија од 2012 и на македонскиот ПЕН-центар од 2013 година. Романот „Spectator“ е прв дебитантски роман во современата македонска книжевност со осум изданија и досега е преведен на полски и на англиски јазик. Романот „Америка“ е преведен на италијански јазик, додека „Сфинга на гневот“ е преведен на албански и на бугарски јазик. Книгата „Приказничар“ се преведува на чешки јазик. Приказничар „Антолог“, Скопје, 2024 НАГРАДА „СТАЛЕ ПОПОВ“, 2024 Расказот е потценета форма, но истовремено форма со неверојатен потенцијал. Со оваа секавична и фриволна дефиниција секој автор би сакал и самиот да се идентификува, и затоа сметав дека една ваква збирка е најсоодветна за да го обележам јубилејот „дваесет и пет години јас раскажувам“. А кога ќе кажам форма со неверојатен потенцијал, меѓу другото, мислам и на ова: најкратката од овие прози има десет збора, а најдолгата речиси четири илјади зборови.

Жарко Кујунџиски

„Кујунџиски е мајстор на расказот, мајстор на разумот чиј корен е во срцето. На едно место, во еден расказ, пишува за себе, за тоа дека расказите ги пишува најпрвин во главата. Но, по прочитувањето, сосема е јасно дека нему разумот не му е спротивен на срцето. Како во молитвата: тој мисли со срцето. Затоа и му се случува да напише нешто толку топло, искрено и чудесно, што, сигурен сум, ќе ја смени физиономијата на современиот македонски расказ.“

Венко Андоновски

26

Zharko Kujundjiski

MKD

Žarko Kujundjiski (Skopje, 1980) is a Macedonian essayist, playwright, short story writer, poet, film and literary critic, translator and publisher. He received his master’s degree from the Department of General and Comparative Literature at the Faculty of Philology “Blaže Koneski”. He was a columnist in the daily newspapers “Utrinski Vesnik” and “Dnevnik”, a copywriter in a marketing agency, and a press coordinator at the “Manaki Brothers” Film Festival from Bitola. He is the founder and initiator, independently or in partnership, of several relevant projects in the in the Macedonian cultural environment.

He is the author of 14 books, as well as the guide “Skopje” (2015) as part of the project “Discovering Europe anew” by Little Global Cities. He has translated and adapted several works from English to Macedonian. His works have been translated into English, Serbian, Croatian, Slovenian, Polish, German, Turkish, Bulgarian, Italian, Ukrainian, Arabic and Albanian. He is represented in a large number of anthologies of Macedonian prose and poetry. Among other things, his short story “When the Glasses Are Lost” is part of the renowned anthology “The Best European Fiction 2013”. He is the winner of the “Stale Popov”, “DeBuren”, “13 November”, “11 March 1943”, “White Dawns”, “Studentski Zbor”, “Blaže Koneski” awards for essay, as well as awards for screenplay and acting at the “Faces Without Masks” Festival.

He was a Macedonian candidate for the “Balkanika” award 2021. He has been a member of the Writers’ Association of Macedonia since 2012 and the Macedonian PEN Center since 2013. The novel “Spectator” is the first debut novel in contemporary Macedonian literature with eight editions and has been translated into Polish and English so far. The novel “America” has been translated into Italian, while “Sphinx of Wrath” has been translated into Albanian and Bulgarian. The book “Storyteller” is being translated into Czech.

Storyaddict “Antolog”, Skopje, 2024 “STALE POPOV” Award, 2024 “The short story is an underestimated form, but at the same time a form with incredible potential.

Every author would like to identify themselves with this flashy and frivolous definition, and that is why I thought that such a collection would be the most appropriate to mark the anniversary of “twenty-five years of storytelling”. And when I say a form with incredible potential, I also mean this: the shortest of these prose pieces has ten words, and the longest has almost four thousand words.”

Žarko Kujundjiski

“Kujundjiski is a master of the short story, a master of reason whose root is in the heart. In one place, in one story, he writes about himself, about the fact that he writes the stories first in his head. But after reading it, it is quite clear that for him reason is not opposed to the heart. As in prayer: he thinks with his heart. That is why he happens to write something so warm, sincere and wonderful, which, I am sure, will change the physiognomy of the contemporary Macedonian short story.”

Venko Andonovski

27

Иван Антоновски Иван Антоновски (1990) – поет, раскажувач, есеист, книжевен истражувач и преведувач, асистент на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ (Катедра за македонска книжевност и култура) при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје (УКИМ). Автор е на неколку поетски книги, книги за деца, книги со студии и есеи за современата македонска книжевност и книжевни преводи. Соприредувач е на четири антологии и на неколку други монографски публикации кои се однесуваат на современата македонска книжевност. Бил уредник и соработник на неколку списанија за книжевност и култура. Добитник е на неколку книжевни награди (меѓу кои: „Ванчо Николески“ за најдобра книга за деца за 2024 и „Живко Чинго“ за најдобар расказ во 2023) и на високи општествени признанија (меѓу кои и државната награда „Мито Хаџивасилев – Јасмин“ за 2024 година, за остварувања во публицистиката од интерес на Македонија). Најдобар млад научник во хуманистичките науки за 2021 година, одликуван од претседателот на државата со наградата „Успешни млади“. Член на: Друштвото на писателите на Македонија, Македонскиот славистички комитет и Сојузот на литературните преведувачи на Македонија.

Бакнежи на небото „Светулка нова“, Скопје, 2024 НАГРАДА „ВАНЧО НИКОЛЕСКИ“, 2024 Нежна приказна за настанувањето на зимата и за топлата врска меѓу сестричето Илина и братчето Јаков. Во снежна ноќ, додека се подготвуваат за спиење, Илина му раскажува на Јаков бајка што ја слушнала од баба им, со што започнува магијата на делото. Богатите илустрации со носталгичен призвук ја надополнуваат атмосферата. Иако е сликовница, текстот е обемен и носи повеќеслојна порака – од бајковитата приказна за снегот, до современата тема за љубовта меѓу брат и сестра. Авторот ја претвора едноставната ситуација во длабока метафора за семејната блискост, но и за пренесување одговорност врз постарите деца во денешното динамично време. Со мотото „Сè убаво што постои на светов е создадено од љубов“, Антоновски нуди дело кое подеднакво се обраќа и на децата и на родителите, создавајќи заокружена целина од текст, илустрации и дизајн.

28

Ivan Antonovski

MKD

Ivan Antonovski (1990) - poet, short story writer, essayist, literary researcher and translator, assistant professor at the Faculty of Philology “Blaže Koneski” (Department of Macedonian Literature and Culture) at the University “Sts. Cyril and Methodius” in Skopje. He is the author of several poetry books, children’s books, books with research and essays on contemporary Macedonian literature and literary translations. He is a co-editor of four anthologies and several other monographic publications relating to contemporary Macedonian literature. He was an editor and contributor to several magazines on literature and culture. He is the recipient of several literary awards (including: “Vančo Nikoleski” for the best children’s book in 2024 and “Živko Čingo” for the best short story in 2023) and awards high social recognition (including the state award “Mito Hadživasilev - Jasmin” for 2024, for achievements in journalism of interest to Macedonia). The best young scientist in the humanities for 2021, awarded by the President of the country with the “Successful Youth” award. Member of: The Writers’ Association of Macedonia, the Macedonian Slavic Committee, and the Association of Literary Translators of Macedonia.

“Kisses in the Sky” “Svetulka nova”, Skopje, 2024 “VANČO NIKOLESKI” Award, 2024 A gentle story about the onset of winter and the warm bond between brother and sister, little sister Ilina and little Jakov. On a snowy night, as they prepare for bed, Ilina tells Jakov a fairy tale she had heard from their grandmother, which begins the magic. The rich illustrations with a nostalgic overtone complement the atmosphere. Although it is a picture book, the text is extensive and carries a multi-layered message – from the fairy tale of snow, to the contemporary theme of the love between brother and sister. The author turns the simple situation into a deep metaphor for family closeness, but also for transferring responsibility to older children in today’s dynamic times. With the motto “Everything beautiful that exists in this world is created from love”, Antonovski offers a piece that equally addresses both children and parents, creating a rounded whole of text, illustrations and design.

29

Иван Шопов Иван Шопов е роден 1987 година во Скопје. Дипломирал Општа и компаративнa книжевност на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ во родниот град. Ги објавил збирката раскази „Азбука и залутани записи“ (2010), за која ја добил наградата „Новите!“ за најдобар дебитантски прозен ракопис, збирката песни во проза „Меше на годината“ (2012), книгата собрани сатирични текстови „Хрониките на Арслан Новинарски“ (2018), збирката раскази „Скопје: изгубените чевли на градот“ (2020) и збирката кратки раскази „Зентрифуга“ (2024). Пишува и поезија и хаику. Расказите и песните му се преведени на десетина јазици. На македонски јазик превел книги од Мирослав Крлежа, Марта Нусбаум, Звонко Карановиќ, Мадлен Тиен, Бојан Бабиќ, Асја Бакиќ, Михаил Вешим, Емброуз Бирс, Драгослав Михаиловиќ... Заедно со Владимир Лукаш, го основал Културниот центар 750.

Зентрифуга „Бегемот“, Скопје, 2024 Самиот наслов, со играта на зборови меѓу „зен“ и „центрифуга“, укажува на игривост, пародичност, како и одлично познавање на приказните кои се предмет на реинтерпретација, што е нужен предуслов за успешна пародија. Расказите се навидум едноставни, напишани со лесен, разбирлив стил. Но, всушност, тие во себе содржат подлабока тематика бидејќи, преку неочекуваните духовити пресврти, ги откриваат и ги разнишуваат цврсто изградените, конзистентни етички гледишта на зен приказните, често со шокантен резултат

30

Ivan Šopov

MKD

Ivan Šopov was born in 1987 in Skopje.

He graduated in General and Comparative Literature from the Faculty of Philology “Blaže Koneski” in his hometown. He has published the collection of short stories “Alphabet and the Stray Notes” (2010), for which he received the “Novite!” award for best debut prose manuscript, the collection of prose poems “Belly of the year” (2012), the book of collected satirical texts “Chronicles of Arslan Novinarski” (2018), the collection of © Lilika Strezoska short stories “Skopje: the Lost Shoes of the City” (2020) and the collection of short stories “Zentrifuga” (2024). He also writes poetry and haiku. His stories and poems have been translated into a dozen languages. He translated books into Macedonian by Miroslav Krleža, Marta Nusbaum, Zvonko Karanović, Madeleine Thien, Bojan Babić, Asja Bakić, Mihail Vešim, Ambrose Beers, Dragoslav Mihailović... Together with Vladimir Lukaš, he founded the Cultural Center 750.

“Zentrifuge” “Begemot”, Skopje, 2024 The title itself, with its play on words between “zen” and “centrifuge”, indicates playfulness, parody, as well as an excellent knowledge of the stories that are the subject of reinterpretation, which is a necessary prerequisite for a successful parody. The stories are seemingly simple, written in an easy, understandable style. But, in fact, they contain a deeper theme because, through unexpected, witty twists, they reveal and shake up the firmly built, consistent ethical views of Zen stories, often with shocking results.

31

Калина Малеска Калина Малеска е писателка, професорка, книжевна преведувачка. Авторка е на: романите Бруно и боите (2006), Призраци со срмени нишки (2014) и Светот што го избрав (2024), збирките раскази: Недоразбирања (1998), Именување на инсектот (2008), Мојот непријател Итар Пејо (2016) и Скопје во високата зона (2021), драмата Случка меѓу настани: Хипатија од Александрија (2010); книгите за деца: Арно ама (2018) и Вонземјанинот Лу-Ру-Су (2021). За романот Светот што го избрав ја доби наградата Роман на годината за 2024 што ја доделува Фондацијата за унапредување и промоција на културните вредности „Славко Јаневски“. Нејзини раскази се преведени на неколку јазици и објавени во списанија во земјата и во странство, а учествувала и на повеќе македонски и меѓународни книжевни фестивали. Нејзиниот расказ „Поинаков вид оружје“ е застапен во антологијата Best European Fiction 2018. Добитничка е и на неколку книжевни резиденции. Работи како професорка по англиска книжевност на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ при УКИМ во Скопје. Докторира во 2012 година со докторат на тема за феноменот на моќта. Во фокус на нејзините книжевни истражувања се утописка книжевност, постколонијална книжевност, современата книжевност и нејзината поврзаност со општествено-политичките случувања. Во однос на превод на книги од англиски на македонски, Малеска има преведено десетина книжевни дела од автори како Лорнс Стерн, Марк Твен, Џуничиро Танизаки, Амброуз Бирс, Л. Френк Баум, Катерина Бабкина, Клер Киган и Леа Ипи.

Светот што го избрав „Или-или“, Скопје, 2024 НАГРАДА „РОМАН НА ГОДИНАТА“, 2024 Романот „Светот што го избрав“ е приказна за трансформацијата на Леона, чие чувство за себе и сопствениот идентитет се менува низ контактот со луѓето и просторите: подрумот во кој се вселува, состанарите и околниот двор, членовите на одборот за наставни програми, канцеларијата за состаноци, барот. На почетокот од романот протагонистката, по дваесет години живот со своето семејство, се соочува со нова ситуација, без стан, без работа, без пари, со привремен ангажман. Новите околности и луѓето што ги запознава кај неа поттикнуваат сеќавања, интроспекција, анализа на своите и на туѓите постапки, изнаоѓање на причините зад нив.

32

Kalina Maleska

MKD

Kalina Maleska is a Macedonian writer and professor of English literature at Ss. Cyril and Methodius University in Skopje. Her works include: the novels Bruno and the Colors (2006), Apparitions with Silver Threads (2014), and The World I Chose (2024); the short story collections: Misunderstandings (1998), The Naming the Insect (2008), Itar Peyo, My Enemy (2016) and Skopje in the High Zone (2021); the play An Event among Many: Hypatia of Alexandria (2010); the children’s books Arno ama (2018) and The Alien Lu-RuSu (2021).

Her novel The World I Chose received the Novel of the Year Award for 2024, awarded by the Foundation for the Promotion of Cultural Values “Slavko Janevski”.

Her short stories have been translated into several languages and published in magazines and anthologies in the country and abroad. Her short story “A Different Kind of Weapon” is represented in the anthology Best European Fiction 2018. Two of her stories for children have been adapted for the stage and performed by the theatre for children Shadows and Clouds.

Maleska also works in the area of literary theory and criticism, and has published the literary studies Forms of Power in Contemporary Literature (2020), and Vision, Transformation: Utopias, Dystopias and Other Imaginary Worlds (2023). Her articles related to literary research have been published in domestic and international academic journals.

In the area of literary translation, some of the authors she has translated from English into Macedonian are: Laurence Sterne, Ambrose Bierce, Claire Keegan, Lea Ypi, etc.

The World I Chose „Ili-ili“, Skopje, 2024 “NOVEL OF THE YEAR” award, 2024 The novel The World I Chose is a story about the transformation of Leona, whose sense of self and identity changes and develops through her encounter with various people and spaces: the basement in which she moves after a her divorce, the residents of the basement and the house above, the members of the education board, the office in which their meetings take place. The internal monologues in which Leona analyzes herself and the people around her with psychological depth and precision, often recalling the past, are interwoven with the ongoing episodes taking place at the board meetings. The dominant characteristic of the novel is its heterogeneity: the presence of various generations, classes, gender tensions, children with atypical cognitive development, excellently conveyed characters, ethical dimensions, empathy towards people, but also criticism.

33

Мајнхард Раухенштајнер Мајнхард Раухенштајнер, роден во 1970 година во Виена, студирал филозофија, теологија, филмска уметност и политички науки на Универзитетот во Виена, Академијата за ликовна уметност и Универзитетот за применета уметност. Пишувал за „Франкфуртер Хефте“, „Морген“ и за „Лихтунген“. Публикувал во дневни весници и во периодични списанија. Седум години предавал на Универзитетот за применета уметност во Виена, на отсекот за фотографија. Повеќе од дваесет и пет години работи во Претседателскиот кабинет, а во моментов е раководител на Одделот за наука, уметност и култура на претседателот на Австрија. Досега објавил пет збирки раскази и кратка проза, меѓу кои „Мал абецедар на државната посета“ (2011, ново дополнето издание 2020 година), „Двонасочен сообраќај“ (2021), „Разни смртни случаи“ (2023) и „Кога сум сам, третиот ми пречи“ (двојазично издание на германски и на македонски, 2024). Од филмската продукција, познат е по кратките филмови Есен (UA Diagonale 2016), Папа Рома (UA Diagonale 2020) и Антифашистичка зоолошка градина (UA Diagonale 2022). Кога сум сам, третиот ми пречи / Wenn ich alleine bin, stört jeder dritte nur Самостојно издание, Скопје, 2024 Превод од германски: Марија Гиревска

„Книгата претставува избор од најновите, досега необјавени, раскази на Раушхенштајнер и кратка проза и афоризми објавени на германски јазик во Австрија. Целиот концепт за книгата е осмислен во соработка на преведувачот со авторот. Ова е прв превод на македонски јазик на расказите на овој современ австриски писател. Кратката проза е жанрот во кој најмногу доаѓа до израз неговата луцидност, проникливост, иронија, а често и сарказам и хумор. Тие што подобро го познаваат Раухенштајнер знаат дека книгите се негова страст и опсесија, како читањето, така и купувањето. Во неговата канцеларија во Хофбург, веднаш над претседателскиот кабинет, зад стаклените врати на темнокафеавиот дрвен регал, стар двесте години, се крие една од најбогатите збирки на преводите на Џојсовиот Улис. Тука некаде на средишната полица стојат исправени и трите изданија на македонскиот Улис. Како љубител на современата австриска уметност и на богатата ризница од виенски композитори, на неговите полици може да се најдат и „свети книги“, кои се наоѓаат издвоено, на посебно место во неговата домашна библиотека. Не мора да влеземе во неговиот дом, може само да ги прочитаме неговите раскази. Кафка, Хандке, Хајдегер, Рот, Гете, Џојс, Булгаков, Музил, Додерер... се само дел од она што е задолжителна лектира на Раухенштајнер. Раухенштајнер, кој припаѓа на долгата австриска книжевна традиција, овде пишува со еден сосема нов глас, полн со волшепствата на очудувањето и изненадувањето.“

Маја Катарова

34

Meinhard Rauchensteiner

AUT

Meinhard Rauchensteiner, born in 1970 in Vienna, studied philosophy, fine arts, applied arts, theology, and political science at the University of Vienna, the Academy of Fine Arts, and the University of Applied Arts. He wrote for ‘Frankfurter Hefte,’ ‘Morgen,’ and ‘Lichtungen,’ and published in various daily newspapers and periodicals.

He also taught for seven years at the University of Applied Arts Vienna, Department of Photography. For over twenty-five years, he has worked in © Czernin Verlag / Ingo Pertramer the Austrian Presidential Office as a Speechwriter and as Head of the Department for Science, Art, and Culture. Rauchensteiner has published five short story collections, including: A Little Alphabet of the State Visit (2011, with an expanded edition in 2020), Two-Way Traffic (2021), Various Deaths (2023), and When I’m Alone, the Third One Bothers Me (bilingual GermanMacedonian, trans. Marija Girevska, 2024). In film, he is known for the short films Autumn (UA Diagonale 2016), Papa Roma (UA Diagonale 2020), and Antifascist Zoo (UA Diagonale 2022).

When I am alone, I am bothered by the third / Wenn ich alleine bin, stört jeder dritte nur Self-published, Skopje 2024 Translation to Macedonian: Marija Girevska “The book is a selection of Rauschensteiner’s latest, previously unpublished, short stories and short prose and aphorisms published in German in Austria. The entire concept for the book was conceived in collaboration between the translator and the author. This is the first translation into Macedonian of the short stories of this contemporary Austrian writer. Short prose is the genre in which his lucidity, insight, irony, and often sarcasm and humor are most evident.

Those who know Rauschensteiner better know that books are his passion and obsession, both reading and buying. In his office in the Hofburg, right above the presidential office, behind the glass doors of the dark brown wooden bookcase, two hundred years old, lies one of the richest collections of translations of Joyce’s Ulysses. Here, somewhere on the middle shelf, stand upright the three editions of the Macedonian Ulysses. As a lover of contemporary Austrian art and the rich treasury of Viennese composers, on his shelves “You can also find ‘holy books’, which are kept separately, in a special place in his home library. We don’t have to enter his home, we can just read his stories. Kafka, Handke, Heidegger, Roth, Goethe, Joyce, Bulgakov, Musil, Doderer... are just some of what is “a must” reading for Rauchensteiner.

Rauchensteiner, who belongs to the long Austrian literary tradition, writes here with a completely new voice, full of the magic of astonishment and surprise.”

Maja Katarova

35

Михајло Свидерски Михајло Свидерски (1991) е македонски прозаист и поет. Автор е на романите „Бело и црвено“ (2014) – добитник на наградата „Новите“ за најдобар дебитантски прозен ракопис, „Последните денови на Ханс“ (2019) – номиниран за Наградата за литература на Европската Унија (EUPL) во 2020 и финалист за наградата „Роман на годината“ за 2020, „Синовите на Адам“ (2022) – добитник на наградата „Книжевен круг“ за најдобро прозно остварување и „Арагон“ (2025) – номиниран за наградата „Рациново признание“. Автор е на неколку поетски книги. Неговите дела се преведувани на повеќе јазици.

Арагон „Антолог“, Скопје, 2025 Сефардските Евреи живеат спокоен живот сè додека не се соочат со суровоста на војната. Алегра, заробена во брак без љубов, се осмелува да побегне со својот љубовник Јешуа, но нивната забранета љубов завршува со трагичен крај кога нејзиниот сопруг, Рахамим, го убива Јешуа. Младиот Елиезер, кој случајно ја избегнува депортацијата, наоѓа љубов во прегратките на христијанката Марија. Приказната се испреплетува со храброста на Несима, муслиманка која во тие сложени времиња ризикува сè за да ги спаси Алегра и Елиезер. Понекогаш и во најтешките моменти има мигови на среќа. Некои членови на организацијата „Хашомер Хацаир“ кратко пред депортацијата, преку илегални канали, заминуваат за ветената земја, и така ќе се спасат. Овој несекојдневен роман со мозаикот од приказни е потресно сведоштво за силата на човечкиот дух, за трагедијата на војната и за надежта што се раѓа во најтемните времиња. „Романот има раскошен, динамичен, игрив стил; јазик кој кореспондира со светот што го прикажува, исцртувајќи го верно и темелно до најситен детаљ; но она што е особено важно, овој роман поседува естетски, книжевни, филозофски вредности кои ги изразуваат вечните дилеми и прашања за односот помеѓу темното, стравот, смртта, погибелта, од една страна, и триумфот на светлината, славата на верата, надежта, животот, од друга страна.“

Фросина Пармаковска

36

Mihajlo Sviderski

MKD

Mihajlo Sviderski (1991) is a Macedonian prose writer and а poet. He is the author of the novels “White and Red” (2014) - winner of the “Novite” award for best debut prose manuscript, “The Last Days of Hans” (2019) - nominated for the European Union Prize for Literature (EUPL) in 2020 and finalist for the “Novel of the Year” award for 2020, “The Sons of Adam” (2022) winner of the “Literary Circle” award for best prose achievement, and “Aragon” (2025) - nominated for the “Racin’s Recognition” award.

He is the author of several poetry books. His works have been translated into several languages.

Aragon “Antolog”, Skopje, 2025 The Sephardic Jews live a peaceful life until they are confronted with the cruelty of war.

Allegra, trapped in a loveless marriage, dares to run away with her lover Yeshua, but their forbidden love ends tragically when her husband, Rahamim, kills Yeshua.

Young Eliezer, who accidentally escapes deportation, finds love in the arms of the Christian Maria. The story is intertwined with the courage of Nesima, a Muslim woman who risks everything in those difficult times to save Allegra and Eliezer.

Sometimes, even in the most difficult moments, there are moments of happiness. Some members of the organization “Hashomer Hatzair” leave for the promised land shortly before deportation, through illegal channels, and thus they will be saved.

This extraordinary novel with a mosaic of stories is a moving testimony to the strength of the human spirit, to the tragedy of war and to the hope that is born in the darkest times.

“The novel has a lavish, dynamic, playful style; a language that corresponds to the world it depicts, creating it faithfully and thoroughly down to the smallest detail; but what is especially important, this novel possesses aesthetic, literary, philosophical values that express the eternal dilemmas and questions about the relationship between darkness, fear, death, destruction, on the one hand, and the triumph of light, the glory of faith, hope, life, on the other.”

Frosina Parmakovska

37

Оливера Ќорвезироска Оливера Ќорвезироска е родена 1965 година во Куманово. Основно и средно образование завршила во родниот град, а Филолошки факултет во Скопје, каде што живее и работи како уредник. Авторка е на две книги поезија, три книги за деца, три книги критика и есеистика, три романи и осум книги раскази за возрасни. Повеќекратен добитник е на значајни награди за расказ во Македонија. За „(С)плетени раскази“ ја има добиено наградата за најдобра прозна книга на Друштвото на писателите на Македонија – „Стале Попов“ за 2003, а за романот „Три Марии“ – Рациновото признание за 2025. Романот „Заклученото тело на Лу“ влезе во финалето за Роман на годината за 2005 година. Расказите на Ќорвезироска се преведувани на англиски, француски, унгарски, албански, чешки, српски, бугарски, словенечки, полски, руски, германски и на грчки јазик. Нејзината збирка „(С)плетени раскази“ е преведена на хрватски јазик, а романите „Мојот брат од тринаесеттиот кат“ и „Аб’т“ на албански и на бугарски јазик. Романот „Кифличката Мирна“ е изборна лектира за трето одделение во основните училишта. Ќорвезироска е застапена во дваесетина антологии објавени дома, на македонски јазик, и во странство – на други јазици. Таа е член е на Друштвото на писателите на Македонија и на Македонскиот ПЕН-центар. Три Марии „Арс Ламина“, Скопје, 2025 „РАЦИНОВО ПРИЗНАНИЕ“, 2025 Авторката поетички сака да се надоврзува на своите претходници, па оттаму доаѓаат и игривото варирање на насловот на романот на Јаневски „Две Марии“ од 1956 година, и именувањето на еден од машките ликови само со Славко, како и присуството токму на романот „Две Марии“ на полиците во станот... „Три Марии“ содржи три самостојни приказни за три различни жени кои носат исто име – Марија и кои сакаат да ги напуштат моменталните животи поради грешна љубов. Своја или туѓа. Она што ги обединува во романескна структура е токму станот што се издава и што сите три сакаат да го изнајмат, барајќи спас во него...

Опашка од конец „Бегемот“, Скопје, 2025 Тематски, модуларен избор од расказите на Ќорвезироска направен од страна на Владимир Јанковски, којшто менувајќи го природното опкружување, „соседството“ на расказите, гради речиси нова збирка од стари раскази. Лизгањето низ времето на одделни мотиви, ликови и состојби, како и свесното и намерно групирање и приближување на расказите едни кон други, ги реактуелизира и реконтекстуализира старите раскази во нова книга.

38

Olivera Kjorveziroska

MKD

Olivera Kjorveziroska was born in 1965 in Kumanovo. She completed her primary and secondary education in her hometown, and graduated from the Faculty of Philology in Skopje, where she lives and works as a literary editor. She is the author of two books of poetry, three books for children, three books of critique and essays, three novels and eight books of short stories for adults. She is a multiple winner of significant short story awards in Macedonia. For “(S)pleteni raskazi” she received the award for best prose book of the Writers’ Association of Macedonia - “Stale Popov” in 2003, and for the novel “Three Marys” - the “Racin’s Recognition” Award for 2025. The novel “The Locked Body of Lou” entered the final for the Novel of the Year in 2005.

Kjorveziroska’s short stories have been translated into English, French, Hungarian, Albanian, Czech, Serbian, Bulgarian, Slovenian, Polish, Russian, German and Greek. Her collection “(S)pleteni raskazi” has been translated into Croatian, and the novels “My Brother from the Thirteenth Floor” and “Ab’t” into Albanian and Bulgarian. The novel “The Breadbun Mirna” is listed as optional reading in the curriculum for third graders in elementary schools.

Kjorveziroska is represented in about twenty anthologies published at home, in Macedonian, and abroad - in other languages. She is a member of the Writers’ Association of Macedonia and the Macedonian PEN Center.

“Three Marys” “Ars Lamina”, Skopje, 2025 “RACIN’S RECOGNITION” Award, 2025 The author poetically wants to build on her predecessors, hence the playful variation of the title of Janevski’s novel “Two Marys” from 1956, and the naming of one of the male characters only as Slavko, as well as the presence of the novel “Two Marys” on the shelves in the apartment... ”Three Marys” contains three independent stories about three different women who bear the same name - Marija and who want to leave their current lives because of sinful love. Their own or someone else’s. What unites them in a novelistic structure is precisely the apartment that is for rent and that all three want to rent, seeking salvation in it…

“Tail of a thread” “Begemot”, Skopje, 2025 A thematic, modular selection of Kjorveziroska’s stories curated by Vladimir Jankovski, who, by changing the natural environment, the “neighborhood” of the stories, builds an almost new collection of old stories. The sliding through time of individual motifs, characters and situations, as well as the conscious and deliberate grouping and approximation of the stories to each other, reactualizes and recontextualizes the old stories in a new book.

39

Онджеј Штиндл Онджеј Штиндл (1966) е чешки писател, новинар, филмски и музички критичар, сценарист и ди-џеј, познат по неговиот придонес кон современата чешка литература и медиуми. Студирал на Факултетот за образование при Карловиот универзитет во Прага. По Сомотната револуција во 1989 година, го коосновал Радио 1, кое на почетокот се викало Радио Сталин и започнало со емитување во 1990 година. Радиото првично било „пиратско“, а подоцна легализирано. Штиндл бил познат како водител на музичката емисија „Замок на духови“ (Strašidelný zámek) и како ди-џеј. Кариерата во новинарството ја започнал на почетокот на 1990-тите, со текстови за списанието „Revolver Revue“. Работел и за весникот „LIdových novinách“, потоа за чешкото дописништво на Би-би-си, за списанието „Týden“, како и за весникот „Deník N“, каде што во 2022 година се вработил во новата културна рубрика. Штиндл е автор на повеќе романи, меѓу кои: „Мондшајн“ (Mondschein, 2012), „Кон границата“ (K hranici, 2016), „Сè дури не ти се сврти во главата“ (Až se ti zatočí hlava, 2020), „Толку многу пепел“ (Tolik popela, 2022). Напишал сценарија за филмот „Поута“ (Pouta, 2010) и за ТВ-серијата „Свет под главата“ (Svět pod hlavou, 2017), за кои добил чешки награди „Лав“ за најдобро сценарио. По убедување е монархист. Во 1999 г. бил еден од потписниците на монархистичката декларација „На прагот на новиот милениум“ на писателот Петер Плацак. Во 2020 година ја добил престижната награда „Фердинанд Пероутка“ за неговиот новинарски труд, која ја признава неговата голема улога во чешките медиуми и култура.

НОВО Толку многу пепел Превод од чешки јазик: Маргарета Карајанова „Антолог“, Скопје, 2025 Прага во првата половина од 2020 година, на почетокот на пандемијата од КОВИД-19. Криштоф Мраз е обземен од ново чувство. Принуден е да си постави тешки прашања што до тој момент ги туркал под тепих: да го преиспита значењето на животот, а можеби и постоењето на Бог, да се соочи со својот живот и со загубите што ги претрпел, да се отвори кон можноста за љубов, да престане да живее на „млак“ начин. Одеднаш се наоѓа на животна крстосница, запознавајќи ја младата левичарска интелектуалка Кристина, а потоа и Камил – гуру со чудна поврзаност со неговата почината сестра. Надвиснатата пандемија го менува животот, правејќи ја можноста за крај на светот пореална од кога било дотогаш. Криштоф се движи кон сопствена „лична апокалипса“, прогонуван од меланхолија, гротеска, спомени и темни претчувства. Тој станува колеблив актер во приказна што можеби е големо откровение – или сурова космичка шега. А можеби е и љубовна приказна. Во 2023 година книгата беше чешки претставник за Наградата за литература на Европската Унија.

40

Ondřej Štindl

CZE

Ondřej Štindl (born 1966) is a Czech writer, journalist, film and music critic, screenwriter and а DJ, known for his contributions to contemporary Czech literature and media. He studied at the Faculty of Education at Charles University in Prague. After the Velvet Revolution in 1989, he co-founded Radio 1, which was initially called Radio Stalin and began broadcasting in 1990.

The radio was initially unauthorized, but was later legalized. Štindl was known as the host of the music show © Jan Křikava “Haunted Castle” (Strašidelný zámek) and as a DJ. He began his career in journalism in the early 1990s, with articles for the magazine “Revolver Revue”. He also worked for the newspaper “LIdových novinách”, then for the BBC Czech correspondent, for the magazine “Týden”, as well as for the newspaper “Deník N”, where in 2022 he took a job in the new cultural section. Štindl is the author of several novels, including: “Mondschein” (2012), “To the Border” (2016), “Until Your Head Turns” (2020), “So Much Ash” (2022). He wrote the screenplays for the film “Pouta” (2010) and the TV series “World Under the Head” (2017), for which he received the Czech Lion Award for Best Screenplay.

He is a monarchist by conviction. In 1999 he was one of the signatories of the monarchist declaration ”On the Threshold of the New Millennium” by writer Petr Placák . In 2020, he received the prestigious “Ferdinand Peroutka” award for his journalistic work, which recognizes his great role in the Czech media and culture.

So Much Ash (Tolik popela) Translation to Macedonian: Margareta Karajanova “Antolog”, Skopje, 2025

NEW

Prague in the first half of 2020, at the beginning of the COVID-19 pandemic. Kristof Mraz is overwhelmed by a new feeling. He is forced to ask himself difficult questions that until then, he had brushed under the rug: to reexamine the meaning of life, and perhaps the existence of God, to face his life and the losses he has suffered, to open up to the possibility of love, to stop living in a “lukewarm” way. Suddenly he finds himself at a crossroads in life, meeting a young leftist intellectual Kristina, and then Kamil – a guru with a strange connection to his deceased sister. The looming pandemic changes his life, making the possibility of the end of the world more real than ever before. Kristof moves towards his own “personal apocalypse”, haunted by melancholy, grotesque, memories and dark premonitions. He becomes a hesitant actor in a story that could be a great revelation – or a cruel cosmic joke. And maybe it’s a love story.

This book was the Czech representative for the European Union Prize for Literature in 2023.

41

Петра Клабоухова Петра Клабоухова (1980) е чешка писателка и новинарка родена на 20 август 1980 година. Работела како музички менаџер за независни рок-артисти во Европа и САД, каде што организирала концерти во живо. Потекнува од Јужна Бохемија, а детството го поминала во шумавските планини, во Вимперк. По завршувањето на средното училиште студирала новинарство, психологија и меѓународни односи на Универзитетот „Масарик“ во Брно. Како новинарка, започнала како уредничка во регионалните весници на издавачката куќа „Vltava Labe Press“, а подоцна, по нејзините долготрајни работни престои во странство – во Италија, Холандија, Шведска и Калифорнија (САД) – соработувала како надворешна уредничка со списанието „Glanc“. Денес нејзините репортажи се објавуваат во книжевното списание „Host“. Исто така, пишува и објавува на италијански јазик во издавачката куќа „La Feltrinelli“. Покрај литературното творештво, од 2004 година активно работи и во музичката индустрија. Таа ги претставувала рок-бендовите Hollywood Vampires (основан од Алис Купер, Џони Деп и Џо Пери), SEX Department и Rock N Roll Army на нивните турнеи низ Европа, САД и Јапонија, и учествувала во продукцијата на нивните музички албуми во Perris Records (САД, Тексас) и во Чешка, во Popron Music.

42

Petra Klabouchová

CZE

Petra Klabouchová (born August 20 , 1980 , Prachatice) is a Czech writer and journalist. She also works as a music manager for independent rock artists in Europe and the USA, where she organizes live concerts and music production.

Petra Klabouchová comes from Husinec in South Bohemia , and spent her childhood in the Šumava Mountains , in Vimperk . After graduating from high school there, she studied journalism, psychology and international relations © David Konecny at Masaryk University in Brno. As a journalist, she started as an editor in regional newspapers of the “Vltava Labe Press” publishing house , later, after her long-term work stays abroad, in Italy, the Netherlands, Sweden and California, she also contributed as an external editor to the magazine “Glanc”. Currently, her reports are published in the literary magazine Host.

Petra Klabouchová also writes and publishes in Italian with the “La Feltrinelli” publishing house.

In addition to literary publications, she has been working in the music field since 2004. She represented the rock bands Hollywood Vampires, SEX Department and Rock N Roll Army on their concert tours in Europe, the USA and Japan, and participated in the production of their music albums at Perris Records (USA, Texas) and in the Czech Republic at Popron Music.

43

Петра Клабоухова Кај северниот ѕид Превод од чешки јазик: Маргарета Карајанова „Антолог“, Скопје, 2024 Приказна базирана на вистински сведоштва за судбините на политичките затворенички кои поминале низ женските затвори во Чехословачка во 1950-тите. Настаните се поврзуваат со сегашноста преку два лика во книгата – Мажот со дупка во срцето и Негувателката на тие што умираат. Во болницата за лица со терминални болести пристигнува нов пациент, Лудмила, со дијагноза која локалниот медицински тим не ја разбира. Покрај суровоста на луѓето и општата неправда, ова е приказна и за силата на жената, мајчинството, староста. Насловот произлегува од географската локација на масовните гробници на жртвите од комунистичкиот режим, кои се наоѓаат „кај северниот ѕид“ на Ѓаволските гробишта во Прага. Романот разоткрива досега непознати детали за режимот што некои го сметале за добар, а чии извршители изјавуваат: само си ја вршев својата работа.

Изворите на В’лтава Превод од чешки јазик: Соња Стојменска-Елзесер„ Антолог“, Скопје, 2024 Зад приказната за пронаоѓањето на мртвата девојка Тереза Велкова една студена ноќ во Шумава и истрагата за нејзината смрт се откриваат долго премолчуваните вистини за воените злосторства во чешко-германскиот граничен регион. Убиената девојка е пронајдена во затвореничка облека на риги со еврејски амблем. Изнурнуваат приказните за подземни тунели, за тајна нацистичка фабрика за авионски делови и за логор кој не бил никаде евидентиран и за чии жртви не постои никаква трага. Старите приказни влијаат врз животите на новите генерации што живеат во таа област. Духот на наследените нетрпеливости ја интензивира поделеноста на заедницата и овозможува понирање во длабоките слоеви на психолошките профили на главните ликови на приказната. Романот се има закитено со почесното признание „Јиржи Марко“, награда која се доделува за најдобриот детективски роман во Чешка.

44

Petra Klabouchová At the North Wall (U severní zdi) Translation to Macedonian: Margareta Karajanova “Antolog”, Skopje, 2024

A story based on true testimonies about the fates of female political prisoners who passed through women’s prisons in Czechoslovakia in the 1950s. The events are connected to the present through two characters in the book – The Man with a Hole in His Heart and The Carer of the Dying. A new patient, Ludmila, arrives at the hospital for people with terminal illnesses with a diagnosis that the local medical team does not understand. In addition to the cruelty of people and general injustice, this is also a story about the strength of women, motherhood, and old age. The title comes from the geographical location of the mass graves of victims of the communist regime, which are located “at the northern wall” of the Devil’s Cemetery in Prague. The novel reveals previously unknown details about the regime that some considered good, and whose perpetrators declare: I was just doing my job.

Sources of the Vltava River (Prameny Vltavy) Translation to Macedonian: Sonja Stojmenska - Elzeser Antolog, Skopje, 2024 Behind the story of the discovery of the dead girl Tereza Velkova one cold night in Šumava and the investigation into her death, long-hidden truths about war crimes in the Czech-German border region are revealed. The murdered girl is found wearing a striped prison uniform with a Jewish emblem. Stories emerge of underground tunnels, about a secret Nazi aircraft parts factory, and a camp that was never recorded anywhere and whose victims have no trace. Old stories influence the lives of new generations living in the area. The spirit of inherited intolerance intensifies the division of the community and allows for a dive into the deep layers of the psychological profiles of the main characters of the story.

The novel was awarded the honorary “Jirí Marko” award, which is awarded for the best detective novel in the Czech Republic.

45

Сања МихајловиќКостадиновска Сања Михајловиќ-Костадиновска (1982), поради сплет на околности, работи на Филолошкиот факултет како професор по шпанска книжевност. Случајно станува писателка на следниве книги: „517“, „(Бес) конечни модели на расказот“, „Во кратки црви“, „Сонувалко“ и „Атолото“. Во моментов не пишува ништо заради немање време или инспирација, не знае точно, но креативното пишување наспроти здодевното академско пишување секогаш го доживува како ослободувачки чин.

Во кратки црти „Бегемот“, Скопје, 2021 „Расказите се запишани во трето и почесто во прво лице, од веродостоен наратор, кој сепак повремено како со сласт да ужива и во неверодостојност, користејќи ја за заводливо да го води читателот низ приказната. […] Речиси сите раскази се сместени во апстрактни временско-просторни координати, кои сепак се некаде во современоста и во урбани средини, а тоа остава впечаток на автобиографичност на расказите. Но, овој пристап (неретко исповедниот тон и одмерената лиричност, кои ни за миг не оддаваат нијанси на патос) може да се гледа како мала, незабележлива и успешно приредена замка, а онаа нежна, спонтана запрашаност помеѓу можноста на автобиографијата и извесноста на фикцијата е само уште една питка одлика на оваа збирка.“

Живко Грозданоски

46

Sanja MihajlovićKostadinovska

MKD

Sanja Mihajlović-Kostadinovska (1982), due to a mix of circumstances, works at the Faculty of Philology as a professor of Spanish literature. She has accidentally become the author of the following books: “517”, “(Infinite) Models of the Short Story”, “In Short Worms”, “Sonuwalko” and “Atollo”. She is currently not writing anything due to lack of time or inspiration, she does not know exactly, but she always experiences creative writing as opposed to boring academic writing as a liberating act.

“In short” “Begemot”, Skopje, 2021 “The stories are written in third and more often in first person pov, by a credible narrator, who nevertheless occasionally revels in unreliability, using it to seductively lead the reader through the story. […] Almost all the stories are set in abstract temporal-spatial coordinates, which are nevertheless somewhere in modernity and in urban environments, and this leaves the impression of the stories being autobiographical. However, this approach (the often confessional tone and measured lyricism, which do not even for a moment give off nuances of pathos) can be seen as a small, imperceptible and successfully arranged trap, and that gentle, spontaneous questioning between the possibility of autobiography and the certainty of fiction is just another appealing feature of this collection.”

Živko Grozdanoski

47

Серај Шахинер Серај Шахинер е турска писателка родена 1984 година во Бурса, а пораснала во населбата Аксарај во Истанбул. Во 2007 година дипломирала на Катедрата за новинарство при Факултетот за комуникации на Истанбулскиот универзитет. Почнала да пишува на млада возраст, со поддршка од своето семејство. Во средно училиште издавала списанија и фанзини каде што ги објавувала своите раскази. Од првата година на факултет работела како новинарка во студентско списание. Во 2011 година магистрирала на Одделот за кинематографија при Катедрата за радио, телевизија и филм на Универзитетот „Мармара“, со труд на тема „Богатството од теми во сценаријата на Орхан Кемал во турскиот филм од 1960-тите години“. Работела како новинарка за култура и уметност во неколку весници. Ова новинарско искуство ѝ овозможило да го совлада јазикот кој луѓето го користат во секојдневниот живот. Долго време посетувала часови по гитара и сликање, а била и извидник и планинарка. Некое време работела како келнерка, физички работник и машински оператор во шивачката работилница на својата мајка. Пишува проза и публицистика. Добитничка е на неколку награди за расказите и за романите, а дел од нив се поставени и како театарски претстави. Делата на Шахинер се насочени кон класните прашања и напишани се со хумористичен стил, со жени во центарот на вниманието.

Антабус Превод од турски јазик: Јулија Петровска „Антолог“, Скопје, 2024 „Антабус“ раскажува за насилството над жените преку светогледот на петнаесетгодишната Лејла. Таа е единствена ќерка во работничко семејство што емигрирало од Анадолија во Истанбул. И наместо на училиште, пратена е да работи во конфекција за да носи пари дома. Лејла почнува да ја живее сопствената трагична судбина и на овие страници ја раскажува непосредно, без китење или сокривање на што и да е. Суровата реалност на Лејла, која живее за да најде начин да избега од ситуацијата во која се наоѓа, нема да ве остави рамнодушни. Моќта на зборот на авторката е таква што чувствувате дека и туѓата болка боли. Театарот „Татбикат Сахнеси“ ја изведува драмата адаптирана според овој роман и во 2016 година ја добива специјалната награда „Џеват Фехми Башкут“.

48

Seray Şahiner

TUR

Seray Şahiner is a Turkish writer born in 1984 in Bursa and raised in the Aksaray neighborhood of Istanbul. In 2007, she graduated from the Department of Journalism at the Faculty of Communication at Istanbul University. She began writing at a young age, with the support of her family. In high school, she published magazines and fanzines where she published her stories. From her first year of college, she worked as a journalist in a student magazine. In 2011, she received her master’s degree from the Department of Cinematography at the Department of Radio, Television and Film at Marmara University, with a thesis on “The Wealth of Themes in Orhan Kemal’s Screenplays in 1960s Turkish Film”. She worked as a culture and arts journalist for several newspapers. This journalistic experience allowed her to master the language that people use in everyday life. She took guitar and painting classes for a long time, and was also a scout and a mountaineer. For a while she worked as a waitress, manual laborer, and machine operator in her mother’s sewing workshop. She writes prose and engages in journalism. She has won several awards for her short stories and novels, and some of them have been staged as theater plays. Şahiner’s works focus on class issues and are written in a humorous style, with women in the spotlight.

Antabuse (Antabus) Translation to Macedonian: Julija Petrovska “Antolog”, Skopje, 2024 “Antabuse” tells the story of violence against women through the worldview of fifteen-yearold Leyla.

She is the only daughter in a working-class family that emigrated from Anatolia to Istanbul.

And instead of school, she is sent to work in a garment factory to bring money home. Leyla begins to live her own tragic fate and in these pages she tells it directly, without embellishment or hiding anything. The harsh reality of Leyla, who lives to find a way to escape the situation she is in, will not leave you indifferent. The author uses such words that their power makes you feel the hurt of someone else’s pain.

The “Tatbikat Sahnesi Theater” performs the drama adapted from this novel and in 2016, the work received the “Cevat Fehmi Başkut” special award.

49

Шоле Резазаде Шоле Резазаде (1989) се преселила во Холандија од Иран во 2015 година. Три години по нејзината преселба, потпишала договор за првиот роман „Небото секогаш е виолетово“ за кој ја добила Наградата за дебитанти на Друштвото за холандска книжевност и Наградата на публиката „Бронзена був“. Романот беше и на пошироката листа за наградите „Либрис“ и „Хебан“. Од овој роман се продадени повеќе од 50 000 примероци само во Холандија и Белгија. Нејзиниот втор роман „Знам планина што ме чека“ доби Специјално признание од Наградата за литература на Европската Унија (2024) и беше номиниран за Наградата за книжевност „Амарте“ и за Наградата за книга за природа. Нејзината прва збирка поезија „Земи простор, рече морето“ за кратко време доживеа неколку тиражи. Таа е ценета рецитаторка и јавна говорничка.

Знам планина што ме чека Превод од холандски јазик: Ели Пујовска „Антолог“, Скопје, 2025 Прекрасен роман за моќта на природата и желбата за спокој и простор. Четириесетгодишната Алма живее во брод-куќа на тивко разбрануваната река Амстел и постојано е зафатена со работа. Но еден ден носи радикална одлука и сама патува кон Иран. Таму живее Сарај која чува овци и молзи кози и вљубена е во момче од друго номадско семејство со кое има тајни средби на брегот на Арас, брзата река што татни низ нерамниот планински пејзаж. Номадите живеат од ден на ден и го јадат она што им го нудат годишните времиња. Наместо постојано да зјапаат во нивните телефони, тие се меѓусебно поврзани. Но, нивниот опстанок е загрозен. Во прекрасен поетски стил Шоле Рeзазаде го има проткаено овој совршено алегориски роман во кој ја раскажува приказната за Алма и Сарај, како и за Арас и Амстел.

50

Sholeh Rezazadeh

HOL / IRA

Sholeh Rezazadeh (b. 1989) came to the Netherlands from Iran in 2015.

Three years after her arrival, she signed a contract for her literary debut novel “De hemel is altijd paars” (The sky is always purple), which was awarded the Debutantenprijs of the Maatschappij der Nederlandse Letterkunde and the Bronzen Uil Publieksprijs. It was also on the longlist of the Libris Literatuurpijs and Hebban Debuutprijs. More than 50,000 copies of this book were sold in the Netherlands and Belgium. Her © Frank Ruiter second novel, “Ik ken een berg die op me wachten”, received a Special Mention from The European Union Prize for the Literature and was nominated for the Amarte Literature Prize and the Nature Book Prize. Measure her poetry debut, “Neem ruim zei de zee”, reached several reprints in a short time. For Book Week 2025, she wrote the Book Week poem. She is also a sought-after elocutionist.

I know a mountain that is waiting for me (Ik ken een berg die op me wacht) Translation to Macedonian: Eli Pujovska “Antolog”, Skopje, 2025 A wonderful novel about the power of nature and the yearning for peace and space. Fortyyear-old Alma lives on a houseboat on the quietly flowing Amstel River and is constantly busy with work. But one day she makes a radical decision and travels alone to Iran. There lives Saraj, who keeps sheep and milks goats and is in love with a boy from another nomadic family with whom she has secret meetings on the banks of the Aras, the fast-flowing river that roars through the rugged mountain landscape. The nomads live from day to day and eat what the seasons offer them. Instead of constantly staring at their phones, they are connected to each other. But their survival is threatened.

In a beautiful poetic style, Sholeh Razazadeh has woven this perfectly allegorical novel in which she tells the story of Alma and Saraj, as well as of Aras and Amstel.

51

ДРУГИ УЧЕСНИЦИ OTHER PARTICIPANTS

Александар Маџаровски (1978) е магистер по филозофија, поет, преведувач, љубител на книжевноста и македонски јутубер познат како „Читачот“. Тој на својот Јутјуб-канал објавува рецензии на книжевни дела од странски и од македонски автори. Пишува поезија, хаику и кратки раскази. Во периодиката, негови дела се објавувани во списанијата „Стремеж“ и „Мравка“ како и во електронска форма на „Окно“ и „Разноликост“. Има учествувано на хаику-читања на „Ноќи без интерпункции“ во склоп на Струшките вечери на поезијата..

Aleksandar Madjarovski (1978) has a master’s in philosophy. He is a poet, translator, lover of literature and a Macedonian YouTuber known as “The Reader”. He publishes reviews of literary works by foreign and Macedonian authors on his YouTube channel.

He writes haiku poetry and short stories.In periodicals, his works have been published in the magazines “Stremež “ and “Mravka”, as well as in electronic form in “Okno” and “Raznolikost”. He has participated in haiku readings of “Nights without punctuation” as part of the Struga evenings of poetry.

Александра Јуруковска е книжевен кртичар, новинар и промотор на културата. Автор е на книгите: „Ткаење на текстот“ (новинска критика; Силсонс, 2014), „Медиумскиот егзил на книжевноста“ (интермедијалната студија; Авант прес, 2018) и „2 минути и 40 реда“ (радио и новинска критика; ПНВ публикации, 2020). Автор е и на бројни есеи и студии и од сферата на книжевната критика, есеистика и теорија. Објавува во најзначајните домашни и регионални списанија за литература, култура и културолошки истражувања, како и на неколку специјализирани портали. Член е на Друштвото на писателите на Македонија од 2019 година. „Ткажалки“ е нејзин прв поетски ракопис, за кој ја доби наградата „Даница Ручигај“ 2025.

Aleksandra Jurukovska is a literary critic, journalist and culture promotor. She is the author of the books: “Weaving the Text” (newspaper criticism; Silsons, 2014), “The Media Exile of Literature” (intermedia study; Avant Press, 2018) and “2 Minutes and 40 Lines” (radio and news criticism; PNV Publications, 2020). She is also the author of numerous essays and studies in the field of literary criticism, essay writing and theory. She publishes in the most important domestic and regional journals for literature, culture and cultural research, as well as on several specialized portals. She has been a member of the Macedonian Writers’ Association since 2019. “Weavers” is her first poetic manuscript, for which she received the “Danica Ručigaj” award in 2025.

54

Александра Пановска Илиевска (1985) дипломирала на Филозофскиот факултет – социјална политика. Студент е на BRAINSTER, дигитален маркетинг. Сопруга на Александар и мајка на Сара. Во својата кариера има соработувано со многу компании и со гордост секогаш ги споделува, а тоа се Мерцедес, Хјунади, АД Осигурителна полиса, Нула ОТПАД. Дел е од основачите на организацијата MASWA чиј основен темел е екологијата. Денес е вработена во „Канал 5“ и веќе четири години е дел од тимот на „Здраво Македонијо“. Учествува во разговори на различни теми – култура, здравје, екологија, образование допирајќи повеќе општествени сегменти со цел и идеја да промениме кон подобро утре.

Aleksandra Panovska Ilievska (1985) has graduated from the Faculty of Philosophy - Social Policy. She is a student at BRAINSTER, digital marketing. Wife of Aleksandar and mother of Sara. In her career, she has collaborated with many companies and always shares them with pride, such as Mercedes, Hyundai, AD Osigurtelna Polisa, Zero Waste. She is one of the founders of the MASWA organization, whose main foundation is ecology.

Today, she is employed by “Kanal 5” and has been part of the “Zdravo Makedonija” team for four years. She participates in conversations on various topics - culture, health, ecology, and education, touching on multiple social segments with the goal and the idea of changing for a better tomorrow. Анастасија Ѓурчинова (1963) e eсеистка и преведувачка, a работи и како професорка по италијанска книжевност на Катедрата за италијански јазик и книжевност на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“. Нејзини полиња на интерес се италијанистиката, компаратистиката, македонистиката, преведувачките студии и транскултурните студии. Се пројавува како автор на седум критичкоесеистички книги и монографии, но и како приредувач на многубројни книжевни дела, антологии, научни изданија и зборници. За својата преведувачка дејност двапати ја добила наградата „Златно перо“, доделена од Друштвото на книжевни преведувачи на Македонија, како и Националната награда за преведувачки опус и афирмација на италијанската литература во странство, доделена од Министерството за култура на Република Италија во 2015 година.

Anastasija Gjurčinova (1963) is an essayist, translator, and university professor. She works as a professor of Italian literature at the Department of Italian Language and Literature at the Faculty of Philology “Blaže Koneski” in Skopje. Her fields of interest include Italian studies, comparative literature, Macedonian studies, translation studies, and transcultural studies. She has published several monographs, edited several collections, and compiled two anthologies. She translates from Italian to Macedonian. For her translation work, she has twice received the “Golden Pen” award. She is a recipient of two orders from the President of the Republic of Italy.

55

Биљана Стојановска (1984) има дипломирано на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“во Скопје, на отсекот за македонска книжевност и јужнословенски книжевности. Во 2015 година ја објави нејзината прва збирка поезија „Зборовите немаат значење“ во издание на „Антолог“. Добитник е на книжевната награда „Тодор Чаловски“ за 2017 година за книгата „Стан што се распаѓа“ (2018, „Галикул“). Нејзината трета книга „Додека спиеш“ излезе во 2025 година во издание на „Чудна шума“. Нејзината поезија е преведена на англиски, германски, кинески, српски, полски, словенечки јазик, а застапена е и во повеќе македонски списанија за литература и антологии.

Biljana Stojanovska (1984) graduated from the Faculty of Philology “Blaže Koneski” in Skopje, at the department of Macedonian literature and South Slavic literature.

In 2015, she published her first collection of poetry “Words have no meaning” published by Antolog. She is the winner of the 2017 “Todor Chalovski” literary award for the book “A flat that is falling apart” (2018, Gallikul). Her third book, “While You Sleep”, was published in 2025 by “Čudna šuma”.

Her poetry has been translated into English, German, Chinese, Serbian, Polish, Slovenian, and has been featured in several Macedonian literature magazines and anthologies.

Владимир Јанковски (1977) е писател и преведувач. Дипломирал на Катедрата за општа и компаративна книжевност на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ во Скопје. Работел како уредник во неколку издавачки куќи. Има објавено седум книги. За романот „Скриени желби, немирни патувања“ ја добил наградата „Роман на годината“ и бил македонски кандидат за Наградата за литература на Европската Унија, а за „Невидливи љубови“ ја добил наградата „Рациново признание“. Активно се занимава со книжевен превод. На македонски јазик превел книги од Дубравка Угрешиќ, Миљенко Јерговиќ, Маргарет Етвуд, Филип К. Дик, Милош Црњански, Јанис Јоневс, Слободан Шнајдер, Дамир Каракаш, Мухарем Баздуљ, Горан Трибусон, Роберт Перишиќ, Светлана Слапшак, Чарлс Буковски и други.

Vladimir Jankovski (1977) is a writer and a translator. He is a graduate on the Department of General and Comparative Literature at the Faculty of Philology “Blaže Koneski in Skopje.

He worked as an editor in several publishing houses. For the novel “Hidden Desires, Restless Journeys” he won the “Novel of the Year” Award and was the Macedonian candidate for the European Prize for Literature, and for “Invisible Loves” he won the “Racinovo Priznanie” Award. He actively works on literary translations. In Macedonian he translated books from Dubravka Ugrešić, Miljenko Jergović, Margaret Atwood, Philip K. Dick, Miloš Crnjanski, Yanis Yonevs, Slobodan Šnajder, Damir Karakaš, Muharem Bazdulj, Goran Tribuson, Robert Perišić, Svetlana Slapšak, Charles Bukowski and others.

56

Весна Мојсова-Чепишевска (1967, Скопје). Дипломирала (1989), магистрирала (1996) и докторирала (2002) на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје (УКИМ). Веднаш по дипломирањето, во 1990 година е вработена на Факултетот, каде го минува сиот досегашен работен век, од асистент до редовен професор. Предава група предмети од областа на современата македонска книжевност, предмети од областа на книжевноста за деца, како и предмети од областа на македонската култура. Од 2012 година е редовен професор на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ при УКИМ на којшто ја извршува и функцијата продекан за настава (2004 – 2008). Во моментот е кораководител на Трет циклус студии по македонистика на Докторската школа при УКИМ. Од 2002 година работи и како лектор по македонска литература и јазик на Меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура во Охрид (МСМЈЛК при УКИМ). Од 2019 до 2023 таа е директор на МСМЈЛК при УКИМ. Авторка е на десет монографски публикации (научни книги), од кои девет се за современата македонска книжевност, додека една е за книжевноста за деца. Приредувачка е на единаесет антологии, од кои пет се објавени надвор од Македонија, а авторка е и на учебникот по македонска литература за странци „Везилка“ (издание на УКИМ, 2019 – прво издание и 2022 – второ изменето и дополнето издание). Таа е и еден од авторите на колективната монографија „Македонска поетика и стилистика“ на Комисијата за стилистика при Меѓународниот славистички комитет. Добитничка е на неколку признанија меѓу кои се и на наградите „Димитар Митрев“ за најдобра книга критики и есеи (за 2015) на Друштвото на писатели на Македонија и „13 Ноември“ на Град Скопје (за 2022).

Vesna Mojsova - Čepiševska (1967, Skopje). She graduated (1989), received her master’s degree (1996) and her doctorate (2002) from the Faculty of Philology “Blaže Koneski” at the University “Sts. Cyril and Methodius” in Skopje. Immediately after graduating, in 1990, she was employed at the Faculty, where she has spent her entire working life to date, from assistant to resident professor. She teaches multiple subjects in the field of contemporary Macedonian literature, subjects in the field of children’s literature, as well as subjects in the field of Macedonian culture. Since 2012, she has been a resident professor at the Faculty of Philology “Blaže Koneski” at UKIM, where she has also held the position of Vice-Dean for Teaching (2004 – 2008). She is currently co-director of the Third Cycle of Studies in Macedonian Studies at the Doctoral School at UKIM. Since 2002, she has also worked as a lecturer in Macedonian literature and language at the International Seminar for Macedonian Language, Literature and Culture in Ohrid. From 2019 to 2023, she is the director there. She is the author of ten monographic publications (scientific books), nine of which cover the topic of contemporary Macedonian literature, while one is on children’s literature. She is the editor of eleven anthologies, five of which have been published outside Macedonia, and she is also the author of the textbook on Macedonian literature for foreigners “Embroidery” (published by UKIM, 2019 - first edition and 2022 - second revised and supplemented edition). She is also one of the authors of the collective monograph “Macedonian Poetics and Stylistics” of the Commission on Stylistics at the International Slavic Committee. She is the recipient of several awards, including the “Dimitar Mitrev” awards for best book reviews and essays (for 2015) from the Writers’ Association of Macedonia and the “13 November” award from the City of Skopje (in 2022).

57

Драгица Стаменковиќ е психолог, магистер по клиничка и советодавна психологија и психотерапевт. Има своја приватна практика во којашто работи со семејства и индивидуално. Нејзината експертиза се состои од повеќе психотерапевтски модалитети што ѝ овозможува да креира пристап на работа кој е интегративен и креативен. Литературата, филмот, музиката и уметноста се ресурси кои ги користи во психотерапевтската работа со семејства, партнери и индивидуи. Свои психолошки осврти на значајни филмски и уметнички дела објавува на сајтот https://dpsihoterapija.mk/.

Dragica Stamenkovikj is a psychologist, a M. A. in clinical and advisory psychology and a psychotherapist. She has her private practice in which she works both with families and individually.

Her expertise consists of more psychotherapeutic modalities which allows her to create a working access which is integrative and creative. Literature, film, music and art are resources which she uses in her psychotherapeutic work with families, partners and individuals. She publishes her psychological reflections on significant films and works of art on the website https:// dpsihoterapija.mk/.

Душко Крстевски (1981) е поет, преведувач и книжевент рецензент. Дипломира на Катедрата за македонска книжевност и јужнословенски книжевности на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ при Универзитет „Св. Кирил и Методиј“, Скопје, каде што моментално е магистранд по македонска литература. Застапуван е во неколку антологии на македонската млада поезија. Преведува од бугарски јазик, како за домашната културна сцена така и во рамките на интернационалниот проект „Across Europe“. Моментално работи како професор по македонски јазик и литература во Меѓународните училишта НОВА во Скопје. Автор е на книгата „Алхемија на 21 век“ и на голем број есеи објавени во периодиката.

Duško Krstevski (1981) is a poet, translator and literary reviewer. He graduated from the Department of Macedonian Literature and South Slavic Literatures at the Faculty of Philology “Blaže Koneski”, where he is currently a master’s student in Macedonian literature. He is represented in several anthologies of Macedonian young poetry. He translates from Bulgarian, both for the domestic cultural scene and within the international project “Across Europe”. He currently works as a professor of Macedonian language and literature at International Schools NOVA in Skopje. He is the author of the book “Alchemy of the 21st century” and numerous essays published in periodicals.

58

Јана Михајловска (1981) е библиотекар и претседател на Библиотекарското здружение во Македонија. Во 2004 година дипломирала на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ во Скопје на Катедрата за македонски јазик и јужнословенски јазици. Во 2017 година ја одбранила докторската дисертација. Неколку години работи во градинките и во приватните училишта за странски јазици во Скопје како професор по англиски јазик. Од 2012 до 2014 година работи во Министерството за култура на Република Македонија, а од 2014 година е редовно вработена во НУБ „Св. Климент Охридски“ – Скопје. Покрај преводите на романи од англиски јазик, има учествувано и во бројни проекти на Владата на Република Северна Македонија. Сè уште соработува со повеќе издавачки куќи од Македонија, но соработува и со странски организации во земјата и странство.

Jana Mihajlovska (1981) is a librarian and president of the Association of Macedonia. In 2004, she graduated from the Faculty of Philology “Blaže Koneski” in Skopje at the Department of Macedonian Language and South Slavic Languages. In 2017, she defended her doctoral dissertation. For several years she worked in kindergartens and in private foreign language schools as an English teacher. From 2012 to 2014, she worked at the Ministry of Culture, and since 2014 she has been a regular employee at the National and University Library “St. Clement of Ohrid” – Skopje. In addition to translations of novels from English, he has also participated in numerous projects at the governmental level. He still cooperates with several publishing houses from Macedonia, but also with foreign organizations in the country and abroad.

Јасминка Марковска е преведувачка и писателка од Скопје. Дипломирала на Катедрата за oпшта и компаративна литература на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ во Скопје, како и на Универзитетот „Ратгерс“ во Њу Џерси, САД. Магистрирала на Универзитетот во Осло, Норвешка. Авторка е на неколку драми, поезија и книжевни есеи. Превела повеќе прозни и поетски дела на и од англиски, норвешки и од македонски јазик. Во моментов живее во Норвешка.

Jasminka Markovska is a translator and writer from Skopje. She graduated from the Department of General and Comparative Literature at the Faculty of Philology “Blaže Koneski” in Skopje, as well as from Rutgers University in New Jersey, USA. She obtained her Master’s degree at the University of Oslo, Norway.

She is the author of several plays, poetry, and literary essays.

She has translated numerous prose and poetry works to and from English, Norwegian, and Macedonian. She currently lives in Norway.

59

Јордан Коцевски (1983) ја започна кариерата во академската сфера и во 2014 година се здобива со титулата Доктор по менаџмент во туризам и угостителство. Има напишано повеќе од триесет научни и стручни трудови пред да му здосади и да одлучи да ја следи својата страст да стане писател. Пред да почне да ги објавува своите романи, објавил неколку стрипови и голем број раскази. Неговите романи: „Тегли“, „Заследи ме“, „Наследство: Прозорецот“, „Зборови“, „Тајни“ и „Наследство: Кошмари“ е меѓу најчитаните дела од македонски автори. Живее во Охрид, работејќи како туристички водич и уредник на електронското списание за литература и друга уметност „(е)Лит“.

Jordan Kocevski (1983) began his career in academia and in 2014 he received his PhD in Tourism and Hospitality Management. He has written more than thirty scientific and professional papers before he got bored and decided to follow his passion to become a writer. Before starting to publish his novels, he published several comics and a large number of short stories. His novels: “Jars”, “Follow Me”, “Heritage: The Window”, “Words”, “Secrets” and “Heritage: Nightmares” are among the most widely read works by Macedonian authors. He lives in Ohrid, working as a tour guide and editor of the electronic magazine for literature and other arts “(e)Lit”. Лидија Танушевска (1969) е редовен професор на Катедрата за славистика при Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ во Скопје. Магистрирала во 2003 г., а докторирала во 2010 г. на истиот факултет. Работела како лектор по македонски јазик на полски универзитети во Катовице и Краков, а исто така и како лектор и раководител на преведувачката работилница при Меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура во Охрид. Од 2010 г. ги предава предметите по полска литература и предметите по Практика и теорија на превод од полски на македонски и обратно. Автор е и бројни научни статии како и на стручната монографија „Прилог кон конфронтативната граматика на македонскиот и на полскиот јазик“. Се занимава со книжевен превод од полски на македонски јазик и е двократен добитник на наградата „Златно перо“. Во 2015 г. ја доби наградата „Ришард Капушќињски за превод на нов јазик“ во Полска.

Lidija Tanuševska (1969) is a Full Professor at the Department of Slavic Studies at the Faculty of Philology “Blaže Koneski” in Skopje. She earned her Master’s degree in 2003 and her PhD in 2010 at the same faculty. She has worked as a lecturer in Macedonian language at Polish universities in Katowice and Kraków, as well as a lecturer and head of the translation workshop at the International Seminar on Macedonian Language, Literature and Culture in Ohrid. Since 2010, she has been teaching Polish literature and courses in Translation Theory and Practice (Polish–Macedonian–Polish).

She is the author of numerous scholarly articles and of the monograph A Contribution to the Contrastive Grammar of the Macedonian and Polish Languages. She is also active as a literary translator from Polish into Macedonian and has twice received the “Golden Pen” award. In 2015, she was awarded the Polish “Ryszard Kapuściński Award for Translation into a New Language.”

60

Милан Дамјаноски (1977) работи на Катедрата за англиски јазик и книжевност на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“, каде што во моментот ја извршува функцијата редовен професор по англиска книжевност и конференциско толкување, при што ги предава предметите Англиска книжевност, Теорија на преведување и толкување, Конференциско толкување. Во 2015 ја одбранил докторска дисертација „Гласот и идентитетот во книжевните дела на Роберт Браунинг, Блаже Конески, Џејмс Џојс и Славко Јаневски“. Со свои трудови учествувал на повеќе домашни и меѓународни стручни конференции. Oбјавил свои трудови во повеќе реномирани домашни и меѓународни стручни списанија и зборници. Бил член на уредувачкиот одбор на меѓународното списание „Блесок“, а во моментов е претседател на организацискиот одбор на Наградата за млад преведувач „Вавилон ЗПРМ“ на Здружението на преведувачи и толкувачи на РС Македонија.

Milan Damjanoski (1977) works at the Department of English Language and Literature at the Faculty of Philology “Blaže Koneski,” where he currently serves as a Full Professor of English Literature and Conference Interpreting, teaching courses in English Literature, Translation and Interpreting Theory, and Conference Interpreting. In 2015, he defended his doctoral dissertation “Voice and Identity in the Literary Works of Robert Browning, Blaže Koneski, James Joyce, and Slavko Janevski.” He has presented papers at numerous national and international conferences, symposia, and workshops, and has published in several renowned scholarly journals and edited volumes, both in Macedonia and abroad. He was a member of the editorial board of the international journal Blesok and is currently the Chair of the Organizing Committee of the “Babylon ZPRM” Young Translator Award of the Association of Translators and Interpreters of North Macedonia. Нермин Молаоглу е родена во 1975 година во Бугарија. Дипломирала на Универзитетот Тракија во 2000 година. По нејзиниот прв мастер на Универзитетот во Конектикат, запишала втор на Универзитетот Билги во Истанбул за правните дупки во авторските и преведувачките права. Во 2005 година ја основала Книжевната агентција Калем. Покрај продажбата на права од странски јазици на турски, ја претставува турската литература во странство и досега турските автори се читаат на повеќе од 50 различни јазици. Сè уште активно работи на промоција на турската литература. Исто така, го организира Истанбулскиот меѓународен литературен фестивал (ИТЕФ). Во 2009 година ѝ е доделена Меѓународната награда за млади претприемачи во издаваштвото од Британскиот совет, а во 2017 и Меѓународната награда за извонредност за книжевна агенција, која секоја година се доделува на Саемот на книги во Лондон. Патувала во 85 различни земји, најчесто учествувајќи на меѓународни саеми на книги и литературни фестивали. Во Скопје доаѓа како професионален учесник, агент на големиот Ахмет Умит.

61

Nermin Mollaoğlu was born in 1975 in Bulgaria. She graduated from Trakya University, Department of English Language Teaching, in 2000. After completing her first master’s degree at Connecticut State University, she wrote her second master’s thesis on legal gaps in author and translator rights at Istanbul Bilgi University. In 2005, she founded Kalem Literary Agency. In addition to managing the sale of translation rights from foreign languages into Turkish, she represents Turkish literature abroad and has successfully introduced Turkish writers to readers in more than 50 different languages. She continues to work actively on promoting Turkish literature internationally. Since 2009, she has organized the Istanbul International Literature Festival (ITEF). In the same year, she received the International Young Publishing Entrepreneur Award from the British Council.

In 2017, she was honored with the International Literary Agent Excellence Award, presented annually at the London Book Fair.

Having traveled to 85 countries, mostly for international book fairs and literary festivals, Nermin Mollaoğlu comes to Skopje as a professional participant – the agent of the renowned Ahmet Ümit.

Симона Јованоска (1985) е македонска писателка. Во 2015 година ја објавила својата прва книга, збирката раскази „Ги најдов во длабокото“. Во меѓувреме пишувала колумни за B2B списанието „InBar“. Во 2021 година го објавила романот „Денот на црвот“, кој ја добил наградата „Роман на годината“ за 2021 год. Во 2022 г. го освојува првото место на конкурсот за краток расказ објавен од весникот „Нова Македонија“. Таа година ја промовира и нејзината трета книга, а воедно прва книга за деца „Градот Вабу и потрагата на Нави“. Во 2024 го објавува романот „Леска Брезоска“. Нејзини раскази се застапени во антологии на македонскиот краток расказ.

Simona Jovanoska (1985) is a Macedonian writer. In 2015, she published her first book, the short story collection “I Found Them in the Deep”. In the meantime, she wrote columns for the B2B magazine “InBar”. In 2021, she published the novel “The Day of the Worm”, which won the “Novel of the Year” award for 2021. In 2022 wins the first place in the short story contest published by the newspaper “Nova Makedonija”. In the same year, she launched her third book, and simultaneously her first book for children, “The City of Wabu and Navi’s Quest”.

In 2024, she publishes the novel “Leska Brezoska”.Her short stories are represented in anthologies of the Macedonian short story.

62

Тијана Милиќ (1997) е културна работничка со голема љубов кон пишаниот збор. Завршила туризмологија на Катедрата по географија на Природно-математичкиот факултет во Скопје. Работела како туристички водич, а од 2019 активно се занимава со организација на настани поврзани со филмот, музиката, спортот и литературата. Пишува проза. Авторка е на делата „Животот во моја кожа“ (2011) – „Дата Песнопој“ , „Само љубов“ (2014) – Дата Песнопој, „И во овој град се случуваат чуда“ (2022) – ПНВ Публикации. Нејзини раскази се дел од двојазичната збирка „Гласови – Φωνές “ (2011) издадена на македонски и на грчки јазик наменета за библиотеките во училиштата во Лерин, Грција. Неуморно работи за зајакнување на културната сфера.

Tijana Milikj (1997) is a cultural worker with a great love for writing. She has a degree in Tourismology at the Department of Geography at the Faculty of Science and Mathematics in Skopje. She worked as a tourist guide, and since 2019 she has been actively involved in the organization of film, music, sports and literature events. She writes prose. She is the author of the works “The life in my skin” (2011) – Data Pesnopoj, “Just love” (2014) – Data Pesnopoj, “And in this town miracles happen” (2022) – PNV Publishing. Her short stories are part of the bilingual collection “Voices – Φωνές” (2011) published in Macedonian and Greek intended for school libraries in Lerin, Greece. She works tirelessly to strengthen the cultural sphere.

63

НАСТАНИ EVENTS

29 септември, 19.30 – Сала Империјал 2 – КИЦ ОТВОРАЊЕ НА ФЕСТИВАЛОТ „BOOKSTAR“ 2025 „Писателот зборува“ – Калина Малеска: „Книжевноста низ контекст на промени“ Од 2022 година, почетокот на фестивалот е означен со моќните мисла и зборови на реномираните македонски писатели. За таа цел, секој од нив подготвува кус пригоден текст со кој фрла поинаква светлина врз сопственото творештво, но поставува и вертикала на книжевниот и општествен контекст во (не)времето што го живееме, а во дослух со фестивалската тема. Бидејќи фестивалите постојат за да се слушне гласот на писателите. Авторот што годинава ќе се обрати пред скопската публика е Калина Малеска, која не само што е актуелна добитничка на наградата „Роман на годината“ на Фондацијата „Славко Јаневски“ туку неретко се вклучува во јавни дебати за теми кои нè тангираат сите.

ДОДЕЛУВАЊЕ НА НАГРАДАТА „BOOKSTAR“ 2025 Блаже Миневски – „Опаш во устата“ (2025) Претставување на наградената книга: Весна Мојсова-Чепишевска Обраќање на добитникот: Блаже Миневски Наградата за најактуелна книга меѓу двете изданија на фестивалот му се доделува на Блаже Миневски за збирката раскази „Опаш во устата“ („Антолог“, 2025). Со оваа книга Миневски уште еднаш го потврдува своето врвно раскажувачко мајсторство. Во книгата како во магионичарски перформанс се преплетуваат традицијата и современоста, хуморот и горчината, реалното и фантастичното, историското и личното. Расказите функционираат како дестилат на вековната усна македонска наративна традиција, претставувајќи богатство од стилови и пристапи – од репортажа и фељтон до фасцинантна и имагинарна фикција. Дел од расказите се веќе објавени како добитнички на највисоките можни награди за расказ и имаат стекнато извонредни критички реакции од домашната и меѓународната јавност. Кај Миневски е особено воочливо виртуозното поигрување со нарацијата, оригиналноста во обработката на историските теми, камелеонското менување на стилот и фокализаторот до непрепознатливост, како и способноста да се оживеат различни слоеви од видливото и невидливото. Со книгата „Опаш во устата“, Миневски не само што го потврдува својот раскажувачки глас како водечки во македонската литература туку ја збогатува современата проза, создававајќи дело кое може да се пренесе и надвор од локалниот контекст, отворајќи ја домашната книжевност кон пошироки културни хоризонти.

66

September 29, 19.30 – Imperial 2 Hall- KIC “BOOKSTAR” 2025 FESTIVAL OPENING “The Writer Is Speaking” - Kalina Maleska: “Literature in the Context of Changе” Since 2022, the beginning of the festival has been marked by the powerful thoughts and words of renowned Macedonian writers. For that purpose, each of them prepares a short, appropriate text that sheds a different light on their own work, but also sets a vertical of the literary and social context in the times we live in, and in collusion with the festival theme. Because these festivals exist to make the voices of writers heard. The author who will address the Skopje audience this year is Kalina Maleska, who is not only the current winner of the “Novel of the Year” award of the “Slavko Janevski” Foundation, but also often engages in public debates on topics that concern us all.

AWARD CEREMONY: BOOKSTAR 2025 AWARD Blaže Minevski – “A Tail in the Mouth” Presentation of the book: Vesna Mojsova-Čepiševska Address by the laureate: Blaže Minevski The award for the most topical book between the two festival editions is awarded to Blaže Minevski for the collection of short stories “A Tail in the Mouth” (“Antolog”, 2025). In the book, as in a magic performance, tradition and modernity, humor and bitterness, reality and fantasy, history and personal-intertwine. The stories function as a distillation of the centuries-old oral Macedonian narrative tradition, representing a wealth of styles and approaches - from reportage and feuilleton to fascinating and imaginary fiction. Some of the stories have already been published as winners of the highest possible short story awards and have gained outstanding critical reactions from the domestic and international public. Minevski’s virtuoso play with narration, originality in the treatment of historical themes, chameleonlike changes in style and focalizer beyond recognition, as well as the ability to revive different layers of the visible and invisible, are particularly noticeable. With the book “A Tail in the Mouth” Minevski not only confirms his narrative voice as a leading one in Macedonian literature but also enriches contemporary prose, creating a work that can be transferred beyond the local context, opening domestic literature to broader cultural horizons.

67

29 септември, 20.00 – Сала Империјал 2 – КИЦ ЖЕНАТА ПРЕД НАЈВИСОКИТЕ ЅИДОВИ: ОТПОР, ТРАУМА И НАДЕЖ Разговор со авторките Петра Клабоухова (Чешка) и Серај Шахинер (Турција) Модератори: Александар Маџаровски и Драгица Стаменковиќ Двa моќни книжевни гласa од различни делови на Европа — чешката писателка Петра Клабоухова и турската авторка Серај Шахинер — се среќаваат во заедничка книжевна вечер за да ги отворат најчувствителните, но и најважните прашања на денешнината: положбата на жената во општествата обележани со политички репресии, замолчување, класни неправди и насилство. Петра Клабоухова го спојува документарното и фиктивното, оживувајќи сведоштва за политичките затворенички во поранешна Чехословачка и откривајќи премолчувани воени злосторства во граничните региони. Нејзината проза е истражување на историското сеќавање и нејзиното влијание врз сегашноста. Серај Шахинер ги вградува приказните за жените од турската работничка класа во силни, хумористично-иронични, но и длабоко потресни наративи. Нејзините хероини, како младата Лејла, се борат со сиромаштијата, насилството и социјалната стигма, притоа чувајќи ја својата човечност и достоинство. Настанот ќе биде разговор за тоа како книжевноста ја осветлува темната страна на историјата и секојдневието, како личните и колективните трауми се претвораат во уметност и како женските гласови — и од Исток и од Запад — стануваат хроники на отпорот и на надежта.

September 29, 20:00 -Imperial 2 Hall- KIC THE WOMAN BEFORE THE HIGHEST WALLS: RESISTANCE, TRAUMA, HOPE Panel with authors: Petra Klabouchová (Czech Republic) and Seray Şahiner (Türkiye) Moderators: Aleksandar Madjarovski and Dragica Stamenkovikj Two powerful literary voices from different parts of Europe — Czech writer Petra Klabouchová and Turkish author Seray Şahiner— meet in a joint literary eve to address the most sensitive, but also the most important, issues of today: the position of women in societies marked by political repression, silence, class injustices and violence.

68

Petra Klabouchová combines the documentary and the fictional, bringing to life testimonies of political prisoners in the former Czechoslovakia and revealing silent war crimes in border regions. Her prose is an exploration of historical memory and its impact on the present. Seray Şahiner incorporates the stories of Turkish working-class women into powerful, humorously-ironic, but also deeply moving narratives. Her heroines, like the young Leyla, struggle with poverty, violence and social stigma, while preserving their humanity and dignity.

The event will take place as a conversation about how literature illuminates the dark side of history and everyday life, how personal and collective traumas are transformed into art, and how women’s voices — from both East and West — become chronicles of resistance and hope.

29 септември, 21.00 – Сала Империјал 2 – КИЦ НЕКОЛКУ ЗБОРОИ ЗА МАКЕДОНЦКИТЕ СОВРЕМЕНИ КЛАСИЦИ Разговор со авторите Блаже Миневски, Александар Прокопиев, Ермис Лафазановски, Оливера Ќорвезироска Модератор: Владимир Мартиновски и Александра Јуруковска Што значи да се биде „класик“ во македонската книжевност? Дали такви имиња навистина постојат, кои се тие и според кои критериуми ги препознаваме? Панелот ќе отвори дискусија за тоа што подразбираме под поимот „современ класик“ и како се создава канон во националната книжевност. Ќе се зборува за третманот на писателите кои веќе се сметаат за класици, но и за оние кои би можеле да станат дел од таа категорија во иднина: дали нивните дела се доволно присутни во јавноста, колку се застапени во образовните програми и што тоа значи за идните генерации читатели. Особено внимание ќе се посвети на прашањата за критичкиот пристап: дали класиците смееме да ги преиспитуваме и критикуваме, или тие остануваат недопирливи авторитети? Како се менува перцепцијата за еден писател со текот на времето, и што значи неговото дело за културната меморија? Панелот ќе отвори и тема за улогата на издавачите: што прават тие за да ги одржат во живот класичните дела – преку нови изданија, едиции, критички вештини и промоции – и колку овие активности влијаат врз актуелноста на класиците во современиот културен простор. Авторите, секој од своја перспектива – романсиерска, критичка, есеистичка или академска – ќе ги преиспитаат границите меѓу традицијата и современоста, и ќе понудат идеи за тоа како треба да изгледа односот кон македонските современи класици денес.

69

September 29, 21:00 -Imperial 2 Hall- KIC A FEW WORDS ON MACEDONIAN CONTEMPORARY CLASSICS Conversation with authors Blaže Minevski, Aleksandar Prokopiev, Ermis Lafazanovski, Olivera Kjorveziroska Moderators: Vladimir Martinovski and Aleksandra Jurukovska What does it mean to be a “classic” in the Macedonian literature? Do such names really exist, who are they and according to what criteria do we recognize them? The panel will open a discussion on what we mean by the term “contemporary classic” and how a canon is created in national literature. The discussion will focus on the treatment of writers who are already considered classics, but also on those who could become part of that category in the future: are their works sufficiently present in the public, how represented are they in educational programs and what does this mean for future generations of readers.

Particular attention will be paid to the questions of the critical approach: are we allowed to question and criticize the classics, or do they remain untouchable authorities? How does the perception of a writer change over time, and what does his work mean for cultural memory?

The panel will also address the role of publishers: what they do to keep classic works alive – through new releases, editions, critical skills and promotions – and how much these activities affect the relevance of classics in the contemporary cultural space.

The authors, each from their own perspective – novelist, critic, essayist or academic – will reexamine the boundaries between tradition and modernity, and offer ideas on what the relationship towards Macedonian contemporary classics should look like today.

70

30 септември, 18.00 – Сала Империјал 2 – КИЦ ШЧО НАПРАИФМЕ И ШЧО ТРЕБИТ ДА ПРАИМЕ ЗА ОДНАПРЕД? Разговор со авторите Калина Малеска, Жарко Кујунџиски, Михајло Свидерски, Дијана Петрова, Иван Антоновски Модератор: Симона Јованоска Што значи да се биде писател денес? Дали книжевната работа може да се сфати како професија, или таа останува во полето на ентузијазмот и страста за пишување? Во какви (не)прилики вегетира домашната литература? На кои обврски и права подлежи македонскиот писател? Што со наградите? Овој панел ќе ја отвори темата за писателските работи во најширока смисла – од создавањето на делото до неговиот пат кон читателот. Посебно внимание ќе се посвети на предизвиците со кои се соочуваат авторите: финансиската неизвесност, ограничениот пазар, недоволната поддршка за промоција и преводи, како и соработката со издавачите. Панелот ќе отвори и прашања за хонорарите – како се вреднува писателската работа, што значи фер надомест, како се пресметува процент од продажба и како се создава систем во кој пишувањето може да стане професија. Ќе се дискутира и за улогата и значењето на книжевните награди: дали тие се вистински поттик и признание за авторите или, пак, само симболичен чин што ретко ја менува реалната позиција на писателот. Во разговорот ќе се истакнат и предностите: слободата на творештвото, креативната автономија, можноста да се допрат нови читатели и културни простори. Учесниците чии дела ја одбележаа минатата книжевна година ќе се осврнат и на иднината: што може да се направи за да се подобрат условите, кои модели би биле корисни за книжевната заедница, и како авторите можат заеднички да настапуваат за поголема видливост и подобар статус.

71

September 30, 18:00 -Imperial 2 Hall- KIC WHAT HAVE WE DONE AND WHAT DO WE NEED TO DO NEXT? Conversation with authors Kalina Maleska, Žarko Kujundziski, Mihajlo Sviderski, Dijana Petrova, Ivan Antonovski Moderator: Simona Jovanoska What does it mean to be a writer today? Can literary work be understood as a profession, or does it remain in the field of enthusiasm and passion for writing? In what circumstances does domestic literature vegetate? What obligations and rights are the Macedonian writers subjected to? What about awards?

This panel will open the topic of writing matters in the broadest sense – from the creation of the work to its path to the reader.

With special attention to the challenges that authors face: financial uncertainty, a limited market, insufficient support for promotion and translations, as well as cooperation with publishers. The panel will also open questions about royalties – how is writing work valued, what constitutes fair compensation, how is a percentage of sales calculated, and how is a system created in which writing can become a profession.

There will also be a discussion about literary awards: are they a real incentive and recognition for authors or, on the other hand, just a symbolic act that rarely changes the real position of the writer.

The conversation will also highlight the advantages: freedom of creation, creative autonomy, the opportunity to reach new readers and cultural spaces.The participants whose works marked the last literary year will also look to the future: what can be done to improve conditions, what models would be useful for the literary community, and how authors can jointly advocate for greater visibility and better status.

30 септември, 20.30 – Сала Империјал 2 – КИЦ ПРИКАЗНИ НА ГРАНИЦА МЕЃУ РАЗЛИЧНИ СВЕТОВИ Разговор со авторите Шоле Резазаде (Холандија/Иран) и Анджеј Штиндл (Чешка) Модератор: Александар Маџаровски Две современи европски авторски фигури создаваат книжевност што се движи меѓу личното и колективното, интимното и глобалното. Шоле Резазаде, иранско-холандска писателка и поетеса, со романот „Знам планина што ме чека“ создава лирска алегорија за природата, за бегството од градската брзина и за трагањето по простор за душата. Нејзините приказни често се мост меѓу два света — Западна Европа и Блискиот Исток — и носат топлина, нежност и еколошка свест.

72

Онджеј Штиндл, чешки романсиер и сценарист, отвора психолошка и филозофска анализа на животот во сенката на глобална криза, каде што пандемијата станува катализатор за преиспитување на смислата на постоењето, љубовта и загубата. Настанот ги спојува двата гласа во разговор за тоа како се пишува во време на глобални и лични промени, како се гради мост меѓу културите и генерациите, и како природата и градот, минатото и сегашноста, се одразуваат во книжевниот јазик. Двајцата автори добиваат признание за својата работа преку Наградата за литература на Европската Унија.

30 September, 20:30 – Imperial Hall 2 – KIC STORIES ON THE BORDER BETWEEN DIFFERENT WORLDS Conversation with authors Sholeh Rezazadeh (Netherlands/Iran) and Ondřej Štindl (Czech Republic) Moderator: Aleksandar Madjarovski Two contemporary European literary voices create works that move between the personal and the collective, the intimate and the global.

Sholeh Rezazadeh, an Iranian-Dutch writer and poet, with her novel I Know a Mountain That’s Waiting for Me, creates a lyrical allegory about nature, the escape from urban speed, and the search for a space for the soul. Her stories are often a bridge between two worlds — Western Europe and the Middle East — and carry warmth, tenderness, and ecological awareness.

Ondřej Štindl, Czech novelist and screenwriter, offers a psychological and philosophical analysis of life in the shadow of a global crisis, where the pandemic becomes a catalyst for rethinking the meaning of existence, love, and loss.

73

1 октомври, 12.00 – Градска библиотека „Браќа Миладиновци“ КНИЖЕВНО ЧИТАЊЕ „ЗА ПИСАТЕЛЦКИТЕ РАБОТИ“ Замислено како мешавина од домашна и странска енергија во синергија, читањето на десетината автори и годинава ја истакнува разноликоста на гласови и стилови на „BookStar“. Збирот од автори читаат извадок од своето дело на својот мајчин јазик, доловувајќи ја суштината, како на нивните уметнички дела, така и на културата од каде што доаѓаат. Странски учесници: Шоле Резазаде (Холандија/Иран), Серај Шахинер (Турција), Онджеј Штиндл (Чешка), Ахмет Умит (Турција), Мајнхард Раухенштајнер (Австрија). Домашни учесници: Блаже Миневски, Александар Прокопиев, Калина Малеска, Ермис Лафазановски, Михајло Свидерски, Иван Антоновски, Дијана Петрова. Настанот ќе го води Тијана Милиќ и е реализиран во соработка со Градската библиотека „Браќа Миладиновци“ – Скопје.

1 October, 12:00 – City Library “Brothers Miladinovci” LITERARY READING “ON WRITING MATTERS” Conceived as a blend of local and international energy in synergy, this year’s reading by ten authors once again highlights the diversity of voices and styles at BookStar. Each author reads an excerpt from their work in their mother tongue, conveying the essence not only of their artistic creations but also of the culture they come from.

Guest writers: Sholeh Rezazadeh (Netherlands/Iran), Şeray Şahiner (Turkey), Ondřej Štindl (Czech Republic), Ahmet Ümit (Turkey), Meinhard Rauchensteiner (Austria) Host writers: Blaže Minevski, Aleksandar Prokopiev, Kalina Maleska, Ermis Lafazanovski, Mihajlo Sviderski, Ivan Antonovski, Dijana Petrova The event will be moderated by Tijana Milikj and is organized in collaboration with the City Library “Brothers Miladinovci” – Skopje.

74

1 октомври, 19.19 – Салон 19.19 – КИЦ МАЈСТОРОТ Е ТУКА! Разговор со авторот Ахмет Умит (Турција) Модератор: Јордан Коцевски Во ова ексклузивно соочување со светски познатиот турски писател Ахмет Умит, мајстор на модерниот криминалистички роман, ќе зборува за своето богато творештво, инспирациите зад неговите книги и за улогата на книжевноста во општеството. Од поезијата и расказите до романите што стекнаа култен статус и беа адаптирани во филмови и серии, Умит остава длабока трага во современата литература. Во разговорот ќе се отвори и прашањето за поврзаноста меѓу историјата, културата и урбаните митови во неговите дела, како и за глобалниот одѕив на неговата проза, преведена на повеќе од триесет јазици. Влезот е бесплатен, но местата се ограничени!!

1 October, 19:19 – Salon 19.19 – KIC THE MASTER IS HERE! Таlk with the author Ahmet Ümit (Türkiye) Moderator: Jordan Kocevski In this exclusive encounter with world-renowned Turkish writer Ahmet Ümit, master of the modern crime novel, he will speak about his rich body of work, the inspirations behind his books, and the role of literature in society. From poetry and short stories to novels that have achieved cult status and been adapted into films and TV series, Ümit has left a profound mark on contemporary literature. The discussion will also touch upon the interplay of history, culture, and urban myths in his works, as well as the global resonance of his prose, translated into more than thirty languages.

Admission is free, but seating is limited!!

75

2 октомври, 12.00 – Ramstore mall MEET. SNAP. CELEBRATE.

НА КАФЕ СО АХМЕТ УМИТ Водител: Александра Илиевска ЕКСКЛУЗИВЕН НАСТАН На 2 октомври 2025 љубителите на литературата ќе имаат ретка можност да се сретнат со еден од најпознатите современи турски писатели – Ахмет Умит. Овој ексклузивен настан ќе се одржи во чест на неговиот 65-ти роденден, така што средбата со читателите и потпишувањето книги ќе биде проследено со опуштена атмосфера и фотографирање со „турскиот мајстор на кримитрилери“. Умит е автор на огромен број бестселери и е меѓу најчитаните писатели во Турција и пошироко. Неговите романи, познати по мајсторската комбинација на детективски заплети, историја, социјални прашања и психологија, се преведени на огромен број јазици и го доближија турскиот современ роман до милиони читатели низ светот. Настанот е единствена можност одблиску да се запознаете лично со авторот, да добиете потпис во вашата книга, да учествувате во наголемата книжевна прослава, да се фотографирате со него, а за секоја купена книга од Ахмет Умит во издание на „Антолог“ единствено тој ден „Антолог“ ќе ви го подари фестивалскиот новитет „Глас ја сече ноќта“!!

October 2, 12:00 – Ramstore Mall MEET. SNAP. CELEBRATE.

AHMET ÜMIT IRL – MEETING WITH THE AUTHOR AND BOOK SIGNING Host: Aleksandra Ilievska EXCLUSIVE EVENT On 2 October 2025, literature lovers will have a rare chance to meet one of the most renowned contemporary Turkish writers — Ahmet Ümit. This exclusive event will celebrate his 65th birthday, bringing readers together for a book signing, relaxed conversations, and photo opportunities with the “Turkish master of crime thrillers.” Ümit is the author of numerous bestsellers and ranks among the most widely read writers in Turkey and beyond. His novels — masterfully weaving together detective plots, history, social issues, and psychology — have been translated into many languages, bringing contemporary Turkish fiction closer to millions of readers around the world.

This is a unique opportunity to meet the author in person, have your book signed, take part in the biggest literary celebration, and capture a memory with him.

Plus, for every Ahmet Ümit book purchased in Antolog’s edition on this day only, Antolog will gift you the brand-new festival release A Voice Splits the Night!

76

2 oктомври, 18.00 – „Буква“ – Скопје ПРАВДА ЗА КРАТКАТА ПРОЗА! Разговор со авторите: Мајнхард Раухенштајнер (Австрија), Владимир Мартиновски, Сања Михајловиќ-Костадиновска, Иван Шопов Модератор: Владимир Јанковски Краткиот расказ отсекогаш бил предизвик за писателите – форма што бара концентрација, јазична прецизност, експлозивна реакција и моќ на сугестија. Во овој разговор авторите од различни генерации и книжевни контексти ќе ги споделат своите размисли и искуства за можностите што ги нуди кратката проза: нејзините потенцијали за експериментирање, автентичноста на изразот, предностите во однос на други жанрови, но и нејзините ограничувања и предизвици. Настанот е покана за дискусија околу тоа како краткиот расказ може да влијае врз современата книжевност и читателските навики, не само во контекст на Македонија, туку и во контекст на европската литература во целина.

2 October, 18:00 – “Bukva Café” – Skopje JUSTICE FOR THE SHORT FICTION! Conversation with authors: Meinhard Rauchensteiner (Austria), Vladimir Martinovski, Sanja Mihajlovikj-Kostadinovska, Ivan Šopov Moderator: Vladimir Jankovski The short story has always posed a challenge for writers — a form that demands concentration, linguistic precision, explosive impact, and the power of suggestion.

In this discussion, authors from different generations and literary contexts will share their thoughts and experiences on the possibilities that short prose offers: its potential for experimentation, the authenticity of expression, its advantages over other genres, as well as its limits and challenges.

The event is an open invitation to reflect on how the short story can shape contemporary literature and reading habits — not only in the Macedonian context but also within the wider European literary landscape.

77

11 септември, 11.30 – Конгресен центар на УКИМ – Охрид ДОДЕЛУВАЊЕ НА ИНТЕРНАЦИОНАЛНА НАГРАДА „ДРАГИ“ 2025 за најзначаен превод на книжевно дело од македонски јазик

За преводот на „Долго доаѓање на огнот“ (избор поезија) од Ацо Шопов на англиски јазик oд Кристина Е. Крамер и Роли Грау Добитници на Меѓународната награда „Драги“ 2025 за најзначаен превод на книжевно дело од македонски автор се Кристина Е. Крамер и Роли Грау, за преводот на репрезентативниот избор од поезијата на Ацо Шопов (The Long Coming of the Fire), објавен во 2023 година од американската издавачка куќа “Deep Vellum Press”, по повод одбележување на стогодишнината од раѓањето на авторот и претставува културен и книжевен настан од прв ред во афирмацијата на македонската литература надвор од нејзините национални граници. Со овој превод, делото на еден од најголемите македонски поети конечно доби рамноправно место во англофонскиот свет, каде што досега беше речиси непознато. Грау и Крамер создале превод што на извонреден начин ја спојува поетската инспирација со филолошката прецизност. Критичарите го истакнуваат нивното мајсторство да ја пренесат целата лепеза на поетските изрази на Шопов – од космичките визии на душата до интимната еротика, од документарната острина во набљудувањето на природата до топлината на татковската грижа. Преводот доживеа импресивна рецепција, јавни презентации во Париз (UNESCO, INALCO), во Македонија (Струшки вечери на поезијата), во Токио, Торонто и други центри, како и бројни рецензии и критики во САД, Канада и Европа. Надвор од доменот на книжевноста, преводот инспирираше современи музички композиции на канадскиот композитор Мајкл Спиров, што претставува ретка и значајна форма на културна рецепција. Токму затоа, преводот на Грау и Крамер е достоен добитник на Меѓународната награда „ДРАГИ“ за најзначаен превод на книга од македонски автор на странски јазик. Доделувањето на наградата „Драги“ првпат ќе се случи во Охрид во рамки на XII македонско-северноамериканска конференција за македонистика.

78

11 September, 11:30 – UKIM Congress Center – Ohrid PRESENTATION OF THE INTERNATIONAL “DRAGI” AWARD 2025 for the outstanding book translation from Macedonian lanugage

For the translation of “The Long Coming of the Fire” (selected poems) by Aco Šopov in English language from Christina E. Kramer and Rawley Grau The recipients of the International “Dragi” Award 2025 for the most significant translation of a literary work by a Macedonian author are Christina E. Kramer and Rawley Grau, for their translation of a representative selection of poetry by Aco Šopov (The Long Coming of the Fire), published in 2023 by the American publishing house Deep Vellum Press on the occasion of the centenary of the poet’s birth.

This publication represents a major cultural and literary event in the affirmation of Macedonian literature beyond its national borders.

Through this translation, the work of one of the greatest Macedonian poets has finally gained an equal place in the Anglophone world, where it had previously remained almost unknown. Grau and Kramer created a translation that masterfully combines poetic inspiration with philological precision. Critics have praised their ability to convey the full range of Šopov’s poetic expression — from cosmic visions of the soul to intimate eroticism, from documentary sharpness in observing nature to the warmth of paternal care.

The translation has enjoyed an impressive reception, with public presentations in Paris (UNESCO, INALCO), Macedonia (Struga Poetry Evenings), Tokyo, Toronto, and other centers, along with numerous reviews and critical responses in the USA, Canada, and Europe. Beyond literature, it even inspired contemporary musical compositions by Canadian composer Michael Spiroff — a rare and significant form of cultural reception.

For these reasons, the translation by Grau and Kramer is a worthy recipient of the International “Dragi” Award for the most significant translation of a book by a Macedonian author into a foreign language. The “Dragi” Award will be presented for the first time in Ohrid, within the framework of the XII Macedonian–North American Conference on Macedonian Studies.

79

Кристина Е. Крамер Кристина Е. Крамер е почесна професорка по словенски јазици и лингвистика на Универзитетот во Торонто, Канада. Докторската титула по словенска лингвистика ја стекнала на Универзитетот во Северна Каролина, Чапел Хил (САД), под менторство на Виктор Фридман. Во 1986 година се приклучила на Катедрата за словенски јазици и книжевности на Универзитетот во Торонто. Во текот на својата академска кариера спроведувала истражувања за македонскиот и за други балкански јазици. На Катедрата, покрај руски и словенска лингвистика, повеќе од три децении предавала и македонски јазик, при што делумна поддршка добивала од македонската дијаспора. Заедно со Лилјана Митковска ја напишала граматиката на македонскиот јазик, која досега има три изданија и ја доби наградата на AATSEEL (Американска асоцијација на наставници по словенски и источноевропски јазици) за придонес во филолошката настава. Нејзината работа на полето на македонистиката е призната со повеќе значајни македонски награди и одликувања. Во 2007 година ѝ беше доделен медалот „Блаже Конески“, а во 2009 година беше избрана за надворешен член на Македонската академија на науките и уметностите (МАНУ). Во 2017 година ѝ беше доделен почесен докторат од Филолошкиот факултет при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, а во 2019 година прими медал за заслуги за Македонија. Во последните дваесетина години, Крамер сè повеќе се посветува на книжевниот превод од македонски јазик и има објавено десет преводи на книги, меѓу кои романи од Петар Андоновски, Лидија Димковска, Гоце Смилевски и Луан Старова. Во моментов работи на два превода од делата на Влада Урошевиќ. Покрај овие обемни дела, објавила и извадoци и покуси дела од широк круг македонски автори во различни меѓународни печатени и онлајн-списанија. Нејзиниот превод на романот „Сестрата на Зигмунд Фројд“ од Гоце Смилевски доби пофалница од Lois Roth Prize (САД). Преводите на романите од Лидија Димковска, исто така, добија меѓународно признание: „Резервен живот“ беше во поширокиот избор за Best Translated Book Award 2016 (онлајн-списанието Three Percent на Open Letter Books), а „Нон-Уи“ беше во поширокиот избор за Националната награда за превод во проза 2025 (Американска асоцијација на книжевни преведувачи). Преводот на романот „Лето во кое те нема“ од Петар Андоновски беше закитен со наградата UK Pen Translates Award. Заедничкиот превод со Роли Грау на изборот од поезијата на Ацо Шопов, „Долго доаѓање на огнот“, претставуваше извонредно богато искуство, а таа е особено радосна што ја добива наградата „Драги“.

80

Christina E. Kramer

USA / CAN

Christina E. Kramer is a professor emerita of Slavic languages and linguistics at the University of Toronto, Canada. She received her doctorate in Slavic linguistics, under the mentorship of Victor Friedman, from the University of North Carolina, Chapel Hill (USA) She joined the Department of Slavic Languages and Literatures at the University of Toronto in 1986. Throughout her career she conducted research on Macedonian and other Balkan languages. In the Slavic Department, in addition to teaching Russian and Slavic linguistics, she taught Macedonian for more than thirty years, supported in part by the Macedonian diaspora community. She wrote, together with Liljana Mitkovska, a grammar of Macedonian, which, now in its third edition, received the AATSEEL (American Association of Teachers of Slavic and East European Languages) book prize for the Best Contribution to Language Pedagogy.

Kramer’s work on Macedonian has been recognized by several significant Macedonian honours and awards. In 2007 she was awarded the Blaže Koneski medal, and in 2009 she was elected an external member of the Macedonian Academy of Arts and Sciences (MANU). In 2017 she was awarded an honorary doctorate from the Faculty of Philology, University of SS Cyril and Methodius, Skopje, and in 2019 she received a medal for service to Macedonia.

For the past dozen years, Kramer has focused increasingly on literary translation from Macedonian and has published ten book-length translations, including novels by Petar Andonovski, Lidija Dimkovska, Goce Smilevski, and Luan Starova. She is currently working on two translations of works by Vlada Uroševikj. In addition to these longer works, she has published excerpts and shorter works by a wide variety of Macedonian authors in various international print and on-line journals. Her translation of Goce Smilevski’s Freud’s Sister received an Honorable Mention for the Lois Roth Prize (USA). Her translations of Lidija Dimkovska’s novels have also received acclaim: A Spare Life, longlisted for the 2016 Best Translated Book Award (Three Percent, the online literary magazine of Open Letter Books), and Grandma Non-Oui, longlisted for the 2025 National Translation Award in Prose (American Literary Translators’ Association). The Summer Without You by Petar Andonovski, was supported by a UK Pen Translates Award.

The collaborative translation with Rawley Grau and Jasmina Šopova of The Long Coming of the Fire, a selection of poems by Aco Šopov, has been a richly rewarding experience and she is thrilled to receive the Dragi Award.

81

Роли Грaу I Rawley Grau USA Роли Грау е најпознат како преведувач од словенечки на англиски јазик. Меѓу другите, превел романи од Ана Шнабл, Душан Шаротар, Мојца Кумердеј и Себастијан Прегељ. Шест од неговите преводи се нашле во поширокиот избор за Даблинската книжевна награда, а неговите преводи на „Панорама“ и „Билјард во хотел Добрај“ од Шаротар биле во потесниот избор за Преведувачката награда „Оксфорд-Вајденфелд“. Исто така, превел и голем број словенечки поети, меѓу кои Миљана Цунта, Бране Мозетич, Миклавж Комељ и Јанез Рамовеш, а моментално работи превод на збирка песни од раното творештво на Алеш Дебељак. Во 2021 година ја доби Лавриновата диплома за достигнувања во преводот која ја доделува Друштвото на словенечките книжевни преведувачи. Од руски јазик ги превел песните и писмата на поетот од XIX век Евгениј Баратински („Наука несоодветна за земјата“, Ugly Duckling Presse, 2015), за што ја добил наградата на AATSEEL (Американска асоцијација на наставници по словенски и источноевропски јазици) за најдобар научен превод. Во 2023 година, за првпат работејќи од македонски јазик, заедно со Кристина Е. Крамер го копреведе изборот „Долго доаѓање на огнот“ (Deep Vellum/ Phoneme Media, 2023), голем и репрезентативен избор од поезијата на еден од најзначајните македонски модерни поети, Ацо Шопов, со која се одбележа стогодишнината од неговото раѓање. Потекнува од Балтимор, Мериленд (Соединетите Американски Држави), а од почетокот на 2000-тите живее во Љубљана, Словенија.

Rawley Grau is best known as a translator from Slovenian. His translations from that language include novels by Ana Schnabl, Dušan Šarotar, Mojca Kumerdej, and Sebastijan Pregelj, among others. Six of his translations have been longlisted for the Dublin Literary Award, and his translations of Šarotar’s Panorama and Billiards at the Hotel Dobray were shortlisted for the Oxford-Weidenfeld Translation Prize. He has also translated a number of Slovenian poets, including Miljana Cunta, Brane Mozetič, Miklavž Komelj, and Janez Ramoveš, and is currently working on a translation of an early collection of poems by Aleš Debeljak. In 2021, he received the Lavrin Diploma for excellence in translation from the Association of Slovenian Literary Translators.

From Russian he translated the poems and letters of the 19th-century poet Yevgeny Baratynsky (A Science Not for the Earth, Ugly Duckling Presse, 2015), for which he was awarded the AATSEEL prize for Best Scholarly Translation.

In 2023, working for the first time in Macedonian, he co-translated with Christina E. Kramer The Long Coming of the Fire (Deep Vellum/Phoneme Media, 2023), a large and representative selection of poems by the seminal Macedonian modernist Aco Šopov, which marked the centennial of the poet’s birth. Originally from Baltimore, Maryland, he has lived in Ljubljana since the early 2000s.

82

2 октомври, 10.30 – Филолошки факултет „Блаже Конески“ – Скопје СООПШТУВАЊЕ И ДОДЕЛУВАЊЕ НА НАГРАДАТА „ДРАГИ“ 2025 за најдобар превод на книжевно дело на македонски јазик @nagradadragi nagradadragi Во 2022 година издавачката куќа „Антолог“ ја востанови наградата „Драги“ за најдобар книжевен превод на македонски јазик. Првото почесно издание му беше доделено на проф. д-р Драги Михајловски, писател, преведувач, есеист и професор чие име ја носи наградата. Во 2024 година пристигнаа рекордни 43 дела во превод на македонски јазик на 40 преведувачи и издадени од 18 издавачки куќи или поединци. Опфатени беа странски автори од сите жанровски категории – романи, раскази, поезија, книги за деца, драми. Со цел порамноправен мериторен систем и соодветно вреднување на различните предизвици што секој книжевен вид го поседува, од 2025 се воведе приоритетна категорија која ќе се менува секоја година. Приоритетна книжевна категорија за оваа година е прозата (фикцијата) и опфати: романи, збирки раскази, есеистика, дневници и сл. Годинава пристигнаа 35 прозни дела преведени од 33 преведувачи. Тричлената комисија за доделувањето на наградата ја сочинуваат д-р Анастасија Ѓурчинова (претставник предложен од Филолошкиот факултет „Блаже Конески“), д-р Јана Михајловска (претставник од семејството на Драги Михајловски), Иван Шопов (претставник предложен од издавачката куќа „Антолог“). Годинашното издание на Наградата „Драги“ е реализирано од страна на издавачката куќа „Антолог“ со поддршка на Министерството за култура и во соработка со Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ – Скопје. Наградата се состои од плакета и статуетка „Драги“ и паричен дел кој изнесува 40 000 денари. Петте финалисти за 2025 година се: 1. Ермис Лафазановски за преводот од романски јазик на „Летото во кое мама имаше зелени очи“ од Татјана Цибуљак, издание на Три, 2024 година 2. Јасминка Марковска за преводот од норвешки јазик на „Утро и вечер“ од Јун Фосе, издание на Артконект, 2024 година 3. Калина Малеска за преводот од англиски јазик на „Слобода: созревање на крајот на историјата“ од Леа Ипи, издание на Или-или, 2024 година 4. Лидија Танушевска за преводот од полски јазик на „Емпусион“ од Олга Токарчук, издание на Антолог, 2025 година 5. Милан Дамјаноски за преводот од англиски јазик на „Десет раскази“ од О. Хенри, издание на Светла комора, 2024 година

83

2 October, 10:30 – Faculty of Philology “Blazhe Koneski” – Skopje ANNOUNCEMENT AND PRESENTATION OF THE “DRAGI” AWARD 2025 for the best translation of a literary work to Macedonian language @nagradadragi nagradadragi In 2022, the publishing house Antolog established the “Dragi” Award for the best literary translation into Macedonian. The first honorary edition was presented to Prof. Dr. Dragi Mihajlovski — writer, translator, essayist, and professor — whose name the award carries.

In 2024, a record 43 works translated into Macedonian by 40 translators and published by 18 publishing houses or individuals were submitted. The entries covered foreign authors across all literary genres — novels, short stories, poetry, children’s books, and drama.

To ensure a fairer evaluation system and proper recognition of the different challenges posed by each literary genre, starting in 2025 the award introduced a priority category, which will change every year. The priority category for this year is prose (fiction), including novels, short story collections, essays, diaries, and similar works. A total of 35 prose works translated by 33 translators were submitted.

The three-member jury for the 2025 award consists of: • Dr. Anastasija Gjurčinova (representative proposed by the Faculty of Philology “Blazhe Koneski”), • Dr. Jana Mihajlovska (representative of the family of Dragi Mihajlovski), • Ivan Šopov (representative proposed by Antolog Publishing House).

This year’s edition of the “Dragi” Award is organized by Antolog with the support of the Ministry of Culture and turism in cooperation with the Faculty of Philology “Blaže Koneski” – Skopje. The award consists of a plaque, a “Dragi” statuette, and a monetary prize of 40,000 MKD. The five finalists for 2025 are: 1. Ermis Lafazanovski for the translation from Romanian of “The Summer My Mother Had Green Eyes” („Vara în care mama a avut ochii verzi“) by Tatiana ȚÎbuleac, published by Tri, 2024; 2. Jasminka Markovska for the translation from Norwegian of “Morning and Night” („Morgon og kveld“ ) by Jon Fosse, published by Artkonekt, 2024; 3. Kalina Maleska for the translation from English of “Free: Coming of Age at the End of History” by Lea Ypi, published by Ili-Ili, 2024 4. Lidija Tanuševska or the translation from Polish of “The Empusium” („Empuzjon“)

by Olga Tokarczuk, published by “Antolog”, 2025; 5. Milan Damjanoski for the translation from English of “Ten short stories” by O. Henry, published by “Svetla komora”, 2024.

84

КНИЖЕВЕН ПОТКАСТ „ГОЛ РУЧЕК“ Автор-водител: Душко Крстевски Што имаат да кажат авторите кога зборуваат надвор од своите книги? Пред прашањата на Душко Крстевски ќе се исправат дел од учесниците на „BookStar“. Од книжевност до општествено релевантни теми, ова е можност во живо да присуствувате на снимањето на новите епизоди на првиот книжевен поткаст кај нас. Првата епизода на „Гол ручек“ е снимена на 8 август 2019 г. Шоле Резазаде (Холандија / Иран) – 29 септември, 18.00 Блаже Миневски (Македонија) – 30 септември, 19.00 Онджеј Штиндл (Чешка) – 1 октомври, 18.00 Претходните епизоди преслушајте ги на Јутјуб-каналот на „Антолог“: https.//www.youtube.com/channel/UCPMeZZYy8_NAAGJ4bUR3OeA)

LITERARY PODCAST “NAKED LUNCH” Host: Duško Krstevski What do authors have to say when they speak beyond their books? Under the questions of Duško Krstevski, some of the participants of BookStar will take the floor. Covering topics from literature to socially relevant issues, this is a unique opportunity to attend the live recording of new episodes of the first literary podcast in Macedonia. The first episode of Gol Ruchek was recorded on 8 August 2019.

Upcoming live recordings: • Sholeh Rezazadeh (Netherlands / Iran) – 29 September, 18:00 • Blaže Minevski (Macedonia) – 30 September, 19:00 • Ondřej Štindl (Czech Republic) – 1 October, 18:00 Previous episodes can be listened to on Antolog’s YouTube channel: https.//www.youtube.com/channel/UCPMeZZYy8_NAAGJ4bUR3OeA)

85

#11. САЕМ НА ЕВРОПСКАТА ЛИТЕРАТУРА За време на „BookStar“ специјално за нашите читатели го организираме Саемот на европската литература. Меѓу другото, ќе можете да ги набавите книгите добитнички на престижната Награда за литература на Европската Унија, новите изданија на македонските класици и современите гласови, книгите од наградуваните автори во 2024 и 2025 година, изданијата на неколку издавачки куќи, како и други актуелни наслови од најдобрата европска и македонска продукција. Акциските цени ќе важат единствено во КИЦ за времетрањето на Фестивалот и во книжарницата „Антолог“ – Центар.

ДЕВЕТ ФЕСТИВАЛСКИ НОВИТЕТИ

ЗА МАКЕДОНСКИТЕ РАБОТИ Крсте Мисирков

Во нова редакција и со предговор на: Жарко Кујунџиски Поговор: Блаже Конески „За македонските работи“ (1903) на Крсте Петков Мисирков (1874 – 1926) е една од најважните книги за македонското прашање што кога било е напишана и објавена на македонски јазик. Мисирков ја создава оваа книга на дваесет и осум години и ја објавува во годината што за нас има најголемо симболично значење: годината на Солунските атентати, на Илинденското востание, на загубата на Гоце Делчев, Питу Гули, Лазар Поп Трајков, на основањето на Крушевската Република, на прогласувањето на Крушевскиот манифест, а со делото на Мисирков дефинитивно можеме да ја наречеме – „Годината на македонските работи “. Во целиот овој контекст, Крсте Мисирков не е само значајна фигура од македонската борба за самостојност, туку и надисториски и наднационален феномен што декларативно, еволуционистички, недвосмислено, смело и неповратно издаде проглас за културна борба преку интелектуална програма.

86

#11. FAIR OF EUROPEAN LITERATURE During the “BookStar” festival, we are organizing a special Fair of European Literature for our readers. Among other things, you will be able to find books that have won the prestigious European Union Prize for Literature, new editions of Macedonian classics and contemporary voices, books by award-winning authors from 2024 and 2025, editions from several publishing houses, as well as other current titles from the finest European and Macedonian literary production.

Special discount prices will be available exclusively at the Cultural Information Centre (KIC) for the duration of the Festival and at the “Antolog”– Center bookstore.

NINE FESTIVAL NOVELTIES

ON MACEDONIAN MATTERS Krste Misirkov

New edition and foreword by: Žarko Kujundziski Afterword: Blaže Koneski On Macedonian Matters (1903) by Krste Petkov Misirkov (1874–1926) is one of the most important books ever written on the Macedonian question and the first to be published in the Macedonian language.

Misirkov wrote this book at the age of twenty-eight, publishing it in a year of profound symbolic significance: the year of the Thessaloniki assassinations, the Ilinden Uprising, the loss of Goce Delčev, Pitu Guli, and Lazar Pop Trajkov, the founding of the Kruševo Republic, and the proclamation of the Kruševo Manifesto. Through Misirkov’s work, we can rightfully call it “The Year of Macedonian Matters.”

In this context, Krste Misirkov is not only a key figure in the Macedonian struggle for independence but also a transhistorical and supranational phenomenon. With this book, he boldly and irrevocably issued a declaration for cultural struggle through an intellectual program, in a manner both evolutionary and unequivocal.

87

НАГРАДА „BOOKSTAR“ Наградата се доделува од 2016 година. Првите две години од воведувањето беше наградувана книгата што поттикнала најголем интерес помеѓу две фестивалски изданија, но потоа се доделува на актуелна книга или автор во текот на претходната година. Наградата се состои од плакета и статуетка дизајнирана од Игор Делов. Досегашни добитници: 2025 – Блаже Миневски (Македонија), „Опаш во устата“ 2024 – Јон Калман Стефансон (Исланд), трилогија „Помеѓу рајот и пеколот“ 2023 – Наџат ел Хачми (Шпанија), „Во понеделник ќе нè сакаат“ 2022 – Светлана Алексиевич (Белорусија), „Војната нема женско лице“ 2021 – Миодраг Мајиќ (Србија), „Островот на пеликаните“ 2020 – Николо Аманити (Италија), „Ана“ 2019 – Евгениј Водолазкин (Русија), „Авијатичарот“ 2018 – Славенка Дракулиќ (Хрватска), „Невидлива жена и други раскази“ 2017 – Јуси Адлер-Олсен (Данска), „Жената во кафезот“ 2016 – Есмахан Ајкол (Турција/Германија), „Убиство во хотел Босфор“ Oд 2024 година се доделува специјалната децениска награда „BookStar“ X10 за целокупно творештво на светска книжевна ѕвезда. Првиот добитник е: 2024 – Aлесандро Барико (Италија) НАГРАДИ ЗА „BOOKSTAR“ • Финалист во категоријата Најдобар фестивал/манифестација за 2022 и 2024 година на BEAM – Best Event Awards Macedonia • Специјално признание за промотор на читачката култура за 2022 година на Македонската асоцијација на издавачи.

•Награда за специјален придонес во издаваштвото од Reader’s Choice Book Awards 2021.

88

“BOOKSTAR” AWARD This award has been awarded since 2016. In the first two years, the most successful book in terms of sales between the two festivals received it, but since then it has been awarded to the most significant book in the course of the previous year.

It consists of a plaque and a statuette designed by Igor Delov.

Winners so far: 2025 – Blaže Minevski (Macedonia), “A Tail in the Mouth” 2024 – Jón Kalman Stefánsson (Iceland), Trilogy “Heaven and Hell” 2023 – Najat el Hachmi (Spain), “In Monday They Will Love Us” 2022 – Svetlana Alexievich (Belarus), “War’s Unwomanly Face” 2021 – Miodrag Majić (Serbia), “Pelican Island” 2020 – Niccolò Ammaniti (Italy), “Anna” 2019 – Eugene Vodolazkin (Russia), “The Aviator” 2018 – Slavenka Drakulić (Croatia), “Invisible Woman and Other Stories” 2017 – Jussi Adler-Olsen (Denmark), “The Woman in the Cage” 2016 – Esmahan Aykol (Türkiye/Germany), “Murder in Hotel Bosphorus” From 2024, every ten years, the special, decennial award ‘’BookStar’’ X10 will be awarded for the overall body of work of a global literary star. The first recipient is: 2024 – Alessandro Baricco (Italy).

AWARDS FOR „BOOKSTAR“ • Finalist in the category of The best Festival for 2022 and 2024 within the BEAM – Best Event Awards Macedonia • Special recognition for a promoter of reading culture 2022 of the Macedonian Association of Publishers.

• Reader’s Choice Book Awards 2021 Award for Special Contribution in Publishing Sector.

89