metamatiatou5ou/29

Με τα μάτια του 5ου

ΜΑΪΟΣ 2023 – 29ο φύλλο – 13ο έτος – Τιμή 3,00€ Μαθητική Εφημερίδα 5ου Γυμνασίου Πτολεμαΐδας «Ευαγόρας Παλληκαρίδης»

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Μαθητές εν δράσει… για το κλίμα

Με τα

του 5ου

ΜΑ ΪΟΣ 2023 – 29 ο φύλλο – 13 ο έτος – Μαθ ητική Εφημερίδα 5 ο υ Γ υμνα σίου Πτολεμαΐδας «Ευαγό ρας Παλληκαρ ίδης» ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Μαθητές με άποψη

ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ

Σημείωμα σύνταξης ......................................σελ 3

✓ Θεοδώρα Λυντροπούλου

Εκπαίδευση στην αντιμετώπιση της

✓ Αναστάσης Ελευθεριάδης

παραπληροφόρησης ........................................ σελ 3

Μαθητές εν δράσει – θέατρο Με λένε Μαντώ ........................................ σελ 4

Μαθητές εν δράσει-πολιτισμός

✓ Χρήστος Καμπακάκης ✓ Αρχοντία Μπαλασούδη ✓ Σεραφείμ Μπισούκης ✓ Χρήστος Πανετσίδης ✓ Γιάννης Σπυρίδης

Η Οδύσσεια στη σκηνή ............................ σελ 5

✓ Μαρία Χατζημάνου

Μπαίνοντας στη μηχανή του χρόνου .... σελ 5

✓ Ανδρονίκη Φολτοπούλου

Μαθητές εν δράσει-Έρευνα Καθαρό σχολείο-καθαρή πόλη ................ σελ 6 Το άγχος στη ζωή των εφήβων ............ σελ 7

Μαθητές – Πολίτες Το πνεύμα των Χριστουγέννων στην πόλη Με τα μάτια κλειστά ............................... σελ 8

Μαθητές –Αναγνώστες Με σύμμαχο τα βιβλία ............................. σελ 9 Φιλαναγνωσία στο σχολείο ...................... σελ 9

Μαθητές πολίτες του κόσμου

✓ Δήμητρα Χαντζή ✓ Γεωργία Χριστοφορίδου ✓ Ευαγγελία Γιάννου ✓ Μαρία Ιωαννίδου ✓ Χριστίνα Θυμιάνη ✓ Ευαγγελία Καραβασίλη ✓ Σέβη Κώττη ✓ Ήβη Τσακμάκη ✓ Γεωργία Φωτιάδου ✓ Έλενα Χλιάπα ✓ Σοφία Γ. Ιωαννίδου ✓ Σοφία Ο. Ιωαννίδου

Σκληρές αλήθειες για τα γήπεδα

✓ Βασίλης Αντωνακούδης

του Κατάρ ....................................................... σελ 10

✓ Αναστάσης Κουντούδης

Σύγχρονη δουλεία πίσω από το Στυλ και Γοητεία ............................................................ σελ 11

Συγγραφείς στο σχολείο Εμπειρία φιλαναγνωσίας: Όταν έφυγαν τα αγάλματα .................................................. σελ 12 Συνάντηση με τον Άνθρωπο-φωτιά .. σελ 13

✓ Ολυμπία Ματσούλια ✓ Γεωργία Πετρίδου ✓ Ιφιγένεια Στογιάννη

Υπεύθυνες καθηγήτριες: Βασιλική Γαστεράτου Μαργαρίτα Μπασδάρα Τεχνική Υποστήριξη: Κατερίνα Γεωργιάδου, Ευαγγελία Καραβασίλη, Δήμητρα Χαντζή, Γιάννης Σπυρίδης, Ανδρονίκη Φολτοπούλου, Μαρία Χατζημάνου

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σελίδα |3

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ Α ΠΟΨΗ

Σημείωμα

Εκπαίδευση στην αντιμετώπιση

σύνταξης

της παραπληροφόρησης

Λίγο πριν από το τέλος της σχολικής χρονιάς τυπώνουμε το 29ο φύλλο της εφημερίδας μας. Μια σχολική χρονιά γεμάτη με νέες εμπειρίες για μαθητές και καθηγητές, με γνώσεις σε νέους τομείς, ποικίλες δράσεις και γόνιμους προβληματισμούς. Τα άρθρα μας αποτυπώνουν τη διάθεσή μας να εργαστούμε για ένα σχολείο ανοικτό στις νέες ιδέες και σε όσα ενδιαφέροντα συμβαίνουν στον τόπο, στη χώρα μας, αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο. Το τέλος της σχολικής χρονιάς φέρνει και μια μεγάλη αλλαγή που αφορά τη διεύθυνση του σχολείου μας. Η διευθύντρια, Ελένη Βασιλείου, η οποία για πολλά χρόνια έδωσε την ψυχή της στο 5ο Γυμνάσιο, παραδίδει το τιμόνι στον επόμενο. Με γνώμονα της αγάπη της για μαθητές και καθηγητές δημιούργησε μια όμορφη και δεμένη οικογένεια που εργάζεται με στόχο τη βελτίωση του σχολείου. Αγαπημένη μας Διευθύντρια, σε ευχαριστούμε και σου ευχόμαστε υγεία και ό, τι καλύτερο επιθυμείς. Γνωρίζουμε πως θα συνεχίσεις να προσφέρεις σε όποια θέση κι αν βρίσκεσαι και να μας εμπνέεις με την αστείρευτη διάθεσή σου για δημιουργικότητα και γνώση.

Καλή ανάγνωση και καλό καλοκαίρι

της Ευαγγελίας Καραβασίλη Η αλματώδης αξιοποίηση της τεχνολογίας και η χρήση του διαδικτύου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης έχει φέρει πολλές αλλαγές σε διάφορους τομείς της ζωής μας. Τα έντυπα μέσα ενημέρωσης, οι εφημερίδες και τα περιοδικά, είναι από τους τομείς που επηρεάστηκαν πάρα πολύ. Σήμερα ως επί το πλείστον, οι εφημερίδες κυκλοφορούν σε ψηφιακή μορφή και η ενημέρωση γίνεται από διάφορες ιστοσελίδες στο διαδίκτυο. Όμως πόσο αξιόπιστες τελικά είναι αυτές οι πηγές πληροφόρησης; Και πώς μπορεί κάποιος, ειδικά όταν είναι έφηβος, να αναγνωρίσει το ψέμα από την αλήθεια; Στη Φινλανδία, οι μαθητές διδάσκονται στο σχολείο πώς να αναγνωρίζουν τις ψευδείς πληροφορίες. Η Σάρα Μαρτίκα, Φινλανδή καθηγήτρια, στα πλαίσια του μαθήματος της πληροφορικής, συζητάει με τους μαθητές ποιος είναι ο σκοπός ενός άρθρου, πώς και πότε γράφτηκε και ποιοι είναι οι κεντρικοί ισχυρισμοί του συγγραφέα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι μαθητές και μαθήτριες, μέσω της συζήτησης αυτής να επεξεργάζονται τα στοιχεία και να κρίνουν αν οι πληροφορίες που διαβάζουν είναι ψευδείς ή έγκυρες. Επίσης τους αναθέτει σαν εργασία να επεξεργαστούν τα δικά τους βίντεο και φωτογραφίες για να δουν στην πράξη πόσο εύκολο είναι να ‘’αλλάξεις’’ τις πληροφορίες. Η εκπαίδευση στα μέσα μαζικής ενημέρωσης αποτελεί μέρος του φιλανδικού εκπαιδευτικού συστήματος και αρχίζει από την προσχολική ηλικία. Χρειάζεται πραγματικά ένα τέτοιο μάθημα; Είναι αλήθεια ότι η γενιά μας έχει μεγαλώσει με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όμως είναι αλήθεια ότι δε γνωρίζουμε πώς να προφυλασσόμαστε από τις ψευδείς ειδήσεις. Και στο σχολείο μου όμως, στο 5ο Γυμνάσιο Πτολεμαΐδας, στα πλαίσια του μαθήματος της πληροφορικής της Α’ Γυμνασίου, διδαχθήκαμε πώς να αναγνωρίζουμε αν μια ιστοσελίδα είναι έγκυρη και οι πληροφορίες που μας παρέχει είναι αληθινές. Πρώτα από όλα μάθαμε να ελέγχουμε την προέλευση της ιστοσελίδας και τον συγγραφέα και αν έχει δημοσιευτεί από κάποιον έγκυρο οργανισμό όπως εφημερίδες, πανεπιστήμια κλπ. Είναι σημαντικό να αποκτήσουμε κριτική σκέψη και να μάθουμε να επεξεργαζόμαστε τις πληροφορίες που δεχόμαστε και να αναγνωρίζουμε αν μια ιστοσελίδα μας παρέχει ψευδείς ή έγκυρες πληροφορίες.

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σελίδα |4

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣ EI

Θέατρο

Με λένε Μαντώ της Γεωργίας Πετρίδου

Όπως κάθε χρόνο, έτσι και φέτος ετοιμάσαμε μια θεατρική παράσταση για να τιμήσουμε τους ήρωες της Επανάστασης του 1821, οι οποίοι πολέμησαν με τόσο θάρρος και γενναιότητα, έχοντας επίκεντρο αυτή τη φορά τη Μαντώ Μαυρογένους. Λίγες μέρες πριν κλείσουν τα σχολεία για τις διακοπές των Χριστουγέννων, μας κάλεσε η κυρία Διευθύντρια μαζί με τους υπεύθυνους καθηγητές της θεατρικής ομάδας, με σκοπό να κάνουμε την πρώτη οντισιόν για τη θεατρική παράσταση που θα ανεβάζαμε την 25η Μαρτίου. Πριν αρχίσουμε με την διαδικασία της οντισιόν, ήμουν ενθουσιασμένη και ανυπομονούσα να δω τελικά ποιο ρόλο θα είχα. Όταν μας δόθηκαν οι ρόλοι και πήρα στα χέρια μου τον δικό μου, δεν πίστευα στα μάτια μου. Δεν περίμενα ποτέ ότι θα είχα τον πρωταγωνιστικό ρόλο! Εκείνη τη στιγμή χάρηκα πάρα πολύ κι ένιωσα μεγάλη τιμή που θα είχα έναν τόσο σημαντικό ρόλο. Δεν έβλεπα την ώρα και τη στιγμή να ξεκινήσουμε με τις πρώτες πρόβες.

«Δεν περίμενα ποτέ ότι θα είχα τον πρωταγωνιστικό ρόλο! Εκείνη τη στιγμή χάρηκα πάρα πολύ κι ένιωσα μεγάλη τιμή που θα είχα έναν τόσο σημαντικό ρόλο»

Στο διάστημα των διακοπών των Χριστουγέννων μας δόθηκε η ευκαιρία να μελετήσουμε τους ρόλους μας και να μάθουμε τα λόγια μας, έτσι ώστε να καταλάβουμε καλύτερα τον χαρακτήρα που θα έπαιζε ο καθένας. Η αλήθεια είναι ότι είχα αρκετό άγχος για το πώς θα κατάφερνα να μάθω όλα μου τα λόγια και αν θα μπορούσα να τα θυμηθώ στην ροή του θεάτρου. Μετά τα Χριστούγεννα, κάναμε και την πρώτη μας πρόβα! Στην αρχή μου φαινόντουσαν όλα βουνό! Στις πρώτες πρόβες οι καθηγητές μας, μας έδειξαν τις κινήσεις που έπρεπε να κάνουμε την ώρα που θα παίζαμε. Με το πέρασμα των ημερών αρχίσαμε να επιμένουμε σε περισσότερες λεπτομέρειες, όπως το ύφος του λόγου μας. Σιγά σιγά στήσαμε το σκηνικό, φέραμε τα έπιπλα που θα βάζαμε στην σκηνή και έτσι άρχισε να παίρνει την τελική του μορφή. Τέλος, μια από τις αγαπημένες μου στιγμές- μας είχε μείνει η επιλογή των ρούχων, με τα λαμπρά φορέματα και τις μακριές φούστες. Το θέατρο, όλο αυτό το διάστημα, έγινε η καθημερινότητά μου. Ήρθα κοντά με τους συμμαθητές μου, αλλά και με τους καθηγητές μου, περνώντας πολλές ώρες μαζί τους καθημερινά. Γελάσαμε μαζί, φωνάξαμε, μοιραστήκαμε χαρές και λύπες, χορέψαμε και τραγουδήσαμε. Οι ώρες που περνούσαμε καθημερινά στις πρόβες μας κούρασαν αρκετά, αλλά άξιζε τον κόπο και την προσπάθεια. Ήταν μια φανταστική εμπειρία και προτείνω σε όλους τους μαθητές του σχολείου μας, να πάρουν μέρος, ανεπιφύλακτα! Όσο για την ηρωίδα, τη Μαντώ Μαυρογένους, έμαθα πολλά πράγματα. Οι θυσίες και οι προσφορές της για την πατρίδα ήταν τεράστιες, καθώς δεν δίστασε να δώσει όλη την περιουσία της για τον αγώνα της ελευθερίας. Έδειξε σε όλους μας πως και οι γυναίκες μπορούσαν να βοηθήσουν και να παίξουν σημαντικό ρόλο σε μεγάλα ζητήματα ξεπερνώντας πολλές φορές και τους άνδρες σε ανδρεία. Είμαι πολύ χαρούμενη που, μέσω του θεάτρου, είχα την ευκαιρία να μάθω γι’ αυτήν την σπουδαία προσωπικότητα.

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σελίδα |5

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ

Πολιτισμός Η Οδύσσεια στη σκηνή Αναστάσιος Ελευθεριάδης, Θεοδώρα Λυντροπούλου, Χρήστος Καμπακάκης Τον περασμένο Ιανουάριο παρακολουθήσαμε, στη Θεσσαλονίκη, τη θεατρική παράσταση «Οδύσσεια» της Κάρμεν Ρουγγέρη, μία παράσταση για όλες τις ηλικίες, ψυχαγωγική και ταυτόχρονα εκπαιδευτική. Την παρακολουθήσαμε στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης. Μας έκανε εντύπωση το τεράστιο, εντυπωσιακό και σύγχρονο κτήριο. Το Μέγαρο δημιουργήθηκε τον Ιανουάριο του 2000 με σκοπό να γίνονται πολλές και σημαντικές παραστάσεις. Χωράει πάρα πολλούς θεατές, οι οποίοι μπορούν να καθίσουν και στα θεωρεία, θέσεις υπερυψωμένες που δεν είχαμε ξαναδεί. Η σκηνή ήταν μεγάλη και κάπως σκοτεινή. Οι ηθοποιοί παρίσταναν με ακρίβεια τους ρόλους τους και με αυτόν τον τρόπο έκαναν το έπος της Οδύσσειας να ξαναζωντανέψει μπροστά στα μάτια μας! Θαυμάσαμε τον τρόπο που η κ. Ρουγγέρη, η οποία σκηνοθέτησε την παράσταση, έκανε τους δυσνόητους, για τα παιδιά, διαλόγους κατανοητούς. Τα κοστούμια ήταν σαν να προέρχονταν από τα αρχαία χρόνια! Τα σκηνικά ήταν σίγουρα φτιαγμένα από ειδικό σκηνογράφο, τόσο καλοφτιαγμένα που ήταν! Μας άρεσε πολύ και η προσπάθεια να χρησιμοποιηθεί η τεχνολογία στη σκηνή, αφού υπήρχε οθόνη που παρουσίαζε τους θεούς, αλλά και η μουσική που είχε ήχους και μελωδίες από τα μέρη που πέρασε ο Οδυσσέας στην επιστροφή του από την Τροία. Ελπίζουμε να ξαναπάμε για να δούμε μια ακόμη ωραία και εκπαιδευτική παράσταση!

Μπαίνοντας στη μηχανή του χρόνου Δήμητρα Χαντζή και Ανδρονίκη Φολτοπούλου Στις 24 Φεβρουαρίου το 5ο Γυμνάσιο Πτολεμαΐδας πραγματοποίησε μια εκπαιδευτική εκδρομή στην Κοζάνη, με προορισμό την Κοβεντάρειο Βιβλιοθήκη για να παρακολουθήσουμε την έκθεση της φημισμένης Μύρτιδας. Όμως ποια είναι η Μύρτιδα; Κατά τη διάρκεια του χρυσού αιώνα του Περικλή, λιμός στην Αθήνα έπληξε τους περισσότερους πολίτες και μαζί τους και τη πασίγνωστη Μύρτιδα. Ήταν μόλις 11 ετών, όταν πέθανε από τυφοειδή πυρετό το 430 π.Χ. Το 1994-1995, κατά τη διάρκεια εργασιών για την κατασκευή του μετρό στην Αθήνα, οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν έναν μαζικό τάφο στον Κεραμεικό. Καθώς ερευνούσαν τον τάφο βρήκαν ένα εξαιρετικά διατηρημένο κρανίο. Μετά από πολλές έρευνες στο κρανίο, στις οποίες συμμετείχαν επιστήμονες διαφορετικών ειδικοτήτων, κατάφεραν να εντοπίσουν το φύλο, την ηλικία, τη φυλή και τη χρονολογία του ατόμου. Ανήκε σε ένα κορίτσι που ονομάστηκε από τους επιστήμονες Μύρτις. Ποια ήταν η εξωτερική της εμφάνιση; Πολλοί επιστήμονες εργάστηκαν σκληρά και κατάφεραν να δημιουργήσουν ένα ομοίωμα του κοριτσιού με τα μόνα στοιχεία που γνώριζαν. Το αποτέλεσμα ήταν πολύ ρεαλιστικό. Τα μάτια της είναι καστανά, το δέρμα της λευκό, ενώ τα μαλλιά της έχουν ένα όχι και τόσο συνηθισμένο χρώμα, το πορτοκαλί. Τα δόντια, που είχαν παραμείνει άθικτα πάνω στο κρανίο, κάνουν φανερό πως η Μύρτιδα, αν ζούσε σήμερα, θα φορούσε σίγουρα σιδεράκια, καθώς τα δόντια της ήταν κάπως πεταχτά. Επίσης φοράει έναν χιτώνα λευκού χρώματος, που δημιούργησε η Ελληνίδα σχεδιάστρια Σοφία Κοκοσαλάκη. Ήταν μια εκπληκτική και πρωτόγνωρη εμπειρία το να γνωρίσουμε και να μάθουμε για την ιστορία ανθρώπων εκείνης της εποχής. Ήταν σαν να μπήκαμε στη μηχανή του χρόνου! Είδαμε πώς η τεχνολογία μπορεί να μας βοηθήσει να ‘δούμε’ το παρελθόν. Καταλάβαμε επίσης πως, όταν δουλεύουν πολλοί άνθρωποι μαζί για έναν σκοπό, το αποτέλεσμα μπορεί να είναι εντυπωσιακό.

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σελίδα |6

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ ( έ ρ ευν α)

Καθαρό σχολείο, καθαρή πόλη Μαρία Ιωαννίδου, Σέβη Κώττη, Ολυμπία Ματσούλια, Ήβη Τσακμάκη

«Οι μαθητές εν δράσει για το κλίμα», το πρόγραμμα στο οποίο συμμετέχουμε αυτό το σχολικό έτος, μας δημιούργησε πολλά ερωτήματα σχετικά με το πώς αντιμετωπίζουμε τα ζητήματα καθαριότητας. Ποιες είναι οι απόψεις των μαθητών, αλλά και των καθηγητών για την ανακύκλωση; Γνωρίζουν πώς να χρησιμοποιήσουν τους κάδους απορριμμάτων που υπάρχουν στο σχολείο και στην πόλη; Ποια είναι η στάση τους στο θέμα της καθαριότητας; Έτσι αποφασίσαμε να κάνουμε μια μικρή έρευνα. Δημιουργήσαμε ένα ερωτηματολόγιο με ερωτήσεις για την καθαριότητα του σχολείου, αλλά και της πόλης ή του χωριού που οι μαθητές του σχολείου ζουν. Οι μαθητές όλων των τάξεων, αλλά και οι καθηγητές του σχολείου, συμπλήρωσαν με προσοχή τα ερωτηματολόγιο στα εργαστήρια δεξιοτήτων με την καθοδήγηση της καθηγήτριας Αθηνάς Πάνου. Μερικά από τα αποτελέσματα της έρευνας που παρουσιάστηκε και στην ενημέρωση της ΔΙΑΔΥΜΑ στο σχολείο μας στις 4 Μαΐου είναι τα εξής: Ένα ερώτημα που τέθηκε ήταν η προσωπική ικανοποίηση του καθενός για την συμμετοχή του στην βελτίωση της ποιότητας της σχολικής ζωής. Το 76,4% των μαθητών δήλωσαν ικανοποιημένοι από την συμμετοχή τους (59,5% αρκετά/16,9% πολύ). Το 23,6% των υπόλοιπων μαθητών δεν είναι ευχαριστημένο με την συνολική του προσφορά στην καθαριότητα του σχολείου (το 18,8% λίγο/4,8% καθόλου). Εντυπωσιακό είναι το γεγονός ότι 4,9% των μαθητών δήλωσε πως οι καφέ κάδοι (κάδοι οργανικών υπολειμμάτων) βρίσκονται τοποθετημένοι στους διαδρόμους του σχολείου και χρησιμοποιούνται από τους ίδιους. Στην πραγματικότητα, όχι μόνο οι καφέ κάδοι δεν υπάρχουν στο σχολείο μας, αλλά ούτε και σε μεγάλο αριθμό στην πόλη, ενώ οι περισσότεροι μαθητές που το δήλωσαν, δεν γνωρίζουν τη χρησιμότητα τους. Σχετικά με την καθαριότητα στην πόλη, μεγάλο ήταν το ποσοστό των μαθητών (49,8%) που δήλωσαν πως χρησιμοποιούν αρκετά συχνά κάδους ανακύκλωσης ενώ το 7% των μαθητών δήλωσαν σχεδόν αδιάφοροι για την ανακύκλωση. Αυτό είναι ένα ιδιαίτερα ευχάριστο στοιχείο, που αποδεικνύει την ώριμη στάση των νεαρών πολιτών. Στο ερώτημα «Τι μπορεί να κάνει ο δήμος ώστε να παραμείνει η πόλη καθαρή;» οι περισσότεροι μαθητές δήλωσαν πως οι περισσότεροι κάδοι είναι μια λύση. Επίσης πολλοί μαθητές ανέφεραν πως «Θα μπορούσαν να υπάρχουν περισσότερες εκδηλώσεις ενημέρωσης για θέματα καθαριότητας και για καλύτερη ποιότητα ζωής». Αυτή η έρευνα μας βοήθησε να καταλάβουμε τον τρόπο σκέψης πολλών συμμαθητών μας, αλλά και να ρίξουμε μια ματιά στις προτεραιότητες και στην πόση σημασία δίνουν στο θέμα της ανακύκλωσης, ενώ επίσης μας έδωσε αρκετές καλές ιδέες για την βελτίωση της ποιότητας ζωής μας.

Με τα

ΜΑΪΟΣ 2023

του 5ου

Σελίδα |7

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ (Έ ρ ευν α)

Το άγχος στη ζωή των εφήβων της Σοφίας Γ. Ιωαννίδου

Στα πλαίσια του μαθήματος της Τεχνολογίας, οι μαθητές της Γ’ γυμνασίου στο σχολείο μας συνήθως επιλέγουν να ερευνήσουν ένα θέμα και να παρουσιάσουν τα αποτελέσματά της έρευνας σε μια εργασία, με την επίβλεψη του καθηγητή Δημήτριου Σιαμπανόπουλου. Η εργασία που κέρδισε το ενδιαφέρον των περισσότερων μαθητών ήταν του μαθητή Παναγιώτη Ανδρεάδη με τον τίτλο «Μπορεί το άγχος να επηρεάσει την ανάπτυξη των εφήβων 15-16 ετών;». Σκοπός αυτής της εργασίας ήταν η καταγραφή της ύπαρξης ή όχι άγχους στους εφήβους, τα αίτια που το δημιουργούν, τα συμπτώματα με τα οποία εκδηλώνεται, και τέλος την άποψη τους για το πώς μπορεί να αντιμετωπισθεί. Η έρευνα έγινε με ένα ανώνυμο ερωτηματολόγιο, που δημιουργήθηκε με το διαδικτυακό εργαλείο google forms, και στο οποίο είχαν πρόσβαση όλοι οι μαθητές και μαθήτριες της Γ΄ γυμνασίου (τάξη με τις περισσότερες απαιτήσεις σε γνωστικό επίπεδο, αλλά και του περιβάλλοντος των εφήβων). Το συμπλήρωσαν 67 μαθητές, 57% αγόρια και 43% κορίτσια.

Νιώθετε καθόλου άγχος στη ζωή σας στην ηλικία που είστε; ΝΑΙ

ΌΧΙ

15%

85%

Που οφείλεται κατά την γνώμη σας ; Σχολείο - μαθήματα

Οικογένεια

Προσωπική ζωή

Άλλο

5% 31% 52% 12%

Αν σας βοηθάει κάποιος , ποιός είναι; Σχολείο - καθηγητές

Οικογένεια

Φίλοι

Ειδικός

1% 0%

40% 59%

«Οι ειδικοί, αλλά και το σχολείο, ως παράγοντες αντιμετώπισης του εφηβικού άγχους απουσιάζουν από τις απαντήσεις των εφήβων»

Τα συμπεράσματα της έρευνας είναι πολύ ενδιαφέροντα: Η ύπαρξη του άγχους στους εφήβους είναι αναμφισβήτητη. Το 85% των εφήβων νιώθουν άγχος (51% σε μικρό βαθμό, το 35% σε μεσαίο βαθμό, και 14% σε πολύ μεγάλο βαθμό). Κύριες πηγές άγχους είναι το περιβάλλον του σχολείου, τα μαθήματα κυρίως, αλλά και προσωπικά ζητήματα. Η αντιμετώπιση του άγχους περιλαμβάνει τους φίλους (59%) και την οικογένεια (40%). Οι ειδικοί, αλλά και το σχολείο, ως παράγοντες αντιμετώπισης του εφηβικού άγχους απουσιάζουν από τις απαντήσεις των εφήβων. Το 25% των εφήβων δήλωσε ότι δεν μπορεί να αντιμετωπίσει το άγχος και αυτό επηρεάζει την ψυχική υγεία και την απόδοσή του. Νιώθουν ποικίλα συναισθήματα (θυμός, φόβο, απογοήτευση, θλίψη), αλλά και σωματικά συμπτώματα (κούραση, πονοκέφαλος, ναυτία, αυξομείωση βάρους). Η διαχείριση του άγχους διαφοροποιείται από άτομο σε άτομο και επηρεάζεται από τον χαρακτήρα και την καλλιέργεια του. Υπάρχουν έφηβοι, που αντιμετωπίζουν διαφορετικά μια κατάσταση, έχουν περισσότερη αντοχή και μπορούν να διαχειριστούν μια κατάσταση, ενώ υπάρχουν κάποιοι αδύναμοι έφηβοι που χρειάζονται βοήθεια, για να εξομαλυνθεί η κατάσταση. Για την αντιμετώπιση του άγχους άλλοι έφηβοι ζητούν λιγότερη πίεση(38%), άλλοι περισσότερη κατανόηση(25%) και άλλοι επιβράβευση των προσπαθειών τους(17%). Πολύ λίγοι (4%) ζητούν τη βοήθεια ειδικών.

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σελίδα |8

ΜΑ ΘΗΤΕΣ – ΠΟΛΙΤΕΣ Το πνεύμα των Χριστουγέννων στην πόλη Αρχοντούλα Μπαλασούδη, Ιωάννα Μήτου Στο πλαίσιο των χριστουγεννιάτικων εορτών, ο Δήμος της περιοχής μας διοργανώνει εκδηλώσεις με τίτλο «ΝΙΦΑΔΑ…τι Πτολεμαϊδες;», η έναρξη των οποίων πραγματοποιήθηκε ήδη από την αρχή του Δεκεμβρίου και θα διαρκέσει μέχρι τις αρχές του νέου έτους. Στη μία πλευρά του παλιού πάρκου υπάρχουν ομοιώματα δεινοσαύρων με ηχητικά εφέ και ενημερωτικά σημειώματα για να γνωρίσουμε αυτά τα τεράστια ζώα που σχετίζονται άμεσα με την ιστορία της περιοχής. Στην άλλη υπάρχουν παιχνίδια στα οποία μπορείς να διασκεδάσεις δωρεάν, όπως και στο τρενάκι που κάνει τον γύρο της στολισμένης πόλης. Επίσης δεν λείπει η χριστουγεννιάτικη διακόσμηση σε πολλά σημεία της πόλης. Πολύ όμορφη είναι στην είσοδό της Πτολεμαϊδας, αλλά και στο πάρκο εκτάκτων αναγκών. Ένα εντυπωσιακά στολισμένο μέρος είναι το κτήριο του Αγροκηπίου στο πάρκο εκτάκτων αναγκών, όπου φωτισμένα στεφάνια γύρω από κορμούς δέντρων αναβοσβήνουν αργά σε 4 χρώματα αναπαριστώντας τον παλμό της καρδιάς. Ο στολισμός αυτός είναι πραγματικά συμβολικός. Ο κάθε άνθρωπος έχει ένα φωτεινό στεφάνι, την ψυχή, τα όνειρα του, χωρίς να έχει σημασία η καταγωγή, το χρώμα ή η εξωτερική εμφάνιση. Επίσης, και φέτος, συμμετέχουν ενεργά πολλοί φορείς (Βαρβούτειο ωδείο, πολιτιστικοί σύλλογοι, σχολεία, σχολές χορού) στις εκδηλώσεις που διοργανώνονται στην πόλη αλλά και στα χωριά. Έτσι ολόκληρη η περιοχή έχει μπει στο πνεύμα των Χριστουγέννων για τα καλά, το οποίο αφορά κυρίως την αγάπη και τον σεβασμό μεταξύ των ανθρώπων και όχι μόνο τα πολύχρωμα λαμπάκια και τις γλυκές μελωδίες που μας αποσπούν την προσοχή από τον βασικό στόχο της γιορτής.

Με τα μάτια κλειστά Έλενα Χλιάπα, Γεωργία Φωτιάδου, Χριστίνα Θυμιάνη

Στην πόλη μας πραγματοποιήθηκε, τον Οκτώβριο 2022, μια πρωτότυπη δράση του δήμου Εορδαίας, σε συνεργασία με τον Σύλλογο Τυφλών και ατόμων με προβλήματα όρασης Δυτικής Μακεδονίας, στο εστιατόριο “Πινόκιο”. Σκοπός της δράσης ήταν όσοι συμμετείχαν να προσπαθήσουν να μπουν στη θέση των ανθρώπων με αναπηρία και να καταλάβουν τον τρόπο ζωής τους. Πήραν μέρος άνθρωποι που εργάζονται σε υπηρεσίες της πόλης και έρχονται καθημερινά σε επαφή με ανθρώπους με αναπηρίες. Λίγα μέτρα από το εστιατόριο «Πινάκιο», οι συμμετέχοντες, αφού έκλεισαν τα μάτια τους, οδηγήθηκαν από τους εθελοντές, από τη Σχολή Υγείας, και, ειδικότερα, από το Τμήμα Εργοθεραπείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, μέσα στο εστιατόριο. Κατά τη διάρκεια του σκοτεινού δείπνου μπήκαν στο ρόλο των τυφλών φορώντας μαύρες μάσκες στα μάτια τους, χάνοντας κάθε ίχνος όρασης. Είχαν την ευκαιρία να γευτούν καινούριες γεύσεις και δημιουργίες του σεφ Νίκου Κυψίδη από το εστιατόριο «Πινάκιο» και να δοκιμάσουν κρασιά που ταιριάζουν με τις γεύσεις των πιάτων, με αποτέλεσμα η όξυνση της γεύσης, της όσφρησης και της ακοής να αυξηθεί. Σε όλη τη διάρκεια του γεύματος οι παρευρισκόμενοι μπορούσαν να αντιληφθούν τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ένας άνθρωπος με ιδιαιτερότητες στην καθημερινή ζωή του. Όσο γεύονταν οι συμμετέχοντες το υπέροχο γεύμα τους, μελωδίες βιολιού, από το Βαρβούτειο Ωδείο, τους συνόδευαν σ’ αυτό το ξεχωριστό ταξίδι της γεύσης. Πιστεύουμε ότι εκδηλώσεις σαν και αυτή αυξάνουν την ενσυναίσθηση και την αλληλεγγύη στον συνάνθρωπο, άρα θα ήταν πολύ καλό να γίνονται περισσότερες παρόμοιες δράσεις.

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σελίδα |9

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΕΣ Με σύμμαχο τα βιβλία της Γεωργίας Πετρίδου Μπορούν τα βιβλία να βοηθήσουν τους εφήβους να διαχειριστούν καλύτερα τα προβλήματά τους; Ίσως οι περισσότεροι να απαντήσουν αρνητικά στην ερώτηση. Στο σχολείο μου όμως, που πιστεύουμε στη δύναμη των βιβλίων, σχεδιάστηκε μια δράση φιλαναγνωσίας για τον σχολικό εκφοβισμό. Πιο συγκεκριμένα, η σύμβουλος σχολικής ζωής Ελένη Καραγιώργου ανέθεσε σε ομάδες μαθητών και μαθητριών του Γ3 τμήματος την ανάγνωση και παρουσίαση βιβλίων ανάλογου περιεχομένου. Οι ομάδες δανείστηκαν από τη βιβλιοθήκη τα βιβλία Άγρια παιχνίδια, Το λουζεράκι, Μαζί, 13 γιατί, Θεατής ή το επόμενο θύμα, Αμίλητη Αγάπη, Φιλία με άρωμα λεβάντας, τα διάβασαν και έκαναν σχετικές βιβλιοπαρουσιάσεις. Στο τέλος ακολούθησε συζήτηση για τη βία σε όλες τις εκφάνσεις της. Μερικά από τα θέματα στα οποία εμβαθύναμε και συζητήσαμε περισσότερο ήταν ο σχολικός εκφοβισμός, η σωματική και λεκτική παρενόχληση αλλά και η ψυχολογική κατάσταση των εφήβων. Ο σκοπός αυτής της δράσης ήταν να ενημερώσουμε τους συμμαθητές μας για τις δυσκολίες και την σκληρή καθημερινότητα που βιώνουν παιδιά της ηλικίας μας. Ένα από τα συμπεράσματα που καταλήξαμε είναι ότι, δυστυχώς, γεγονότα και περιστατικά που γίνονται σε καθημερινή βάση δεν αγγίζουν τους νέους και ο μόνος τρόπος για να ασχοληθούν και να προβληματιστούν είναι να βιώσουν οι ίδιοι αυτές τις καταστάσεις. Όσο για τη ψυχολογική υγεία των θυμάτων, παρατηρήσαμε ότι πολύ δύσκολα ξεπερνούν τις τραυματικές εμπειρίες που βίωσαν, και πολλές φορές αποτυγχάνουν, με αποτέλεσμα να οδηγούνται συχνά σε αυτοκαταστροφικές ενέργειες. Τέλος, έγινε αντιληπτό από όλους μας ότι αυτές οι συμπεριφορές δεν πρέπει να έχουν καμία θέση στον χώρο του σχολείου και γενικότερα στη ζωή μας.

Φιλαναγνωσία στο σχολείο της Ευαγγελίας Καραβασίλη Η αφορμή ήταν ο 12ος μαραθώνιος ανάγνωσης, από τις εκδόσεις Μεταίχμιο, με τίτλο «Ο μαγικός περίπατος της Άλκης Ζέη: 100 χρόνια από την γέννηση της» και δικαίωμα συμμετοχής μαθητών του δημοτικού και του γυμνασίου. Η αιτία όμως ήταν να έχουμε μια εμπειρία φιλαναγνωσίας στην τάξη. Έτσι εφαρμόσαμε το ‘τερπνόν μετά του ωφελίμου’. Η φιλόλογος του τμήματος μας παρότρυνε να λάβουμε μέρος στον διαγωνισμό και, κατ’ επέκταση, να προάγουμε την φιλαναγνωσία γνωρίζοντας το έργο μιας από τους σημαντικότερους Έλληνες συγγραφείς, την Άλκη Ζέη. Το σχολικό μάθημα της λογοτεχνίας αποτέλεσε το πλαίσιο για την ανάγνωση των βιβλίων «Η Κωνσταντίνα και οι αράχνες της» και «Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου», τα οποία ήταν απαραίτητα για τη συμπλήρωση του σχετικού ερωτηματολογίου. Τα παραπάνω βιβλία μας προσέφεραν λογοτεχνική ευχαρίστηση, ξεφεύγοντας από τα πλαίσια της υποχρεωτικής διδακτικής ύλης του σχολικού μαθήματος. Το βιβλίο «ο Μεγάλος Περίπατος του Πέτρου», μας βοήθησε να γνωρίσουμε καλύτερα τα γεγονότα που έλαβαν χώρα κατά τη διάρκεια της γερμανικής Κατοχής στην Ελλάδα , μέσα από τα μάτια ενός μικρού παιδιού. Από την άλλη πλευρά, το βιβλίο «Η Κωνσταντίνα και οι αράχνες της», διαπραγματεύεται ένα εξίσου σοβαρό κοινωνικό πρόβλημα, τον εθισμό των εφήβων στα ναρκωτικά. Η εμπειρία της συμμετοχής στον 12ο μαραθώνιο ανάγνωσης ήταν πρωτόγνωρη και πολύτιμη για εμένα και τους συμμαθητές μου και αποτέλεσε βοηθητικό εργαλείο στο να μάθουμε να διαβάζουμε ένα λογοτεχνικό βιβλίο, κυρίως για την αισθητική απόλαυση που μας προσφέρει, κι έτσι μας έφερε πιο κοντά στον κόσμο της λογοτεχνίας. Επιπλέον, μέσα από τη συμπλήρωση των ερωτηματολογίων, ασκηθήκαμε και στη δεξιότητα επεξεργασίας των κατάλληλων πληροφοριών από τα βιβλία, με βάση τις οποίες καταφέραμε να απαντήσουμε στις ερωτήσεις.

Με τα

ΜΑΪΟΣ 2023

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 10

ΜΑ ΘΗΤΕΣ – ΠΟΛΙΤΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Σκληρές αλήθειες για τα γήπεδα του Κατάρ

Ελευθεριάδης Αναστάσης Καμπακάκης Χρήστος

Θεοδώρα Λυντροπούλου,

Πολλοί μαθητές και μαθήτριες στο σχολείο μας ασχολούνται με το ποδόσφαιρο όπως και οι άνθρωποι σχεδόν σε όλο τον κόσμο. Έτσι, κάθε 4 χρόνια παρακολουθούν το Μουντιάλ, ένα πρωτάθλημα ανάμεσα στις καλύτερες εθνικές ομάδες του κόσμου. Το 2022, το Μουντιάλ διοργανώθηκε στο Κατάρ, στο Στάδιο 974 που ονομάζεται έτσι γιατί δημιουργήθηκε από 974 κοντέινερ πλοίων. Ο αριθμός 974 είναι και ο διεθνής κωδικός κλήσης του Κατάρ. Τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν για τη δημιουργία του μπορούν να χρησιμοποιηθούν αλλού. Όταν τελείωσαν οι αγώνες, μετατράπηκε σε παραθαλάσσια συγκροτήματα. Η κατασκευή του χρειάστηκε 5 χρόνια για να ολοκληρωθεί και κόστισε 36 δισεκατομμύρια δολάρια! Όμως συνέβησαν τραγικά γεγονότα κατά τη διάρκεια της κατασκευής του Σταδίου 974, όπως τραυματισμοί και θάνατοι. Για την ακρίβεια, πάνω από 6.500 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους στα έργα που ξεκίνησαν το 2010. Οι πιο πολλοί από αυτούς ήταν από ασιατικές χώρες, την Ινδία, το Νεπάλ, το Μπαγκλαντές, το Πακιστάν και την Σρι Λάνκα, χώρες, τις οποίες άνθρωποι με ρατσιστικές ιδέες θεωρούν κατώτερες. Οι θάνατοι, όμως, δεν έγιναν μόνο από εργατικά ατυχήματα. Για την ακρίβεια, πολλά συνέβησαν από τις άθλιες συνθήκες εργασίας των εργατών, οι οποίοι στέκονταν πάνω σε κοντέινερ και δούλευαν για πολλές ώρες κάτω από πολύ ψηλές θερμοκρασίες.

«Πρέπει να δράσουμε με διάφορους τρόπους, ώστε να μην ξαναγίνουν αυτά τα τραγικά γεγονότα».

Σε ένα ρεπορτάζ, δήλωσε η Μέι Ρομάνος, η ερευνήτρια του Κόλπου για τη Διεθνή Αμνηστία*: «Υπάρχει πραγματική έλλειψη σαφήνειας και διαφάνειας γύρω από αυτούς τους θανάτους. Υπάρχει ανάγκη για το Κατάρ να ενισχύσει τα επαγγελματικά του πρότυπα υγείας και ασφάλειας». Αντίθετα εκπρόσωπος της FIFA υποστήριξε για το Μουντιάλ του 2022: «Έχοντας λάβει πολύ αυστηρά μέτρα για την ασφάλεια και υγεία των εργατών, η συχνότητα των ατυχημάτων στις κατασκευές για το Παγκόσμιο Κύπελλο του Κατάρ είναι πολύ χαμηλή σε σχέση με άλλα αντίστοιχα πρότζεκτ σε όλο τον κόσμο». Πρόσφατα, όμως, διαπιστώθηκε ότι αυτή η δήλωση δεν αληθεύει. Συνοψίζοντας, αν πιστέψουμε τις μαρτυρίες κάποιων ανθρώπων, πολλοί άνθρωποι έχασαν την ζωή τους για να βλέπουμε εμείς σήμερα το Μουντιάλ. Γι’ αυτό πρέπει να δράσουμε με διάφορους τρόπους, ώστε να μην ξαναγίνουν αυτά τα τραγικά γεγονότα,. Με διαδηλώσεις, ανακοινώσεις στα social media, αλλά και με υποστήριξη του αγώνα των ανθρωπιστικών οργανώσεων έτσι ώστε οι συνθήκες εργασίας να είναι ανθρώπινες σε όλα τα μέρη του κόσμου. * Οργανισμός που προσπαθεί να μειώσει τον ρατσισμό και να προβάλει τα ανθρώπινα δικαιώματα

Με τα

ΜΑΪΟΣ 2023

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 11

ΜΑ ΘΗΤΕΣ – ΠΟΛΙΤΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Σύγχρονη δουλεία πίσω από το Στυλ και Γοητεία Μαρία Ιωαννίδου και Σέβη Κώττη Στην εποχή μας όλοι ασχολούμαστε με την εμφάνιση και, κυρίως, με την ενδυμασία μας, όπως και με το διαδίκτυο. Με την ανάπτυξη της τεχνολογίας, οι διαδικτυακές αγορές έχουν γίνει πλέον εύκολες και κομμάτι της καθημερινής μας ζωής. Ειδικότερα, τα τελευταία χρόνια αυξάνεται ο κόσμος που επιλέγει να αγοράσει και να φορέσει ρούχα, τα οποία βλέπει και αγοράζει διαδικτυακά. Υπάρχουν πολλές εταιρείες, όπως η Amazon, οι οποίες έχουν δική τους αλυσίδα καταστημάτων, αλλά και ιστοσελίδες στο διαδίκτυο και πουλάνε τα προϊόντα τους ηλεκτρονικά σε πολύ χαμηλές και οικονομικές τιμές. Μια παρόμοια εταιρεία είναι και η Shein, που δεν έχει καταστήματα, αλλά μια online ιστοσελίδα με ρούχα και για τα δύο φύλα, με ωραία σχέδια και οικονομικές τιμές. Γνωρίζουμε, όμως, τι πραγματικά κρύβεται πίσω από τα λαμπερά σχέδια και το χαμηλό κόστος αγορών; Η Shein είναι μια ηλεκτρονική, κινέζικη ιστοσελίδα ρούχων αξίας 1,5 τρις δολαρίων. Ιδρύθηκε το 2008 από τον

CEO Chris Xu, γνωστό και ως Yiangtian, ο οποίος δεν φαίνεται να έχει κάποιο ιδιαίτερο ενδιαφέρον με την μόδα και οι πληροφορίες για αυτόν είναι ελάχιστες, καθώς παραμένει μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας. Η Shein, αλλά και άλλες εφαρμογές, όπως το TikTok, αποτελεί ένα εθισμό, ειδικά των νέων ανθρώπων. Μια μυστική έρευνα που πραγματοποιήθηκε στα εργοστάσια της Shein, απέδειξε πως πέρα από τα όμορφα ρούχα, οι καταστάσεις εργασίας είναι άθλιες. Οι εργαζόμενοι αμείβονται με 500 δολάρια (περίπου 460 ευρώ) τον μήνα για να ράβουν 500 ρούχα την ημέρα. Τα δύο εργοστάσια που λειτουργούν επιτρέπουν στους υπαλλήλους τους να έχουν μόνο 1 μέρα άδεια τον μήνα, ενώ μπορεί να αναγκάζονται να δουλεύουν παραπάνω από 18 ώρες. Επιπλέον, εάν κάποιος από τους εργαζόμενους κάνει λάθος κατά τη διάρκεια κατασκευής κάποιου ρούχου, ως πρόστιμο του επιβάλλεται τα δύο τρίτα του ημερομίσθιού του. Η Shein έχει καταφέρει να βγάζει περισσότερα χρήματα από ότι η Zara και η H&M μαζί και αυτό ίσως είναι ένα κίνητρο και για άλλες τέτοιες παγκόσμια γνωστές εταιρείες να ακολουθήσουν αυτόν τον τρόπο λειτουργίας. Εδώ βέβαια συναντάμε μια ακραία αντίθεση, καθώς με ρούχα αξίας 2 δολαρίων, αλλά και ημερομίσθια πείνας, η επιχείρηση μπορεί να έχει κέρδη που να φτάνουν πολλά δισεκατομμύρια δολάρια. Τις μαρτυρίες πολλών αγοραστών για μηνύματα για βοήθεια από τους ίδιους τους υπαλλήλους δεν μπορούμε να τις επιβεβαιώσουμε, καθώς δεν ελέγχεται εύκολα η εγκυρότητα αυτών των μαρτυριών. Όλα αυτά πρέπει να μας προβληματίσουν και να καταλάβουμε τελικά ότι πίσω από το στυλ και τη γοητεία που κρύβουν αυτά τα καθημερινά ρούχα που όλοι μας φοράμε, κρύβεται η σκληρή και συχνά απάνθρωπη δουλειά ανθρώπων. Πρέπει να είμαστε φυσικά προσεχτικοί με τις επιλογές που κάνουμε, από πού θα ψωνίσουμε και τι θα φορέσουμε και να βοηθήσουμε οι συνθήκες εργασίες σε τέτοιους εργασιακούς χώρους να βελτιωθούν το συντομότερο δυνατό. Πρέπει να βρούμε τους τρόπους να αντιδράσουμε, φτάνει να το θέλουμε. Γιατί δεν υπάρχει τίποτα πιο δυνατό από την ανθρώπινη θέληση!

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 12

Σ ΥΓΓΡΑΦ ΕΙΣ ΣΤΟ Σ ΧΟΛΕΙΟ

Εμπειρία φιλαναγνωσίας: «Όταν έφυγαν τα αγάλματα»

Ευαγγελία Γιάννου και Μαρία Ιωαννίδου

«Όταν έφυγαν τα αγάλματα…» ένας τίτλος που κρύβει μία μεγάλη ιστορία αγάπης, αλλά και μια αληθινή ιστορία από την περίοδο του ελληνοϊταλικού πολέμου και της Κατοχής. Φέτος η φιλόλογος της τάξης μας, Βασιλική Γαστεράτου είχε μια μοναδική ιδέα, να διαβάσουμε και να συζητήσουμε το συγκεκριμένο βιβλίο μέσα στην τάξη, στο μάθημα της Λογοτεχνίας. Έτσι, ξεκίνησε η διαδικασία ανάγνωσής του, κατά την οποία εμβαθύναμε στην ιστορία, γνωρίσαμε καλύτερα τους ήρωες του βιβλίου και εμπλουτίσαμε τις γνώσεις μας. Μάθαμε πολλά για την επιχείρηση απόκρυψης των αρχαιοτήτων του Αρχαιολογικού Μουσείου της Αθήνας, λίγο πριν μπουν οι Γερμανοί στην Αθήνα, μια ιστορία που δεν είναι γνωστή στους περισσότερους. Κατά την ανάγνωση στην τάξη οι μαθητές παρακολουθούσαν με ενδιαφέρον την πλοκή της ιστορίας της Αγγελίνας και μοιράζονταν τις σκέψεις και απορίες τους με τους συμμαθητές τους. Όπου χρειαζόταν, γινόταν συζήτηση για να διευκρινιστούν δυσνόητα σημεία, αλλά και να γίνουν πιο κατανοητά στοιχεία της ζωής στην Κατοχή. Έπειτα από κάθε διδακτική ώρα ανάγνωσης, οι μαθητές είχαν την δυνατότητα να διατυπώσουν γραπτώς τις σκέψεις αλλά και τα συναισθήματά τους, σχετικά με το κομμάτι του βιβλίου που είχαν διαβάσει μέσα στην τάξη, σε ‘ημερολόγιο ανάγνωσης’ που τηρούσαν στο σπίτι. Με την ολοκλήρωση της ανάγνωσης του βιβλίου κάναμε διαδικτυακή συνάντηση με τη συγγραφέα Αγγελική Δαρλάση, στις 27 Μαρτίου, όπου συμμετείχαν και άλλα σχολεία της χώρας. Σε αυτήν την τηλεδιάσκεψη, όλα τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να εκφράσουν τις απορίες τους στη συγγραφέα περιμένοντας να λάβουν μια απάντηση. Οι μαθητές της τάξης μου έθεσαν και αυτοί ερωτήματα, όπως παραδείγματος χάρη από πού εμπνεύστηκε τον κάθε χαρακτήρα και με ποιον ταυτίζεται περισσότερο. Η ίδια ανέφερε ότι παρομοιάζει τον εαυτό της με την μικρή Αγγελίνα και δεν της ήταν δύσκολο να δημιουργήσει τον χαρακτήρα του Τίκο, του καλύτερου φίλου της Αγγελίνας, αφού τον έπλασε κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση του καλύτερου πραγματικού της φίλου. Η εμπειρία αυτή προκάλεσε πληθώρα συναισθημάτων σε όλους τους μαθητές, αλλά και την καθηγήτρια, καθώς αρκετά σημεία του βιβλίου προκαλούν συγκίνηση. Πιο συγκεκριμένα, κατά την ανάγνωση του βιβλίου, από την μία η αγωνία είχε κορυφωθεί και από την άλλη αυτός ο εφηβικός έρωτας που εξελίχθηκε ανάμεσα στον Τίκο και την Αγγελίνα έκανε για εμάς πιο οικεία την ατμόσφαιρα λόγω του κοντινού της ηλικίας. Αυτό το βιβλίο που επιχειρήσαμε να διαβάσουμε όλοι οι μαθητές του τμήματος μαζί είναι σίγουρα μια αξέχαστη και πρωτόγνωρη για όλους μας εμπειρία. Μας βοήθησε να αναπτύξουμε και να εξελίξουμε τον τρόπο διατύπωσης των συναισθημάτων μας, αλλά και μας έδωσε επιπλέον χρήσιμες πληροφορίες για τα χρόνια του πολέμου και για την επιχείρηση απόκρυψης των αρχαιοτήτων. Ευχαριστούμε πολύ την κυρία Αγγελική Δαρλάση, η οποία, μέσω του βιβλίου της, μας ώθησε να εισέρθουμε στον κόσμο της λογοτεχνίας και να μαγευτούμε από αυτόν!

Με τα

ΜΑΪΟΣ 2023

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 13

Σ ΥΓΓΡΑΦ ΕΙΣ ΣΤΟ Σ ΧΟΛΕΙΟ

Συνάντηση με τον «Άνθρωπο-φωτιά» Ήβη Τσακμάκη, Γεωργία Φωτιάδου, Έλενα Χλιάπα

Στα πλαίσια του μαθήματος της Λογοτεχνίας, διαβάσαμε στην τάξη ένα ολόκληρο λογοτεχνικό βιβλίο με τίτλο «Ο άνθρωπος φωτιά», του Κωνσταντίνου Πατσαρού. Το βιβλίο θίγει τη σχέση του ανθρώπου με τη φύση και ευαισθητοποιεί τα νέα παιδιά για την προστασία της από ανθρώπους που την καταστρέφουν με στόχο το κέρδος. Έπειτα από την ανάγνωση του λογοτεχνικού βιβλίου πραγματοποιήθηκε διαδικτυακή συνάντηση μεταξύ των μαθητών της τάξης μας και του συγγραφέα, στα πλαίσια του Μήνα Εφηβείας των εκδόσεων Πατάκη. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ασχοληθήκαμε με τα ερωτήματα που μας είχαν δημιουργηθεί κατά την ανάγνωση του βιβλίου. Ο κύριος Πατσαρός ξεκίνησε την συζήτηση καλωσορίζοντας μας με έναν μικρό πρόλογο για το θέμα της συνάντησης, ενώ στην συνέχεια μας μίλησε για την πηγή της έμπνευσής του. Για την σύνθεση του βιβλίου βασίστηκε σε μια πυρκαγιά που ξέσπασε στο φοινικόδασος της Πρέβελης στην Κρήτη, πριν από 13 χρόνια. Το γεγονός αυτό, όπως μας εξομολογήθηκε ο ίδιος, τον στιγμάτισε τόσο πολύ που τον οδήγησε στη σύνθεση του λογοτεχνικού βιβλίου. Αναφερθήκαμε στον ήρωα του βιβλίου, τον Βασίλη που προσπαθεί, με τη βοήθεια της αγαπημένης του φίλης Άρτεμης, να λύσει το μυστήριο της πυρκαγιάς που είχε προκληθεί στο νησί του, καθώς και στην πρωτοβουλία των πρωταγωνιστών να δημιουργήσουν το δικό τους κόμικ, στο οποίο θα καθρέφτιζαν τα ανθρώπινα συμφέροντα που απειλούν το περιβάλλον.

«αναφερθήκαμε και στην πρωτότυπη μέθοδο που χρησιμοποίησε για το “φινάλε” του βιβλίου, σελίδες κόμικς στις οποίες αποκαλύπτει το τέλος της ιστορίας»

Το κλίμα ήταν αρκετά οικείο μεταξύ μαθητών και συγγραφέα κι έτσι λύθηκαν όλες μας οι απορίες. Ο κύριος Πατσαρός ήταν πρόθυμος και με ενδιαφέρον να απαντήσει σε όλα τα ερωτήματά μας. Κλείνοντας την συζήτηση αναφερθήκαμε και στην πρωτότυπη μέθοδο που χρησιμοποίησε για το “φινάλε” του βιβλίου, σελίδες κόμικς στις οποίες αποκαλύπτει το τέλος της ιστορίας. Η διαδικτυακή συνάντηση αποτέλεσε μια ξεχωριστή εμπειρία, η οποία μας προβλημάτισε και μας πρόσφερε επιπλέον γνώσεις. Ήταν ένα διάλειμμα από την καθημερινότητα μας και τις υποχρεώσεις του σχολείου και μια ευχάριστη εμπειρία στη ζωή και στις αναμνήσεις μας. Μέσα από αυτή την εμπειρία αποκτήσαμε νέες γνώσεις, αναπτύξαμε την κριτική μας σκέψη και διευρύναμε τους ορίζοντές μας. Θα θέλαμε να ξανά ζήσουμε κάτι παρόμοιο. Ευχαριστούμε πολύ τον κ. Πατσαρό που αφιέρωσε χρόνο για αυτή τη συνάντηση λύνοντας τις απορίες μας και μοιράστηκε τις απόψεις του μαζί μας.

Με τα

του 5ου

Αφιέρ ωμα στο Περ ιβ άλλο ν: «Μαθ ητές εν δράσει για το κλίμα»

Σημείωμα σύνταξης Το 29ο φύλλο περιλαμβάνει κι ένα μεγάλο αφιέρωμα στις περιβαλλοντικές ανησυχίες μας που αφορούν τόσο τον τόπο μας, όσο και ολόκληρο τον πλανήτη. Το περιβαλλοντικό πρόγραμμα «Μαθητές εν δράσει για το κλίμα», που εκπονούμε από την αρχή της σχολικής χρονιάς, μας έδωσε τη δυνατότητα να ενημερωθούμε από ποικίλους φορείς και άτομα (Δήμαρχος, WWFGreece, Εορδαία SOS, Ν. Ασαλουμίδης/μηχανικός περιβάλλοντος), να προβληματιστούμε και να διαμορφώσουμε άποψη για περιβαλλοντικά θέματα. Επίσης μας έδωσε την ευκαιρία να επισκεφθούμε χώρους που σχετίζονται με την ενέργεια και το περιβάλλον (Λιγνιτικό Κέντρο, ΑΗΣ Αγ. Δημητρίου, ΕΚΕΤΑ). Στα πλαίσια του προγράμματος οι μικροί δημοσιογράφοι Βασίλης Αντωνακούδης, Σοφία Ιωαννίδου, Αναστάσης Κουντούδης και Ιφιγένεια Στογιάννη παίρνουν μέρος στον Εθνικό Διαγωνισμό άρθρου, φωτογραφίας και βίντεο που διεξάγεται κάθε χρόνο με συντονιστή την Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης. Το άρθρο που εκπόνησαν αφορά ένα περιβαλλοντικό θέμα της περιοχής μας και έχει τον τίτλο: «Σε τροχιά απολιγνιτοποίησης: Πώς θα χτυπά στο μέλλον η ενεργειακή καρδιά μας;». Διαβάστε το άρθρο στην ιστοσελίδα του σχολείου μας (http://5gymptolem.koz.sch.gr/autosch/joomla15/).

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πείτε μας κ. Δήμαρχε για το περιβάλλον ....................... σελ 15 Το περιβάλλον σε κρίση – Οι νέοι σε δράση ................... σελ 16 Σκυταλοδρομία Running out of time ............................... σελ 16 Το μήνυμα της σκυτάλης ........................................................ σελ 17 Αντιμέτωποι με την κλιματική αλλαγή ........................ σελ 18 Ακτιβίστριες για το κλίμα: Εύα Παπανικολάκη .......... σελ 19 Ακτές καθαρές με τον Τυφώνα ............................................ σελ 20 Σκουπίδια για πέταμα ή πηγή ενέργειας; ..................... σελ 20 Μικρό λεξικό για την ενέργεια ............................................ σελ 21 ΔΕΗ και Λιγνίτης ..................................................................... σελ 22 Μια φορά κι έναν καιρό βρέθηκε λιγνίτης ...................... σελ 22 Ραντεβού με την ενέργεια...................................................... σελ 23 Βιβλιοπαρουσίαση: «Ο κόσμος της Άννας» ..................... σελ 24

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 15

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ

Πείτε μας κ. Δήμαρχε για το περιβάλλον της

Χριστίνας

Θυμιάνη

Στις 6 Δεκεμβρίου 2022, η συντακτική ομάδα της εφημερίδας μας επισκέφτηκε το Δημαρχείο της πόλης μας, με στόχο τη συζήτηση με τον Δήμαρχο της Πτολεμαΐδας κ. Παναγιώτη Πλακεντά. Η επίσκεψη έγινε στο πλαίσιο του προγράμματος που έχουμε αναλάβει με τίτλο «ο πλανήτης σε κρίση, οι νέοι σε δράση». Έτσι το θέμα που δώσαμε έμφαση περισσότερο ήταν τα περιβαλλοντικά προβλήματα, όπως και οι περιβαλλοντικές δράσεις που είναι προγραμματισμένες να γίνουν στην πόλη ή έχουν ήδη γίνει. Οι μαθητές πήραν τη θέση των δημοτικών συμβούλων στην αίθουσα του δημοτικού συμβουλίου και διατύπωσαν τις ερωτήσεις τους. Ο Δήμαρχος απάντησε σε ερωτήματα για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής στην πόλη μας, την καθαριότητα, την ευαισθητοποίηση των πολιτών στο θέμα της ανακύκλωσης, αλλά και το θέμα των αδέσποτων. Αναφέρθηκε επίσης και σε θέματα ενέργειας, τη Μονάδα 5, αλλά και την απολιγνιτοποίηση. Η καθαριότητα αλλά και η ανακύκλωση είπε πως είναι οι πρώτες προτεραιότητες του Δήμου και γι’ αυτό ενισχύει τους κάδους ανακύκλωσης στην πόλη, αλλά και στα σχολεία. Βέβαια θεωρεί ότι χρειάζεται να γίνει πολλή δουλειά στην αλλαγή της νοοτροπίας των πολιτών σχετικά με τον διαχωρισμό των σκουπιδιών και εδώ παίζει πολύ μεγάλο ρόλο το σχολείο για την ευαισθητοποίηση των νέων. «Εχθρός του καλού είναι πάντα το καλύτερο», δήλωσε ο Δήμαρχος και τόνισε ότι «θέλει μεγάλη προσπάθεια και από τους πολίτες για να πετύχουμε τον στόχο μας». Για τη Μονάδα 5 υποστήριξε ότι «είναι ένα πολύ σημαντικό έργο, μία κατασκευή φιλική προς το περιβάλλον, με καινοτόμα τεχνολογία που αξιοποιεί τον λιγνίτη, ελληνική πηγή ενέργειας και δίνει θέσεις εργασίας». Έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο πάρκο εκτάκτων αναγκών, το οποίο θα επεκταθεί, με τη δημιουργία αναψυκτηρίου, πίστας skateboard, αλλά και με κατασκευή ποδηλατόδρομου, όπως και στο κανάλι της πόλης. Ανακοίνωσε και την προμήθεια ηλεκτρικών ποδηλάτων από τον δήμο, μια δράση ευαισθητοποίησης στο θέμα της κίνησης με φιλικό τρόπο για το περιβάλλον. Μας μίλησε για την επισκευή του κλειστού γυμναστηρίου, η οποία περιμένουμε να τελειώσει μέσα στο 2023. Τέλος μας ανακοίνωσε εντυπωσιακά σχέδια για την αξιοποίηση του πρώην στρατοπέδου που βρίσκεται κοντά στο σχολείο μας. Μάθαμε πως θα κατασκευαστεί γήπεδο, προπονητήριο στίβου, δεύτερο κλειστό γυμναστήριο, αλλά και το campus των πανεπιστημιακών τμημάτων της Πτολεμαΐδας. Η συνάντηση με τον Δήμαρχο μας έδωσε πολλές νέες ειδήσεις για την πόλη μας, πολύ θετικές όσον αφορά το μέλλον της, αλλά και το δικό μας, της επόμενης γενιάς, το οποίο φαντάζει φωτεινό και γεμάτο πολλές υποσχέσεις. Μένει να δούμε πόσες από αυτές θα γίνουν πράξη.

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 16

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ

Το περιβάλλον σε κρίση, οι νέοι σε δράση

Σπυρίδης Γιάννης, Χαντζή Δήμητρα και Χατζημάνου Μαρία

Τη Δευτέρα 24 Οκτωβρίου 2022 το 5ο Γυμνάσιο έδωσε το παρόν σε μία πολύ σημαντική, κατά τη γνώμη μας, στιγμή στην πόλη της Πτολεμαΐδας. Συμμετείχε στην υποδοχή της παγκόσμιας σκυταλοδρομίας «Running out of time». Η σκυταλοδρομία ξεκίνησε στις 30 Σεπτεμβρίου από τη Γλασκόβη της Σκωτίας και τελείωσε στις 6 Νοεμβρίου στην Αίγυπτο. Στην Ελλάδα θα βρισκόταν από τις 24 έως και τις 27 Οκτωβρίου με την υποστήριξη της Ελληνικής Εταιρείας Προστασίας της Φύσης. Οι σκυταλοδρόμοι έπρεπε να καλύψουν 750χλμ, τη διαδρομή από τη Μεγάλη Πρέσπα μέχρι τον Πειραιά. Αργότερα θα περνούσε στην Κύπρο και στο Ισραήλ ώστε να καταλήξει στο Σαρμ ελ Σέιχ της Αιγύπτου, για τη διάσκεψη COP7 των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή. Στις 24 Οκτωβρίου πέρασε και από την πόλη μας.

Στις 10.30 το βράδυ ο δρομέας Αχιλλέας Τσακιλτζίδης έφτασε στο Παλιό πάρκο. Τον υποδεχτήκαμε με εγκάρδια χειροκροτήματα και με σηκωμένο το πανό που είχαμε ετοιμάσει με υπερηφάνεια, με το σύνθημα «Το περιβάλλον σε κρίση, οι νέοι σε δράση». Στο παλιό πάρκο βρισκόταν και ο Γιάννης Μητρούλης, με το αμαξίδιό του, ο οποίος περίμενε τον Αχιλλέα για να τρέξουν μαζί μέχρι το χωριό Προάστιο, από όπου θα έπαιρναν τη σκυτάλη ποδηλάτες. Δυστυχώς όμως η δράση δεν έγινε γνωστή στην πόλη και δεν κατάφεραν να ενημερωθούν αρκετοί δημότες για να πάρουν μέρος σ’ αυτή. Το σχολείο μας όμως, και πρέπει να είμαστε περήφανοι για αυτό, κατάφερε να βρίσκεται εκεί και να μοιραστεί αυτή τη σημαντική εμπειρία. Νιώσαμε μεγάλη συγκίνηση και χαρά που ήμασταν εκεί. Αισθανθήκαμε ότι κάπως μπορούμε να βοηθήσουμε κι εμείς, παρόλο που είμαστε παιδιά. Καλό θα είναι τέτοιες δράσεις να αγγίζουν και να ευαισθητοποιούν περισσότερους ανθρώπους για το περιβάλλον. Πιστεύω ότι όλοι καταλάβαμε πόσο σημαντικό είναι να ενωθούμε και να βοηθήσουμε τον πλανήτη μας να υπάρξει σε ένα καλύτερο αύριο!

Με τα

ΜΑΪΟΣ 2023

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 17

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ

ΤΟ μήνυμα για το κλίμα Γιάννης Σπυρίδης, Δήμητρα Χαντζή, Μαρία Χατζημάνου Στη μεγάλη σκυταλοδρομία για το κλίμα, που ξεκίνησε από τη Γλασκόβη τον Σεπτέμβριο και τερμάτισε στην Αίγυπτο στην παγκόσμια συνδιάσκεψη για το κλίμα COP27, χρησιμοποιήθηκε μια σκυτάλη που μετέφερε ένα σπουδαίο μήνυμα. Η σκυτάλη σχεδιάσθηκε από την βραβευμένη εταιρία 4c Design, με έδρα τη Γλασκόβη. Αποτελείται από 18 μέρη, ένα για κάθε χώρα της διαδρομής. Έχει σπειροειδή μορφή που αντιπροσωπεύει τα τέσσερα βασικά επίπεδα κλιματικής δράσης (διεθνές, εθνικό, τοπικό και ατομικό). Στόχος ήταν να φτιαχτεί ένα σύμβολο που θα εμπνέει τη δράση των ατόμων σε όλον τον κόσμο.

Το μήνυμά της απευθύνεται από τους νέους στους ηγέτες του κόσμου και δείχνει το ενδιαφέρον της νέας γενιάς για τα προβλήματα του περιβάλλοντος που όλο και μεγαλώνουν. Οι νέοι ζητούν περισσότερη εκπαίδευση στα περιβαλλοντικά θέματα, έτσι ώστε να μπορέσουν να δράσουν για ένα βιώσιμο περιβάλλον. Το μήνυμα συντάχθηκε από το διεθνές Ίδρυμα για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση (FEE) σε συνεργασία με το δημοτικό σχολείο Sunnyside της Γλασκόβης. Ένα απόσπασμα είναι και το παρακάτω:

Ο χρόνος τελειώνει. Η ποιοτική εκπαίδευση για το κλίμα είναι ζωτικής σημασίας εάν θέλουμε να εξοπλίσουμε τους πολίτες όλων των ηλικιών με τις απαραίτητες γνώσεις και δεξιότητες για να οικοδομήσουμε ένα μέλλον στο οποίο όλοι μπορούν να ευημερήσουν. Οι νέοι πρέπει να αναγνωριστούν ως ηγέτες, να τεθούν στην πρώτη γραμμή της συζήτησης για την κλιματική αλλαγή και να ενδυναμωθούν μέσω της εκπαίδευσης. Εμείς, ως νέοι άνθρωποι, πιστεύουμε πως αυτό το μήνυμα είναι σημαντικό. Χωρίς ενημέρωση και γνώση δεν μπορούμε να καταλάβουμε το κακό που γίνεται στον κόσμο μας με την κλιματική αλλαγή και δεν αντιλαμβανόμαστε πώς αυτή μπορεί να αλλάξει

τις ζωές μας. Μόνο γνωρίζοντας μπορούμε να ευαισθητοποιηθούμε και να δράσουμε. Η Γνώση είναι Δύναμη! Πηγή: www.eepf.gr

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 18

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ

Αντιμέτωποι με την κλιματική αλλαγή της Ευαγγελίας Καραβασίλη Τις τελευταίες δεκαετίες συζητιέται έντονα το φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής. Φαίνεται ότι δεν πρόκειται μόνο για θεωρίες, αφού οι παρατηρήσεις των περισσότερων ανθρώπων ταιριάζουν με τα όσα λένε οι επιστήμονες. Οι χειμώνες των τελευταίων ετών είναι πιο ήπιοι σε σχέση με αυτούς των προηγούμενων, ενώ το χιόνι είναι λιγοστό. Την περίοδο του καλοκαιριού οι θερμοκρασίες είναι υψηλότερες και οι περίοδοι ξηρασίας έχουν αυξηθεί, όπως επίσης και ο κίνδυνος εκδήλωσης πυρκαγιών. Όλα τα παραπάνω δείχνουν ότι η κλιματική αλλαγή και οι επιπτώσεις της χτυπούν την πόρτα μας. Όσον αφορά τους ανθρώπους οι ερευνητές έχουν καταλήξει ότι οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής θα είναι καταστροφικές τις επόμενες δεκαετίες. Αρχικά οι παθογόνοι οργανισμοί θα αυξηθούν και αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα οι άνθρωποι να έρχονται καθημερινά σε επαφή με διάφορους θανατηφόρους ιούς διακινδυνεύοντας την υγεία τους. Ακόμη η αύξηση των ακραίων καιρικών φαινομένων προκαλεί την αύξηση του κινδύνου ατυχημάτων και θανάτων του πληθυσμού. Μια ακόμα συνέπεια της κλιματικής αλλαγής είναι το γεγονός ότι, λόγω της ξηρασίας, θα υπάρξει έλλειψη καλλιεργειών και πόσιμου νερού και οι άνθρωποι θα πληγούν από ασιτία, αφυδάτωση και θερμοπληξία.

Η περιοχή της Μεσογείου, που είναι η γειτονιά μας, κινδυνεύει έντονα από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, καθώς οι βροχές έχουν μειωθεί σημαντικά. Εξαιτίας αυτού του γεγονότος, υπάρχει έλλειψη νερού για την ύδρευση των καλλιεργειών και τη λειτουργία των υδροηλεκτρικών εργοστασίων. Οι καύσωνες έχουν αυξηθεί, όπως και οι πυρκαγιές σε δασικές εκτάσεις, με την καταστροφή χιλιάδων στρεμμάτων δασικής έκτασης και την απώλεια πολύτιμου οξυγόνου στην ατμόσφαιρα. Λόγω της αύξησης της θερμοκρασίας, οι πάγοι στους πόλους λιώνουν, με αποτέλεσμα το νερό να καταλήγει στην θάλασσα. Αν αυτό συνεχιστεί με αυτόν τον ρυθμό, τα επόμενα χρόνια, όπως πιστεύουν οι ερευνητές, η στάθμη της θάλασσας θα αυξηθεί από 40 έως 63 εκατοστά μέχρι το 2100. Πολλές περιοχές με χαμηλό υψόμετρο θα βυθιστούν κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας! Κάθε μέρα διακρίνουμε όλο και περισσότερο τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στον πλανήτη. Πρέπει όλοι να προβληματιστούμε σοβαρά και να κατανοήσουμε ότι έφτασε ο καιρός να αλλάξουμε κάποιες από τις συνήθειες μας, έτσι ώστε να προλάβουμε τα χειρότερα.

Με τα

ΜΑΪΟΣ 2023

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 19

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ

Ακτιβίστριες για το κλίμα: Εύα Παπανικολάκη της Χριστίνας Θυμιάνη

Η Εύα Παπανικολάκη, είναι μία νεαρή φοιτήτρια οικονομικών από την Κρήτη, αλλά και μια ακτιβίστρια, η οποία έχει καταφέρει να αλλάξει την γνώμη των νέων και την εικόνα που έχουν δημιουργήσει σχετικά με το περιβάλλον και το πώς η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τους ανθρώπους. Η ίδια είναι σημαντικό μέλος της ακτιβιστικής οργάνωσης, για νεαρά άτομα, Fridays For Future, ένα κίνημα, στο οποίο συμμετέχουν πάνω από δεκατέσσερα εκατομμύρια έφηβοι. Πρόκειται για ένα διεθνές μαθητικό κίνημα, στο οποίο μαθητές και μαθήτριες όλου του κόσμου αποφασίζουν, κάθε Παρασκευή, αντί να παρακολουθήσουν μαθήματα, να λάβουν μέρος σε διαδηλώσεις, απαιτώντας δράση για να αποτραπεί η υπερθέρμανση του πλανήτη και η κλιματική αλλαγή.

Η Εύα Παπανικολάκη είναι αυτή που συντονίζει αυτό το κίνημα στην Ελλάδα. Έχει ταξιδέψει σε πολλές χώρες για να παραβρεθεί σε συνέδρια και πορείες, με στόχο να υπάρξει ανταπόκριση από άτομα της πολιτικής ηγεσίας που βρίσκονται στις θέσεις λήψης αποφάσεων. Σύμφωνα με την Εύα Παπανικολάκη «Η ευαισθητοποίηση των νέων σε τέτοια θέματα είναι πολύ σημαντική, διότι ένα παιδί, από τα τέσσερά του χρόνια που ξεκινάει να κοινωνικοποιείται σε ένα σχολικό περιβάλλον, αρχίζει και χτίζει μία αντίληψη για το ποια είναι η θέση του ανθρώπου σε αυτόν τον κόσμο». Ένα ακόμη θέμα που ενδιαφέρει τη νεαρή ακτιβίστρια είναι οι έμφυλες διακρίσεις και πώς αυτές σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή. Όπως αναφέρει και η ίδια σε συνέντευξη που έδωσε στην εκπομπή της ΕΡΤ 'Επικίνδυνες': «Διάβασα σε ένα άρθρο ότι μετά τους 2 τυφώνες στο Βανουάτου (νησιά στον νότιο Ειρηνικό) τα ποσοστά έμφυλης βίας αυξήθηκαν κατά 300%, μετά το 2018. Η κλιματική αλλαγή φυσικά και μας αφορά όλους, απλά δίνουμε έμφαση στον φεμινισμό διότι η κλιματική κρίση δυσχεραίνει τις ήδη υπάρχουσες έμφυλες ανισότητες και θα έλεγα ότι τις αναπαράγει». Οι επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης συνήθως επηρεάζουν περισσότερο τα άτομα που βιώνουν είδη κοινωνικές ανισότητες, όπως οι γυναίκες. Η Εύα μαζί με άλλους νέους ακτιβιστές προσπαθεί να αντιμετωπίσει με σοβαρότητα τις κλιματικές αλλαγές και να επηρεάσει και άλλους ανθρώπους να φτιάξουν ένα πιο ‘’πράσινο’’ μέλλον. «Οι πιθανότητες λένε ότι, έτσι όπως πάμε, θα αντιμετωπίσουμε το κλιματικό χάος. Και δεν θα το αντιμετωπίσουν τα παιδιά ή τα εγγόνια μας, θα το αντιμετωπίσουμε εμείς», υποστηρίζει γεμάτη αγωνία για τις αλλαγές που βλέπει να έρχονται.

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 20

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ

του Σεραφείμ Μπισούκη

Ακτές καθαρές με τον Τυφώνα Συνέχεια διαβάζουμε, συζητάμε και παρακολουθούμε ομιλίες για την μόλυνση του περιβάλλοντος. Ένα αίσθημα απαισιοδοξίας κρύβεται πίσω από κάθε κουβέντα. Ότι η κατάσταση δεν μπορεί να αλλάξει ή να βελτιωθεί γρήγορα και αποτελεσματικά. Ωστόσο, πριν από τέσσερα χρόνια ξεκίνησε το πρόγραμμα Typhoon project με σκοπό να καθαρίσει τις θάλασσες και τις απόμακρες ακτές.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ένα πλοίο που ανήκει στο Κοινωφελές Ίδρυμα Λασκαρίδη. Είναι ένα πλοίο 72 μέτρων νορβηγικής κατασκευής με πλήρωμα 34 ατόμων. Διαθέτει υπερσύγχρονο εξοπλισμό και 5 ταχύπλοα σκάφη. Δουλεύει όλον τον χρόνο ανεξαρτήτως καιρικών συνθηκών. Μέχρι στιγμής έχει καθαρίσει πάνω από 2546 απρόσιτες ακτές και έχει απομακρύνει 377.579 κιλά σκουπίδια από τις ακτές της Κρήτης, των Κυκλάδων, του Βορίου Αιγαίου, του Σαρωνικού, του Θερμαϊκού, των Σποράδων και της Πελοποννήσου. Η συνεργασία με το πανεπιστήμιο της Πάτρας και η φιλοξενία διάφορων επιστημονικών ομάδων βοηθάει πολύ να είναι επιτυχές το Typhoon project. Εκτός από τον καθαρισμό των σκουπιδιών άμεσα και αποτελεσματικά, επιτρέπει στις ομάδες αυτές να συλλέξουν δεδομένα για την ρύπανση των ακτών και των θαλασσών μας ώστε να σχεδιαστεί σωστά ένα πρόγραμμα λύσεων. Όλοι πρέπει να δώσουμε ιδιαίτερη προσοχή ώστε να σταματήσει να επιβαρύνεται κι άλλο το περιβάλλον. Δεν πρέπει να απογοητευόμαστε και να εγκαταλείπουμε τις προσπάθειες να βελτιώσουμε την τωρινή κατάσταση, αλλά πρέπει να έχουμε αισιοδοξία για το μέλλον. Η διάθεση για δράση θα φέρει την αλλαγή σιγά-σιγά. Όπως είπε και ο ταξίαρχος Νίκος Γκρέτσας που ήταν εθελοντής με την μονάδα του στην Σάμο, «το περιβάλλον είναι η μόνη σίγουρη κληρονομιά που αφήνουμε στα παιδιά μας».

Σκουπίδια για πέταμα ή πηγή ενέργειας; Ξέρατε ότι το Amager Bakke (λόφος Amager), επίσης γνωστό ως Amager Slope ή CopenΗill, είναι μια μονάδα παραγωγής ενέργειας και θερμότητας από σκουπίδια; Το CopenΗill με ύψος 124 μέτρα βρίσκεται στο κέντρο της Κοπεγχάγης, στη Δανία. Η κατασκευή ξεκίνησε το 2013 και ολοκληρώθηκε στις 30 Μαρτίου 2017 με κόστος 670 εκατομμύρια δολάρια. Το CopenΗill λειτουργεί και ως κέντρο αναψυχής (πίστα ξερού σκι, μονοπάτι πεζοπορίας και τοίχος αναρρίχησης).

Θεωρώ πως είναι εξαιρετικά χρήσιμη η λειτουργία του διότι, όχι μόνο μετατρέπει τα άχρηστα σκουπίδια σε ενέργεια, αλλά έχει και μηδαμινό αποτύπωμα άνθρακα στο περιβάλλον. Είναι μια ιδέα φιλόδοξη και πολύπλευρη, γιατί εξαφανίζει τα σκουπίδια και ταυτόχρονα προσφέρει ενέργεια, αναψυχή και άθληση. Στην πόλη μας έχουμε ένα εργοστάσιο επεξεργασίας απορριμμάτων που ανήκει στη ΔΙΑΔΥΜΑ. Το εργοστάσιο αυτό διαλέγει τα σκουπίδια και ανακυκλώνει όσα σκουπίδια μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν. Είναι όμως δυνατόν να έχουμε κι εμείς ένα εργοστάσιο σαν αυτό της Δανίας; Θα μπορούσε ίσως να κατασκευαστεί κάτι τέτοιο, όμως χρειάζεται να υπάρχουν οικονομικοί πόροι, αλλά και άνθρωποι με τεχνογνωσία για να το κατασκευάσουν και να το διαχειριστούν. Επιπλέον ένα τέτοιο έργο απαιτεί οι κάτοικοι της πόλης να έχουν έντονη οικολογική συνείδηση και να πιστεύουν ότι τα σκουπίδια δεν είναι για πέταμα, αλλά ότι μπορεί να είναι και χρήσιμα. Βέβαια η ύπαρξη της ΔΙΑΔΥΜΑ για πολλά χρόνια στην περιοχή της Δυτικής Μακεδονίας έχει καλλιεργήσει στους δημότες καλές συνήθειες για την ανακύκλωση. Από την άλλη η καύση σκουπιδιών δεν είναι ανακύκλωση. Όπως και να έχει, ένα τέτοιο έργο μας βοηθά να προβληματιζόμαστε για την καλύτερη διαχείριση των σκουπιδιών στην πόλη μας, αλλά και για την ανάγκη να τα μειώσουμε όσο μπορούμε.

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 21

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ

της Αρχοντίας Μπαλασούδη

ΜΙΚΡΟ ΛΕΞΙΚΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Στα άρθρα για το περιβάλλον πολλές φορές υπάρχουν λέξεις που ο αναγνώστης δε μπορεί να κατανοήσει. Γι’ αυτόν τον λόγο δημιουργήσαμε ένα μικρό λεξικό για την κατανόησή τους.

Ανεμογεννήτρια: Μηχανή που μετατρέπει τον άνεμο από κινητική σε ηλεκτρική ενέργεια Αειφορία: Ο όρος αυτός παραπέμπει στη σωστή χρήση και εκμετάλλευση των φυσικών πόρων με σκοπό τη μελλοντική τους διατήρηση. Αιολική ενέργεια: Αιολική είναι η ενέργεια του ανέμου ΑΠΕ: Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας , οι μορφές ενέργειας που είναι ανεξάντλητες, όπως η ηλιακή, αιολική, υδροηλεκτρική, γεωθερμική, βιομάζα. Απολιγνιτοποίηση: Είναι η διακοπή χρήσης του λιγνίτη για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Βιομάζα: όλα τα προϊόντα, υπολείμματα φυτικής και ζωϊκής προέλευσης, (γεωργικά και δασικά υπολείματα, κλαδέματα, άχυρα, κοπριά, υπολείμματα βιομηχανίας τροφίμων και αγροτικής βιομηχανίας) τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως καύσιμο για παραγωγή ενέργειας. Βιοποικιλότητα: Έτσι ονομάζεται το σύνολο των οικοσυστημάτων και ζωντανών οργανισμών στη γη. Βιώσιμη ανάπτυξη: Όταν αναπτύσσεται η οικονομία με τρόπο φιλικό προς το περιβάλλον. Γεωθερμία: Είναι η θερμική ενέργεια που υπάρχει στο εσωτερικό της Γης.

Ενεργειακή φτώχεια: Είναι η αδυναμία πολλών νοικοκυριών να καλύψουν τις βασικές ενεργειακές τους ανάγκες (θέρμανση, ηλεκτρισμός), κυρίως λόγω χαμηλού εισοδήματος, αλλά και υψηλού κόστους ενέργειας. Εξοικονόμηση ενέργειας: Οι προσπάθειες των ανθρώπων για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας. Κυκλική οικονομία: Οποιαδήποτε προσπάθεια για την παράταση του κύκλου ζωής των αντικειμένων (επισκευή, επαναχρησιμοποίηση, ανακύκλωση). Ορυκτά καύσιμα: Τα ορυκτά καύσιμα (πετρέλαιο, φυσικό αέριο, λιγνίτης), που αποτελούν την κυριότερη μορφή ενέργειας σήμερα, δημιουργήθηκαν από τμήματα νεκρών οργανισμών και καλύφθηκαν με χώμα εκατομμύρια χρόνια πριν. Για να τα πάρουμε πρέπει να κάνουμε εξόρυξή τους από το υπέδαφος. Πράσινη ενέργεια: Είναι η ενέργεια που παράγεται από τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Συνεπώς η πράσινη ενέργεια είναι φιλική προς το περιβάλλον. Φαινόμενο του θερμοκηπίου: Ένα μέρος της ηλιακής ακτινοβολίας εγκλωβίζεται στην ατμόσφαιρα και έτσι η θερμοκρασία της Γης ανεβαίνει.

Με τα

ΜΑΪΟΣ 2023

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 22

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ

ΔΕΗ και Λιγνίτης:

Μια φορά κι έναν καιρό

Γνωριμία με τον τόπο μας

βρέθηκε

της Ιφιγένειας Στογιάννη

λιγνίτης του Αναστάση Κουντούδη

Η ύπαρξη λιγνιτοφόρων κοιτασμάτων στην περιοχή της Δυτικής Μακεδονίας έχει διαπιστωθεί από τα χρόνια της τουρκοκρατίας, όμως την περίοδο εκείνη δεν υπήρχαν τα μέσα για να γίνει εξόρυξη και εκμετάλλευσή τους. Έπρεπε να μπει ο 20ος αιώνας για να εμφανιστούν τολμηροί άνθρωποι να ζητήσουν άδεια για μεταλλευτικές έρευνες, όπως ο Νικόλαος Διαμαντόπουλος από το Βόϊο και οι Γεώργιος Παυλίδης και Κωνσταντίνος Αδαμόπουλος, οι οποίοι ξεκίνησαν την εκμετάλλευσή του λιγνίτη πουλώντας τον για οικιακή θέρμανση. Τη ΔΕΗ τόσα χρόνια τη γνώριζα σαν τη δημόσια επιχείρηση ηλεκτρισμού, η οποία μας παρέχει το ηλεκτρικό ρεύμα που χρησιμοποιούμε, εκμεταλλευόμενη κυρίως τον λιγνίτη. Η πραγματική όμως γνωριμία έγινε στις 16 Δεκεμβρίου, όταν πήγα με την ομάδα των δημοσιογράφων του 5ου Γυμνασίου Πτολεμαΐδας στο Λιγνιτικό Κέντρο Δυτικής Μακεδονίας και στον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου. Αναχωρήσαμε το πρωί από το σχολείο και πήγαμε στο εκθεσιακό κέντρο του ΛΚΔΜ, όπου μας μίλησε η γεωλόγος του κέντρου και μας έδωσε πολλές πληροφορίες. Μας είπε πως το κέντρο περιλαμβάνει 4 ορυχεία. Του Κύριου πεδίου, της Καρδιάς, του Νότιου πεδίου και του Αμυνταίου. Τα ορυχεία της Καρδιάς και του Αμυνταίου έχουν σταματήσει την παραγωγική λειτουργία τους. Εντυπωσιακή ήταν η μακέτα που παρουσίαζε τη γεωλογική δομή της περιοχής μαζί με τα εργοστάσια της ΔΕΗ. Μετά πήγαμε στο Νότιο πεδίο, όπου είδαμε τους τεράστιους εκσκαφείς, τους αποθέτες και τα χιλιόμετρα των ταινιόδρομων. Η επίσκεψη μας ολοκληρώθηκε στον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, όπου ο τομεάρχης λειτουργίας κ. Σακαλής. μας έδωσε διάφορα στοιχεία για τη μονάδα και μας είπε πως η ΔΕΗ φροντίζει και για την αποκατάσταση των περιοχών που γίνεται εξόρυξη, όπως και για την οικονομική αποζημίωση των κατοίκων των χωριών που μετεγκαταστάθηκαν εξαιτίας της εξόρυξης λιγνίτη. Η επιστροφή ήταν γεμάτη σκέψεις. Όσα είδαμε και ακούσαμε ήταν μοναδικά και πολύ εντυπωσιακά. Με αυτήν την επίσκεψη κατάλαβα πως δεν ήξερα σχεδόν τίποτα για τον … θησαυρό που υπάρχει δίπλα μου, αλλά, έστω και τα λίγα που έμαθα και είδα, με έκαναν να αγαπήσω πιο πολύ τον τόπο μου.

Το έτος 1959 ξεκίνησε η λειτουργία της πρώτης μονάδας του ΑΗΣ Πτολεμαΐδας. Στις επόμενες δεκαετίες αρχίζουν να ανοίγουν τα ορυχεία και οι ατμοηλεκτρικοί σταθμοί ο ένας μετά τον άλλον, Καρδιά (1974), Άγιος Δημήτριος(1987), Αμύνταιο (1989), Μελίτη. Σταδιακά στην περιοχή δημιουργήθηκε ένα από τα μεγαλύτερα λιγνιτικά κέντρα στον κόσμο. Το Λιγνιτικό κέντρο Δυτικής Μακεδονίας περιλαμβάνει τα εξής Λιγνιτωρυχεία: το Λιγνιτωρυχείο Κυρίου Πεδίου, Λιγνιτωρυχείο Πεδίου Καρδιάς, το Λιγνιτωρυχείο Νοτίου Πεδίου και το Λιγνιτωρυχείο Πεδίου Αμυνταίου. Το ορυχείο Νοτίου πεδίου ακόμη και σήμερα αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα ορυχεία λιγνίτη στα Βαλκάνια. Τα προηγούμενα χρόνια, με βάση το σχέδιο απολιγνιτοποίησης, σταμάτησαν τη λειτουργία τους οι ΑΗΣ Πτολεμαϊδας(2014), Αμυνταίου(2020) και Καρδιάς(2021). Ωστόσο πριν από λίγες μέρες εγκαινιάστηκε από τον πρωθυπουργό η νέα υπερσύγχρονη λιγνιτική μονάδα της ΔΕΗ, Πτολεμαΐδα 5, που άρχισε να κατασκευάζεται το 2015 και η οποία θα έχει πολύ καλό βαθμό απόδοσης και θα εκπέμπει λιγότερο διοξείδιο του άνθρακα συγκριτικά με τις παλαιότερες

Με τα

ΜΑΪΟΣ 2023

του 5ου

Σ ε λ ί δ α | 23

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΕΝ ΔΡΑΣΕΙ Γ ΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ Ραντεβού με την ενέργεια

Ήταν 16-12-2022. Οι δημοσιογράφοι της σχολικής εφημερίδας του 5ου γυμνασίου Πτολεμαΐδας ξεκίνησαν για μια νέα εμπειρία. Οι προορισμοί μας ήταν τρεις. Θα επισκεπτόμασταν το Λιγνιτικό κέντρο Δυτικής Μακεδονίας, το ορυχείο του Νότιου πεδίου και τον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου (Ευαγγελία Γ.)

Στην αίθουσα εκδηλώσεων του Λ.Κ.Δ.Μ, μας έδωσαν πολλές πληροφορίες για τα εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας της περιοχής μας. Εκεί υπήρχε μία τεράστια αναπαράσταση που μας έδειχνε τους ταινιόδρομους, τα εργοστάσια και τα ορυχεία της περιοχής μας (Αναστάσης)

Στο Λιγνιτικό κέντρο Δυτικής Μακεδονίας η γεωλόγος Αγνή Πάτρα παρουσίασε ένα βίντεο για τα ορυχεία της ΔΕΗ και μετά μας είπε λίγα λόγια για τα ορυκτά καύσιμα παρουσιάζοντάς μας και πραγματικά κομμάτια ορυκτών (Ανδρονίκη)

Μετά κατευθυνθήκαμε προς το ορυχείο του Νότιου πεδίου όπου παρατηρήσαμε από ψηλά την ατελείωτη έκταση που έχουν σκάψει οι εργάτες με την βοήθεια μηχανημάτων προκειμένου να εξορύξουν κάρβουνo (Σοφία Ο.)

Είχαμε την ευκαιρία να δούμε από ένα ύψωμα τα τεράστια μηχανήματα που χρησιμοποιούνται και το τοπίο ήταν έρημο, άγονο και λίγο καταθλιπτικό (Σεραφείμ)

Κατά την επίσκεψή μας στον Α.Η.Σ Αγίου Δημητρίου, εκτός από τα βίντεο που παρακολουθήσαμε για τον λιγνίτη και την παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος, μας μίλησαν για τη δουλειά τους άνθρωποι με πείρα, και μας ξενάγησαν στον εργασιακό τους χώρο (Αρχοντία) Στην συνέχεια, φορέσαμε ειδικά κράνη, κυρίως για προστασία, και μπήκαμε στον χώρο όπου οι ηλεκτρολόγοι ελέγχουν την ηλεκτροπαραγωγή δουλεύοντας σε μεγάλους πίνακες (Σοφία Γ.)

Η εμπειρία ήταν εντυπωσιακή και ασυνήθιστη. Θα ήθελα να το επισκεφτώ και πάλι γιατί νομίζω ότι με βοηθάει να γνωρίσω τον τόπο μου καλύτερα (Σεραφείμ)

Ήταν πραγματικά μια υπέροχη εμπειρία, η γνωριμία μας με τους άνθρακες που μας προσφέρουν κάτι τόσο πολύτιμο, την ενέργεια, όπως και με το περιβάλλον και τις συνθήκες εργασίας των ανθρώπων που εργάζονται για τον ίδιο σκοπό (Αρχοντία)

Όλοι μας γνωρίζαμε σε θεωρητικό επίπεδο ότι η τροφοδοσία της πόλης μας με ηλεκτρικό ρεύμα γίνεται μέσω των κοιτασμάτων λιγνίτη. Ωστόσο δεν μπορούσαμε να φανταστούμε στην πράξη την διαδικασία αυτή. Η εκδρομή αυτή μας πρόσφερε νέες πληροφορίες και δεδομένα, μεγάλης σημασίας, αν αναλογιστούμε ότι η ανάπτυξη της πόλης μας βασίστηκε στον λιγνίτη και την μετατροπή του σε ηλεκτρικό ρεύμα (Ευαγγελία Κ.)

ΜΑΪΟΣ 2023

Με τα

του 5ου Σ ε λ ί δ α |24

ΜΑ ΘΗΤΕΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΕΣ

«Ο κόσμος της Άννας» της Ευαγγελίας Γιάννου

Ένα δαχτυλίδι με ρουμπίνι και μία νεαρή κοπέλα, η Άννα, είναι η βάση του μυθιστορήματος του Jostein Gaarder, «Ο κόσμος της Άννας». Στην Νορβηγία, σ’ ένα μικρό χωριό, ζει η Άννα μαζί με τους γονείς της. Είναι ένα κορίτσι με ζωηρή φαντασία, τόση που θα την κάνει να ονειρευτεί ένα πολύ παράξενο όνειρο. Από την άλλη, η κλιματική αλλαγή, οι εκπομπές άνθρακα στην ατμόσφαιρα και η αύξηση της θερμοκρασίας στον πλανήτη θα την ευαισθητοποιήσουν τόσο πολύ που θα αναλάβει δράση! Η Άννα για πρώτη φορά, στην ηλικία των δέκα, θα παρατηρήσει τις αλλαγές στον τόπο της, όταν θα περάσει την πρώτη παραμονή Πρωτοχρονιάς χωρίς χιόνι. Στα 16α γενέθλιά της κληρονομεί το παλιό δαχτυλίδι της θείας Σούνιβα και, όταν πέφτει για ύπνο, ταξιδεύει στο μέλλον για να συναντήσει τη δισέγγονή της Νόβα. Μια πολύ δυσάρεστη έκπληξη, όμως, την περιμένει. Ο πλανήτης έχει υπερθερμανθεί, ζώα και φυτά έχουν εξαφανιστεί, πόλεις έχουν θαφτεί στην άμμο και καραβάνια προσφύγων αναγκάζονται να φύγουν από το νότο και να έρθουν στο Βορρά. Από δω και πέρα το μυθιστόρημα αναπτύσσεται σε δύο διαφορετικούς κόσμους, τον κόκκινο και το μπλε, τον κόσμο του παρόντος της Άννας και τον κόσμο του μέλλοντος της Νόβα. Στον κόσμο του μέλλοντος η Νόβα μπορεί να βιώσει μόνο την εικονική ομορφιά της γης μέσα από βίντεο, ενώ οι ζωολογικοί κήποι δεν έχουν αληθινά ζώα, αλλά ολογράμματα. «Ο κόσμος της Άννας» είναι ένα πολύ ενδιαφέρον μυθιστόρημα που σε κάνει να θέλεις να το διαβάσεις μονομιάς. Με πολύ εύκολο τρόπο απευθύνεται στους εφήβους και τους βοηθά να προβληματιστούν για τις κλιματικές αλλαγές, αλλά και να καταλάβουν ότι, αν δεν αναλάβουν δράση, ο κόσμος μας, που είναι ο κόσμος της Άννας και είναι ακόμα όμορφος, πολύ σύντομα θα γίνει ο άσχημος κόσμος της Νόβα. Το βιβλίο κλείνει αισιόδοξα, καθώς, όπως λέει και η Άννα «είναι ανήθικο να είναι κανείς απαισιόδοξος» κι αυτό γιατί, «Οι απαισιόδοξοι έχουν παραιτηθεί από την προσπάθεια». Αλήθεια ποια πρέπει να είναι η στάση μας απέναντι στον πλανήτη; Μήπως, αν φανταστούμε το μέλλον της γης και τους απογόνους μας μέσα σ’ αυτό, όπως η Άννα, καταφέρουμε να καταλάβουμε τελικά ποια είναι η δική μας ευθύνη; Σας προτείνω να διαβάσετε αυτό το όμορφο βιβλίο… και που ξέρετε, μπορεί κι εσείς να ονειρευτείτε τα δισέγγονά σας να σώζουν τον πλανήτη!