The Optimist Magazine 206

Page 58

Zuiver zakelijk Nieuw begin

Knot de wilgen die wij zijn

Degrowth is een manier om grenzen te stellen aan groei. Sociaal ondernemer Ido de Vries vergelijkt het met een snoeibeurt. Hij vertelt wat het onze maatschappij kan opleveren. Door IDO DE VRIES

Van de Randstad zijn we afgelopen jaar naar het rivierenland van Maas en Waal verhuisd. Rondom onze boerderij staan ruim zestig wilgen waarvan we afgelopen winter de helft hebben geknot. Dat zette mij aan het denken.

Knotten als ‘degrowth’

Wilgen passen als vanouds in het Nederlandse landschap: ze leverden de takken voor de matten waarop dijken werden gebouwd, herbergen meer dan 250 insectensoorten, leveren honing en nectar voor wilde bijen en hommels. Bijzondere bomen die tot de verbeelding spreken. Bij het doorzagen van de takken konden we aan de jaarringen zien welke zomers droog waren. Wilgen doen een beroep op je: als je ze niet knot maar door laat groeien, worden de takken zo zwaar dat de wilgen scheuren en hol worden. Het natuuronderhoud stelt grenzen aan de groei. Het knotten kun je zien als analogie voor ‘degrowth’: het verminderen van de economische dwang tot groei, afremmen van CO2-uitstoot en tegengaan van de opwarming, voor de energietransitie en een voedselsysteem dat de aarde niet uitput en misbruikt. Onze maatschappij heeft obese trekjes ontwikkeld. De ontwikkelingen en krachten hierachter zijn meervoudig en lijken een eigen dynamiek te hebben. Ze kunnen net als te zware takken leiden tot scheuren en breuken in de stam van optimaal, bestendig en in welzijn (samen)leven.

Wonen als ‘degrowth’

Persoonlijke keuzes doen ertoe. Mede daarom heb ik ervoor gekozen om met anderen onze boerderij te kopen. Omdat we zo het werk en onderhoud kunnen verdelen en de vaste lasten per persoon verminderen. Ik ben gestopt met lesgeven in het hbo toege-

The Optimist • september/oktober 2022 • 58