Page 1

Inhoudstafel

Voorwoord5 Hoe coach ik mijn klas?

15

DEEL 1 Hoe word ik didactisch competenter?

17

Hoofdstuk 1 Wat is goed onderwijs?

19

Hoofdstuk 2 Op zoek naar competenties

23

2.1 2.2 2.3

2.4 2.5

Nadelen van competentielijsten Voordelen van competentielijsten Drie kerncompetenties 2.3.1 Vakinhoudelijk en didactisch competent zijn 2.3.2 Pedagogisch competent zijn 2.3.3 Reflectiecompetent zijn Blijven werken aan je eigen ontwikkeling Ken jezelf: het kernkwadrant van Ofman

Hoofdstuk 3 Leerkrachten en vernieuwingen 3.1

Leerkrachten willen wel veranderen maar niet veranderd worden 3.1.1 De fase van ik-betrokkenheid of zelfbetrokkenheid 3.1.2 De fase van taakbetrokkenheid 3.1.3 De fase van betrokkenheid op de ander 3.1.4 De fase van adoptie of initiatie 3.1.5 De fase van de implementatie 3.1.6 De fase van de institutionalisering of incorporatie

24 25 26 26 26 27 30 31

35 35 35 36 36 36 36 37


10

hoe coach ik mijn klas?

3.2 3.3

Wanneer hebben vernieuwingen kans op een succesvolle implementatie? 38 Opbrengstgericht werken 39

Hoofdstuk 4 Talenten en talentontwikkeling

43

4.1 Wat zijn talenten en hoe kun je talenten herkennen? 4.2 Een meervoudige blik op talenten 4.3 De talentenarchipel 4.4 Als talent en passie elkaar ontmoeten‌ 4.5 Om talent te ontwikkelen moet je veel oefenen 4.6 Het belang van de mindset voor talentontwikkeling 4.7 Resultaatverwachtingen

43 44 45 46 46 47 49

Hoofdstuk 5 Behoeften van leerlingen

51

5.1 5.2 5.3 5.4

Leerlingen hebben behoefte aan relatie, competentie en autonomie Leerlingen hebben vooral heel persoonlijke, momentane behoeften Behoeften kunnen ook uitgelokt worden Leren is niet altijd leuk en soms zelfs lastig

Hoofdstuk 6 De didactische gereedschapskist 6.1 6.2

6.3 6.4 6.5 6.6 6.7

51 52 53 54

57

Didactische principes 58 Ontwikkelingsbevorderend onderwijzen en leren 58 6.2.1 Niet passief accepteren, maar actief ontwikkelen 59 6.2.2 De zone van de naaste ontwikkeling 59 6.2.3 Jezelf overbodig maken door scaffolding61 6.2.4 Ontwikkelingsbevorderend coachen 62 6.2.5 Voorbeelden van ondersteuners (scaffolds)63 6.2.6 De vier stappen van ontwikkelingsbevorderend coachen 64 6.2.7 Goed onderwijzen is niet de hele tijd individueel onderwijzen 64 Verwachtingen en voorspellingen 65 Effectieve instructie 67 6.4.1 Zes instructiefasen 67 Het activerende directe instructiemodel 68 Effectief vragen stellen 71 6.6.1 Taxonomie van Bloom 72 Omgaan met verschillen 74 6.7.1 Welke verschillen? 74 6.7.2 Bezorgd om goede zorg 75 6.7.3 Krachtlijnen van een nieuwe visie op zorg 77


inhoudstafel11

6.8

6.7.4 Zorgzaam omgaan met verschillen door preventie en remediĂŤring 6.7.5 STICORDI-maatregelen 6.7.6 Het didactisch model Zorgzame School van Lambrechts 6.7.7 Vooraf onderwijzen 6.7.8 Planmatig handelen is een must 6.7.9 Het proces van handelingsplanning 6.7.10 Op zoek naar een individueel handelingsplan 6.7.11 Omgaan met cultuurverschillen 6.7.12 Niet elk gedrag is cultureel bepaald 6.7.13 Grofmazige en fijnmazige culturen 6.7.14 Interculturele verschillen overbruggen Zelfstandig werken en leren 6.8.1 Waarom zelfstandig werken en leren? 6.8.2 Begripsverwarring 6.8.3 Voorwaarden voor meer zelfstandig leren 6.8.4 Werken met uitgestelde aandacht 6.8.5 Contractwerk en werken met taken 6.8.6 Hoekenwerk 6.8.7 Projectwerk 6.8.8 Grote verschillen tussen leerlingen 6.8.9 De elektronische leeromgeving en de ICT-geletterdheid 6.8.10 De Googlificatie van de kennis 6.8.11 Gebruik van webquests/webkwesties

DEEL 2 Hoe verbeter ik mijn communicatie?

80 82 83 84 91 92 92 96 96 97 99 100 101 101 103 104 106 107 109 112 113 113 115

117

Hoofdstuk 1 Communiceren over onze communicatie 119 1.1 1.2 1.3

Wat houdt goed communiceren in? Inhoudsaspect en betrekkingsaspect Op zoek naar een communicatiedidactiek

Hoofdstuk 2 Een systeemkijk op communicatie 2.1 2.2 2.3 2.4

Je kunt niet NIET communiceren. Besef dat! Binnenkant, buitenkant en overkant DĂŠ werkelijkheid bestaat niet, maar is een ordening Verschillen in interpunctie leiden ook tot verschillen in attributie

120 120 121

123 123 123 125 126


12

hoe coach ik mijn klas?

2.5 2.6 2.7

Een toepassing op ordeproblemen Communicatie is niet rechtlijnig, maar circulair Als men communiceert met elkaar, is dat altijd in een bepaalde context

Hoofdstuk 3 Luisteren met vier oren: het communicatiekwadrant van Schulz von Thun 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6

Vierzijdig luisteren Een uitgewerkt voorbeeld uit de lagere school Spreker en luisteraar: telkens vier aspecten Twee dimensies in het relationele aspect Implicaties voor de klassenpraktijk Jakhalstaal en giraffentaal

Hoofdstuk 4 Feedback of de kracht van het weerwoord 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7

Feedback is alomtegenwoordig Positieve, negatieve en anticiperende feedback Het relationele aspect van feedback Effectieve feedback Het Johari-venster Enkele aandachtspunten voor een effectievere feedback Leerlingen helpen om feedback te geven

Hoofdstuk 5 Communicatie met ouders 5.1 5.2 5.3

De zes stappen van een slechtnieuwsgesprek ‘Jij mag niks negatiefs zeggen over mijn moeder, ik mag dat wel’ Loyaliteitsconflicten horen bij het leven van elke dag

128 129 131

133 133 134 137 137 139 140

145 145 147 147 148 149 151 153

155 156 158 159

DEEL 3 Hoe ga ik om met probleemgedrag en conflicten?

161

Hoofdstuk 1 Preventie van ­problemen door een goed klassenmanagement

163

1.1 1.2

Wat is klassenmanagement? Vier aandachtsvelden

163 164


inhoudstafel13

1.2.1 1.2.2 1.2.3 1.2.4

Preventie van probleemsituaties Didactische vaardigheden Regels en afspraken De inrichting van de klas

164 166 169 172

Hoofdstuk 2 Probleemgedrag

175

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9 2.10 2.11 2.12

Wat noemen we probleemgedrag? Hoe vaak komt het voor? Gedragsproblemen en gedragsstoornissen Wat veroorzaakt probleemgedrag? Probleemgedrag begrijpen vanuit het recente hersenonderzoek De jeugd van tegenwoordig Hoe probleemgedrag aanpakken? Belonen en straffen Oppassen voor te veel kritiek en straf Niet overdrijven met belonen Preventie bij extreem agressief gedrag Cyberpesten: een nieuw soort probleemgedrag

Hoofdstuk 3 Leren omgaan met conflicten 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9

Conflicten zijn onvermijdelijk Vele soorten conflicten Van conflicten kun je leren Het probleem aanpakken en niet de persoon Praten, niet vechten Conflicten oplossen in zes stappen Leerlingen lossen hun conflicten zelf op Een conflicthoek De Vreedzame School

175 177 177 178 180 180 181 183 185 187 187 187

189 189 190 191 192 192 193 195 197 197

Nawoord201 Geraadpleegde literatuur

203

Inhoudsopgave 99  

http://www.lannoo.be/sites/default/files/books/attachments/inhoudsopgave_99.pdf

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you