. . . t s m o k e o t e d r a a n e i t a r i Vol insp VOOR EN DOOR ONDERNEMERS
6 Martijn als pert platformex
12 Geert Duijsters doet aan cherrypicking
32 24 Joost, pionier van W er kspot.nl e t t f r u d in le jo Mar experimenteren
en verder: een heldere loonstrook | innoveren door verenigen | Van Spaendonck 100 jaar MKB Banenmonitor | cijfers, weetjes en columns
Colofon Eindredactie: Annemarie Hartog | Suzanne van Noort Interviews: Sylvie Smeets Aan deze uitgave werkten mee: RenĂŠe van der Aa | Martijn Arets | Cas van Arendonk | Cathy van Beek | Marieke Bendeler | Johan van den Berg | Fons Ceelaert | Geert Duijsters | Caroline Emmen | Robin Fransman | Michiel Gerbranda | Joost Gielen | Jeroen de Heer | Ivy van den Heuvel | Marjolein ten Hoonte | Carmen de Jonge | Annemarie Jorritsma | Ewout Kramer | Lian Koenraadt | Pieter Leenman | Tim de Leeuw | Bob van Leeuwen | Ruud van Leeuwen | Ernst Lobbezoo | Sofie Nuijten | Barbara Poppelaars | Ivan Pouwels | Gijs Reijnders | Rowan Rijnders | Giel Schikhof | Joep Smulders | Mirjam Sijmons | Erik Snels |
Chantal van Steenpaal | Anhony Stigter | Jacco Vonhof | Irene Waterloo | Theo Weterings | Dennis Wiersma Fotografie: Maria van der Heyden | Jeroen Poortvliet | Arie Leeuwesteijn | Carl Remmers Vormgeving: Blauwzuur Druk: Gianotten Printed Media 2019, Van Spaendonck | Reitseplein 1, 5037 AA Tilburg info@vanspaendonck.nl Alle rechten zijn voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd of opgeslagen zonder voorafgaand overleg en/of toestemming van Van Spaendonck.
2
34 De nuchtere kijk van Annemarie
Heel bewust schrijven we “jong” bij het feit dat Van Spaendonck 100 jaar bestaat. We zijn trots, echt trots op het bereiken van deze mijlpaal en vieren dit natuurlijk met relaties en met (oud) medewerkers. Met deze Poweredby kijken we even terug, maar vooral vooruit om ervaringen en kennis te delen. Zo een mijlpaal van 100 jaar bereik je alleen door jong te blijven als organisatie en door jezelf telkens opnieuw uit te vinden. Dit lukt ons gelukkig keer op keer. Zeker ook doordat we dit samen doen. De eerlijkheid gebiedt te zeggen; “het is niet altijd makkelijk”. Velen herkennen onze spreuk “door samenwerking worden kleine dingen groot”, die soms onderschat wordt: Het vergt inlevingsvermogen, professionaliteit en creativiteit om samen tot iets goeds, beters of moois te komen. Tot nu toe lukt ons dat en dat geeft vertrouwen voor de toekomst.
Door de digitalisering op te pakken en misschien wel aan te pakken, het niet uit de weg te gaan, maar vol plezier er mee werken zijn we succesvol met Loket.nl. Veel verandert door digitalisering, zeker op het gebied van werk, daar waar Van Spaendonck op allerlei manieren actief in is. Uiteraard tref je weer veel interessante artikelen aan ter inspiratie: over ecosystemen en hoe nieuwe samenwerkingen tot stand komen, over de platformeconomie en over de toekomst van de arbeidsmarkt. Dank aan al die mensen die daarop hun visie hebben willen geven. Uiteraard lees je ook weer vele leuke weetjes en feitjes. Laat je inspireren met alle voorbeelden met wie en hoe we samenwerken en continu in ontwikkeling blijven. Best veel om in één keer te lezen, dus leg deze Poweredby zo nu en dan even weg en pak ‘m nog eens terug.
Trots zijn we op onze merken Wissenraet Van Spaendonck, Loket.nl en op het feit dat we het aandurven te exploreren. Het onbekende op te zoeken met startups als CoPilot en My-Life, fouten te maken, ervan te leren en ons zelf uit te dagen. Het komend jaar gaan we hier meer van laten zien omdat we meer willen delen en zichtbaar maken wat mogelijk is.
We wensen je veel leesplezier en graag tot gauw, want… door samenwerking worden kleine dingen groot! “Hoe lukt het je zo te blijven voortbestaan als organisatie?” is een vraag die ons deze dagen veel wordt gesteld. We betrappen ons erop dat het voor ons vanzelfsprekend is. Als we er over nadenken wordt het ons duidelijk dat het begint met durven en klein beginnen. Neem bijvoorbeeld digitalisering.
Jeroen de Heer, Carmen de Jonge, Ruud van Leeuwen en Erik Snels (Directie Van Spaendonck)
3
Door samenwerking worden kleine dingen groot
VAN SPAENDONCK: JONG, EN DAT AL 100 JAAR
Door samenwerking worden kleine dingen groot Ontdek wat het verrassende effect hiervan is Gemiddeld 25 online accounts In de digitale tijd waarin we leven, bieden steeds meer organisaties hun diensten online aan. Als internetgebruiker beschik je over verschillende accounts. Uit een onderzoek van het programma Kassa XL is naar voren gekomen dat de gemiddelde Nederlander maar liefst over 25 ONLINE ACCOUNTS beschikt op social media, webshops, of Apps. En om dat dan gemakkelijk te maken hanteer je vaak dezelfde gebruikersnamen en wachtwoorden. Begrijpelijk? Jazeker, maar het risico op inbraak in accounts neemt zo wel toe. Alle gebruikers van het Werknemerloket hebben nu de mogelijkheid om te kiezen voor 2 factor authenticatie. Een gebruiker logt dan niet alleen in met gebruikersnaam en wachtwoord maar vult ook een, door de Authenticator App, gegenereerde code in om toegang te krijgen. Wel zo veilig. Het gaat immers om je salarisgegevens en die wil je niet met iedereen delen.
Loyale werkgevers, loyale werknemers De dynamiek op de arbeidsmarkt doet wel eens denken dat werknemers van de ene naar de andere baan hoppen. De noodzaak van het ‘binden en boeien’ zoals we dat in het huidige HR beleid steeds vaker terugzien, vergt ook oog voor werknemers die al langer bij de zaak zijn. Zo konden wij in 2018 constateren dat 48.083 WERKNEMERS 12,5 jaar bij hun werkgever waren. Een toename van 30% ten opzichte van het jaar daarvoor.
Met chronische aandoening toch goed participeren
Op tijd dat goede gesprek voeren
We leven langer en zijn gezonder. Dat is natuurlijk goed nieuws. En toch zijn er steeds meer mensen met een chronische aandoening zoals diabetes, slechthorendheid, spier- of hart en vaatziekten. De eerste aandoening of ziekte lopen we gemiddeld op in ons 43e levensjaar. Dat kan nogal belastend zijn bij het hebben van een baan. Nefemed spant zich in om voor mensen het bij hen passende hulpmiddel snel toegankelijk te krijgen. Wist u bijvoorbeeld dat er in Nederland 38.000 MENSEN afhankelijk zijn van een stoma? Vele innovatieve toepassingen en goede afspraken met zorgverzekeraars maken het mogelijk dat mensen kunnen blijven werken.
Werving en selectiebureaus draaien overuren en werknemers wisselen steeds vaker van baan. Als werkgever besteedt je aandacht aan de werving van nieuw personeel en je werkt een nieuwe medewerker in. Vaak ga je daarna over tot de orde van de dag en is aandacht voor behoud van je medewerkers niet altijd top of mind. Als werkgever is het handig dat je via Loket.nl signalen krijgt zoals bijvoorbeeld ‘einde proefperiode’. In 2018 werd dit SIGNAAL 575.774 KEER gegeven. Als werkgever van belang om op tijd te bepalen of je de proefperiode om wilt zetten in een arbeidsovereenkomst voor bepaalde of onbepaalde tijd.
Geen los slingerende declaraties
In 2018 hebben meer dan 980.000 WERKENDEN via Loket.nl hun loonstrook en jaaropgave ontvangen. Steeds vaker gebruiken werknemers de app om te kijken of alles ook echt klopt. Denk aan mutaties of bijvoorbeeld of de overuren zijn uitbetaald. Ook voor de werkgever handig; immers via de app kun je nu ook je eigen declaratie indienen of een bonnetje toevoegen. Dat voorkomt los slingerende declaraties. Al meer dan 600.000 WERKNEMERS maken intensief gebruik van de app.
4
Verenigingen vinden zichzelf opnieuw uit Drijfveren om lid te worden van een vereniging lopen sterk uiteen en steeds meer verenigingen stellen zichzelf de vraag of en welke toegevoegde waarde men heeft voor de leden: professionals en ondernemers. Kennisontwikkeling en netwerkvorming blijven van groot belang aldus GEMIDDELD 85% VAN DE LEDEN. Steeds vaker ook wordt ruimte geboden voor sector overstijgende projecten die naast belangenbehartiging ook de vernieuwing en innovatie stimuleren. Die verenigingen scoren een hogere TEVREDENHEID MET GEMIDDELD EEN 7,6 dan andere verenigingen.
Feiten en cijfers Een goed hulpmiddel
Veel wordt gesproken over cao’s en of de lonen verder worden verhoogd. Maar wat verdient een medewerker nou eigenlijk? Wist u dat een magazijnmedewerker in de
Voor Firevaned ontwikkelde Wissenraet van Spaendonck een nieuwe website. Op www.eengoedhulpmiddel.nl biedt branchevereniging Firevaned 69 HULPMIDDELEN aan, waar consumenten die daarop aangewezen zijn, zich direct kunnen oriënteren en advies kunnen inwinnen. Revalidatie- en mobiliteitshulpmiddelen en bijbehorende dienstverlening zoals kinderdouchestoelen, rollators en badzitjes, tilliften, trapliften, sta-op-stoelen. Het aanbod groeit en wordt onderworpen aan internationale kwaliteitsmaatstaven. EEN GOED VOORBEELD VAN VERENIGING 3.0 waarin de vereniging samen met haar leden kwaliteitsdienstverlening toegankelijk maakt voor mensen die ondersteuning nodig hebben in hun mobiliteit.
METAAL-ELEKTRO GEMIDDELD € 2.646,verdient bij een fulltime dienstverband? Een groepshulp in de KINDEROPVANG KRIJGT € 1.976,- en een teamleider in een APOTHEEK € 3.275,-. In de metaalelectro zijn er vrijwel geen parttime dienstverbanden, waar in de kinderopvang er maar een beperkt deel van alle werknemers fulltime werkt. Via de salarischecker (https:// www.mkb-banenmonitor.nl/salarischecker-voor-uwbranche/) kunnen werkgevers en werknemers makkelijk zelf checken wat gemiddeld wordt betaald en in welke mate dat samenhangt met leeftijd en ervaringsjaren.
Iedere Nederlander heeft 1,3 fietsen En dat is maar goed ook. Het afgelopen jaar hebben fietswinkels goede zaken gedaan, met name door de verkoop van e-bikes. De Fietsersbond, die zich inzet voor een goede fietsinfrastructuur waar het veilig en comfortabel fietsen is, ziet dat zo’n 80% VAN HET WOON-WERKVERKEER binnen een straal van 20 KILOMETER plaatsvindt. Als de helft van al deze forenzen de auto zou laten staan en de fiets gebruikt, scheelt dat heel wat autokilometers. Dat helpt niet alleen de luchtkwaliteit, maar ook de vitaliteit.
Uitzendkracht en toch een huis kunnen kopen In 2018 hebben banken en uitzendorganisaties met de perspectiefverklaring de mogelijkheid aan flex-krachten geboden om in aanmerking te komen voor een hypotheek. Met een perspectiefverklaring wordt het vertrouwen op de arbeidsmarkt en dus op toekomstig inkomen afgegeven. Tot en met 2018 hebben 4.200 UITZENDKRACHTEN een perspectiefverklaring gekregen en net iets meer dan 1.000 UITZENDKRACHTEN hebben een hypotheek aangevraagd en zijn zo in staat geweest hun eigen woning te kopen.
5
Stimuleer het talent Dat medewerkers graag willen blijven leren, blijkt wel. Van de medewerkers vindt 89% het belangrijk om zichzelf te blijven ontwikkelen met trainingen en opleidingen. Toch heeft één derde van alle werknemers de laatste 3 jaar geen enkele opleiding gevolgd. Worden medewerkers dan toch niet voldoende gestimuleerd om zichzelf te blijven ontwikkelen of bieden niet alle werkgevers opleidingen en/of trainingen aan? Hoe pak je dit nu aan binnen je organisatie? In de whitepaper ‘Stimuleer het talent van je medewerkers’ (https://www.loket.nl/whitepaper-stimuleer-het-talent-vanje-medewerkers/ ) geven we tips en aandachtspunten om dit te faciliteren binnen je organisatie. En via verschillende Opleidings- en Ontwikkelingsfondsen organiseren we voor meer dan 20.000 WERK-
GEVERS EN 150.000 WERKNEMERS scholingsvoorzieningen. Een leven lang leren wordt beleidsmatig gestimuleerd maar op de werkvloer is nog wel wat meer nodig.
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Gemiddeld salaris
MARTIJN ARETS INTERNATIONAAL PLATFORM-EXPERT
6
Martijn is van huis uit marketeer. Uit nieuwsgierigheid en overtuiging heeft hij zich ondergedompeld in de platformeconomie. Hij vertelt: “Als eerste ter wereld heb ik in 2011 op basis van aandelen een crowdfunding campagne voltooid om mijn boek ‘Brand Expedition’ te vertalen naar het Engels.” Dit boek schreef hij naar aanleiding van ervaringen tijdens zijn expeditie over ‘branding’. In een oude Volkswagen camper reisde hij door Europa om met de leiders van de 20 grote Europese merken te spreken. “Met de crowdfunding campagne verloor ik uiteindelijk ruim een ton. Ik ontdekte dat crowdfunding veel potentie had, maar achter de schermen klopte er niets van. Het model moest zo gemaakt worden dat alle stakeholders er de juiste waarde uit kunnen halen.”
Op expeditie Crowdfunding is een platform, een website. Het verlaagt drempels van vraag en aanbod van geld. Mensen vinden en vertrouwen elkaar. Het platform faciliteert in transactie. Deze manier van economie bedrijven kan behalve met geld (Kickstarter) ook met spullen (SnappCar), kennis (Wikipedia) en arbeid (Uber en Temper). Martijn legt uit: “Platformen verlagen transactiekosten. Zij bieden transparantie in ondoorzichtige markten, ontsluiten ongebruikte capaciteit tegen vaak lagere prijzen en de kwaliteit wordt gestuurd met beoordelingssystemen. Verder bieden ze mensen de gelegenheid op een eenvoudige manier iets bij te verdienen.”
Elementen verbinden “Ik wist dat deze platformrevolutie impact zou gaan hebben,
dat de wereld erdoor zou veranderen. Maar hóe wist en weet ik niet.” Deze ontwikkeling raakte hem en hij wilde hier (nu zonder busje) onderzoek naar doen. “Als ik met een vraagstuk zit, gebruik ik interviews als excuus om met mensen in gesprek te gaan zodat ze een puzzelstukje van dat vraagstuk kunnen oplossen. Veel ontwikkelingen die ik verken, gaan op zichzelf niet het verschil maken, maar ik verbind de interessante elementen.” Zo zet Martijn mensen tijdens expedities - zoals hij zijn onderzoeken noemt - bij elkaar om samen zaken te ontdekken. “Ik ga met mensen in gesprek om de platformeconomie te verkennen. Waarom doen mensen dit? Wat zijn de dilemma’s? Hoe maak je er een duurzaam model van?” In zeven jaar tijd hield hij meer dan 500 interviews in 16 landen.
Ideale wereld versus platformeconomie Platformen zijn steeds vaker onderwerp van debat. Is de platformwerker als de Deliveroo koerier wel verzekerd? Moet het platform voor particuliere schoonmaak ‘Helpling’ de schoonmaker niet gewoon in dienst nemen? “Platformen positioneren zichzelf als prikbord en verleggen sommige verantwoordelijkheden naar de gebruikers. Het is in veel gevallen de vraag of dit wenselijk is.“ Toch mist Martijn in veel discussies de broodnodige context: “Het lijkt op de eerlijke en ideale wereld tegen de platformwereld. Maar de echte wereld is natuurlijk ook niet eerlijk en ideaal. Platformen centraliseren gefragmenteerde en vaak onzichtbare markten zoals die van maaltijdbezorgers en thuis-schoonmakers. Het centrale karakter van een platform geeft de kans om iets collectiefs te regelen voor een groep die voorheen onzichtbaar was. Ook kun je bijvoorbeeld collectieve afspraken over werktijden en tarieven in het algoritme van een platform programmeren. Hoewel we niet blind moeten zijn voor de uitdagingen, is het ook tijd om naar de kansen te kijken.”
Politiek uitdagen en duiding geven "Ik onderzoek hoe we het beste uit de platformen naar boven kunnen halen voor de gebruikers en maak de negatieve zaken inzichtelijk. Met mijn kennis geef ik richting aan ontwikkelingen en het debat rondom platforms. Politiek en belangenorganisaties
7
hebben vaak een korte termijn agenda. Ik ga in gesprek zonder clichébeelden. Platformen hebben wel eens de naam dat ze snel veel geld willen verdienen, maar Uber maakt al jaren verlies. Ze gaan door omdat ze potentie zien in de markt.”
‘HET CENTRALE KARAKTER VAN EEN PLATFORM GEEFT DE KANS IETS COLLECTIEFS TE REGELEN VOOR EEN GROEP DIE VOORHEEN ONZICHTBAAR WAS.’ Verwondering en verbazing “Het is mooi om elkaar in een samenwerking te versterken op de unieke waarden die een individu toevoegt. Dat is vooral interessant als het mensen met verschillende achtergronden betreft. Het is niet de bedoeling dat je met z’n allen ja-knikt, want dan blijf je in een bubbel hangen. Je kunt het met elkaar oneens zijn en een stevige mening hebben, maar ik zou nooit schofferen. Het is bij een goede samenwerking van belang dat je dezelfde houding hebt in een gesprek. Het grensvlak van verwondering en verbazing ligt dicht bij irritatie en boosheid. Met boos worden, kom je nooit verder.”
Verbinden en aanjagen De platformeconomie kun je op tal van domeinen toepassen: op makelaars, uitzendbureaus, zorg of binnenvaartschepen. “Daar houd ik regelmatig presentaties over. Ik richt me vooral op onderwerpen die maatschappelijke impact hebben en die discussie oproepen.” Op dit moment liggen de grootste vraagstukken bij platformen over ‘arbeid’. Zo voorspelde ING afgelopen voorjaar dat binnen tien jaar de uitzendmarkt voor 20 tot 70 procent via platforms verloopt,” weet Martijn. “Zo is er ook een discussie of een platformwerker een freelancer is of een werknemer in loondienst. Als we op de wet moeten wachten, duurt dat nog een jaar of tien. We moeten nú ook al iets. Omdat de platforms niet met elkaar praten, zet ik ze bij elkaar. Ik nodig sprekers en workshopleiders uit en we gaan denken in oplossingen. Ik verbind en jaag aan.”
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Martijn Arets onderzoekt als internationaal platformexpert de invloed van platforms op de samenleving. Er verandert veel als vraag en aanbod elkaar online snel vindt, in plaats van via inefficiënte intermediairs. Handig om binnen een paar muisklikken muziek te lenen (Spotify), films te kijken (Netflix), huishoudelijke hulp te organiseren (Helpling) of een betrouwbare aannemer te vinden (Werkspot). Er zijn ook kanttekeningen.
De keerzijde van de platformeconomie WEL DE VRIJHEID MAAR NIET DE RISICO’S Platformen hebben nu al een grote impact op de wijze waarop de vraag naar en het aanbod van arbeid wordt gecoördineerd. Steeds meer mensen verdienen hun inkomen (deels) via een platform. Naast voordelen als grotere vrijheid, formalisering van eerder informele arbeid etc is er ook veel aandacht voor de negatieve aspecten. Veelal gaat het dan om het beeld dat platformwerkers zoals bezorgers, gedwongen worden als zelfstandige te werken tegen te lage vergoedingen en hoge risico’s en onzekerheid.
GENERATIE Y EN Z WERKT OM TE LEVEN Wij zien de toenemende flexibilisering van de laatste jaren als een blijvertje. Allereerst vanwege de demografische ontwikkeling, hierdoor zal de schaarste op de arbeidsmarkt in veel branches nog jaren voortduren ook in perioden van laagconjunctuur. Met een meer flexibele arbeidsmarkt wordt een efficiënte inzet van de beschikbare capaciteit bevorderd. Daarnaast zijn lange dienstverbanden uit de gratie bij de generaties (Y en Z) geboren tussen 1980 en 2010. Zij werken vooral om te leven. Ervaring(en) opdoen staat voor hen op de eerste plek. Een baan moet passen bij hoe zij hun leven willen indelen.
LUSTEN EN LASTEN BETER AFWEGEN MET PLATFORMWERKER
Volgens de GIG-economy worden banen opgesplitst in kleinere taken. Voor deze taken wordt vervolgens via Artificial Intelligence en Machine Learning naar de beste resource gezocht. Virtual Reality en Augmented Reality zullen impact hebben op de wijze waarop mens en machine samenwerken en nieuwe vaardigheden worden verworven. Organisaties en individuen moeten zich voorbereiden op deze toekomst van werk. Naast nieuwe competenties zullen nieuwe vormen van regulering noodzakelijk zijn om negatieve gevolgen van deze ontwikkelingen te beperken. Of dat via de huidige methodieken en wetgeving mogelijk is, is maar de vraag. Deze zullen onderdeel moeten zijn van de gebruikte technologie. Met de historie van Van Spaendonck moeten we ook in deze toekomst een rol willen spelen.
Echter waar uitzendkrachten en payrollers kunnen rekenen op het sociale vangnet waar we in Nederland trots op zijn, tarten de meeste digitale werkplatformen deze zekerheden. ‘Werknemers’ worden veredelde zelfstandigen, lopen debiteurenrisico, missen een vangnet bij ziekte en bouwen geen pensioen op. Ik ben ervan overtuigd dat de platformeconomie toekomst heeft, ook op het gebied van arbeid. Het sluit aan bij hoe jongere generaties invulling willen geven aan hun ‘work-life balance’ en past bij een efficiënte benutting van het potentieel in een aanhoudend schaarse markt. Het is alleen nog wachten op een platform dat rekening houdt met de complexe spelregels die onze arbeidsmarkt kent. Innovatie met behoud van sociale zekerheid. Bij MAQQIE gaan we die uitdaging aan.
Digitale platformen hebben zich in hoog tempo een plaats in ons leven verworven. We huren een klusser in via Werkspot of verhuren ons via Temper. Alles 24/7 en zo voordelig mogelijk. De voordelen zijn evident. Instant bevrediging van elke wens. Tegelijkertijd zien we dat digitale platformen niet alleen voordelen bieden. Platformen die de relaties op de arbeidsmarkt raken, zetten de verworvenheden van werknemers onder druk. Natuurlijk kan de fietskoerier die voor Deliveroo eten bezorgt of de taxichauffeur die via Uber aan zijn klanten komt zelf bepalen wanneer hij werkt. Daarmee zijn zij in theorie baas over eigen tijd. Maar tegelijkertijd worden risico’s die in een gebruikelijke arbeidsrelatie verdeeld zijn tussen werkgever en werknemer, eenzijdig op de platformwerker afgewenteld. Als dat een keuze van de platformwerker is en zijn inkomen uit het platformwerk hem in staat stelt die risico’s, o.a. op arbeidsongeschiktheid, op leegloop, op ouderdom of op een kapotte taxi, af te dekken, dan is er niets aan de hand. Dan is de klant koning en de platformwerker naar tevredenheid eigen baas. Maar de lage tarieven die de platformwerker voor zijn beschikbaarheid ontvangt, de eenzijdige afwenteling van risico’s en het beperkte inkomen dat voor platformwerkers overblijft, zullen op termijn steeds meer gaan knellen voor platformwerkers die uit noodzaak 2 of 3 baantjes moeten hebben om de eindjes aan elkaar te knopen. De platformeconomie is een blijvertje. De uitdaging bestaat erin de effecten ervan op de arbeidsmarkt zodanig te reguleren dat iedereen er voordeel bij heeft. De wet arbeidsmarkt in balans zal daar zeker niet voor zorgen. De tanende invloed van cao’s al evenmin. Vernieuwing van arbeidsverhoudingen is echter essentieel. Met 100 jaar ervaring kan Van Spaendonck hier een bijdrage aan leveren.
Erik Snels directeur Loket.nl
Pieter Leenman CEO MAQQIE
Giel Schikhof manager arbeidsverhoudingen Wissenraet Van Spaendonck
Er is behoefte aan een vorm van flexibele arbeid met wél de vrijheid maar niet de risico’s voor het individu en de werkgever. Wellicht dat initiatieven en platformen zoals Maqqie een oplossing kunnen bieden. Wel de voordelen van een uitzendconstructie, maar niet de daarbij behorende kosten.
Werk organiseert zich in mijn beleving in de 21e eeuw in netwerkstructuren. Van de ene ervaring naar de andere. Via bestaande relaties naar nieuwe relaties. Van vast naar flexibel. De platformeconomie sluit daar naadloos op aan. Het zou zo maar een stevige bedreiging kunnen vormen voor de traditionele en weinig transparante markt van intermediairs.
8
Snel de gezondheid van een organisatie in beeld Creatie, development en marketing zijn de drie specialismes die hierbij centraal staan. Ieder label binnen Handpicked benut haar eigen specialisatie, identiteit en unieke kracht. “Door deze krachten te bundelen, zijn we in staat om onze klanten compleet te bedienen richting hun digitale ambities”, vertelt Johan van den Berg, HR Manager bij Handpicked agencies. Toen Johan ruim drie jaar geleden bij Handpicked begon, bestond de organisatie nog uit 70 medewerkers. “Nu zijn we verdubbeld naar 140. En we verwachten de komende jaren zo’n zelfde groei mee te maken, met alle uitdagingen die daarbij komen kijken.” Met vergaande expertise wordt Handpicked ondersteund door Van Oers Accountancy & Advies om deze groei te realiseren. “Zowel vanuit de accountancy en fiscale adviestak als vanuit loonadvies”, vertelt Chantal van Steenpaal, directeur Van Oers Accountancy & Advies.
Compleet HR-systeem creëren Vanuit vijf vestigingen in West-Brabant (Breda, Oosterhout, Roosendaal, Etten-Leur en Zundert) biedt Van Oers Accoun-
tancy & Advies oplossingen aan klanten in uiteenlopende branches. Johan heeft binnen Van Oers één vast aanspreekpunt waarbij hij altijd terecht kan met vragen. “Geen vraag is te gek. Alle expertise is bij Van Oers in huis. Ik hoef zelf ook niet te zoeken welke expert ik nodig heb. Als ik bel met mijn contactpersoon kom ik zo bij de juiste persoon terecht”, vertelt Johan enthousiast. En of Johan nu de hele dag aan de telefoon hangt of niet, Van Oers heeft een prijsmodel ontwikkeld waarbij het niet uitmaakt of de klant bijvoorbeeld één of tien keer per dag belt. Om klanten nog beter te bedienen, worden er binnen Van Oers Loonadvies superusers opgeleid per team. “Deze superusers hebben wat meer kennis van de HR-modules en koppelmogelijkheden van Loket.nl dan de gemiddelde salarisadministrateur. Deze modules kunnen optimaal ingezet worden om een compleet HR-systeem te creëren”, vertelt Chantal.
Gezondheid Om de gezondheid van een organisatie in beeld te brengen, kunnen er uit Loket.nl rapportages en analyses gehaald worden. Johan vertelt: “Wij halen er bijvoorbeeld data uit over loonkosten, de gemiddelde arbeidsduur en verloop, het aantal FTE en de ontwikkeling hiervan, maar ook demografische gegevens als woonplaats, leeftijd en man-vrouwverdeling van de medewerkers.” Op basis van deze analyses krijgt Handpicked aandachtspunten in beeld, waarop gestuurd kan worden.
In één oogopslag De medewerkers van Handpicked kunnen altijd en overal hun loonstroken, jaaropgaven en actuele verlofsaldo online raadplegen in Werknemerloket. En daar staat vast niemand van te kijken bij zo’n hippe organisatie, met ‘digital first’ als voornaamste doel. Vanuit Werknemerloket kunnen medewerkers ook direct hun verlofaanvragen indienen. Erg handig als je het Johan vraagt. De leidinggevende hoeft de aanvraag namelijk alleen nog te bevestigen of te weigeren. “Hierbij is het fijn dat de leidinggevende direct de verlofkalender erbij kan pakken. Daarmee zie je in één oogopslag wat de bezetting op de afdeling is en of er nog ruimte is om iemand vrij te geven of niet”, legt Johan uit. “We werken met grote hoeveelheden vertrouwelijke persoonsgegevens en het is natuurlijk belangrijk dat de klant weet dat wij daar op een veilige manier mee omgaan. Loket.nl is een partij die ons daar goed bij helpt, omdat zij erg inzetten op de veiligheid van gegevens. Daarnaast verwerken wij maandelijks salarisstroken voor de medewerkers van onze klanten. We hebben elke maand een enorme piek waar er in een aantal dagen veel verwerkt moet worden. Het is dan fijn dat we met een systeem werken dat ons nooit in de steek laat.” En daar sluit Johan zich helemaal bij aan. “De snelheid van het systeem is betrouwbaar. Wij zeggen niet voor niets ‘retteketet Loket’ hier intern”, lacht hij.
9
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Als adviesorganisatie met zeven labels en 140 man sterk helpt Handpicked agencies klanten om online te innoveren. De naam Handpicked agencies komt voort uit hun ambacht. Al die slimme innovaties worden met eigen handen en in samenwerking met klanten gemaakt.
Helderheid gevraagd voor loonstroken Áls een werknemer zijn of haar loonstrook al bekijkt, scant deze vaak enkel het bedrag dat de werkgever daadwerkelijk op de rekening stort. Wat er verder allemaal op staat is meestal abracadabra. Het dunne strookje dat vroeger uit de bedrijfscomputer rolde, heeft namelijk jaren geleden al plaatsgemaakt voor een groot vel papier met afkortingen waar de gemiddelde werknemer weinig van begrijpt.
Bewust van zorgkosten Ook VNO-NCW en MKB-Nederland pleiten voor een eerlijke loonstrook waarin ook werkgevers-en werknemerslasten zichtbaar zijn en goed worden toegelicht. Anthony Stigter van VNO-NCW: “Het gaat ons erom dat werkenden bewust worden van de totale kosten die de werkgever voor hen maakt: daarom zien wij graag als vertrekpunt de brutoloonkosten, met daaronder een begrijpelijke toelichting hoe men tot het nettobedrag komt. Een voorbeeld is de zorgpremie. Naast de ruim € 100,- die iedere burger maandelijks zelf overmaakt naar zijn zorgverzekeraar, betaalt de werkgever tot € 300,- per werkende per maand aan inkomensafhankelijke zorgpremie (totaal 18 miljard per jaar). Op de ‘zogenaamde eerlijke loonstrook’ wordt dat helder gemaakt. Dan weten mensen wat zij echt aan zorgpremies betalen en de werkgever voor hen opzij legt.” Loonkosten
Dat kan anders. Daarom dienden Kamerleden Wiersma (VVD) en Van Weyenberg (D66) vorig jaar een motie in om te onderzoeken op welke manier helder te krijgen is waar werknemers en werkgevers allemaal aan bijdragen en hoe dat het beste transparant toegelicht kan worden. Kortom: een eerlijke loonstrook, ofwel het eerlijke verhaal.
Brutoloon
sociale premies werkgeversdeel WIG
‘Een werknemer moet kunnen zien waar het bruto salaris voor bedoeld is.’
sociale premies werknemersdeel
Je moet het uit kunnen leggen loonbelasting Nettoloon
Volledige en transparante loonstrook Wiersma vertelt: “Werknemers willen zien én begrijpen waar het bruto-netto verschil naar toe gaat en werkgevers vinden het belangrijk inzicht te geven wat ze voor de werknemer afdragen. Want dat doen ze. De totale loonkosten, waar werkgevers rekening mee moeten houden zijn veel hoger dan het bruto bedrag dat op de loonstrook staat. Werkgevers betalen bijvoorbeeld een bijdrage aan het pensioen, de WW en de WIA zonder dat de werknemer dit op de loonstrook terugziet.”
middelen die nodig zijn om scholing en ontwikkeling voor werknemers te faciliteren. Het is bijzonder dat de werknemer deze afspraken maar deels terugziet op de loonstrook. Wiersma: “Als werknemers niet weten hoe het zit, kunnen ze hun stem ook niet laten horen en weten ze ook niet of ze ergens gebruik van kunnen maken. Zien ze straks op een overzichtelijke loonstrook terug dat er bijvoorbeeld geld apart is gezet voor pensioen of voor scholing; of zouden ze beter kunnen zien wat ze bijvoorbeeld overhouden aan overwerk,.” Een werknemer heeft het gewoon niet in de gaten als geschoven wordt met sociale premies werkgeversdeel en sociale premies/loonbelasting werknemersdeel. En dan is het verschil tussen loonkosten en het netto loon steeds moeilijker uit te leggen.
nettoloon
Grijs gebied Cao-onderhandelingen gaan over het brutoloon. De overheid en de sociale partners maken samen afspraken over het geld dat een werknemer verdient. Maar ook over zaken als pensioen en
10
Robin Fransman van de Argumentenfabriek, heeft als grondlegger van het begrip “eerlijke loonstrook’ het vooral over de helderheid voor de werknemer. De maandelijkse loonstrook moet geen afkortingentabel bevatten met onbegrijpelijke zaken die alleen een fiscalist begrijpt, maar verrijkt worden met relevant nieuws voor diegene waarvoor de loonstrook bedoeld is: de werknemer. Een werknemer die een nettoloon ontvangt van € 2.300,-, kost de werkgever € 3.250,- aan totale werkgeverskosten. Fransman zou willen dat helder wordt waar dat verschil naar toe gaat: collectieve belastingen en premies als zorg, pensioen voor later, of zaken die met mogelijke tegenvallers te maken hebben als ziekte,
werkloosheid en arbeidsongeschiktheidsverzekeringen. Dat er veel geld apart wordt gezet is natuurlijk prima. Nu is het echter een black box die tot veel discussie leidt op alle niveaus, ook in het kader van de cao- lonen en de koopkrachtontwikkeling. Zo varieert dat wat werknemers netto overhouden van de bruto werkgeverslasten in diverse sectoren.
heren. Denk hierbij aan de belastingdienst, de werkgever, verzekeringsmaatschappijen, hypotheekverstrekkers, telefoonmaatschappijen en ook de werknemer. Door een ‘eerlijke’ loonstrook kan transparantie voor werknemers worden verzorgd met informatieverstrek-king in plaats van een overdosis van gegevens die de gemiddelde werknemer en ook de werkgever niets zeggen.”
Het verschil tussen bruto en netto zien werknemers op hun loonstrookje, Een verhoging van het netto loon van € 100,- extra voor een werknemer in de kinderopvang kost gemiddeld aan
Stigter van VNO-NCW/MKB-Nederland bepleit om het betere geen vijand van het goede te maken: “Keep it simple. Door ons nu te beperken tot de gegevens in de loonadministratie, kunnen
€ 190,00
€ 200,00 € 180,00
€ 177,00
€ 164,00
€ 179,00
€ 160,00
€ 160,00
Werkgeversdeel WIG
€ 140,00 € 120,00 € 100,00
Werknemersdeel WIG
€ 80,00 € 60,00 € 40,00
Nettoloon
€ 20,00 € 0,00 Apothekers
Metaal-electro
Kinderopvang
Bovag
Bron: Van Spaendonck MKB Banenmonitor
Architecten
Hoe kan het extra premies, en werkgeverslasten € 160,- Een werknemer in de metaal-elektro die er netto € 100,- bij krijgt vraagt een totaal investering van de werkgever van € 190,-. De belangrijkste reden voor dit verschil zit veelal in de afspraken die gemaakt zijn over pensioenbijdragen. Bij een hoger salaris, stijgen ook de extra loonkosten en dat kan voor een middelgroot bedrijf dan aardig in de papieren lopen.
Hoe kan het beter? Volgens Fransman is het vrij eenvoudig. Voeg informatie toe over de werkgeverslasten en de marginale lastendruk. Die uitleg ontbreekt, dus voeg deze toe. Voeg de consequenties toe. Laat niet alleen de cijfers zien, maar visualiseer deze ook. Ruud van Leeuwen, directeur bij Loket.nl vult aan: “Een salarisspecificatie dient vele
zonder extra administratieve lasten alle werknemers snel een begrijpelijke loonstrook krijgen. Belangrijk is ook dat werkenden daarin zelf goed kunnen meedenken.” ”Wiersma gaat juist verder: “Waarom geen doorlink naar het opleidingsbudget waar een werknemer ongezien aan bijdraagt. Zo krijgt een werknemer direct zicht in het eigen opleidingsbudget, dan kunnen ze zelf keuzes maken in scholing-, loopbaan- of ontwikkelingsplannen.” Het begin voor een interactieve loonstrook is daarmee wat Wiersma betreft gemaakt. “Denk aan een link naar het eigen pensioenfonds zodat je direct ziet wat je hebt opgebouwd. Zo bevat de strook meer informatie, maar kan toch korter worden. De minister doet een verkenning naar de eerlijke loonstrook en start een pilot met werkgevers.
11
Volgens Fransm de werkgeversl breekt, dus voe alleen de cijfers directeur bij Lo heren. Denk hie verzekeringsma maatschappijen strook kan tran met informatie gegevens die de niets zeggen.”
Stigter van VNO
GEERT DUIJSTERS DECAAN VAN DE ECONOMIE FACULTEIT AAN DE UNIVERSITEIT VAN TILBURG
12
“Te veel vertrouwen leidt ertoe dat we zaken aan de voorkant niet goed met elkaar afspreken. Kijk maar naar een huwelijk. Als je begint over huwelijkse voorwaarden, denkt je partner dat je er geen vertrouwen in hebt. Je durft niet eens te vragen of het wellicht verstandig is je naam achter op dat ene schilderij te zetten.” Duijsters tipt: “Maak bij samenwerkingsverbanden vooraf kraakheldere en concrete afspraken over doemscenario’s die je tegen kúnt komen. Manage de verwachtingen. Juíst als je een droomhuwelijk denkt aan te gaan en op een roze wolk zit.”
bewust en kun je praten over wat te doen. Bij iedere evaluatie is het van belang elkaar recht in de ogen te kijken en te besluiten of je gaat veranderen, transformeren of uit elkaar gaat.” Uit recent onderzoek is gebleken dat bedrijven die structureel evalueren en daar conclusies uit trekken, meer dan 20% succesvoller zijn dan bedrijven die dit niet doen.
begint natuurlijk bij een goed partnerselectieproces. “Je leert het meeste door interactie te zoeken met bedrijven waar je niet op lijkt. Kies dus geen partijen uit de eigen omgeving die je kent en vertrouwt, maar zoek de synergie met partijen buíten je netwerk.” Van Spaendonck en Duijsters hebben een waardevolle samenwerking: De professor brengt de theorie in, Van Spaendonck de (100 jaar) praktijkervaring.
Durf ermee te stoppen Mensen durven meestal niet eerlijk te zeggen dat het project er heel anders voor staat dan vooraf afgesproken. Dat de doelen niet gehaald zijn en dat het project veel meer geld kost dan vooraf besproken en dat je wilt stoppen. “Gemakshalve blijven we maar doen wat we doen. Hierdoor ontstaan zombie allianties: samenwerkingsverbanden die niets opleveren.” Duijsters tipt: “Ben niet bang voor een exit. Uit elkaar gaan is vaak een bevrijding. Als het goed is, kun je dat zonder het persoonlijk te maken prima regelen. Want dat heb je bij het begin van de alliantie met elkaar vastgelegd. Scheiden leidt daardoor bij een alliantie zelden tot lijden”.
Alliantie management is een vak Het viel Duijsters eind jaren 90 - toen hij in Amerika was - al op dat wereldwijd 50% van de samenwerkingen mislukt. Dat is nog steeds zo. “Dit gegeven boeide me. Ik deed onderzoek en ontdekte dat de bedrijven die wél slaagden hoog inzetten op alliantie vaardigheden. Zij zien alliantie als een project. Hebben er mensen bij betrokken die deskundig zijn op het gebied van samenwerking. Deze bedrijven zijn er structureel mee bezig. Alliantie is zoveel meer dan af en toe samenkomen. Alliantie management is een vak. Samenwerken met een alliantie partner is vaak vooral lastig omdat er geen hiërarchie is en je afhankelijk bent van die ander. Continu moet je op zoek naar de balans tussen jouw gewin en die van je partner.”
Allianties zijn een must
De sleutel tot succes: continu evalueren
Synergie buiten je netwerk
Duijsters begeleidt inmiddels 25 jaar strategische samenwerkingsverbanden tussen bedrijven. Na verder onderzoek ontdekte hij een sprong in de succesratio als bedrijven continu evalueren. Duijsters schetst: “Kleine irritaties leiden op termijn tot grote ergernissen. Als je deze uitspreekt, word je je ervan
“Allianties waarbij je samen innovatie wilt creëren of versnellen, zijn succesvoller dan reguliere allianties waarbij bedrijven bijvoorbeeld samen (goedkoper) gaan produceren,” weet Duijsters uit ervaring. Goede afspraken aan de voorkant en continu evalueren dragen bij aan het succes, maar het
Samenwerking is een must in de dynamische wereld waarin we zitten, dat is evident. Van Spaendonck richt zich al jaren op samenwerking met ondernemers. In verenigingen en digitaal en structureert dat ook. Organisaties ontkomen er niet aan om geïntegreerde en flexibele oplossingen te leveren aan consumenten. Allianties zijn daarmee niet langer een optie maar een noodzaak voor het succes van de organisatie. “Allianties zijn flexibel en zijn zonder al te veel organisatorische rompslomp op te heffen. Dit in tegenstelling tot fusies en overnames waarbij ontvlechting veelal grote organisatorische en personele consequenties met zich meedraagt.”
13
‘JE LEERT HET MEESTE DOOR INTERACTIE TE ZOEKEN MET BEDRIJVEN WAAR JE NIET OP LIJKT.’ Mkb en de alliantie Voor het mkb is een samenwerking volgens Duijsters lastiger dan voor een groter bedrijf. “Vaak ken je elkaar uit een netwerk. Ben je misschien zelfs bevriend. Het vertrouwen is groot. En daar schuilt dus het gevaar. Het is niet voor niets dat algemeen bekend is dat je met familie beter geen zaken kunt doen. Wil je toch samen groeien en een alliantie aangaan? Doorloop dan gestructureerd en zakelijk het alliantieproces. Schroom ook niet om een ervaren extern adviseur in de hand te nemen. Samenwerken is moeilijker dan je denkt.”
Cherrypicking Mooie voorbeelden van succesvolle allianties zijn elektrische auto’s. Tesla werkt samen met Panasonic. Maar ook de samenwerking tussen Douwe Egberts en Philips is een gouden greep geweest. “Dit zijn hele verschillende partijen die complementair zijn en samen een uniek product in de markt zetten. Dat noem ik cherrypicking”. Duijsters adviseert: “Doe zaken met de allerbeste op een bepaald gebied. Het is niet voor niets dat ondernemingen vaak de samenwerking kiezen met kleinere bedrijven met specifieke kennis.”
Door samenwerking worden kleine dingen groot
De belangrijkste pijler voor een strategische samenwerking is vertrouwen. Dat zien we zowel in de praktijk als in de literatuur. Professor dr. Geert Duijsters is hoogleraar entrepreneurschap en decaan van de Economie faculteit aan de Universiteit van Tilburg en is het daar niet mee eens. “Vertrouwen is een overgewaardeerd begrip en levert juist problemen op.”
MICHIEL GERBRANDA OPRICHTER EIGENAAR VAN OOGT
DE VAL VAN VOORSPELBAARHEID Zou het nog kunnen? Als jonge ondernemer een organisatie bouwen die over 100 jaar nog bestaat? Welnee. Absoluut onmogelijk. En dus feliciteer ik Van Spaendonck met een prestatie die door nieuwe generaties ondernemers nooit meer geëvenaard zal worden. Het is het gevolg van de moderne realiteit waarin bestaansrecht wordt gedefinieerd door verandering. Een nieuwe realiteit waar iedere ambitieuze ondernemer mee te maken heeft, maar eigenlijk niemand nog op voorbereid is. Dat komt omdat we allemaal kinderen zijn van het lineaire model. Opgegroeid en opgeleid volgens de principes van een wereld die voorspelbaar is. Waarin de ontwikkeling van mensen en bedrijven is plat te slaan in een lineair proces van twee elkaar opvolgende fases: een periode van leren, waarin we het eerste deel van ons leven investeren in het opdoen van een voorgedefinieerde set aan vaardigheden. Gevolgd door een periode van werken, waarin we deze vaardigheden een carrière lang binnen een specifiek werkveld in de praktijk brengen. Maar inmiddels is alles anders en leven we in een tijd vol radicale transformaties. Super intelligente robots en algoritmes, ‘engineered bodies’ in de gezondheidszorg, de alsmaar groeiende wereldbevolking, de natuur-, voeding- en energietransities die daarbij horen, de bereikbaarheid van planeten en het feit dat er milieuontwikkelingen op ons af komen die naar alle waarschijnlijkheid sterker zijn dan we ooit gedacht hebben. Allemaal zaken die ervoor zorgen dat het voorspelbare model – waarbij we een carrière lang kunnen vertrouwen op een voorgedefinieerde set vaardigheden en plannen – al even bankroet is. En dat betekent nogal wat. Voor werkgevers onder andere dat een 100-jarig bestaan in de toekomst haast ondenkbaar is geworden. En voor werknemers vooral dat zij zichzelf meerdere malen in hun carrière opnieuw moeten uitvinden. Australische onderzoekers toonden al aan dat jonge talenten die nu de arbeidsmarkt betreden in hun loopbaan gemiddeld 17 verschillende banen zullen hebben, binnen 5 verschillende carrières. En precies daar gaat het mis. Want terwijl de talenten die onze groei de komende jaren mogelijk moeten gaan maken, gedwongen worden om zichzelf voortdurend opnieuw uit te vinden, blijven wij als organisaties vasthouden aan het lineaire en voorspelbare model van werken. Hierdoor zadelen we jonge talenten op met een ‘random puzzel’ vol oneindige opties, keuzes, kansen en onzekerheden waar we zelf het antwoord niet op hebben. Zonder ze de opleiding, begeleiding of omgevingen te bieden die zij nodig hebben om hiermee om te gaan verwachten we wel dat ze hierbinnen een vorm vinden om hun eigen (en onze) problemen op te lossen. Dat botst. Met als gevolg dat de cijfers van jonge mensen met burn-out-verschijnselen de pan uit rijzen. En ook de economische vooruitzichten van deze generatie door deze impasse nou niet bepaald rooskleurig zijn. Dus vraag je mij hoe groei er de komende jaren uit ziet? Dan zeg ik: geen idee. Radicale verandering laat zich niet voorspellen. Wat ik wel weet is dat groei alleen mogelijk blijft als we nieuwe generaties verlossen uit deze kramp en zelf het voortouw nemen in deze puzzel van onvoorspelbaarheid. Door het oude lineaire model van groei en ontwikkeling los te laten en te experimenteren met modellen, processen en omgevingen die ‘comfortabel transformeren’ mogelijk maken. Waarin medewerkers de ruimte krijgen zich voortdurend opnieuw uit te vinden, zonder daarbij hun mentale balans te verliezen. www.oogt.nl
14
Inspireren en ontmoeten ZO ZIET DE WERKPLEZIER TOP 10 ERUIT:
1. Geef je medewerkers vrijheid bij de aanpak van hun werk. 2. Steun je medewerkers door oprechte aandacht en betrokkenheid te tonen. 3. Laat je waardering blijken voor het werk van je medewerkers 4. Bied flexibele werktijden aan als dit mogelijk is.
In samenwerking met het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid organiseerde OVAL de Week van de Werkstress. Geheel in het teken van preventie en werkplezier. Door voldoende werkplezier kan voorkomen worden dat gezonde werkdruk omslaat in ongezonde werkstress. Dus kwamen honderden bedrijven in actie door allerlei nuttige, leerzame en leuke activiteiten voor hun werknemers te organiseren, zoals een boswandeling of bokstraining, maar ook webinars en workshops over werkstress. Tijdens de Werkplezier Tour lieten bedrijven zien hoe zij tips uit de Werkplezier top 10 in de praktijk brengen. Samen werken aan én met werkplezier!
Social Impact Bonds Het Nederlands Genootschap Sociale Zekerheid (NGSZ) organiseerde weer diverse discussies, zo ook een debat over de werking en toegevoegde maatschappelijke waarde van Social Impact Bonds: een financieringsinstrument waarbij privaat geld wordt ingezet om maatschappelijke vraagstukken op te lossen. In de hal van het Ministerie van Sociale Zekerheid en
5. Stem de hoeveelheid werk af op de capaciteit van je medewerkers 6. Geef je collega’s complimenten!
De afgelopen vijf jaar hebben meer dan 550 organisaties het fel begeerde huisvestingskeurmerk in ontvangst genomen. Om dit te vieren organiseerde de Stichting Normering Flexwonen (SNF) en het expertisecentrum Flexwonen in samenwerking met de VNG, ABU, NBBU en de VHA gezamenlijk de conferentie ‘Huisvesting arbeidsmigranten’. Er was ook minder goed nieuws: het landelijk huisvestingstekort voor arbeidsmigranten is inmiddels opgelopen tot meer dan 100.000 plaatsen. Arbeidsmigranten zijn waardevol voor onze economie en daar moeten we dus zuinig op zijn. Tijdens het congres werd daarom uitgebreid stil gestaan bij de kwaliteit van huisvesting en de rol van het SNF-keurmerk in dit vraagstuk.
7. Zorg ervoor dat de juiste persoon de juiste klus uitvoert. 8. Investeer in de sterke kanten van je medewerkers. 9. Vier successen; zorg dat resultaten en inzet niet ongezien blijven. 10.
Wat is jouw tip?
Werkgelegenheid werd gediscussieerd over de zegeningen van en zorgen rondom deze Social Impact Bonds. Is dit een makkelijke manier voor de overheid om verantwoordelijkheid af te wentelen? Of is het juist goed dat er ook private partijen hun nek uitsteken en met ondernemerschap nieuwe businessmodellen ontwikkelen? Denk bijvoorbeeld aan projecten om verspilling van voedsel, langdurige werkloosheid of eenzaamheid bij ouderen te lijf te gaan.
15
Samen op weg naar een gezonde toekomst Komen we gezamenlijk tot een agreement for a healthy future? Die vraag stond centraal tijdens het Nefemed-symposium, waar formeel maar ook feestelijk afscheid werd genomen van Roelf van Run als directeur. Een symposium dat plaatsvond in de week waarin de discussie over de veiligheid van medische hulpmiddelen het Nederlandse nieuws domineerde. Kristof Boogaerts, voorzitter Nefemed, stond daar ook bij stil. Hij noemde het nieuws in zoverre een ‘blessing in disguise’ dat het aanbieders van medische hulpmiddelen stimuleert om samen te werken aan een structurele oplossing die de veiligheid van deze middelen moet garanderen.
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Week van het Werkplezier
Arbeidsmigranten verdienen goede huisvesting
Jacco Vonhof en Jeroen de Heer laten ondernemers ondernemen Ondernemers weten vaak prima waar ze heen willen met hun organisatie. Ze bestaan bij de gratie van goede keuzes maken om de continuïteit van het bedrijf te borgen. Maar er komt heel wat op de mkb’er af waar ze dagelijks mee moeten dealen. Gelukkig hoeven ze het
De Heer staat hier volledig achter. “Wij vragen ondernemers continu waar ze wakker van liggen, wat ze nodig hebben. En hoe wij daarbij kunnen helpen. Denk alleen al aan complexe wet- en regelgeving waar ze vaak tegenaanlopen.” Vonhof haakt in: “Regels worden bedacht om te voorkomen dat slechte mensen slechte dingen doen. Die goedbedoelde regels moeten niet voorkomen dat goede mensen goede dingen doen.” De heren kijken vooral waar goedbedoelde regels verkeerd uitpakken. “Behalve de mkb-toets heeft MKB-Nederland bij minister Wiebes van EZK aangedrongen op een impact-analyse waarbij de klimaatmaatregelen doorgelicht worden op hun impact op mkb-bedrijven.”
niet allemaal alleen te doen. Jacco Vonhof Samen kom je verder (voorzitter van MKB-Nederland) en Jeroen de Heer (directievoorzitter van de Van Spaendonk Groep) zitten allebei (pas) een aantal maanden op hun functie. Ze wisselen van gedachten en laten vliegers op.
Jeroen de Heer
Vonhof begint: “Ondernemers zijn gewone mensen. Met kinderen, vrienden en een baan. Ze hebben ondernemende kwaliteiten waarmee ze een bedrijf aan de gang hebben gebracht. Ze leveren toegevoegde waarde, zorgen voor banen. Deze ondernemers betalen belasting zodat Nederland mooier gemaakt kan worden. Daar moeten we zuinig op zijn. Bij alles wat er in Den Haag of Brussel bedacht wordt, toetsen we dit op het mkb.”
16
Waar MKB-Nederland als belangenbehartiger optreedt voor de ondernemer is Van Spaendonck vooral dienstverlener voor deze doelgroep. Dat betekent dat MKB-Nederland en Van Spaendonck ontwikkelingen delen en de ondernemer helpen om mogelijkheden te creëren en ondernemers op bijvoorbeeld innovaties voor te bereiden. De Heer: “We zien elkaar regelmatig en wisselen ontwikkelingen en trends uit. Helpen elkaar waar het kan. We zien duidelijk waar elkaars toegevoegde waarde zit. We onderzoeken nu waar we nog meer kunnen samenwerken om de positie van de ondernemer te versterken. Dat vind ik ook wel het mooie van Van Spaendonck: dat we niet alles voor ons zelf houden, maar willen en kunnen delen met zo’n maatschappelijke speler van belang. Alleen ga je sneller, maar samen kom je verder.”
Orde scheppen in complexiteit “Grote bedrijven vertrekken naar het buitenland als het ze hier niet bevalt. Het mkb kan niet ‘met de voeten stemmen. Zij zijn
vaak regio gebonden. Daarmee zijn ze maatschappelijk gezien - qua sponsoring van lokale cultuur en sportverenigingen, betrokkenheid bij hun omgeving, werkgelegenheid en leefbaarheid - van onschatbare waarde. Juist daarom moeten we zuinig zijn op deze grote groep hardwerkende mensen,” aldus Vonhof. Beide heren zijn ervan overtuigd dat de gedreven ondernemer Nederland niet zal verlaten en de mentaliteit er ook niet naar is dat de ondernemer het bijltje erbij neergooit. De Heer: “De mkb’er treedt open de toekomst tegemoet en ziet kansen, maar maak het ze niet te moeilijk.”
‘We moeten zuinig zijn op ondernemers: Ze leveren toegevoegde waarde, zorgen voor banen en betalen belasting; zodat Nederland mooier gemaakt kan worden.’ Open en gedreven samenwerken Data lijken in ondernemersland het grote goud. Voordeel ten opzichte van een grondstof is dat data gedeeld kunnen worden. Maar dan moet je er wel bij kunnen. Vonhof schetst: “Hoe verhoudt zich de wens naar data voor de gemiddelde ondernemer ten opzichte van de AVG? We worden ook uitgedaagd om na te denken over bijvoorbeeld de platformeconomie.” Waarom heb je een werkgever nodig als vraag en aanbod elkaar online kunnen vinden? Vonhof: “Voor MKB-Nederland is de solidariteit tussen verschillende werkenden op de arbeidsmarkt van belang. Het is zaak dat we de sociale zekerheid overeind houden in een snel veranderende omgeving. Voorkomen dat arbeiders in de diepte storten als het mis gaat.”
Nieuwe vormen van ondernemerschap
Jacco Vonhof
Veranderingen op de arbeidsmarkt zijn van alle dag, maar nu gebeurt er veel tegelijk. Zaken die elkaar versterken. Online koopgedrag, algoritmes die diensten aan elkaar koppelen, de kijk op werk, maar ook de manier waarop mensen zich organiseren. We zien nieuwe vormen van ondernemerschap ontstaan: schijnzelfstandigen, startups, platforms en disruptieve bedrijven. Door ontwikkelingen komen bestaande businesscases te vervallen. “Om orde te scheppen in de complexiteit zoeken wij telkens naar manieren die het voor de ondernemer makkelijker maken om ‘het goed te doen’. In die zin ben ik het zeer met Jacco eens,” stelt De Heer. Van Spaendonck is al jaren bezig met allerlei aspecten rondom het hebben en houden van personeel, vanuit cao’s en personeelsadministraties. “We hebben het in Nederland met onze sociale zekerheid tot op heden heel netjes geregeld, maar een kleine ondernemer ziet vooral het woud van zaken dat komt kijken bij het werkgeverschap. Bedenk hoe een jonge startup wil groeien en hoe een slimme tool daarbij kan helpen,” tipt De Heer.
Digitale assistent Zo heeft Van Spaendonck ‘CoPilot” gelanceerd. Het is nog in bétaversie, maar deze tool wijst de ondernemer de weg in zaken die op een groeiende onderneming afkomen. “We wijzen ondernemers proactief op wet- en regelgeving en geven suggesties die op de betreffende onderneming van toepassing zijn. We willen daarmee zoveel mogelijk complexiteit uit personeelszaken halen. Zie het als een digitale assistent die je op tijd attendeert wanneer je iets moet doen, maar ook zaken regelt om salarissen te benchmarken of bijvoorbeeld te checken of iemand nog goed verzekerd is voor zorg of schade. Wet- en regelgeving en ook collectieve cao afspraken zijn voor mkb ondernemers vaak ingewikkeld te volgen. Dus moet je het praktische toepasbaar maken, aldus de Heer.
Experimenteren “De arbeidsmarkt is de achilleshiel van onze economie,” aldus Vonhof. “We hebben een prachtig stelsel met elkaar opgebouwd. Hoe we dat met alle veranderingen op poten weten te houden, wordt echt een uitdaging. Dat vergt een open communicatie en
17
het lef om te experimenteren hoe we zaken anders kunnen doen.” Dat is noodzakelijk, want meer dan 90% van de bedrijven is een mkb-bedrijf. Het is dus duidelijk een economische factor om rekening mee te houden. Dat dwingen Vonhof en De Heer af door een goed verhaal te vertellen en zichtbaar te zijn. Het mkb is tenslotte de kurk waar Nederland op drijft.
Van Spaendonck 100 jaar
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Barend van Spaendonck Barend Jan van Spaendonck
Siert de Jong
Jeroen de Heer
Hoe het begon
wolwevers, leerlooierijen en schoenproducenten, maar ook de Kamer van Koophandel werd in die tijd ondersteund. Het was het begin van samenwerking. En van het bij elkaar brengen van partijen om de arbeidsomstandigheden te verbeteren van arbeiders. Later kwamen daar pensioenregelingen en ziekengeldverzekeringen bij. Van een herenhuis in de Willem-II straat, heeft Van Spaendonck zich in 1967 gevestigd aan het Reitseplein in Tilburg
Jarenlang staan we bekend als een bureau dat secretariaten en administraties verzorgt van branche- en regionale werkgeversorganisaties, bedrijfsorganen en onderwijsinstellingen, en allerlei regelingen op sociaal gebied zoals pensioenfondsen. De eerste stappen in loonadministraties werden in 1964 gezet. In die jaren koos Van Spaendonck voor een verbreding naar organisatieadvies, computerservice, makelaardij, incasso, administratievoering en drukwerk. Eigenlijk alles waar onderJan Gevers nemers behoefte aan hadden, is in een coöperatief model vormgegeven. Vanaf eind jaren tachtig ontwikkelde het bedrijf zich door naar een zelfstandige zakelijke dienstverlener. In 1963 volgt Barend Jan van Spaendonck zijn vader
op als directeur van de Stichting. In 1987 neemt Barend Jan afscheid en draagt hij het stokje over aan Siert de Jong. In 2001 wordt Jan Gevers directievoorzitter tot hij in 2018 met pensioen gaat en het directievoorzitterschap overdraagt aan Jeroen de Heer.
Als zoon van een wollenstoffenfabrikant startte Barend van Spaendonck in 1919 met de ondersteuning van werkgevers-verenigingen. Voorlopers van VNO-NCW, textielindustrie, dakpanindustrie,
Anno 2019 bestaat Van Spaendonck uit Wissenraet Van Spaendonck, Van Spaendonck Services en Van Spaendonck Groep. Van Spaendonck helpt ondernemers in het mkb nog steeds om succesvol te ondernemen, te verbinden en te laten samenwerken. Dat doen we door de signalen op de markt te herkennen en maatschappelijk mee te denken en te ontwikkelen. We zien dat er veel op ondernemers afkomt. Van digitalisering
18
tot verduurzaming. Van wetgeving tot aan veranderingen op de arbeidsmarkt. Van Spaendonck heeft niet de pretentie alle problemen van de ondernemer op te lossen. We bieden wel samen met branches, stichtingen en accountants allerhande mogelijkheden om het ondernemen makkelijker te maken. Samen met ondernemers in heel Nederland blijven we innoveren. Ook digitaal. De ondernemer krijgt zo de kans om te doen waar hij goed in is. Ondernemen!
Dat moet gevierd worden Tijdens een feestelijke nieuwjaarsbijeenkomst opende directievoorzitter Jeroen de Heer het jubileumjaar. Met aandacht voor het verleden en een vooruitblik op de digitale toekomst. De Heer: “Dat we als bedrijf 100 jaar bestaan is iets om trots op te zijn. In die lange periode hebben wij als Van Spaendonck ondernemers van Nederland - groot én klein - geïnspireerd, geadviseerd en ondersteund. Vandaag de dag doen we dat nog steeds. Met ons motto: Door samenwerking worden kleine dingen groot, feliciteren we niet alleen onze medewerkers met deze mijlpaal, aldus de Heer. We staan midden in de maatschappij en hebben daarom ook gevraagd aan collega’s een maatschappelijk doel voor te dragen, waar ze zich voor in willen zetten. Een keur aan initiatieven kwam naar boven. Mooi om samen aan de slag te gaan.
KIJK VOOR MEER INSPIRATIE OP WWW.VANSPAENDONCK100JAAR.NL
Villa Pardoes biedt écht een onvergetelijke gratis vakantie aan gezinnen met een ernstig, mogelijk levensbedreigend ziek kind van 4 tot en met 12 jaar. Voor kinderen die dolgraag een tijdje aan iets anders willen denken dan hun ziekte. Voor broertjes, zusjes, ouders, opa’s en oma’s die dromen van een onbezorgde week samen. Even alles vergeten. Villa Pardoes is voor een weekje het warme nest waar je thuiskomt na een dag vol leuke activiteiten. Wij hopen hier ook een bijdrage aan te kunnen leveren door eind november pannenkoeken te bakken voor een aantal gezinnen in de villa.
Huize Zonnehof Na een bezoek aan een verzorgingstehuis besef je hoeveel ouderen een eenzaam bestaan lijden. Met name zij die op zichzelf wonen, alleenstaand, moeilijk ter been, vrienden die er steeds meer niet meer zijn, familie die ver weg woont. Het zijn mensen met een bagage vol levenservaring, bijna de 100 jarige leeftijd naderend en die op hun manier ook hun steentje bijgedragen hebben aan de samenleving, mensen met een verhaal en wijsheden waar wij nog veel van op kunnen steken.
Sport- en spelochtend bij het Leijpark
“In Nederland zijn ruim 61.000 kinderen die hun verjaardag niet kunnen vieren, omdat er thuis te weinig of zelfs geen geld voor is”. Op hun mooiste dag van het jaar krijgen zij geen cadeautjes, hangen er geen slingers, ballonnen en kunnen zij zelfs niet trakteren. Stichting Jarige Job geeft geen geld maar een complete verjaardagsbox incl. slingers, ballonnen en traktatie en natuurlijk cadeautjes aan de ouders van deze kinderen. Om ervoor te zorgen dat er zoveel mogelijk boxen beschikbaar zijn, gaan we helpen deze in te pakken.
Onderwijscentrum Leijpark biedt leerlingen van 4 - 20 jaar met een functionele beperking onderwijs, zorg en begeleiding op maat. In de week van 27 mei staan er op onderwijscentrum Leijpark activiteiten gepland in het kader van het 60 jarig bestaan van de school. Op de woensdag staan verschillende activiteiten/spellen rondom de school gepland voor de leerlingen, collega’s gaan helpen bij de uitvoering. Van Kop van Jut tot en met sjoelen.
100 jaar vieren met alle relaties Samen met 850 relaties en medewerkers van Van Spaendonck vierden we het 100 jarig bestaan tijdens een extra feestelijke versie van het jaarlijkse relatie event bij Theaters Tilburg met een indrukwekkend optreden van Jacqueline Govaert met nummers van nu en uit de periode met Krezip.
In samenwerking met Huize Zonnehof gaan wij met een aantal ouderen een paasworkshop volgen én nemen wij ouderen mee op stap voor wandelingen in de natuur.
Van harte gefeliciteerd Met deze bijzondere mijlpaal: 100 jaar Van Spaendonck! Iets om met recht trots op te zijn. Ooit begonnen boven een winkel op Heuvelstraat 60, is uw onderneming een eeuw later uitgegroeid tot een bedrijf met meer dan 150 medewerkers dat ondernemers, groot en klein, inspireert, adviseert en ondersteunt. En dat doen jullie op typisch Tilburgse wijze: met lef en innovatiekracht en altijd maatschappelijk betrokken. Naast een goed werkgever is Van Spaendonck een bedrijf dat maatschappelijk verantwoord ondernemen hoog in het vaandel heeft. En zulke ondernemingen koesteren wij in onze stad. Op naar nog een eeuw Van Spaendonck! Theo Weterings, burgemeester Tilburg
19
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Pannenkoeken bakken
Stichting Jarige Job helpen inpakken
DE KRACHT VAN SAMENWERKING De kracht van samenwerking zie je overal terug in de samenleving. Van Spaendonck voert al 100 jaar het motto ‘Door samenwerking worden kleine dingen groot’. Reden in dit jubileumjaar om mensen aan het woord te laten over samenwerking in een rijke schakering aan beroepen, rollen en posities. IVY VAN DEN HEUVEL captain van Tilburg Trappers
MIRJAM SIJMONS lid Raad van Bestuur EY Talent & Transformatie
“Een hecht team heeft grotere kansen om te winnen”
“Alles begint bij vertrouwen”
“Om een goed team te vormen, moet je goed op elkaar zijn ingespeeld. Óp het ijs, maar zéker ook erbuiten,” weet ijshockeyer Ivy van den Heuvel als geen ander. Hij is sinds april 2017 captain van ijshockeyteam Tilburg Trappers dat zowel op nationaal als internationaal niveau hoge ogen gooit.
Het Nederlandse bestuur van EY zet zich in voor medewerkers om een werkplek te creëren waar groei en ontwikkeling op de eerste plaats staan. EY draagt bij aan een betrouwbaar financieel systeem en leidt honderden mensen per jaar op tot professionals die later ook in andere bedrijven werkzaam zullen zijn.
Niemand kan dóór een tegenstander heen, dus zijn teamgenoten nodig om er voorbij te komen. “Daar bouw je tactisch veel omheen dat je tijdens de training oefent,” weet Ivy. Zeker bij ijshockey is dat oefenen van belang. “We spelen met 6 tegelijk op het ijs, maar we zijn met 22 jongens. Iedere 30 tot 45 seconden wisselen we van samenstelling. Dat betekent goed afstemmen en samenwerken om een overwinning te behalen. “Als iedereen de beschikbare seconden gebruikt en op de juiste momenten wisselt, kun je als team 60 minuten het tempo hoog houden.”
Om te weten wat voor mensen EY binnenhaalt (en dus weer laat doorstromen), heeft ze onderzoek gedaan naar millennials. Zij hebben vooral flexibiliteit hoog in het vaandel staan. Zij verwachten dat de werkgever zich plooit rondom hun levensfase in plaats van dat zíj zich moeten aanpassen. “Ben je mantelzorger dan verwacht je andere dingen van je werkgever dan als je net een gezin gesticht hebt. Kijk wat de medewerker nodig heeft en maak het niet onnodig ingewikkeld voor ze.”
Voor elkaar knokken Ivy is 30 jaar en speelt al 14 jaar op niveau. Hij denkt altijd in het teambelang. “Als een teamgenoot niet lekker in zijn vel zit, heeft dat vaak invloed op het spel en uiteindelijk ook op de teamprestaties. Daarom zijn we er ook privé altijd voor elkaar. Wanneer de verschillen tussen twee teams klein zijn, is de kans groot dat een hecht team dat bereid is voor elkaar te knokken, wint.”
Veilig voelen op je werkplek “Het is belangrijk dat mensen zich veilig voelen op hun werkplek. Dat ze fouten durven en mogen maken, zelf mogen agenderen en met de werkgever in discussie kunnen. Als je elkaar vertrouwt, durf je elkaar aan te spreken en kom je samen tot hogere hoogtes,” weet Mirjam. “Bedrijven waar mensen werken die trots zijn op het product of de dienst, de baas vertrouwen en plezier hebben met elkaar, zijn het meest succesvol.”
20
KOLONEL ERNST LOBBEZOO transitiemanager bij defensie
“Goede samenwerking ontstaat als je samen een hoger doel hebt” In Nederland is het niet nodig om 24/7 over ál onze militairen te beschikken. “We willen wél op ze kunnen rekenen en in kunnen zetten als dat nodig is, vertelt Ernst Lobbezoo, transitiemanager bij Bureau Reservisten en Samenleving (RES). Dit bureau probeert de militaire wereld en de burgermaatschappij dichter bij elkaar te brengen. Reservisten vormen met de beroepsmilitairen de flexibele operationele capaciteit van Defensie. Zij werken (anders dan de beroeps) met een militaire status zowel in de militaire wereld als in de burgermaatschappij. Zij zetten in het leger hun civiele expertise in en andersom betrekt het leger hierdoor de samenleving actiever bij de krijgsmacht. Een hybride wereld die Ernst aan elkaar knoopt door bijvoorbeeld in Den Haag te praten over gedeeld werkgeverschap. “Personeel kan daarbij duurzaam verbonden worden aan meerdere werkgevers, waaronder Defensie.”
CATHY VAN BEEK kwartiermaker duurzame zorg
Als kwartiermaker duurzame zorg wil Cathy van Beek het proces van verkwisting in de zorg een halt toe roepen. “Iedereen moet in een groene beweging komen. Het moet vanzelfsprekend worden om je bij alles af te vragen of het duurzamer of groener kan.” “Elke verpleegkundige en dokter ergert zich eraan dat er zoveel wordt weggegooid in de zorg,” weet Cathy die voorheen bestuurslid was bij het Radboudumc. “Denk aan ziekenhuisvoedsel dat volgens patiënten niet smaakt, maar ook aan materialen die na een operatie worden weggegooid. Wij verbranden ziekenhuisafval en dragen daarmee direct bij aan de luchtvervuiling. Dus aan de ene kant veroorzaken we COPD en aan de andere kant proberen we patiënten weer gezonder te maken.” Kan het ook anders? “Artsen zeggen vaak: ‘Ik wist eigenlijk wel dat het niet goed was voor het milieu, maar de vraag was nooit expliciet gesteld of het ook ánders kan’. Als verbindingsofficier zet ik mensen bij elkaar, inspireer en trigger ze om anders tegen een vraagstuk aan te kijken. Door vragen te stellen, ontstaat innovatie. Er loopt nu bijvoorbeeld een onderzoek om te kijken of milieubelastende contrastvloeistof die radiologen toepassen, te vervangen is door lucht of water.”
NIEUWSGIERIG NAAR MEER VERHALEN? KIJK DAN OP WWW.VANSPAENDONCK100JAAR.NL/INSPIRATIE 21
Door samenwerking worden kleine dingen groot
“Een vraag stellen, brengt innovatie teweeg”
Blijvende waardering “Goede samenwerking ontstaat als je samen een hoger doel hebt.” Dat heeft Ernst aan den lijve ondervonden toen hij in Bosnië en Afghanistan diende. “Die collega’s kunnen me dag en nacht bellen. En ik hen. Die blijvende waardering voor elkaar vormt een organisatiecultuur die goud waard is. Om onze vrijheid te beschermen en de krijgsmacht gereed te houden voor het onvoorspelbare is samenwerken meer dan ooit noodzakelijk.”
GEGEVENS OVER MEDEWERKERS VAN SPAENDONCK GROEP (2018) OPBOUW LEEFTIJD
153
18 JAAR
28%
WERKNEMERS
35 JAAR 54%
GEMIDDELDE LEEFTIJD
46%
43,8 JR
37%
GEMIDDELD DIENSTVERBAND
11,50
JAAR
9,10
JAAR
50 JAAR
35% 67 JAAR
JOEP SMULDERS STUDENT TILBURG UNIVERSITY Je kunt als student in de kroeg gaan werken of pakjes bezorgen. Joep Smulders besloot om vanuit zijn tijdelijke studieadres in IJsland te solliciteren naar een klus bij Van Spaendonck. Joep: “Dat was al weer twee jaar geleden tijdens mijn bachelor Bedrijfseconomie. Na het updaten van het ‘handboek concernrichtlijnen’ bleef ik ook tijdens mijn master Finance hier werken. Samen met de groepscontroller heb ik een nieuw boekhoudsysteem geïmplementeerd en hiervoor een handleiding geschreven. Na het afronden van mijn master in Finance ben ik begonnen met de master Data Science & Society, wat goed aansluit met mijn huidige werk bij de afdeling DataNewBusiness. Het werken met data is erg interessant en ik vind statistiek leuk. Bij Van Spaendonck worden op basis van gepseudonimiseerde data voorspellingen gedaan over de arbeidsmarkt in het mkb. Ik werk samen met andere werkstudenten van onder andere Econometrie en onze voertaal is vaak Engels. Voor mij een mooie combinatie om 1,5 dag per week te werken en daarnaast mijn scriptie te schrijven. Die gaat trouwens over ‘het tracken van mensen in een supermarkt’. Ik hoop hier straks marketingadvies mee te kunnen geven over de inrichting van een winkel.”
GIJS REIJNDERS INFORMATIE ANALIST LOKET.NL Vanuit mijn rol als Informatie Analist bij Loket.nl houd ik me al jaren bezig met het aansluiten van Loket.nl op andere applicaties én om applicaties te helpen te koppelen met Loket.nl. Dat klinkt allemaal best wel technisch maar dat valt best mee. Loket.nl heeft meer dan 75 koppelingen met veelgebruikte bedrijfsapplicaties. Vanuit bijvoorbeeld tijdregistratiesystemen worden gewerkte uren automatisch ingelezen in de salarisadministratie (in Loket.nl). Zo voorkom je een heleboel dubbel werk. Door deze koppelmogelijkheden wordt Loket.nl steeds meer een platform waarmee we onze gebruikers de mogelijkheid bieden om hun processen te automatiseren. Om dit ook achter de schermen zo goed mogelijk te realiseren, hebben we de afgelopen jaren een grote stap gezet met de komst van een van de modernste technieken, de RESTful web API en bijbehorende development portal. Deze API maakt het koppelen met Loket.nl nog eenvoudiger. Het is gericht op het uitwisselen van informatie. Daarnaast zorgt deze moderne techniek ervoor dat de kwaliteit en stabiliteit van onze applicatie nóg verder verbetert. Ook kunnen we feedback van gebruikers sneller verwerken en opleveren.
Door de afwisseling van klanten én taken moet ik snel schakelen en de juiste prioriteiten stellen”. De nabije introductie van het nieuwe systeem Salesforce stemt Barbra erg positief: “We zijn er aan toe om een stap vooruit te zetten. Deze vernieuwende software gaat ons zoveel meer structuur en inzichten opleveren. Ik kijk er enorm naar uit om hiermee aan de slag te gaan”.
Door klanten in verschillende fases te begeleiden, ontdek ik welke werkzaamheden ik het leukste vind. Uiteindelijk vind ik het namelijk belangrijk om te doen waar mijn hart ligt, zodat ik iedere dag met plezier naar het werk kom. Waarom zou je niet - zakelijk en privé steeds het beste uit het leven willen halen? Ik zet mijn uitdagende en leuke zoektocht voort en kijk met enthousiasme uit naar de toekomst.
23
RENÉ DE GRUIJTER ACCOUNTMANAGER WISSENRAET VAN SPAENDONCK Van het opzetten van lobbytrajecten richting het ministerie tot het ondersteunen en sturen van organisaties in de beleids- en strategieontwikkeling. Zomaar een greep uit de werkzaamheden van René de Gruijter, accountmanager bij Wissenraet van Spaendonck: “Ik ben werkzaam voor branches in de maakindustrie waaronder de houten verpakkingsindustrie. Daarnaast geef ik advies en ondersteuning aan mkb-ers in het terughalen van bedrijfsactiviteiten uit het buitenland en om tot innovatie te komen”. Met thema’s als circulaire economie, duurzaamheid, innovatie en reshoring is René erg vertrouwd: “Deze onderwerpen staan momenteel behoorlijk in de schijnwerpers en dat biedt kansen voor de verschillende branches waarin wij werkzaam zijn en voor het mkb”. Of het nu betrekking heeft op een actueel onderwerp als de Brexit, een project gericht op ketensamenwerking of robotisering. René is graag betrokken bij projecten met maatschappelijke relevantie en wil in samenwerking met andere partijen een verschil maken. “Het samenwerken met mensen geeft mij energie. Vooral wanneer zo’n samenwerking erop gericht is om Nederland duurzamer en toekomstbestendiger te maken”.
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Met veel plezier werk ik als consultant bij Van Spaendonck Online. Twee jaar geleden ben ik gestart bij de organisatie en inmiddels verricht ik veel verschillende soorten werkzaamheden zoals het geven van demonstraties over de mogelijkheden van Loket.nl. Wanneer een werkgever kiest voor onze dienstverlening dan zorg ik samen met mijn collega’s voor de implementatie. Mijn achtergrond in de salarisadministratie helpt me hierbij. We geven verschillende cursussen in ons mooie kantoor in Tilburg om de nieuwe gebruikers wegwijs te maken in de applicatie. Werkgevers die al langer klant zijn, bezoek ik om te horen wat zij van onze dienstverlening en van de applicatie vinden. Samen kijken we dan kritisch naar de inrichting en werkwijze en help ik ze hoe ze nog efficiënter kunnen werken.
MEDE
Afwisselend, inhoudelijk verschillend, soms wat chaotisch en vooral ontzettend leuk. Kenmerkend voor de werkzaamheden van Barbra Poppelaars, officemanager bij Wissenraet van Spaendonck: “Niks is standaard en alles is altijd in beweging.” Ook letterlijk, want Barbra maakt actief gebruik van de flexibele werkplekken in het Van Spaendonck Ondernemingshuis. “Ik vind het super leuk om elke dag bij andere collega’s te zitten, zo voel ik me met iedereen een team. Ik loop ook liever naar iemand toe dan dat ik intern alles via de mail regel”. Geen dag is hetzelfde in de functie van Barbra: “Ik houd mij bezig met het organiseren van bijeenkomsten, register- en secretariële ondersteuning, online communicatie. Ik ben ook het aanspreekpunt voor de leden van verschillende keurmerken en verenigingen.
R KERS IN E W
LD
ROWAN RIJNDERS RELATIEBEHEERDER VAN SPAENDONCK ONLINE
BEE
BARBRA POPPELAARS OFFICEMANAGER WISSENRAET VAN SPAENDONCK
Als directeur arbeidsmarkt bij Randstad analyseert Marjolein ten Hoonte trends en ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. Ze maakt haar bevindingen toegankelijk met artikelen, lezingen, gastdocentschappen en als spreker voor radio en televisie. “Als organisatie willen wij hiermee een bijdrage leveren aan de veranderende arbeidsmarkt”. We voelen allemaal dat er iets speelt en verandert in de wereld en dus ook op de arbeidsmarkt. De oude zekerheid om vanaf school tot aan de pensioengerechtigde leeftijd bij een bedrijf te werken in een vastomlijnde functie is er niet meer bij. “Hoe kan men met een zekere zekerheid in de toekomstige maatschappij leven, wonen, werken, leren en uitrusten?”
Onzekere uitkomst Marjolein stelt: “Ontwikkelingen kun je alleen bijbenen met bewegen en aanpassen”. Het is weliswaar een andere wereld, maar volgens haar niet per se een onzekerdere of onveiligere wereld. “Maar dan moeten we wel bepaalde zaken toekomstgerichter gaan organiseren. Ik merk dat mensen het lastig vinden om naar een niet-vastomlijnd doel te bewegen. We kennen binnen de arbeidsmarkt de factoren die arbeid beïnvloeden maar de uitkomst waar we dan heen zouden moeten bewegen, is onbekend”. Ze doelt hier vooral op factoren als technologische ontwikkelingen, verduurzaming, de steeds ouder wordende mens en globalisering 4.0.
Baanbrekende oplossingen Marjolein schetst: “Voorheen was alles duidelijk afgebakend. Dit is van ‘onderwijs’, dát is een ‘werkgever’, ‘dít is de verantwoordelijkheid van de overheid’ en daar gaat ‘dé vakbond’ over. Die onderverdeling is vertroebeld. De komende jaren verkennen we wat van wie is en zullen we ontdekken dat we moeten samenwerken. Dat kan niet meer op de oude manier. We kunnen slecht over ons eigen belang en logo heen kijken. Vinden het zelfs verdacht als een ander dat wél doet,” weet Marjolein en benadrukt: “Samenwerken komt niet aanwaaien. Het vraagt om vertrouwen, elkaar iets gunnen, het
MARJOLEIN TEN HOONTE DIRECTEUR ARBEIDSMARKT RANDSTAD GROEP NEDERLAND
‘OVER TWINTIG JAAR BESTAAT DE HELFT VAN DE HUIDIGE BETAALDE FUNCTIES NIET MEER. DAT VRAAGT VEEL AANPASSINGSVERMOGEN.’ Publieke-private samenwerking “Ik zie hele mooie dingen ontstaan als bijvoorbeeld onderwijs, bedrijfsleven en gemeentes samen aan de slag gaan. We mogen trots zijn op ‘het innoveren’ op zich. Dan bedoel ik niet alleen het einddoel, maar ook op het proces. De energie die je erin stopt is nodig om goed samen te werken. Dat mogen we vaker met elkaar delen.” Binnen het mbo ziet ze mensen uit het bedrijfsleven lesgeven om leerlingen eerder met nieuwe of bestaande beroepen in aanraking te laten komen. “Een ander mooi voorbeeld is de Perspectiefverklaring die we met verschillende partijen hebben ontwikkeld.” Ze legt uit: “Mensen die geen vast contract hebben zijn hiermee wel in staat om voldoende perspectief aan een financieel dienstverlener te tonen op basis waarvan deze een hypotheek kan verstrekken.” Het gaat dus om flexwerkers die zonder een vast inkomen tóch perspectief op de arbeidsmarkt hebben. Dus werkzekerheid boven inkomenszekerheid. Ideaal voor uitzendkrachten.
Experimenteren “Er liggen zoveel mooie dingen in het verschiet als we open met elkaar in gesprek gaan. Ik weet ook niet hoe de toekomst eruit gaat zien, maar het is belangrijk dat we naar elkaar toe bewegen om het werkend te krijgen. Hier is lef, geduld en vertrouwen voor nodig. We moeten er open over zijn dat we
25
elkaar niet altijd snappen. We moeten elkaar durven bevragen of we op de goede weg zijn. En ons durven verdiepen in nieuwe technologieën. Niet alleen via formele scholing, maar ook zelf op zoek gaan op bijvoorbeeld het web. Durf jezelf de vraag te stellen of je het snapt en kijk wat ontwikkelingen betekenen voor je product, dienst of businessmodel. En durf je dan te experimenteren?”
Solidair en sociaal Marjolein wil mensen inzicht geven dat de discussie over de toekomst van werk niet langs een contractsoort gevoerd moet worden. “Het gaat erom wat mensen nodig hebben om zich in de maatschappij staande te houden en te ontwikkelen. Werk helpt daarbij. Dat zorgt voor inkomen, netwerk, leren, status, plezier, etc. We leven in een wereld waarin een baan niet meer voor het leven is. Deze ontwikkeling moeten we met moderne zekerheid omgeven. Oud-denken over zekerheid heeft een eeuwigheid in zich. Als die eeuwigheid weg is, kun je denken aan andere producten. Iedereen moet toch mee kunnen doen op de arbeidsmarkt en op een eigen manier kunnen bijdragen? Het mooie aan deze kant van de wereld is dat we dat solidair en sociaal organiseren.”
Toekomstige arbeidsmarkt Onderzoek toont aan dat over 20 jaar de helft van de huidige betaalde functies niet meer bestaat. Doordat deze door machines overgenomen zijn. “Dat betekent dat we ons moeten aanpassen op de technologische ontwikkelingen én dat we de definitie van werk moeten aanpassen. Hoe kijken we bijvoorbeeld naar inkomen? Stel je voor dat mensen voor hun plezier iets gaan doen waar ze voor opgeleid zijn. Als je daar niet genoeg inkomen mee genereert, doe je er iets naast. Die gedachtegang vind ik om over na te denken. Wat dat betreft zouden we goed naar de ontwikkeling van zzp’ers moeten kijken. Zij hebben veel van de toekomstige arbeidsmarkt in zich. Hier zouden we een solidaire saus overheen kunnen gieten zodat we collectief een zekere levensstandaard hebben. Dat is goed voor ons allemaal.”
Door samenwerking worden kleine dingen groot
eens zijn met elkaar. In het oude systeem was er één winnaar die met een idee aan de haal ging. We moeten nu op zoek naar een gezamenlijke uitkomst en gewin, zonder dat iemand de held wordt. Samenwerkende partijen kunnen dan tot baanbrekende oplossingen komen. Deze manier van kijken en werken heeft zijn weerslag op alle partijen in het ecosysteem”.
Ondernemers die zich verenigen innoveren meer!
Conclusies • Het lidmaatschap van een branchevereniging hangt positief samen met innovatieve prestaties • Lidmaatschap van een brancheorganisatie hangt positief samen met samenwerking tussen organisaties • Samenwerking tussen organisaties hangt samen met innovatieve prestaties • Het effect van de branchevereniging op het innovatieve gedrag van de leden komt deels tot stand door samenwerking - de vereniging doet dus meer.
Recent onderzoek toont aan dat bedrijven die lid zijn van een branchevereniging meer innovatie laten zien. Dat is voor sommigen een verrassende uitkomst, want de traditionele opvatting is dat
Binnenkort verschijnt de wetenschappelijke publicatie van Pouwels en De Leeuw, die mede mogelijk is gemaakt door Van Spaendonck.
brancheorganisaties vanuit hun beschermende rol soms innovatie afremmen. Toch zien we in de dagelijkse praktijk dat steeds meer verenigingen hun rol nemen om de sector of het beroep duurzaam te ontwikkelen. Waar zit ‘m dat in? Gaat het vooral om het bij elkaar brengen van samenwerkingspartners? Of doet een “innovatieve” vereniging meer? En is het eigenlijk echt wel zo dat samenwerking de innovatieperformance verbetert? Als 100-jarige kun je je een expert in samenwerking noemen, maar is het ook goed om deze stelling aan nader onderzoek te onderwerpen. Daarom ook hebben we als Van Spaendonck de samenwerking gezocht met de Tilburg School of Economics and Management (TISEM), aldus directielid Carmen de Jonge. Zeker MKB ondernemers in de huidige tijd zullen hun hulpbronnen om tot vernieuwing en innovatie te komen steeds vaker buiten zich zelf moeten zoeken. Digitalisering, robotisering, Artificial Intelligence, block chain, we kunnen ons amper voorstellen wat voor invloed dat heeft op jouw eigen bedrijf, je zult wel moeten samenwerken om je voor te bereiden op de toekomst. Daar worden vele netwerken voor op- en uitgebouwd; in de eigen nabijheid, met toeleveranciers en afnemers, maar ook die
“aloude verenigingsstructuur” blijkt aan de innovatiekracht bij te dragen. En waar sommige verenigingen tanende zijn en leden de toegevoegde waarde van de collectieve belangenbehartiging de rug toekeren, weten andere samenwerkingsverbanden zelf het initiatief te nemen om tot nieuwe innovatieve verbanden te komen. Tim de Leeuw en Ivan Pouwels, die vanuit zijn dagelijkse BrancheAdvies-praktijk het Vereniging 3.0 model heeft ontwikkeld en zijn promotie richt op innovatieve samenwerking, zijn binnen TiSeM met deze vraag aan de slag gegaan. Op basis van een database met gegevens van ruim 6700 bedrijven uit zes sectoren in 28 EU landen is een analyse gemaakt waarin de relatie tussen innovatieve prestaties en het lidmaatschap van een brancheorganisatie is onderzocht.
26
Dit onderzoek bevestigt de rol die verenigingen spelen bij het tot stand brengen van samenwerking tussen bedrijven en het laat zien dat dit niet alleen zo is in kennisintensieve sectoren, zoals ICT of farmacie, maar ook in sectoren als bouw, handel of hospitality. En zo blijkt, dat geldt zeker ook voor het MKB. Want juist kleine en middelgrote bedrijven lijken te profiteren van de ‘innovatie intermediaire’ rol die brancheverenigingen weten te spelen. Het samenwerken met andere bedrijven of organisaties blijkt een sterke factor in het verklaren van de innovatieprestaties van individuele bedrijven. De vereniging speelt in die zin een indirecte rol. Door ‘know-who’ stimuleren ze samenwerking. Maar ook kunnen ze een directe rol spelen door met ‘know-how’, kennis en middelen direct waarde toe te voegen aan innovatieprocessen van en met leden, zo stellen Pouwels en De Leeuw.
Coöpetitie: concurreren of samenwerken Toch voelt die innovatie-rol van verenigingen in eerste instantie vreemd aan. Je zou bijna zeggen: “met je concurrent ga je toch niet samen werken aan innovaties”. En toch zien we steeds vaker dat het samenspel van leden en vereniging een kennisbron blijkt te zijn, waardoor niet alleen in de lobby een “samen-sterk”
Een voorwaarde is uiteraard dat de vereniging lef toont en vooruit wil kijken. Het spreekwoord: alleen ga je sneller maar samen kom je verder is hierop zeer van toepassing. En daarom is
het goed ook te leren van de praktijk: Zo had de Nederlandse Vereniging voor Makelaars in 2002 al de vooruitziende blik dat internet het dienstverleningsmodel drastisch zou veranderen en heeft men Funda ontwikkeld. Een platform dat nu niet meer weg te denken is. Koninklijke Horeca Nederland heeft recent de handschoen opgepakt met haar eigen BookDinners. Ook op de arbeidsmarkt zien we weer nieuwe initiatieven, waarbij bedrijfsleven met onderwijs de grootste uitdaging van deze tijd te lijf willen gaan: goed geschoold personeel. De bedrijfsscholen van vroeger ontwikkelen zich naar nieuwe vormen. Zo werken metaalbedrijven in de Stichting Vakopleiding Metaal samen met het MBO om personeel op basis van de nieuwste technieken (bij) te scholen en ook samen te werken aan nieuw potentieel. En zeer recent is de coöperatie SPARC (Sharing Platform for Applied Research Coöperation) opgericht waarin ICT gedreven ondernemingen in samenwerking met hogeschool Fontys ICT kiezen voor het concept van open innovatie en onderzoek. En zo zien we de theorie ook in Nederland in de praktijk gebracht. Dat smaakt naar meer: samenwerken loont!
Door samenwerking worden kleine dingen groot
gevoel ontstaat maar ook in vernieuwingen die men alleen niet zou kunnen realiseren. Zeker waar er druk wordt gevoeld op de sector door veranderingen en zelfs toetreders van buitenaf. Zo wordt er samen gebouwd aan innovatiecapaciteit en worden nieuwe aanpakken, methodes maar ook nieuwe technologieën sneller geadopteerd. Alleen al het bij elkaar brengen van samenwerkende partners blijkt een belangrijke voorwaarde voor kennisoverdracht en innovatie. Een vereniging die dit doet, ziet het ontwikkelen van de markt en de sector als een belangrijke taak – en ontwikkelt zich in de richting van een vereniging 3.0. Dan gaat het om het delen van kennis, delen van risico en kosten, en daarmee meer impact weten te realiseren. Het zijn de drijfveren die verenigingen van nu verder brengen. Maar ook de mkb ondernemer die uit welbegrepen eigenbelang zijn kostbare tijd en geld inbrengt kan er meer voordeel uit halen.
Vijf succesfactoren“ alleen ga je sneller en samen kom je verder” 1. Bundel kennis en maak deze makkelijk en snel toegankelijk. 2. Durf met elkaar in gesprek te gaan over toekomstige uitdagingen en scenario’s en blijf daarbij dicht bij de uitdagingen van de eigen onderneming. 3. Faseer met een projectmatige aanpak: door kostendeling worden R&D en ontwikkelkosten beheersbaar. Ben ook helder wat eventuele kaders zijn, en hoe je stopt. 4. Binnen de samenwerking brengen MKB-ers snelheid en creativiteit in, met een aantal deelnemers wordt de (financiele) drempel van deelname lager 5. Met meer partijen starten is in aanvang soms wat extra afstemmen, daarna is een marktintroductie sneller tot stand te brengen. Denk daarbij vooral ook aan technologische standaarden, maar mogelijk ook aan methodieken die overgenomen worden in aanbestedingsrichtlijnen van de overheid.
27
VOORBEREIDEN OP DE BREXIT; TAAIE KOST VOOR BRANCHEORGANISATIES Of iedereen meteen na de besluitvorming van het Verenigd Koninkrijk op het netvlies had staan wat een Brexit zou betekenen voor het bedrijfsleven, is te betwijfelen. Het maakt wel weer duidelijk hoe nauw we als handelsnatie in internationaal verband samenwerken over de landsgrenzen heen. Alleen daarom al is een inkijkje in een aantal branches en bedrijven de moeite waard.
28
bijvoorbeeld geen oponthoud in de operatiekamer hoeft op te treden. Denk aan het gebruik van steriele operatiehandschoenen of katheters, maar ook aan bijvoorbeeld tilliften in een zieken-huis. “Maar voor je dát helder hebt met al je leden,” aldus Caroline Emmen, directeur van Nefemed, “vergt dat nogal wat uitzoek-werk: juridisch checken van documenten en afspraken, afstemmen met Engelse leveranciers en ook continu met je leden in contact, zodat ook zij weten wat hen te doen staat.”
leveranciers om af te stemmen hoe je om gaat met deze nieuwe situatie. Natuurlijk zit niemand hierop te wachten en wil je op voorhand voorkomen dat er ‘gezwartepiet’ gaat worden voor een mogelijk tekort aan medische hulpmiddelen. Alleen daarom al is nauw contact met het Ministerie van VWS noodzakelijk. Samen zoeken we naar oplossingen, mocht het toch mis gaan. Dat is altijd beter dan niets doen en als een konijn in de koplampen van een naderende auto te staren.”
Marieke Bendeler, directeur van Firevaned vult aan “Dat is natuurlijk niet het enige. Je zult ook met andere stakeholders, zoals het Ministerie van VWS in overleg moeten treden. Ze meenemen in problemen waarvan je denkt dat ze zullen gaan ontstaan in de bevoorrading. En ook met koepelorganisaties als de (academische) ziekenhuizen en
Het uitgangspunt van Firevaned en Nefemed is altijd geweest dat een ‘no deal Brexit’ de continuïteit van zorg voor patiënten en gebruikers niet in het geding mag brengen. De leden van Nefemed en Firevaned hebben dit uitgangspunt ter harte genomen en tijdig de nodige voorzorgsmaatregelen genomen.
De mogelijke consequenties van de diverse Brexit-scenario’s voor de logistieke bewegingen tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk staan hoog op de agenda van de European Federation of the Wooden Pallet and Packaging Industry, ofwel FEFPEB. Zij vertegenwoordigt producenten, reparateurs, pallet pools en toeleveranciers uit 16 landen.
plantenziektekundige diensten. Het gaat om een hittebehandeling die de mogelijke aanwezigheid van levend ongedierte neutraliseert.
Fons Ceelaert, secretary general van FEFPEB: “Er is echter nog te weinig extra (droog)capaciteit om alle (extra) houten pallets en verpakkingen te behandelen. FEFPEB heeft als internationale federatie een beroep gedaan op politieke en beleidsmatige stakeholders en minimaal een phase-in periode gevraagd. De negatieve impact voor logistiek aan beide kanten van de Noordzee moet in alle redelijkheid worden benaderd. Wij hebben de fytosanitaire invalshoek gekozen. Een ‘No Deal Brexit’ levert geen verhoogd plantenziektekundig risico op en is geen argument om ISPM 15 verplicht te stellen. Onze argumentatie vindt weerklank, een praktische benadering door de douane instellingen met het oogmerk om transportstromen zo min mogelijk te verstoren wint terrein”.
‘Pallets move the world’ Bij 85% van het wereldwijde transport van goederen worden houten pallets en verpakkingen ingezet. Een duurzame wijze van verpakken en transporteren. Voor intercontinentaal transport dienen pallets en verpakkingen aan fytosanitaire regelgeving te voldoen, de FAO guideline ISPM 15, onder toezicht van nationale
Als het Verenigd Koninkrijk zonder deal uit de EU vertrekt wordt het als ‘derde land’ beschouwd. De vervelende consequentie kan zijn dat alle pallets en verpakkingen conform ISPM 15 moeten zijn. Voldoet een houten verpakking niet aan die eisen, dan kan import of export worden geblokkeerd. Het advies ook vanuit de nationale plantenziektekundige diensten - is om het zekere voor het onzekere te nemen en alleen behandeld houten verpakkingsmateriaal in te zetten voor transport tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie.
29
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Fabrikanten van medische en mobiliteitshulpmiddelen verenigd in Nefemed en Firevaned zijn sterk op het bedienen van professionals en patiënten in de zorg gericht. Een Brexit lijkt dan wellicht een ver-van-je-bed-show. Zoals voor velen moest eerst het stof rondom dit besluit neerdalen, voordat ook zij zich realiseerden dat ze in actie moesten komen. Als gevolg van een ‘harde Brexit’ wordt het Verenigd Koninkrijk aangemerkt als een zogenaamd ‘derde land’ en vervallen alle afspraken die tussen de EU-landen van toepassing zijn. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de verplichte CE-certificering die momenteel door keuringsinstanties in het Verenigd Koninkrijk zijn verricht. Voor veel medische hulpmiddelen geldt dat zij alleen in de handel mogen worden gebracht, nadat een CE-certificaat is verkregen. Een aantal voor deze sector relevante certificeringsinstanties (de zogenaamde Notified Bodies) is gevestigd in het Verenigd Koninkrijk. Voor fabrikanten betekent dat zorgdragen dat zij hun voorraden tijdig en op de juiste manier op peil brengen, zodat er
laat ondernemers sneller groeien Personeel is het grootste goed, maar personeelszaken zijn vaak een blok aan het been. CoPilot is een start-up binnen Van Spaendonck die deze tegenstelling oplost. Deze digitale assistent zoekt directe aansluiting bij de behoeften van de mkbondernemer. Met als doel om deze sneller te laten groeien. Aan het woord is Bob van Leeuwen, één van de CoPiloten.
Na iedere update feedback vragen “Arbeidskrapte is een enorm probleem. Dat los je als start-up niet eenvoudig op. Wél kunnen we ondernemers helpen om een aantrekkelijke werkgever te zijn. Om te weten waar ze op personeelsgebied tegenaan lopen en waar ze ondersteuning kunnen gebruiken, spraken we met meer dan 50 ondernemers. Die input verwerkten we in CoPilot en dan maar zien hoe het bevalt. Hoe sneller je erachter komt dat iets niet werkt, hoe eerder je kunt bijsturen.”
groeien als werkgever. Zodra we het perfecte product hebben gemaakt voor een specifiek probleem van deze doelgroep schalen we op met nieuwe features en benaderen we een bredere doelgroep.”
Tool om werkgeverskosten te berekenen Als CoPilot denken we ondernemers het beste te helpen met bestaande kennis. Van Leeuwen schetst: “Op basis van de gepseudonimiseerde salarisdata hebben we een tool ontwikkeld waarmee ondernemers werkgeverskosten kunnen berekenen van een nieuwe medewerker. Je zoekt op een functie en de tool geeft een bruto salarisindicatie én de bijkomende werkgeverskosten weer. De tool vergelijkt die kosten met het inhuren van een zzp’er en via payroll. Daarnaast hebben we expertise van onze BW7 juristen verpakt in een contractgenerator. Hiermee maakt een ondernemer eenvoudig zelf een juridisch gecheckt arbeidscontract.”
Groeien als werkgever Om direct een focus aan te brengen, richt CoPilot zich op de ondernemer die last heeft van een HRprobleem, nu al bezig is om alternatieve oplossingen te vinden en onze oplossingsrichting aantrekkelijk vindt. “Zij zijn degene die ons product gaan gebruiken en geven feedback, ook al zijn we nog in bèta-fase. Onze niche zijn die ondernemers in het veld van digitalisering, die last hebben van groeistuipen, geen cao hebben en vanwege de krapte op de markt nadenken over hoe ze kunnen
De feedback is leidend “We weten nog niet precies welke producten we over een jaar hebben. We laten ons leiden door de feedback. Het ‘welkom heten’ en ‘inwerken van nieuwe medewerkers’ staat in ieder geval op onze roadmap. Daarna volgt waarschijnlijk ‘arbeidsjuridische ondersteuning’ Als digitale copiloot van werkgevers blijven we nieuwe producten ontwikkelen, feedback ophalen, verbeteren en waar nodig beginnen we opnieuw.”
30
'Feedback vragen, verbeteren en soms zelfs opnieuw beginnen'
BUNDELING VAN ONDERNEMINGSKRACHT
CAS VAN ARENDONK MANAGING PARTNER KIRKMAN COMPANY
Met iedereen die goede intenties heeft en een leuk of goed verhaal heeft, wil ik graag in gesprek. Misschien is dit wel de voornaamste reden voor de groei die we bereikt hebben. Altijd open staan voor nieuwe mensen en nieuwe ontwikkelingen, waarbij je de oordeelsvorming zo lang mogelijk uitstelt. Pas dan krijgen nieuwe ontwikkelingen een echte kans. Pas dan loop je altijd voorop in kennis en ervaring. Wat weer inspirerend en waardevol is voor anderen waarmee je samenwerkt. Echter, als je echt terug gaat naar de basis voor alle beslissingen die we nemen dan is dat “word ik hier gelukkig van?” en “hoe kan ik mijn omgeving ook gelukkiger maken?”. In die volgorde, want als je zelf niet gelukkig bent wordt het moeilijk je omgeving gelukkig te maken. Nu besef ik heel goed dat dit wazig klinkt voor een ondernemer. Toch is hiermee het fundament gelegd voor het succes, de impact die we gerealiseerd hebben. Samenwerken met mensen die de juiste intenties hebben en die daarnaast transparant zijn in hun eigen belang, maakt je werk plezierig en maakt dat je niet bang hoeft te zijn dat iemand je belazert. Ieder kan zelf vooraf keuzes maken of hij de ander zijn voordeel gunt. Samenwerken wordt ook steeds belangrijker in de steeds sneller veranderende wereld. Sterker nog, het wordt essentieel. Daarnaast moet je permanent in contact staan met wat er om je heen gebeurt: disruptie kan in sneltreinvaart uit onverwachte hoek komen. Als je dan als organisatie niet wendbaar bent en een lage gunfactor hebt in je omgeving, dan is de kans groot dat je het loodje legt. We worden daarom ook veel gevraagd om ecosystemen te bouwen voor organisaties om op tijd nieuwe ontwikkelingen te detecteren en er snel op in te kunnen spelen. Een goed ontwikkelde competentie om samen te werken is een kritische succesfactor geworden. De oude ‘wij tegen de rest van de wereld mentaliteit’ is suïcidaal geworden. Door onze ambitie ‘Relevant voor alle stakeholders’ en sinds 2000 consequent te zijn in alles wat je zegt en doet, maakt dat je een heel mooi netwerk opbouwt. Een netwerk dat eigenlijk een soort verzekering is, omdat je weet dat daar altijd mensen in zitten die je willen en kunnen helpen. Wat daarnaast in belangrijke mate bijgedragen heeft aan het succes is dat we elkaars verschillen omarmen en de kracht van het verschil productief inzetten. Dat we hebben leren omgaan met teleurstellingen en dat doorzettingsvermogen en een zekere eigenwijsheid ingrediënten zijn die onmisbaar zijn in goed ondernemerschap. We zijn met Kirkman Company gestart. Nu is Kirkman Company 1 van de 7 organisaties in ons eigen Powered by Meaning ecosysteem. Een ecosysteem waarmee we organisaties kunnen transformeren naar relevantie voor alle stakeholders en waar innovatie en het denken in nieuwe businessmodellen standaard gereedschappen zijn. Iedereen die goede intenties heeft en een leuk of goed verhaal heeft wil ik daarom bij deze uitnodigen voor een goed gesprek. www.kirkmancompany.com
31
In 2004 werd Marktplaats overgenomen door Ebay. Deze marketplaces spraken programmeur Joost Gielen aan dus bracht hij vanuit zijn eigen internetbedrijf voor een klant vraag en aanbod samen van kinderspullen.” “Ik speelde al langer met de gedachte om zelf een marktplaats te creëren met diensten in plaats van producten. Vanuit een zolderkamer koppelde ik samen met een compagnon consumenten die behoefte hadden aan bijvoorbeeld een stukadoor, schilder, schoonmaker of schilder aan de juiste vaklui.
Elkaar sterker maken “Omdat we de eerste in Nederland waren die zoiets deden, kregen we direct landelijke mediaaandacht. Stap voor stap groeide Werkspot uit.” In 2007 knopen de heren er een verdienmodel aan en in 2009 gaat het bedrijf een joint venture aan met De Telefoongids/Gouden Gids. Regelmatig zoekt Joost in die tijd contact met bedrijven die hetzelfde doen in Duitsland en Spanje. “Iedereen was beperkt tot z’n eigen landsgrenzen dus we zaten niet in elkaars vaarwater. We wisselden kennis en ervaring uit waardoor we elkaar sterker maakten.” Joost verduidelijkt: “Het klinkt als een goed jongensboek, maar het heeft natuurlijk bloed, zweet en tranen gekost om Werkspot goed in de markt te zetten.”
JOOST GIELEN PROGRAMMEUR
Samen mooie dingen maken Uiteindelijk verkopen Joost en zijn compagnon het bedrijf in 2013 aan de Amerikaanse klussite HomeAdviser. Zij willen Nederland niet alleen inlijven, omdat Werkspot een verdienmodel heeft bedacht waar de Amerikanen van kunnen leren, ook omdat er in Nederland nog veel markt te halen is. “Ik heb de CEO een keer ontmoet op een conferentie in Boston en hem verteld wat ik deed. Dit contact is misschien wel cruciaal geweest.”
‘HET KLINKT ALS EEN GOED JONGENSBOEK, MAAR HET HEEFT NATUURLIJK BLOED, ZWEET EN TRANEN GEKOST OM WERKSPOT GOED IN DE MARKT TE ZETTEN.’ Inmiddels werken er 150 mensen. Op de vraag of Joost spijt heeft dat hij Werkspot niet zelf heeft uitgebouwd zegt hij: “Het is een prachtig bedrijf, maar ik ben programmeur. Werkspot groeide mij boven de pet. Het was tijd dit avontuur af te sluiten en weer opnieuw te pionieren. Een idee bedenken mensen om me heen verzamelen die vol passie met me meegaan op avontuur. Die een duit in het zakje willen doen om later de vruchten mee te plukken. Samen mooie dingen maken!” Inmiddels bouwt Joost softwaresystemen voor yogastudio’s om onder meer hun financiële administratie, yogalessen, lesprogramma’s en de betalingen te registreren en bij te houden. Dit systeem verkoopt hij wereldwijd.
32
Van zorgen voor, naar zorgen dat?
LEREN TE ONTWIKKELEN Anno 2019 staan deze collectieve voorzieningen onder druk. Brokkelt de verzorgingsstaat af? De arbeidsmarkt van vandaag is niet meer te vergelijken met de arbeidsmarkt van een eeuw geleden. De wetgeving is gebouwd op het fundament van het
100 jaar sociale zekerheid… 1919 Herziening Ongevallenwet: bij minder dan 2/3 van je verdienvermogen kreeg je een uitkering. Op je 65e werd aangenomen dat je minder dan 2/3 van je verdienvermogen had en dus impliciete AOW. 1919 Invoering kiesrecht voor vrouwen: 2019 viering 100 jaar kiesrecht voor mannen én vrouwen. 1922 De Nederlandse overheid besluit dat de verschillende pensioenregelingen van ambtenaren geïntegreerd dienen te worden in één pensioenfonds. Oprichting ABP pensioenfonds met een apart departement binnen het ministerie van Binnenlandse Zaken. 1927 Invoering wet op de collectieve arbeidsovereenkomst (cao). 1937 Oprichting Stichting spaarfonds ‘Spaart en de Vergaart’ (voorloper van het pensioenfonds). 1937 Wet op het algemeen verbindend en het onverbindend verklaren van bepalingen van cao's.
vaste contract terwijl de groei aan flexibele contracten en zelfstandigen ervoor zorgt dat aan de bescherming van de burger tegen werkloosheid of arbeidsongeschiktheid andere eisen worden gesteld. De financiële houdbaarheid van het systeem is door vergrijzing en ontgroening niet meer vanzelfsprekend. Tegelijkertijd vraagt het arbeidsfit zijn in een steeds sneller veranderende arbeidsmarkt ruimte om te leren en te ontwikkelen. Langer doorwerken vergt meer aandacht voor gezondheid en vitaliteit. Niet als het te laat is, maar als een continue onderhoudsplicht van je loopbaan.
TOEKOMSTIGE ARBEIDSMARKT Van Spaendonck heeft de afgelopen honderd jaar geholpen de samenwerking tussen ondernemers en hun werknemers te faciliteren en te versterken via goede arbeidsverhoudingen, vertaling van wet- en regeling in uitvoerbare praktijk, sterke brancheverenigingen en strakke keurmerken en registers. Dat blijven we doen! Maar ook versterken we het activeren en arbeidsfit en inzetbaar zijn voor de toekomstige arbeidsmarkt
1945 Oprichting Stichting van de Arbeid: in de eerste jaren nam de Stichting een centrale plaats in bij de voorbereiding en vorming van het regeringsbeleid op sociaaleconomisch terrein. Het belangrijkste onderdeel hiervan was het overleg over de gewenste loon- en prijsontwikkeling. Inwerkingtreding van het Buitengewoon Besluit Arbeidsverhoudingen. 1947 Willem Drees voert Noodwet in voor een uitkering aan mannen en alleenstaande vrouwen van 65 jaar en ouder. Werkloosheidswet en oprichting pensioenfondsen 1949 in meerdere bedrijfstakken. Wet verplichte deelneming in bedrijfspensioenfondsen. 1950 Instelling van de Sociaal Economische Raad (SER). 1957 De Algemene Ouderdomswet treedt in werking. De hoogte van de eerste AOW-uitkering bedroeg 857 gulden (€ 389) per jaar. 1965-80 Neergang Tilburgse textielindustrie. In 1960 waren 14.000 Tilburgers voor hun inkomen afhankelijk van de textielfabriek of werkplaatsen zoals
door de ontwikkeling van tools voor individuele werkenden en het mogelijk maken voor ondernemers en branches om werkenden daarin te ondersteunen.
DE VOLGENDE STAPPEN…. Aan de sociale zekerheid wordt voortdurend gewerkt. De één noemt dat afbreken, de ander een stimulans. Waar de één de individualisering als bedreiging ziet voor de collectieven, ziet de ander kansen. En in de moderne cao-vorming zou het ‘zorgen voor’ plaats moeten maken voor ‘zorgen dat...’ • cao’s werkgevers en werknemers faciliteren in plaats van gijzelen, met als doel samen invloed te hebben op continuering van werkgelegenheid; • werkgevers en werknemers in staat worden gesteld, met meer maatwerkafspraken samen te ondernemen en daardoor in te spelen op de veranderende wensen van de klant; • werknemers zelf het heft in handen nemen en met individuele leerrekeningen kunnen werken aan hun eigen inzetbaarheid.
wasserijen, ververijen en kledingateliers. Meer dan 60 procent van de werkende bevolking van Tilburg wordt hiermee geraakt. Invoering Algemene Arbeidsongeschiktheidswet. 1976 1982 Het Akkoord van Wassenaar: akkoord dat op 24 november 1982 werd gesloten tussen de organisaties van werkgevers en werknemers in het overlegorgaan de ‘Stichting van de Arbeid’. Het Akkoord van Wassenaar betekent een politiek van loonmatiging. 1998 Wet Premiedifferentiatie en marktwerking bij arbeidsongeschiktheid (Pemba), de Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen (WAZ) en de Wajong, vervangen de AAW. 2002 Wet verbetering Poortwachter: rechten en plichten werkgevers en werknemers bij ziekte en re-integratie. 2004 Loondoorbetaling bij ziekte naar 2 jaar: financiële prikkel voor werkgevers om te zorgen voor goede arbeidsomstandigheden en goed verzuim- en re-integratiebeleid.
33
2004 Wet Walvis (vereenvoudiging van wet- en regelgeving voor de verplichte werknemersverzekeringen) Wet Arbeidsongeschiktheid (WAO) wordt 2006 vervangen door de Wet Inkomen naar Arbeidsvermogen (WIA). 2015 Wet werk en zekerheid: meer activering bij werkloosheid door verkorting duur WW, aanpassing ontslagrecht en invoering transitie-vergoeding 2015 Minister SZW Asscher spreekt over een APK voor werknemers; werknemers moeten in staat gesteld worden te werken aan hun inzetbaarheid. 2016-17 Leven lang ontwikkelen in uitvoering? Plannen voor individuele leerrekening, stimuleren leven lang ontwikkelen. Eerste cao’s met individuele keuzebudgetten zien het levenslicht. 2019 Wet arbeidsmarkt in balans: eerste poging om de balans te vinden in de risicoverdeling tussen werkgevers enerzijds en medewerkers met vaste arbeidsovereenkomsten en flexwerkers anderzijds.
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Een korte terugblik in de voorbije honderd jaar van Van Spaendonck, geeft een mooi beeld van de sociale zekerheid- en arbeidswetgeving van de afgelopen eeuw. Niet alleen is het vrouwenkiesrecht in 1919 ingevoerd. Ook is in die tijd stevig ingezet op de herziening van de ongevallenwet en invoering van een ouderdomspensioenregeling. Na de Eerste Wereldoorlog zijn de meest essentiële stappen gezet in het beschermen van de werknemer op de werkvloer en is in 1927 de Wet op de cao ingevoerd. Onze verzorgingsstaat is na de Tweede Wereldoorlog met vele bijzondere mijlpalen tot stand gekomen: invoering van de AOW, WW, en WAO en het verplicht deelnemen in bedrijfspensioenfondsen.
ANNEMARIE JORRITSMA EERSTE KAMERLID VVD
Volgens politicus Annemarie Jorritsma gaat het goed met Nederland. “We zijn alleen zeurpieten geworden.” Dit komt volgens haar onder meer door de wereldsituatie en de digitalisering. “Denk aan de witte testosteronmannen als Trump, Erdogan en Poetin. Deze heren veroorzaken veel onrust in de wereld,” vindt ze. “Mensen worden ook onrustig door social media. Allerlei nieuws en fake nieuws gaat snel het land door en richt al schade aan voordat het echte verhaal een kans krijgt. Sterker nog: veel mensen zien het echte verhaal niet meer omdat ze de krant minder lezen en het nieuws op tv amper kijken. Daardoor krijgen ze geen achtergrondverhalen mee. Onzin stijgt hierdoor tot grote hoogte. Doordat de pers en de politiek hier nog geen antwoord op hebben, zie je krachten ontstaan waarbij de flanken populairder worden en de partijen die het waar moeten maken minder populair. Dit leidt tot ingewikkelde constructen om nog een beetje te kunnen regeren.”
Goed voorbereid Door de internationale ontwikkelingen en de digitalisering vindt Annemarie het een ingewikkelde tijd. We zitten politiek in een transitietijd, maar economisch gaat het fantastisch. Zeker in vergelijking met andere landen doen we het enorm goed. Zo is de werkgelegenheid fors gestegen en hebben we zelfs weer krapte op de arbeidsmarkt. Daar word ik vrolijk van. We moeten nadenken hoe we alle vacatures ingevuld krijgen. Hoe kunnen we meisjes en vrouwen de kant van de techniek en de zorg op laten gaan in plaats van naar kantoorbanen die er minder komen?”
Vierdaagse werkweek Op de vraag hoe we in haar ogen Nederland nóg verder
zouden kunnen brengen, zegt ze resoluut: “Minder mensen in deeltijd. Vier dagen is wat mij betreft ook voltijd. Daarmee kunnen de meeste mensen een inkomen verwerven waarmee ze economisch zelfstandig kunnen zijn. Hierdoor hebben meer mensen een baan, hebben we minder tekorten in de zorg en het onderwijs en het zorgt bovendien voor meer vrijheid en gelijkwaardigheid. Waardoor meer vrouwen aan het werk komen en daarmee meer kansen hebben om richting de top door te stromen. Kortom: Een vierdaagse werkweek is overal goed voor. We moeten ophouden om trots te zijn op ‘Nederland parttime land’. Verder zijn innovaties van belang om lastige problemen rondom klimaat en digitalisering op te lossen. Nederland moet een goede voedingsbodem blijven voor innovatie. We hebben een tamelijk intensieve samenwerking tussen universiteiten, overheden en bedrijven, maar dat kan altijd beter.”
‘WE MOETEN OPHOUDEN OM TROTS TE ZIJN OP ‘NEDERLAND PARTTIME LAND’.’
Geven en nemen Annemarie vertelt: “Mijn man en ik wonen samen met onze twee dochters, hun mannen en totaal vier kinderen in één groot huis met drie woningen. Het is een kwestie van geven en nemen. Dat betekent onder meer dat je niet voortdurend je eigen mening vooropstelt. Ook hier moet je bereid zijn compromissen te sluiten. Het is fijn om met elkaar te wonen en dat werkt voor ons uitstekend. Het verloopt eigenlijk automatisch. Heeft de een het druk, dan helpt de ander. Dat is wederkerig. Soms worden we ingezet als oppas voor de kleinkinderen of help ik achter de bar bij de skischool van mijn dochter. Als je onder één dak woont, help je elkaar.” Annemarie verduidelijkt: “Je hoeft het niet altijd met elkaar eens te zijn. Zeker niet over dingen waar je gezamenlijk niets mee hoeft.” Haar vader was molenaar en zei altijd: Laat wieken draaien en de molens loeien, laat ieder zich met zichzelf bemoeien. “Toen wij met drie gezinnen gingen bouwen, dachten we dat we veel met elkaar zouden moeten praten, maar dat valt reuze mee. In de basis moet het goed zitten en moet je elkaar kunnen vertrouwen. Als dát goed zit, kun je zonder te veel gepraat veel met elkaar regelen.”
Keuzevrijheid De publiek-private samenwerking kan volgens de oud-minister Van Verkeer en Waterstaat (Kabinet Kok I) en minister van Economische Zaken/vicepremier (Kabinet Kok II) veel beter. Marktwerking heeft helaas een beetje een vieze smaak gekregen. Ik noem het liever keuzevrijheid. Je moet altijd goed nadenken voordat je mensen afhankelijk maakt van een monopolist, ofwel de overheid.” Dat vraagt om samenwerking en dat is wat haar betreft lang niet zo moeilijk als het soms lijkt. “Als je maar niet altijd je eigen mening voorop stelt en bereid bent compromissen te sluiten. Op je werk kun je niet eigenwijs zijn en alleen dingen doen die jij belangrijk vindt. Dat hou je nooit lang vol. Ik vraag mensen ook weleens of een langdurige relatie er nog zou zijn zonder compromissen. In de hele maatschappij gaat het erom: hoe goed kun je samenwerken?”
35
Zelfrelativering en zelfspot Belangrijkste in een samenwerking is dat je je ego niet voortdurend de baas laat zijn. Het is een kwestie van luisteren wat een ander wil en dan pas te kijken hoe je wat jíj wil erbij kan voegen. Dus niet alleen maar praten en zenden. Wat ik ook belangrijk vind is dat we onszelf niet te serieus nemen. Ik houd van zelfrelativering en zelfspot. Zowel in het werk als privé is het van belang niet alles even zwaar op te pakken. Durf je zelf af en toe ter discussie te stellen, dat is heel gezond voor de mens!”
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Annemarie Jorritsma is formeel met pensioen. Omdat ze niet het type mens is om stil te zitten, is ze één dag in de week in de Eerste Kamer te vinden als VVD fractielid. Daarnaast doet ze een aantal commissariaten en een voorzitterschap. Door de week is ze druk, de weekenden zijn meestal vrij.
MKB IN ZORG MAAKT INHAALSLAG
REGIONALE VERSCHILLEN: GELDERLAND AAN KOP
De groei per sector varieert sterk. Zo hebben MKB ondernemingen in de zorg gerelateerde sectoren veel vacatures weten in te vullen en zijn de geestelijke gezondheidszorg en de gehandicaptenzorg koploper met ruim 14%. Ook de kinderopvang groeit al het hele jaar door.
Het mkb vertegenwoordigt zo’n 95% van het aantal bedrijven, inclusief alle eenmansbedrijven en staat voor zeker 70% van de werkgelegenheid.
Alle drie de sectoren hebben in de crisis overigens ook veel banen verloren, dus dat hier een inhaalslag op wordt gemaakt is overduidelijk. De meubelindustrie en hoveniersbedrijven sluiten de top 5 van grote groeiers met ruim 6% aan groei van het aantal banen. Sectoren die onderaan staan qua groei zijn er dan natuurlijk ook: Het kappersbedrijf heeft zelfs banen verloren zien gaan met - 0,55%. Verder laten de detailhandel wonen en fashion en sport zien dat het economisch herstel zich zeker nog niet vertaald in meer groei in de winkel. Ook de dierhouderij en grafimedia laten een marginale groei zien die onder een half procent blijft.
DE 5 GROOTSTE MKB GROEIERS & DE 5 MKB BRANCHES MET DE LAAGSTE GROEI IN 2018
De top 3 provincies die een grote groei laten zien van banen in het Midden en Klein Bedrijf:
GRONINGEN
4,10%
1 GELDERLAND 4,5% FRIESLAND
2 NOORD BRABANT EN UTRECHT 4,4%
3,50%
DRENTHE
3 GRONINGEN EN ZUID HOLLAND 4,1 %
3,50%
NOORDHOLLAND
3,40%
Geestelijke gezondheidszorg
FLEVOLAND
OVERIJSSEL
3,20%
Gehandicaptenzorg
2,90%
Kinderopvang Meubelind. en meubileringsbedr.
ZUIDHOLLAND
Hoveniersbedrijf in Nederland
4,10%
UTRECHT
4,40%
GELDERLAND
4,50%
Gemiddeld is het aantal banen in het mkb met 3,9% toegenomen Detailhandel wonen
ZEELAND
Dierhouderij
2,10%
Grafimedia
NOORD-BRABANT
4,40%
Fashion & Sport Kappersbedrijf 0% ,0
0%
14
,0
0%
12
,0
%
10
00
%
8,
00
%
6,
00
%
4,
00
%
2,
00
0,
-2
,0
0%
LIMBURG
REGIONALE VERSCHILLEN FTE ONTWIKKELING
3,70%
IN HET MKB IS DE BANENGROEI DOORGEZET Het Midden en Klein bedrijf wordt steeds meer als banenmotor van Nederland gezien. Op basis van onze eigen Van Spaendonck MKB banenmonitor registreren we actuele cijfers en bewegingen op de arbeidsmarkt. En waar het CBS constateerde dat de totale banengroei eind 2018 iets afvlakte met 2,5% is het MKB met een groei van 3,9% nog steeds de banenkampioen. De groei blijft doorzetten en ligt ook ruim boven de groei van het Bruto Binnenlands Product van 2%. Zeker met de geprognosticeerde groei van het aantal vacatures naar 1 miljoen in 2019 zal het natuurlijk de vraag zijn of die vacatures zich ook daadwerkelijk vertalen in banen.
BBP ontwikkeling volgens CBS
DYNAMIEK NEEMT NOG STEEDS TOE: ARBEIDSMARKT OP DRIFT Met meer dan een miljoen vacatures zien we de vraag in alle sectoren groeien. Daarmee groeit de totale dynamiek op de arbeidsmarkt en ook het aantal mensen dat uitkijkt naar een andere baan. De groei van 3,9% is een resultante van ruim 21,0% vervangingsvraag en 24,9% instroom. Vorig jaar lagen deze percentages beduidend lager (19,1% uitstroom en 22,9% instroom). Steeds meer bedrijven nemen mensen aan en mensen zijn sneller geneigd van baan te wisselen. De tekorten in diverse sectoren nemen toe.
www.mkb-banenmonitor.nl/banenmonitor
24,9% IN- EN UITSTROOM IN HET MKB 37
3,9% GROEI Instroom
-21,0% Fte Ontwikkeling
Uitstroom
Door samenwerking worden kleine dingen groot
Fte Ontwikkeling
3.93%
20 Procentuele verandering t.o.v. kwartaal ervoor 11 20 K1 1.44% 11 -K 20 2 1.78% 11 -K 20 3 1.83% 11 -K 20 4 1.52% 12 -K 20 1 1.32% 12 -K 20 2 12 20 K3 12 20 K4 13 20 K1 13 20 K2 13 20 K3 13 20 K4 14 20 K1 14 20 K2 0.95% 14 -K 20 3 1.07% 14 -K 20 4 1.50% 15 -K 20 1 1.80% 15 -K 20 2 1.99% 15 -K 20 3 2.37% 15 -K 20 4 2.88% 16 -K 20 1 3.06% 16 -K 20 2 3.32% 16 -K 20 3 3.28% 16 -K 20 4 3.39% 17 -K 20 1 3.70% 17 -K 20 2 3.73% 17 -K 20 3 3.83% 17 -K 20 4 3.78% 18 -K 20 1 4.11% 18 -K 20 2 4.15% 18 -k 3 3.93%
FTE ONTWIKKELING IN HET NEDERLANDSE MKB
Samen met klanten innoveren ‘Klanten naar binnen’ staat voor de open werkwijze die we met ons Ondernemingshuis graag faciliteren. Met ondernemers in gesprek over potentiële kansen, nieuwe inzichten en gebruiksmogelijkheden, of over zorgen en problemen die we samen beter te lijf kunnen dan alleen. Zo zijn we met de nieuwe startup CoPilot in gesprek gegaan met 50 jonge ondernemers die hun eerste stappen moeten zetten bij het in dienst nemen van personeel. Bij Loket.nl organiseren we periodiek ‘insidersbijeenkomsten’ om samen met klanten gewenste vernieuwingen en toepassingen te toetsen en realiseert Wissenraet Van Spaendonck via diverse netwerken kennissessies zoals in samenwerking met Google rondom online marketing, in samenwerking met De Nederlandse Associatie rondom Vereniging 3.0. en met Appeldoorn Tendermanagement rondom de do’s and don’ts bij aanbestedingen.
INSIDER BIJEENKOMSTEN
GOOGLE ON TOUR
Bij Loket.nl geloven we erin dat we samen kleine dingen groot kunnen maken. Samen met onze gebruikers bouwen we aan nieuwe innovaties. We organiseren bijvoorbeeld zo’n vier keer per jaar Loket.nl Insider bijeenkomsten bij ons in huis. Tijdens deze sessies denken we met de gebruikers na over nieuwe functionaliteiten in de applicatie. Zij weten immers als geen ander waar nog mooie kansen liggen. “Het is fijn om te horen waar jullie mee bezig zijn en ik zie het als een mooi moment om m'n mening te geven. Daar wordt dan ook naar geluisterd en eerlijk op gereageerd. Als iets niet haalbaar is, wordt dat ook gezegd", vertelt Gerben van Fidor Accountants en Belastingadviseurs.
Online marketing wordt steeds belangrijker, voor iedereen. In samenwerking met de Google Digitale Werkplaats organiseerde Wissenraet Van Spaendonck daarom gratis workshops. Voor de verenigingsprofessional die de eerste online stappen wil zetten of voor de mkb-er die zich juist meer wil verdiepen in de inzet van zoekmachineoptimalisatie. Inzichten werden ook onderling gedeeld. Dat vroeg om herhaling en eind 2018 trotseerden professionals van binnen en buiten het Van Spaendonck Ondernemershuis de kou en lieten zich inspireren door de online experts van Google in een speciaal daarvoor ingerichte mobiele werkplaats.
DE ZIN EN ONZIN VAN KEURMERKEN EN GEDRAGSCODES Een incident is vaak de reden voor de vraag om een keurmerk. Maar werkt dat altijd? En hoe dan wel of niet? Worden klanten er beter van en is het administratief en financieel te doen? Daarom organiseerde Wissenraet van Spaendonck afgelopen jaar diverse kennissessies speciaal voor brancheverenigingen en beroepsorganisaties. Tijdens deze sessie bespraken Jolet Woordes en Jos Wesselink de do’s and don’ts.
38
DE INNOVATIEVE VERENIGING Veel verenigingen zijn op zoek naar meer toegevoegde waarde en doen dit steeds vaker door hun blik op de toekomst te richten. Door voorop te lopen, helpt de vereniging de sector of beroepsgroep en haar leden te groeien en groeit zij vanzelf mee. Deze kenmerkende benadering voor de ‘innovatieve vereniging’ stond centraal tijdens de 4 masterclasses gegeven door Ivan Pouwels en Denise van Bemmel. Diverse praktijkverhalen gaven kleur aan de theorie en inspireerden zo’n 25 verenigingen. Een samenwerking tussen Kenniscentrum Icoon en TIAS School for Business and Society en de Nederlandse Associatie. Het succes van afgelopen jaar zorgt voor een nieuwe reeks masterclasses in 2019.
ISSUEMANAGEMENT BINNEN VERENIGINGEN Hoe vorm je allianties? Hoe maak je een gezamenlijke agenda? En hoe geef je daar uitvoering aan met elkaar? Begin dit jaar organiseerden we een praktische kennissessie waarin Petra van de Goorbergh en Jos Wesselink aan de hand van best practices in gesprek gingen over de kansen en mogelijkheden van een issueaanpak. Een samenwerking tussen Wissenraet van Spaendonck en De Nederlandse Associatie.
18/4/2019
Jaarcijfers
2018
2017
GECONSOLIDEERDE WINST- EN VERLIESREKENING
Omzet in € * 1.000 18.249 17.307 Index (2017 = 100) 105 100 Bedragen * € 1.000 Brutomarge Brutomarge in € * 1.000 17.464 16.364 Bedrijfslasten Index (2017 = 100) 107 100 Personeelskosten Bedrijfsresultaat in € * 1.000 10.797 10.061 Financiële baten en lasten incl. In % van de brutomarge 61,8% 61,5% resultaat deelnemingen Index (2017 = 100) 107 100 Bedrijfsresultaat Vennootschapsbelasting in € * 1.000 2.576 2.189 In % van de omzet 14,1% 12,6% Netto resultaat na belastingen Financiële baten en lasten * in € * 1.000 757 3.097 In % van de omzet 4,1% 17,9% Resultaat na belastingen in € * 1.000 2.783 5.226 In % van de omzet 15,3% 30,2% Activa Bedragen * € 1.000 Solvabiliteitsratio 84,6 83,6 Werkkapitaal in € * 1.000 27.082 21.956 Current Ratio 5,8 4,7 Vaste activa * Financiële baten 2017 incl. opbrengst verkoop aandelen VSP Risk. Vlottende activa Liquide middelen Totaal Activa Passiva
Realisatie Realisatie 2018 2017 € € 17.464 14.888
16.364 14.175
2.576
2.189
757
3.097
-/-550
-/-60
2.783
5.226
GECONSOLIDEERDE BALANS PER 31 DECEMBER 2018
De Van Spaendonck groep bestaat o.a. uit
Groepsvermogen Voorzieningen Kortlopende schulden Totaal Passiva
39
Realisatie Realisatie 31-dec-18 31-dec-17 € € 16.720 4.009 28.755 49.484
18.818 4.510 23.400 46.728
Realisatie Realisatie 31-dec-18 31-dec-17 € € 41.846 1.955 5.683 49.484
39.063 1.711 5.954 46.728
Door samenwerking worden kleine dingen groot
KENGETALLEN
Van Spaendonck Reitseplein 1, 5037 AA Tilburg WWW.VANSPAENDONCK.NL
Door samenwerking worden kleine dingen groot