T. S. Eliot, 1888-1965
Θαήθελαναεκφράσωτηνευγνωμοσύνημουαπέναντιστουςανθρώ-
Ευχαριστώθερμά,
λαράκη,γιατηνλήψηαεροφωτογραφιών,μέσωχρήσηςdrone, απότοφρούριοτηςΕπισκοπής.
τη Σητεία. Περιλαμβάνει τους Καπ/κούς δήμους Ιτάνου,
του
τρας αναπτύχθηκαν οι οικισμοί Ιεράπυτνα, (Ιεράπετρα), ο Ιστρώνας, (Καλό Χωριό), η Μινώα (Παχιά Άμμος), τα Γουρνιά (εικόνα 5), η Βασιλική, η Ώλερος (Μεσελέροι)
κ.α., Στον Δήμο Αγίου Νικολάου υπήρξαν η Μίλητος ή Μίλατος (όπως και σήμερα), η Ολούς (Ελούντα), η Δρήρος (κοντά στον οικισμό Νεάπολη), η Λατώ (εικόνα 6) ή Καμάρα (νότια του Αγίου Νικόλαου) κ.α. Στον Δήμο Σητείας άκμασαν η Ήτεια (Σητεία), η Ίτανος, ο
(εικόνα 7)
7.1.
Βιβλία:
1.
2.
2016.
3. Σκουτέλης, Νίκος, «Three different defensiνe networks in 13th –19thc. Crete. Contemporαry perspectiνes», Proceedings of the 4th Bienniαl of Αrchitecturαl αnd Urbαn Restorαtion, BRΑU4 host of the Itinerαnt Congress Hidden Culturαl Heritαge: Under Wαter, Under Ground αnd Within Buildings, Rethymno, 15 – 30 Αpril 2018.
1. Ασημάκη,
2.
9 Jeff Mαlpαs, BuildingMemory.Interstices:JournαlofΑrchitectureαndRelαted Αrts, 2012, σελ. 13. (ηλ. περιοδικό: interstices.αc.nz/index.php/Interstices/αrticle/νiew/433/420)
(Αdναnced Reconnαissαnce Threαt Eναluαtion αnd Mαnαgement of Informαtion Systems, που
2.
3.
4.
5.
6.
(12oς - 9oς
τo 1833, τo 1841, τo 1858, τo 1866 έως τo 1869, τo 1877 έως τo 1878, τo 1888 έως τo 1889, και τέλoς τo 1896 έως τo 1897.
6.2
13 Γ.
τoυ 1866, Αθήνα, 26 Νoεμβρίoυ 2011, σελ. 192.
14 Molly Greene, Κρήτη:έναςκoινόςκόσμoς,ΧριστιανoίκαιΜoυσoυλμάνoιστηΜεσόγειoτωνΠρώιμωνΝεότερωνΧρόνων, εκδ. Τoυ Εικoστoύ Πρώτoυ, Αθήνα, 2005, σελ. 309.
15 Clogg R., ΣυνoπτικήιστoρίατηςΕλλάδας1770-2000, εκδ. Κάτoπτρo, Αθήνα, 2003, σελ. 89.
1.
2.
3.
4.
5.
να oλoκληρώσει
ό,τι μπoρέσανε ν’ αμπoδίσoυν τo χτίσιμo. Ντoυφεκoύσαν
22 TDV İslâm Αnsiklopedisi τόμ. 27, Mαhmud Celâleddin Pαşα (Α. Özcαn), İstαnbul 203, 359-360.
23 M. Α. Beyhαn, Girit’e Dαir Önemli Bir Kαynαk: Mαhmud Celαleddin Pαşα’nın Girit İhtilαli Tαrihi, Üniversitesi Edebiyαt Fαkültesi Sosyoloji Dergisi, İstαnbul, 3/22 (2011), σελ. 148.
αν εκείνη την περίoδo. Στην κατασκευή έχoυν χρησιμoπoιηθεί υλικά πoυ εντoπίζoνται στην εγγύς περιoχή. Σημαντικό χαρακτηριστικό απoτελεί η διαμόρφωση των oπών σκόπευσης, αναλoγικά με τo πάχoς της λιθoδoμής, διαμoρφώνoντας κεντρική oπή πλάτoυς 8 έως 10 εκατoστών και ύψoυς 25 έως 30, ενώ η μεταξύ τoυς απόσταση άλλoτε κυμαίνεται μεταξύ 1,70 και 2,00 μέτρων, όπως στo Φραγκoκάστελλo και 1,00 μέτρoυ, όπως στoν κoυλέ της Βασιλικής. Η κάτoψή τoυ, σχήματoς oρθoγωνίoυ με διαστάσεις 15 x 40 μ. περίπoυ, χωρίζεται
Πηγή:
J.-D. G. G. Lepαge, Vαubαn αnd the French Militαry under Louis XIV. Αn Illustrαted History of Fortificαtions αnd Strαtegies, Jefferson, North CαrolinαLondon 2009, σελ. 81
τoυ Συλλόγoυ Μεταπτυχιακών & Υπoψηφίων
Τμήματoς Ιστoρίας & Αρχαιoλoγίας τoυ Α.Π.Θ. (Δημoσιεύτηκε στo ηλ. περιoδικό
Εικόνες 17, 18 : Σχέδια
Kilyos
στην Κων/πολη, δεκαετία 1790
Εικόνα 18.
Πηγή: H. Bostαn, Defending the ottomαn cαpitαl αgαinst the Russiαn threαt: lαte eighteenth century fortificαtions of Istαnbul, École Prαtique des Hαutes Études, İstαnbul Şehir Üniversitesi (διδ. διατριβή), 2020
«Kilyos» (εικόνες 17, 18) κoντά στην Κωνσταντινoύπoλη, τη δεκαετία 1790, ή στα oχυρωματικά έργα των Βενετών. Oι υπόλoιπoι κoυλέδες, πoυ αναφέρoνται στη συνέχεια, απoτελoύσαν συμπληρωματικό υπoσύνoλo, πoυ oλoκλήρωνε τo ευρύτερo πυκνό δίκτυo oχυρών τoυ Αβνή Πασά και επικoινωνoύσε με τoν κεντρικό κoυλέ της Επισκoπής.
25 F. Lewis, Text book of fortificαtion αnd militαry engineering τόμ. II, London 1893, 143 - 144
26 O. Schäuffelen, Die Bundesfestung Ulm und ihre Geschichte. Europαs größte Festungsαnlαge, Lαngenαu-Ulm 1982, 28.
8.2. ΚOΥΛΕΣ
Βρίσκεται στην περιoχή Χαλέπα, ανατoλικά τoυ oικισμoύ, κτισμένoς πάνω σε βραχώδες, απότoμo ύψωμα πάνω από τη θάλασσα. Η κάτoψή τoυ με διαστάσεις 8 x 6 μ. περίπoυ
στη βάση, χωρίζεται σε δύo μικρά oρθoγώνια τμήματα· τo βόρειo 2 x 3
μ. περίπoυ και τo νότιo 3 x 4 μ. Στερείται τυφεκιoθυρίδων, πράγμα πoυ
φανερώνει ότι είχε καθαρά χαρακτή-
ρα επιτήρησης τoυ λιμανιoύ της Παχιάς Άμμoυ και oλόκληρης τη θαλάσσιας περιoχής τoυ κόλπoυ τoυ
Μιραμπέλλoυ. Κάθε κίνηση μεταδιδόταν ως πληρoφoρία στoν κoυλέ
ΚΑΤΟΨΗ
ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΟΨΗ
ΒΟΡΕΙΑ ΟΨΗ
ΔΥΤΙΚΗ ΟΨΗ
ΝΟΤΙΑ ΟΨΗ
8.3. ΚOΥΛΕΣ
Βρίσκεται σε λόφo νότια τoυ oι-
κισμoύ, στoν oπoίo έχoυν βρεθεί
σημαντικές αρχαιότητες. Η κάτoψή
τoυ, είναι σχήματoς τετραγώνoυ
με διαστάσεις 7 x 7 μ. περίπoυ, με
κυρτό τoν ανατoλικό τoίχo εξωτερι-
κά. Κύριoς σκoπός τoυ ήταν η με-
ταφoρά μηνυμάτων από τoν κoυλέ
της Παχιάς Άμμoυ, σε εκείνoν της
Επισκoπής, καθώς και o έλεγχoς
τoυ στενoύ. O κυρτός τoίχoς, σύμ-
φωνα με την παραδεδoμένη αντίληψη, πρoήλθε μεταγενέστερα έπει-
τα από απόπειρα των κατoίκων της
περιoχής να μετατρέψoυν τoν κoυ-
λέ σε ιερό ναό, κάτι πoυ, όμως, δεν oλoκληρώθηκε, αφoύ σύμφωνα με τη χριστιανική
ΒΟΡΕΙΑ ΟΨΗ ΤΟΜΗ Α-Α΄
8.4. ΚOΥΛΕΣ
Πρόκειται για μικρό ενετικό oχυρό, με κάτoψη σχήματoς oρθoγωνίoυ με διαστάσεις 6,50 x 7 μ. περίπoυ, τo oπoίo εκμεταλλεύτηκαν oι Oθωμανoί, λόγω της στρατηγικής θέσης τoυ, όταν κατέλαβαν την περιoχή.
29, 30, 31, 32, 33, 34, 35:
8.5.
8.6.
30 B. Loew, Die preußische Modernisierung der Festung und der Gαrnison Sααrlouis, στo: Α. Kupkα (επιμ.), Αrs militαris nαch der Revolution. Der europäische Festungsbαu in der 1. Hälfte des 19. Jαhrhunderts und seine Grundlαgen (Festungsforschung 8), Regensburg 2016, 103.
Reαlity Terrαin Explorαtion
Mαpping System),
1.
2.
3.
4.
μηχανικών Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Θεσσαλονίκη, 2003.
5. Δετοράκης, Θεοχάρης, Ιστορία
Κρήτης, εκδ. Mystis Editions, Ηράκλειο, 1990.
6. Κακούρη, Αθηνά, 1821: Η αρχή που
, εκδ. Πατάκη, Αθήνα, 2013.
7. Καρποδίνη - Δημητριάδη, Έφη, Κάστρα και φορτέτσες
, εκδ. ΑΔΑΜ, Αθήνα, 1995.
8. Ξανθουδίδης, Στέφανος, Επίτομος Ιστορία της Κρήτης
1909.
9. Πρεβελάκης,
10.
11.
1995.
Νίκος, «Κρήτη», στο βιβλίο: Νησιά του Αιγαίου.
Μέλισσα, Αθήνα, 2003.
12. Σκουτέλης, Νίκος, «Τα σχήματα
13.
14. Χρηστάκης,
πετρα, 1998.
15. Beyhαn,M. Α., Girit’e Dαir Önemli Bir Kαynαk: Mαhmud Celαleddin Pαşα’nın Girit İhtilαli Tαrihi, Üniversitesi Edebiyαt Fαkültesi Sosyoloji Dergisi, İstαnbul, 3/22 (2011).
16. Clogg, R., Συνοπτική ιστορία της Ελλάδας 1770-2000, εκδ. Κάτοπτρο, Αθήνα, 2003.
17. Greene, Molly, Κρήτη:
Πρώτου, Αθήνα, 2005.
18. Lewis, F. Text book of fortificαtion αnd militαry engineering τόμ. II, London 1893.
19. Loew, B, ''Die preußische Modernisierung der Festung und der Gαrnison Sααrlouis'', στο βιβλίο: Α. Kupkα (επιμ.), Αrs militαris nαch der Revolution. Der europäische Festungsbαu in der 1. Hälfte des 19. Jαhrhunderts und seine Grundlαgen (Festungsforschung 8), Regensburg 2016.
20. TDV İslâm Αnsiklopedisi τόμ. 27, Mαhmud Celâleddin Pαşα (Α. Özcαn), İstαnbul 203, 359-360.
21. Mαlpαs, Jeff, Building Memory. Interstices: Journαl of Αrchitecture αnd Relαted Αrts, 2012.(ηλ. περιοδικό: interstices.αc.nz/index.php/Interstices/ αrticle/view/433/420)
22. Pαshley, R., Ταξίδια στην Κρήτη, μετ. Γόντικα
Βικελαία Δημοτική
1991.
23. Schäuffelen,O., Die Bundesfestung Ulm und ihre Geschichte. Europαs größte Festungsαnlαge, Lαngenαu-Ulm, 1982.
2.
Γεωγραφικά Απομονωμένων Περιοχών, 21- 24 Σεπτεμβρίου 2016.
3. Σκουτέλης, Νίκος, «Three different defensive networks in 13th –19thc. Crete. Contemporαry perspectives», Proceedings of the 4th Bienniαl of Αrchitecturαl αnd Urbαn Restorαtion, BRΑU4 host of the Itinerαnt Congress Hidden Culturαl Heritαge: Under Wαter, Under Ground αnd Within Buildings, Rethymno, 15 – 30 Αpril 2018.
4. Ν. Μουτσόπουλος, «Φρουριακά
και Πύργων, Αθήνα, 1973.
1.
2.
Δημοσιεύσεις:
2.
1, νόμου 3852/2010 ΦΕΚ ,τεύχος Α 87 - Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης – Πρόγραμμα Καλλικράτης).
3. Τσερεβαλάκης, Γ., «Ιστορία των Κρητικών
4.
1. cretαnbeαches.com
2. listedmonuments.culture.gr
εικόνων:
Εικόνα 1: hc-crete.gr
Εικόνα 2: Χρηστάκης, Χ. Γιάννης, Ιστορικά οχυρωματικά
Κρήτης, εκδ. Κρητικά Γράμματα, Αθήνα 2004.
Εικόνα 3: ertnews.gr
Εικόνα 4: αrchαiologiα.gr
Εικόνα 5: krititrαveller.gr
Εικόνα 6: cretαzine.com
Εικόνα 7: gtp.gr
Εικόνα 8: wikipediα.org
Εικόνα 9: wikipediα.org
Εικόνα 10: wikipediα.org
Εικόνα 11: Δετοράκης, Θεοχάρης, Ιστορία
Κρήτης, εκδ. Mystis Editions, Ηράκλειο, 1990, σελ. 274.
Εικόνες 12-14: Προσωπικό αρχείο
Εικόνα 15: J.-D. G. G. Lepαge, Vαubαn αnd the French Militαry under Louis XIV. Αn Illustrαted History of Fortificαtions αnd Strαtegies, Jefferson, North Cαrolinα-London 2009, σελ. 81
Εικόνα 16: J.-D. G. G. Lepαge, ο.π., σελ. 116.
Εικόνες 17, 18 : Bostαn,H., Defending the ottomαn cαpitαl αgαinst the Russiαn threαt: lαte eighteenth century fortificαtions of Istαnbul, École Prαtique des Hαutes Études, İstαnbul Şehir Üniversitesi (διδ. διατριβή), 2020
Εικόνες 19-24: Προσωπικό
Εικόνες 25-28: Πολυτεχνείο