Rheims | Layag Agosto 2022

LAYAG

LIHAM MULA SA PATNUGOT

2

Agosto 30, 2021 nang ilabas ang Hiraya - ang pinakaunang magasin ng Academy of Saint John at The Lasallian Rheims sa wikang Filipino.

Ipinagmamalaki ng Hiraya ang mga sanaysay, tula, anekdota, obra, at larawang nanggaling mula sa mga miyembro ng Lasallian Rheims at mga guro’t estudyante na nagwagi sa pang-unang Gawad Alab.

Ang Hiraya ay ang bunga ng adhikain ng buong Lasallian Rheims na ipalaganap at pahalagahan ang wikang Filipino. Sinisimbolo ng magasing ito ang walang sawang uhaw ng Lasallian Rheims na maging tapat na mga tagapamahayag sa ano mang uri ng anyo, mapasulatin man, obra, o kaya ibang uri ng midya.

Bilang bagong henerasyon ng mga tagapahayag sa Lasallian Rheims, sinasamahan at sinusuportahan namin ang Hiraya sa hangaring ito. Ninanais din namin bigyang halaga at pagyamanin ang wikang Filipino lalo na’t tila naglalaho na ito sa batang henerasyon. Upang maipagpatuloy ang legasiya na inukit ng Hiraya, inihahandog namin sa inyo ang pangalawang magasin sa wikang Filipino ng Academy of Saint John at Lasallian Rheims - Layag.

Layag - maglayag; maglakbay sa karagatan sa pamamagitan ng bangka.

Bukod sa pagpapahalaga sa wikang Filipino, nais din namin ipakilala at ipagmalaki ang ganda na dala ng ating bansa. Bunga ng pandemya at ng lockdown, lagpas dalawang taon na tayong hindi nakakapaglakbay sa mga lugar na dati ay tila palagi nating pinupuntahan. Ibig namin kayo dalhin sa mga minamahal nating lugar sa ginhawa ng ating mga tahanan sa pamamagitan ng magasing ito.

Lubos akong nagpapasalamat sa mga ate at kuya naming manunulat na nagtapos na sa ASJ dahil sila ang nagsisilbing pundasyon ng legasiyang ito.

Nais ko ring magpasalamat sa mga kasalukuyang miyembro ng Rheims at kay Ginoong Kent dahil hindi magiging posible ang Layag kung 'di dahil sa tulong ninyo. At sa huli, nais ko magpasalamat sa inyo, mga mambabasa, sa walang hanggang suporta sa mga proyekto namin dito sa Rheims. Hindi namin mararating ang tinatayuan namin ngayon kung wala kayo.

Ben Ethan P. Nivera Punong Patnugot

3

MGA MANUNULAT AT TAGAPAGLIKHA ETHAN NIVERA Punong Patnugot

ALIXIA CANALIN

Tagapaglatag

G. KENT COLOCADO Gurong Tagapayo

GNG. VICTORIA GALLARDO TRISHA ILAR Ikalawang Punongguro ZOELINE HONRADO G. RICHARD PINEDA JOSHUA NOCON Punongguro JOANA FRANDO GNG. DAISY ROMERO LIAM VIZMANOS Kasangguni ng Paaralan RAJ REMMOR CRUZ BENEDICT BARBUCO ALPHONSE VIADOR AMEERAH SALAHUDDEN

Manunulat

MITZEN SOTELO ANDREW DELA PLANA CHRISTIAN DAVE DOMINGO LANCE CRISOSTOMO MARIELLE NAVARRO JOHN CZAR SALAGUINTO MEIGH GONZALES Mga Kontribyutor

4

OBRA

5

Meigh Gonzales Rheims Batch 20-21

6

John Czar Salaguinto Rheims Batch 20-22

7

GINTONG PLUMA

8

Nakakatuwang isipin na naipagpatuloy ang adhikaing aming nasimulan noong nakaraang taon – ang mapalaganap ang pagamit ng Wikang Filipino sa iba’t ibang pamamaraan tulad ng pagsulat at pag guhit. Nakakataba ng puso na ang Hiraya – ang Filipino magasin ng Rheims ’21 – ’22 na nabuo mula sa pangarap at pag-asa – ay nakapagbigay inspirasyon sa mga magigiting na manunulat, dibuhista, at mga editor ng The Lasallian Rheims na magsama-sama muli para sa adhikaing pinag-alab ng Hiraya.

Saludo ako sa mga taong nasa likod ng kabuoan ng magasing ito.

Buong puso’t tapang ninyong hirap ang hamon na lumikha ng artikulo, obra, kwento, at iba pa gamit ang Wikang Filipino.

Mahirap man ang lakbayin (dahil hindi hamak na mas nakagawian ng karamihan ang pag-gamit ng ibang Wika eg. Ingles), naririto parin kayo na tumindig para sa iisang pangarap. Nawa’y hindi mawala sa inyong mga puso’t isipan ang pagmamahal sa ating industriya at sa ating wika.

Nawa’y ang Hiraya at Layag ay patuloy na maging inspirasyon sa lahat na gamitin, pagyamanin, at palakasin ang Wikang Filipino sa kahit anong pamamaraan. Ito na ang takdang panahon para muli tayong lumikha sa ating sariling Wika. Gaya nga ng palaging sinasabi ng isa sa aking mga mentor, walang ibang unang magmamahal sa sariling atin kung hindi tayo lamang.

- Lance Crisostomo Rheims Batch 19-21 Punong Patnugot

9

ni Christian Dave Domingo Rheims Batch 19-21 Punong Patnugot

Bumili ako ng bagong damit, bagong gupit.

Bawat hakbang lumuluwag ang kapit.

Labis ang bilis ng buhay at hindi ito hihinto.

Di ko ninanais tumanda, pwede bang magtago?

Nag-aaral ako magmaneho ng sasakyan.

Bawat bagong kaalaman may bagong kakulangan.

Di pa ko handa para sa kinabukasan, Maraming pang bagay na di ko naiintinihan.

Kapanahuna'y parang charger, Madalas makalimutan kung saan nailagay.

Kay hirap tandaan kung paano ako naparito.

Pano ako susulong kung ako'y litong-lito?

Kapanahuna'y parang posporo, Ambilis niyang maging abo.

Malapit na akong maging dalawampung taon Pagiging tatlumpu ay tila umaga sunod hapon.

10

ni Andrew Dela Plana Rheims Batch 21-22

Paulit ulit, aking ipipilit hindi kaya ng aking pagtitimpi na ang pagirog sayo’y labis, aking binibini.

At habang narito sa ganitong yugto— hindi makakalimutan na ika’y natatangi.

Binibini, kahit ano’y aking gagawin, mapa kundiman para ika’y mahumaling.

At sa huli, ako’y walang sawang iindak sa iyong salitang puno ng tinig at melodiya.

Sayo lamang ako aking sinta, ang aking pangarap, ang aking kanta.

11

Pagbabalik. ni Mitzen Sotelo Rheims Batch 20-21

Sa bawat segundo ng araw na lumilipas, Sa dinami daming mga dapit hapon, ay dumating na rin sa wakas, Ang pagsikat ng araw, ang pagniningning ng mga mata, Sapagka’t tumiwid muli ang landas, patungo sa isa’t isa.

Ang pagtatagpo ng ipinaghiwalayang kaibigang matalik, Mga alaalang kay tamis, ngayo’y muling maibabalik, Dahil kahit anong distansya, o bilis ng kamay ng orasan, Walang kaparis ito sa pag ibig na magpakailanman.

12

ni Marielle Navarro Rheims Batch 21-21

Nagmula man sa kulay Ng rosas na ibinigay ko sa iyo Ang namumula mong pisngi’y Para bang bulaklak sa buhay ko Ano mang ibon na lumipad Sa langit na gawa sa kahel Hindi sila maihahambing Sa katulad mong arkanghel Kahit anong lalim at kapal Susundan kung ika’y lumisan Malunod man sa dagat na azul O mawala sa gubat na luntian Basta’t ikaw ang kasama Buhok ko’y handang maging abo Walang bagay na kukumpara Sa taglay na kulay mo

13

ni Zoeline Honrado, 9 - St. Lorenzo

September palang Christmas na Ang aga, diba?

Ihanda mo ang sarili mo, Sapagkat sa Pilipinas, apat na buwan ang pasko.

14

ni Andrew Dela Plana, Rheims Batch 21-22

Ako’y may pusa pangalan n’ya ay Zemo Mag-hello kayo

15

Huwag mag-uwi ng kung-ano, Kapag galing ito sa sementeryo.

Huy! Ibalik mo yan kung saan mo kinuha…

Kung ayaw mong ikaw ay mabisita. ni Zoeline Honrado

Natatandaan mo pa ba?

Nung ikaw ay bata…

Walang pakelam na naliligo sa ulan.

Mga alaalang kahit keylan ay di ko makakalimutan…

ni Zoeline Honrado

16

LUZON Source |Free World Maps

17

Bikolanong Pipi ni ETHAN NIVERA, 10 - ST. LA SALLE Hindi ako yung tipong tao na nakikihalubilo.

Madalas, kapag may salo-salo kung saan maraming tao, nasa isang sulok lang ako, malayo sa ingay. Isa nga sa mga rason kung bakit ako sumali dito sa Rheims ay dahil gusto ko ilabas ang mga saloobin ko nang hindi nagsasalita. Ay, pasensiya na, nakalimutan ko magpakilala. Ako nga pala si Ben Ethan P. Nivera, labinlimang taong gulang na ako at nakatira ako sa Dasmarinas, Cavite. Buong buhay ko, sa Cavite kami nakatira; pinanganak ako sa Cavite at lumaki ako sa Cavite.

18

wakas. Doon, nagkaroon ng maliit na selebrasyon sa isang resort para sa kaarawan ng lolo at ng kapatid ko. Kahit na maliit na selebrasyon lamang ito, madami-dami din akong kamag anak na dumalo. Kitang kita ko sa mga kamag-anak ko na tuwang-tuwa sila; nakikipag-usap, naghaharutan, nagkakantahan kahit na dalawang taon na sila hindi nagkikitakita; pero ako, nasa isang sulok lang, nagcecellphone. Nakakainggit talaga maging mahiyain noh? Gugustuhin mo mang makipagusap hindi mo padin magawa dahil tila ayaw kumilos ng katawan mo kahit na pinipilit ka na Pero paano tayo napunta sa Bicol, eh sa Cavite ng utak mo. ako pinalaki? Mahaba-habang storya yan, pero paiiksiin ko nalang. Kahit na taga-Cavite kami, Pagkauwi namin mula sa selebrasyon, bunga hindi Caviteño ang mga magulang ko; ang tatay ng inggit at sa tulong ng nanay ko at ng mga ko’y galing Leyte at ang nanay ko nama’y galing tita ko, napagtanto ko na kailangan ko na Albay. Noong maliit pa ako, madalas kaming magbago. Kailangan ko na iwanan ang umuwi sa probinsya, pero mas madalas kaming pagkamahiyain ko at tanggapin ang mga tao sa umuwi sa Bicol kasi mas malapit ito at hindi na buhay ko. Naisip ko na wala akong mararating namin kailangan tumawid pa sa dagat. Halos sa buhay kapag nanatili ako mahiyain hanggang kada-taon kami umuuwi sa Bicol, kaso dahil sa sa pagtanda ko (salamat na din, sir Kent!!), pandemya, dalawang taon na kami hindi isipin niyo yun, hindi ako makaksagot nang nakakauwi; pero wag kayo mag alala, nakauwi maayos sa mga interview, hindi ako na naman kami noong Abril. makakapagsalita ng maayos sa mga kliyente ko, at higit sa lahat, hindi ako Dahil nga lumaki ako sa Cavite, hindi ako magkakagirlfriend….haha nagbibiro lang ako, natuto mag Bikolano. Kahit anong aral ko pa aral muna! nung dialektong iyon, hindi ko talaga matutunan ito. Mga impleng linya at salita lang Ngayon, nandito na ‘ko, mag aapat na buwan tulad ng “marhay na aga” at “mabalos sa indo na ang nakalipas mula nung selebrasyong iyon. gabos” lang ang alam ko. Pagsamahin mo ‘to at Hindi ko inakalang mas masaya pala ang buhay ang pagkamahiyain ko, para akong pipi sa kapag nakikipag halubilo ka sa mga tao, mapa katahimikan ko tuwing nasa Bicol kami. Oo, kaibigan man yan, kamag anak, o kahit taong kahit mga kamag-anak ko man ‘yan, hindi ko pa hindi mo gaano ka-close. Hindi ko masasabing din malapitan buhat ng hiya ko. Hindi ko ‘din magaling na ako makipag usap at makihalubilo, alam, kahit anong tapang pa ang itambak ko, pero kung may gusto akong sabihin na hindi ko hindi ko pa din talaga kayang makipag-usap sa mailabas sa bibig ko, ito ay salamat ma, mga taong hindi ko gaano kakilala. salamat ‘ta ne, salamat tata, salamat mommy Merl, salamat Eoj; at Noong nakaraang Abril, pagkatapos ng higit sa lahat, salamat, dalawang taon, nakauwi na ulit kami sa Bicol sa Bicol. <3 Source| Remote Lands, Wikipedia, Shopback

May pilang Maynila ni Joshua Nocon, 12 - St. Mutien Marie Maynila, Maynila Ulan ma’y tumila Kailanma’y, Maynila Walang patid ang pila Sa kalsadang bata’y ulila Sa opisinang obrero’y labas-dila Pati sa tirikan ng kandila At kahit sa mga itinatag ng Kastila Pati rin sa tinderang nagtitimpla Sa tindahan ng asado’t bola-bola Kahit na sa jeepney na inaarkila At sa bilihan ng mga nobela Ngunit hindi rin tumitila Ang pagpila ng mga dakila Sa harap ng ating bandila Na sa ati’y nagpapasigla Nagtitiwala’t humihila At sa ati’y nagpapaalala Na hindi dapat mawala Ang tapang ng agila Hindi maipagkakaila Sa atin at sa kanila Kailanma’y, Maynila Sa pila ika’y kilala 19

Kung saan 'di gumagalaw ang oras ni Liam Vizmanos, 10 - St. La Salle

Sa pagkapunta ko sa Vigan Parang tinamaan ako ng nakaraan Gusaling gawa sa mga kahoy Sa mga mata ko ay lumalangoy.

Inisip ng bata kung ano ang nangyari Sa mga mata lumuha hangang labi Nakaraan pala ay ganon ka ganda Sa Ilocos makikiita bahay na tumatanda Mga kultura na na preserba Sa mga kalesa na gumagala Pagkain kay sarap namnamin Dahil bawat kagat ay nabibitin Sa pagala ko ng gabi Ang pagod ay napapawi Sa simoy ng hangin Ang nakaraan ay bubuhayin

20

Tahanang Tanan ni Joshua Nocon, 12 - St. Mutien Marie Mula noon, Luzon Ikaw lang ang aking tunay na tahanan Saan man ako naroroon Saan man ako mapadaan Mula sa kaibig-ibig na kagalakan Na dala ng tanawin ng silangan Hanggang sa mga isla sa kanluran Na may kahanga-hangang karagatan Mahirap talagang makalimutan Ang iyong taglay na kagandahan Saan man tayo dalhin ng ating paglalayag Saan man tayong lugar mapadpad Mula sa hilagang kalupaan Na may tanyag na kabundukan Hanggang sa timog na mayaman Sa kalinangan ng ating nakaraan Bakit ba ika’y hindi gaanong pinapansin Ano pa ba ang kailangang gawin Madalas ay hindi ganap na naiintindihan Ang iyong tunay na kagandahan Kahit nang nakatatanaw ng iyong tanawin Kahit nang nakalalayag sa iyong karagatan Kahit nang naglalakbay sa iyong kabundukan Kahit nang nakasasaksi ng kahalagahan ng iyong nakaraan Hanggang ngayon, Luzon Ikaw lang ang aking tunay na tahanan Hindi man kita lubusang maunawa Hindi man kita laging pinahahalagahan

21

BAGUIO ni Liam Vizmanos, 10 - St. La Salle

Sa Luzon makikita ang Baguio Kaya wag na tayo ganong lumayo Sa Baguio kung saan malamig Walang lugar pa ang mas dadaig Mga tradisyon na tinutuloy Para bang ilog na dumadaloy Taniman ng halaman ay sobrang laki Kahit mga siyudad ay 'di makakaganti Mga tanawin dito ay nakakaiba Hindi tulad ng mga lugar na nasa baba Sana ito ay iyong mapuntahan dahil lagi mo itong babalikan Saya ang dala ng mga katutubo Ngiti sa nila ay parang ginto Dahil sa kultura nila ninyo makikita isang lugar na puno ng mahika.

22

MARAHUYO NANG KAHEL NA BUKANG LIWAYWAY ni Joana Frando, 11 - St. Benilde

Sa paghagip ng aking balintataw sa kahel na kaulapan, Aking alaala ay pumapagaspas patungo sa aking mga nangungulilang ngiti, Naalala ko ang bukang liwayway ng Maynila, aking munting tahanan Ang aking pahinga at kinagisnan, aking lugar na minimithi Naalala ko ang ang kakaibang alindog na dala ng kumikinang na illuminasyon ng mga tuwid na gusali, Sa aking gilid, ang halik ng dalampasigan yaong samyo ay sadyang bukod tangi, Pagaspas ng mga gintong maya ang marikit na bulong sakin ng himpapawid, Habang ako’y dinadala nang aking mga hakbang sa look ng Maynila, upang pagmasdan ang bukang liwayway ng langit.

Sigaw ng amihan ang simponya nang mga alon, Sa aking bawat singhap ay ang sabayang pag ugoy ng mga dahon, Nawili ang aking mga mata sa kahel na illusyon ng mga alapaap, Tila isang pinturang guhit ng mga lambana na sa aki'y mainit na yumayakap.

Sa aking huling hininga, alaala mo’y aking dulong pahina, Patungong langit at kawalan, iyong kahel na pangungusap ay akin nang iwiwika “Oh aking Maynila, aking pahiwatig sa pang huling pahimakas, Sigaw kong pagmamahal sapagkat ikaw ang paraluman kong hindi kukupas.

Mamahalin ka, simula noon, hanggang ngayon, at sa dulo ng kahel na bukang liwayway”

23

VISAYAS Source |Free World Maps

24

Mabisang Binisayang Saya ni JOSHUA NOCON, 12 - ST. MUTIEN MARIE

Ang katagang “Bisaya,” na nagmula sa Visayas o Kabisayaan sa Tagalog, ay maaring tumukoy sa mga taong Bisaya, sa wikang Bisaya, o sa mga isla ng Visayas. Bukod sa pagkakapareho sa pangalan, pinagkakaisa din sila ng taglay nilang saya.

Bagamat ang etimolohiya ng salitang “Bisaya” ay hindi tiyak hanggang ngayon, mayroong mga tanyag na espekulasyon. Isa sa pinakalaganap na haka-haka ay ang ideyang nagmula ito sa salitang “Srivijaya” dahil ang mga taong Bisaya noon ay pinaka-marahil na dayuhan mula sa imperyang ito o kaya’y nasakop nito. Mayroon ding nagsasabing mula ito sa mga katutubong Bisaya ng islang Borneo, habang ang iba naman ay nagsasabing nagmula ito sa pagsabi ng isang sultan ng “Bisai-yah!” noong siya’y unang mapadpad sa Kabisayaan na nagpapahayag ng kamanghaan niya sa kagandahan nito.

Ano man ang tunay na kahulugan ng salitang “Bisaya,” isang bagay lamang ang sigurado; ang Bisaya ay tunay ngang masaya. Maraming tradisyon na dahilan ng kasiyahan ay mula sa Visayas, tulad ng mga sayaw na itik-itik at tinikling, mga kapistahang ati-atihan at sinulog, at pati na rin ang pagkaing espesyal sa karamihan, ang Inasal na

manok; lahat ay nagmula sa kultura at tradisyon na itinatag ng mga Bisaya.

"Bisaya" rin ang madalas na tawag sa wikang Cebuano at maaari itong magdulot ng pagkakalito dahil mayroong iba pang wika sa Visayas na tinatawag ding “Bisaya,” ngunit ang wikang Cebuano ang pinakamarahil na tinutukoy kapag may nagsabi ng salitang “Bisaya.”

Ang wikang ito ay madalas na ginagamit sa panitikan noon, at ngayon nama’y ginagamit sa komunikasyon sa iba’t ibang klase ng media ng higit dalawampung milyong tao sa Pilipinas.

Marami rin sa mga pinakakilalang lugar sa Pilipinas ay matatagpuan sa Kabisayaan. Nang hindi kinakailangang lumabas nang Visayas, makakapunta ka sa kaakit-akit na islang kilala sa buong mundo, Boracay; sa magandang tanawin ng Bohol na Chocolate Hills; at pati na rin sa marikit na Gigantes Islands sa Iloilo.

Kahit na may mga bagay na malabo tungkol sa Visayas, katulad ng tunay nitong etimolohiya at ang kalituhan sa pangalan ng wika, kasing linaw naman ng karagatan na nakapaligid sa mga islang ito na ika’y tiyak na sasaya kung ika’y sa Visayas pupunta.

25

“Viva Santo Niño! Viva!” ni RAJ REMMOR CRUZ, 8 - ST. STEPHEN

Ito ang mga sigaw na maririnig kapag Sinulog Festival. Kasama sa mga sigaw na ito ang musika ng mga tambol at trumpeta na may kasamang pagsasayaw ng mga taong na may mga makukulay at engrande na kasuutan. Sa mga piyesta, siyempre may handaan na punong-puno ng mga masasarap na pagkain. At ‘wag na ‘wag nating kalimutan ang pangunahing atraksyon ng piyesta — ang Santo Niño! Ang pagdiriwang na ito ay pinupuntahan ng mga tao mula sa iba’t ibang parte ng mundo.

Pinoy man o hindi, lahat ay namamangha sa mga kaganapan nito. Dahil sa ganda at kahalagahan nito sa kultura ng Pilipino, tinatawag ito bilang “Mother of all Festivals.”

Ang pangalan ng Sinulog Festival ay mula sa salitang sinulog na ibig sabihin ay “magandang sayaw” o kaya “graceful dancing” sa Ingles. Ito ay ginagawa tuwing ikatlong Linggo ng buwan ng Enero. Ang kasaysayan ng pagdidiwang na ito ay nagmumula pa noong 1521. Ito ay dahil binigay ni Magellan ang ang Santo Niño de Cebú kay Rajah Humabon ng Cebu noong mga panahon na iyon. Ang pagdidiwang ay may relasyon sa Kristiyanismo ng Pilipinas dahil ang pagdidiwang ay may kasamang mga dasal ng pasasalamat at debosyon sa Santo Niño. Ang grand street parade ang pangunahing atraksyon ng Sinulog. Dito pinapakita ng mga taga-Cebu ang kanilang mga sayaw, sining, at musika. Sa masayang araw na ito, pwede kang gumawa ng iba’t ibang aktibidad katulad ng panonood sa fireworks, pagsasama sa prusisyon, at paglilibot ng Cebu.

Walang duda na ang Sinulog Festival ay isa sa pinakamagandang pagdiriwang na sumisimbolo sa kultura, tradisyon, at paniniwala nating mga Pilipino. Ang piyesta ay sumasakop sa maraming aspekto ng pagiging Pilipino, mapa-pagkain man, sayaw, musika, o kahit ano pa; ramdam na ramdam talaga ang pagka-Pilipino. Sa buwan ng wika, huwag nating kalimutan ang mga bagay na nagpapakita na tayo ay Pilipino. Ipagmalaki natin ang Pilipinas at ang pagiging pinoy natin! Sabi nga nila ‘diba, “It’s more fun in the Philippines!”

26

Source| Phil Life

“TAPAK” ni Benedict Barbuco, 10 - St. John

Unang tapak ikaw ay mamamangha sa salubong at sa kagandahan ng mga taong iyong makikita!

Kultura at tradisyon ng mga Kabisayaan kasing ganda ng kanilang kapaligiran!

27

Laging Leyte! ni Ethan Nivera, 10 - La Salle

Isang isla sa kabisayaan, Isa sa mga paborito ng mga dayuhan Kay gandang tubig at lupa Maghihintay ka pa ba?

Halina sa Leyte, ‘Wag kakalimutan si kuya’t ate!

‘Di bale na kung eroplano o barko, Basta magkakasama tayo!

Daanan natin ang tulay ng San Juanico Paki-kuha na din ng litrato ko, At ‘wag natin kalimutan si MacArthur memorial Bilis! Wag na tayo magbagal Siyempre, ‘di dapat natin palagpasin ang Kalanggaman, Ang Buhanging kay puti at tubig na kay yaman.

‘Wag kang malungkot kapag tayo’y paalis na Babalik naman tayo eh, kahit bukas pa!

28

“KAGANDAHAN” ni Benedict Barbuco, 10 - St. John

Kagandahan ay nakikita sa bawat iskinita Kahit saan ka magpunta Ika’y matutulala sa ganda!

Kagandahan ay naririnig sa gabi kahit ika’y nakapikit.

Payapa’t preskong hangin ang sasalubong sa’yong paligid.

29

VISAYAS ni Trisha Ilar, 10 - St. La Salle V- isayas ang gitnang bahagi ng Pilipinas I - to’y binubuo ng anim na libong pulo S - a lugar na ito’y matatagpuan ang Bohol A - ng Bohol na kilala sa hitik na bilang ng chocolate hills at tarsiers Y - akag nito’y sa mga turistang naghahanap ng sulit at murang pasyalan ay sadyang kanais-nais sa ating mga umiibig pumunta.

A - ng Bohol rin ay hitik sa yamang-tubig at malaparaisong lupa na kaayang-ayang sisirin at tuklasin. Alam mo ba na ang Bohol ay napasama sa listahan ng World’s Best Dive Spots sa kagandahan at kalinisan ng mga dagat rito?

S – a Alona beach sa Panglao naman ang isa sa pinakamagandang puntahan; bukod sa ito’y malapit sa paliparan, ito’y isang pampublikong dalampasigan na hitik sa masasarap, sariwa, at murang pagkain! Unang destinasyon nito ay ang Virgin Island kung saan mapayapang makakakain ng sariwang lamang-dagat habang pinagmamasdan ang kagandandahan ng tanawin nito. Sa pahingahan naman ay hindi magpapahuli ang Natura Vista sa pagbibigay serbisyo at tuluyan sa mga turistang bibisita.

30

31

MINDANAO Source |Free World Maps

31

MARANAO PRIDE (Lanao Del Sur) ni AMEERAH SALAHUDDEN, 10 - ST. LA SALLE

Ang Lanao Del Sur ay isang probinsya na matatagpuan sa Bangsamoro Autonomous Region in Muslim Mindanao. Ang kapital nito ay ang Marawi City at mayroon itong 39 na mga munisipalidad.

Ang halos karamihan ng mga naninirahan dito ay mga Muslim, partikular ay ang mga Maranao.

Ang mga Maranao, kahit noon pa mang unang panahon ay mayaman na sa kultura: mapa-sining, mapa-tradisyon, mapapagkain, at marami pang iba!

Katulad ng iba pang mga probinsya, may ipagmamalaki rin ang Lanao Del Sur sa mga tanawin na tampok na tampok dito. Ang isang halimbawa na nga rito at ang pinakasikat ay ang Lake Lanao o tinatawag ng mga lokal na “Lake Ranao,” kinilala bilang isa sa mga ancient na lawa sa Pilipinas. Ang Lake Lanao ay ikalawa sa pinakamalaking lawa sa buong Pilipinas kasunod ng Laguna De Bay. Ang Lake Lanao rin ay ang pinagmumulan ng tubig para sa agrikultura at kabuhayan ng mga nakatira roon. Maraming mga isda ang pwedeng mahuli dito, kaya hindi rin nakapagtataka na maraming mamamayan sa Lanao Del Sur ang kabuhayan ay pangigisda, gayong kung titingnan mo naman sa mapa ay pinalilibutan ang lawa ng mga lungsod.

32

Source| Daniel's Eco-travels, MSU-IIT, Lanao Del Sur

Hindi rin magpapahuli ang mga pagkaing gawa at mula sa mga Maranao. Ang halimbawa ng pagkain na sikat dito ay ang Pater.

Ang Pater ay isang pagkain na nakabalot sa dahon ng saging, nakapaloob dito ay kanin at ang shredded na karne o manok. Ang pagkain na ito ay mura, nasa 10-30 pesos lamang pero ikaw ay mabubusog na! Alam niyo rin ba na ang mga Maranao ay karaniwang sanay na nilalagyan ng turmeric products o hinahaluan ng Palapa ang kanilang kinakain? Ang isa sa mga ginigisa kasama nito ay ang Sakurab na mahahanap at makikita mo lamang sa lungsod ng Lanao.

Sa mga Maranao, iniingatan at pinapahalagahan nila ang kanilang Sultanato na ipinapasa henerasyon hanggang henerasyon at patuloy pa ring binubuhay gaya nang pagluklok sa trono ng mga Sultan, Datu, at Bai a Labi. Sa Lanao, ituturing na mga royal bloods ang mga nabanggit. Sila'y nagsisilbing mga sanggunian at tagapamayapa ng mga sigalot o hidwaan sa pamilya o komunidad.

Marami pang puwedeng tuklasin Lanao Del Sur, at pasilip lamang iyan sa kanilang natatanging yaman sa kultura at tradisyon.

Source| About Cagayan de Oro, The Not So Creative Cook

33

Tayo'y Pupunta Sa Davao ni Alphonse Viador, 10 - St. John

Tol, gumising ka na At tayo'y pupunta sa Davao Tol, mag-impake ka na At tayo'y pupunta sa Davao Halina't akyatin ang Bundok Apo Na may taas ng tatlong kilometro Durian ay ating kainin Amoy ay matapang ngunit masarap Aking kaibigan…

Gumising ka na; At mag-impake ka na Dahil tayo' y pupunta sa Davao

34

L A N A O

Lungsod ng Lanao, Ikaw ay mapapa-wow Gandang Mindanao. ni Ameerah Salahudden, 10 - St. La Salle

Maglakbay tayo, Halina at dumayo Papuntang timog. ni Ameerah Salahudden, 10 - St. La Salle

T I M O G 35

PALAOT; ANG AKING ALPAS ni Joana Frando, 11 - St. Benilde Bulong sa'kin ng hangin ang pagbabalik ng mga kapitan ng karagatan, Maliliit na yapak ang dinig nang buhangin sa aking pagtakbo tungong daungan, Dala nila ay ang biyaya ng dagat na regalo ng mahabaging diyos na naghahari, Jesus man o Allah ang kanilang sinasamba, parehas na ngiting tagumpay parin ay tanging sa kanila’y di mawawari, Sa abot ng takipsilim, kita ko ang mga naglalakihang pamariles, Mga gintong yaman ng karagatan, higit pang halaga sa kumikinang na diamantes, Mga along hindi mapatag ngunit kahit sa gayon ang kanilang awit ng kapayapaan, Higaang bughaw na tanawin, ang sa aking pusong tanging kandungan.

Simula aking pagkabata, wika na ni nanay ang sigaw ng pag-iingat at pariwala, Pahiwatig nya sakin ang katagang “bughaw at pulang tubig ang bumabalot sa ating lupaing dukha” Ngunit di kukupas ang aking pagkabighani sa sagisag mong bughaw na kawalan, Sa kanilang bawat palaot, naniniwala akong ito’y tungo sa alpas nang hidwaan.

36

Ibang Banda ng Mindanao ni Trisha Ilar, 10 - St. La Salle

Pangatlong pulo Parating naririnig May away pero…

Alam mo ba na…?

Ito’y tinaguriang Pangakong Lupa Maiihandog Hitik sa paraiso At mapagkukunan Nakakamangha Maraming tabing-dagat Punta’t mag-explore!

37

OBRA

by: Lakbay Creatives Team

38

39

40

41

42

43