Page 1

REKL AMA W CBR

Dyżur reporterski 24 h tel. 692 141 983 Gmina Bobrowo Śmiertelny wypadek w Małkach

Brodnica Złóż projekt obywatelu!

W środę 1 lutego na drodze krajowej nr 15 pomiędzy miejscowościami Małki i Wymokłe doszło do tragicznego wypadku. Jedna osoba nie żyje

Jeszcze tylko do środy 15 lutego trwać będzie nabór wniosków do pierwszego brodnickiego budżetu obywatelskiego

str. 3

str. 3

Powiat Przejrzystości nie będzie? O utworzenie Centralnego Rejestru Umów wnioskował do jednostek samorządu terytorialnego brodnicki poseł Paweł Szramka. Na 101 samorządów wprowadziło go 9. W naszym powiecie taki rejestr prowadzi tylko miasto Brodnica str. 5

TEL . (56) 682 26 80

Brodnica W BDK nie nudzi się nikt

Piłka nożna Pewny triumf Świedziebni

Można zostać królem Julianem, można zbudować coś czarodziejskiego. Na zajęciach feryjnych dla dzieci w Brodnickim Domu Kultury magia to codzienność

LZS Świedziebnia, w sparingu przed rundą rewanżową A-klasy, pokonał występującą w klasie okręgowej Wkrę Żuromin 6:1

str. 8

str. 26

CZWARTEK 9 LUTEGO 2017 ISSN: 2392-0998

1,99 zł w tym 5% VAT nr 6/2017 (103)

T Y G O D N IK

R E G I O N U

B R O D N I C K I E G O

Posprzątajmy Drwęcę

Wielkie sprzątanie Drwęcy organizuje w kwietniu Fundacja Life Promotion. Przyłączają się do niej samorządy i organizacje społeczne. Ubiegłoroczna akcja przeprowadzona w Golubiu-Dobrzyniu pokazała jak zaśmiecona jest nasza rzeka BRODNICA

– Organizujemy tą akcję już po raz kolejny. Mam nadzieję, że odniesie ona pozytywny skutek i za parę lat zobaczymy sporą poprawę. Wiem, że śmieci nie znikną definitywnie, ale mam nadzieję, że będzie ich mniej – mówi Marcin Jodłowski, prezes fundacji. – W tym roku akcja będzie znacznie większa niż w roku ubiegłym. Oprócz miasta i gminy Golub-Dobrzyń przyłączyły się gminy Lubicz, Ciechocin, Wąpielsk, Brodnica oraz Brzozie. A więc sprzątanie obejmie cały odcinek rzeki w woj. kujawsko-pomorskim czyli około 120 km! Zainteresowaliśmy już nasza akcją samorządy, teraz czekamy na odzew wśród mieszkańców. Mam nadzieję, że w perspektywie kilku lat akcja taka jak te zmieni coś w ludzkiej świadomości. – Bardzo dobrze, że ktoś

w końcu tu posprząta – mówi spacerujący nad rzeką w Brodnicy Andrzej Siciński. – Teraz tego tak nie widać, bo jest tu trochę śniegu i lód po brzegach, ale jest tu bardzo dużo śmieci. Cieszę się z pomysłu, ale mówiąc szczerze wątpię, czy to coś to da na przyszłość. Wstępem do akcji będzie przeprowadzenie audytu, który ma pokazać skalę problemu i pozwolić zlokalizować najbardziej zaśmiecone obszary. – Mamy już osobę, która taki audyt przeprowadzi, czekamy tylko na to aż zniknie śnieg i lód – mówi Jodłowski. Fundacja prosi też o pomoc mieszkańców Brodnicy i okolic. Jeżeli wiecie gdzie znajdują się szczególnie zaśmiecone miejsca nad Drwęcą, lub wręcz dzikie wy-

sypiska, to namiary na te miejsca wraz z opisem proszę przesyłajcie na adres: fundacja@lifep.org. Do kontaktu zachęcamy też osoby osoby i organizacje, które chciałby się do akcji włączyć oraz firmy, które chciałaby stać się sponsorami tego wydarzenia. Prawdopodobny termin to 22 kwietnia. W ubiegłym roku w kwietniu, sprzątanie przeprowadzono w Golubiu-Dobrzyniu. Z rzeki i okolicznych strug wyciągnięto ogromne ilości śmieci. Znalazły się wśród nich części wyposażenia łazienek, meble, kilka kompletów opon samochodowych i nie tylko oraz oczywiście całe worki butelek po wszelkiego rodzaju napojach. (magbet) fot. (magbet), archiwum

Brodnica

Wyraź swoją opinię

Jeszcze do niedzieli 12 lutego trwają konsultacje społeczne na temat wyznaczenia obszaru zdegradowanego w naszym mieście, co z kolei ma być podstawą do opracowania planu rewitalizacji. Konsultacje na ten temat trwają już od 12 stycznia. Swoją opinię można wyrazić za pomocą ankiety. W formie papierowej dostępna jest ona w urzędzie miejskim, a w formie elektronicznej na stronie www.brodnica.pl.

Spotkanie z mieszkańcami w tej sprawie zaplanowano na środę 8 lutego o godz. 17.00 w pałacu Anny Wazówny. (red) fot. UM Brodnica


2

AKTUALNOŚCI

BRODNICA–CBR.PL

Czwartek 9 lutego 2017

Podaruj jeden procent podatku Juli

Brodnica

Wycenią parkowanie W czwartek 16 lutego zbierze się brodnicka rada miejska. Rajcy zajmą się m.in. ustaleniem opłat za parkowanie w mieście.

Nadszedł czas rozliczeń z fiskusem. Jeden procent podatku możemy przekazać osobom potrzebującym środków na leczenie POWIAT

W ubiegłym tygodniu zachęcaliśmy naszych czytelników do obdarowania odpisem z podatku

brodnickich harcerzy. Potrzebujących jest jednak więcej. W tym tygodniu przedstawiamy Julię, która

zbiera fundusze na rehabilitację Julia Seliwiorstow ma dziś 7 lat. Od urodzenia choruje na mózgowe porażenie dziecięce, encefalopatie niedotleniowo-niedokrwienną, padaczkę objawową, małogłowie, ciężką zamartwicę, wadę serca, zanik prostego nerwu wzrokowego. Jest pod opieką wielu specjalistów i terapeutów. Przede nią jest wiele lat ciężkiej pracy i terapii, która ma na celu poprawę jakości jej życia. Dziewczynka jest podopieczną Fundacji Dzieciom ,,Zdążyć z Pomocą”, za pośrednictwem której można Juli przekazać 1% podatku. Wypełniając roczne zeznanie podatkowe wystarczy wypełnić 4 rubryki: – numer KRS - 0000037904 – wyliczony 1% podatku (kwota) – cel szczegółowy 1% – 13598 Seliwiorstow Julia Przy rubryce „wyrażam zgodę” należy postawić X. Zachęcamy wszystkich mieszkańców naszego powiatu, którzy tak jak Julia zbieraja pieniądze na leczenie i rehabilitację, do kontaktu z redakcją: m.betlejewska@wpr. info.pl (magbet)

Powiat

Lodowisko ze strażakami

Strażacy ze względu na bezpieczeństwo dzieci prowadzą akcję wylewania bezpiecznych lodowisk.

Początek sesji zaplanowano na godz. 12.00, radni zbiorą się w sali 202 urzędu. Planowane jest rozpatrzenie projektów uchwał w sprawie: przyjęcia planu opieki nad zwierzętami bezdomnymi, dostosowania sieci szkół do

łączyć trzeba pisemną zgodą władz samorządowych na pobór wody z sieci i pisemną zgodą właściciela terenu na wylanie lodowiska. Warunkiem udzielenia pomocy w wylaniu lodowiska jest dodatkowo właściwe przygotowanie przez organizatora terenu, które polegać powinno na wyrównaniu nawierzchni, usypanie band z piasku

lub śniegu. Szczegółowych informacji w zakresie pomocy w organizacji lodowisk udziela kpt. Robert Czarnecki – Zastępca Dowódcy Jednostki Ratowniczo-Gaśniczej PSP pod nr. tel. 56-49-50-611 oraz email jrg@straz.brodnica.pl. (red) fot. internet

(magbet)

NA S YGNALE Kolizja na skrzyżowaniu W piątek 3 lutego po 7.00 w Drużynach, na skrzyżowaniu z drogą wojewódzką zderzyły się dwa samochody. Jedna osoba odniosła niewielkie obrażenia. Działania strażaków polegały na odłączeniu akumulatorów i usunięciu z drogi płynów, które wyciekły z samochodów. Zderzenie z barierą W piątek 3 lutego tuż po godz. 14.00 na ul. Czwartaków w Brodnicy, samochód uderzył w barierę energochłonną. Kierowca opuścił samochód samodzielnie. Pożar trawy W sobotę 4 lutego strażacy gasili prawdopodobnie pierwszy w tym roku pożar trawy. Paliło się na nasypie kolejowym w Gorzechówku. Ogień ugasili woda i tłumnicami. (red) R E K LAMA

TYGODNIK REGIONU BRODNICKIEGO

Do strażaków zwracać się mogą dyrektorzy szkół lub też zarządcy innych terenów którzy chcą tam utworzyć lodowisko (np. parków, ogródków jordanowskich, osiedli). Żeby uzyskać pomoc strażaków należy do Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Brodnicy przesłać lub przynieść pisemny wniosek. Do wniosku do-

nowego ustroju szkolnego, ustalenia wysokości opłat w strefie płatnego parkowania, opłat za korzystanie z miejskich obiektów sportowych.

Redakcja: 87-400 Golub-Dobrzyń ul. Dworcowa 4 tel. 692 141 983 e-mail: redakcja@wpr.info.pl Redaktor naczelny: Wojciech Kwiatkowski Redaktor prowadzący: Magdalena Betlejewska

Dział reklamy i ogłoszeń: tel. (56) 682 26 80 e-mail: reklama@wpr.info.pl Wydawca: Wydawnictwo Promocji Regionu Sp. z o.o. 87-400 Golub-Dobrzyń ul. Rynek 20 Druk: GRUPA WM Sp. z o.o. 10-364 Olsztyn, ul. Tracka 5 Redakcja nie zwraca tekstów niezamówionych oraz zastrzega sobie prawo do ich redagowania i skracania. Redakcja nie odpowiada za treść zamieszczonych ogłoszeń.


BRODNICA–CBR.PL

AKTUALNOĹšCI 3

Czwartek 9 lutego 2017

Śmiertelny wypadek w Małkach

GMINA BOBROWO W środę 1 lutego na drodze krajowej nr 15 pomiędzy miejscowościami Małki i Wymo-

kłe doszło do tragicznego wypadku. Jedna osoba nie şyje Na miejscu zginęła kilkuletnia dziewczynka, kolejna osoba, ranna została przewieziona do szpitala. Do wypadku doszło na skrzyşowaniu drogi krajowej nr 15 z powiatową drogą w kierunku Kawk. Peugeot którym podróşowały ofiary wypadku poruszał się w kierunku Brodnicy. Ofiary uwolnili z wraku samochodu przy pomocy sprzętu hydraulicznego straşacy. Ze wstępnych ustaleń wynika, şe z drogi podporządkowanej (w kierunku Kawk) wyjechało audi a4, prawdopodobnie zmuszając kierującą peugeotem do gwałtownego hamowania. Kobieta straciła panowanie nad pojazdem i uderzyła w przydroşne drzewo. Badanie wykazało, şe kierowca audi był trzeźwy. Przyczyny wypadku ustala policja pod nadzorem prokuratora. (magbet) fot. (magbet), nadesłane

Brodnica

Brodnica

Złóş projekt obywatelu!

Hodował marihuanę

Jeszcze tylko do środy 15 lutego trwać będzie nabór wniosków do pierwszego Dwa krzaczki konopi znaleźli u 21-letniego mieszkańca miasta brodniccy policjanci. brodnickiego budşetu obywatelskiego.

O utworzeniu BO zadecydowali radni na sesji w październiku ubiegłego roku. Począwszy od 16 stycznia mieszkańcy miasta mogą składać projekty. – Komisja weryfikacyjna powołana przez burmistrza Brodnicy będzie weryfikować te projekty pod

względem formalno-prawnym. Wszystkie, które zostaną zakwalifikowane będą przedstawione mieszkańcom. Następnie mieszkańcy będą oddawać swoje głosy na projekty, które uznają za najlepsze do realizacji – mówi Artur Dombrowski Przewodniczący Komisji

Budşetu i Finansów Publicznych Rady Miejskiej w Brodnicy. Na budşet przeznaczono kwotę 600 tys. zł. Wnioski mogą dotyczyć projektów remontów, budowy placów zabaw, siłowni zewnętrznych, ale takşe murali. (red), fot. UM Brodnica R E K LAMA

Finansowanie WFOĹ’iGW i BOĹ’

Skontaktuj siê z naszym doradcš 508 270 603 508 270 604 504 158 360

Młody człowiek wpadł w ręce policjantów w sobotę 4 lutego. Patrolujący miasto funkcjonariusze zauwaşyli młodego męşczyznę, który na widok radiowozu przyspieszył kroku, odwracał się i wyraźnie obserwował mundurowych. To zachowanie sprawiło, şe policjanci wylegitymowali i przeszukali brodniczanina, przy którym znaleźli woreczek strunowy w którym było 0,85 g narkotyku. Policjanci przeszukali teş mieszkanie młodego człowieka i znaleźli tam małą hodowlę. 21-latek miał dwa krzaczki marihuany,

za co grozi mu do 3 lat pozbawieni wolności. (red) R E K LAMA



   



         





      


4

społeczeństwo

w intencji dzieci

Szlakiem kapliczek przydrożnych w naszym powiecie. Co łączy Delfy, Wiedeń i Podgórz, czyli historia kapliczki w Podgórzu POWIAT

Kapliczka w Podgórzu „Jak trwoga, to do Boga” mawia stare porzekadło. Tak to jakoś jest, że od tysiącleci ludzie, gdy ich życie przyciśnie do muru, zwracają się do istot boskich, z prośbami o rozwiązanie gnębiących ich problemów. Żeby zaś zwiększyć szanse na ich wysłuchanie, składa się dary, bywa też, że ofiarowuje się je w przypływie szczęścia, gdy bóstwo ucha nachyli i pomoże. Takie dary zwiemy wotywnymi, od łacińskiego słowa votum, oznaczającego ślub, przyrzeczenie. Obyczaj składania wotów był znany już w neolicie, rozkwitł zaś w epoce brązu, na co znajdujemy niezbite dowody w bagnach, torfowiskach i jeziorach całej Europy. Obiekty wotywne, wśród których dominowała przede wszystkim broń wy-

ławiano między innymi z jeziora Llyn Cerrig Bach w Walii, gorącego źródła Obri Pramen w Duchcovie, na terenie Czech. Duńskie torfowisko Nydam zaś, miejsce kultu z epoki żelaza, skrywało w sobie zatopioną dębową łódź o długości 23 metrów. Składano również wota w starożytnej Grecji, między innymi w sanktuariach Delf i Olimpii, tam dominowały wyobrażenia chorych części ciała, które dzięki wstawiennictwu bogów miały zostać uleczone. Znali ten obyczaj Rzymianie, praktykowano go też po drugiej stronie oceanu, między innymi wśród Olmeków, których dary wotywne odkryto na stanowisku archeologicznym w El Manati, nad Zatoką Meksykańską. Również w Chichen Itza, położonym na Ju-

katanie starożytnym mieście Majów, wciąż wydobywa się dary wotywne z Chen Ku, studni krasowej poświęconej bogowi deszczu Chac Moolowi. W chrześcijaństwie obyczaj składania darów wotywnych zyskiwał na znaczeniu wraz z rozwojem kultu świętych. Podobnie jak u Greków i Rzymian niektóre wota miały postać części ciała, które miały zostać, lub zostały, cudownie uleczone, wykonanych z metali szlachetnych lub wosku. Tego typu dary wotywne, wraz z wieloma innymi, głównie biżuterią, można obejrzeć choćby w jasnogórskim klasztorze, ale także w wielu kościołach naszego kraju. Znane były, a być może wciąż są, wota składane w intencji szczęśliwych narodzin potomka. Najgłośniejszym przypadkiem złożenia tego rodzaju daru jest bodaj złoty posążek w kształcie dziecka, jak zaznacza skrupulatny Gall Anonim, wielkości naturalnej, złożony przez Władysława Hermana i jego żonę Judytę w sanktuarium św. Idziego, w Saint-Gilles. Władysław, książę Polski w latach 1079-1102, spłodził wprawdzie syna, Zbigniewa, ten jednak nie mógł przejąć po ojcu tronu, bo nie pochodził ze związku przypieczętowanego ślubem kościelnym. Z Przecławą, jego matką, Herman prawdopodobnie żył na kocią łapę, ewentualnie być może zawarli ślub w obrządku słowiańskim. Tak czy siak potrzebny był potomek do którego legalności nawet najzagorzalszy wróg nie mógłby się przyczepić, tymczasem małżonka legalna, Judyta nie zachodziła w ciążę. Za radą biskupa poznańskiego Franka wyekspediowano zatem poselstwo do francuskiego sanktuarium św. Idziego, który, mimo że za życia asceta i pustelnik, miał się wyka-

Brodnica

Warsztaty z nowym autem

Nowego volkswagena T6 dostały brodnickie Warsztaty Terapii Zajęciowej. Auto kosztowało ponad 130 tys. Uroczystego odbioru i poświęcenia samochodu dokonano 1 lutego. Wstęgę przecięli starosta Piotr Boiński i kierownik warsztatów Barbara Tuptyńska. Samochód przeznaczony jest do przewożenia osób niepełnosprawnych bioracych udział w zajęciach warsztatowych. Zakup sfinansowano ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (77 tys. zł) oraz ze środków własnych Towarzystwa

Rodziców Dzieci Specjalnej Troski w Brodnicy (58 tys. zł).

BRODNICA–CBR.PL

Czwartek 9 lutego 2017

(red) fot. brodnica.com.pl

zywać skutecznością w leczeniu niepłodności. Tu się wykazał, przynajmniej jeśli wierzyć Anonimowi, po złożeniu darów Judyta w ciążę zaszła, a później powiła Bolesława Krzywoustego. Dary wotywne to jednak nie tylko biżuteria i posążki ze szlachetnych metali. Bywało również, że jako wota fundowano przydrożne kapliczki, krzyże, a nawet całe kościoły. Przykładem niech tu będzie przepiękny Votivkirche z Wiednia, wybudowany w latach 1856-79. Ta wspaniała neogotycka świątynia to wotum dziękczynne, ufundowane ze składek poddanych imperium habsburskiego w podzięce za to, że niejaki Janos Libenyi, węgierski nacjonalista, nie zdołał zaciukać Najjaśniejszego Pana. Cesarz Franciszek Józef lubił dla zdrowia odbywać spacery po murach, jakie wtedy jeszcze otaczały Hofburg i podczas takiej właśnie przechadzki, w towarzystwie tylko jednego oficera, został zaatakowany. Libenyi rzucił się na niego od tyłu, próbując pchnąć go nożem w kark. Wysoki i obficie haftowany złotem kołnierz cesarskiego munduru osłabił jednak siłę ciosu i skończyło się na ranie która wprawdzie dość obficie krwawiła, jednak nie zagrażała życiu Najjaśniejszego Pana. Brat cesarza, Maksymilian, uznał, że tu musiała zadziałać Opatrzność Boska i wezwał naród do zrzutki na dziękczynny kościół. Co jednak mają wspólnego kłopoty Władysława Hermana i wiedeński Votivkirche z naszym poczciwym podbrodnickim Podgórzem? Ano mają. Otóż w dziełku „Brodnica między r. 1819 a r. 1863”, pióra Antoniego Chudzińskiego, będącym w istocie spisanymi wspomnieniami jednego z mieszkańców Brodnicy, znajdujemy informację o niejakim Dopatce. Obywatel ów był kupcem handlującym towarami kolonialnymi, czyli przyprawami, używkami i innymi towarami sprowadzanymi z krajów egzotycznych, a także właścicielem hotelu i restauracji, mieszczących się przy ulicy Sądowej. W interesach wiodło się Dopatce dobrze, gdyż

w jego knajpie bawiła się brodnicka śmietanka towarzyska, a hotel długi czas był jedyny w mieście. Nieco mniej różowo było w życiu prywatnym, bo pani Dopatkowa w ciążę wprawdzie zachodziła i szczęśliwie rodziła dzieci, jednak nie żyły one długo. Bolało to kupcową okropnie, a i samego kupca gryzło, aż wreszcie doradzono im remedium. „Warto dodać iż figura, stojąca przy drodze, prowadzącej do Szczuki, wystawiona jest kosztem Dopatkowej” informuje autor wzmiankowanego wyżej dzieła „choć i on i ona byli ewangielikami. Gdy im bowiem niedługo po urodzeniu jedno po drugiem umarły dzieci, poradziły jej baby, aby wystawiła bożą mękę. I o cudo! Wiara okazała tu swoją moc uzdrawiającą.” Okazała, gdyż po ufundowaniu kapliczki, pani Dopatkowa urodziła dwie córki, które chowały się zdrowo i rosły aż miło. Ową figurą ufundowaną przez żonę korzennego kupca może być właśnie kapliczka, stojąca przy szosie wiodącej z Brodnicy przez Szczukę, do Świedziebni. – Figura na pewno stała tu już przed wojną – mówi Jan Świtanowski, mieszkaniec Podgórza. – Nie wiem dokładnie kiedy ją zbudowano, ale w 1939 roku zniszczyli ją Niemcy, aż do fundamentów. Po wojnie, na tym samym miejscu wybudowano nową kapliczkę, to było w 1949 roku. Ona sporo przejść miała, była wiele razy naprawiana, bo to trochę się rozleciała, po kolejnej naprawie zaczęła pękać i tak to było. Ostatni raz remontowano ją bodaj dwa lata temu, w 2015. Podczas tego właśnie remontu figura z Podgórza uzyskała swą obecną formę. Jest to kapliczka wnękowa, wymurowana z czerwonej cegły. Stoi w niej posążek Matki Boskiej, całość zaś wieńczy krzyż z kutego żelaza. Przejeżdżając przez Podgórz warto spojrzeć na ten monument i wspomnieć brodnicką kupcową, która modliła się o zdrowe, silne dzieci. Tekst i fot. (epo)


BRODNICA–CBR.PL

AktuAlności 5

Czwartek 9 lutego 2017

Przejrzystości nie będzie? Grypa atakuje POWIAT O utworzenie Centralnego Rejestru Umów wnioskoPowiat

wał do jednostek samorządu terytorialnego brodnicki poseł Paweł Szramka. Na 101 samorządów wprowadziło go 9. W naszym powiecie taki rejestr prowadzi tylko miasto Brodnica

Rejestr jest zestawieniem zawierającym informacje o umowach zawieranych przez urząd i wszystkie jego komórki organizacyjne. Określa się w nim m.in. datę zawarcia takiej umowy, jej przedmiot i podmiot, zakres

i wartość. – Argumentowaliśmy do samorządów, że utworzenie i udostępnienie takiego rejestru w ramach Biuletynu Informacji Publicznej wpisywałoby się ogólny nurt zwiększenia przejrzy-

stości i jawności działania organów administracji publicznej, pozytywnie wpływające na relacje tychże organów z obywatelami, a także budowało by zaufanie tych obywateli do organów – mówi Danuta Kędziorska, dyrektor biura poselskiego posła Kukiz 15 Pawła Szramki. Na 101 samorządów: 9 wprowadziło rejestr, 37 wprowadzi go, 21 rozważa taka ewentualność, a 34 nie planuje wprowadzać rejestru do BIPu – Liczymy jednak, że pozostałe samorządy pójdą w ślady tych, które zdecydowały się na transparentność wobec swoich mieszkańców – podkreśla Kędziorska. – Wkrótce planujemy kolejne wnioski do samorządów, tym razem w zakresie działalności proobywatelskiej. Jedynym samorządem w naszym powiecie który taki rejestr prowadzi jest miasto Brodnica. Górzno, Osiek i gmina Brodnica planują utworzenie takiego rejestru. Reszta samorządów prowadzenia i upubliczniania takiego zestawienia nie planuje. O powody decycji zapytaliśmy samorządowców, na odpowiedzi czekamy. (red) fot. nadesłane

Powiat

Nie chcą repatriantów

Jak wynika z badania przeprowadzonego przez posła Pawła Szramkę większość naszych samorządów nie chce, lub nie może przyjąć repatriantów. Pytanie rozesłane przez biuro poselskie dotyczyło deklaracji dotyczącej przystąpienia do nowego rządowego programu repatriacji. – Z roku na rok Polska przyjmuje coraz mniej repatriantów mieszkających w Kazachstanie, w azjatyckiej części Federacji Rosyjskiej, a także w: Armenii, Azerbejdżanie, Gruzji, Kirgizji, Tadżykistanie, Turkmenistanie i Uzbekistanie, którzy otrzymali przyrzeczenie wydania wizy repatriacyjnej – mówi Danuta Kędziorka z brodnickiego biura poselskiego Kukiz 15. – Przyczyną takiego stanu rzeczy jest niskie zainteresowanie gmin w pomoc repatriantom. Te z kolei spowodowane jest tym, że obowiązujące regulacje nie sprzyjają szybkiej repatriacji wszystkich zainteresowanych. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych

i Administracji odnotowało liczne przypadki, gdy gmina zainteresowana zaproszeniem konkretnej rodziny nie posiadała środków finansowych na przygotowanie lokalu mieszkalnego i ostatecznie rezygnowała z przyjęcia repatriantów. W obecnym stanie prawnym brak jest bowiem możliwości wypłacenia dotacji celowej gminie, która podejmuje uchwałę o zaproszeniu wskazanych imiennie repatriantów. Na 89 samorządów:1 zadeklarował chęć przyjęcia repatriantów, 6 przyjęło ich w poprzednich latach, 3 rozważają taką możliwość, a 79 nie ma możliwości ich przyjęcia.

– Niedługo minie rok od złożonej przeze posła Pawła Szramkę interpelacji dotyczącej losu naszych rodaków – repatriantów – kontynuuje Kędziorska. – W odpowiedzi przedstawiciel MSWiA zapewniał, iż trwają pracę nad nowelizacją ustawy o repatriacji. Szkoda tylko, że tak wolno. Wiemy, że ministerstwo ma na wszystko czas. Niestety, ale nie mają go nasi rodacy. W naszym powiecie repatriantów przyjęła w przeszłości gmina Brzozie, gminy Zbiczno i miasto Brodnica rozważają taka możliwość. Reszta twierdzi, że nie ma takich możliwości. (red)

Od początku sezonu grypowego, czyli od 1 października w naszym powiecie sanepid zanotował ponad 5 tys. zachorowań na grypę i infekcje grypopodobne.

– Sytuacja epidemiologiczna grypy i infekcji grypopodobnych oraz zgonów z powodu grypy jest codziennie monitorowana przez Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną w Brodnicy – mówi szefowa brodnickiego sanepidu Danuta Kowalkowska Szramka. – Przypominam, że najlepszym i najskuteczniejszym sposobem na zabezpieczenie się przed grypą i jej powikłaniami jest szczepienie ochronne. Od 1 października w naszym powiecie zachorowało ponad 5 tys. osób. W takim samym okresie ubiegłego roku takich zachorowań odnotowano 2738. W związku z tymi infekcjami 97 osób trafiło do szpitala. Naj-

więcej zachorowań zarejestrowano wśród osób w wieku od 15 do 64 lata, a najmniej wśród osób powyżej 65 roku życia. (red), fot. internet

Jabłonowo Pomorskie

Wieczór z poezją

W piątkowy wieczór 3 lutego swoje wiersze zaprezentowały trzy jabłonowskie poetki. Wiersze o miłości, rodzinie a zwłaszcza o Jabłonowie i jego okolicach zaprezentowały: Danuta Gierosz-Świętalska, Barbara Kopaczewska i Anna Bzowa. Wiersze przeplatane były poezją w wersji śpiewanej, której wykonawczynią

była Oliwia Głowacka. – Dziękuje naszym poetkom, za ten jakże wzruszający wieczór – powiedział Krzysztof Kamiński. Organizatorem spotkania był klub seniora z Jabłonowa Zamku. Tekst i fot. (magbet)


6

FOTORELACJA

BRODNICA–CBR.PL

Czwartek 9 lutego 2017

Najazd czworonożnych arystokratów

Ponad ośmiuset wystawców z Polski i zagranicy pokazywało swych rasowych pupili na wystawie psów w Brodnicy BRODNICA

Sędziowie dokładnie oglądali zwierzęta Przez dwa dni, 4 i 5 lutego na hali Ośrodka Sportu i Rekreacji w Brodnicy prezentowały się psy rasowe. Czworonogi i ich opiekunowie przybyli na III Krajową Wystawę Psów Rasowych z całej Polski, a także z zagranicy. Wystawa została zorganizowana przez toruński oddział Związku Kynologicznego w Polsce. Patronat honorowy nad nią objął burmistrz Brodnicy Jarosław Radacz. Na ringach można było obejrzeć psy ponad stu ras, od maleńkich chihuahua, po ogromne dogi niemieckie i osiągające 70 kg wagi nowofunlandy. Sędziowie oceniali wnikliwie budowę psów, ich sposób poruszania, a także jakość sierści i skóry. Zaglądali także do pysków ocenianych zwierząt, kontrolując stan ich uzębienia i prawidłowość

zgryzu. Dla niektórych ras, takich jak maltańczyki, pudle, czy hawańczyki, ostatnie przygotowania przed pokazem wiązały się z długotrwałym układaniem i poprawianiem fryzur. Zwierzęta innych ras, na przykład nowofunlandy, bernardyny, dogi niemieckie, cane corso, czy buldogi angielskie, obdarzone obwisłymi wargami, wymagały otarcia pysków ze śliny przed wstąpieniem na ring. Większości czworonogów starczyła jednak krótka rozgrzewka i kilka słów otuchy od właściciela. – Wyżły niemieckie szorstkowłose hoduję od 16 lat – mówi Rafał Szynkiewicz, wystawca z Golubia-Dobrzynia. – Suka, którą dzisiaj wystawiam nazywa się Dora i jest debiutantką na ringu. Dla mnie nie jest to pierwszy raz na wystawie,

inne moje psy zdobywały medale i championaty. Wydaje mi się, że organizacja jest dobra, chociaż nie mam za bardzo porównania, bo miałem dłuższą przerwę w wystawach. Dzisiaj jestem pierwszy raz po tej pauzie. Na hali nie brakowało również widzów, podziwiających psie piękności, a także robiących zdjęcia. Opiekunowie i ich psy pozowali do nich z podziwu godną cierpliwością. – Jesteśmy tutaj co roku – mówi Hanna Alichniewicz, która wystawę odwiedziła z córkami. – Bardzo nam się tu podoba, jest mnóstwo pięknych psów. Trudno powiedzieć która rasa jest najpiękniejsza, my mamy w domu yorkshire teriera, ale wiele ras nam się podoba. Cudowne są na przykład owczarki niemieckie. Tak właściwie to brzydkich psów nie ma, one wszystkie są piękne. Podziwiając rasowych psich arystokratów warto pamiętać, że pies nie potrzebuje rodowodu, aby stać się członkiem rodziny. W schroniskach czeka na dom wielu czworonożnych pechowców, którym wystarczy odrobina ludzkiej miłości by rozkwitły w prawdziwe piękności i niezastąpionych przyjaciół. Tekst i fot. (epo)

Mały bullterier ćwiczy pozę pokazową

Więcej zdjęć na naszej stronie:

BRODNICA-CBR.PL

Cocker spaniel i jego pani podczas prezentacji

Cane corso na ringu

Rafał Szynkiewicz i Dora przed obliczem sędzi

Przed pokazem trzeba poprawić fryzurę

Chihuahua, najmniejsze z prezentowanych psów


BRODNICA–CBR.PL

Czwartek 9 lutego 2017

fotorelacja 7

ferie z gośćmi ze świata

GÓRZNO Już po raz kolejny Gminny Ośrodek Kultury w Górznie zaprosił do tego miasteczka gości z od-

ległych stron świata. W tym roku na zaproszenie odpowiedziały studentki z Gruzji, Chin i Afganistanu Yao-Yao z Chin, Mariam z Gruzji i Robina z Afganistanu, przyjechały do Polski w ramach studenckiego wolontariatu organizowanego przez organizacje studencką AIESEC (Association Internationale des Étudiants en Sciences Économiques et Commerciales). Ich pobyt w Górznie zbiegł się z początkiem zimowych ferii szkolnych, w czasie których GOK organizuje zajęcia dla najmłodszych. Pierwszego dnia dziewczyny przedstawiły się miejscowym, opowiedziały pokrótce o sobie i o krajach z których pochodzą. Uczestnicy zajęć oprowadzili je po Górznie. – Dzieci porozumiewają się z naszymi gośćmi po angielsku – mówi Krzysztof Magdziak, dyrektor górznieńskiego GOK. – Są to też takie nieformalne lekcje angielskiego, poza ławkowe. Jeżeli dzieciaki nie potrafią czegoś powiedzieć, to pokazują na migi, rysują. W kolejnych dniach uczestnicy spotkań między innymi zajęli się gotowaniem, pod okiem Jagody Szóstakowskiej Seletyn przygotowali drożdżowe kluchy. W programie znalazły się też gry planszowe, spacery po Górznie i okolicy oraz wizyta w miejscowej cukierni. Szczególnie ciekawy był dzień piąty pod hasłem „chleb i sól”, który był też ostatnim pobytu w Górznie zagranicznych studentek. Tego dnia dzieci wypytywały zagranicznych gości o to jak w ich krajach wygląda rodzina, szkoła oraz jak w ich tradycjach celebrowane są uroczystości związane z narodzinami, ślubami, czy śmiercią. – Dowiedzieliśmy się między innymi jakie jest jedzenie w tych krajach – mówi Eliza Jasińska. - Dużo wiemy też o tradycjach. – Musieliśmy mówić po angielsku, ale chyba dużo się nie nauczyłem – podsumował Michał Kruszewski. – Najwięcej dowiedziałem się o tradycjach w Gruzji, bo byłem w grupie z Mariam z Gruzji – mówi Jędrzej Sobieski. – Najbardziej zaintrygowały mnie te związane ze śmiercią. To już piąta wizyta zagranicznych wolontariuszek w Górznie i miejmy nadzieję, że nie ostatnia. W poprzednich latach GOK gościł studentów z Indii, Chin, Kolumbii, Honk Kongu, Meksyku, Palestyny, Tajlandii, Brazylii i Maroka. (magbet) fot. (magbet) GOK Górzno


8

FOTORELACJA

BRODNICA–CBR.PL

Czwartek 9 lutego 2017

W BDK nie nudzi się nikt

Można zostać królem Julianem, można zbudować coś czarodziejskiego. Na zajęciach feryjnych dla dzieci w Brodnickim Domu Kultury magia to codzienność BRODNICA

W poniedziałek, 6 lutego, dzieci mogły obejrzeć film „Sekretne życie zwierzaków domowych”, ale to był dopiero początek atrakcji. O to, aby się zbytnio nie zasiedziały i zużyły nieco nadmiarowej energii zadbał Maciej Zajda na zajęciach tanecznych. Odbyły się pod hasłem „Zumbowego szaleństwa” i przez chwilę wszystkie dzieci mogły się poczuć jak król Julian, wyginając śmiało ciało. Zabawy ruchowe zamykały także program tego dnia ferii.

Magda Dobrosielska-Jankowska zabrała milusińskich w podróż do świata magii, na zajęciach plastycznych, na których przygotowywano zaczarowane dywany. Każdy z uczestników otrzymał arkusz kolorowego papieru na którym, przyklejając bibułki, tworzył własny kobierzec. Ukończone prace, a było ich razem 50, zostały ułożone na podłodze sali. W ten sposób dzieci stworzyły wspólnie ogromny magiczny dywan. – To są moje pierwsze ferie

w BDK – mówi Mikołaj Stankowski. – Ze wszystkich zajęć najbardziej lubię plastykę. Możemy wtedy wycinać, malować i robić różne rzeczy, a to jest fajne. Poznałem tu nowych kolegów i koleżanki, ale chodzą tu też moi starzy koledzy i mogę się z nimi bawić. Jak widać dla każdego dziecka znajdzie się w Brodnickim Domu Kultury jakieś zajęcie. Nawet bez tabletów i komputerów nie nudzi się tutaj nikt. Tekst i fot. (epo)

Więcej zdjęć na naszej stronie:

BRODNICA-CBR.PL

Po zajęciach plastycznych przyszedł czas na trochę ruchu (fot. BDK)

Magda Dobrosielska-Jankowska zabrała dzieci do krainy magicznych dywanów

Na początku ferii wszyscy grzecznie słuchali instruktorów (fot. BDK)

Fantazja twórców nie znała granic

Podczas zumby nikt nie siedzi

Maciej Zajda poprowadził zajęcia taneczne

Na koniec stworzono wspólny, ogromny dywan

Wyginam śmiało ciało!


Czwartek 9 lutego 2017

rolnictwo

9

Zakładanie użytków zielonych na słabszych stanowiskach

UPRAWA Przy zakładaniu nowych użytków zielonych każdy rolnik staje przed dylematem, jaką mieszan-

kę wybrać, szczególnie jeśli gospodaruje na słabszych glebach. Problemem występującym praktycznie co roku są też okresowe niedobory wody, na które poszczególne gatunki reagują w różnym stopniu

W takiej sytuacji pogodzenie dużej wydajności i jakości uzyskanej z użytku zielonej masy z wytrzymałością na mniej korzystne warunki siedliskowe jest trudne, ale możliwe. Przy wyborze mieszanki należy wziąć pod uwagę kilka czynników, od których zależeć będzie powodzenie uprawy. Odporność na suszę Przy słabych warunkach siedliskowych należy przede wszystkim zwrócić uwagę na skład gatunkowy i procentowy udział poszczególnych traw. Do gatunków bardziej odpornych na suszę należą: - kostrzewa łąkowa

- kostrzewa czerwona - kupkówka pospolita - stokłosa bezostna. Do gatunków o średniej odporności należy natomiast festulolium (kostrzyca). Najlepiej, żeby procentowa zawartość tych gatunków w mieszance wynosiła ponad 60 proc. Taki skład daje gwarancję, że rośliny wykorzystają potencjał stanowiska, nawet jeśli okresowo będą występowały niedobory wody. Jakość użytku Wskaźnikiem określającym wartość użytku zielonego jest liczba wartości użytkowej, czyli LWU. Przy ocenie runi bierze się pod

uwagę kilka istotnych czynników, wpływających na jakość i ilość uzyskanej zielonej masy. Są to m.in.: wydajność, zdolność regeneracji i zadarniania, wartość pokarmowa, przystosowanie do warunków siedliskowych, smakowitość, strawność. Maksymalnie opisywany wskaźnik może wynosić 10 i osiągają go takie gatunki, jak np.: tymotka łąkowa, kostrzewa łąkowa, życica trwała, życica westerwoldzka czy festulolium. Takich traw powinno być w mieszance na słabsze stanowiska przynajmniej 60 proc., co zapewni możliwość uzyskania z użytku zielonego wartościowej paszy. Zimotrwałość Łąki i pastwiska pozostają w uprawie przez kilka lat, dlatego gatunki na nich wysiewane powinny cechować się również wysoką zimotrwałością, ponieważ to ona będzie decydować o długości użytkowania. Do najbardziej zimotrwałych gatunków traw należą m.in.: tymotka łąkowa, kostrzewa łąkowa, kostrzewa czerwona, kup-

kówka pospolita, festulolium czy stokłosa bezostna. Ich zawartość w runi powinna wynosić przynajmniej 70 proc., umożliwi to spokojne użytkowanie pastwiska czy łąki przez dłuższy czas, bez obawy o ubytki w darni, które pojawiają się na skutek niekorzystnego przebiegu pogody zimą. Większy plon Często zdarza się, że ilość zielonki uzyskana w pierwszym roku po zasiewie nie jest zadowalająca. Dobrym rozwiązaniem, podnoszącym wydajność już w pierwszym roku użytkowania, jest wybór mieszanki z dodatkiem życicy westerwoldzkiej 4n. To gatunek trawy jednorocznej o bardzo szybkim wzroście, jej udział zwiększa plon zielonki, a po okresie wegetacji, zimą, rośliny wymarzają, pozwalając tym samym na dobre ukorzenienie i rozrost pozostałych gatunków. Zielonka uzyskana z tej trawy jest bardzo dobrej jakości. Odmiany 4n, otrzymane w wyniku procesu poliploidyzacji (metody hodowla-

nej, polegającej na sztucznym tworzeniu osobników o większej liczbie chromosomów), są tzw. tetraploidami. Wyhodowane w ten sposób formy roślin mocniej się rozrastają i osiągają większe rozmiary, uzyskuje się z nich też więcej zielonej masy. Opisane wyżej kryteria spełnia m.in. mieszanka traw Intensa, świetnie sprawdzająca się zarówno w gospodarstwach zajmujących się produkcją mleka, jak i mięsa. Podjęcie dobrej decyzji w wyborze mieszanki traw do założenia użytku zielonego nie jest łatwe. Trzeba wziąć pod uwagę wiele czynników, szczególnie gdy siew ma być wykonany na trudnym stanowisku. Jedno jest pewne – nie warto oszczędzać na zakupie nasion, ponieważ użytkując wydajną łąkę czy pastwisko przez kilka lat można mieć pewność, że inwestycja w dobry materiał siewny zwróci się bardzo szybko w postaci wysokiej wydajności i jakości. (am) R E K LAMA


10 ROLNICTWO

Czwartek 9 lutego 2017

Pomoc na redukcję Do 14 lutego producenci mleka mogą składać wnioski o pomoc. Warunkiem otrzymania jej jest ograniczenie produkcji RYNEK MLEKA

Przyjmowaniem wniosków zajmuje się Agencja Rynku Rolnego. Płatność ma dotyczyć pierwszego okresu ograniczenia, czyli od października do grudnia ubiegłego roku. O przyznanie po-

mocy na redukcję dostaw mogą ubiegać się producenci, którzy w lipcu 2016 r. dostarczali mleko do podmiotów skupujących oraz w jednym z wyznaczonych trzymiesięcznych okresów ograniczy-

li dostawy mleka w stosunku do analogicznego trzymiesięcznego okresu poprzedniego roku kalendarzowego, tzw. okresu referencyjnego. Wymieniona wyżej forma pomocy została uruchomiona latem ubiegłego roku, gdy sytuacja na rynku mleka była zła. Wówczas stawkę pomocy określono na 14 euro do 100 kg mleka. Drugi okres ograniczenia obejmował będzie okres od listopada do stycznia, trzeci od grudnia do lutego, a następny od stycznia do marca. Minimalna wielkość ograniczenia dostaw mleka, do której producent ma prawo ubiegać się o pomoc, wynosi 1500 kg. (pw), fot. internet

KRUS

Nagrody za bezpieczeństwo

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego ogłosiła dwa sztandarowe konkursy – jeden skierowany do gospodarzy, a drugi do ich dzieci i wnuków. Pierwszy konkurs to organizowany od 2003 roku plebiscyt na najbezpieczniejsze gospodarstwo rolne. W tegorocznej, 15. edycji mogą wziąć udział rolnicy ubezpieczeni w KRUS, którzy do 31 marca dostarczą formularz zgłoszeniowy dostępny w biurach KRUS lub w internecie. Gospodarstwa odwiedzi komisja, która oceni ład i porządek, dostosowanie maszyn do wymogów

bezpieczeństwa, warunki hodowli zwierząt i ogólną estetykę. Etap regionalny konkursu potrwa do 20 maja, wojewódzki do 24 czerwca, a ogólnopolski planowany jest we wrześniu. W 2016 roku wygrało gospodarstwo z Pikutkowa w naszym województwie. Nagrodą był ciągnik rolniczy. Kolejni gospodarze otrzymali nagrody pieniężne. Drugi konkurs skierowany jest

Ciekawostki

Gospodarstwa pro

18 lutego w Strzelnie odbędzie się szkolenie dotyczące gospodarstw ProBioEkonomicznych. Co to takiego? Gospodarstwo ProBioEkonomiczne to takie, które stosuje pożyteczne mikroorganizmy i inne metody naturalne, a ogranicza lub zupełnie eliminuje użycie środków chemicznych. Od 10 lat rozwojem takich gospodarstw zajmuje się firma Probiotics Polska. Zwolennicy metody probio-

tycznej uważają, że 5 proc. mikroorganizmów w środowisku jest pożytecznych, drugie 5 proc. to szkodniki, natomiast pozostałe 90 proc. sprzyja albo pozytywnym, albo negatywnym mikroorganizmom – w zależności od tego, które z nich dominują. Celem podawania probiotyków jest wzmocnienie

ARiMR

Gdzie utylizować?

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podała nazwy 11 firm, które w tym roku świadczą usługi utylizacji padłych zwierząt gospodarskich. W naszym województwie są cztery zakłady do wyboru. To rolnik podejmuje decyzję, gdzie zutylizuje padłe zwierzę. Jeśli chodzi o stronę prawną i procedury, wszystko zostaje po staremu. To, ile gospodarz zapłaci za usługę,

zależeć będzie od wieku i gatunku padłego zwierzęcia. ARiMR pokryje koszty zbioru i transportu padłego bydła, owiec, kóz, koni oraz świń, a także zapłaci za unieszko-

do dzieci i również dotyczy bezpieczeństwa. Trzeba przygotować pracę plastyczną: „Bezpiecznie na wsi to podstawa – środki chemiczne to nie zabawa”. Prace wykonuje się na kartkach formatu A3. Aby przystąpić do plastycznych zmagań, należy zachęcić szkołę, by zgłosiła się do KRUS po niezbędne informacje i materiały. (pw) pozytywnych mikroorganizmów. Pomagają one nie tylko w uprawie ziemi, ale także w hodowli jako dodatek do pasz. Konferencja w Strzelnie będzie o tyle ciekawa, że wezmą w niej udział pionierzy stosowania probiotyków w Polsce i rolnicy, którzy prowadzą tego typu gospodarstwa. Szkolenie rozpocznie się o godzinie 10.00 w Miejsko-Gminnym Ośrodku Kultury w Strzelnie. Uczestnictwo w szkoleniu można zgłaszać telefonicznie pod numerem telefonu 52 386 72 36. (pw) dliwienie bydła, które ukończyło 48 miesiąc życia oraz owiec i kóz, które ukończyły 18 miesiąc życia (zwierzęta z tych grup podlegają badaniom w kierunku TSE). Natomiast w przypadku unieszkodliwienia młodszych sztuk oraz świń i koni, niezależnie od ich wieku, agencja może dofinansować do 75 proc. kosztów poniesionych przez producenta rolnego. Pomoc nie obejmuje kwoty podatku VAT (jeśli rolnik jest jego płatnikiem). (pw)

Prawo

Umowa albo kara

11 lutego niektórzy rolnicy mogą zdziwić się, gdy przyjdzie im płacić karę. Za co? Tego dnia wejdzie w życie prawo zobowiązujące do podpisywania umów w razie zakupu produktów rolnych.

Umowa na dostawę produktów rolnych będzie musiała być spisana i zawierać dane o cenie, ilości produktów, czasie trwania umowy oraz oczywiście o jej stronach. Dokumentu nie będzie musiał sporządzać rolnik, który dostarcza produkty rolne do spółdzielni, której jest członkiem. Celem wprowadzenia obowiązku spisywania umów jest oficjalnie „wzmacnianie współpracy w łańcuchu dostaw żywności”. W rzeczywistości chodzi o zmniejszenie szarej strefy. Za niespisanie umowy grozić będą kary. Wysokość „mandatu” uzależniona będzie od ilości produktów, które sprzeda-

liśmy i wynosić może 10 proc. ich wartości. Na obowiązek uiszczenia kary pieniężnej czy jej wysokość nie będą miały wpływu ani odstąpienie od umowy, ani zmniejszenie jej wartości (np. poprzez wystawienie faktury korygującej). (pw), fot. internet ELEMENtY uMowY: 1) cena do zapłaty 2) ilość produktów 3) okres obowiązywania 4) terminy dostaw i sposoby płatności (terminy dokonania przelewu itd.) 5) sposób dostawy i odbioru 6) inne warunki, np. kary za brak dostaw

Nowinki

Lek na brak zapraw

Wycofanie z rynku zapraw do rzepaku zawierających neonikotynoidy spowodowało wzrost zagrożenia atakami insektów na uprawy rzepaku. Jedna z firm produkujących środki ochrony roślin zapowiada wprowadzenie nowej zaprawy. W Polsce i innych krajach unijnych zakaz stosowania skutecznej zaprawy insektycydowej, zawierającej neonikotynoidy, obowiązuje od trzech lat. Związany jest z podejrzeniem negatywnego oddziaływania zaprawy na pszczoły i inne owady zapylające. Nową zaprawę chce wypuścić na rynek firma Du Pond. Ma być ona bezpieczniejsza od dotychczas stosowanych. Więcej o jej stosowaniu i skuteczności będzie można dowiedzieć się 15 lutego podczas sympozjum w Gniewie. (pw)

WYDAWNICTWO PROMOCJI REGIONU

Reklama

ZADZWOÑ

TEL: (56) 682 26 80

R E K LAMA


PORADY 11

Czwartek 9 lutego 2017

Antybiotyki pod lupą

ZDROWIE Antybiotyki są lekami przepisywanymi na receptę.

By prawidłowo spełniły swoją funkcję i uchroniły nas od przykrych dolegliwości, warto poznać je bliżej Antybiotyk stosujemy tylko i wyłącznie z przepisu lekarza. Nie wolno tego robić na własną rękę, np. posiłkując się lekami, które zostały naszych bliskim po terapii. Lekarz zaleca antybiotyk i określa, kiedy należy go przyjmować. Tych godzin należy przestrzegać, nawet jeśli wiążą się z koniecznością nocnej pobudki. Nie wolno samodzielnie modyfikować dawki, ani też brać podwójnej, jeśli zapomnieliśmy o poprzedniej. Pacjenci często odstawiają antybiotyk, jak tylko poczują się lepiej. To błąd. Kurację należy przeprowadzić do końca. Pigułki popijamy letnią wodą. Soki czy mleko utrudnią wchłanianie substancji czynnych. Jeśli

chcemy zjeść jogurt naturalny czy wypić kefir, odczekajmy ok. 2 godz. po przyjęciu leku. W trakcie terapii rezygnujemy z alkoholu.

Trzeba też pamiętać, by nie rozgr y zać tabletek ani nie wysypywać zawartości kapsułek. Istnieje niebezpieczeństwo, że do żołądka dotrze mniejsza dawka leku. Poza

tym niektóre preparaty muszą trafić do żołądka w osłonce, żeby nie zniszczył ich kwas solny. Antybiotyki, jak każde inne leki, mają działania niepożądane. Obserwuj, jak twój organizm reaguje na preparat. Dopóki efekty uboczne są mniej groźne niż sama infekcja, leki uważa się za bezpieczne. Jeśli jednak po antybiotyku jesteś bardziej osłabiony, pojawiła się pokrzywka, uporczywa biegunka czy wymioty – skonsultuj się z lekarzem. Być może trzeba zmienić preparat. W przypadku duszności, obrzęku języka czy krtani, bladości skóry, utraty przytomności – natychmiast wezwij lekarza. Takie objawy mogą zwiastować niebezpieczny dla życia wstrząs anafilaktyczny. Przytrafia się rzadko, ale wymaga błyskawicznej pomocy medycznej.

Pacjentki, które mają skłonność do zakażeń pochwy, powinny już w trakcie kuracji antybiotykami stosować dopochwowo preparat probiotyczny. Farmaceuta wskaże odpowiedni. Lekarz może też przepisać osłonowo doustne tabletki przeciwgrzybicze. A co osłonowo? Preparaty działające ochronnie znajdziesz w aptece. Mają służyć naszej odporności i wspierać pracę jelit. Probiotyki naprawiają szkody wyrządzone przez antybiotyki, które zubożają florę bakteryjną. Zawierają żywe kultury bakterii, najczęściej kwasu mlekowego. Ułatwiają procesy trawienne, chronią przed biegunkami, zaparciami oraz infekcjami grzybiczymi. Zwiększają wchłanianie witamin i minerałów. Obniżają poziom cholesterolu. Łagodzą również objawy nietolerancji laktozy czyli alergii na mleko krowie. Pomagają też w zapobieganiu chorobom dziąseł. Wybierając preparat probiotyczny najlepiej poradzić się lekarza lub farmaceuty, bo są między nimi subtelne różnice, dotyczące na przykład przeznaczenia, czasu stosowania, intensywności działania. Probiotyki znajdują się

też w fermentowanych produktach mlecznych, takich jak jogurty, kefiry, sery i w kwaszonych warzywach. Prebiotyki – bardzo przyjazne dla organizmu. Bronią przed rozwojem chorobotwórczych bakterii, które mogą prowadzić do wielu schorzeń jelitowych. Sprzyjają namnażaniu się dobrej flory bakteryjnej, co wpływa na poprawę naszego zdrowia. Zapobiegają także zaparciom oraz zmniejszają stężenie tzw. złego cholesterolu we krwi. Oprócz tego zwiększają wchłanianie wapnia pochodzącego z pożywienia. Najbardziej znanym z nich jest błonnik pokarmowy – celuloza. Gdzie szukać prebiotyków? W cykorii, mniszku lekarskim, pszenicy, cebuli, czosnku, bananach, porach, szparagach, natce pietruszki, mleczu. W przemyśle spożywczym np. inulina, pektyny dodawane są – jako zamienniki tłuszczu – do ciast, ciasteczek, deserów mlecznych. Symbiotyk to połączenie prebiotyku i probiotyku. Te preparaty dobrze sprawdzają się u dzieci. Pomagają podczas problemów trawiennych, łagodzą bóle brzucha i wzdęcia, przyspieszając usuwanie gazów jelitowych. R E K LAMA


12 KULTURA

Czwartek 9 lutego 2017

Depeche Mode politycznie MUZYKA W marcu ukaże się nowy krążek legendarnej forma-

cji Depeche Mode. Kilka dni temu w sieci pojawił się pierwszy singiel z nowej płyty zatytułowany „Where’s the Revolution”

Piosenka wprost odnosi się do obecnej sytuacji politycznej w Stanach Zjednoczonych i na całym świecie. W refrenie Dave Gahan śpiewa: „Gdzie jest rewolucja, ludzie, rozczarowujecie mnie”, odnosząc się w ten sposób do ostatnich wyborów prezydenckich w USA. Zespół Depeche Mode działa od 1979 roku. Przez pierwsze lata formacja, na czele której stoi Dave Gahan, nie odnosiła sukcesów międzynarodowych. Główna fala popularności przyszła w 1988 roku, po trasie koncertowej w Stanach Zjednoczonych. W Polsce zespół osiągnął sukces już trzy lata wcześniej, po brawuro-

wym występie w Warszawie. Muzycy zasłynęli takimi przebojami jak: „Enjoy The Silence”, „Personal Jesus” czy „Strangelove”. Depeche Mode w latach 80. był prekursorem muzyki elektronicznej. Z brytyjską grupą wiąże się subkultura tzw. depeszowców, opisana przez socjologów. Styl depeszowca przypomina image Dave Gahana. Charakteryzuje się krótko przyciętymi, postawionymi włosami; czarną, skórzaną kurtką (tzw. ramoneską); czarnymi spodniami i pantoflami, oczywiście w kolorze czarnym. Fani Depeche Mode nie wyznają żadnej ideologii, jedyne, co ich łączy, to wygląd i zamiłowanie do tej

samej muzyki. Depeszowcy to kolejna subkultura ukierunkowana wyłącznie na jednego, uwielbianego artystę. W historii muzyki funkcjonowały takie zjawiska jak: beatlemania w latach sześćdziesiątych (fani zespołu The Beatles) czy bowiemania w kolejnym dziesięcioleciu (fani Davida Bowiego). W XXI wieku grupa nadal odważnie podążała za elektroniką, utrzymując się na szczycie popularności. Do tej pory muzycy sprzedali ponad 100 milionów płyt i wystąpili łącznie dla około 30 milionów widzów. Płytowy dorobek zespołu z Basildon zamyka „Delta Machine” z 2013 roku. Krążek był promowany utworem „Heaven”, świetnie przyjętym także w Polsce. Teraz artyści zapowiedzieli nowy album „Spirit”, który pojawi się w sklepach 17 marca, nakładem wytwórni Columbia (należącej do firmy Sony Music). Czternasta płyta studyjna Depeche Mode jest owocem współpracy z producentem Jamesem Fordem, odpowiedzialnym za brzmienie Arctic Monkeys, Foals czy Florence and the Machine. Polscy fani Dave’a Gahana i jego kolegów będą mogli usłyszeć nowy materiał na żywo jeszcze w tym roku. Zespół zagra 21 lipca na PGE Stadionie Narodowym. Tomasz Błaszkiewicz fot. internet

Film

Kinowe nowości w Brodnicy

W niedzielę 12 lutego w BDK będzie można zobaczyć m.in. „Powidoki” i „Sztukę kochania”. Seanse przy ul. Przykop 43 są planowane w związku z przyjazdem Profesjonalnego Kina Objazdowego „Outdoor Cinema”. Filmowa uczta rozpocznie się o 9.15 od propozycji dla dzieci – „Lego Batman”. O 11.15 na ekranie

pojawi się „Sztuka kochania. Historia Michaliny Wisłockiej” (później o 18.00). 13.30 jest zarezerwowana dla „Powidoków” w reżyserii Andrzeja Wajdy. Dwie godziny później będzie można obejrzeć „Ciemniejszą stronę Greya”. Miłośnicy wie-

czornych seansów mogą wybrać się na ten film także o 20.30. Bilety normalne kosztują 16 zł (18 zł za filmy w technologii 3D), a ulgowe 14 zł (studencki, uczniowski, seniora i rodzinny). Tomasz Błaszkiewicz

Konkursy

Szansa dla młodych artystów

W marcu Wąbrzeski Dom Kultury organizuje eliminacje powiatowe do konkursów wokalnych: „Awans” i „Debiut”. Przesłuchania są zaplanowane na wtorek 14 marca od godz. 10.00 w Wąbrzeskim Domu Kultury. W konkursie „Debiut” może startować młodzież powyżej 16 lat: soliści oraz zespoły wokalne, rockowe, instrumentalne i instrumentalno-wokalne. Uczestni-

cy muszą wykonać dwie piosenki w języku polskim: pierwszą z tekstem Janusza Kondratowicza, a druga może być dowolna. Z kolei w eliminacjach do „Awansu” brani będą pod uwagę: soliści, duety i zespoły (oprócz chórów) w trzech kategoriach wie-

kowych: 7-9 lat, 10-13 lat, 14-16 lat. Każdy artysta zaprezentuje dwa utwory w języku polskim, trwające łącznie nie dłużej niż osiem minut. Kartę zgłoszenia trzeba przesłać na adres WDK do 28 lutego. Tomasz Błaszkiewicz

Co? Gdzie? Kiedy? Lipno W niedzielę 12 lutego w kinie Nawojka mieszkańcy Lipna będą mieli okazję zobaczyć coroczne przedstawienie bożonarodzeniowe. Na scenie pojawią się m.in. burmistrz Paweł Banasik i ks. Henryk Ambroziak. Sztuka będzie wystawiona dwukrotnie, o 17.00 i 19.00. Bilety w cenie 20 zł do nabycia w sekretariacie Miejskiego Centrum Kulturalnego. Dochód ze sprzedaży zostanie przeznaczony na organizację zajęć i wypoczynku dla dzieci z Lipna. W piątek 17 lutego zakochani mogą spędzić kulturalny wieczór walentynkowy. O 17.00 w kinie Nawojka planowana jest bezpłatna projekcja filmu „Fireproof”, a następnie – w auli MCK – spotkanie przy muzyce i ciastku. Zaproszenia można dobierać w sekretariacie MCK do 14 lutego. W sobotę 25 lutego o 12.00 Miejskie Centrum Kulturalne i Stowarzyszenie Historyczno-Patriotyczne „Tożsamość” zapraszają na I Ogólnopolski Festiwal Piosenki „Żołnierze wyklęci”. Mogą w nim wystartować szkoły, domy kultury, inne placówki kulturalno-oświatowe oraz osoby prywatne. Każda jednostka zgłasza maksymalnie trzech uczestników. Zapisy są przyjmowane do 15 lutego. Szczegółowy regulamin oraz karta zgłoszenia na stronie www.mcklipno.pl. Dwa dni później o 17.00 w lipnowskim kinie o żołnierzach wyklętych opowie Kajetan Rajski, dziennikarz, publicysta i autor dwutomowej publikacji „Wilczęta. Rozmowy z dziećmi Żołnierzy Wyklętych”. Wstęp wolny. Golub-Dobrzyń We wtorek 14 lutego o 19.00 w domu kultury zaśpiewa Jacek Silski. Wokalista w przeszłości występował m.in. z Julio Iglesiasem i Marylą Rodowicz. Ma na swoim koncie takie utwory jak: „List z morza” czy „Obraz marzeń”. Bilety w cenie 40 zł są dostępne w sekretariacie DK. W piątek 3 marca o 19.00 w DK wystąpi Teresa Werner. Piosenkarka wykona najpopularniejsze utwory, m.in. „Kocham swoje morze” czy „Miłość jest piękna”. Bilety kosztują 60 zł. Wąbrzeźno Teresa Werner zaśpiewa 14 lutego w Wąbrzeskim Domu Kultury. Bilety zostały wyprzedane. Początek koncertu o 19.00. W sobotę 11 lutego WDK organizuje zabawę karnawałową przy muzyce zespołu Happy Band. Impreza odbędzie się w godzinach: 20.00-4.00. Wejście kosztuje 90 zł od osoby. Rezerwacje oraz zapisy: Dział Administracji i Gastronomii WDK, tel. 56 688 17 27 wew. 23; 604 585 236. W czwartek 16 lutego o 17.00 w galerii WDK bogatą kolekcję znaczków i kart pocztowych zaprezentuje Janusz Biegaj, prezes Koła Polskiego Związku Filatelistów w Wąbrzeźnie. Wstęp wolny. Rypin Najbliższe tygodnie warto spędzić z kinem Bałtyk. 8-9 lutego o 19.30 będą grane „Powidoki” Andrzeja Wajdy. W tych samych dniach (o 13.00 i 16.00) oraz od 10 do 12 lutego (o 14.00) na ekranie pojawi się propozycja dla dzieci –„Sing”. Od 10 do 19 lutego (oprócz poniedziałku 13 lutego) w rypińskim kinie zagości „Ciemniejsza strona Greya”. Film będzie pokazywany także pod koniec miesiąca, podobnie jak „Ślady stóp”. Bilety na wszystkie seanse kosztują 12 zł. W czwartek 9 lutego kolejny raz spotkają się członkowie klubu filozoficznego. Tym razem tematem dyskusji będzie teoria ewolucji Karola Darwina. Wstęp wolny. We wtorek 21 lutego o 17.00 w tym samym miejscu będzie można porozmawiać z ks. Tadeuszem Isakowiczem-Zalewskim na temat Ormian, Kresów i Fundacji im. Brata Alberta. Wstęp bezpłatny. Gmina Skrwilno organizuje Wieczór Kabaretowy. Podczas siódmej edycji, która odbędzie się już 26 lutego o 19.00 w hali sportowej w Skrwilnie wystąpią grupy: Paranienormalni i K2. Bilety kosztują 55 zł i są dostępne w kasie urzędu gminy przy ul. Rypińskiej 7. Liczba miejsc ograniczona. W Dzień Kobiet 8 marca do RDK przyjadą aktorzy Teatru Capitol, którzy zaprezentują spektakl „Przekręt doskonały”. Na scenie zobaczymy m.in. Joannę Moro, Maję Bohosiewicz czy Bogdana Kalisa. Dodatkową atrakcją będzie spotkanie z Rafałem Cieszyńskim, rypinianinem grającym w spektaklu. Widowisko rozpocznie się o 18.30. Bilety w cenie 85 zł i 70 zł można już rezerwować na stronie www.kupbilet.pl oraz w RDK. Brodnica W sobotę 11 lutego o 17.00 w BDK będzie można zobaczyć spektakl walentynkowy „Nolens Volens”. Przygotowała go Aneta Giemza-Bartnicka, instruktorka Pracowni Teatralnej i Recytatorskiej „Sztuka Mowy”, wspólnie z instruktorami oraz uczestnikami pozostałych sekcji domu kultury. Wstęp wolny. W niedzielę 19 lutego o 17.00 w hali OSiR wystąpi Państwowy Zespół Ludowy Pieśni i Tańca „Mazowsze”. Bilety zostały wyprzedane. Patronat nad koncertem objął burmistrz Brodnicy Jarosław Radacz. Niebawem wokalistka Alicja Majewska i kompozytor Włodzimierz Korcz wyruszają w trasę koncertową, podsumowującą 40-lecie współpracy artystycznej. Duet wystąpi w Brodnickim Domu Kultury 5 marca o 17.00. Z pewnością nie zabraknie takich przebojów jak: „Być kobietą”, „Jeszcze się tam żagiel bieli” czy „Odkryjemy miłość nieznaną”. Artystom będzie towarzyszył kwartet smyczkowy „Opera Quartet” Warszawskiej Opery Kameralnej. Bilety kosztują 75 zł. oprac. (ToB)


ROZRYWKA 21

Czwartek 9 lutego 2017

3 1

Uczniowie Zespołu Szkół w Kowalewie Pomorskim proponują…

Krem z dyni Składniki:

Dynię, pokrojoną w grubą kostkę, dusić na maśle. Dodać do niej pokrojoną w drobną kostkę cebulę. Gdy dynia będzie miękka, dodać ją wraz z cebulą do odcedzonego wywaru. Następnie dodać ugotowane ziemniaki i całość krótko gotować, a później zmiksować. Dolać śmietankę (można dodać również 150 ml białego wina). Doprawić do smaku solą, pieprzem oraz imbirem. Płatki migdałowe uprażyć na patelni. Zupę krem podzielić na porcje i posypać przygotowanymi migdałami.

1,5 litra wody 300 g włoszczyzny 500 g dyni 100 g masła 100 g cebuli 100 ml śmietany 30 proc. 300 g ziemniaków liść laurowy ziele angielskie pieprz, sól migdały, imbir Sposób wykonania: Z wody, włoszczyzny i przypraw sporządzić wywar warzywny. Ziemniaki pokrojone w kostkę ugotować w wywarze.

ŚR. 15.2.2017

WT. 14.2.2017

PN. 13.2.2017

NIEDZ. 12.2.2017

SOB. 11.2.2017

PT. 10.2.2017

CZW. 9.2.2017

P O G O D A temperatura: opady: ciśnienie: wiatr:

DZIEŃ -4 0,1 1033 14

NOC -8 1 1030 20

temperatura: opady: ciśnienie: wiatr:

DZIEŃ -3 0,1 1033 19

NOC -6 0,5 1035 22

°C mm hPa km/h °C mm hPa km/h

temperatura: opady: ciśnienie: wiatr:

DZIEŃ -4 0.1 1037 25

NOC -7 1 1035 27

temperatura: opady: ciśnienie: wiatr:

DZIEŃ -2 0 1044 20

NOC -6 0 1045 25

temperatura: opady: ciśnienie: wiatr:

DZIEŃ -2 0 1043 14

NOC -6 0 1040 15

temperatura: opady: ciśnienie: wiatr:

DZIEŃ -3 0,1 1043 19

NOC -5 0 1040 25

°C mm hPa km/h

temperatura: opady: ciśnienie: wiatr:

DZIEŃ -3 0 1045 14

NOC -8 0 1043 19

°C mm hPa km/h

°C mm hPa km/h °C mm hPa km/h °C mm hPa km/h

9 5 8 5 4 9 6 1

6 1 8 3

2

8 6 5 8 9 2 3 9 3 6 2 7 2 7 9 4 1 5 8 7 1 9 3 1 8 3 2 1 9

Smacznego!

Szymon Pankowski z klasy pierwszej technikum poleca krem z dyni

2 1

KRZYŻÓWKA

PANORAMICZNA

w staroĪ. Wulkan w staroĪ. Wulkan Grecji miĊdzy Stolica Grecji modelowamiĊdzy Stolica Sumatrą a Turcji modelowaSumatrą a Turcji nie wnie w Jawą glinie Jawą glinie

Dawny Sáodkie Dawny Sáodkie Hiszpan ciasto Hiszpan ciasto pieczone Anioá pieczone Anioá w foremce przepaĞci w foremce przepaĞci

5 2 3 8 3 1 5 9 8 7 6 9 9 2 3 4 4 2 1 5 1 9 2 7

Rzeka, ZgáĊbiaü, ZgáĊbiaü, lewyRzeka, poznawaü, dopáywlewy znaüpoznawaü, a. dopáyw znaü a. dolnej jakiegoĞ jakiegoĞ Wisáydolnejzawodu Wisáy zawodu

Budowla Budowla ogrodowa sáuĪącaogrodowa do sáuĪąca do wypoczynkuwypoczynku

14

14

10

10

KombineKombinezon zon ochronny ochronny ImiĊ ImiĊ mĊskie mĊskie Lichy Lichy budynek budynek

6 6 Wodny Wodny wyciąg z wyciąg z zióá zióá

ImiĊ ImiĊ ĪeĔskie ĪeĔskie

12 12

7 7

13 13

W rĊku W rĊku kelnera kelnera Urząd Urząd gminny gminny

3

LeĞna LeĞna polana polana Ociosane Ociosane drewno drewno

9 9

2

Adriatycki Adriatycki póáwysep póáwysep Pora Pora kanikuáy kanikuáy

8

5

5

8 Waga Waga opakowaopakowania towaru nia towaru

2

4

NakáaniaNakáanianie, nie, namawianamawianie do nie do czegoĞ czegoĞ

3

Wzór do Wzór do naĞladonaĞladowania wania

Dzielnica Dzielnica Warszawy Warszawy

PaĔstwo z PaĔstwo z Niniwą Niniwą Symbol Symbol ameryku ameryku

Krewny po Krewny po kądzieli kądzieli

22

Z wodą na Z wodą na pustyni pustyni

ĝwiąteczĝwiąteczna ryba na ryba

NarzĊdzie NarzĊdzie matadora Litera matadora Litera grecka Józef, grecka Józef, pisarz pisarz

11

UrządzeUrządzenie do nie do zamykania zamykania otworów, otworów, wylotów wylotów

4

Syn Syn Abrahama Abrahama i Sary i Sary

Diabelska Diabelska cecha cecha NiewiaNiewiadoma doma

11

Numeracja Numeracja kompokompozycji zycji

11 Sylabowa Sylabowa nazwa nazwa dĨwiĊku c dĨwiĊku c

WielobarwWielobarwna papuga na papuga o duĪym o duĪym czubie i czubie i dziobie dziobie

1 UkoĞny UkoĞny Ğcinek Ğcinek

33 4 4 5 5

6 6 7 7 8 8 9 9 10 1011 1112 1213 1314 14

1


22

PRAWO

Czwartek 9 lutego 2017

DOBRZE TO WIEDZIEĆ Legitymacje uczniowskie i studenckie online Minister cyfryzacji Anna Streżyńska zapowiedziała wprowadzenie elektronicznych legitymacji uczniowskich i studenckich od 2018 roku. Do użytku mają wejść ponadto cyfrowe karty miejskie, a także legitymacje emerytów i rencistów. Wszystkie usługi będą dostępne na połączonych stronach internetowych ministerstw w serwisie gov.pl, razem z dowodem osobistym, prawem jazdy i dowodami rejestracyjnymi pojazdów. W przyszłości resort planuje stworzyć zapisy online do szkół i przedszkoli.

a o bezdomne zwierzęt Gminy muszą zadbać ustawy ła w życie nowelizacja sz we ia zn yc st ku ąt cz Na po zadań właóra rozszerza katalog gów. o ochronie zwierząt, kt bezdomności czworono ie an eg bi po za o iny snych gm iać opiekę musiały jedynie zapewn dy zą or m sa as cz ch ty kuł, Do tawie znalazł się arty us W . ta zę ier zw ć i wyłapywa u steienia do określania plan wn ra up om in gm je da który poszanowaierząt w gminie, przy rylizacji lub kastracji zw i lub opiekunów. niu praw ich właściciel

Kościół o lepszej ochronie

danych osobowych

W poniedziałek 30 stycznia przedstawiciele Komisji Ws pólnej Rządu i Konferencji Episkopatu Po lski dyskutowali o ochronie danych osobowych w instytucjach kościeln ych. Spotkanie odbyło się w zw iązku z przyjęciem przez Parlament Eu ropejski rozporządzenia w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych oso bowych oraz w sprawie swobodnego przep ływu takich danych. Nowe pra wo zakłada, że aby dane użytkownika mo gły być przetworzone, musi on wyrazić na to zgodę, np. poprzez potwier dzenie wyrażenia zgody na przetwarzanie danych. W przypadku narus zenia prywatności, konsum enci skorzystają z uproszczonego mechanizm u składania skarg. Kraje UE muszą wdrożyć unijne prawo w ciągu dwóch lat.

Dotychczasowe legitymacje ZUS będą ważne Wkrótce Zakład Ubezpieczeń Społecznych chce przenieść obsługę ponad 4 milion ów emerytów ze starego systemu informatyczneg o do Kompleksowego Systemu Informatycznego. Nowe rozwiązania nie będą jednak wiązały się z kon iecznością wymiany dotychczasowych legitymacji prz ed upływem terminu ich ważności. To będzie wyma gane jedynie w takich przypadkach jak: zmiana imien ia, nazwiska, numeru PESEL, adresu (jeśli spowodu je to przeniesienie się do drugiego oddziału NFZ) czy po przejściu na inne świadczenie, np. z renty na em eryturę.

Bezpłatna pomoc prawna dla kobiet w ciąży Od stycznia obowiązuje nowe rozporządzenie szefa resortu sprawiedliwości w sprawie sposobu udzielania i dokumentowania nieodpłatnej pozzzz zostały objęte kobiety mocy prawnej. Wsparciem zzz w ciąży, które swoje uprawnienia będą wykazywały poprzez przedłożenie dokumentu potwierdzającego ciążę. Pomoc będzie udzielana w zakresie związanym z ciążą i urodzeniem dziecka i dotyczyła np. praw rodzicielskich czy uprawnień pracowniczych.

Samorządy mogą dostać środki na zdrowie

Pieniądze na ścieżki rowerowe Samorząd województwa przyjmuje wnioski do kolejnych konkursów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Tym razem gminy mogą uzyskać dofinansowanie na budowę ścieżek rowerowych i ciągów pieszo-rowerowych. Łącznie na ten cel urząd marszałkowski przeznaczył 17,3 miliona złotych. Maksymalna kwota dofinansowania do budowy kilometra ścieżki to 300 tys. zł. Nabór wniosków potrwa do 28 kwietnia.

Do 15 marca samorządy mogą ubiegać się w oddziałach wojewódzkich NFZ o dofinansowanie programów polityki zdrowotnej. Dokument musi zawierać m.in. wysokość środków własnych wnioskodawcy lub kwot przeznaczonych na realizację programu uzyskanych od innych podmiotów, harmonogram programu, planowane koszty realizacji oraz opis zakładanych korzyści. Wnioski będą rozpatrywane przez komisję powołaną przez dyrektora danego oddziału NFZw ciągu dwóch miesięcy od upłynięcia terminu przyjmowania dokumentów.

oprac. (ToB)


PORADY 23

Czwartek 9 lutego 2017

Przedszkolak przed ekranem

Organizacja czasu wolnego naszych dzieci ma ogromny wpływ na rozwój ich osobowości, pasji i kreatywności. Jest jednak bardzo trudna. Często rodzice zamiast proponować wyszukane rozwiązania, pozwalają maluchowi zająć się komputerem lub tabletem nawet przez kilka godzin w ciągu dnia. Jakie są tego konsekwencje? wychowanie

Dziecko powinno wykonywać zajęcia twórcze, zaspokajać swoje potrzeby, rozwijać indywidualne zainteresowania. Dobrze zorganizowany czas ma zapewnić mu prawidłowy rozwój fizyczny i intelektualny, emocjonalny i społeczny. Powinien także regenerować organizm malucha Wielu rodziców żyje w ciągłym pośpiechu, każdego dnia towarzyszy im stres, cierpią na brak czasu. Z tego powodu coraz więcej dzieci jest skaza-

nych na samotne popołudnia. Samotne, czyli przed komputerem, grając w gry czy oglądając bajki bez żadnych ograniczeń. Komputery i tablety przeniknęły do życia społecznego, pokonując ograniczenia wiekowe. Obecnie towarzyszą nawet najmłodszym, stając się częścią ich codzienności. Rodzice zdają się zapominać, że długie spędzanie czasu przed komputerem, tabletem lub telewizorem niesie zagrożenia dla rozwoju ich pociech, wpływając na niego negatywnie. Wielu rodziców twierdzi, że dziecięce programy komputerowe są dobre, bo pomagają najmłodszym m.in. wzbogacać mowę i opanować umiejętność czytania, nauczyć się języka obcego czy rozszerzać wiedzę o świecie. A jak jest naprawdę? rozwój fizyczny Dziecko, które długo korzysta z komputera lub tabletu jest narażone na wiele dysfunkcji. Najbardziej cierpi jego sylwetka. Dzieci odczuwają bóle pleców, kręgosłupa i usztywnienie mięśni z powodu nieprawidłowej pozycji ciała. Dodatkowo mogą narzekać na dolegliwości związane ze wzrokiem, np. podrażnienie

percepcja wzrokowa, zaś w dziecięcym poznawaniu świata dominuje poznanie dotykowe pod kierunkiem wzroku, w trakcie manipulowania obiektami. Dlatego dobrze rozwijające się dzieci chcą dotknąć dosłownie wszystkiego, sprawdzać, jakie będą skutki samodzielnego działa-

błony śluzowej oczu, zaburzenia widzenia, zmęczenie, zaczerwienienie i pieczenie oczu, a także zawroty i bóle głowy. rozwój psychiczny Komputer lub tablet używany w niewielkim zakresie wspomaga naukę i ułatwia zdobywanie wiedzy, nabywanie umiejętności czytania i pisania. Jednak w wyniku nagromadzonej liczby informacji, dziecko traci umiejętność ich selekcjonowania. Warto pilnować też, żeby treści były odpowiednio dobrane do wieku malucha. Nieodpowiedni zakres tematyczny może spowodować zaburzenia emocjonalne i społeczne. Dzieci miewają również problem z odróżnieniem świata gier czy bajek od świata realnego, w którym funkcjonują na co dzień. Pojawia się więc pytanie: jeżeli dziecko przez godzinę i dłużej dziennie doświadcza swoich nadzwyczajnych możliwości sprawczych, przesuwając opuszkami palców po ekranie tabletu lub myszką komputerową, to czy zechce mozolić się przy wykonywaniu czegokolwiek sensownego w realnym świecie?

Dzieci wolą czynić cuda, np. piec ciasteczka, budować domy, ścigać się na quadzie, przesuwając palcami po ekranie tabletu lub myszką komputerową, niż bawić się klockami i rysować. Komputery pozbawiają także zdolności koncentracji i komunikacji. Zanika umiejętność ładnego pisania i mówienia. Dodatkowo dzieci te są także aspołeczne z powodu braku kontaktu z innymi, czują się wyobcowane i nie umieją stworzyć relacji z rówieśnikami. zdolność do skupiania uwagi Wielu rodziców chwali się, że ich przedszkolak potrafi spokojnie godzinami patrzeć w ekran komputera lub bawić się tabletem. Są przekonani, że w ten sposób dziecko rozwija zdolność do skupiania uwagi, tak potrzebną w szkolnej edukacji. Nic bardziej mylnego! Należy bowiem odróżnić uwagę wymuszoną ruszającymi się obiektami na ekranie komputera czy tabletu od uwagi dowolnej, którą dziecko skupia na realnych obiektach, gdy w zabawie i sytuacji zadaniowej podporządkowuje je swojej woli. Przy korzystaniu z komputera i tabletu aktywna jest głównie

nia. Poznanie wzrokowe nie dostarcza im bowiem wystarczająco dużo informacji do budowania precyzyjnego obrazu świata. Ponadto uwaga wymuszona ruszającymi się obiektami nie wymaga od dziecka wysiłku i jest zwyczajnym poddawaniem się temu, na co spogląda. Jest to fascynacja oglądaniem ruszającego się, barwnego, nierealnego świata. Natomiast w trakcie uwagi dowolnej dziecko samodzielnie kieruje swoją aktywnością poznawczą i wykonawczą w świecie realnych obiektów. Koordynacja wzrokowo -ruchowa Rodzice zafascynowani rolą komputera i tabletu w edukacji dzieci twierdzą, że posługiwanie się klawiaturą i myszką przyczynia się do kształtowania sprawności dziecięcych rąk. Jest to więc sposób przygotowania

dziecka do nauki pisania. To nieporozumienie! Sprawność rąk wywodzi się z ruchów dużych, a tych dziecko nie realizuje, siedząc przed ekranem komputera czy tabletu. Dotykanie palcami przycisków klawiatury, ekranu czy przesuwanie myszki to prymitywne aktywności ruchowe w stosunku do tych, które dziecko realizuje rysując, wycinając, budując cokolwiek z klocków itd. Chcąc wyeliminować komputer lub tablet z życia dziecka, warto zaproponować mu coś w zamian. Tym czymś może być wspólne czytanie, spacery, wycieczki piesze lub gry planszowe. Obecnie coraz więcej dzieci czyta mało, nie lubi tego robić, nie gra też w gry planszowe. Badania naukowe dowodzą, że czytanie najlepiej rozwija wyobraźnię, kompetencje emocjonalne i społeczne, a także kształtuje umiejętność zdobywania wiedzy. Żadne bajki telewizyjne i gry komputerowe tego nie zastąpią. Czytanie jest jak witamina niezbędna do prawidłowego rozwoju. Warto zatem rozwijać w dziecku pasję czytania, pamiętając również o tym, że język jest podstawowym narzędziem komunikacji. Rozwój cywilizacyjny przekłada się na nasze życie, a także na życie naszych dzieci. Wszechobecne komputery i tablety z jednej strony wpływają na rozwój, a właściwie go wspomagają, ale w dużej mierze przyczyniają się do związanych z nim zaburzeń. Aby dziecko prawidłowo się rozwijało, należy zadbać zarówno o jego ciało, jak i psychikę i przede wszystkim cały czas stymulować ten rozwój. Stymulować to znaczy poddawać go działaniom rozmaitych doświadczeń i bodźców, pamiętając, że komputer nie zastąpi społecznych relacji, nie rozwinie intelektu i wyobraźni, a dodatkowo przyczyni się do zaburzeń rozwoju fizycznego. oprac. pedagog Katarzyna Laudańska-Becker fot. internet

Poradnia PsychologicznoPedagogiczna w wąbrzeźnie

www.poradnia-wab.kei.pl ul. Wolności 35, 87-200 Wąbrzeźno tel./fax 56-688-21-75


24 ROZRYWKA

Czwartek 9 lutego 2017

HOROSKOP K

oziorożec

(22.12-19.01)

Ktoś niespodziewanie zaskoczy cię swoim zachowaniem i poczujesz się oszukany. Nie lubisz niespodzianek tego typu, ale wyciągniesz wnioski na przyszłość. Póki co, wykaż się dyplomacją, a emocje trzymaj na wodzy. W miłości spodziewaj się porywów serca, które mogą zagrozić stałym związkom. Zastanów się dwa razy, zanim zdecydujesz się na przygodę.

B

yk

(21.04-21.05)

Zakupy lub wizyta u kosmetyczki poprawią twój nastrój. Nowy ciuch ucieszy cię bardziej niż sukcesy w pracy. Zawodowo możesz liczyć na wsparcie współpracowników. Podpowiedzą ci, jak wykorzystać twój pomysł, by efekt był jak najlepszy. Samotne Byki będą wyjątkowo zdeterminowane w poszukiwaniu drugiej połówki. Pamiętajcie jednak, że serce nie sługa.

P

anna

(23.08-22.09)

W tym tygodniu będziesz wyjątkowo zmienna i kapryśna. Będzie ci się wydawało, że chcesz spędzić czas z przyjaciółmi, a gdy już umówisz się na spotkanie, okaże się, że przecież wcale nie masz na nie ochoty. Zastanów się dwa razy, zanim podejmiesz jakąś decyzję.

W

odnik

(20.01-18.02)

Będziesz teraz wyjątkowo uparty i zbyt pewny siebie. Uważaj, otoczenie nie odbierze tego pozytywnie. Pojawią się plotki, które mogą zaboleć. Lepiej zdystansuj się do spraw zawodowych i spokojnie rób swoje. Nie bierz na siebie zbyt dużo, bo przeciążysz organizm. W weekend udaj się na zasłużony odpoczynek, najlepiej gdzieś wyjedź i nie zabieraj nikogo.

B

liźnięta

(22.05-20.06)

Wszelkie ryzykowne działania odłóż na później. Będziesz teraz ostrożny, wręcz zachowawczy. I to do tego stopnia, że zaczniesz unikać osób, które – w twojej ocenie – mogą okazać się niemiłe. W rodzinie mogą zdarzyć się nieporozumienia, zwłaszcza w kontaktach ze starszymi osobami. Trudno im zrozumieć i zaakceptować twój styl życia. Pod koniec tygodnia poczujesz przypływ energii.

W

aga

(23.09-23.10)

Będziesz bardzo krytyczna wobec otoczenia, ale ocenisz sprawiedliwie. Pochwalisz tych, którzy dobrze pracują, ale nie zostawisz suchej nitki na leniach. Nie odkładaj na później bardzo ważnych spraw urzędowych, które już dawno powinny być załatwione.

R

yby

(19.02-20.03)

W nadchodzących dniach szczęście będzie ci sprzyjać, dobry humor również. Wrzuć na luz, znajdź czas dla siebie i dobrze go wykorzystaj. W sprawach zawodowych będziesz musiał wykazać się dyplomacją, dostaniesz delikatną sprawę do rozwiązania. Ktoś, komu pomożesz, będzie ci niezmiernie wdzięczny, zyskasz w nim przyjaciela na dobre i złe.

R

ak

(21.06-22.07)

Staniesz się orędownikiem zgody i wyjątkowo będzie ci leżeć na sercu dobra atmosfera. Dzięki takiemu postępowaniu zyskasz szacunek otoczenia. Ludzie będą do ciebie przychodzić po radę. Szczęście ci sprzyja, ale znajdzie się ktoś, kto będzie chciał popsuć twój dobry humor. Nie bierz do siebie jego dąsów i pretensji, bo za nie nie odpowiadasz.

S

korpion

(24.10-21.11)

Spotkania towarzyskie i rodzinne to teraz twój żywioł. Będziesz duszą towarzystwa, co wprawi cię w doskonały humor. Bądź jednak ostrożny, nie wszyscy ci sprzyjają. Nieprzyjaciele mogą wykorzystać przeciwko tobie słowa, których nie powinieneś wypowiadać.

B

aran

(21.03-20.04)

Czujesz ogromną potrzebę porządkowania swojego życia. Intuicja wspiera cię w tym. Zastanów się, kto stoi na drodze do osiągnięcia celu i dlaczego ci przeszkadza. Może pora rozstać się z tą osobą raz na zawsze. Ufaj swojemu wewnętrznemu głosowi zamiast opiniom innych ludzi. I porozmawiaj z partnerem, bo będzie zaniepokojony twoim bojowym nastrojem.

L

ew

(23.07-22.08)

Jeśli nie chcesz na dobre się rozchorować, zadbaj o siebie. Dolegliwości bagatelizowane od dłuższego czasu dadzą o sobie znać ze zdwojoną siłą. Konieczna będzie wizyta u lekarza i odpoczynek. W miłości wszystko w najlepszym porządku, na pewno osoba bliska twojemu sercu zaopiekuje się tobą. W pracy spokój, ale też sporo dokumentów do uzupełnienia.

S

trzelec

(22.11-21.12)

Masz tysiąc spraw do załatwienia i wszystkiemu będziesz chciał sprostać. Nie będzie to łatwe, ale okaże się możliwe. Po takim okresie zabiegania koniecznie odpocznij, weź kilka dni wolnego. Siły witalne nie będą cię opuszczać, weźmiesz się jeszcze za przemeblowanie domu.

Kolorowanki dla dzieci


BRODNICA–CBR.PL

sport 25

Czwartek 9 lutego 2017

Baraż dla Unifreeze

FUTSAL Zawodniczki Unifreeze Górzno w minionym tygodniu

rozegrały dwa ostatnie spotkania rundy zasadniczej Ekstraligi Futsalu Kobiet. W środę przegrały w Poznaniu 1:6, a następnie pokonały w Górznie warszawski AZS 4:1, zapewniając sobie grę w barażu o pozostanie w najwyższej klasie rozgrywkowej

W konfrontacji z UW nie brakowało walki o każdą piłkę

Wygrana zapewniła gospodyniom grę w barażu Górą doświadczenie 1 lutego „Truskawki” z Górzna pojechały do Poznania, by tam zmierzyć się z liderem ekstraligowej tabeli, miejscowym AZS-em Uniwersytetu Adama Mickiewicza. Zdecydowanym faworytem rywalizacji były aktualne Mistrzynie Polski, walczące o utrzymanie pierwszej pozycji przed fazą playoff. Nieco niespodziewanie, środowe starcie od pierwszego gwizdka arbitrów było bardzo wyrównane. Podopieczne Grzegorza Bały długo utrzymywały bezbramkowy remis, przerywając skutecznie ofensywne ataki akademiczek. Faworytki pierwszą bramkę zdobyły dopiero kilka sekund przed końcem premierowej odsłony, kiedy to pechowo piłkę do własnej siatki skierowała Weronika Hossa. Po zmianie stron obraz widowiska nie uległ zmianie. Mistrzynie Polski nacierały, ale ambitne i walczące Unifreeze odpowiadało zaczepnymi kontratakami. Gospodynie podwyższyły prowadzenie na 2:0 w 25. minucie,

ale sześć minut później straty zredukowała Klaudia Szymczak. AZS dopiero w końcówce odzyskał skuteczność, wykorzystał znacznie większe doświadczenie i ostatecznie zwyciężył 6:1. Rezultat nie odzwierciedla przebiegu konfrontacji, jednakże postawa „Truskawek” została doceniona przez wielu ekspertów, chwalących młody team z Górzna. Triumf w meczu o wszystko Przegrana w Poznaniu oznaczała, że sobotni mecz z AZS-em Uniwersytetem Warszawskim był pojedynkiem z gatunku „starć o wszystko”. Przegrana, bądź remis z teamem ze stolicy oznaczały, iż Unifreeze spadnie z Ekstraligi Futsalu. Wygrana przedłużała szanse na utrzymanie i gwarantowała występ w meczu barażowym. Pojedynek rozpoczął się od zdecydowanych ataków gospodyń z Górzna. Wspierany przez swoich kibiców KS kontrolował widowisko, przewyższał przyjezdne pod względem technicznego wyszkolenia i wyszedł na prowadzenie

w 8. minucie, po trafieniu Julity Głąb. Kilkadziesiąt sekund później drugą bramkę strzeliła Weronika Hossa, zapewniając „Truskawkom” pewien komfort na dalszą część walki. AZS zdołał zmniejszyć wynik osiem minut przed przerwą i do szatni teamy schodziły przy stanie 2:1. Druga odsłona wyglądała podobnie. Unifreeze dominowało, lecz przez większość czasu nie potrafiło udokumentować przewagi. Jednobramkowa różnica zwiastowała ogromne emocje w samej końcówce starcia. Na szczęście w decydujących momentach sprawę na korzyść KS-u rozstrzygnęła najlepsza strzelczyni, Agata Bała. Córka trenera przeprowadziła dwie kapitalne, indywidualne akcje, zwieńczone skutecznym finiszem. Gole zagwarantowały bardzo cenne trzy punkty, oznaczające piąte miejsce w końcowej tabeli Ekstraligi Grupy Północnej i baraż o pozostanie w najwyższej klasie rozgrywkowej sezonu 2017/2018. Tekst i fot. Kamil Lewandowicz

Futsal

Czuję się dobrze na obu frontach Rozmowa z Weroniką Hossą, zawodniczką Unifreeze Górzno. - W środę przegrałyście w Poznaniu wysoko, ale czy według Ciebie zasłużyłyście na taki rezultat? – Moim zdaniem wynik powinien być inny i nie zasłużyłyśmy na tak wysoką porażkę. Przez trzydzieści minut toczyłyśmy z AZSem UAM-em bardzo wyrównaną walkę,jak równy z równym, lecz w ostatnim fragmencie zabrakło nam niezbędnej koncentracji. Wypracowałyśmy sobie wiele sytuacji,

zawiodło wykończenie. W końcówce meczu nasza gra się kompletnie „posypała” i musiałyśmy uznać wyższość liderek z Poznania. – W sobotę grałyście kluczowy mecz tego sezonu, udało się zwyciężyć i zapewnić sobie grę w barażu o utrzymanie w Ekstralidze – jak oceniasz szansę na triumf w tych decydujących starciach? – Wiedziałyśmy, że konfrontacja z Warszawą będzie bardzo

trudna. Po kilku porażkach z rzędu poszukiwałyśmy optymalnej formy, na szczęście udało nam się zrealizować przedmeczowy plan, zakładający konsekwentną grę we wszystkich fragmentach starcia. Był to typowy mecz walki, który mógł się podobać kibicom, a szybkie tempo dodawało uroku każdej mijającej minucie. Po triumfie nie popadamy w euforię, wiemy że w barażowym dwumeczu będziemy musiały zostawić wiele zdro-

W sobotnim meczu drużynę z Górzna wyjątkowo prowadził Tomasz Szmit

Agata Bała strzeliła w sobotę dwie bardzo ważne bramki

AZS UAM PoZnAń VS. UnFrEEZE GórZno

6

(1: 0)

1

UniFrEEZE GórZno VS. AZS UniWErSyTET WArSZAWSki

4

(2: 1)

1

Bramka dla Unifreeze

Bramka dla Unifreeze

Dąbrowski 63’

Julita Głąb 8’, Weronika Hossa 9’, Agata Bała 36’ i 38’

Skład

Skład

Paulina Pilecka – Anna Siwicka, Agata Bała, Weronika Hossa, Julita Głąb, Zuzanna Domagalska, Joanna Jeleń, Dominika Głowacka, Klaudia Szymczak, Julia Brzozowska

Paulina Pilecka – Anna Siwicka, Agata Bała, Weronika Hossa, Julita Głąb, Zuzanna Domagalska, Joanna Jeleń, Dominika Głowacka, Klaudia Szymczak, Julia Brzozowska

wia. Mamy jednak nadzieję, iż uda nam się zaprezentować w nim tak dobrze, jak w trakcie listopadowego turnieju o Ekstraligę, kiedy to wygrałyśmy wszystkie pojedynki i awansowałyśmy do najwyżej klasy futsalowej. – Wróciłaś do gry po kontuzji, masz za sobą dopiero kilka spotkań, jak zatem ocenisz swoją aktualną dyspozycję? – Wszystkie powroty po kontuzjach są bardzo trudne. Z każdym kolejnym meczem czuję się jednak coraz lepiej, a z Warszawą grało mi się już naprawdę bardzo dobrze. Przebywamy teraz na tygodniowym zgrupowaniu na którym przygotowujemy się do run-

dy wiosennej, zatem wierzę, że po tych zajęciach powrócę do pełni formy. – Trenujecie przed zbliżającą się rundą na dużym boisku. Wolisz zatem występy na hali, czy walkę na pełnowymiarowej murawie? – Czuję się dobrze na obu frontach, nie potrafię jednoznacznie stwierdzić, gdzie gra mi się lepiej. Z boiskiem jestem związana od wielu lat, dlatego rozgrywki na trawie w pewnym sensie są dla mnie priorytetem. Hala stanowi wtedy uzupełnienie zajęć w okresie zimowym. Rozmawiał Kamil Lewandowicz


26 sport

BRODNICA–CBR.PL

Czwartek 9 lutego 2017

pewny triumf Świedziebni

LZS Świedziebnia, w sparingu przed rundą rewanżową A-klasy, pokonał występującą w klasie okręgowej Wkrę Żuromin 6:1 PIŁKA NOŻNA

Drużyna prowadzona przez trenerski duet Arkadiusz Kozłowski – Jerzy Wilkanowski rozpoczęła przygotowania do wiosennych zmagań w toruńskiej A-klasie. W sobotnie popołudnie, na boisku w Wąbrzeźnie, walczyła z Wkrą Żuromin. Rywal to aktualnie piąta ekipa klasy okręgowej grupy Ciechanów – Ostrołęka, a starcie z wyżej notowanym przeciwnikiem miało stanowić wartościowy sprawdzian możliwości Świedziebni. Nieco niespodziewanie, stroną dominującą na sztucznej wąbrzeskiej murawie byli piłkarze LZS-u. Jedenastka z powiatu brodnickiego pierwszą bramkę strzeliła już w 5. minucie, wykorzystując fatalny błąd golkipera Wkry, który zagrał futbolówkę wprost pod nogi nadbiegają-

cego Daniela Brzóski. Świedziebnia podwyższyła prowadzenie jeszcze przed przerwą i do szatni schodziła przy wyniku 2:0. W drugiej odsłonie obraz gry nie zmienił się – LZS znacznie dłużej był w stanie utrzymywać się przy piłce, częściej przedostawał się pod pole karne i, co najistotniejsze, skutecznie finalizował ofensywne ataki. Umiejętność kończenia akcji zadecydowała o wysokim zwycięstwie 6:1, które optymistycznie nastraja graczy Świedziebni przed kolejnymi zimowymi test-meczami. Na najwyższą notę w teamie A-klasowej ekipy zasłużył zaś „wszędobylski” Daniel Brzóska, zdobywca czterech goli. Tekst i fot. Kamil Lewandowicz

Piłkarze ze Świedziebni (czerwone stroje) strzelili w sobotnim meczu aż 6 goli

LZS ŚwIedZIebNIA VS. wKrA ŻurOmIN

6

(2: 0)

1

Gole Daniel Brzóska (4), Damian Łukaszewski, Dawid Brzóska Skład Zawodnik testowany – Kamil Kłosowski, Karol Wilmowicz, Karol Gawryszewski, Daniel Stawicki, Dawid Brzóska, zawodnik testowany, Bartłomiej Gontarski, zawodnik testowany, Arkadiusz Kozłowski, Daniel Brzóska na zmiany wchodzili: Damian Łukaszewski, Damian Argalski, Arkadiusz Zieliński, Radosław Kalinowski, Mateusz Karp

Arkadiusz Kozłowski, były zawodnik Rol.Ko Konojady (w środku), to grający trener LZS-u

Piłka nożna

Koszmarny kwadrans

Zawodnicy LZS-u Bobrowo rozegrali drugi sparing przed rundą wiosenną sezonu 2016/2017. W Wąbrzeźnie przegrali z Grotem Kowalki 3:4.

W spotkaniu pomiędzy Bobrowem, a Kowalkami padło aż siedem bramek Drużyna z Bobrowa to lider toruńskiej B-klasy, po ośmiu kolejkach zakończonej rundy jesiennej. Podopieczni Walentina Guscina dobrze rozpoczęli sobotni mecz z A-klasowym Grotem Kowalki, rozgrywany na

sztucznej murawie boiska w Wąbrzeźnie. Prowadzili do przerwy 2:1, nieco dłużej utrzymywali się przy piłce, imponowali również szybkim przejściem z obrony do ataku. Przemyślana taktyka znalazła odzwierciedlenie pod bram-

W Wąbrzeźnie LZS przeprowadził wiele efektownych i skutecznych akcji

ką golkipera przeciwników, który dwukrotnie został zmuszony do kapitulacji. Po zmianie stron LZS podwyższył prowadzenie, a dwubramkowy zapas zdawał się gwarantować pierwsze sparingowe zwycięstwo. Niestety, w ostatnim kwadransie jedenastka Bobrowa kompletnie straciła rytm gry. Piłkarze Grotu, widząc ewidentną niemoc w szeregach oponenta, przystąpili do zdecydowanej ofensywy, która została nagrodzona bardzo szybko. LZS dwukrotnie faulował napastników przeciwnika we własnym polu karnym, Grot skutecznie egzekwował „jedenastki” i doprowadził do remisu. Strata przodownictwa zupełnie zdekoncentrowała graczy Guscina, którzy tuż przed końcem pozwolili sobie na przyjęcie decydującego ciosu. Skutkiem kilkunasto-

minutowego rozproszenia była porażka w stosunku 3:4. LZS Bobrowo nie ukrywał swojego rozczarowania, ale test-mecz służy temu, by wyciągać z niego odpowiednie wnioski. Sobotni materiał do analizy będzie niewątpliwie okazały, a ostatni kwadrans powinien stanowić przestrogę przed lekceważeniem rywala. Taka nauczka może zaprocentować w trakcie istotnych starć A-klasowej wiosny, w których o końcowym sukcesie decydować będą detale. Tekst i fot. Kamil Lewandowicz

LZS bObrOwO vs. grOt KOwALKI

3

(2:1)

4

PLAN KOLejNych SPArINgów LZS-u bObrOwO PrZed ruNdą wIOSeNNą: 11.02 LZS Świedziebnia (mecz w Wąbrzeźnie, godzina 16.00) 18/19.02 Węgrowianka Węgrowo 25.02 Wicher Gwiździny (mecz w Iławie, godzina 19.30) 4/5.03 Grom Osie 11.03 Unia Wąbrzeźno (mecz w Wąbrzeźnie) 18.03 Orzeł Głogowo 25.03 Błękitni Podwiesk

LZS prowadził już 3:1, lecz w ostatnim kwadransie stracił trzy gole


BRODNICA–CBR.PL

sport 27

Czwartek 9 lutego 2017

passa podtrzymana

Piłka nożna

Szczypiorniści MKS-u Henri Lloyd Brodnica nadal nie znaleźli pogromców w III lidze piłkarzy ręcznych. W niedzielę rozgromili na wyjeździe Krajnę Nakło 38:24 PIŁKA RĘCZNA

Po przerwie „siódemka” Orzecha sprawowała pełną kontrolę nad stanem konfrontacji, minimalnie zwiększając bramkową różnicę i zwyciężając ostatecznie 38:24. Najskuteczniejszymi szczypiornistami w szeregach MKS-u byli Patryk Żmudziński i Jakub Jaworski, którzy sześciokrotnie pokonywali bramkarza oponenta z Nakła.

Brodniccy bliźniacy w Szczecinie

Mateusz i Łukasz Łęgowscy od początku września 2016 roku z powodzeniem trenują i uczą się w Szczecinie, w szkółce ekstraklasowej Pogoni.

(kl) fot. FB MKS Brodnica Trenowani przez Jana Orzecha brodniccy piłkarze ręczni pewnie zmierzają w kierunku awansu do II ligi. Szkoleniowiec przed tygodniem chwalił młody team za zaangażowanie i spokój w rozgrywaniu akcji, a niedzielny pojedynek z outsiderem z Nakła od początku miał tylko jednego faworyta. Widowisko w hali położonej

w Paterku było wyrównane tylko przez kilka premierowych akcji. Do 5. minuty na tablicy świetlnej widniał wynik 4:4, ale od tego momentu lider z Brodnicy znacząco przyśpieszył, zdobywając siedem kolejnych goli w 300 sekund. Ta przewaga zagwarantowała komfort do końca pierwszej połowy, zakończonej rezultatem 21:11 dla MKS-u.

KRAjNA NAKŁo VS. MKS BRodNICA

24

(11: 21)

38

Skład MKS-u: Żmudziński Patryk (6 goli), Kusiński (1), Ciesielski (5), Jadanowski (4), Żmudziński Michał (2), Melcer (1), Kamiński, Płoski (5), Drumiński (3), Jaworski Jakub (6), Kamiński (1), Zembrzycki (4), Jaworski Dominik, Banasiak, Wieczyński

Piłka nożna

Radomniak pokonany z Drwęcą Nowe Miasto Lubawskie, zaprezentowała się znacznie lepiej. Występujący w klasie okręgowej Radomniak znacząco odstawał od biało-niebieskich, nie radził sobie z naporem LKS -u i aż sześciokrotnie kapitulował po strzałach czwartoligowców. Bramki dla jedenastki z Jabłono-

Piłka nożna

Lider pokonany

Sparta Brodnica wygrała w drugim meczu kontrolnym z liderem IV ligi warmińsko-mazurskiej GKS-em Wikielec 2:0. Team BKS-u dowodzony przez Łukasza Kaliszewskiego szybko zapomniał o wysokiej

porażce z Iskrą Ciechocin (1:5) i w sobotniej konfrontacji z GKS -em Wikielec zagrał znacznie

czątku tego tygodnia będzie uczestniczył w Zimowej Akademii Młodych Orłów w Bydgoszczy. To zgrupowanie najbardziej utalentowanej młodzieży z rocznika 2003, na które zaproszenie dostało zaledwie 40 wyróżniających się graczy z całego kraju. Oprac. (kl) fot. UKS GOL Brodnica

Futsal

W ramach przygotowań do rundy wiosennej czwartoligowy Naprzód Jabłonowo pokonał w sobotę Radomniaka Radomno 6:2. Druż yna prowadzona przez Dariusza Koprowskiego, po porażce w ubiegłot ygodniowym meczu

Wychowankowie brodnickiego UKS-u GOL od pierwszych dni pobytu radzą sobie znakomicie, osiągając bardzo dobre wyniki w nauce i na boisku. Pogoń jest liderem tamtejszej ligi juniorskiej po rundzie jesiennej, zaś chłopacy są regularnie powoływani do reprezentacji zachodniopomorskiego województwa. Dodatkowo Mateusz od po-

wa strzelali: Babul (dwie), Golovatenko, Piasecki, Berendt oraz Kwiatkowski. W następnym starciu kontrolnym Naprzód (11.02, godzina 14.00) zmierzy się z Liderem Włocławek.

Zaproszenie na nocne granie

10 lutego w Brodnicy zostanie rozegrany II Nocny Turniej Halowej Piłki Nożnej.

(kl) lepiej. Drużyna żółto-czarnych umiejętnie grała w defensywie, a dodatkowo wykorzystała błędy w obronie gospodarzy i dwukrotnie pokonała golkipera czwartoligowego lidera. W następnym meczu sparingowym Sparta Brodnica zmierzy się Legią Chełmża, a starcie zaplanowano na 15 lutego. (kl) fot. FB GKS Wikielec

Stawką imprezy pod hasłem „Trzecia zmiana” będzie puchar burmistrza Brodnicy, a zgłoszenia do zawodów przyjmuje Miłosz Skarżyński, dostępny pod nume-

rem telefonu: 604 608 065. Początek widowiskowej rywalizacji zaplanowano w piątek, od godziny 17.00 na hali Ośrodka Sportu i Rekreacji w Brodnicy. (kl)


28

OGŁOSZENIA

BRODNICA–CBR.PL

Czwartek 9 lutego 2017

INFORMATOR

DL A MIESZK AŃCÓW POWIATU BRODNICKIEGO

tel. 662 061 331, 56 682 26 80 Szukasz...? Tylko u nas znajdziesz wszystko w jednym miejscu Agroturystyka Z Agrturystyka na Pojezierzu Brodnickim, smażalnia Skarlanka, Gaj Grzmięca 45, kontakt pod nr. tel. 721 181 247

Auto Moto

auto handel / komisy Auto Handel-Komis skup i zamiana, Marek Wiśniewski, ul. Lidzbarska 10B, Brodnica, kontakt pod nr. tel. 603 858 933

części i akcesoria Mam AUTO – sprawdzone części używane do wszystkich aut – GWARANCJA 1 MIESIĄC! kontakt pod nr. tel. 54 280 2990 Hurtownia motoryzacyjna Auto Complex, Brodnica, ul. 18 Stycznia 34, tel. 56 649 86 69

motocykle / skutery Hel-Trans - części i akcesoria do jednośladów, quadów i rowerów, Ostrowite 2, tel. 697 534 038

serwisy Naprawa i serwis samochodów ciężarowych Gabar Wrocki, tel. 601 656 616

Domy weselne / sale

Dom weselny Kardamon - wesela, imprezy okolicznościowe, Małe Pułkowo 36, kontakt pod nr. tel. 884 885 090 Półwysep Wądzyn - Sala weselna, imprezy okolicznościowe, tel. 667 652 205 Zajazd Złota Podkowa Wrocki - hotel, restauracja, sala weselna, imprezy okolicznościowe, tel. 601 913 928

Edukacja

szkoły językowe

biura nieruchomości Biuro Rachunkowe Taniarachunkowość.pl Jan Waśkowski, ul. Mazurska 20, Brodnica, kontakt pod nr. tel. 604 621 126, tel./fax. 56 491 96 76

leasing

Mam AUTO – złomowanie/auto-kasacja – PŁACIMY NAJWIĘCEJ – Odbiór gratis, gotówka! 54 280 2990

Zajazd Złota Podkowa Wrocki - hotel, restauracja, sala weselna, imprezy okolicznościowe, kontakt pod nr. tel. 601 913 928

Bigum - skup aut gotówka, tel. 601 917 253

Półwysep Wądzyn - Hotel, restauracja, kontakt pod nr. tel. 667 652 205

usługi Pomoc drogowa, autoholowanie - Gabar Wrocki, tel. 663 007 096 Transport, usługi ładowarką - Gabar Wrocki, tel. 601 656 616

Biuro usługi Mała Poligrafia - ksero, wydruki do formatu A0, pieczątki, ul. Gen. Maczka 2 (Minutka), kontakt pod nr. tel. 885 120 704

Budownictwo usługi Ogrodzenia sprzedaż i montaż, tel. 668 282 610 PROJEKTORNIA - meble na wymiar: m.in. kuchenne, biurowe, szafy przesuwne. Wyposażenie firm, aptek, przychodni lekarskich, inst. pożytku publicznego, tel. 662 116 657

Urząd Miejski w Brodnicy ul. Kamionka 23, 87300 Brodnica tel. 56 493 03 00

Szkoła Podstawowa nr 1 ul. 3 Maja 2 87-300 Brodnica tel. 56 498 23 43

Starostwo Powiatowe w Brodnicy ul. Kamionka 18 87-300 Brodnica tel. 56 495 08 00

Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. F. Chopina ul. Stanisława Wyspiańskiego 11 87300 Brodnica tel. 56 498 60 66

Dampol skład opału Małki, tel. 508 173 746, Szczuka, tel. 56 498 12 24 Olej opałowy z dowozem do klienta - Gabar Wrocki, tel. 601 659 654 Skład opału, sprzedaż hurtowa i detaliczna, prawdopodobnie najtańszy wegiel w okolicy, tel. 730 015 103 FHU Olek Skład węgla, tel. 501 621 145

Eco-Speed skład opału, Kominy 6A, kontakt pod nr. tel. 796 553 441

Hotele

Stacja paliw Lotos - Gabar Wrocki, kontakt pod nr. tel. 56 683 69 66

Składy opału

Finanse i bankowość

skup aut / demontaż

stacje paliw

Zespół Szkół Rolniczych ul. Karbowska 29 87300 Brodnica tel. 56 498 49 01

Inter-Pal ekogroszek, pelet, brykiet, kontakt pod nr. tel. 531 132 203

Wulkanizacja kompleksowo - Gabar Wrocki, tel. 601 707 951

stacje / kontroli pojazdów

Administracja

Szkoła języków obcych SPARROW, ul. Rynek 17, Golub-Dobrzyń, tel. 519 844 525

Leasing-Experts oferta specjalna nie tylko dla firm, leasingujemy prawie wszystko - auta, komputery, maszyny, urządzenia, tel. 575 665 290

SKP CBR 003 M.Napieracz Z i A Wałdowscy ul. Graniczna 1, Brodnica, tel. 56 493 47 73, niespodzianki dla klienta

listyczna, papierosy, tytonie, akcesoria, ul. Gen. Maczka 2

Nieruchomości biura nieruchomości Z nami bezpiecznie sprzedaż , kupisz, wynajmiesz, kupujący nie płaci prowizji, tel. 575 665 291

Rolnictwo / leśnictwo hurt / sklep Hurtownia owoców i warzyw, własna produkcja pomidorów i ogórków, Brodnica, ul. Podgórna 80a, 506 079 392

usługi

Zespół Szkół nr 1 w Brodnicy im. Karola Wojtyły - Jana Pawła II ul. Matejki 5 87-300 Brodnica kontakt pod nr. tel. 56 498 78 51

Przedszkole nr 8 ul. Zielona 3 87-300 Brodnica tel. 56 493 46 06

POLE REKLAMOWE EXTRA

POLE REKLAMOWE EXTRA

ZADZWOŃ 662 061 331

ZADZWOŃ 662 061 331

POLE REKLAMOWE EXTRA

POLE REKLAMOWE EXTRA

ZADZWOŃ 662 061 331

ZADZWOŃ 662 061 331

POLE REKLAMOWE EXTRA

POLE REKLAMOWE EXTRA

POLE REKLAMOWE EXTRA

ZADZWOŃ 662 061 331

ZADZWOŃ 662 061 331

ZADZWOŃ 662 061 331

Sport i rekreacja fitness / aerobic / kulturystyka Klub X-Fitness - idealne miejsce dla kobiet, zadbaj o swoją sylwetkę, porady dietetyczne i treningowe, tel. 730 167 510

rowery STELA-MAR Sklepy rowerowo-sportowe. Rowery, części, akcesoria serwis. Artykuły sportowe, Brodnica ul. Kopernika 7, tel. 530 186 139 STELA-MAR Sklepy rowerowo-sportowe. Rowery, części, akcesoria serwis. Artykuły sportowe, Brodnica ul. Farna 4, tel. 784 085 614 STELA-MAR Sklepy rowerowo-sportowe. Rowery, części, akcesoria serwis. Artykuły sportowe, Brodnica ul. Mostowa 8, kontakt pod nr. tel. 662 126 961 Salon firmowy Romet - skutery, motocykle, rowery, ul. Piłsudskiego 47, Rypin, tel. 600 261 092

Surowce / skupy Hurtowe dostawy oleju napędowego - Gabar Wrocki, tel. 601 205 759 Skup palet - sprzedaż, skup, wymiana, kontakt pod nr. tel. 730 015 103 Inter-Pal skup-sprzedaż palet, kontakt pod nr. tel. 531 132 203

Dampol transport wapna tel. 694 498 284

Salony prasowe Salonik Prasowy Minutka - Prasa, prasa specjaR E K LAMA

Tęgowska Barbara. Przedszkole niepubliczne ul. Kamionka 16 87-300 Brodnica tel. 56 498 25 60

Przedszkole „Misiaki” ul. Wczasowa 4 87-300 Brodnica tel. 606 926 866

usługi

ogrodnictwo / produkcja

Ośrodek Sportu i Rekreacji ul. Królowej Jadwigi 1 87-300 Brodnica tel. 56 491 34 40

Przedszkole nr 6 ul. Batalionów Chłopskich 28 87-300 Brodnica tel. 56 498 35 56

Oświata

Festyny, Uroczystości rodzinne, wynajem: zjeżdżalnia, zamek, euro bungee, wata, popcorn, balony, tel. 507 705 262

Kazubowscy - Producent kwiatów rabatowych, balkonowych, rozsady warszyw, Chojno 15, kontakt pod nr. tel. 696 903 845

Biblioteka Publiczna Miejska i Powiatowa im. I. Łyskowskiego ul. Zamkowa 1 87-300 Brodnica tel. 56 498 22 47

Zespół Szkół Zawodowych ul. Mazurska 28 87300 Brodnica tel. 56 498 24 66

Agromax - Autoryzowany sprzedawca katowickiego holdingu węglowego, Brodnica, kontakt pod nr. tel. 56 498 23 39

maszyny

Agromax - Hurtownia nawozów i węgla, Brodnica, tel. 56 498 23 39

Brodnicki Dom Kultury ul. Przykop 43 87-300 Brodnica tel. 56 498 21 42

Przedszkole im. Marii Konopnickiej ul. Stanisława Wyspiańskiego 12A 87-300 Brodnica kontakt pod nr. tel. 56 498 79 49

Niepubliczne Przedszkole „Chatka Puchatka” ul. Żwirki i Wigury 10 87-300 Brodnica kontakt pod nr. tel. 601 978 968

Importer maszyn i urządzeń rolniczych Krzysztof Jabłoński, Obręb 25, tel. 604 849 435

nawozy

Kultura i rekreacja


BRODNICA–CBR.PL

OGŁOSZENIA DROBNE Praca

Opieka nad seniorami – praca w Niemczech, legalnie, na umowę, atrakcyjne wynagrodzenie i bonusy za wyjazd świąteczny. Promedica24, tel. 516 051 848 Zatrudnię kierowcę C+E na trasach międzynarodowych, kontakt pod nr. tel. 662 568 782 Różne

Różne

Kompleksowe usługi elektryczne, odbiór elektryczny budynków, 40-letnie doświadczenie w branży, konkurencyjne ceny, tel. 609 380 073 Tuja Szmaragd 0,59 zł, kontakt pod nr. tel. 518 518 835 KOMPLEKSOWE UKŁADANIE KOSTKI I KAMIENIA. PROJEKTOWANIE, BUDOWA I SERWIS OGRODÓW. TEL. 783 812 584 WYBURZENIA I ROZBIÓRKI BUDYNKÓW. WYKOPY, PRACĘ ZIEMNE, USŁUGI KOPARKO ŁADOWARKĄ. PRZYJMĘ ZIEMIĘ I GRUZ. TEL. 783 812 584

Nieruchomości Nieruchomości Siedlisko po gospodarstwie rolnym nadające się na hodowlę lub dzia-

OGŁOSZENIA/SPOŁECZEŃSTWO 29

łalność rzemieślniczą, ekologiczna oczyszczalnia ścieków, działka 35 arów, Sokoligóra, tel. 661 054 087

Powiat

Sprzedam dom w Brodnicy, kontakt pod nr. tel. 795 622 999

W czasie trwających właśnie ferii policjanci i pracownicy sanepidu odwiedzaja dzieci na koloniach organizowanych w naszym powiecie. Odwiedzili m.in. ośrodek w Zbicznie

Rolnictwo

Rolnictwo

TRANSPORT KONI, KRÓW I INNYCH ZWIERZĄT NA TERENIE CAŁEJ POLSKI. ATRAKCYJNE STAWKI. WYPOŻYCZAM PRZYCZEPĘ DO PRZEWOZU KONI. TEL. 669 450 043

TYGODNIK

R E K LAMA REGIONU

Odwiedzają kolonistów

Siatka ogrodzeniowa 785 182 282

TYGODNIK CRY

Już dziś zamów życzenia NASZYM TYGODNIKU dla swoich najbliższych z okazji...

Kupię siewnik Poznaniak, glebogryzarkę, talerzówkę, pług 3,4, agregat, motyl, osę, przyczepę do 3 tys., ciągnik C-360, C-330 T25, sadzarkę i inne, tel. 797 633 258 Finanse

Finanse

Pożyczka, szybko, łatwo i wygodnie do domu. Kontakt na tel. i SMS 660 964 137 Auto-moto Auto Moto Skup aut w każdym stanie, odbiór od klienta, uszkodzone oraz całe, kontakt pod nr. tel. 889 883 507 Autoholowanie, pomoc drogowa, przewóz aut lub maszyn do 7 t. Faktura, pomoc w uzyskaniu auta zastępczego. Tel. 889 883 507

...rocznic ślubu Mundurowi wspólnie z pracownikami służb sanitarnych przeprowadzają w miejscach wypoczynku dzieci kontrole. Pracownicy sanepidu sprawdzają warunki higieniczne, a policjantka rozmawia z organizatorami i uczestnikami koloni o bezpie-

czeństwie. Funkcjonariuszka przypomniała jak się zachować kiedy zaczepia ktoś obcy, co robić w kontakcie z niebezpiecznym zwierzęciem. W spotkaniu w Zbicznie, uczestniczyła grupa kolonistów z Torunia (red), fot. nadesłane

TU JES T MIE JSCE NA T WOJĄ REKL A MĘ!

... i wielu innych okazji... Nie czekaj! Zadzwoń:

Zadzwoń! tel: (56) 682 26 80 Lista placówek, w których przyjmowane są darmowe ogłoszenia drobne w wypełnionym kuponie

1. Bartniczka – Lewiatan – Sklep Spożywczy DELIKATES PLUS ul. Brodnicka 13 2. Bobrowo – Sklep Spożywczo-Przemysłowy Bożena Irwan 3. Brodnica – Księgarnia Teresa Gołębiewska ul. Hallera 3/5 4. Brzozie – PPHU EDAM Adam Nisgorski – Sklep Groszek 5. Górzno – Sklep Spożywczo-Przemysłowy KODI ul. Rynek 12 6. Jabłonowo Pomorskie – Salon Prasowy ul. Główna 29 7. Jabłonowo Pomorskie – Salon Prasowy ul. Kolejowa 7a 8. Osiek – Sklep Wielobranżowy FART Halina Jętczak 9. Świedziebnia – Kiosk Handlowy Renata Smoleńska 10. Zbiczno – Sklep Spożywczo-Przemysłowy Lidia Kendziorska, Joanna Ludwiczak Zbiczno 157

CRY

RYPIÑSKIEGO

R E K LAMA

Praca

Czwartek 9 lutego 2017

Wyœlij z komórki og³oszenie do naszych tygodników


30

humor

Czwartek 9 lutego 2017

BRODNICA–CBR.PL


BRODNICA–CBR.PL

historia 31

Czwartek 9 lutego 2017

Frankenstein w Brodnicy...

Był koniec października 1932 roku. Wieczór. Ciężkie, chmury majestatycznie przewalały się nad pustym zakrętem szosy w Tivoli pod Brodnicą. Ponieważ wiatr dziwnie stanął, zaś wszystkie żywe stworzenia zamilkły w trwożnym oczekiwaniu na to, co miało za chwilę nastąpić, wokół zapadła złowroga cisza. Nagle dwa snopy świateł rozdarły ciemności i warkot potężnego silnika poprzedził błysk karoserii czarnej ciężarówki. Zawiany gość wychodzący z knajpy zauważył tylko czerwony napis na jej drzwiach „ Frankenstein”... POSTACI

po czym runęła na bok pociągając ze sobą trzy wagony. Ani maszyniście, ani chłopakowi nic poważniejszego się nie stało. Zszokowani podnieśli się z trawy i przez tumany unoszącej się pary dostrzegli kłąb zgniecionej, porozrywanej blachy, której część wbiła się w kocioł lokomotywy. Po ewident-

Pól godziny przed tym stary maszynista Mieczysław Makowski, wraz ze swym pomocnikiem Celestynem rozgrzał kocioł poczciwej wąskotorowej lokomotywy Orenstein & Koppel, po czym podpiął siedem wagonów wypełnionych węglem dla Cukrowni Ostrowite. Makowski zdawał sobie sprawę, że widok ciężkich chmur, niemal szorujących brzuchami o wierzchołki lasu zapowiada rychłe rozpętanie się deszczowego piekła i chociaż nie miało to większego wpływu na sam transport, to jednak pamiętał, iż stan torowiska tuż za Wapnem nie był najlepszy. Jeśli ziemia rozmięknie będzie musiał tam maksymalnie zwolnić... Ruszyli pomału na tor biegnący po podmiejskiej łące, w szpaler zdziczałych drzew owocowych, które już dawno nikt nie uwalniał od plonów. Po lewej stronie minęli połyskujące glancem czarnego marmuru nagrobki ewangelickiego cmentarza i przed przecięciem szosy Makowski uruchomił na chwilę gwizdek lokomotywy, jednocześnie puszczając więcej pary na tłoki. Mijali właśnie oś jezdni, gdy z prawej strony rozległ się przerażający pisk, a potem potworny huk, zupełnie jakby jakiś żelazny drąg walnął w lokomotywę. Ta zatrzęsła się, przechyliła przejechała jeszcze kilkanaście metrów na kołach lewej strony,

nie oderwanych kołach poznali, że to musiał być duży pojazd mechaniczny, może ciężarówka. W istocie! Kilka metrów od miejsca katastrofy znaleźli leżącego człowieka z zakrwawioną głową. Był przytomny, choć ciężko wystraszony. – Ty kierowałeś tą ciężarówką? – zapytał Makowski. – Jo – przytaknął, ścierając rękawem marynarki krew z twarzy. – Wiesz jak się nazywasz i skąd jesteś? Jechał kto z tobą? – Ni, som żem jechał. Nazywom się Babieradzki Bronisław, a to je... Jo tam!... To buła maszyna pana hrabigo Emila Farankensteina z Księżygo Dworu. Przyjście Frankensteinów Frankensteinowie to jeden z najstarszych rycerskich rodów Europy Zachodniej. W historycznych dokumentach pierwszy z nich rycerz Arbogast von Frankenstein pojawia się już w 948 roku, jako obrońca (zbrojny opiekun) opata Lorsch Abbey. W tym samym roku wygrał turniej w Kolonii. Potem w źródłach są różne wzmianki o następcach Arbogasta, w tym np. o Konradzie (1200), który zbudował zamek Breuberg (niedaleko niemieckiego Darmstadt. Dziś uważa się go za właściwego protoplastę rodu, od którego zaczęło wzrastać jego

znaczenie, bogactwo, prestiż. W 1292 wznieśli drugi zamek w Katzenelnbogen (od którego wzięła nazwę boczna linia rodziny). W trakcie reformacji luterskiej Frankensteinowie twardo opowiedzieli się po stronie katolickiej, co w dalszej perspektywie osłabiło ich polityczną pozycję, choć w uznaniu zasług dla władzy, od cesarza Leopolda I polskiego sojusznika i tego samego, któremu nasz król Sobieski uratował skórę pod Wiedniem – głowa rodu Frankensteinów otrzymała tytuł barona cesarstwa. W tym czasie członkowie rodu zajmowali wysokie stanowiska w hierarchii kościoła katolickiego, a także mniej eksponowane – choć ważne stanowiska państwowe. Na początku XIX wieku ustabilizowały się trzy główne linie: niemiecka, austriacka, i angielska (wkrótce doszła czwarta w USA). Ich herbem jest bojowy topór umieszczany przeważnie na złotym tle (utrwaliły się różnice w barwach, zaś niektóre herbarze podają dwudzielne w skos tło, czerwony topór, który w Polsce określany jest czasem jako „wilcze żelazo”). Frankenstein w Prusach Niedaleko Działdowa, w dzisiejszym Księżym Dworze Krzyżacy zorganizowali centrum klucza majątkowego, początkowo bez nazwy własnej. W XIV wieku teren dzierżawił Mieczysław z Narzymia, a w drugiej połowie XVI wieku dobra zostały przejęte przez Albrechta Hohenzollerna. Samą wieś założył w 1811 roku radca ziemski Adam Zaleski, który nabył od książęcego nadleśnictwa w Napiwodzie koło Nidzicy 178 włók ziemi. Niestety mości Zaleski „nie dźwignął wyzwania” i omal nie zbankrutował, a gdy to zrozumiał, w 1855 roku wystawił całość na sprzedaż. Majątek kupił Bernhard von Frankenstein. Ten w ciągu kilku lat z zapyziałego gospodarstwa uczynił pyszny, bogaty folwark. Wkrótce stary dworek Zaleskiego zasłonił zgrabny neoklasycystyczny pałac, zaś dojazd do niego ozdobił romantyczny park, w którego części po dziś dzień znajduje się rodowy cmentarz Frankensteinów. W fotelu loży Bernhard szybko wprowadził rodzinę do ziemiańskiej elity okolic. Znali się doskonale także

z dziedzicami podbrodnickich folwarków (w końcu to tylko ok. 50 km), w tym Abramowskim (Jajkowo), Boltem (Kronfeld – dziś tereny po lewej stronie ul. Podmiejskiej), Dopslaffem (Wądzyń), Frohwerkem (Kuligi), Höltzelem (Birkenek- Brzezinki) i wielu innymi – także z Polakami (Siudowskim, Langowskim z którymi prowadził jakieś doraźne interesy). Ciekawe, że kolejni Frankensteinowie należeli raczej do grupy politycznie i narodowo umiarkowanych. Nie ma śladu; ani we wspomnieniach, ani w dokumentach, aby angażowali się w jakieś antypolskie akcje. W Działdowie, w 1898 roku wybudowali sobie okazałą miejską rezydencję w stylu włoskiej willi renesansowej (przy dzisiejszej ulicy Jagiełły), w której podejmowali gospodarczych partnerów, a być może, także tam aranżowali niektóre obrady paramasońskiej organizacji Bezirksgroßloge Odd Fellows, do której należało wielu z nich (choć większość personaliów pozostaje nieznana). W latach 1906-1909 jeden z wnuków Bernharda Emil Frankenstein był nawet wielkim mistrzem loży. Jest wielce prawdopodobne, że działalność umiarkowanych Niemców z Bezirksgroßloge Odd Fellows wpłynęła na w miarę spokojne przejęcie powiatu brodnickiego i działdowszczyzny przez wojska polskie J. Hallera. We wrześniu 1919 roku w jednym i drugim powiecie odbyło się kilka bardzo ważnych spotkań pomiędzy zorganizowanymi Polakami, a czołowymi przedstawicielami miejscowej niemieckiej elity. Ferdynand Frankenstein z Księżego Dworu, wraz z innym członkiem loży hrabim von Mirbach aktywnie uczestniczył w tych rozmowach, wyraźnie ignorując stanowisko najbardziej wojowniczych organizacji pruskich nacjonalistów. Można mieć wrażenie, że ktoś koordynował sprzedaż niemieckich majątków po międzynarodowej decyzji o przejściu powiatu brodnickiego i działdowszczyzny do Polski, a także wspierał tych, którzy zdecydowali się pozostać. Wspominał o tym, na łamach ziomkowskiej gazety syn Johana Bolta właściciela 470 morgowego Kronfeldu (dziś na Kronfeldzie stoi m.in. mój dom). Boltowie

najpierw chcieli zostać, a Johan miał optować wraz z Abramowskim, Kurtem Höltzelem (świetnym działaczem na rzecz spółek handlowo-produkcyjnych), Ferdynandem Frankensteinem i innymi na rzecz „spokoju i przetrwania”, ale już półtora roku po przejściu zdecydował o wyjeździe do Rzeszy. Kronfeld kupił niejaki Domaszewski (mieszkający pod Kutnem). Kto go zainteresował majątkiem na peryferiach Brodnicy? Prawie wszyscy najzamożniejsi niemieccy ziemianie pozostali, w większości prezentując na zewnątrz postawę ugodową, legalistyczną, prowadząc normalne interesy. 30 października 1932 roku rzeczywiście miał miejsce wypadek ciężarówki należącej do Emila Frankenstiena (z Księżego Dworu), kierowanej przez Bronisława Babieradzkiego. Ten, nieuważnie kierując pojazdem, z całym impetem uderzył w lokomotywę wąskotorówki, przewracając ją wraz z trzema wagonami(!). Mimo rozmiaru katastrofy, całkowicie rozbitej ciężarówki, miejscowi całe to wydarzenie komentowali w konwencji humorystycznej, ponieważ dzięki prasie sporo wiedzieli o znakomitym filmie grozy, zrealizowanym wg. powieści Mary Shelley „Frankenstein” (z 1931 roku, choć brodnickie kino wyświetliło go kilka lat później). Żartowano, że skoro kierowcy Frankensteina potrafią przewracać wyładowane pociągi, to co musi potrafić ich pan! Odwrotnie do swojego literackiego „kuzyna” Emil Frankenstein nie siał grozy. Był dość uprzejmym, grzecznym człowiekiem, starającym się nie robić wokół siebie żadnej aury. Często bywał w Brodnicy, ponieważ tu miał partnerów w interesach (ponoć jeden z Farnkensteinów leży na naszym cmentarzu ewangelickim). W swoim pięknym pałacu mieszkał wraz z rodziną do początków stycznia 1945 roku. Nie mam wiadomości, czy zdołał umknąć nadchodzącym bolszewikom. Wkrótce na pyszne parkietowe mozaiki rezydencji w Księżym Dworze błoto naniosły przydeptane walonki, a potem, na dziesiątki lat nastała era PGR, po której i tak dobrze, że chociaż mury pałacu ocalały. Piotr Grążawski


32

SPOŁECZEŃSTWO

BRODNICA–CBR.PL

Czwartek 9 lutego 2017

Maskarada w Coolturaku

JABŁONOWO POMORSKIE Księżniczki, wiedźmy, biedronki i inne stworzenia zapełniły 3 lutego salę Cen-

trum Kultury i Sportu w Jabłonowie Pomorskim Pracownicy Coolturaka zorganizowali dzieciom bal przebierańców jako część zajęć, przygotowanych na ferie. Wodzirejem zabawy był Marcin Olszewski. Uczestnicy przebrani byli za postacie z baśni. Na parkiecie pojawiały się także koty, biedronki, czy postacie z komiksów. Cieszącą się wielkim powodzeniem atrakcją były kolorowe balony. – Podoba mi się na balu przebierańców - mówi Klaudia Nowak. – Przebrałam się za wiedźmę, bo tylko taki strój miałam. Do Coolturaka przychodzę na zajęcia codziennie i bardzo je lubię, na przykład dzisiaj są balony i jest strasznie fajnie.

– Ja się przebrałam za kota – mówi Izabela Górecka. – W ogóle często chodzę do Coolturaka na zajęcia. Podobają mi się, jest ciekawie, bal też jest super. Program ferii obejmuje, oprócz balu i związanych z nim przygotowań, także inne rodzaje aktywności. Dzieci będą brały udział w zajęciach muzycznych i sportowych. Zaplanowano także wycieczkę do jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej i do gabinetu weterynaryjnego. Podczas tych wypraw ich młodociani uczestnicy poznają sprzęt, używany przez strażaków i dowiedzą się jak pracuje lekarz weterynarii. Tekst i fot. (epo)

Taneczny korowód

Niektórzy balowicze zjawili się w maskach

Więcej zdjęć na naszej stronie:

BRODNICA-CBR.PL

Na parkiecie pojawiły się także księżniczki w pięknych sukniach

W Coolturaku nawet wiedźmy są wesołe Zabawę poprowadził Marcin Olszewski

R E K LAMA

Profile for BRODNICA-CBR.PL

Cbr nr 103  

Cbr nr 103  

Advertisement