Issuu

# 0 1

m e i

2 0 1 8

DUURZAAMSCHINNEN 02

Elektrische deel auto’s Beekdaelen

Duurzame topgerechten in Schinnen

Joeps stapelboerderij wint ‘Land van Plinthosprijs’!

Duurzaamheid: een verre blik vooruit…

“We hebben de aarde te leen van onze achterkleinkinderen, dat mogen we niet vergeten. Duurzaamheid is belangrijk en de opgave waar we voor staan is groot”, aldus burgemeester Frissen. “Ik zal eerlijk zeggen; duurzaamheid vraagt ook veel van ons. Langzame processen vereisen een verre blik vooruit. Waar willen we zijn in, zeg eens, 2050. Maar duurzaamheid vraagt evenzeer om een blik naar achteren. Bekijk eens een foto van Schinnen in de jaren ’50. De kleinschaligheid, de boomgaarden, de weilanden… Het verleden biedt inspiratie voor de toekomst.”

“De opgave is inderdaad stevig”, zegt ook wethou der Quadvlieg, “en het is belangrijk om het als het ware tot in je tenen te voelen, zodat je vol over tuiging een bijdrage kunt leveren. Want iedere actie, ieder besluit, draagt een steentje bij. Niemand lost het in z’n eentje op, maar heel veel steentjes vormen samen toch een

heel gewicht. En ik kan u verzekeren; er gebeurt ook veel in Schinnen. Dat leest u in deze duurzaamheids krant.” Burgemeester Frissen: “Het is aan de overheid om ambitieus te zijn. Waar wil je naartoe als nieuwe groene gemeente Beekdaelen? Hoe gaan we om met landschap en water?

Geen kunst aan Wie nietsvermoedend door Thull rijdt, zal verrast opkijken bij het huis van de familie Vogels. Strak, uniek en volledig energieneutraal. Overigens is Wynand Vogels over dat laatste nog niet volledig tevreden. “Doordat de overheid in de zomer mijn energie afneemt en in de winter wat teruggeeft, is het huis energieneutraal te noemen”, vertelt hij, “maar op het moment dat we onze eigen energieopslag hebben geregeld, is de missie pas echt geslaagd. Dat kan eigenlijk alleen maar met waterstof. Hyundai heeft al een auto die volledig op waterstof loopt, op de markt gebracht. Dat is de toekomst! Dan heb je geen vieze accu’s meer nodig waar zeldzame metalen in worden verwerkt. Metalen uit landen waar vaak uitbuiting van arbeid plaatsvindt en men het met het milieu niet zo nauw neemt.” “Duurzaam bouwen? Daar is eigenlijk geen kunst meer aan”, vervolgt Wynand Vogels zijn verhaal. “Je hebt een energiebron nodig en dat is met zonnecollectoren en -panelen snel geregeld. Dan koop je een warmtepomp die de warmte uit de lucht haalt en ook dat is tegenwoordig weinig schokkend. Eigenlijk is dat zelfs één van de meest verkochte apparaten ter wereld. Koelkasten en diepvriezers zijn, net als airconditioners,

Houden onze twee beken hun huidige functie, of worden het ook generatoren? Er ligt een schat aan mogelijkheden.” Wethouder Quadvlieg: “Het is ook zaak om als gemeente een voorbeeld te geven, zoals de nieuwe elektrische auto die we als gemeente overdag gebruiken om naar afspraken te gaan en die buiten kantooruren

door inwoners van Schinnen gebruikt wordt. Educatie voor de jeugd; ook heel belangrijk. De jeugd staat zo open voor nieuwe ideeën en de impact daarvan op de lange termijn is groot.

er Burgemeest n Leon Frisse

Prijswinnaar Joep, waarover u op de achterzijde van deze krant meer leest, is in dat licht een geweldig voorbeeld voor iedereen!” Wethouder Jeannette Quadvlieg

ook warmtepompen, maar dan andersom. Niet iedere installateur is er vertrouwd mee, maar ik heb in Schinnen een uiterst deskundig bedrijf gevonden. Daarna kies je voor isolerend triple-glas. Dat kost wel meer maar dat heb je in no time terugverdiend door besparing op de stookkosten. Zeker als je veel ramen hebt. En veel ramen zijn fijn, ik geniet samen met mijn vrouw dagelijks van al het licht dat

hier binnenvalt. Eigenlijk is de enige echte opgave, dat je met al die ingrediënten een mooi geheel moet maken. En die eer gaat volledig naar architect Rich Schäfer uit Sittard. Hij ontwierp het huis met de bijzondere duurzame houten gevel. Een gevel die bestaat uit Noord-Europees dennenhout, verhard in een bad van rietsuikerresten. Het oogt als teakhout, het is even hard, maar het wordt geproduceerd in het weinig tropische Friesland.” “Bestaande bouw verduur zamen, dat is lastiger, hoewel ook daar goede producten voor op de markt zijn. De hybride waterpomp bijvoorbeeld. Dat is een combinatie van een warmtepomp met CV-ketel. Je kunt het zonder veel aanpassingen in bestaande bouw plaatsen en je gasverbruik neemt direct met 60 à 70 % af. Daarmee ben je al op de goede weg. En over 10 of 15 jaar zal de techniek weer veel nieuwe mogelijkheden bieden.”

Deze krant laat zien wat er in onze gemeente gebeurt op het gebied van duurzaamheid. Ze toont het rijke regionale palet aan mensen, jong en oud, die ieder op hun eigen manier duurzame stappen zetten. We hopen dat u, net als wij, trots bent op wat er allemaal al gerealiseerd is. En dat u ambitieus meebouwt (of geïnspireerd raakt om mee te bouwen) aan een toekomstige duurzame samenleving voor iedereen.

DUURZAAMSCHINNEN #1

Zorgeloos Zonnepanelen

MEER INFORMATIE OF OFFERTE AANVRAGEN? www.voltasolar.nl/schinnen of stuur een mail naar zorgelooszonnepanelen@schinnen.nl

Deelnemers Zorgeloos Zonnepanelen gemeente Schinnen

Een vrijblijvende offerte kunt u ook aanvragen op www.dakcheck.nl/schinnen

mrt ’18

nov ’17

Het project ‘Zorgeloos Zonnepanelen’ is een groot succes. Er doen nu al meer Schinnenaren mee dan als doel was gesteld. De panelen liggen op daken van ruim 200 huizen. De eigenaren kozen daarmee niet alleen voor duurzaamheid maar ook voor volledige ontzorging. Vanaf dag één verdienen de huiseigenaren er geld mee, terwijl ze geen zorgen hebben over onderhoud en eventuele reparaties. Dat is allemaal geregeld door de gemeente Schinnen in samenwerking met Volta Limburg. Ook voor de startinvestering kan men terugvallen op de gemeente. Door de lage rente en de hoge opbrengst van de panelen, is ook dit vanaf dag één voordelig om te doen. Er is voor dit project nog budget beschikbaar.

agen over org en Welzijn?

“Van voorlichting tot aanmelding, plaatsing en oplevering verliep het inderdaad rimpelloos.” Joep Valk

Hoe eerder u zich aanmeldt hoe groter de kans dat ook u de blauwe of zwarte panelen op uw dak kunt laten leggen. Op de website van de gemeente en Volta Limburg vindt u meer informatie. U kunt ons er ook over bellen. We helpen u graag om onze prachtige gemeente te verduurzamen en om een stap te zetten in de richting van een toekomst waarin we onze warmte en elektriciteit deels in eigen handen hebben. Dat laatste wordt een belangrijk thema in de toekomst.

“Dit project trok ons meteen over de streep. Alles verliep zonder zorgen en sinds juli 2017 liggen er 27 panelen op ons dak. Prima regeling, niet alleen omdat de besparingen groter zijn dan de kosten, maar ook omdat we inmiddels bijna 2.000 kg CO2-uitstoot hebben bespaard en denkbeeldig 7 bomen hebben geplant!”

we in de gemeente Schinnen een energieverlies hebben van zo’n 50%. Dat komt door onze lage rendement woningen, automotoren, industriële processen en elektriciteitscentrales?

we in onze gemeente elk jaar 26,1 miljoen euro uitgeven aan totale energiekosten en dat verkeer en vervoer 14,2 miljoen euro en woningen/huishoudens 8,2 miljoen euro kosten?

appartementen gemiddeld genomen 4x minder energie verbruiken dan vrijstaande woningen?

het verkeer en vervoer in de gemeente Schinnen elk jaar jaar ruim 5 miljoen liter benzine, 5 miljoen liter diesel en 0,3 miljoen liter LPG gebruikt? Dat is een file met tankwagens van 4 kilometer lang.

Deze cijfers komen uit een recente studie naar de energiehuishouding in onze gemeente. Meer over de studie en het rapport Palet 2.0 kunt u binnenkort lezen op onze website.

mrt ’17

mei ’18

jan ’18

sep ’17

mei ’17

Peter Gerbrands

Wist u dat …

jul ’17

200 170 145 137 131 118 108 52

Elektrische deel auto’s Beekdaelen Gemeente Schinnen heeft een elektrische auto en elektrische fietsen aangeschaft. Hiermee zet de gemeente in op duurzame mobiliteit voor eigen medewerkers. De bedoeling is dat ook inwoners binnenkort (buiten kantooruren) gebruik kunnen maken van de auto. Het wordt dus een echte deelauto. Zodra meer bekend is over de spelregels en huurkosten communiceren wij dat op de gemeentepagina in GoedNieuws en op onze website. Ook de fusiegemeenten Onderbanken en Nuth hebben elektrische auto’s. Deze zijn voorzien van het logo en de huisstijlkleuren van de nieuwe gemeente Beekdaelen. Thumbs up als u ze voorbij ziet zoeven!

In totaal liggen er meer dan 2.200 zonnepanelen op 200 woningen. Naast deelnemers aan dit project zijn er ook huiseigenaren die hun zonnepanelen bij andere leveranciers hebben aangeschaft. We zijn op de goede weg!

#1 DUURZAAMSCHINNEN

Duurzame topgerechten in Schinnen

Duurzaamheid binnen het restaurant houdt o.a. in dat bedrijfskleding is gemaakt van gerecycled materiaal en door mensen met een beperking. Er is led-verlichting en verwarming vindt plaats met behulp van een warmtepomp en opslag in een warmteboiler.

Hij stond aan de rand van het culinaire sterrendom met een eervolle vermelding in de Michelingids. Biologisch en duurzaam koken oogstte echter, in die tijd, weinig applaus bij de ‘bon chic, bon genre van de kreeft en de ganzenlever’. Ze haakten af, maar daar was Jean Thoma niet erg van onder de indruk. De chef-kok en eigenaar van Aan Sjuuteeänjd wist wat hij wilde: koken met respect voor mens, natuur en milieu. Ondertussen is hij door restaurantgids GaultMillau uitgeroepen tot ‘Duurzaamste restaurant van Nederland’. Internationale publicaties spreken zelfs over het duurzaamste restaurant tussen Parijs en Kopenhagen.

En dat alles speelt zich gewoon af op een hoek van de Dorpsstraat in Schinnen. Daar waar vroeger de Schutterij bij elkaar kwam, tegen de achtergrond van de grote poort van een schuur, is het gezellig en warm. Jean kookt in een kleine keuken samen met één collega-kok en zijn vrouw serveert. Eten en genieten voor een schappelijke prijs terwijl de gerechten volgens de recensenten met gemak het culinaire topniveau raken. Wat drijft deze chef-kok? Waarom kiest hij zo volop voor duurzaamheid? Zijn antwoord is al even bescheiden als de inrichting van zijn restaurant. “Ik vind het allemaal niet zo bijzonder. De eerste jaren van mijn leven woonde ik op een boerderij waar we groente aten uit de tuin en vlees van eigen slacht. Ik geloof er gewoon niet in dat een rund dat in Argentinië in een megastal staat, lekkerder is dan een rund dat graast in ons mooie landschap. Wat moet je met een aardbei uit Egypte als je twee weken later je eigen aardbeien kunt plukken? Ik vind het gewoon mooi om ijs te maken van Canisiusstroop. We zijn hier gezegend met veel lokale leveranciers. Vlees, vruchten, wijnen, noem maar op. Ik doe niets liever dan rondrijden met mijn vrouw in onze 2CV. We stoppen dan bij een kleine boerderij en ontdekken wat daar allemaal te vinden is.”

“Het gaat ons meer om de passie dan om de winst. Daarom blijft het hier klein en is iedereen van harte welkom. Je ziet dat steeds meer jonge mensen op het restaurant afkomen en dat is fijn. Want diezelfde jonge mensen nemen bedrijven over en op veel plaatsen, in de wijnsector bijvoorbeeld, zie je

Geluk en water ‘Geluk is als water: je houdt het niet vast, maar je kunt het wel laten stromen.’ Deze liefdevolle uitspraak van historicus Ewout Kieckens geldt voor iedereen, hoewel sommige inwoners van de gemeente Schinnen ook iets anders koppelen aan water. Vooral als een stevige regenbui de straten blank zet… De gemeente is, bij monde van adviseur water en riolering Ton Peters, actief aan het werk om de waterhuishouding in onze regio te ver beteren. Iedereen werkt mee. De boeren, het waterschap en diverse anderen leveren allemaal een positieve bijdrage. “We onderzoeken, berekenen en treffen maatregelen”, vertelt Ton. “We maken extra buffers, verbeteren de afwate ring, plaatsen grotere buizen, noem maar op. Maar in deze krant over duurzaamheid zou ik nog verder willen gaan. Graag houd ik een plei dooi voor iets meer natuur in de eigen tuin.” “Je ziet steeds meer strakke voor- en achter tuinen. Veel tegels, lekker onderhoudsvrij. Natuurlijk is dat prettig, maar waar je wellicht niet bij stilstaat is dat het regenwater dat in jouw tuin valt, door al die tegels wel door stroomt naar de buren. En als de strakke tuin

van de buren het water ook niet opvangt, gaat er al een aardige stroom naar de buren ernaast. Het klinkt misschien raar, maar als je een paar tegels uit de tuin haalt en daar wat leuke planten inzet, dan lever je direct een goede bijdrage aan de wateroverlast.” “Als het mag, ga ik nog een stap verder”, lacht hij. “Zet eens een regenton in de tuin en geef daar de bloemen en planten water mee. Het geeft sfeer, tuinieren is rustgevend en het is ook gewoon fijn om even los te zijn van dagelijkse drukte. Zo brengt water ook in onze contreien nog wat extra geluk.”

dat deze generatie kiest voor duurzaamheid. Doe waar je in gelooft. Kook eerlijk. Wees eerlijk. Eigenlijk is dat niets nieuws, maar het is wel prettig. Laten we daar maar een heerlijk en uiteraard biologisch glas wijn op heffen.”

DUURZAAMSCHINNEN #1

Stapelboerderij wint ‘Land van Plinthosprijs’!

Wat een idee! Joep Drugmand van de Petrus Canisiusschool in Puth heeft op 6 april de ‘Land van Plinthosprijs’ in ontvangst genomen. Hij versloeg maar liefst 100 groepen kinderen van Limburgse basisscholen. Iedereen zocht het afgelopen jaar naar oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken. De Stapelboerderij van Joep, in de categorie ‘Duurzame landbouw’, was verreweg het meest briljant. Het project maakte van zijn basisschool Petrus Canisius, die zelfs met drie teams in de finale stond (!), de grote winnaar. ‘Als je stapelt, krijg je meer’, dacht Joep. Dus ontwierp hij een flat met in de onderste kelder bakken water (gevoed door de regen) en compost. In de kelder daarboven worden schaduwvragende gewassen verbouwd en op de begane grond ligt een boerderijwinkel. Daarboven wonen mensen, op etage 1, 2 en 3 bijvoorbeeld, maar het mogen er ook meer zijn. Daarbovenop een etage met vissen, gevolgd door twee etages groente en op het dak staan zonne collectoren en windmolens.

Maar toen Jan Versteegh (BN-er en dé mol) bekend maakte dat we hadden gewonnen, was dat toch een sjiek gevoel.”

“Geen vervuilend vervoer, nooit mislukte oogsten” licht Joep zijn idee toe. “Is het te droog, dan sproei je water bij, is het te koud, dan verwarm je de ruimte. De planten op de grond waar je de flat op zet, hang je tegen de gevel, dat geeft weer extra zuurstof zodat iedereen kan genieten van de door planten gezuiverde lucht.” Tijdens de finale vroeg een jurylid of hij het idee op de universiteit wilde presenteren. “Een klasgenoot zei later: ‘toen wist ik al dat je gewonnen had’.

Juf Joyce is apetrots op haar leerling. “Hij had het idee al snel verzonnen”, vertelt ze. “Ik hoefde maar een paar vragen te stellen en Joep had razendsnel voor alles een oplossing. Ook de medeleerlingen reageerden enthousiast. Het is mooi om te zien hoe duurzaamheid voor deze jonge generatie vanzelfsprekend is. Op vrijwel ieder ontwerp stonden bijvoorbeeld windmolens. ‘Sommige mensen vinden dat niet mooi’, zei iemand op de finaledag. Dat begrepen de kinderen niet. Ze groeien op met duurzaam besef en dat belooft veel goeds voor de toekomst.”

Eigenlijk is het simpel!

Duurzaamheid wordt steeds belangrijker. Wat is er nou nodig om duurzaam in het leven te staan? We vragen het aan Joep. “Als we nou gewoon genieten van wat we hebben”, aldus Joep.“Veel mensen hebben vaak heel veel minder, wij zijn rijk. Als we daar nou blij mee zijn en niet steeds meer willen, dan kom je al een eind. Als je zuinig bent op wat je hebt, dan ben je vanzelf duurzaam. Simpel.” En als we het zo zien, lijkt het opeens een stuk makkelijker om duurzamer te leven. We hopen dat deze krant daar een bijdrage aan levert.

Ook de gemeente werkt aan duurzaamheid Zonnepanelen op dak gemeentewerf Openbare verlichting volledig uitrusten met LED lampen Duurzame mobiliteit met elektrische auto (e-car) en fietsen (e-bikes) Stimuleren en mee-financieren project Zorgeloos Zonnepanelen

Verduurzamen gemeentelijke gebouwen Aanleggen regenwaterbuffers en afkoppelen regenwater van riool Duurzaamheidseisen nieuwbouwprojecten en -woningen Eigenaren van bedrijfsgebouwen verbinden met bedrijven duurzame energie en asbestsanering

Colofon Deze krant is een uitgave van gemeente Schinnen en wordt huis-aan-huis verspreid in alle kernen. Eindredactie Gemeente Schinnen studioZebravink Redactie Gemeente Schinnen Esther Damman Fotografie Ilse Leijtens Emile Verhijden Roger Coenders Concept / vormgeving / realisatie studioZebravink