1991 10 04

UNIVERS Tllburgs Universiteitsblad - 4 oktober 1991 - jaargang 29 - nummer 6

College wil part-time hoogleraar Vrouwenstudies Als het aan het college ligt komt er 'vooralsnog' een half-time hoogleraar Vrouwenstudies in plaats van de in het rapport-Van Doorne gesuggereerde fulltime hoogleraarsplaats. Het advies om de werkgroep Vrouwenstudies te reorganiseren neemt het college niet over. Dit staat in tiet voorlopig standpuntvan het College van Bestuur, dat aan de faculteit der sociale wetenschappen, de Voorbereidingsgroep en aan de Bestuurscommissie Emancipatie ter commentaar is gezonden. Het college staat op het standpunt dat Vrouwenstudies/emancipatieonderzoek 'zeer wel past in het palet van aanwezige disciplines binnen onze instelling'. Daarom stelt het voor

om voor de periode van 1992 tot en met 1996 Vrouwenstudies/ emancipatieonderzoek inclusief de aan te trekken part-time hoogleraar te betalen uit het Vernieuwingsfonds. Het onderbrengen van de groep in dit fonds ligt voor de hand omdat vrouwenemancipatie een van de speerpunten in het beleid van de universiteit is, aldus het college in de notitie. De werkgroep (met hoog-

leraar) zou ondergebracht moeten blijven bij de sociale faculteit, die na vijfjaar de financiering moet overnemen. Het advies van Van Doorne om de bestaande werkgroep Vrouwenstudies te reorganiseren vindt tot opluchting van de werkgroep bij het college geen weerklank. Het individuele functioneren van de leden van Vrouwenstudies is niet aan de orde. Dat komt te zijner tijd via de daartoe bestemde functionerings- en beoordelingsgesprekken ter sprake, aldus het college. 'Het is in elk geval al iets', reageert drs. Thérèse van den Heuvel, medewerkster van de werkgroep Vrouwenstudies, op het voorlopig standpunt van het college.

MINIMUM

De groep bepleit al langer het aantrekken van een hoogleraar en is blij dat dit nu wordt gehonoreerd. Minder gelukkig is de groep voor de keuze van een part-time formatieplaats. 'We zijn tevreden dat we een hoogleraar krijgen maar een halve formatieplaats is wel echt het minimum. Beter was het als we een full-time hoogleraar zouden krijgen', aldus Van den Heuvel. Het rapport van Van Doorne bepleit een full-time kracht gezien hettakenpakket van de hoogleraar. Van den Heuvel: 'Ik denk dat met een part-time aanstelling zo iemand wel een ondenwijs- en onderzoeksplan op zal kunnen stellen en ons leiding zou kunnen geven. Maar een 0,5 aanstelling lijkt mij weinig als je er vanuit gaat dat het een uitstralingsfunctie moet hebben naar de hele universiteit en de hoogleraar relaties moet leggen, contacten onderhouden met andere hoogleraren in het land, samenwerkingsverbanden moet opzetten en geld binnenhalen in de tweede en derde geldstroom.' (GR)

tien jaar letterenfaculteit de voorgeschiedenis hoe Tilburg de strijd met Maastricht en Rotterdam won

5

oprecht positief zijn de letterendocenten, maar ook een beetje bezorgd

omzien drie oud-studenten kijken terug

kinderfestivai koetjes & calf openen de jacht op kleuters (foto)

16

en verder extra studiepunten voor activiteiten die je naast je studie ontplooit

3

ondergronds een tocht door de spelonken van de universiteit

12

speltheorie prof. Talman is meer geïnteresseerd in het berekenen van het evenwicht dan in het bestaan ervan

13

vooriceursbehandeiing de promotie van Haijte Wiggers

13

^Visitatiecommissie economie schoot ernstig tekort' Dit schrijft de Inspectie Hoger Ondenwijs in zijn jaarlijkse oordeel over de oordelen (of: meta-evaluatie) van de visitatiecommissies. De commissie rechten - die de studie in diverse plaatsen 'te licht' vond - krijgt het gunstigste oordeel. Ook de rapporten over biologie en wijsbegeerte - waarvan het laatste zware kritiek had op het gebrek aan structuur van de studie - voldoen goed aan de drie gestelde eisen. Ze zijn zorgvuldig opgesteld en bruikbaar voor onderwijsverbetering; bovendien dragen ze bij aan openbare verantwoording over kwaliteit van universitair onden/vijs. Bij de vorige vier visitaties trof de inspectie nog veel kaf aan. Niet elke faculteit werd systematisch op dezelfde punten beoordeeld; bij gebrek aan duidelijke normen of goede analyse bleven oordelen ook veelal in de lucht hangen. Bovendien werd vaak een stijl gehanteerd van 'wie de schoen past, trekke hem aan': een misstand werd vermeld, zonder te zeggen om welke universiteit het ging. Op die manier kwam er weinig terecht van openbare verantwoording. Dus schreef ook minister Ritzen nog eens dat visitaties niet louter een onderonsje mochten blijven. Openbare en vergelijkbare oordelen waren gewenst.

De universiteiten beginnen hun kwaliteitszorg goed op orde te krijgen. Vergeleken met eenjaar eerder gaven de vijf landelijke onden/vijsvisitaties van 1990 systematische en goed onderbouwde oordelen. Alleen de commissie economie schoot ernstig tekort - doordat ze inhoudelijke beoordeling van het onderwijs achten/vege liet. Mildere kritiek geldt voor de visitatie elektrotechniek. Deze kritiek hebben de vijf visitatiecommissies van 1990, die eerder dit jaar rapporteerden, zich kennelijk aangetrokken. Hun rapporten - over economie, biologie, elektrotechniek, rechten en wijsbegeerte - komen er bij de inspectie dan ook veel beter vanaf.

ECONOMIE-ONDERWIJS

Belangrijkste dissonant in het commentaar van de inspectie is economie. Deze visitatie keek alleen naar de organisatie van het onderwijs; tot inhoudelijk oordelen voelde de commissie zich niet geroepen. Haar samenstelling zou daar niet op toegesneden zijn; en met het niveau van het economieonderwijs zou het in ons land toch wel goed zitten. De inspectie vindt dit een grote misser: inhoud, niveau en kwaliteit van het onderwijs - zijn juist 'the heart of the matter'. Wie die aspecten terzijde laat, beantwoordt niet aan de ei-

sen van een fatsoenlijke kwaliteitszorg. Hij doet zelfs 'afbreuk aan de functies van onderwijsverbetering en openbare verantwoording'. Zelfs bij dit strenge oordeel zijn er echter lichtpuntjes. Het werk dat de commissie economie wél deed - de beoordeling van ondenwijsproces en organisatie van het onden/vijs - vindt de inspectie namelijk adequaat, systematisch en zorgvuldig. Voor drs. A. I. Vroeijenstijn van de VSNU, coördinator van de visitaties, is dit reden tot enige relativering. Juist in de organisatie van het ondenwijs valt immers de grootste winst te halen. 'De inhoud is niet de zwakke plek van ons wetenschappelijk onderwijs', vindt hij. En als het echt aan kwaliteit geschort had, was dat volgens Vroeijenstijn ook bij de visitatie economie wel naar boven gekomen. Dat een inhoudelijk oordeel over

niveau en samenstelling van het studieprogramma wel degelijk haalbaar is, bewijzen de andere visitaties. Het minst geldt dat nog voor die bij elektrotechniek, die slechts globale inhoudelijke oordelen geeft. De commissies bij rechten, biologie en wijsbegeerte gaan echter, na een beschouwing over te stellen eisen aan afgestudeerden, goed in op de vraag of de studie inhoudelijk ook naar die 'eindtermen' toewerkt. Juist dat maakt deze visitaties volgens de inspectie waardevol, voor intern gebruik bij ondenwijsverbetering én als openbare verantwoording over de kwaliteit van het onderwijs. Volgens de inspectie zit er al met al schot in de kwaliteitszorg van het universitaire onderwijs. De visitaties vormen nu een 'adequaat functionerend stelsel'. En als pendant daarvan is binnen de universiteiten ook goede voortgang gemaakt met interne ondenwijsevaluaties. Economie en rechten lopen bij dat laatste wat achter, constateert de inspectie aan de hand van de visitatierapporten. Natuurlijk valt er nog wat te verbeteren. De inspectie wil meer gemeenschappelijkheid in de opzet van de visitaties. Zo zou een beschouwing over het aanbod aan afstudeerrichtingen en specia-

lisaties een vast punt moeten worden. Ook een oordeel over de personeelsformatie in relatie met ondenwijstaken, hoort in elke visitatie thuis. Bovendien signaleert de inspectie de behoefte aan betere statistische gegevens over zaken als studierendement; drie van de vijf visitaties kampten immers met onvergelijkbaarheid van doorde faculteiten geleverde data. (FS/HOP)

'Hulde voor de commissie' 'De kritiek snijdt geen hout', laat economendecaan prof. Kapteyn in een eerste reactie weten. Hij is niet de enige die er zo over denkt: 'Alle decanen van de economische faculteiten zijn unaniem van mening dat de kritiek onjuist is'. Volgens Kapteyn is het 'heilloos als ook de inhoud van het economie-onderwijs moet worden beoordeeld'. Die inhoud varieert in Nederland niet echt, 'je krijgt dan langdurige discussies en half ideologische gevechten'. Kapteyn: 'Hulde voor de visitatiecommissie dat ze zich niet in een wespennest gestoken heeft'. (MK)

MATSERTJES

COLOFON

matsertjes Matsertjes kunnen enkel per ingevulde matserbon worden opgegeven bij de redactie Contant betalen Tot 30 woorden kosten ze f S, Tussen 30 en 60 woorden f 10, , onder nummer f 2,50 extra Reacties op adverteren onder nummer naar de redactie sturen SEO: Het reglement van de persoonregistratie 'onderzoeksbestand belangstellmg hoger onderwijs' ligt voor ieder ter inzage bij de SEO Jodenbreestraat 23, Amsterdam telefoon 020 6242412 (dhr E Oldenboom) Het bestand bevat gegevens die verkregen zijn d m v enquête en staat in dienst van onderzoek naar de factoren die de deelname aan het hogerf onderwijs bepalen STUDENTENWERK MARANATHA: Jaarprogramma al gezien'' Pak Beet ' Gespreksgroepen gaan binnenkort van start Meedoen'' Nu bon invullen' VOORLICHTING: Voor twijfelaars organiseren we een voorlich tingsmiddag Vite gaat van 29 oktober t/m 1 novem ber naar Parijs Voor meer informatie kom op donderdag 10 oktober om 16 00 uur naar B 603 of bel Angela 013 434983 of Bianca 013 350136 Vite, kamer O 71 PARIJS REIS: Even lekker uitwaaien na de herfstvakantie'' Ga met Vite mee naar Parijs van 29 oktober t/m 1 november Kom naar de informatie bijeenkomst op donderdag 10 oktober om 16 00 uur m zaal B601 of bel Angela 013-434983, Bianca 013 350136 Vite Minds over borders JURISTENFEEST: Woensdag 9 oktober is het weer zover Vanaf 22 00 uureen spetterend juristenfeest in De Spoel" Be There' Collegekaart verplicht GAMELAN-ORKEST: Het gamelan orkest 'Wiludyeng' zoekt nieuwe spelers' Vanaf 4 oktober elke vnjdagavond cursus voor beginners van 19 00 21 30 uur in de TDMS = Muziekschool naast het Textiel Museum Kosten f 75,-per 10 lessen Muzikale vooropleiding met noodzakelijk TE KOOP: Volledige set propedeuseliteratuur rechten z g a n Tel 040-420066 Maarten Houben WOONRUIMTE: Ik zoek ruime lichte woonruimte in centrum, tot f 400, Koken, piano, voetbal, doe vakanties, schrijven, vrouwen interesse de wereld Nog (met melkflessen) zomerhuis - Spoorlaan 418 Per 15 oktober dakloos Bel 013 363469, Wouter WUTTONEELCURSUSSEN: De Werkgroep Universiteits Theater organiseert een cursus voor beginners en gevorderden van oktober '91 tot april/mei 92 Ook voor HBOstudenten Vrijblijvende kennismaking op donder dag 3 oktober in kantine geb S om 20 00 uur Bellen naar Marlijn 36059

STUDENTENSKIREIS: Deze gezellige 10 daagse groepsreis gaat op 31 januari a s naar het sneeuwzekere 5 sterren skigebiedZillertal(300km pistes,3 268m hoog) bekend om haar vele apres skimogelijkheden Voor slechtsf 599—hebjeeensuperskipas verblijf op basis van halfpension, luxe touringcar (ook ter plaatse) Bel voor informatie Paul Thienen 013 366739, Jan Engel 04255 3322, Patricia v Kemenade040 435461 ofWardv/dPutOlO-4762972 JURISTENFEEST: Zin om lekker te swingen"» Kom naar het junstenteest'Wanneer woensdag 9 oktober 22 00 uur Plaats De Spoel Zorg dat je het met mist" DIESFEEST: Ken/Ben JIJ het meisje (HEAO'') dat donderdag na het Diesfeest met mijn spijkerjack m een beige taxi is gestapt Bel me dan even 013-439511, ik had hem heel graag terug HUSK PERSENTEERT: Een 10-daagse nationale studentenskireis naar Mautemdorf (Oost) voor slechts f 565,— Inbe grepen 7-daagse superskipas, halfpension, luxe touringcar, activiteitenprogramma, reisleiding ter plekke Vertrek 24 januari 1992 Bel Jos Ver stappen 013 632383, Ene van Buul 013-426199 TE KOOP: Computer, Olivetti M24,640 Kb met 3 ' / ' + 51/4 -H 20 Mb harde schijf Veel software Inclusief KI mom tor, muis, printer OM 280 Nieuwpnjs ± f 6 500, Vraagprijsf 2 150,- Reactiesnal9 OOuur 04904 17073 LETTEREN 10 JAAR!: Daarom feest m Noorderligt, 26 oktober a s , voor iedereen aan de KUB of daarbuiten Aanvang 21 30 uur Entree f 5, voor letterenmensen en introducee, f6,50 voor met letteren Kaartverkoop vanaf21 oktober koffiekamers A en S en'savonds aan de kassa Programma zie Memopagina bij Kon Tekst CONGRES ARBEIDSMOBILITEIT: Dinsdag 8 en woensdag 9 oktober tussen 12 00 en 14 00 uur kunnen de bezoekers van het congres van 14 maart de congresbundel ophalen bij de stand bij het Aula SMOELENBOEK (MAK): Eco's tristen, bikkers en V O 's opgelet' Jullie smoeltjes pnjken in het zeer exclusieve smoelen boek van de MAK Voor slechts f 2 - heb je dit mooie hebbedingetje, met 800 kiekjes in je bezit Verkoop di (8okt),wo (9okt),do (10okt),en vr (11 ) van 12 00 uur tot 14 00 uur in hal gebouw A STUDENTENWERK MARANATHA: Jaarprogramma al gezien'' Pak 'Beef' Gespreksgroepen gaan binnenkort van start Meedoen'' Nu bon invullen' TE KOOP: Gnjs Dressoir f 225, , bijpassend kastje f 175, hangkast f 75, , topform eettafel 80 x 160 f 60 , nieuwe donzen dekbed 240 x 200 f 250 week endtas f 30, houten poort met hang en sluitwerk f 125, , theepot f 15 tel 368626

VERHUIZINGSOPRUIMING BIJ BOEKHANDEL GIANOTTEN Boekhandel Gianotten Tilburg verhuist eind oktober naar de Emmapassage Een nieuwe winkel met meer ruimte voor nog meer boeken, dus nog meer keus voor u Niet alle boeken verhuizen mee want er moet plaats gemaakt worden voor nog meer nieuwe uitgaven Daarom houden wij nu nog een grote opruiming in de Heuvelpoort Veel boeken voor de helft van de pnjs

* ) Boekhandel Gianotten Heuvelpoort

Itlburg

*) vanaf 24 oktober in de Emmapas^age

Univers

TAALREIZEN: Taalreizen van Lexton Language Programs, Spaans Frans Engels Italiaans, Duits, Portugees, Grieks Chinees en Japans Wereldwijd 40 scholen Internationale groepen Verblijf in gastgezin/ appartement/studentenresidentie van 2 tot 52 weken Het hele jaar door Bel voor onze uitgebreide Taalreizenkrant 01620 37700 FSW-FEEST: Wil je swingen en houd je van live muziek'' Kom je dan op 7 november naar hel FSW-feest In Noorderligt Aanvang 22 00 uur Band SQY voorverkoop vanaf 31 oktober Standgebouw S 3,00 Kassa 4,00 AUTORIJLES: Autorijschool Wim Bijvoet, Mane Koenenlaan 111 tel 013-671599 Een waarborg voor goede lessen Aantrekkelijke beginners aanbiedingen GITAARLESSEN: Klassiekgitaarles door bevoegd pnve docent Stijl van renaissance t/m hedendaagse muziek Voor informatie bel 636972

Heuvelring 55 5038 CJ Tilburg Telefoon 013-441515

Eccos: UITZENDBURO Omdat een uitzendburo nooit dynamisch genoeg kan zijn. Ook een buro voor studenten.

KLEUREN TV'S: Al een kamer, maar nog geen kleurenbak' Voor goedkope en goede (Philips) kleurentelevisie v a f 125,- Bel 013-441942/431655 WILLEM II: Zoekt studenten die bij thuiswedstnjden van Willem II als suppoost dienst willen doen Afgezien van een honorenng van circa 20 gulden per keer, kan in principe het voetbal gevolgd worden Bel voor infomiatie G Pladet, 013 680714 TO WHOM IT MAY CONCERN: Voor uitwerken van scripties of rapporten op WordPerfect 5 1 Ria Janssen Coppens, 013 368785, Tivohstraat 24 Als u liever zelf uitwerkt maar nog met overweg kunt met WP 5 1 (of 5 O ) dan kan ik ook een paar uurtjes les geven en u een basis leren om (ook in de toekomst) zelf te kunnen omgaan met tekstverwerking RIJLES: Autofnjschool Felix van Antwerpen Een goede start voor een echte opleiding Aanbieding De eerste keer met geslaagd, het tweede examen gratis Alleen geldig voor studenten en medewerkers van de KUB Tel 013 347553 TYPEWERK: Voor snel en vakkundig uittypen van uw scriptie, afstudeeropdracht, proefschrift op de PC, bel IVT Reinout, tel 040 852587 We berekenen een spe ciaal studententarief Ook kunnen we het typewerk kopieren en inbinden VERHUIZEN: Iets ophalen of wegbrengen bel Erro Op uurbasis Altijd goedkoper en sneller Inclusief ervaren hulp 013 438105, ook 's avonds/weekends/buiten Til burg _ ^ _ ^ OPGELET: T shirts, sweaters, rugby shirts, jacks etc , met uw eigen opdruk bel 040-537020/013 437523 STUDENTENWERK MARANATHA: Jaarprogramma al gezien'' Pak 'Beet'' Gespreks groepen gaan binnenkort van start Meedoen'' Nu bon invullen' SKIERS OPGELET!: Pegrotour organiseert met de kerst, oud en nieuw en carnaval winter sportreizen naar het prachtige Tadragebergte in Tsjechoslowakije vanaf f 750, meer informatie Pegrotour reisbureau, Weste wagenstraat 68 Rotterdam Tel 010 4112249, fax 4114569 BRIDGEN ZONDER ROKEN: WIJ zoeken minimaal 8 studenten m/v om een jongerenkem in onze Bridgeclub te vormen Wij spelen op maandagavond van 19 45 tot 23 30 uur in de Ypelaer in Tilburg Noord en zijn een metrokers Bridgeclub Voor info kun je bellen 676816 of 673166

pro civibus verzekert academici

STRAKS OP EEN HOUTJE BIJTEN? sluit nü een goede pensioenver/ekering ,\nl^lordan11)20-5708208 Suidlioudcrskadc 140 Cir()nin-jnO>0-184114 Spil^lul/Jr1^Zil 4 oktober 1991

PILLOT boekverkopers Juliana van Stolbergstraat 25 5038 AM Tilburg Tel. 013-426252 Fax 013-359940

Algemene & Wetenschappelijke Boekhandel univers

tilburgs universiteitsblad redactie eddie vaes (hoofdredacteur) michel knapen, gerard rutten kees bals, angela van schendel (assistente) medewerkers ilona bastiaanse, jan brouwers, hugo duneux, dylan van eijkeren, redactieraad drs j roebroek (voorzitter), a esmeijer, prof dr ir a kapteyn, p van kolverschoten, drs e poppeliers, f teunissen, d wijsbroek, mr p zoontjens, f allers, maunce ackermans (adviseur)

columnisten

jan boelhouwer, clemens van diek, karel soudijn, wim voermans mane bekker, alkelien van lenning foto nen siers cartoon loco advertenties angela van schendel, kamer b 12, tel (66)2277 officiële mededelingen afd pers en voorlichting, kamer b 10, tel (66)2001 kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag 12 00 uur in de week voor het verschijnen m het bezit van de redactie zijn redactie-adres/advertenties warandelaan 2, 5037 ab tilburg telefoon 662277 en 662506, intern 2277 en 2506, kamer b 12 en b 13 faxnr 662996 of 633019 landelijk samenwerkingsverband hoger ondenwijs persbureau (hop) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam) cursor (eindhoven), delta (delft) folia (uv amsterdam), ku nieuws (nijmegen), mare (leiden) obsen/ant (maastncht), u blad (utrecht) uk (groningen) en universiteitsblad (twente) medewerkers margriet van lith en frank steenkamp druk drukkerij de jong, baarle-nassau abonnementen voor niet-universiteitsleden f 40, per jaargang studenten krijgen univers gratis thuis

EVALUATIE

STUDIEPUNTEN

Studiefinanciering rem noch stimulans om te studeren Het stelsel van studiefinanciering heeft geen negatieve invloed op de toegankelijklieid van het onden/vijs. Sinds de invoering ervan in 1986 is het aantal studenten onverwacht sterk toegenomen, als gevolg van een algemene tendens naar een hogere scholingsgraad. De ouderonafhankelijkheid die het stelsel heeft gebracht is 'voldoende'. Dat is het oordeel van minister Ritzen in de Evaluatie van de Wet opde Studiefinanciering. De plicht om zo'n evaluatie na vijf jaar te maken was destijds i n de wet vastgelegd. Als bron voor de ministeriële nota gold vooral een studie van het Leidse onderzoekbureau Research voor Beleid, die onder andere een telefonische enquête hield onder 2500 studenten. De evaluatienota legt, net als minister Ritzen in zijn beleid, de nadruk op het element 'toegankelijkheid'. Uit het onderzoek blijkt, dat de opvallend grote belangstelling voor een studie in het hoger ondenwijs eigenlijk niets met studiefinanciering te maken heeft. Dat meer jongeren gaan studeren komt omdat zij bereid zijn in hun toekomst te investeren; datzelfde patroon is net zo goed zichtbaar in de ons omringende landen. Dit stelsel van studiefinanciering is dus kennelijkgeen stimulans, maar in elk geval ook geen rem, zo constateert de minister. Overigens treedt de groei vooral op in gezinnen van kleine zelfstandigen en hogere en middelbare ambtenaren, maar nauwelijks in arbeidersgezinnen. De ouders van universitaire studenten hebben ook zelf gemiddeld tenminste een havo- opleiding. Conclusie van de nota is dan ook, dat de sociale verschillen nog steeds sterk worden gereproduceerd van generatie op generatie.Het inkomen van de studenten blijkt vaak lager dan de 'norm'. Dat komt bijvoorbeeld omdat de ouders

meestal minder bijdragen dan ze, althans volgens het ministerie, zouden moeten. De meeste studenten hebben trouwens geen idee hoe hoog die norm precies is en er is vrijwel geen student (drie procent) die zich opwindt over de lage ouderlijke bijdrage, zo blijkt uit de enquête. Driekwart van de studenten heeft naast de studie wel een bijbaantje - vaak omdat het noodzakelijk is, maar soms ook om te voorkomen dat er veel geleend moet worden. Hoewel de minister volhoudt dat lenen geen drempel is, blijken de studenten er toch moeite mee te hebben. Ruim de helft van de thuiswonende en 22 procent van de uitwonende studenten zet het geleende deel van de beurs op de bank. Angst voor hoog oplopende schulden noemen ze daarbij zelf als belangrijkste reden. De evaluatienota gaat ook in op de 'doelmatigheid' van het stelsel en de minister steekt niet onder stoelen of banken, dat de beginperiode een ramp was. Inmiddels echter is volgens de nota de samenwerking tussen Zoetermeer en Groningen, alsmede de zorg voor een sluitende begroting en de controle op fraude naar tevredenheid geregeld. Overigens had de Rekenkamer recent nog wel forse kritiek op 'onrechtmatige uitgaven' van 77 miljoen in 1990. De evaluatienota ontbeert de enthousiaste toon die zo langzamerhand traditie wordt in Zoetermeer. Dolgelukkig is de minister niet met dit stelsel, zo lijkt de boodschap,

maar er valt mee te leven. Bij verschillende gelegenheden, onder andere in zijn overleg met de studenten, heeft Ritzen laten weten geen nieuw stelsel te willen vanwege de enorme rompslomp die dat met zich meebrengt. Een integraal stelsel van jongereninkomens, waarvoorde laatste tijd van VVD tot LSVb gepleit wordt, vindt de minister blijkens deze nota te ingewikkeld en te duur. Wel is een onderzoek gaande naar de vraag, hoeveel studenten eigenlijk studeren met een RWW- uitkering. De studentenvakbond LSVb heeft inmiddels kritisch gereageerd op de evaluatie. Volgens de bond toont deze duidelijk aan, dat het stelsel van studiefinanciering 'wat de doelstellingen betreft de plank volkomen misslaat'. (MvL/HOP)

Meer jongeren gaan studeren omdat ze bereid zijn te investeren in de toekomst

Raad stemt in met bouw sporthal De universiteitsraad is vorige week donderdag unaniem accoord gegaan met de bouw van de nieuwe studentensporthal. Hiermee is een bedrag gemoeid van bijna twee miljoen gulden. De studentenfracties waren tegen de inmiddels doorgevoerde verhoging van de sportkaart maar torpedeerden het bouwbesluit niet. Het Tilburgs Studentenoverleg (TSO) en de Progressieve Studentenfractie (PSF) keerden zich tijdens de vergadering van de universiteitsraad tegen de in september ingevoerde verhoging van de sportkaart van 75 naar 105 gulden. Hiertoe had de raad eerderbesloten omdat hetertoen naar uitzag dat de gemeente noch de twee HBO-instellingen wilden meebetalen aan een tweede grote sporthal. Mede door de extra inkomsten van een duurdere sportkaart wilde de KUB een be-

scheiden tweede hal financieren voor alleen de KUB-studenten. Later besloten de gemeente en de twee hogescholen alsnog mee te betalen, zodat de WO- en HBOstudenten gezamenlijk gebruik kunnen blijven maken van de sportfaciliteiten aan de Academielaan. De studenten in de raad kunnen deze verhoging 'niet aan de achterban verkopen', zoals een van hen het uitdrukte, en vinden dat de prijsverhoging pas kan doorgaan als de tweede sporthal klaar is en door de sportkaarhouders daadwerkelijk gebruikt kan worden. 'Een aantal studenten dat die dertig gulden extra heeft betaald zullen daarvan nooit iets terugzien', aldus B. Reitsma van het TSO, doelend op studenten die later dit studiejaar afstuderen of afhaken. De PSF-fractie diende een amendement in dat vroeg om de extra gelden te reserveren voor knel-

punten in de capaciteit van de sportvoorziening voordat de nieu we hal er staat. Alleen de studenten en enkele buiten-universitai re leden stemden voor waardoor het voorstel werd venworpen. Het college redeneerde dat al tijdens de bouw onkosten worden gemaakt waardoor de verhoging van de sportkaart redelijk is. Daarbij komt het praktisch probleem dat de kaarten al door de studenten betaald zijn. Na overleg met de studentensport-organisatie Pendragon heeft het college besloten om de extra gelden te verdelen over de post onvoorzien, lange termijn-oplossing voor het capaciteitsprobleem en het huren van extra accomodatie in dit collegejaar. 'Het is geen financieel meevallertje voor de universiteit want het geld wordt gebruikt voor de sporthal', reageerde collegelid J. van Berkom op opmerkingen van de raad. (GR)

^Buitenschoolse activiteiten moeten beloond worden' De wet op de tweefasenstructuur heeft tot gevolg dat studenten nauwelijks de tijd hebben naast hun studie actief bezig te zijn. 'Zonde', vindt rechtenstudent Remie Huijs, 'want buitenschoolse activiteiten zijn en blijven een must.' En daarom pleit hij ervoor dat bepaalde activiteiten beloond moeten worden met studiepunten. En met succes. 'Een jurist die niet kan pleiten is geen meester'. Zo luidt de slogan van Huijs in zijn strijd tegen de passieve houding van veel rechtenstudenten. 'Bijna niemand doet meer iets nuttigs naast zijn studie', stelt hij somber vast. 'En dat is jammer. Want het is behalve leuk ook ontzettend leerzaam om in je vrije tijd actief te zijn in een vereniging.' Zelf is Huijs voorzitter van de dertig koppen tellende pleitvereniging Dicit, het Dispuut voor Civilisten in Tilburg. Dicit, ruim één jaar geleden opgericht, heeft als doel studenten de gelegenheid te geven zich te bekwamen in het pleiten. Het gaat dan vooral om civielrechtelijke aangelegenheden. De vereniging organiseert verder pleitwedstrijden en excursies naar rechtbanken. Een van de hoogtepunten is de jaarlijks terugkerende meesterpleitzitting. Dit jaar zal dit evenement, waarbij twee advocaten van gerennomeerde bureau's elkaar te lijf gaan, plaatsvinden op 9 oktober in de aula van de KUB (aanvang 19.30 uur). Mw. mr. B. Meijer van het Haagse advokatenkantoor De Brauw Blackstone Westbroek zal, onder toeziend oog van een trio rechters, de strijd aanbinden met mr. W. van der Muijsenbergh, over het wel of niet eisen van Univers

schadevergoeding van een boer die zijn grond verontreinigde met een overdosis mest. Voorzitter van de rechtbank is prof. mr. H. Groen, die bekendheid geniet als plaatsven/angend landsadvocaat. 'Ook leuk voor niet rechtenstudenten, deze pleitzitting', meent Huijs. 'Want mensen die op dit niveau opereren kunnen op geniale wijze de feiten bespelen en interpreteren, niet gespeend van enig gevoel voor humor.' De avond zal geopend worden met een toespraak van Huijs, waarin hij zijn mening over het belonen van buitenschoolse activiteiten zal uiteenzetten. 'Want buitenschoolse activiteiten zijn en blijven een must', vindt hij. De oorzaak van het steeds minder participeren van studenten in verenigingen en organisaties ligt volgens Huijs bij de wetgever. 'Door de huidige wet op de tweefasenstructuur wordt de studieduur behoorlijk beperkt. Van de student wordt venwacht dat hij zijn studie in vijfjaar afrond. Dat is een schier onmogelijke opgave, als je bedenkt dat de gemiddelde studieduur vijf jaar bedraagd. De maximum studieduur wordt gelijk gesteld aan de gemiddelde studieduur. Dat is waanzinnig', stelt Huijs met klem vast. 'Bovendien mag je studeren niet

zien als het doornemen van een I steeds meer gaan concentreren bepaalde hoeveelheid stof binnen op hun studie en minder kijken wat een bepaalde tijd. Studeren is zich daarnaast allemaal afspeeld. meer. Het is een ontwikkelingsHuijs:'Men heeft gewoonweg geen proces, waarin een mens leert een tijd meer voor andere dingen. De eigen mening te vormen. Vroeger studie slokt al die tijd op. Ik vind had je studenten die acht jaar de- deze ontwikkeling verkeerd. Want den over hun opleiding. En daarhet is van groot belang datje naast van brachten ze er dan misschien je studie actief bent. Als bestuurswel twee door in hun bed, maar lid van een vereniging, als roeier zelfs dat is medebepalend geweest bij Vidar, noem maar op. Het geeft voor hun persoonsvorming.' je de mogelijkheid tot het leggen De beperking van de studieduur van sociale contacten. Maar het is leidt ertoe dat de studenten zich ook van invloed op je verdere le-

ven. Als je gaat solliciteren, bijvoorbeeld. Dan wordt steevast gevraagd naar wat je naast je studie hebt gedaan.' Om de lamgeslagen studenten te activeren wil Huijs dat buitenschoolse activiteiten beloond worden. Dat kan bijvoorbeeld door vrijstelling te verlenen voor een keuzevak. Op de juridische faculteit is dat inmiddels gelukt. 'Gedurende het tweede semester moeten rechtenstudenten voor het van Capita Selecta een vijftal werkstukken maken. Ben je echter actief als pleiter, dan hoef je er een minder te maken', legt Huijs uit. Het is weliswaar geen grote beloning, maar het begin is gemaakt. Huijs ziet nog meer mogelijkheden:'InTilburg verschijnt een aantal juridische tijdschriften, waaronder Sec Jure. Ik zou het redelijk vinden dat een student die daarin publiceert ook beloond zou worden met een vrijstelling.' Het plan van Huijs is nieuw in Tilburg, maar in Eindhoven is een dergelijk beloningssysteem al van toepassing. Bedrijfskundestudenten hebben daar recht op vrijstelling indien zij als bestuurder van een vereniging actief zijn. 'Dus moet het hier ook kunnen', meent Huijs. 'En niet alleen op de juridische faculteit. Ook op andere faculteiten zie ik grote mogelijkheden voor dit soort regelingen. Zeker omdat een aantal studenten met wie ik heb gesproken enthousiast reageerden. Een enkeling twijfelt weliswaar aan de praktische uitvoerbaarheid van mijn plannen, maar ik denk: waar een wil is, is een weg.' (BP) 4 oktober 1991

KORT

De lijdensweg van een carrièrejager

Actiebereidheid Tilburgse studenten hioudt niet over De eerste verkennende bijeenkomst van het Tilburgs Aktieplatform (TAP) is uitgelopen op een fiasco. Het TAP is een sluimerende organisatie die pas bijeenkomt als daar een dringende reden toe is. De plannen van onderwijsminister Ritzen om de beurs in te trekken als de propedeuse niet meteen gehaald wordt én om de rente op leningen te verhogen van 8,4 naar 11,3 procent, waren voor de Tilburgse Studerenden Bond voldoende aanleiding om een vergadering te beleggen. Er zouden plannen worden gemaakt voor de actieweek van 4 tot en met 8 november in Tilburg. Uitgenodigd waren alle Tilburgse studentenverenigingen. Aanwezig waren slechts de HBO-verenigingen Stoomec en Totus. Hun vertegenwoordigers zijn ervan doordrongen dat vooral Ritzens propedeuseplannen vergaande gevolgen voor hun ledenbestand zullen hebben ('zij kunnen ons de kop kosten'), maar zij zijn toch vooral gezelligheidsverenigingen en kunnen het hun leden niet aandoen zich politiek op te stellen. Wél is er bereidheid informatiemateriaal te verspreiden op de eigen instelling, op voorwaarde dat de eigen naam niet teveel met de acties wordt verbonden. Tijdens de vergadering werden noch plannen gemaakt, noch knopen doorgehakt. TSB-voorzitter Rob van Willigenburg in een poging tenminste nog één lichtpuntje te ontdekken: 'De verspreiding van informatie is heel belangrijk, omdat het de studenten duidelijk moet zijn waarom er gedemonstreerd moet worden. Hierdoor wordt de actiebereidheid vergroot.' (MvA)

Dr. Guus van Hecic nieuwe hoogieraar Gezondheid en Milieu Dr. Guus van Heek is benoemd als bijzonder hoogleraar 'Gezondheid en Omgeving' aan de Tilburgse universiteit. De leerstoel is een initiatief van de Stichting tot Bevordering van Wetenschappelijk Ondenwijs en Onderzoek in de Gezondheidszorg. De psycholoog zal zich afvragen hoe aspecten van gezondheid en gezondheidsgedrag worden benvloed door individuele persoonlijkheidskenmerken en welke factoren invloed uitoefenen op het handhaven van de gezondheid. Van Heek (44) is sinds '71 verbonden aan de KUB, meest recent als hoofddocent bij de vakgroep Psychologie. Hij promoveerde - cum laude - in 1981 in Tilburg op het proefschrift 'Anxiety: the profile of a trait'. Dr. J.L.A. Geurts is aan de KUB benoemd tot hoogleraar Bestuurskunde. Geurts (43) komt te werken aan de sociale faculteit en zal zich voornamelijk bezig houden met beleidswetenschappelijke bestuurskunde. Hij studeerde sociologie in Nijmegen en promoveerde daar in 1981 op 'Model en Spel, de bijdrage van simulatie aan plan-

U weet het inmiddels: gestaag stromen de inzendingen binnen voor onze wedstrijd 'Absurdisme op de voorpagina, een groot goed'. De nieuwe deelnemer komt uit Leiden, en heet MARE. Over verckenshutspot en pepparrotsköt', lacht de krant ons tegemoet, met een knipoog naar ons erepodium. Op 3 oktober is Leiden 417 jaar ontzet, en dat wordt gevierd door veel hutspot te verorberen. Dit jaar kan er worden gekozen tussen een Nederlandsse Univers

ning van lange termijn sociale processen'. In '86 werd hij hoofddocent en sinds '87 werkt hij bij Philips. Prof. mr. F. Molenaar is aan de Tilburgse economische faculteit benoemd tot (onbezoldigd) hoogleraar Bankrecht. Molenaar (63) studeerde in Leiden, was lange tijd jurist bij Heineken en werd in 1970 benoemd als lector in Tilburg. Later werd hij hoogleraar Burgerlijk recht en Handelsrecht, welke functie hij 1 augustus jongstleden neerlegde. Dr. Willem de Lange is benoemd tot hoofd van de sectie Arbeidsvraagstukken van het Tilburgse Instituut voor Sociaalwetenschappelijk Onderzoek, het IVA. Hij volgt drs. Hans Vissers op, die aan de KUB tegenwoordig directeur is van het Work and Organisation Research Centre, een kersvers instituut binnen de sociale faculteit. De Lange (41) studeerde economie in Tilburg. In 1978 studeerde hij cum laude af. Tot zijn promotie op de studie 'Configuratie van Arbeid' (1989) werkte hij in Tilburg als wetenschappelijk medewerker, daarna werd hij aangesteld als hoofddocent bij de vakgroep Personeelwetenschappen. (DvE)

Studie in Holland niet bijster aantrekkelijk Studeren in Nederland is niet bijster aantrekkelijk. De ontvangst is slecht en een kamer moeilijk te vinden. En dan hebben we het nog niet over dat rare taaltje. Bovendien, tenzij je techniek studeert hoe je ook voor de studie zelf niet naar Nederland. Dit kritische advies valt te lezen in het oktobernummer van het Franse maandblad L'Etudiant. Voorstudenten die in hun studie Europa willen verkennen, maakte het blad een 'dossier' over de interessantste bestemmingen. Nederland blijkt nauwelijks in dit verhaal voor te komen. Volgens het blad telt ons land nu 640 Franse studenten, of twee op elke dui"Zend Nederlandse studenten. Alleen Griekenland ziet naar verhouding minder Fransen langskomen. Toppers zijn daarentegen Engeland (waar de 15 duizend Fransen 2 procent van alle studenten vormen) en Ierland, in mindere mate Spanje en Duitsland. Ook Denemarken telt echter relatief meer Franse bezoekers dan ons land. Barrières om naar Nederland te gaan zijn ondermeer de opvang en de huisvesting van buitenlanders. Op beide punten scoort ons land slecht. Het kamerprobleem blijkt overigens vrij algemeen: alleen in Groot-Brittannië en Ierland is het eenvoudig kamers vinden. Maar de slechte opvang deelt ons land alleen met Portugal, Italië en Griekenland. Dan de studie zelf. Voor zeven onderwijssectoren worden korte rijtjes interessante landen genoemd. In vier gevallen hoort Nederland daar niet bij. Onvermeld blijven we zelfs bij rechten, de talen en de kunstopleidingen. De taalbarrière wordt daar blijkbaar niet gecompenseerd door kwaliteit; wel geldt dit volgens L'Etudiantvoorde rechtenfaculteit in Leu-

olipodrigopot, een Vlaamse stoemp, een Finse suomalainen lammasmuhennos of de bekende Zweedse pepparrotsköt. Kortom, smullen maar. De auteur van het artikel beëindigt zijn verhaal op een raadselachtige wijze: 'Van de machtige oranje kledder heb je snel je bekomst. Over hutspot lezen heeft dezelfde uitwerking.' De bonuspunten zijn reeds toegekend. Over 'je bekomst krijgen van' gesproken: snel naar Amsterdam. Büch in FOLIA. We hebben heus geen hekel aan 'm. Wij vinden zelfs dat hij erg leuke televisie maakt. Maar wij vinden daarentegen wel dat hem een schrijfverbod moet worden opgelegd. Waarom? 'Drie keer in een kwartier! Het leek wel of mijn pik op de grond hing. Klasse! Een klassetrekstertje!' Daarom! Dus: hij mag blijven leven, maar dan wel op een eiland dat héél ver weg is en waar geen pennen bestaan. En dan mag-ie nooit meer terug komen. Wie ook zwijgverboden moeten worden opgelegd zijn mensen die overstuur raken van een blootreportage in, bijvoorbeeld. Playboy (zie ook de achterpagina). Ja, u

Donderdagochtend 26 september, 9.30 uur. Nog een paar studenten melden zich voor de Bedrijvendag 1991. Evenals voorgaande jaren presenteren bedrijven zich in stands rondom de aula. Via van tevoren ingevulde curricula vitae kunnen studenten een persoonlijk gesprek hebben met de personeelsmanagers van een bedrijf naar keuze. Althans, dat belooft de organisatie. Tevens is er de mogelijkheid om bij elk bedrijf informatie te krijgen over stageen carrièremogelijkheden en over het bedrijf zelf. Erwin doet de verkorte opleiding bedrijfseconomie voor afgestudeerde HEAO'ers en begint aan zijn derde en laatste jaar. Hij is op zoek naar een stageplaats en hoopt vandaag een paar goede contacten te leggen. Bij NOG-verzekerIngen bijvoorbeeld. Zijn ervaring: 'Het was helemaal geen persoonlijk gesprek. Ik heb altijd gedacht dat het hier om Individuele gesprekken ging. Wat heeft het anders voor zin dat ik mijn curriculum vitae van tevoren inlever als ze er niet eens naar kijken?' Hij heeft het idee dat ze bij NOG niet echt zitten te springen om nieuwe mensen. 'Het was gewoon een bedrijfspresentatie voor een hele groep. Waar blijft het individuele karakter dat gesuggereerd wordt van deze dag?' Zijn tweede gesprek zou hij bij Grolsch hebben. 'Maar ook bij Grolsch doen ze niet aan persoonlijke gesprekken op basis van een ingeleverd curriculum vitae!' Erwin is ook geïnteresseerd in organisatie-adviesfuncties. Op de Bedrijvendag is alleen de accountancymaatschap binnen de TRN-groep aanwezig. De volgende: Arthur Andersen & Company. Erwin vraagt naar informatie omtrent stageplaatsen. Een dame In driedelig blauw biedt uitkomst: 'Wij doen nauwelijks aan stageplaatsen'. Ontmoedigd, maar niet van plan de laatste hoop op te geven, besluit Erwin langs de PTT gaan. 'Daar heb Ik tenslotte zes jaar gewerkt naast mijn studie.' En Inderdaad, Informatie in overvloed. Zelfs een speciale brochure over stageplaatsen en hoe die te verkrijgen. (DB) ven, met een 'opmerkelijk' programma in Europees recht. Een ander geval is medicijnen. Wegens verschillen in studie-opzet is elk buitenland voor Franse medici onaantrekkelijk; ons land geldt daarbij als extra ontoegankelijk door de taal en de studentenstops. Op drie terreinen wordt ons land vermeld onder de toppers. Het eerste geval betreft de Rotterdam School of Management: 'een van de beste van Europa', in feite een postdoctorale opleiding. Als universitaire aanraders blijven dan tenslotte de richtingen architectuur en techniek over. Op het eerste terrein behoort Delft ('meertechniekdan bij ons') volgens het blad tot de beste. Ook bij de overige ingenieursstudies scoren de Nederlandse universiteiten waarmee samenwerkingsbanden bestaan, heel hoog. Voor Delft gaat het om vliegtuigbouw, scheikunde, civiele technieken werktuigbouw. Bij Eindhoven wordt elektrotechniek genoemd. En in Twente gaat het om elektrotechniek en werktuigbouw. Al deze studies bevatten volgens L'Etudiant kenmerken van een 'zeer briljant' universitair landschap - als je de taal beheerst. Maar, eerlijk is eerlijk: de allerbeste ingenieursopleidingen vind je volgens het blad in Duitsland en Engeland. Waarop L'Etudiant dit overzicht precies gebaseerd heeft, blijft overigens wat onduidelijk. Als enige bron is de Franse gids 'Excel' genoemd. Maar die gaat alleen over de beste economie- en techniekstudies. Dat is misschien een troost voor alle onvermelde Hollandse pieken in andere disciplines. (FS/HOP)

gelooft het niet, maar ze bestaan nog steeds, de zedenpredikers. Ze krijgen zelfs redactionele ruimte in het KU NIEUWS uit Nijmegen. Ze vermommen zich door ironisch de dames aan te moedigen om te poseren. Zoals altijd bij dogmatici prikken ze niet door de werkelijkheid heen. Star beweren de feministen (ook die bestaan nog, kennelijk) dat je jezelf te grabbel gooit, dat alle mannen die Playboy kopen vunzigaards zijn, dat naakt poseren imbeciel is, en dat alles zonder ook maar een seconde aan zichzelf te twijfelen. Het mensenrecht om over je eigen lichaam te beschikken is nog niet tot hun geiteharen hersens door gedrongen. Dat de dames die bloot op de foto staan dat rationeel en met vele malen meer verstand dan de bekrompen feministen hebben besloten, zullen deze Victoriaanse en puriteinse brievenschrijfsters wel nooit begrijpen. Het U-BLAD uit Utrecht heeft een nieuw rubriekje: Kwaad en Erger. Over ergernissen. Deze week vertelt Ingrid dat ze het maar wat lastig vindt dat haar huisgenoten niet altijd precies weten na te vertel-

'Congresbureau KUB inzetten voor regio of gemeente' De KUB, gemeente Tilburg en VVV zijn met elkaar in gesprek om te bezien of het universitaire Congresbureau een functie kan vervullen in de stad of de regio. Het overleg is nog in een pril stadium en de betrokkenen kunnen nog geen concreet uitgewerkte plannen naar buiten brengen. De gesprekken volgen op de in juni uitgebrachte nota Toeristisch-recreatief actieplan Tilburg. Hierin staat onder het kopje 'Tilburg: brandpunt van kennis', dat het gezamenlijkorganiseren van congressen en dergelijke 'dringend gewenst, zo niet noodzakelijk' is. Dit zou dan moeten gebeuren door een deskundige instelling. 'De KUB beschik over een Congresbureau, dat veel breder en actiever ingezet kan worden voor de werving en organisatie van congressen, symposia, seminars, enz.', aldus de gemeentelijke nota. Het Congresbureau zou ook voor de andere Tilburgse ondenwijsinstellingen een functie moeten kunnen vervullen. Samenwerking hiermee zou moeten leiden tot 'adequate financiële en personele condities voor vervulling van de functie als Congresbureau voor Tilburg c.q.Midden-Brabant'. Voor een thematische uitwerking van de te organiseren congressen beveelt het rapport aan om te samenwerken met de economische faculteit en studierichting Vrijetijdswetenschappen alsmede met de kunstenfaculteiten. (GR)

len wie er voor haar heeft gebeld. En mensen die 's avonds bellen, daar wordt ze ook gestoord van. 'Nou, ik ben nog nooit 's ochtends uit bed gebeld, mij belden ze altijd 's avonds uit bed. Ja, ik wil toch echt niet later dan om tien uur naar bed.' ANS is het alternatieve Nijmeegse studentenblad. In het septembernummer een bijlage over uitgaan. Want in tegenstelling tot Tilburg mogen de kroegen in Nijmegen 's avonds gewoon openblijven. Het experiment lijkt goed te verlopen. Bewoners en bezoekers van de binnenstad concluderen na drie maanden dat de sfeer een stuk 'relaxter' is. Maar niet iedereen is zo gelukkig met de gang van zaken. Kroegtijger Bart: 'Het uitgaansleven wordt onoverzichtelijker en verliest daarmee een zekere geborgenheid, die elke nachtbraker eigenlijk zoekt. Vroeger was uitgaan een goede manier om de sleur te verdrijven, tegenwoordig verveel ik me tijdens het uitgaan!'Tja, een nieuweinvalshoekis altijd leuk om te horen. Ook als die kant noch wal raakt. (DvE) 4 oktober 1991

STRIJD

Op de vooravond van het eerste lustrum in 1986 kreeg de Tilburgse letterenfaculteit een genadeloos harde domper te verwerken. Minister Deetman had in zijn nota Selectieve Krimp en Groei besloten de letterenfaculteit en subfaculteit Psychologie aan de KUB op te heffen. Na protesten (foto: demonstratie van KUB-studenten en medewerkers op het Binnenhof in Den Haag), lobby's, afspraken over de kwaliteit en instroom van studenten kwam uiteindelijk

het beslissende woord op 19 maart 1990. Minister Ritzen schrijft: 'Op grond van de evaluatie heb ik geen bezwaar tegen het voortbestaan van de faculteit der letteren na 1991.' Op 22 maart stemt de universiteitsraad in met het verzoek van het college om de faculteit op te nemen in het Academisch Statuut, waardoor de faculteit de experimentele status kwijtraakt en verwordt tot een reguliere faculteit.

Oprichting letterenfaculteit kostte tien jaar Varend op de golven van uitspraken van gezagsdragers en de Tweede Kamer dat de universiteiten in - zeg maar - de provincie moeten uitgroeien tot complete instellingen duil<t het starten van een letterenfaculteit veelvuldig op in de annalen van de toenmalige Tilburgse hogeschool. Hoewel al in 1959 serieuze stemmen opgaan om in Tilburg een letterenfaculteit te beginnen, duurt het nog tien jaar voordat er werk van gemaakt word. De onduidelijkheid van de behoefte aan leraren bindt de aspiraties om de letteren aan de hogeschool toe te voegen in. Als in 1967 cijfers bekend worden dat er tot ver in de tachtiger jaren een tekort aan docenten zou zijn verschijnt deze kwestie weer op de agenda. Vreemd genoeg besluit men toen om de zaak te laten rusten. De bestuurderen waren bang dat een claim op een letterenfaculteit de aspiraties voor een medische faculteit en subfaculteit psychologie zouden schaden. In 1969, als de medische faculteit aan de Tilburgse academische neus is voorbij gegaan en daarentegen de subfaculteit psychologie van start mag, neemt men de draad weer op. In maart 1971 vraagt de katholieke Hogeschool Tilburg officieel een faculteit der letteren aan bij de ministervan onderwijs. In de nota 'Op weg naar een letterenfaculteit' uit die tijd wordt een prognose gegeven van het aantal Tilburgse studenten letteren in 1980: zo'n 250 eerstejaars, resulterend in een studentenpopulatie van 1100. Op basis van deze en andere gegevens stelt het bestuur zich voor om gefaseerd een letterenfaculteit in Tilburg te doen ontstaan. Vanaf 1975 zou een doctoraalopleiding moeten beginnen voor respectievelijk Geschiedenis, Nederlands, Engels, Frans en Duits. Spaans en Russisch zouden moeten volgen. Er zou een intensieve samenwerking moeten komen met de lerarenopleiding het MollerinUnivers

In september 1981 startte de experimentele studierichting Taal- en LiteratuunvetenschaiDpen aan de KUB, tien jaar nadat de toenmalige hogeschool een aanvraag indiende bij de minister. De zes bestaande letterenfaculteiten wilden geen Tilburgse concurrent Tilburg moest daarnaast opboksen tegen Rotterdam, die opeens ook een letterenfaculteit wilde. stituut van de Katholieke Leergangen. De oprichting van een Tilburgse letterenfaculteit zal met uitzondering van Nijmegen geen nadelige effecten voor de andere universiteiten in het land hebben. In Nijmegen zullen de studentenaantallen bij letteren met 'tenminste de helft' teruglopen, schrijft het Tilburgs Hogeschoolblad in maart 1971. 'Het spreekt vanzelf dat in geval van een oprichting de verhouding Nijmegen - Tilburg alle aandacht zal krijgen.'

KAMERVRAGEN

In de jaren erna ontbrandt een hevige strijd of Tilburg nu wel of niet een letterenfaculteit moet krijgen. Eerst adviseert de Academisch Raad de toenmalige minister De Brauw negatief waarna de gezagsdragerdit advies naast zich neerlegt waarop de zaak weer open is. Daarop schrijven de besturen van de letterenfaculteiten in het land een verontwaardige brief waarin zij zich kanten tegen een Tilburgse letterenfaculteit. De venwachte toeloop van studenten kan makkelijk bij de bestaande faculteiten opgevangen worden, zo laten zij de minister weten. De ontwikkelingen leiden zelfs tot kamervragen van de KVP aan minister Van Veen. In een antwoord daarop zegt de minister dat besloten is om een breed samengestelde werkgroep te formeren die alle zaken op een rijtje zet. Het toenmalig (en huidig) lid van het College van Bestuur, prof. P. Verheyen, betuigt zich in een interview in het Nieuwsblad ondanks de weinig toeschietelijke houding van de minister optimistisch over de mogelijkheden. Wanneer is nog

de vraag, 'maar een letterenfaculteit komt er'. Het is niet Nijmegen dat Tilburg dwarsligt maar de Economische Hogeschool in Rotterdam. In oktober van 1972 komt het plan om deze hogeschool om te vormen tot een Rijksuniversiteit. Dat betekent dat zij de beste kanshebber is voor een nieuwe letterenfaculteit. De kansen voor Tilburg lijken hiermee van de baan. 'Ten/vijl de werkgroep bezig is, wordt Rotterdam een letterenfaculteit op een presenteerblaadje aangeboden', reageert het Brabants KVP-kamerlid Zelissen, die opnieuw broedt op kamervragen. Prof. Verheyen blijft optimistisch: 'Er staat nog niets definitief vast. Ik blijf geloven in de goede zaak.' Dan komt Rotterdam met de verrassende voorwaarde dat zij zich wel willen omvormen tot een Rijksuniversiteit maar dat zij dan een letterenfaculteit moeten krijgen.

Verrassend is dit omdat zij nooit een dergelijke faculteit geclaimd hebben. In Tilburg reageert men verontwaardigd terwijl ondenwijsspecialist Zelissen spreekt van 'chantage'. De algemene teneur is dat de politieke druk op Den Haag moet worden opgevoerd. Het gemeentebestuur van Tilburg mengt zich in de zaak alsmede Gedeputeerde Staten. Ook een zevental invloedrijke organisaties uit Noord-Brabant - van de Noordbrabantse Christelijke Boerenbond tot het Katholiek Vrouwengilde - vragen de minister om opheldering. Eind dat jaar besluit de Tweede Kamer via een motie dat de vorming van een Rijksuniversiteit in Rotterdam niet automatisch gehonoreerd wordt met een letterenfaculteit. Minister Van Veen voegde er in de Staatscourant aan toe: 'Bij gelijkblijvende omstandigheden zal echter op grond van het verleden aan Rotterdam de voorkeur worden gegeven.'

ARBEIDSMARKT

De werkgroep concludeert in de loop van 1973 dat een faculteit in Tilburg verantwoord is. Het rapport 'Een zevende faculteit der letteren in Nederland, te vestigen in Tilburg' wordt aan minister 'i/an Kemenade aangeboden. Behalve vertegenwoordigers van de Tilburgse hogeschool zitten er ook mensen van de Technische Hogeschool Eindhoven, de Katholieke Leergangen, de Katholieke Universiteit Nijmegen en adviseurs van het ministerie van onderwijs. Allen onderschrijven de Tilburgse claim. Inmiddels heeft ook Maastricht zich gemeld als kanidaat voor een zevende letterenfaculteit.

Rotterdam heeft de strijd nog niet losgelaten. Medio 1974 lanceert men plannen voor een alternatieve opzet (onder meer maatschappijgeschiedenis, kunstgeschiedenis en taalbeheersing) van de begeerde letterenstudie, die vol lof in de pers komen. Ook Nijmegen roert zich. Een studie uit de Maasstad concludeert dat een zevende traditionele letterenfaculteit gezien de behoefte aan afgestudeerden op de arbeidsmarkt overbodig is. Een eventuele nieuwe letterenfaculteit moet zich niet toeleggen op de traditionele beroepsmogelijkheden maar zich bezighouden met toegepaste taalkunde en gespecialiseerde opleidingen voor een werkkring buiten het onderwijs. 'Een nieuwe faculteit die zich in het bijzonder op deze alternatieve taken toelegt kan gemakkelijker worden gerealiseerd indien zij afziet van de meer traditionele taken die de letterenfaculteiten zich plegen te stellen', zo staat in de Nijmeegse nota. Ook Tilburg speelde met alternatieve plannen maar had deze om 'tactische redenen' niet naar buiten gebracht. Uiteindelijkkondenhetbestuurvan de hogeschool en de minister op 27 september 1978 een zogenaamde Meerjarenafspraak voor de jaren 1980 - 1983 ondertekenen, waarin werd overeengekomen dat er geld werd uitgetrokken voor de ontwikkeling van een experimentele studierichting letteren aan de Tilburgse hogeschool. Het zou een opleiding worden die zich onderscheid van de traditionele faculteiten bij de andere universiteiten omdat zij niet opleid tot leraar maar tot een scala aan andere beroepen. De hogeschoolraad besluit in maart 1980 tot de instelling van de studierichting Taal- en Literatuurwetenschappen en verzoekt de minister dit te honoreren. In september 1981 start de opleiding met 75 studenten. Gerard Rutten 4 oktober 1991

MEMOIRES

Een onbegrijpelijk verliaal over sprooicjes Drie vrouwen, tegelijkertijd aan de Tilburgse letterenstudie begonnen en ook in min of meer dezelfde periode afgestudeerd. Maar in de tussenliggende periode zochten ze hun eigen weg. Wel alle drie taalkundigen, maar een echte onderzoeker, een met een meer praktische inslag en een die het na eenjaar in Tilburg voor gezien hield. Een vergelijkende terugblik op de beleving van een studie. Onvermijdelijk heerst er direct een reünie-stemming. 'Weet jij wat er met Carla is gebeurd?' 'IMet de studie gestopt, verhuisd naar Frankrijk, getrouwd, twee kinderen.' Alle drie zijn ze in 1984 Taaien Literatuurwetenschap in Tilburg gaan studeren. Alle drie zijn ze het afgelopen jaar afgestudeerd. Elise Hofhuis specialiseerde zich binnen het werkverband Grammaticamodellen. Nu is ze werkzaam als ze assistent-in-opleiding in Nijmegen. Annemarie Kleinheerenbrink koos voor Taal en Minderheden en moest haar studie nog afronden toen ze reeds aan hetwerk was. Juliade Groot knapte na een jaar af op de Tilburgse studierichting en ging in Amsterdam de bovenbouwstudie Algemene Taalwetenschap volgen. Op dit moment zoekt ze werk. In de loop van het gesprek zal het niet helemaal toeval blijken te zijn dat Hofhuis en Kleinheerenbrink reeds in Tilburg op de middelbare school zaten. De Groot kwam van het Hilversumse gymnasium. Voor Elise Hofhuis stond de beslissing vroeg vast. Bij de oprichting van de studierichting las ze een artikel in de plaatselijke pers. 'Ik wilde toen al verschillen in accenten en in verschillende dialecten gaan studeren. Dat ik uiteindelijk de fonetiek ben ingegaan, dat lag toen blijkbaar al vast. Na dat krantebericht heb ik eigenlijk nooit meer serieus over een andere studie nagedacht.'

ALLOCHTONEN

De Groot en Kleinheerenbrink werden beiden op het spoor gezet door het studievoorlichtingsblad straks studeren. Julia de Groot: 'Ik wilde iets met taal en literatuur, maar dan niet specifiek één taal. En de truc hier was juist dat het geen bovenbouwstudie was zoals Algemene Taal- of Literatuura/etenschap op andere plaatsen.' Voor Annemarie Kleinheerenbrink was het in elk geval duidelijk dat ze voor het taalaspect kwam. 'In Straks sfuderenstonden artikelen over buitenlanders. "Allochtonen" moet ik natuurlijk zeggen nu ik afgestudeerd ben. Dat trok me.' De stad Tilburg was voor geen van drie van doorslaggevend belang. Kleinheerenbrink: 'Ik had zo gehoopt uit Tilburg weg te gaan en op kamers te kunnen.' De Groot: 'Van mijn middelbare school ging bijna iedereen in Amsterdam studeren. Tilburg was heel ver weg en een stad die je eigenlijk niet eens een stad kan noemen. Maar het was wel duidelijk dat ik op kamers kon.' De ervaringen van het eerste jaar lopen niet helemaal gelijk op. Elise Hofhuis: 'Je weet ook helemaal niet wat je je ervan te voren bij moet voorstellen. Ik had wel voorlichtingsboekjes gekregen, maar daar stonden voornamelijk leuk weetjes in, van die weetjes die je tante graag weet.' Julia de Groot: 'Ik vond het helemaal niet inspirerend. Op de middelbare school leer je datje op de universiteit veel zelfstandiger moet werken. Maar het was zo schools, met huiswerk en zo.' Annemarie Kleinheerenbrink: 'En die colleges. Dat kwam maar en kwam maar. Je zat daar maar in die zaal. Het mag dan een kleine faculteit zijn, maar het was toch enorm massaal. En de onderwerpen waren zo algemeen.' Hofhuis: 'Achteraf gezien moet dat misschien ook, maar daar Univers

dacht je toen niet bij na. Wat je in het eerste jaar kreeg aan Grammaticamodellen bleef wel heel erg aan de oppervlakte. Toen ik later voor dat vak koos, was het ineens zo diep dat ik er een beetje van schrok.' Kleinheerenbrink: 'Taal en Minderheden in de propedeuse gaf wel een goed beeld. Ik kwam voor dat vak, en wat je nog aan literatuur kreeg, ach...' De Groot herinnert zich tot hilariteit van de anderen een mevrouw met lang haar die college gaf over sprookjes. 'Twee uur lang dacht ik: "Waar gaat dit eigenlijk over?" Dus nam ik me voor om thuis eens alles rustig na te lezen, maar toen bleek het ook werkelijk over niets te gaan.' Na de propedeuse (en voor Hofhuis en Kleinheerenbrink ook nog het verplichte gedeelte) ging ieder haar eigen weg. Hofhuis: 'Ik heb toch maar gekozen voor wat ik het leukste vond. Ook al wist ik dat er bij Grammaticamodellen geen ander beroepsperspectief is dan in het onderzoek. Dat ik aio zou kunnen worden, daar ging ik maar niet vanuit.' Kleinheerenbrink: 'In Taal en Minderheden trok me vooral het sociale aspect. Ik was ook toen bezig met de positie van minderheden en zo.' Beiden deden er nog een tijdje tekstwetenschap naast, vanwege de verlokkingen van moderne kreten als communicatie en voorlichting. Beiden haakten af toen het te abstract werdr Kteinf>eerenbrink: 'Blijkbaar heb ik die link met de werkelijkheid nodig. Dat miste ik ook bij grammatica.' Hofhuis:'Maar daar gaat het tenminste nog over wat je wel en niet kunt uitdrukken met taal.'

OP SCHOOL

Julia de Groot had te veel moeite met het gebrek aan zelfstandigheid in de Tilburgse studie. 'Ik had geen vooruitzicht dat het anders zou

worden. Als ik toch zou zijn doorgegaan, dan was ik waarschijnlijk in het tweede jaar afgeknapt.' Ze moet even nadenken, maar geeft dan toen dat deze keer de keuze tussen de steden Tilburg en Amsterdam wel een rol speelde. 'Toen Amsterdam het alternatief was, was ik daar meteen enthousiast over. Ik heb me hier toch nooit echt thuis gevoeld. Het overgrote deel van de studenten kwam hier uit Brabant. Naar mijn indruk gingen veel mensen vanuit school naar huis. Dat versterkte het idee dat je hier op een school zat in plaats van op een academische opleiding.' In Amsterdam ging ze Algemene Taalwetenschap studeren. 'Het eerste jaar had ik het gevoel dat ik voor een groot deel weer het zelfde moets doen, alleen dan serieuzer, gedegener. Ik miste in vergelijking tot de andere studenten wel de ondergrond van bijvoorbeeld Engels of een andere taal, maar zo groot bleek dat gemis ook weer niet te zijn. In Amsterdam werd het ondenwijs meteen in werkgroepen gegeven. Dat waren heel kleine groepen van acht a tien mensen. Hier had je één heel grote groep waar je je vriendjes en vriendinnetjes moest uitpikken. Hoewel Amsterdam een veel groter stad is, was het veel makkelijker om sociale contacten te leggen.' Kleinheerenbrink: 'Nederlands en Engels werd hier toch in kleine groepen gegeven.' De Groot: 'Ja, maar dat waren praktikumvakken. Dan zat je de hele tijd met een koptelefoon op. In Amsterdam vond ik het heel leuk dat we ook 's avonds nog bij elkaar kwamen om dingen uit te zoeken. Je ging dan nadenken over algemeen wetenschappelijke vragen. In Tilburg kwam je daar niet aan toe.' Het leukste onderdeel van de studie? 'Mijn stage.' Elise Hofhuis hoeft niet na te denken. Een aio aan de KUB die afkomstig was

van de vakgroep taal- en spraaktechnologie in Nijmegen maakte haar attent op de mogelijkheden daar. 'In mijn stage deed ik onderzoek naar de lengte van de klank in het Nederlands in relatie tot fonologische zinsdelen. Denk bijvoorbeeld aan de verlenging van de klank voor een komma. Met de resultaten daarvan maakte ik regels voor een spraakcomputer. Dat werkte redelijk en in mijn aioplaats ben ik nu die regels aan het verbeteren. Datje met echt meetbare dingen werkt, dat vond ik leuk, én dat je de theorie probeert te staven met wat je meet.'

INTAKE-PROCEDURES

Voor Annemarie Kleinheerenbrink waren het de stage én de scriptie, maar om verschillende redenen. Haar stage deed ze in Breda, bij haar huidige werkgever het Regionaal Educatief Centrum. 'Ik heb een onderzoek gedaan naar de intake-procedures voor leerlingen bij alle verschillende instanties voor volwasseneducatie in de regio. Omdat het heel breed was, heb ik ontzettend veel geleerd overallerlei instanties. Het onderzoek was meer beschrijvend. Dat vond ik in dat stadium heel leuk. Ik wist al dat ik niet als onderzoeker in de wieg gelegd ben. Dat bleek wel uit het werk aan mijn scriptie, die ging over een onderzoek naar spraak bij allochtonen. Juist omdat het zo moeizaam ging, heb ik er veel van geleerd.' Julia de Groot vond de onderzoeksgroepen het leukst. 'Mijn scriptie was wel een onderzoeksverslag (naar groepstalen), maar die heb ik meer geschreven om mijn studie af te ronden. In de onderzoeksgroepen kon je alles wat je tot dan toe geleerd had bij elkaar brengen, kon je goochelen met cijfertjes, verbanden leggen. Toen ik aan een paar onderzoeken had meegedaan, dacht ik:

"Jee, dit is het." Maar later las ik dan een artikel waaruit bleek dat we met een bepaald theoretisch aspect geen rekening hadden gehouden. De resultaten van het onderzoek vielen in een klap weg. We hadden onderzoek gedaan naar therapieën voor patiënten met afasie (een bepaalde spraakstoornis die vooral bij ouderen kan optreden; kb). Uit een artikel werd me later duidelijk dat dat soort therapieën geen enkel nut hebben. Na een aantal jaren studie waarin ik dacht dat dit het was, was dat een afknapper.' Elise Hofhuis is tevreden over haar studie. 'Maar ik weet niet of ik dat geweest zou zijn, als ik die stage in Nijmegen niet had gedaan.' Daarop legt ze uit dat je wel fonologie (de klankopbouw van zinnen) in Tilburg kunt doen, maar niet haar huidige specialisatie fonethiek (de opbouw van klanken). Julia de Groot is niet tevreden. 'Achteraf heb ik toch te weinig begeiding gehad bij het toekomstperspectief na de studie. In Tilburg krijg je dat wel geloof ik.' Hofhuis: 'Daar wordt hier vanaf het begin de nadruk opgelegd.' De Groot: 'In Amsterdam studeer je af en dan zie je verder maar.' Kees Bals

Van links naar rechts: Julia de Groot, Elise Hofhuis en Annemarie Kleinheerenbrink 4 oktober 1991

TIEN!

Paradepaard kan meer studenten gebruiken De positieve houding van de gesprekspartners over hun faculteit is niet opgelegd. Die houding is oprecht, dat spreekt uit alles. 'Ik denk dat onze etentjes leuker zijn dan van andere letterenfaculteiten.' Het verhaal van tien jaar Tilburgse letteren is dan ook voor een groot deel een successtory. Er was een basis, het Voorstel tot inrichting van een studierictiting Taai- en Literatuunvetenscfiap uit maart 1980, en de daar ingestelde doelen zijn voor een groot deel gehaald. De uitgangspunten w/aren tien jaar geleden duidelijk: algemeen, maatschappelijk gericht, en gericht op beroepsperspectieven buiten het onderwijs. Pro-decaan prof. Jaap Goedegebuure (Theorie en Geschiedenis van de Literatuur): 'Het was een unicum in Nederland. Een brede, algemene

Ze noemen zichzelf jonge honden, op je vijftigste ben je er een oudje. De letterenfaculteit is tien en nog zonder meer levend en trappelend. Wat is de kracht van de zevende letterenfaculteit en hoe zonnig dan wel donker is haar toekomst? Een rondgang. rein van beeldschermteksten in huis te hebben. Stages zijn voor ons een wijze om de arbeidsmarkt te bewerken.' Men is het erover eens: over het algemeen goed onderwijs (Thoolen: 'Het bleek onlangs nog uit een enquête: onze studenten zijn erg tevreden.') en over het algemeen goed onderzoek (Ton Vallen, voorzitter van de onderzoekscommissie: 'In een aantal gevallen is een zeer succesvolle profilering op een tamelijk opvallende manier gelukt. In een aantal gevallen is het nog wat minder, maar dat heeft dan meestal te maken met het feit dat men later is

publiciteit kan het niet liggen, roept men bijna alom, daar is en wordt keihard aangewerkt. Blijkbaar duurt het heel lang voordat het doordringt dat er in Tilburg een letterenfaculteit is, bovendien is de culturele uitstraling van deze stad niet erg groot. En we missen bijzonder belangrijke verkopers: we leiden geen leraren op voor de middelbare school. Alleen tekstwetenschapper Van Wijk is wat voorzichtiger over de pr-inspanningen tot nu toe. Hij toont aan de hand van oude krante-advertenties hoeveel moeite het heeft gekost om zich als letterenfaculteit te profileren. Bovendien is hij momenteel met een onderzoek bezig naarde pr-activiteiten van de KUB en vindt op grond daarvan dat potentiële studenten op de fouten punten worden aangesproken. 'Mensen kiezen voor een studie vanwege de haalbaarheid, of ze denken dat het interessant is, voor de activiteiten die je erbij kunt doen. En die slogan "Het is hard studeren in Tilburg", die heeft toch nog nooit iemand serieus genomen?'

gaan. Volgens secretaris Thoolen is met de oprichting van de onderzoeksschool Centre for Language Studies (CLS) de 'interthematische samenwerking' wat het taalkundige deel van de faculteit betreft, voorlopig gewaarborgd. Nog een ander externe impuls maakte kritiek los: de dit voorjaar verschenen nota Krijgt de melkkoe genoeg te eten van de economische faculteit. Daarin stellen de economen dat bij een nieuwe verdeling van de gelden over de universiteit er maar eens rekening mee gehouden moet worden dat zij het meeste geld binnen slepen. Verstandig investeren betekent

haar eigen vlees als ze op ons gaat bezuinigen. Wij zijn geen melkkoe, maar we vervullen een belangrijke rol als, ik zou haast zeggen, "paradepaard".' Het stuk over de interne situatie van de faculteit wordt geschreven door een commissie bestaande uit oud-faculteitssecretaris Frans Theunissen en de socioloog Hans Adriaansens. Vallen: 'Als we in een situatie komen waarin we moeten bezuinigen, dan vind ik dat we niet de kaasschaaf moeten gebruiken, dan moeten we niet kool en geit willen sparen.' Vallen wil dat daarbij een sterkte/zwakteanalyse van de faculteit wordt gemaakt, en dat er gekeken wordt naar de ontwikkelingen in het verleden. Waar is afgeweken van de 'stichtingsbijbel' (het Voorstel tot inrichting), waar is dat terecht geweest, waar eventueel niet? Over welke keuzes er gemaakt moeten

AANSLUITING

Christa Thoolen

letterenopleiding, niet gekoppeld aan een taal.' Prof. Guus Extra (Taal en Minderheden): 'Het Voorstel tot inrichting behelste precies het omgekeerde van wat letterenfaculteiten tot dan toe waren. De faculteiten waren groot, maar iedereen werkte ervoor zichzelf. Wij zijn een kleine faculteit, maar onze onderzoekseenheden zijn relatief omvangrijk.' Maatschappijgericht moest de faculteit zijn, omdat dat het meest logische was gezien het reeds bestaande studie-aanbod aan de Hogeschool. De faculteit was algemeen omdat ze iets nieuws moest bieden. En de banen moesten buiten het traditionele leraarschap gezocht worden, omdat duidelijk was dat deel van de arbeidsmarkt langzaam verzadigd raakte. Juist op dat laatste punt kan de faculteit zich op de borst kloppen. Secretaris Christa Thoolen: 'Het externe evaluatierapport dat we vorig jaar hebben laten schrijven spreekt wat dat betreft boekdelen: in januari 1990 had 91 procent van de afgestudeerden werk gevonden.' Dat succes komt voor een belangrijk deel op conto van de verplichte stage in de opleiding. Carel van Wijk (docent Tekstwetenschap): 'In feite creëren onze studenten hun eigen werk. De RABO-bank bijvoorbeeld was bezig met een computerprogramma waarmee de klanten via een beeldscherm een reisverzekering konden aanvragen. Dat programma draaide op een gegeven moment, maar of dat de beste tekst was, dat was van ondergeschikt belang. 'Iemand van ons heeft alle teksten bekeken en toen bleken er vier tot vijf wijzigingen per beeldschermtekst nodig. Zo'n bedrijf gaat dan inzien dat het nuttig kan zijn om een specialist op het terUnivers

gestart.'). Het geheim achter de faculteit ligt er waarschijnlijk in dat ze vanuit het niets kon beginnen. Extra, een van de founding fathers: 'Iedereen in de beginfasehad het zelfde startpunt. De hoogleraren waren bijna allemaal jongelieden. Dat leverde een enorm enthousiasme op om er iets van te maken.' Nog steeds is de gemiddelde leeftijd laag. Wie tegen de vijftig loopt wordt aangeduid als 'oudje'. Verder is het terrein dat de faculteit bestrijkt breed. En de structuur is flexibel. Van Wijk: 'We vormen maar één vakgroep. Dat betekent bijvoorbeeld dat we geen toestemming van de minister nodig hebben voor het instellen van een nieuwe afstudeerrichting.'

HARD STUDEREN

Het grote probleem van de faculteit is een relatief tekort aan studenten. Extra: 'Het is een paradoxale situatie. De faculteit heeft een betere score aan de uitstroomkant, dan aan de instroomkant.' Maar daar wil men ook niet te dramatisch over doen. Goedegebuure: 'We zouden meer studenten kunnen gebruiken. Bij de Selectieve Krimp en Groei-operatie is een getal van 120 inschrijvingen per jaar als streven genoemd. Soms zitten we er tien a vijftien onder, soms - net als vorig jaar 25.' De dit jaar gestarte avondopleiding voor doorstromers leverde vijftien inschrijvingen op waarmee het aantal nieuwkomers op 105 komt (Goedegebuure: 'Tenwijl de landelijke trent voor inschrijvingen bij letteren een dalende is'). Dit gebrek aan studenten is een van de belangrijkste oorzaken van een tekort op de begroting: voor 1992 geschat op twee ton, maar oplopend in een aantal jaar naar negen ton per jaar. Aan de eigen

Van Wijk pleit er ook voor dat het ondenwijs enigszins anders wordt gestructureerd. Niet alleen om proverwegingen ('Ook OMO moet af en toe een nieuwjasje krijgen.'), maar ook om de aansluiting op arbeidsmarkt nog verder te verbeteren. Op dit moment studeert een student in principe af via een traject bij een van de zes werkverbanden van de faculteit. 'Maar de beroepsmogelijkheden vallen niet noodzakelijkerwijs samen met de werkverbanden. Ik heb in een rapportje voor het faculteitsbestuur een voorstel gedaan voor veertien afstudeerprofielen, waarvan er acht heel concreet op een bepaalde vorm van beroepsuitoefening zijn gericht. In die profielen zou je dan elementen uit de verschillende werkverbanden bij elkaar kunnen halen.' Van Wijk haalt het voorbeeld aan van een 'taai-verzorger, tekstredacteur'die iets van psycholinguïstiek, sociolinguïstiek, informatica, literatuunwetenschap en theoretische taalkunde zou moeten weten. 'Ik wil niet de organisatie door elkaar husselen, dat kan toch niet. De werkverbanden voldoen bovendien als een verkaveling van onderzoeksobjecten. Maar op het terrein van het onderwijs zou je meer naar dwars-verbanden moeten zoeken.' Hoewel het systeem van werkverbanden geprezen wordt als een wonder van flexibiliteit, vallen er toch voorzichtig kritische geluiden te horen. Het evaluatierapport van de commissie Levelt stelde vorig jaar maart dat het er een gevaar dreigde dat de werkverbanden teveel hun eigen weg zouden

Jaap Goedegebuure

geld steken in de sterkste faculteit en wat voorzichtiger zijn met het ondersteunen van de zwakke broeders. Het bestuur van de letterenfaculteit reageerde in eerste instantie woedend. Prof. Hugo Verdaasdonk ('een schandelijk stuk'), op dat moment decaan, had een tegennota Past de stier wel op de porceleinkast al voor een groot deel op papier. Op 10 juni organiseerde het bestuur een discussiedag voor alle mensen aan de faculteit die over de toekomst wilden meepraten. Naar verluidt was een van de doelen dat de neuzen in een richting zouden staan, om de aanval van de economen te pareren. Uiteindelijk werd besloten om ook de hand in eigen boezem te steken. Bepalend daarbij was een stuk van 'vier wijze mannen', de docenten Van Driel, Meijers, Renkema en Vallen. Nu komen er twee nota's: een over hoe de faculteit de verdeling van de gelden binnen de universiteit geregeld wil zien en een over hoe de faculteit in de toekomst zelf haar geld zou kunnen verdelen.

VERSCHRALING

Goedegebuure over dat eerste stuk: 'Het moet minder defensief, offensiever worden dan waar we aanvankelijk aan dachten. Een stuk van algemeen beschouwelijk aard, dat laat zien waar we als letterenfaculteit voor staan. De mogelijkheden van de derde geldstroom zijn voor ons kleiner dan voor bijvoorbeeld de economen. Als er geld bij ons afgaat, dan heeft dat personele gevolgen en dat betekent ondenwijsverschraling. Dat zou afbreuk doen aan onze sterke kant, dat zou onze werfkracht niet ten goede komen. Daarmee krijg je een neenwaardse spiraal. De universiteit snijdt in

worden is Vallen voorzichtig. 'Wat je je daarbij afvraagt is welke veranderingen in de faculteit m'edebepalend zijn voor de instroom. Ik kan me voorstellen dat studenten kiezen voor literatuur, voor wat wij 'de binnenkant van het boek noemen'. Ikvraagmeaf of jedaardan meer accent op moet leggen.' Het idee om meer aandacht te besteden aan het culturele aspect, om de wervingskracht te vergroten, leeft breder in de faculteit. Goedegebuure droomt, mochten er mogelijkheden toe zijn, van uitbreiding van de faculteit in de richting van geschiedenis, cultuurgeschiedenis of maatschappijgeschiedenis. 'De mensen aan deze universiteit met wie ik nu het beste kan praten zijn de theologen.' Versterking van de culturele poot van de universiteit zou vorm moeten krijgen in een Interfacultair Centrum voor Cultuur-Studies(ICCS), maar de plannen daarvoor lijken in het slop te zitten. Extra vreest, onder andere omdat aan de taalkundige kant het CLS wel van start is, dat de faculteit op twee versnellingen gaatdraaien. Waarom wil het ICCS niet van de grond komen? 'Twee dingen. In de sociale faculteit is het nog steeds moeilijk om de oude waterscheiding tussen sociologen en psychologen te doorbreken. In onze faculteit is het dilemma kiezen voor engagement met letteren elders, of voor cultuur hier. Ik heb geen verantwoordelijkheid om de route te bepalen, maar ik vind dat je beter een gelijkwaardige partner hier in het ICCS kan zijn, dan een bijwagenfunctie elders vervullen. Het is iets wat me bezighoudt. Wij hebben als Taal en Minderheden onze taalkundige kant goed geregeld, maar de culturele nog niet.' Kees Bals 4 oktober 1991

NOT ONLY HAS ijOUTPUT. IT ALSO NEEDS 3LLER, WHATS YOURS ? Legio toepassingsmogelijkheden ligm in het verschiet, ook omdat het nieuwe 'steem wordt ondersteund door veel grote, we-

goed genoeg bent om deel te nemen aan de Philips Controllers Workshop. —

- Tijdens deze vier dagen durende

lldwijd opererende, elektronica-fabrikanten en

meeting kun je met jonge BE'ers bij Philips pra-

itgeveB.

ten, met directieleden van gedachten wisselen en Om een dergelijk project tot een goed

krijg je de mogelijkheid om aan een aantal boei-

nde te brengen, zullen op vele vlakken belang-

ende cases te werken. Een mooie gelegenheid om

jke beslissingen moeten worden genomen:

jouw input te geven aan het CD-I project.

ijsstelling, investeringsbeleid in soft- en hard-

De selectie is behoorlijk zwaar: er

are, marketing, produktie en promotie zijn

zijn slechts 20 plaatsen beschikbaar. 20 Plaatsen

ervan slechts voorbeelden. En allemaal hebben

voor de 20 allerbeste univei-sitaire bedrijfs-

financiële gevolgen.

economen met Administratieve Organisatie en

Met andere woorden; hier liggen in-

monetaire vakken.

issante problemen voor financieel talent dat

Voor meer informatie of een solli-

Inmiddels heeft een nieuw prodilrder kijkt dan cijfere alleen. Een ondememen-

citatieformulier kun je bellen: 040-756 538, of

de CD nog niet bestond? Ongetwijfeld. Het is

van Philips het wereldnieuws gehaald: de ink J instelling, inventiviteit, teamgeest en een win-

faxen: 040-757 643, naar Philips Recruitment &

immers nog niet zo lang geleden dat Philips met

actieve CD, kortweg CD-I genoemd. Dit nieui larsmentaliteit zijn minstens zo belangrijk.

Transfers, mevrouw drs. N.M. Buys, antwoord-

deze vinding voor een omwenteling in de muziek-

medium combineert audio, video, tekst f

nummer 10333,5600 VB Eindhoven.

industrie zorgde. Onderhand maakt de compact

graphics. De gebruiker kan in een interact n dit soort vraagstukken het hoofd te bieden,

disc gewoon deel uit van ons dagelijks leven. Het

proces zelf de uitkomsten van zijn handel m is er wellicht een carrière als controller voor

WITH YOü-WE'LL MAKE IT.

zwarte vinyl en z'n afspeelapparatuur is rijp voor

bepalen. Het is voor Philips een van de k( weggelegd. Maar laten we niet op de zaken

AT THE CONTROLLERS WORKSHOP

het museum.

produkten voor de jaren 90.

-

Als jij de kennis en het karakter bezit

«ruit lopen. Eerst moet je laten zien dat je

ON 5 , 6 , 7 & 8 NOVEMBER.

PHILIPS

PHILIPS

-

MEMO

lefonische bereikbaarbaarheid: Informatiecentrum 662211 en het Steunpunt Studiefinanciering 668010. Doorstroom- en uitstroombegeleiding De afdeling Studenzaken organiseert ook dit najaar weer een aantal doorstroom- en uitstroom kursussen. De 'doorstroom' richt zich op problemen tijdens en met de studie (omgaan met stress, tentamenvrees, heroriëntatie studiekeuze enz.). De 'uitstroom' schenkt aandacht aan begeleiding na de studie (solliciteren, mondelinge presentatie, vergadertechniek enz.). Een folder met uitgebreide informatie is verkrijgbaar in bovengenoemd Informatiecentrum. Voor sommige kursussen is veel belangstelling, dus wacht

DSO\ STUDENTENZAKEN

Openingstijden Informatiecentrum STUZA (Gebouw N, kamer 24): Maandag: 13.00-16.00 uur; dinsdag: 9.00-16.00 uur, 16.30-18.00 uur; woensdag t/m vrijdag: 09.00 16.00 uur. In het Informatiecentrum kun je terecfit met alle vragen die betrekking hebben op het studeren en/of student zijn en het maken van afspraken met de studentendekanen. De balie van het Steunpunt Studiefinanciehng is in het Informatiecentrum gevestigd. Te-

Thomas van Aquinostraat 37

637 638 Openingstijden: zondag t/m donderdag 16.00-23.30 uur vrijdag en zaterdag 16.00 - 24.00 uur

Uw pizza binnen 30 minuten heet en vers GRATIS thuisbezorgd! 25 CM (1-pers.)

MENU

35 CM (2 a 3 pers.;

Americana tomatensaus, kaas, salami, ham en gehakt

14,50

25,00

Veggi tomatensaus, kaas, ui, paprika, champignons en olijven

16,00

27,50

Hawai tomatensaus, kaas, ham, ananas, extra kaas

14,50

25,00

ExtravaganZZa tomatensaus, kaas, ui. paprika, salami, ham, champignons, ananas, olijven, gehakt, extra kaas

17,50

30,00

STEL ZELF UW FAVORIETE PIZZA SAMEN:

Ingrediënten: Ham Ui Ansjovis Tonijn Spaanse pepers

Salami Paprika Artisjokken Olijven

Gehakt Champignons Ananas Extra kaas

Sportnieuws\ VIDAR Momenteel wordt Vidar's zesde lustrum door menig Vidraat vol enthousiasme gevierd. De lustrumevenementenweek bereikt zaterdag 5 oktober haar hoogtepunt met een Gala, tenslotte wordt de week zondag 6 oktober afgesloten met een bijzondere ledenvergadering en een the dansant. Donderdag 10 okt. vindt vanaf 20.00 uur de inauguratie plaats. 12 en 13 oktober wordt de Theta herfstregatta in Eindhoven gehouden, van alle eerstejaars wordt deelname venwacht. Naast deze activiteiten wordt er gelukkig nog veel geroeid. Heb je interesse te gaan wesstrijdroeien, of hiervan alvast te proeven door in voortraining te gaan, neem dan contact op met de vice-praeses. Laat je kans niet lopen!!! Agenda Zaterdag 5 okt.: Lustrum-Gala; zondag 6 okt.: bijzondere Ledenvergadering en the-dansant; woensdag 9 okt.: voorbereiding op inauguratie; donderdag 10 okt.: inauguratie vanaf 20.00 uur; zaterdag 12 okt.: Theta herfstregatta, 's avonds feest aldaar; zondag 13 okt.: Theta herfstregatta. Loopconsult Voor de lopers die advies willen hebben over trainingsschema's, voeding en schoeisel heeft het Sportcentrum wekelijks een consult-uur. Op vrijdag, 14.00-15.00 uur, kun je bij Rob Pauel terecht in de verenigingenkamer van het Sportcentrum. Je kunt meerweekse schema's ontvangen of deelnemen aan de maandelijkse Coopertest. De eerste Coopertest zal op vrijdag 4 oktober worden gehouden. Vertrek vanaf het Sportcentrum 14.00 uur

Krachtconsuit Sportmensen die trainingsadviezen willen ontvangen op het gebied van krachttrainingen kunnen op woensdagavond tussen 21.15-21.45 uur in het krachthonk aan de Ringbaan West terecht bij Rob Pauel. Personeelssport Het Sportcentrum KUB organiseert een trainingsuur, speciaal voor personeelsleden van de KUB, op dinsdag van 12.30 tot 13.30 uur in de grote zaal van het Sportcentrum. De training bestaat uit een lichte conditionele training en een andere sport bijvoorbeeld badminton, basketbal, volleybal of tennis. Daarnaast kunnen personeelsleden voortaan deelnemen aan alle trainingen en lessen. Tevens kan met ruimte reserveren ten behoeve van een uurtje sport met een groep collega's. Sportkaarten voor personeelsleden zijn verkrijgbaar bij A. v. Helderen (DEA) en B. Wesdorp (DBH). De sportkaart kost f. 125,- voor het gehele sportseizoen 91 /92. Leden van de personeelsvereniging krijgen na afloopvanhetcollegejaarf. 10,-retour van de betaalde sportkaartbijdrage. Roosterwijzigingen Vanaf heden zijn de volgende wijzigingen in het rooster ingevoerd. - Rugby dinsdag 18.45-20.15 uur (was 21.15-22.45 uur); veldvoetbal dinsdag 20.15-21.30 uur (was 20.00-21.15 uur). Attentie: Het Sportcentrum kent in het sportprogramma ook enkele sporten die wellicht op het moment wat minder in de belangstelling staan, maar niettemin zeer de aandacht verdienen. Wat dacht je van handbal, van oudsher een sport waarin het Zuiden goed vertegenwoordigd is. Het is een zeer intensieve sport, waarbij een goede techniek en conditie vereist zijn. Met name tactisch inzicht en de wil om samen te spelen is van groot belang en onze docent Roland van de Tillaar besteedt daar ook veel aandacht aan. Zin in deze sport gekregen! Kom dan naar het trainingsuur op maandag van 17.45-18.45 uur in de grote zaal van het Sportcentrum. Nog een sport die volop de aandacht verdient is judo, de meest bekende en speelse vorm van zelfverdediging. Dat laatste is eigenlijk niet echt van toepassing, omdat het een echte wedstrijdsport is, waarin je er samen met je tegenstander vol tegenaan moet gaan. Deze zeer complete sport kenmerkt zich door creatief denken, behendigheid, snelheid, kracht en uithoudingsvermogen. Wil je dat alles meemaken, doe dan mee met de les door

docent Jan Johannes Gerritsen op maandag van 21.00-22.30 uur, kleine zaal Sportcentrum. Tenslotte nog even het lesuur turnen/ trampoline. Docent Laurent Robers leert je op dinsdag van 19.30-21.00 uur in de PABO-accommodatie onder andere de volgende turnoefeningen: springen op een grote trampoline, een simpele salto, zwaaien aan de ringen of de hoge rekstok. En dat is nog maar het begin! Tijdens de lessen worden alle vormen uit het recreatieve- en wedstrijdturnen behandeld. Dus kom langs en probeer eens een andere sport uit. Beperkt rooster: /n de herfstvakantie (14 t/m 18 oktober) geldt overdag een beperkt rooster en 's avonds vindt de TSK-herfst plaats. Er is dagelijks Keep Moving! Het volledige rooster wordt volgende week in Univers geplaatst.

m

Lacoste Op 9,10 en 11 oktober is er een intern universitair tennistoernooi in Rotterdam. Lacoste is hier natuurlijk van de partij met een aantal reuze fanatieke teams. Succes verzekerd. Nu nieuw bij Lacoste: een maandelijkse borrel bij de Korenbloem. Elke tweede zondag van de maand vanaf 20.30 uur. Dus... in oktober is dat de dertiende.

TIGEAKAGENDA Maandag 7 en Dinsdag 8 oktober MAKUB (0-52): excursie naar Porsche in Stuttgart.

Donderdag 10 oktober Isaliest (0-77): Lezing 'Jaarrekening, belangengroepen en informatiewaarde MAKUB (0-52): bborrel in Rumours vanaf 21.00 uur; Sevio (O-74): lezing door dhr. van der Schoor en dhr. Teurnings in AZ-05om 13.30 uur.

Vrijdag 11 oktober MAKUB (0-52): Case Unilever.

PC SHOP KUB

AANTAL INGREDIËNTEN

MENU basis

1

2

3

4

5/meer

25 cm

ƒ10,00 ƒ11,50 ƒ13,00 ƒ14,50 ƒ16,00 ƒ17,50

35 cm

ƒ17,50 ƒ 20,00 ƒ 22,50 ƒ 25,00 ƒ 27,50 ƒ 30,00

Coca Cola per blikje ƒ 2,00

Onze bezorger heeft maximaal ƒ 40,00 wisselgeld bij zich

Univers

niette lang met aanmelden. Vol is vol! Subsidies studentengroepen Voor 1992 zal de Subsidiecommissie wederom (garantie-) subsidies ter beschikking stellen voor aktiviteiten van studentengroepen en -verenigingen. Degenen die een beroep op de commissie willen doen worden verzocht hun aanvraag voor 15 oktober a.s. bij de commissie in te dienen. De aanvraag moet vergezeld gaan van een aktiviteitenplan en een bruto begroting. Nadere informatie is in te winnen bij Wim Heuvelmans (N-5, tel. 662284) of bij Janine van de Pas (N-2, tel. 662135).

013-663059 4 oktober 1991

MEMO

Studenten] PRIORITIJD VTW-studenten kunnen nog steeds lid worden van de studievereniging van Vrijetijdswetenschappen Priontijd Voor informatie en aanmelding elke dinsdag en woensdag in de mid dagpauze in 0-74 We wachten nog op pasfoto's van de Pnontijd-leden voor in het Smoelenboek Ook hiervoor kun je terecht op genoemde dagen in kamer 0-74 Op 10 oktober organiseert Pnoritijd opnieuw een walking meal Voor dit reuze gezellige evenement (eerst eten op verschillende plaatsen in Tilburg en daarna een geweldig feest) kun je je tot 3 oktober aanmelden, weer in O 74 CINEMA Cinema, de filmvereniging van Letteren, draait op 9 oktober (AZ 10, 20 15 uur, f 4,-) de film 'MacBeth' van regis seur Roman Polanski De film is een fascinerende herschepping van het klassieke drama van William Shakespeare MacBeth, een jonge Schotse edelman, probeert koning van Schot land te worden via verraad, geweld en moord Wanneer hij tenslotte de troon bereikt leidtzijn meedogenloze regiem tot weerstand bij veel onderdanen Dit alles eindigt in een bloedig einde STEPS Steps zoekt nog enkele actieve leden voorde activiteiten-, promotie & acquisitie-, symposium cie en redactie van het Steps-magazine Daarnaast zoeken we mensen die eens een artikel willen schrijven over onderwerpen m b t economische psychologie Dus ben je geïnteresseerd, voor info kun je terecht op de Steps-kamer 0-76 of bel Caroleyne (443172) of Harold (355708)

MENU PERIODE 7 T/M 11 OKTOBER 1991 MAANDAG 7/10 Heldere aspergesoep kervelsoep Gehakt in bladerdeeg gebakken lever - uiensaus spercieboontjes - postelein gebakken of gekookte aardappelen Veg gierst - groenteschotel gebakken aardappelen Luxe biefstuk champignons DINSDAG 8/10 tomatensoep - rundvleessoep karbonade - fricandau champignonsaus doperwten met aspergestukjes spitskool patates-f rites of gekookte aardappelen Veg kaasschnitzel - champignonsaus doperwten/asperges - frites Luxe cordon bleu WOENSDAG 9/10 kerriesoep - oxtail claire nasi goreng - kroepoek - seroendeng saté - pindasaus - ananas hamlapje - koolraap - gekookte aardappelen Veg- nasi goreng - kroepoek seroendeng saté - pindasaus Luxe varkensoesters - roomsaus DONDERDAG 10/10 linzensoep - uiensoep peperburger - stooflapje - pepersaus bleekselderij - bietjes gebakken aardappelen a la rusti of gekookte aardappelen Veg soja - burger pepersaus bleekselderij aardappelen Luxe biefstuk Americane VRIJDAG 11/10 chinese Kippensoep - mosterdsoep gebakken mosselen - saus tartaar ragoutschnitzel - kernesaus rauwkostsalade - wortelen met peulen patat frites of gekookte aardappelen Veg ravioli - kernesaus parmezaanse kaas Luxe scholrolletje met verse zalm

T.S.C. ST. OLOF Inval op vrijdagavond 4 oktober zal onze zustervereniging Albertus Magnus uit Groningen met 350 mannen en vrouwen Tilburg bezoeken Om 20 30 uur zullen zij invallen in sociëteit Asgard De Senaat verwacht alle leden om de eer van het Tilburgs Studentencorps 'Sint Olof' te verdedigen De sociëteit is deze avond geopend v a 19 30 uur Senaat op3 oktobervindtde Senaatsoverdracht plaats De Senaat voor het verenigingsjaar 1991 -1992 is als volgt samengesteld Marjolein van Dommelen (Praeses), Paul Welie (Vice Praeses/Assessor), Froukje Toebosch (Abactis), Frans Anton Vermast (Quaestor Primus), Joost Moller (Quaestor Secundus), Ernst Lahaye (Quaestor Tertius) Agenda wrijdag 4 oktober 19 30 uur Inval Albertus Magnus, dinsdag 8 oktober 20 00 uur Brut Kamelenrace, donderdag 10 oktober 11 00 uur Softbaltoumooi DICIT Op woensdag 9 oktober organiseert DiCiT (Dispuut voor Civilisten in Tilburg) zijn tweede Meesterlijke Pleitzitting' Een tweetal advocaten, mw mr B Meijer (De Brauw Blackstone Westbroek) en mr W van den Muijsenbergh (Loeff Claeys Verbeke), zal de jundische strijd aanbinden in een casus betreffende de aansprakelijkheid ten gevolge van milieu verontreiniging De deskundige rechtbank, prof mr B Wachter (pres), prof mr M Raaijmakers en prof mr H Groen, zal nog dezelfde avond vonnis wijzen Voorafgaand aan de pleitzitting zal het bestuur van DiCiT plannen presenteren met betrekking tot een hernieuwde invulling van keuzevakken een jurist die met kan pleiten is geen meester' De aanvang is 19 30 uur, plaats Aula, toegang is gratis Voor koffie en thee wordt gezorgd Bel voor meer informatie Remie Huijs (praeses) 077549958 of Mirjam Mol (PR) 040115740 VITE Het nieuwe bestuur is aangetreden Vol enthousiasme hebben zij het nieuwe jaar ingezet met volop activiteiten Programma woensdag 2 oktober excursie naar Luxemburg We brengen een bezoek aan het Europees parlement en de Europese Investeringsbank Besproken zal worden de rol van deze twee instellingen binnen een veranderend Europa Prijs leden f 20,-, met-leden f 27,50 Dinsdag 12 november excursie naar Brussel de NATO Onderwerpen zullen zijn de politieke agenda, concepten strategie NATO, Oost-West economische relaties en een paneldiscussie Prijs leden f 15, , met-leden f 22,50 (incl lunch) Voor beide excursies geldt vol = vol en er is uiteraard voldoende tijd voor ontspanning en bezichtiging van de stad Parijsreis Verder organiseert VITE een gran dioze reis naar Parijs van 29 oktober t/ m 1 november In het programma zijn o a opgenomen een bezoek aan Nina Ricci, Banque NSM, OESO, Versailles en een rondvaart over de Seine en nog veel meer Schrijf snel in want er zijn nog maar enkele plaatsen vriji Prijs leden f 219,, met-leden f 259,Inschrijven voor al deze activiteiten kan in de stand in gebouw A of op de VITE kamer 071 Tot slot hebben we nog enkele plaatsen voor degenen die internationaal geïnteresseerd zijn en naast hun studie een actieve rol ambiëren binnen VITE Metnamezoeken we nog mensen voor het congres en de redactie van het bulletin Meer weten''Wij zijn te bereiken in 0-71 (tel 662722) POLIS De ALV van Polis is vastgesteld op donderdag 10 oktober Alle leden worden uitgenodigd om aanwezig te zijn Aanvang om 19 30 uur precies in de PUF Erzaleennieuwbestuurworden gekozen en er zal over de organisatiesstructuur worden gestemd Kandidaat bestuursleden en voorstellen voor de structuur uiterlijk 3 oktober aanmelden bij Paul Telefoon 013-635684 of postvakje op kamer S-155 Borrel De maandelijkse Polis Borrel zal 9 oktober a s m het achterzaaltje van cafe Marijnen (Heuvel, Tilburg) plaatsvinden Alle leden zijn vanaf 21 00 uur welkom

INPUT De lezing van dhr Bolhuis, HRM, de barre werkelijkheid', die was aangekondigd voor 3 oktober is verplaatst naar 29 oktober Andere activiteiten, die al zijn vastgesteld, zijn 16 oktober, excursie naar de Tweede Kamer in Den Haag en het Casino in Schevemngen, 24 oktober, excursie + lezing in Maastricht, 7 November, FSW-faculteitsfeest, een gigantisch feest in 'het Noorderligt' (met band), aanvang 22 00 uur PEW-ers die nog geen lid van Input zijn, en dit wel graag willen worden, kunnen in 0-47 een ischnjfformulier invullen of contact opnemen met de secretans (Jeroen van Gerven, tel 013-361524) T.S.V. PLATO Heb je na de zeer leuke doch vermoeiende gesloten tijd besloten om jaarlid te worden, dan is 7 oktober een belangrijke dag voor de rest van jouw studentenleven Op deze dag wordt het Plato-gevoel er bij You ingeslagen Hierna kun je aan de slag om je eigen jaarclub op te nchten Wil je hierover nog meer informatie, stap naar je Plator( trix) of naar het pand EFACT Zoekt naar leden voor haar actief kader Je kunt alle kanten op als bestuurslid of als commissielid We hebben de volgende commissies activiteiten-, reis-, pr-, congres , lustrum-, onderwijs , cbi-, excursie-cie en defacto Tevens zoeken we extra mensen die willen schrijven voor ons penodiek defacto Verdere activiteiten, 2 Oktober, excursie, thema logistiek, 's ochtends, Johnson Controls te Geel, 's middags, DAF te Eindhoven, 25 oktober, inloopdag Coopers & Lybrand Dijker en Van Dien, 29 oktober, excursie 's ochtends ABN-AMRO te Amsterdam, 's middags, FIOD te Haarlem, 18 November, bedrijfspresentaties Coopers & Lybrand Dijker en Van Dien i s m Isabest 30 oktober/1 november, Marketing Class Unilever, inschrijving tot 27 september, 12/14 november, financieel economische workshop PTT, inschrijven tot 4 oktober Wil je inschrijven, meer informatie of programma's van bovenstaande activiteiten dan kun je terecht op de Efactkamer, O-50 Kom ook even binnen als je meer wilt weten over het actief lid zijn bij Efact SEVIO De eerste lezing van de cyclus is achter de rug, maar we hebben er nog meeri Op donderdag 10 oktober om 13 30 in AZ-05 houden mr van der Schoor en drs Turlings een lezing over 'pnvate verzekeraars' Op donderdag 23 oktober om 14 OOuurinCZ 103 houdt drs de Zeeuw een lezing over 'De Commissie Stevens' Het centrale thema is nog steeds de premieheffing Alle belangstellenden zijn van harte welkom De lezingen zijn allen gratis toegankelijk KON-TEKST Noorderligt-feest i v m een 10 voor Taal- en Literatuurwetenschap, voor iedereen toegankelijk' Zaterdag 26 oktober, aanvang 21 30 uur Met rond tien uur cabaret Ratjetoe uit Eindhoven, later een optreden van letterenband IQ'69, disco door Rob Blokland en meer feestelijke activiteiten Letterenmensen en hun eventuele introducee betalen f 5,- entree, anderen kunnen hun kaartje voor f 6,50 krijgen De kaartverkoop start maandag 21 oktober in de koffiekamers van gebouw A en S (medewerkers Letterenfaculteit kunnen terecht bij het faculteitsburo in B322 voor hun kaarten) Op de avond zelf gelden deze prijzen ook aan de kassa Overdag (alleen voor letterenmensen) is er een Tienstedentocht Met een team reis je tien steden af, waar opdrachten uitgevoerd moeten worden, taalkundig, ludiek of literair getint Het beste team wordt s avonds in het Noorderligt gehuldigd Schrijf je in met een team (3 tot 6 personen) en win roem en eer (en een stijlvolle prijs voor elk teamlid) Inschrijven op lijsten bij het mededelingenbord op de derde verdieping (naast secretariaat) vanaf 1 oktober Kaarten a f 10,- (inclusief lunch, matenaal en feest Noorderligt) of f 7,50 (als je alleen overdag meedoet) zijn vanaf 21 oktober te verkrijgen (zelfde stands als verkoop Noorderligtkaarten) Informatie bij Studentenberaad (B118) of Kon Tekst (O 73)

JURIBES Juribes is de studievereniging voor de juridisch-bestuurswetenschappelijke studienchting Het nieuwe bestuur van Juribes stelt zich voor Bas Schinck (voorz ), Mare Bloot (secr), Dick Mooyman (penningm ), Karen Zijlstra (act cie ) en llliyade Hoogh (panacie) Lid worden'? Bel Mare, 013-632687 Actief worden"? Bel Karen 013-631474 of llliya 013-674055 Junbes, kamer 0 49, telefoon (66)2987

SOFOI

Op aanbeveling van het Sigmund Freud Gesellschaft Wien laat het Oostenrijkse Bundesmimsterium fur auswartige Angelegenheiten een expositie over Freud voor het eerst naar Nederland komen In de voormalige synagoge van Tilburg, Willem ll-straat 20, opent 4 oktober 1991, 20 00 uur, dhr J Timmermans, wethouder, deze tentoonstelling Zij is tot en met 1 december 1991 tijdens de weekenden waann lezingen worden gehouden, zaterdag en zondagmiddag geopend Freud in Tilburg 6 Oktober 1991, 14 00 uur het Oepidus-complex, lezing van mevrouw drs J Groen-Prakken, arts en psychoanalytica te Amstelveen, 20 Oktober 1991,14 00 uur Es-lch-Uber-Ich, lezing van prof dr W van Hoorn, hoogleraar Universiteit van Amsterdam, 3 November1991,14 00uur Het onbewust, voorbewuste, bewuste, lezing van dr W letswaart, theoloog, psy choloog, psychoanalyticus te Groningen, 17 November 1991, 14 00 uur Het geslachtsverschil, 1 December, 14 00 uur Eros en Thanatos, lezing van prof dr P de Martelaere, hoogleraar te Leuven BIKA De vakgroep BIKA nodigt studenten BIK uit om te solliciteren naar de funktie van student assistent t b v het opzetten van Student Gencht Onderwijs in de propedeuse BIK alsmede het verrichten van PR-aktiviteiten De voor keur gaat uit naar studenten met een tijdsbesteding van twee dagen per week vanaf oktober 1991 tot oktober 1992 Inlichtingen bij ir J de Boer en prof dr ir C Takkenberg Telefoonnummer 013-682188 STEP Stichting Student en Praktijk (STEP) organiseert voor studenten economie en bedrijfskunde, die bijna afstuderen, voorlichtingsdagen over loopbaanmogelijkheden in de vorm van inhousedagen bij bedrijven Shell, DSM,

PTT Nederland, Unilever, Coopers & Lybrand Dijker Van Dien, KPMG Klynveld, Price Waterhouse, Moret Ernst & Young zijn de bedrijven die meedoen in de volgende sene in house dagen die starten op 14 november Dit IS dus de mogelijkheid om op intensieve en informele wijze kennis te maken met het bedrijf van jouw keuze op het gebied van finance of accountancy Inschrijving is mogelijk tot 11 oktober en inschrijfformulieren kun je ophalen bij JOUW faculteitsvereniging of bel 020-5484934 KIND EN MEDIA Door de sectie Kind en Media, R U Leiden, wordt het bijvak Kind en Media verzorgd voor studenten uit alle studierichtingen van binnen en buiten de Rijksuniversiteit Leiden Het bijvak heeft een omvang van 10 studiepunten (1 studiepunt = 40 uur) Voor alle studenten wordt algemeen gedeelte (3 studiepunten) verzorgd Na deze inleiding volgt een differentiatiegedeelte 'Kinder- en Jeugdliteratuur in Pedagogisch Perspectief' of 'Kinder- en Jeugdliteratuur in Historisch Perspectief' (7 studiepunten) De algemene inleiding wordt in november tot half december 1991 verzorgd De differentiaties starten in januari 1992 en worden eind maart afgesloten Een informatiebrochure met inschrijfformulier IS verkrijgbaar bij het secretariaat van de sectie Wassenaarseweg 52,2333 AK Leiden (tel 071 274078) Inschrijving vanaf heden tot 15 oktober a s

Talencentrum MÊ^ Tekstkwaliteit In deze cursus komt zowel het beoordelen als het (her)schrijven van teksten aan de orde Er worden critena besproken waarmee teksten op hun kwaliteit beoordeeld kunnen worden, die dan vervolgens toegepast worden op eigen teksten (teksten van de deelnemers zelf) Na deze analyse ronde worden de teksten herschreven Doel van de cursus is enerzijds het op beredeneerde wijze leren beoordelen van een tekst Anderzijds wordt geleerd hoe een dergelijke beoordeling tot verbetering van de tekst kan leiden Docente A van Hout, tijdstip & plaats vr 11 10-13 00 u inSZ22 Aantal bijeenkomsten 8, studiepunten in overleg met de docente Aanmelden bij secr Talencentrum B 316, dag tussen 10 30-12 00 uur en 13 00-14 00 uur Eerste bijeenkomst 4 okt

Vervolgd om hun denken. Denk om hun vervolg. !UAF g i r o 76300 stichting voor Vluctiteling-Studenten UAF , Utrectit

CURSUS HUIS KOPEHI mdat WIJ vinden dat het kopen van een huis voor u geen sprong in O het duister mag zijn, nodigen wij u uit voor onze cursus 'Huis kopen' Alles wat u vóór het kopen moet weten over het huis en de koop, makelaar en notaris, fiscus, hypotheek en pensioen Duur 1 avond, deelname is kosteloos Er zullen een notaris, pensioen- en hypotheekadviseurs aanwezig zijn Na uw telefonische aanmelding ontvangt u onze persoonlijke uitnodiging Een avond die geen koper mag misseni Kerkstraat2. S061 EJ Oisterwijk Tel 04242 - 84615 Dir LM M van Mierio Ook buiten kantooruren bereikbaar

Hypotheek Selektie Oisterwijk

t^poth«k.efl -f t^tnancieringen - Assurantiën - Pensioenen

4 oktober 1991

m

ONDERGRONDS

De kluis van de bibliotheek, onder gebouw C. Bedieningscode staat op de deur...

Eén van de vele technische ruimten: de verwarming en ventilatie worden van daaruit aangedreven

De catacomben van de universiteit 'HierliggendewortelsvandeKUB', zegt hoofd technische onderhoudszaken, Frans van Dijk. Hij doelt op een raadselachtige ruinnte onder gebouw A. Er vloeit slechts licht binnen vanuit de belendende kamers. Aan de beide wanden hangen honderden sleutelrekken, zonder ook maar één sleuteltje er aan. "Vroeger zat de sleutelbewaarder in het kamertje hiernaast. Hier hingen alle sleutels van de universiteit. Tot gebouw B klaar was. Toen zijn daar de sleutels opgehangen.' Kruip-door-sluip-door bereiken we een doorgaande kamer die uitmondt in een diepe kelder met nissen aan de zijkanten. 'In die nissen', vertelt Van Dijk, 'zijn een paar jaar geleden na een schoonmaak een paar dozijn flessen wijn gevonden. Dat was hele goeie, ouwe wijn. Die was daar als een soort belegging geconserveerd door een vroeger College van Bestuur. Niemand wist goed wat te doen met die wijn. Uiteindelijk zijn de flessen weggegeven aan hoogwaardigheidsbekleders die hier op bezoek kwamen.' We komen uit in de koffiekamer onder gebouw A. Studenten drinken hier een bakje leut zonder te beseffen dat deze kelder ook andere doelen dan het serveren van koffie hebben gediend. Menigeen zou graag willen ruilen met die vervlogen tijden, vertellen de koffiebleke gezichten. Direct links aan het uiteinde van de koffiekamer slaat Van Dijk links. Het is een gangetje vol onbezette kamers, waar ooit het dictatenmagazijn gevestigd was. Vandaar lopen we de oude garderobe in. 'Wordt nu natuurlijk niet meergebruikt', lacht Van Dijk. 'Inde jaren zestig was er wat minder diefstal dan nu, dit staat zo al jaren leeg.' Hoewel we al in de kelders waren, dalen we nog ruim een meter. We enteren een machinekamer. 'Dit is de technische ruimte van gebouw A. De stook- en ventilatieinstallatie wordt van hieruit aangedreven, 't Is allemaal coventionele techniek, waar we vrij weinig problemen mee hebben. Ze zijn inmiddels zo afgesteld dat ze energie besparen. Daar zijn ze al ten tijde van de oliecrisis mee begonnen. Hier staan nog twee verwarmingsketels van de universiteit, uit de tijd dat er nog geen stadsverwarming was. Nu zijn we daar op aangesloten en

De universiteit is onder de grond bijna spannender dan daarboven. Hoewel iedere student wel eens een kop koffie drinkt in de kantine onder gebouw A, of een college loopt in een kelderkamer, blijken de gebouwen daarbij een immens gangenstelsel te herbergen. Tientallen kamers en ruimten waar vaak de diensten zijn gevestigd die zorgen voor het huishouden van de universiteit. Een wandeltocht met Frans van Dijk, spelonkoloog. staan deze ketels op stand-by. Voor noodgevallen.' Om ons heen klinkt uit de metersdikke buizen, reuzetanks en de manshoge ketels gesis, gestroom, gespetter, gezoem, gerasp en gekraak. Van Dijk deert het niet, hij komt hier vaker. Onverdroten zet hij z'n verhaal voort. 'En dit zijn de warmwatertanks. Bijvoorbeeld voor de koffiekamer. Elke ketel heeft een inhoud van 2600 liter. Kun je aardig wat koffie van drinken.' De machinekamer komt uit op een rommelige kamer met volle asbakken. 'Dit was de allereerste kamer van het hoofd van de technische dienst.' De kamer geeft uitzicht op de idyllische flora aan de westkant van de universiteit. Terug in een gang valt het op dat er kennelijk veel gerepareerd, opgeknapt en weggestopt wordt onder de grond, maar misschien wat weinig opgeruimd. Overal staan ladders, ramen, deuren, stoelen en tafels. 'Nu komen we in de ventilatieruimte voor gebouw A', zegt Van Dijk. De gonzende kelderhal wordt gedomineerd door installaties van bijkans groteske afmetingen. Een buis is al snel anderhalve meter breed, het schoepenrad dat de frisse lucht aanblaast is twee meter hoog. Door wat sinistere gangetjes en kamertjes komen we in de lange gangen die aan weerszijden archiefkamers huisvesten. 'Sociaal-economisch historisch archief', staat er op een deur. 'Historisch arch ief provinciale verslagen', laat een ander lezen. En: 'Economisch-historisch archief'. Het eerstgenoemde archief geeft onderdak aan van alles, doch voornamelijk stof. Op de onafzienbare rijen ordners, mappen en kasboeken ligt zoveel stof dat je die eerst met je handpalm er af moet vegen voordat je de inhoud kunt ontwaren. Van Dijk lacht. 'Hiernaast zijn de archieven iets netter. Kom maar mee, dan zal ik je iets grappigs laten zien.' Hij onsluit de deur van een ander archief. Slalomt om drie

kasten heen. 'Kijk!', roept hij enthousiast. Hij pakt een grote reiskoffer - zo te zien met inhoud. Het ding valt open op de grond. Een scala van parafernalia openbaart zich. 'Van een oud-medewerker van de universiteit, meneer Naus. Die heeft hier die koffer achtergelaten. Waarom, dat weet niemand.' Van Dijk toont de requisieten: een overhemd, een onderbroek, een bonenmaler, twee enorme vleesmessen, een barbequevork, een belastingaanslag, bankafschriften, een boek over smalfilm, losse tijdschrift-artikelen en zelfs een paspoort. En een exemplaar van het mannenblad Penthouse. 'Vakliteratuur', grijnst Van Dijk. Hij zet de koffer terug in de hoek. 'Daar staat-ie al jaren.'

PILAREN

De spelonkoloog herinnert zich in de volgende archiefkamer een anekdote. 'Drie jaar geleden troffen we in de archieven, tussen de kasten, een aantal stoelen aan. Niemand wist eigenlijk waar die voor waren. We hebben een onderzoekje ingesteld en al snel kwamen we er achter dat het schoonmaakpersoneel die stoelen daar neer had gezet. Niet om de bovenste planken af te stoffen, nee. Ze lagen daar overdag gewoon op te slapen. In de archieven. Grappig, toch? Nu werken de schoonmakers efficiënter, ja.' In de grootste archiefkamer van gebouw A zijn de fundamenten zichtbaar. De brede pilaren uit de foyer voor de aula vinden hier hun wortels. 'Die zijn pas later aangebracht', weet Van Dijk. 'Ze stonden niet op de bouwtekeningen maar toen het balkon van de aula door begon te zakken leek het de aannemer beter toch wat van die pilaren te installeren.'Ook voor de leek is de ruwe operatie zichtbaar. Kraters zijn als littekens zichtbaar op de plaatsen waar de pilaren door het plafond heen zakten. We lopen door de keldergangen van het A-gebouw. Aan beide kan-

ten van de gang zijn kamertjes voor het huishoudelijk personeel. 'Deze kan ik je wel even laten zien', zegt Van Dijk. 'Is van de huismeester.' Hij draait de kamerdeur open en schrikt zich een hoedje. Binnen zit een hele club letterenstudenten te vergaderen. Ook zij kijken uitermate verstoord op. Er ontstaat een misverstand. 'Wat doen jullie hier', vraagt Van Dijk. 'Wie zijn jullie dan wel niet', reageert de voorzitter van de vergadering verbolgen. Het geschil wordt vreedzaam bijgelegd. We nemen een paar bochten en belanden bij de machinekamer van de 'professorenlift', zoals Van Dijk het kleine liftje in gebouw A noemt. 'In vervlogen tijden mocht dat alleen worden gebruikt door de hoogleraren. Dat was één van de privileges die ze hadden. En hier is het congresbureau, net als veel diensten onder de grond.' Weer wat deuren door belanden we bij de bibliotheekruimte in de kelder. 'Die wordt met de nieuwe bibliotheek overbodig.' Dan zien we de opslagruimte voor de was. Rollen wit linnen worden van hieruit in authentieke wasmanden naar de wasserette gebracht. We arriveren alras bij de opslagplaats van de Tilburg University Press. Achter een enorm hek zit iemand tewerken.'Nee, ik zit hier niet elke dag.' Op het bureau naast haar staan twee maquettes van de in aanbouw zijnde bibliotheek. Van Dijk lijkt ook niet precies te begrijpen hoe die daar zijn gekomen. We stuiten op de kamer van het failliete en kunstzinnige TEST.'Die hebben hun rommeltjes nog niet weggehaald', zegt de gids tenwijl hij een enorme puinhoop laat zien. Door de fietsenkelders komen we terecht in de kelders onder gebouw B. De voormalige universiteitskeuken heet nu de 'DE-kamer'. Daaraan debet is de huisvesting van de automatendienst, verantwoordelijk voor het dagelijks kopje koffie. De ruimte zal niet snel een andere naam krijgen, want de zo veel besproken fvlax

Havelaarkoff ie is in geen velden of wegen te zien. 'Dit is de werkplaats van de huismeester van gebouw B. Hij heeft een eigen werkplaats, waar hij bijvoorbeeld de borden maakt die de weg wijzen naar tal van congressen. Ondankbaar, maar wel uitermate nuttig werk waar nooit iemand iets van ziet omdat het onder de grond gebeurt', vindt Van Dijk. In de kelders tussen gebouw B en C bevinden zich de leidingen van de stadsverwarming. Iets verder, waar bovengronds het personeelscafé staat, bevindt zich het meubelmagazijn. De attributen die hier staan zijn al jaren lang ouderwets. 'Daar staat nooit zoveel in', verklaart Van Dijk. Opnieuw lopen we tegen archieven aan, nu tientallen meters lang, op verrijdbare schappen. 'Vroeger wilden ze hier een f ietsenkelder van maken, maar ze zagen ook wel in dat niemand daar zijn fiets neer zou zetten.' Ook de kluis van de bibliotheek bevindt zich hier. Hij heet C 065 en de methode om de kluis te openen staat duidelijk op de deur aangegegeven. Wel even de sleutel halen bij de portier. De kelders van gebouw C eindigen, na door nog een machinekamer te zijn gelaveerd, bij de no-break-installatie ten behoeve van het rekencentrum. 'Loeiwarm, hè?' vraagt Van Dijk. 'Al die accu's en generatoren moeten voorkomen dat het rekencentrum stilvalt wanneer de stroom uitvalt.' Verder liggen her en der nog wat oude computers en diverse ondefinieerbare zaken. Laaiend heet, inderdaad, en we stappen de buitenlucht in aan het Warande-zijde van gebouw C. Onder gebouw S liggen kelders die maar schril afsteken bij de enorme spelonken die de hoofdgebouwen van de universiteit ondergraven. Er zijn toiletten, opslagruimten en overal staan tafels en stoelen. Daarbij fungeren de ondergrondse gangen als noodvoorzieningen, wanneer er onverhoopt iets mis mocht gaan in de semi-ondergrondse collegezalen van de gebouwen S en P. t^aar andersom, als er buiten iets misgaat, kun je schuilen in de kelders bij een atoomaanval? Van Dijk, verbaasd: 'Je hebt het nou allemaal gezien en gehoord. Dat lijkt me niet.' Dylan van Eijkeren 4 oktober 1991

Univers

ORATIE

PROMOTIE

Op zoek naar het evenwicht De speltheorie rukt op en is binnen veel wetenschappelijke disciplines niet meer weg te denken. Toepassingen binnen de economie zijn van vrij recente datum. Nu dr. Dolf Talman zijn ambt van hoogleraar officieel aanvaard heeft met het uitspreken van zijn oratie, kent de KUB een krachtig centrum van speltheoretici. De econometrist dr. Talman (39) werd ruim een jaar geleden benoemd tot bijzonder hoogleraar Speltheorie en Evenwiclïtsprogrammeren aan de KUB. Vrijdag 4 oktober sprak hij zijn inaugurele

rede uit ('Berekende Evenwichten), waarmee zijn benoeming een officieel en plechtig tintje kreeg. Samen met de hoogleraren Eric van Damme en Stef Tijs vormt Talman het meest sterke trio

Prof. Talman

speltheoretici dat zich verbonden weet aan één universiteit. De speltheorie bestudeert het gedrag van mensen in situaties waarin de acties van de spelers elkaar wederzijds beïnvloeden. Binnen de economie houdt de speltheorie zich bezig met conflictsituaties tussen bedrijven onderling, tussen werkgevers en werknemers of tussen bedrijven en overheid. Van dat laatste behandelt Talman in zijn rede een toepassing. Het voorbeeld is niet zo maar willekeurig gekozen. Een bedrijf kan kiezen uit twee acties (een milieuvervuilende of een schone productiewijze) - waarbij de tweede minder opbrengt dan de eerste. De overheid kan ook kiezen uit twee acties: wel of niet inspecteren. Als de overheid gaat inspecteren en het bedrijf heeft vervuild dan wordt het bedrijf gesloten en moet er een boete betaald worden aan de overheid; inspecteert het bedrijf niet en vervuilt het bedrijf wel, dan levert dat nadelige gevolgen op voor het milieu. Prof. Talman: 'Dat is typisch een situatie van de speltheorie waarbij je gedeeltelijke tegenstrijdige belangen hebt bij het maken van keuzes. De beste keuze - als die zou bestaan - is die waarbij de overheid en het bedrijf gezamenlijk de hoogste opbrengsten zouden krijgen. Maar dat is er niet: de grootste opbrengst voor het bedrijf is juist heel slecht voor de overheid, en de hoogste opbrengst voorde overheid is juist heel slecht voor het bedrijf. Er moet dan ergens een oplossing in de vorm van een compromis worden gevonden en daar houdt de speltheorie zich mee bezig.' De spelers kiezen die actie als oplossing gegeven de keuze van de andere speler. Een andere actie zou een lagere opbrengst betekenen. 'Dat is een heel simpel oplossingsconcept, waarbij beide

spelers uit eigenbelang hun gedrag bepalen. Hoe gek het ook klinkt, er bestaat altijd een situatie waarbij - gegeven die actiekeuze iedere speler zijn opbrengsten zo groot mogelijk maakt. Dan zitje in het evenwicht. Met krachtige wiskundige technieken is dat aangetoond.' Overheid en bedrijf gaan dan acties kiezen volgens een bepaald ekansverdeling. Daarmee kiezen de spelers hun optimale strategie. 'Je ziet steeds meer dat strategisch belang', zegt Talman. 'Je stelt je strategisch op, gegeven wat de ander doet. Bedrijven proberen - weer gegeven wat andere bedrijven doen - hun eigen belang optimaal te laten zijn, en dat geldt weer voor alle bedrijven tegelijk.' Eigenlijk is de hoogleraar niet echt geïnteresseerd in het bestaan van het evenwicht. Het berekenen van het evenwicht boeit hem veel meer. Talman: 'Als evenwichten berekend kunnen worden, dan bestaan ze ook. Bedrijven weten liever niet dat er een evenwicht is als ze niet weten wat dat evenwicht inhoudt: ook de spelers willen weten wat ze moeten doen. Je kunt ze dan vertellen: als je het zo en zo doet dan is, ongeacht wat de ander doet, jou opbrengst maximaal. Dat geldt ook omgekeerd voor de andere. Dat geeft toch een zeker compromis en stabiliteit. Wat het bedrijf verder ook doet, het kan zijn winst niet verhogen.'

OPTIMAAL

Om het evenwicht te berekenen maakt Talman gebruik van een techniek die binnen de wiskunde bekend staat onder de naam 'mathematisch programmeren'. 'Je hebt acties die optimaal voor jou zijn, gegeven wat de andere doet, en er zijn acties die een lagere opbrenst geven. Dat zijn de nietoptimale acties. Die speel je in het evenwicht met kans nul. Je verlaagt de kansen van de niet-optimale acties en zodra die nul zijn geworden heb je het evenwicht gevonden. Klinkt heel simpel', zo

verduidelijkt Talman de methode. 'Dit algoritme heeft al vrij veel belangstelling gekregen. Een evenwicht is leuk, maar je moet het wel kunnen berekenen.' Toch zijn er veel meer onevenwichtig dan evenwichtige situaties binnen de economie. Talman: 'Onevenwichtigheid zie je overal: er is werkloosheid, er zijn boterbergen en melkmeren. Met deze rekenmethodes kun je juist vanuit een onevenwichtige situatie proberen tot een evenwicht te komen. Eerst ga je rantsoeneren, dat gebeurt door quota, superheffingen of belastingen en je gaat die rantsoeneringen zo verschuiven dat je uiteindelijk in een evenwichtssituatie komt waarbij vraag gelijk is aan aanbod.' Daarbij is niet gezegd dat het om vrije marktprijzen gaat, stelt Talman met klem. 'Je kunt doorgaan totdat alle bergen en meren verdwenen zijn en alleen de prijs zijn werking doet. Het is de vraag of dat politiek wenselijk is want het heeft zeer grote gevolgen voor de inkomens. Wat we uiteindelijk willen bereiken is meer een politieke afweging. Deze algoritmes zijn slechts een instrument. Het laat zien wat er gaat gebeuren en het is aan de politiek om daar een beslissing over te nemen.' Dat laatste gebeurt nog wat weinig, erkent Talman. De speltheorie dringt steeds meer door in het reguliere economieondenwijs. 'Wat je in het eerste jaar krijgt bij micro-economie is gewoon speltheorie, alleen dat vertellen we er niet bij. Ik hecht er grote waarde aan dat het onderwijs zich aanpast aan wetenschappelijke ontwikkelingen - ook in de propedeuse. De speltheorie is een hulpmiddel - hoewel het voor mij gedeeltelijk ook een doel is.' Speltheorie is inmiddels overal, en dat is niet altijd even positief zegt de hoogleraar. 'Bij nieuwe ontwikkelingen weet men er altijd een speltheoretische draai aan te geven, maar zo vervagen wel de grenzen van de speltheorie een beetje.' (MK)

'Voorkeursbehandeling na onterecht verloren kansen' 'Het grootste deel van mijn proefschrift gaat over wat de materiële kant van het beginsel van gelijke kansen inhoudt', zegt Wiggers (1955). 'Het gelijkheidsbeginsel zoals dat is vastgelegd in de Grondwet heeft vaak een individuele strekking. Het heeft echter ook een maatschappelijke dimensie. Dit verplicht de overheid ertoe mensen gelijke ontplooiingskansen te bieden. De overheid moet zorgen dat mensen niet alleen naar het recht gelijk behandeld worden maar ook maatschappelijk gelijk behandeld worden. De vraag is dan hoe ver die sociale dimensie van het gelijkheidsbeginsel zich uitstrekt. Daar komt de voorkeursbehandeling om de hoek kijken.' Volgens Wiggers hoeven niet alle verschillende maatschappelijke groeperingen gelijk vertegenwoordigd te zijn op alle functieniveau's. Hiermee wordt volgens de promovendus het 'subjectief rechterlijke element' (de individuele kant) van het gelijkheidsbeginsel geweld aan gedaan. 'Ik pleit er voor dat mensen op individuele meritis behandeld worden. Ik doe daarmee voorkeursbehandeling niet in de ban.' 'Als je kunt constateren dat leden van een maatschappelijke groep gediscrimineerd zijn of overduidelijk ongelijke kansen hebben gehad, dan is er reden om die mensen een voorkeursbehandeling te geven omdat ze ongerechtvaardigde nadelen hebben geleden in het verleden. Voorkeursbehandeling is dan een vorm van compensatie voor een onterecht geleden nadeel', verduidelijkt Wiggers. Het wetenschappelijk belang van zijn onderzoek ziet Wiggers in het Unlvers

De voorkeursbehandeling van bepaalde groepen en het gelijkheidsbeginsel staan op gespannen voet met elkaar. De Tilburgse wetenschapper mr drs. Haijte Wiggers behandelt deze materie in het proefschrift 'Recht doen aan gelijkheid', waarop hij 1 oktober aan de KUB promoveerde. Hij ziet voorkeursbehandeling als een onderdeel van een pakket waarbij achtergestelde groepen effectief gelijke kansen krijgen. ontwikkelen van criteria om mensen te beoordelen. Dat is de kern van het recht en de taak van de juridische wetenschap, zegt hij. Bovendien is er een maatschappelijk belang: 'Er gaat een situatie onstaan waarbij steeds meer groepen aan de onderkant van de samenleving komen te bungelen. Dat alleen al zal de vraag steeds sterker doen worden of men geen speciale maatregelen voor die groepen moet treffen en of we dan die groepen geen voorkeursbehandeling dienen te geven. Het maatschappelijk nut is dat er criteria aangedragen worden om een rechtvaardige keuze te kunnen maken.'

CONSTITUTIE

Een belangrijk deel van het proefschrift gaat in uitspraken van het Amerikaanse Surpreme Court en het Duitse Bundesverfassungsgericht. Wiggers: 'De praktijk van het toetsen van voorkeursbehandeling aan de constitutie bestaat al ruim tien jaar. Het aardige van de Duitse Grondwet is dat men het GleichberechtigungsbeginselkenX maar dat artikel is toegespitst op bepaalde groepen, met name man-

nen en vrouwen. Men heeft gesteld dat voorkeursbehandeling gerechtvaardigd is als vrouwen een aantoonbaar nadeel hebben geleden.' De vraag of voorkeursbehandeling discriminatie is, wordt door Wiggers in zijn dissertatie niet eenduidig beantwoord. 'Het kan discriminerend werken als er voordelen toegekend worden aan personen die daar geen recht op hebben.' Volgens Wiggers is voorkeursbehandeling slechts gerechtvaardigd als compensatie vooreen onterecht verloren kansen in het verleden. 'Iemand die gekwalificeerd is maar uitgesloten wordt voor een bepaald beroep, zuiver en alleen omdat het ideaal geldt van een paritaire samenstelling, dan is er sprake van een disciminerend effect van de voorkeursmaatregelen.' De vraag welke groep nu onterecht nadeel heeft geleden en daarom in aanmerking dient te komen voor voorkeursbehandeling laat Wiggers over aan de politiek. 'Ik draag voornamelijk criteria aan.' Toch noemt hij een groep (herintredende vrouwen) die vanwege de opvoeding van de kinde-

ren nadeel hebben ondervonden. Wiggers: 'De overheid is voor deze groep in gebreke gebleven bij het effectief verlenen van gelijke kansen.' De stelling dat vrouwen beter gebruik maken van de voorkeursbehandeling dan etnische minderheden onderschrijft de promovendus ten dele. 'Vrouwen hebben intussen een zodanige positie op de arbeidsmarkt opgebouwd dat er langzamerhand meergenuanceerde criteria gesteld moeten worden en niet zonder meer aan alle vrouwen een voorkeursbehandeling gegeven dient te worden. Men moet meer nagaan wat terecht is en wat niet. De vrouwenlobby is langzamerhand behoorlijk aan haar trekken gekomen.' Er kunnen goede reden zijn om aan ethnische minderheden een voorkeursbehandeling te geven, stelt Wiggers. De hoge werkloos-

Haljte Wiggers heid onder die groep is er een van. Hij benadrukt dat voorkeurs-behandeling een uiterste middel is. 'Allereerst moeten andere maatregelen genomen worden (in het kader van positieve actie) om mensen effectief gelijke kansen te geven. Het volgen van een goede opleiding, bijvoorbeeld.' Als hij zelf het 'slachtoffer' zou worden van een voorkeursbehandeling bij een sollicitatie zou hij daar in sommige gevallen meer moeite mee hebben dan in andere. 'Als het er alleen om gaat een vrouw te benoemen bij gelijkwaardige geschiktheid zou ik zo'n beslissing niet terecht vinden. Als het een herintredende vrouw is die er een jaar of zeven uit is geweest om te zorgen voor kinderen en daardoor minder ervaring op heeft kunnen doen zou ik zeggen: het zij zo.' (FH) 4 oktober 1991

\n

MEDEDELINGEN

den. Betrokkene komt bijvoorbeeld nog niet in het centraal adressenbestand De mededelingenpagina wordt voor of de naam is fout gespeld of verzorgd door de afdeling Pers en onduidelijk geschreven. Om te voor­ Voorlichting (gebouw B, kamer 10, komen dat stukken eindeloos heen en tel. 2001). Diensten en faculteiten weer gestuurd worden vindt u op deze leveren kopij z.s.m. aan, uiterlijk plaats in Univers een overzicht van donderdag vóór 13.00 uur voor het onbestelbare stukken. Wij verzoeken verschijnen van de nieuwe Uni­ u, wanneer een voor u bestemd stuk vers. op de lijst voor komt, binnen een week I.v.m. beperkte ruimte is het zaak na versc hijning van dit nummer te berichten kort en kernachtig te for­ reageren (tel.(66)2808). De stukken muleren. De redactie kan het be­ zullen circa een week na verschijning richt wijzigen. Bij teveel kopij krijgt aan de afzender worden geretour­ de hoogste actualiteits­waarde neerd. voorrang. Geadresseerde: Afzender. Prof. Anil Bera: Elsevier Publishers, A'dam Ineke Sijtsma: BMF, Pb 91, Tilburg drs. W. Waterink: RU Utrecht A Cross Cultural Prspect: M. Andela­ Wijziging vergoeding dage| Baur, Bolsward dr. P. van der Schee; F.H. Brengelman, iijkse reizen K/1.i.v. 1 sept. 1991 zijn i.v.m. de bijstel­ Fresno (USA) ling van tarieven bij het stad/ ; mevr.P. lolenonechisi: Croonen en Van Lent BV, Den Bosch streekvervoerwijzigingen aangebracht drs. J . J onker, Alg. Werkgeversver. in de bepalingen inzake tegemoetko­ ming in de reiskosten voor het woon­ M. Hulschebosch: H.E. Stefert Kroese werkverkeer. Het bedrag voor de ei­ BV, Leiden (boek) gen bijdrage in de reiskosten wordt Dhr. Veenders: Automation BV, Am­ verhoogd naar f 65,­ per maand. Voor sterdam ongehuwde medewerkers, die een tegemoetkoming ontvangen op grond 'i mevr.mr. W. van Lenv: W.E.J. Tjeenk Willink BV, Zwolle van de Reis­ en pensionkostenbe­ schikking ongehuwd burgerlijk rijkspersoneel geldt bovendien dat het maximum van de tegemoetkoming wordt gewijzigd in f 222,­ per maand.

rechtswinkelprojekt. Zij kunnen zich inschrijven voor een van de volgende tijdstippen: 8 oktober 13.45­15.15 uur of 15.45­17.15 uur op de deur van kamer B 1021 vóór 7 oktober.

Taken: ­ secretariële ondersteuning van Be­ stuur en Directie TIAS ­ ondersteuning op het gebied van Public Relations en Voorlichting ­ postbehandeling en archivering

FLW

Functieisen: ­ VWO­niveau en secretaresse­opl. ­ enige jaren en/aring in een functie van vergelijkbaar niveau ­ uitstekende taalvaardigheid in Ne­ derlands en Engels, zo mogelijk ook Frans en Duits ­ goede bekendheid met computerge­ bruik (met name Wordpertect) ­ goede contactuele eigenschappen ­ ervaring met het werken in teamver­ band

STAGE Wiebinnenkort stage wil lopen,gelieve dit schriftelijk aan te melden bij Bureau Onderwijszaken, B 319. Er zijn formu­ lieren beschikbaar waarop bijzonder­ heden t.a.v. het type stage kunnen worden vermeld.

de beleidsvoorbereidende taken van de afdeling. Functie­eisen ­ analytisch vermogen en redactio­ neel vaardig; ­ inzicht in de diverse werkzaamhe­ den binnen een organisatie; ­ kennis en/of ervaring met het waar­ deren van functies; ­ gevoel voor administratieve organi­ satie; ­ tactisch en overtuigend kunnen op­ treden; ­ een relevante HBO­opleiding; ­ leeftijd ca. 25 jr;

ia

Algemeen Binnen de KUB bestaan ca. 350 ver­ schillende functies die gemiddeld elke 5 jaar opnieuw beschreven en ge­ Salaris: waardeerd moeten worden. Om het Het salaris voor deze functie wordt management te kunnen adviseren bij afgeleid van salarisschaal 6 BBRA het inrichten van functies en om func­ '84; min. 2.496,­ en max. 3.509,­ STUDIETRAJECT ties adequaat te kunnen beschrijven CULTUURSTUDIES is inzicht in de diverse werkzaamhe­ Inlichtingen: Aan alle doctoraal studenten sociolo­ den binnen de instelling, noodzake­ Nadere informatie over de functie is te gie, studietrajec t cultuurstudies lijk. Feitelijke uitspraken over functies verkrijgen bij de heer drs. H.B. Boudri, Betreft: cursus Socialisatie en Cultuur en waarderingen worden door de Com­ directeur TIAS, tel. (013­662963/ (semester 2, code 431.251) missie Functiewaardering gedaan. De 662850) Reeds nu wil ik de doctoraal studen­ functie­analist adviseert deze com­ ten sociologie die van plan zijn in het missie hierin. Het gehanteerde Sollicitaties: tweede semester de cursus Sociali­ functiewaarderingsysteem is geba­ Kandidaten voor deze functie worden satie en Cultuur te volgen, er op attent seerd op vergelijking tussen functies verzocht hun belangstelling schrifte­ maken dat voor deze cursus andere met een vastgestelde waarde. Dit eist lijk kenbaar te maken, inclusief curri­ literatuur geldt dan in de studiegids van de functie­analist een goed culum vitae (gericht aan de KUB, Pb 1991­92 staat vermeld. Dit teneinde te normgevoel. Verder is voor een goede 90153, 5000 LE Tilburg en onder ver­ voorkomen dat de verkeerde litera­ uitoefening van de functie een aanzien­ melding van het vacaturenr. op de tuur wordt aangeschaft. lijke mate van tact en overtuiging no­ enveloppe) en wel binnen 14 dagen Naast een reader Socialisatie en Cul­ dig omdat vaak sprake is van na verschijning van deze advertentie. tuur (te zijner tijd verkrijgbaar) geldt belangentegenstellingen tussen de PROPEDEUSE TENTAMENS Klachtenregeling als verplichte literatuur: 'organisatie' en medewerkers en tus­ DEC/JAN. FUNCTIE-DESKUNDIGE (1,0) Onlangs is door het College van Be­ Cees Klaassen (red.) (1991). J eugd sen gewenste en feitelijke situaties. Aanmelden voor de propedeuse ten­ stuur de 'Klachtenregeling Sexuele als sociaal fenomeen. Identiteit. Het toenemende dynamische karak­ tamens voor de periode dec./jan. dient intimidatie' vastgesteld. Een dezer Socialisatie en jeugdcultuur in theorie Positie ter van de universiteit komt onder­ te geschieden uiterlijk )5f70v. (enniet dagen ontvangt u via de interne post en onderzoek. Amersfoort/Leuven: De functie­deskundige valt onder het meer tot uiting in de functies. Om zoals de studiegids vermeldt 1 de­ de informatiefolder hierover met een Acco. (ISBN 90 5256 047 1). Dr. M. | hoofd van de afd. Personeel en Orga­ ontwikkelingen op de voet te kunnen cember!). begeleidend schrijven. Mocht u deze van EIteren, vakgroep sociologie. volgen is samenwerking nodig met nisatie (P&O) van het Bureau van de niet ontvangen dan is de folder + brief functionarissen die gespecialiseerd Universiteit (BU). WIJZIGING/AANPASSING te verkrijgen bij de emancipatiemede­ zijn op de gebieden organisatie en STUDENT-ASSISTENT(E) TENTAMEN ROOSTER werksters mw. drs. G. Nijhoving, ka­ personeel. Geziende benodigde flexi­ VOOR B&O j Hoofdtaken ­ Externe Org. 2 vervalt op 21 ­1 ­1992; mer R 17, of mw. I. Sliedrecht, kamer biliteit geven wij de voorkeur aan een ­ Waarderen van functies met behulp De sectie Beleids­ en Organisatiewe­ tentamen wordt afgenomen op ) juni NI. functionaris voor wie deze functie een van het functiewaarderingsysteem tenschappen (B&O) zoekt een stu­ 1992. stap in zijn/haar carrière­ontwikkeling Biza; dent­assistent als opvolg(st)er van [ DRC I ­ De onderneming in Europa: tenta­ Wim Canninga. Het gaat om een taak ­ Adviseren van het management bij is. men 22 mei 1991, herkansing 24 aug. , Openingstijden CIC voor 1 dag per week. Voorlopig voor | het inrichten van functies, beschrijven (college van het 2e sem. wordt tijdig j Het Computer Informatie Centrum, van deze functies en/of voeren van de de pehode 1 november 1 9 9 1 ­ 1 ja­ bekend gemaakt) j I Salaris kamer C243, telefoon 013­663111, is i nuari 1992, doch met uitzicht op ver­ | eindredactie; Het salaris voor deze functie bedraagt 1 ­ Milieu management tentamen 17 dagelijks geopend van 10.00­12.00 ­ Adviseren aan het bevoegd gezag in lenging van de aanstelling. max. f 5.627,­ bruto p.m. dec. 1991, herkansing 5 aug. 1992. en van 13.00­17.00 uur. de procedures rond functiewaardering Tot het takenpakket behoren o.a.: ­ Expfirt.systemen: tentamen 11 dec. Dinsdag en donderdag tevens assistentie bij practica van de specia­ | en formatiebeleid; Sollicitaties avondopenstelling van 17.30­21.00 ! 1991. ­ Bewaken van de termijnen en proce­ lisatie Bestuur en Beleid; uitvoerende Kandidaten voor deze functie worden uur. Maandagochtend gesloten. Tij­ ­ Int. Econ. Betrekk. voor Bedr. econo­ dures inzake bezwaar en beroep werkzaamheden in het kader van voor­ verzocht hun belangstelling schrifte­ dens de openstelling kan men terecht men: tentamen 11 juni 1992, functiewaardering; lichting en werving; uitgave van Arena lijk kenbaar te maken, incl. curriculum voor inschrijving cursussen, aanvraag herkansing 26 aug. 1992. ­ Voeren van een formatie­administra­ (nieuwsbrief voor studenten B&O). vitae (KUB, Pb. 90153, 5000 LE Til­ ­ Bedrijfseconomie voor Alg. Econo­ VAX­account, downloaden van soft­ tie en bijhouden van functie­overzich­ Inl.: dr. J. de Bruin (013­662562) of dr. burg) binnen Udagen na het verschij­ men: tentamen 9 juni 1992, herkansing ware, informatie t.a.v. verscheidene ten van de KUB; P. van Harberden (013­662111). nen van deze advertentie. 28 aug. 1992. programma's, verkoop supplies e.d. ­ Deel nemen aan commissies en werk­ ­ Belastingrecht (v. BE) tentamen wordt Daarnaast is het CIC dagelijks telefo­ groepen vanuit de eigen deskun­ PROPEDEUSE SOCIOLOGIE nisch bereikbaar van 8.30­17.00 uur I afgenomen op 9 dec. (ipv 10 dec). digheid; Vacatures, geplaatst in Univers, Tent. prop. Soc. en tijdens de avondopenstellingen; ook 1 ­ Statistiek voor doet. BIK: tentamen ­ Geven van honoreringsindicaties bij zijn uitsluitend bedoeld voor In tegenstelling tot hetgeen in de operating­activiteiten zoals de verzor­ wordt afgenomen op 22y'an. t992 (ipv vacatures voor nieuwe functies; weritnemers van de KUB. studiegids vermeld staat op biz 429 en ging van output, het ophangen van 24 jan.) ­ Draagt vanuit de eigen discipline aan 430 is T 2 van Onderzoeksmeth. P­1 tapes e.d. worden tijdens deze uren ­ Discrete Wiskunde/BIK: tentamen op 3 febr. en T 2 Maatschappij­inrich­ verricht. ' wordtafgenomenop redec. r992(ipv ting op 30 jan. 20 dec). I.v.m. de verbouwing gedurende de maand september is het CIC gehuis­ DOCTORAAL PSYCHOLOGIE SPREEKUUR DRS. J. BELL vest in kamer C234. De werkgr. Testdiagnostiek op do. ! Het spreekuur van drs. J . Bell voor 09.15­11.10 uur en 11.10­13.00 uur afstudeerders en scriptieschrijvers bij Openingstijden PC­stiop: C 243, tel. vinden plaats in zaal T 109. de sectie Organisatie van de Onder­ 013­663059 dageiijlis van10.00­12.00 Op WO. 23 okt. vindt het hoorcollege neming gaat op di. 8 en 15 oktober niet envan 13.00­17.00 uur. Maandagoc h­ Statistiek plaats van 12.05­13.50 uur door. U kunt weer bij hem terecht op tend gesloten. in AZ 116. De werkgroep Statistiek di. 22 okt. I.v.m. de verbouwing gedurende de vindt plaats van 10.10­12.05 uur in CZ maand september is de PC­shop ge­ 111 en de werkgroep Filosofie van Franciscus van Assisi, de beschermheilige van de dieren, preekte d at men liefde niet uit­ CURSISTEN huisvest in kamer C235. sluitend aan zijn med emens moest schenken, maar ook aan de planten en de dieren: aan 13.50­15.45 uur in CZ 113. POSTDOCTORAAL alles wat we 'schepping' noemen.We kunnen BELASTINGKUNDE Het Talencentrum biedt dit najaar een hem als de eerste d ierenbeschermer DOCTORAAL PSYCHOLOGIE Het college Fiscale Methodologie van beschouwen. Daarom is de dag na zijn d ood , cursus: (Avondopleiding) het vierde blok (prof. mr. Ch. Geppaart) 4 oktober, tot Wereld d ierend ag verheven. TAALVERZORGING De tekst bovenaan blz. 278 van de zal vanaf 8 okt. a.s. ­ voor de rest van NEDERLANDS studiegids dient als volgt gewijzigd te De Dierenbescherming strijd t voor het het semester ­ worden gegeven van ; Om tegemoet te komen aan vragen worden: welzijn, voor respect voor het leven van d e 13.50 tot 15.45 uur in CZ 111. over taal en taalgebruik zal in het Gezondheidspsychologie; code: dieren. Een voorbeeld is de strijd tegen eerste semester wekelijks een taal­ genetische manipulatie van dieren. Het 422.073; studiebelasting: 4 punten ­ verzorgingsuur worden ingesteld voor standpunt van d e Dierenbescherming in 160 uur; semester 2; frequentie: deze is een eend uid ig nee. studenten en personeel van de KUB. tweejaarlijks avondonderwijs, 1992/ Tijdens dit uur worden problemen op 1993; docent: drs. T. van Elderen­van Dierenbescherming d oor d e collectant een gulle het gebied van spelling en interpunc­ Kemenade; bijzonderheden: geen. BESTUURSRECHT A te worden d oor mid d el van onderstaande bon. tie, stilistiek en grammatic a behan­ PROPEDEUSE deld aan de hand van voorbeelden uit PEW Behalve de op p. 31 van de studiegids recente academische en journalistieke Ik steun de Dierenbescherming d oor' Op WO. 23 okt. vindt het hoorcollege vermelde literatuur dient in het teksten. Dit uur is vrijtoegankelijkvoor Soc. van Arbeid en collegejaar 1991 ­1992 enige jurispru­ □ lid te worden van de Dierenbescherming voor i 28,­ per jaar. Ik ontvang iedereen die belangstelling heeft voor Org. plaats van 15.45­17.40 uur in AZ dentie bestudeerd te worden. Hier­ 5x per jaar het blad Dier; jeugdleden het blad Poespas. Ik wacht op uw accept­giro. een zorgvuldig en correct taalgebruik 115i.p.v. PZ25. voor dient te worden aangeschaft: en voor veranderingen in de Neder­ 3 jeugd lid te worden ( l/m 18 jaar) voor slechts f 15.­ per jaar. Jurisprudentie Publiekrecht, W.E.J . landse taal. Tjeenk WillinkZwolle, Kluwer Deventer U kunt zich aanmelden voor deze cur­ J een financiële bijd rage a f nog vand aag over te maken op giro­rekening 1991. In hetdictaat Leidraad Bestuurs­ sus bij het secretariaat van het Talen­ nr 25685 t.n.v. Dierenbescherming, Den Haag. recht A 1991­1992 is vermeld welke centrum, dagelijks van 10.30­12.00 jurisprudentie uit de bundel tot de ver­ uuren van 13.00­14.00 uur, B316. Naam: _ plichte studiestof behoort. De cursus vindt plaats op: Ma. 13.50­ Het Tilburgs Instituut voor Academi­ N.B.Voorhettentameninjanuarigeldt 14.40 uur in CZ109. De coördinator is Straat: sche Studies (TIAS) ­ een onderdeel voor dag studenten de stof zoals op­ M.C. Westermann. van de Katholieke Universiteit Bra­ I genomen in de Leidraad Bestuurs­ Plaats:. Postcode: bant, opgericht in 1986 ter verzorging recht A 1990­1991 en zoals gewijzigd Op ma. 7 okt. behandelt F. Creemers van postdoctorale beroepsopleidingen . Geb. datum: door mededeling in Univers van mei het onderwerp 'Het aaneenschrijven Telefoon: ­ vraagt per direct: j.l. van voornaamwoordelijke bijwoorden'.

ALG

FSW

FEW

Werelddierendag 4 oktober: een dag voor de dieren...

f^

FRW

VAC

ONBESTELBARE POSTSTUKKEN Poststukken geadresseerd aan de KUB, kunnen soms niet besteld wor­

RECHTSWINKELPROJEKT MENTORAAT Ook de personen die geen mentoren hebben, kunnen deelnemen aan het

DIRECTIESECRETARESSE M/V vacaturenummer 208.91.01; in beginsel voor de volledige werktijd (gem. 38 uur per week).

Deze bon uitknippen en opsturen in een open envelop zonder postzegel (mag wel) aan de Dierenbescherming. Antwoordnummer 2105. 2508 VD Den Haag.

4 oktober 1991 Univers

SCHOUWBURG

'Le nozze di Figaro' in nieuw operapian Dat opera niet slecftts welgestelde burgers aantrekt, heeft Pavarotti onlangs nog bewezen. Alleen zou een aantal schouwburgen en speelhuizen nog graag zien dat al deze mensen ook naar hun plaats komen om die liefde te bewijzen. Idem dito wat betreft de balletliefhebbers. Om die reden presenteren acht schouwburgen waaronder Tilburg en vijf culturele centra in samenwerking met de Provincie Noord-Brabant voor de zevende keer een gezamenlijk dans-en operapian: grootschalige nationale- en internationale opera- en dansprodukties in geheel Noord-Brabant tegen de aankoop van een gemengd of gewoon abonnement van tenminste zes voorstellingen. Viadeze weg willen de deelnemende culturele instellingen de kosten enigszins drukken en hopen ze van ganser harte dat er meer publiek komt kijken en luisteren. Want dans en opera zijn toch nog altijd twee onderschoven kindjes in de wereld die cultuur heet. De eerstkomende operavoorstelling die op het programma in de schouwburg Tilburg staat is van de Warzawska Opera Kameraina op dinsdag 8 oktober om 20.15 uur. Het heet 'Le nozze di Figaro' ofwel 'De Bruiloft van Figaro', een compositie van Mozart die in 1786 in première ging. Deze opera is één van Mozarts drie grote Da Ponteopera's. Da Ponte schreef zijn liberetto naar het blijspel 'la folie journée, ou le mariage de Figaro' van Beaumarchais.

Deze schrijver uitte nogal wat kritiek op de maatschappij en dan met name op de verhouding tussen adel en ondergeschikten die bij het welgestelde opera-publiek nogal wat stof deed opwaaien. Desondanks werd het één van de absolute hoogtepunten uit de geschiedenis van het muziektheater. Het verhaal gaat over Figaro, de kamerdienaar van graaf Almaviva, die van plan is met het kamermeisje van de gravin te trouwen. Hij hoort echter dat de graaf spijt heeft van de afschaffing van de eerste huwelijksnacht van zijn personeel, en gaat daarom op zoek naar middelen om hetzelfde doel te kunnen bereiken. Figaro verzint een list, en wil de page Cherubino in de kleren van zijn toekomstige bruid naar een ontmoeting met de graaf sturen. Helaas lekken de plannen uit. Deze opera van Mozart is één van de 23 opera's van Mozart die de Poolse Warszawska Opera Kameraina op haar repertoire heeft staan. Het gezelschap is in 1961 opgericht en behoort sinds die tijd tot de top in eigen land. Andere operavoorstellingen staan pas weer in januari en later gepland. Skon komt met Assepoester op 5 januari

naar de schouwburg, Staatsoperette van Warschau met Eine Nacht in Venedig op 13 januari, Opera Forum met Tosca op 9 februari en De Opera van Krakow met LuciadiLammermoor 26 april. Wat de dansvoorstellingen betreft: de eerste van Raz is al geweest op dinsdag 2 en woensdag 3 oktober. De eerstvolgende is Yucca. Die danst Aqua Corriente op 19 oktober. Dansgroep Krisatina de Chatel met Typhoon komt op 22 oktober, het Scapino Ballet op 23 oktober, Angelica OeiAlind 3 december. Het Scapino Ballet de elfde december, Djazzex danst 5 november. Mark Dendy & Dendy Dance luidt het volgende jaar in: op 28 januari komt dit gezelschap naar de schouwburg. Het Litouws Ballet met het Zwanenmeer op 4 februari, op 16 februari het Folkloristisch Danstheater, Scappino Ballet 10 maart, het Nederlands Danstheater II idem dito, Raz danst fle/sde25e van die maand, 9 april komt Black Blanc Beur, de 29e Elise Monte Dance Company met Dreamtime, het Koninklijk Ballet van Vlaanderen geeft 20 mei een voorstelling weg die Dracula heet en het Scappino Ballet sluit de rij op 26 mei. (IB)

Twee keer rieleksen'

CULTUURAGENDA

Dinsdag 8 oktober

Vrijdag 4 oktober

Sciiouwburg, 20.15 uur: Warszawka Opera Kameraina zingt Nozze dl Figaro. Dirigent is Ruben Silva. Universiteit, zaal P 1.211, 16.30 uur: Videosociety laat nog eens de klassieker Casablanca van Michael Curtiz zien. Het is het verhaal van de moeilijk grijpbare nachtclubeigenaar Rick die zijn oude vriendin opnieuw ontmoet in het door de Tweede Oorlog verscheurde Casablanca. Humphrey Bogart werd met deze rol wereldberoemd. Zijn tegenspeelster Ingrid Bergman met haar bijdrage eveneens. Sciiouwburg, 20.30 uur: Michael Matthews speelt en danst in 'Frank' de geschiedenis van het gelijknamige, eigentijdse monster van Frankenstein zoals die in 1818 door de Engelse Mary Shelly in haar roman is beschreven: een beklagenswaardig figuur die door zijn verschijning de mensen afschrikt en daarom tegen zijn zin als outcast moet leven.

t H e k s , 21.00 uur: Wim Kannekens & Joop van Brakel met 'Good Grief. Z a a i Zestien, 20.30 uur: selectie Cameretten festival. E r a s m u s u n i v e r s ï t e i t Rotterd a m , 20.00 uur: 'De nacht van het goed en kwaad'. De Synagoge, 20.00 uur: opening van de tentoonstelling SIgmund Freud de psychoanalyse, Oostenrijk.

Zaterdag 5 oktober Universiteit, aula, 20.00 uur: Monika van Paemel geeft een lezing over Louis Paul Boon. Noordbrabants M u s e u m , tentoonstelling 'Aai eens een krokodil'. Bezoekers kunnen precies waarnemen hoe het proces van voelen via de huid verloopt {t/m 3 februari). Scliouwburg, 20.30 uur: Vos & Vesuvia: 'In volle vaart' razen volkszangeres Edna en muzikant Jan door het leven en veroveren de Nederlandse podia met een nieuwe reeks liedjes en sketches. De meeste teksten zijn van Wim T. Schippers. Z a a i Zestien, 20.30 uur: 'Krovtheater' met 'Striptease' van Mrozek en 'Komen en gaan* van Samuel Beckett.

Zondag 6 oktober Schouwlnirg, Frank Groothof en Erna Sassen met 'Fidélio', gebaseerd op de opera van Beethoven ter gelegenheid van het 30-jarig bestaan van Amnesty International. Een journalist is spoorioos verdwenen, maar zijn vrouw is ervan overtuigd dat hij ergens zit opgesloten. 't H e i ( S , 15.00 uur: Oudhuis Stekeitios met 'Lavabo & Simüi'. Een Belgisch gezelschap. Z a a i Z e s t i e n , 14.00 uur: Koren Papuoskaen Biti Dobre, uilwisselingsprojekt. Noorderligt, 21.30 uur: voorronde van De Grote Prijs van Nederland.

Maandag /oktober

Donderdag 10 oktober 'rieleksen' Lebbis en Jansen 2 keer voor 1 geld. Zaal Zestien, 20.30 uur.

De i\/iuze, de IMinne en de i\/lare Hoewel voorkinderen opgezet, waren ook volwassenen afgelopen zondag onder de indruk van de negen krijttekeningen van beeldend kunstenaar Monique Oerlemans (28). Op initiatief van Studium Generale en Else Emberts, studente Letteren, hield zij een tentoonstelling in de aula van de universiteit ter gelegenheid van het tienjarig bestaan van de faculteit Letteren. Temidden van al die grauwe bakstenen trekken de oliekrijttekeningen van Oerlemans direct de aandacht. De kleuren die ze gebruikt, voornamelijk zeegroen, lila en blauw, zijn helder en 'zacht'. Terwijl de figuren op papier vooral dromerig en grappig ogen, omkaderd door goudkleurige, decoratieve lijsten die beplakt zijn met schelpjes, visjes, steentjes, kraaltjes en ringetjes. Volgens Oerlemans om het tafereel binnen de omgeving te houden en voor het theatrale effect. 'In de middeleeuwen', zo vertelt ze, 'beplakte men vaak boeken en andere dingen om ze een extra waarde te geven.' Een van de tekeningen lijkt ook zo weggelopen uit die tijd. Het heeft als bijschrift: De Muze, de Minne en de M&re naar de gelijknamige tentoonstelling. Het vertelt geen verhaal, net zomin als de overige krijttekeningen. Al zijn de beelden wel ontleend aan een bestaande tekst. Zo is achteraf gebleken. 'Ik heb eens een prentenboek ingegeken. Daar stonden plaatjes in met begeleidende teksten in de Arabische taal', aldus de beeldend kunstenaar. Univers

Later komt ze erachter dat de Arabische tekst het verhaal van Tristan en Isolde is. De liefdesgeschiedenis speelt zich voornamelijk op zee af tussen Engeland, Ierland en Frankrijk. Ze leest de Nederlandstalige versie van de auteur Arthur van Schendel en maakt zelf alsnog een indrukwekkend en grappig prentenboek met de titel 'Isolde metdepuntmuts'over een liefde zonder einde. Een studente Letteren heeft dit boek om het half uur voorgelezen aan de kleine belangstellenden. Geheel op eigen wijze in een bijzondere, grote stoel die speciaal voor die gelegenheid was gemaakt. 'De tentoonstelling De muze, de Minne en de Mare is opgezet voor kinderen van verschillende culturen. En daan/oor vind ik prenten een goede brug: niet iedereen spreekt dezelfde taal, maar wel bekijkt iedereen op ongeveer dezelfde manier plaatjes.' Ze is op het idee gekomen door zich op de kinderboekenmarkt te orieteren. 'Het is een soort motor, maar nog niet echt illustratief voor mijn manier van werken', aldus Monique Oerlemans. Na haar afgeronde studie aan de Ko-

ninklijke Academie voor Kunst en Vormgeving in Den Bosch en 1 jaar aan de Academie voor Beeldende Vormgeving te Tilburg begint ze voor zichzelf. Sinds drie jaar schildert, tekent en maakt ze oliekrijttekeningen voor tentoonstellingen en zichzelf.'De tekeningen voor de tentoonstelling heb ik van oliekrijt gemaakt, omdat ik mij die techniek steeds meer heb eigen gemaakt en er ook steeds meer mee

Uiiiversltett (l»1.211J, 16.30 uur: Videosociely draait de spraak-makende film Rebel without a cause, het portret van een jongen die wanhopig zoekt naar een gevoel van eigenwaarde. De verstoorde communicatie met zijn ouders en daartegenover de gevoelens van troost die gevonden worden bij vrienden zijn onnavolgbaar vastgelegd. Met in de hoofdrollen James Dean en Natalie Wood. Scliouwfourg, 20.16 uur: optreden van The Dubiiners', Ierse Folk-muziek die voor U2 en The Pogues een voorbeeldfunctie vervullen. kan.' Tijdens een reis per fiets kon ze geen zware schilderspullen meenemen. Die zouden nietschokbestendig zijn, in tegenstelling tot oliekrijt. Inmiddels heeft ze ook blikjes, andersoortige doosjes en kleine boekjes vol getekend met oliekrijt. Die werden goed verkocht, zodat de tentoonstelling in alle opzichten geslaagd was te noemen. (IB)

Woensdag 9 oktober Universiteit, zaal P 1.211, 16,30 uur: Great Expectations van David Lean, een verfilming van Dickens' verhaal over een mysterieuze weldoener die van een arme, jonge wees een heer van gewicht maakt. Door Videosociety gedraaid. Paradox, 21,00 uur; Atlantis-suite door Theo Loevendie Quintet. Muziek uit het 400 jaar geleden in de Oceaan verdwijnende rijk Atlantis wordt in bewerkingen van Theo Loevendie en metwetenschappelijke ondersteuning van prof. dr, A. Mukwabebe uit Lagos, Nigena en dr. J. Cartisie uit Bridgetown, Barbados, ten gehore gebracht.

Donderdag 10 oktober Zaai Z e s t i e n , 20.30 uur: De twee maf ioso Lebbis en Jansen 'rteleksen 2 keer voor 1 geld'. Univei^itelt (aula), 20.15 uur: Dimitrt'Ferschtman bespeelt de cello en M(la Baslawskaya de piano. ScUouwburg, 20.15 uur: Het Zuidetijk Toneel brengt het stuk 'Toch zonde van die hoer" op de planken, ivo de Hove tekent voor de regie. Paradox, 21.00 uur; CD-toer van Dick de Graaf Septet. Het Septet bestaat uittenorsaxefonist Dick de Graaf, de Duitse violist Michael Gustorff, trombonist Hans Sparla, bluesgitarist Onno Kelk, slagwerker Pieter Bast, confrabassist Egon Kracht en het pianotalent Ge Bijvoet. De muziek van De Graaf is melodieus met grillige, vaak suite-achtige stukken.

Vrijdag 11 oktot^er t Heics, 21.00 uur; Fransje Vugts, Jos Verest, Gertjan van Kteef en John Segers spelen 'Bouw zelf uw eigen bungalow' onder regie van Bram Wiersma. Noorderiigf, 21.00 uur: Herman Brood & His WiW Romance & The Bombita's zorgen vast en zeker voor een groot spektakel. SchouwlHirg, 20.30 uur: Hans Visser & Vrienden in acoustisch concert. Na een succesvolle toernee met Flairck keert Visser weer terug naar de inti miteit van het musiceren in kleine zalen. Samen met zangeres Eva Zeijlstra bespelen vier musici de gitaar, sopraansax, contrabas, vleugel en vibrafoon, het repertoire bestaat uit vocale en instrumentele songs van Europese en Amerikaanse landen en steden die elk hun eigen muzikale sfeer hebben. Inspiratiebron is de cultuur, historie en traditie van de landen. Schouwburg, 20.15 uur: Jenny Arean met het 'Huishoudschoolsyndroom' over het verlangen naar een kind, om een eigen leven op te bouwen en van de vrouw op leeftijd om serieus genomen te worden in wat zij vindt en voelt. Teksten zijn onder meer van Willem Wilmink, Robert Long en Jenny Arean zelf.

Zaterdag 12 oktober t lleics, 21.00 uur: 'Bouw uw eigen bungalow' onder regie van Bram

Wiersma.

Tekening: Monique Oerlemans

Noorderligt, 21.00 uur: optreden van Hawkwind. 4 oktober 1991

Koetjes & Calf in de rij bij Amsterdam-Tilburg. 'Leeggerit- medewerking bij het taal-en-minzeld', ving Koetjes onlangs op aan derheden-onderzoek heette het. Een mooie geste. Zwart op Wit; een het loket. Maar niet alleen Verdaasdonk is handig, ze zijn alle- festival voor alle kinderen onder de maal bedreven in het jagen. Als een regenboog. Omdat Koetjes in het medewerker van de letterenfacul- weekend de kinderen heeft, en ik ze teit koffie trakteert, dan betaal je die altijd heb, togen we dr op af. Nou je ze niet meer iedere week bij de Ongesubsidieerd begin je niks meer meestal zelf, als ze een feestje geEfteling af kan gooien, was dat een tegenwoordig. Bij de letterenfacul- ven, draaien daar meestal anderen echte naseizoen-meevaller die je teit weten ze daar alles van. Jaren- voor op. Allemaal voor het goeie verlost van herf stig zondagmiddaglang geldgebrek heeft die club onge- doel, want ze hebben het moeilijk. gezeur. hoord creatief gemaakt op het ge- Noblesse oblige. Met een van hun sterkste staaltjes tot nu toe opende Voor de kinderen was het inderbied van de subsidiejacht. Echte experts zijn het (ze kennen hun de letterenfaculteit het nieuwe daad prachtig. Zonnetje d'r op, een Nescio) en ze zijn d'r terecht trots jachtseizoen. In het kader van het zweetwasemende tent met VOF de Kunst en Pieter Nieuwint die de op. Verdaasdonk kent bijvoorbeeld tienjarige bestaan van de letterenzijn gelijke niet in het Ritzelen. Daar faculteit (zelf nog kleuter, maar nou koters papliedjes toezong. De putis-ie zo goed in dat het de NS zorgen al puberproblemen) werden de deu- lucht in de zaal kon niet verhinderen van de KUB voor kinderen van ren dat de proefpersoontjes zich baart. Sinds een aantal jaren is het namelijk heel wat rustiger in de eer- Tilburgse basisscholen openge- uitstekend vermaakten. Tante ste klasse op de treinverbinding steld. Om ze te bedanken voor hun Christa en ome Hugo lachten geamuseerd. Onopvallend deelden ze hier en daar een kindercollegekaartje uit ('Pap, wat is dat een kollega-kaart?'), en spraken wat ouders aan die er kapitaalkrachtig uitzagen ('Pap, waarom zijn wij die geen geld geven aan de lettersf akutijd?'). Over het hele terrein waren leerzame Sesamstraat-hoekjes ingericht ('Pap, ik wil een Kommedoor. Pap waarom hebben ze bij de lettersfakutijd wel Goeie Buren en wij niet? Ben je echt dom als je daar niet hebt geleerd, pap?) De hele campagne was zo goed opgezet dat wij met jankende kinders naar huis moesten ('Ik w-i-i-i-i-i-i-l ook naar de letterfakutijd. Huuuuuuu, ik wil ook mijn spaarpot subsideren aan de lettersfakutijd, want die zijn zielig...'). Terwijl Koetjes tijdens de terugtocht op de achterbank de geknakte kinderzieltjes met ijsjes en een hamburger probeerde te helen, kon ik mijn gedachten maar niet bij de weg houden: dus ze maken reclame voor zichzelf, werven ondertussen nog studentjes en dan laten ze dat allemaal betalen door Intertoys, Commodore, Hans Dukken (kinderschoenen), Randstad Uitzendbureau (kinderarbeid?) en Van Helvoirt Tuintechniek uit Berkel-Enschot. Ongelooflijk.

OPENING VAN HET JACHTSEIZOEN

1 IJlViliK

Tilburg komt nog aan de beurt

Alle vrouwen- en mannenclubs, feministen en emancipatrices, praat- en zwijgverenigingen binnen de universiteiten kwamen met een reactie op het oktobernummer van Playboy. Want daarin poseren zeven welgevormde studentes uit Nijmegen. Waarom Nijmegen, en niet Tilburg, vragen we aan Jan Heemskerk, hoofdredacteur van het onderhavige blad. 'Dat kwam toevallig zo uit. Je moet ergens beginnen en Nijmegen, met die oude universiteit, en de status die daaraan is verbonden, is natuurlijk een mooi begin. Kijk, zoiets is een tamelijk langdurig project. Je kunt het niet van de ene op de andere dag regelen. Maar we zijn wel bezig met nieuwe series en ik verzeker u: Tilburg komt ook aan de beurt.

Wanneer, is uiteraard uw volgende vraag. Als een Tilburgs dispuut of studieclub of wat dan ook ons binnenkort zou benaderen, met een uitgewerkt plan en een adressenlijst met meisjesnamen, dan kan Tilburg al heel snel aan de beurt zijn. Dan maken we samen met hen een prachtige reportage voor Playboy. Wij zijn tamelijk gek op Brabantse meisjes en Brabantse meisjes op ons. We gaan deze reportages een of twee keer per jaar brengen, want het is iets wat we graag doen. De volgende reportage komt waarschijnlijk uit Groningen', vertelt Heemskerk alsmaar geestdriftiger. 'Onder ons lezerspubliek zitten erg veel studenten. Door reportages over studentes te brengen doen we ook emancipatorisch werk. Zo helpen we het idee dat meisjes die poseren domme blondjes zijn de wereld uit. Ik heb dat

altijd buitengewoon beledigend gevonden voor vrouwen in het algemeen en onze modellen in het bijzonder.' En wat zijn de reacties? 'Nou, u bent niet de eerste die belt. En, beter nog, in Nijmegen was onze oplage snel uitverkocht. We hebben er inmiddels een extra lading heen gestuurd.' Blote studentes (veelal biologes en communicatiewetenschapsters) blijken dus bijzonder populair. Wat vindt Maurice Ackermans, de voorlichter van de Tilburgse universiteit, van dit soort verlichte public relations? Aandachtig bekijkt hij de betreffende pagina's. Schudt dan moedeloos zijn hoofd. 'Pfoe. Denk je dat wij ook dit soort biljartstoten in huis hebben? Dat is research waard!' Bekomen van de eerste emoties: 'Nee, ik ben hier tegen. Alhoewel...ik zou het origineel vinden en het zou getuigen van vrouwvriendelijk beleid om wat blote jongens af te drukken. Nu zonder geintjes? OK. Ik denk dat het Nijmeegse College dit tandenknarsend en handenwringend zal bekijken. Het gewijde logo van Nijmegen siert blasfemisch deze pagina's.' En wanneer Tilburgse studentes binnenkort de Playboy-pagina's sieren, juicht de voorlichter dan? 'Hol Hier in Tilburg is het hard studeren en geen onderbroekenlol. Ik ben altijd in voor een geintje, maar ik denk niet dat je hiermee de universiteit een dienst bewijst. Toegegeven, dit spreekt meer tot de verbeelding dan een blad als Kubus, maar als universiteit associeer je je op een andere manier dan met poezengestoei.' We mijmeren nog na, denkend aan de woorden van hoofdredacteur Heemskerk: 'Wij zijn tamelijk gek op Brabantse meisjes, Tilburg komt zeker ook aan de beurt.' Geduld is, naast andere dingen, ook een schone zaak. (DvE)

Univers

Hugo Intercity Verdaasdonk: 'Weetje nog dat oppervoogd Deetman onze Let uit de ouderlijlie macht wilde ontzetten ? Moetje de tienjarige kleuter nu eens zien!' Pieter (van de rug afgezien) Nieuwint, de huisminstreel van de KUB: 'Ons Letti is al een bakvis met natte dromen, zou ik zeggen'.

Kindervriend Pamel gooit z'n hele zelf in de groep. FL W is de kleuter onder de Letterenfaculteiten maar het praat als Brugman.

Fatsoenlijke man

Voorlopig mag ik een column voor Univers schrijven. Ik zeg voorlopig want ik mag niet willekeurig wat schrijven. Zo mag ik geen reclame maken voor m 'n eigen winkeltje. Verder werd me verzekerd dat ik heus niet alleen over vrouwen hoef te schrijven. Vreemd dat ze niet bang zijn dat ik over mannen begin, maar dat mag best. Hoewel, ik mag niet op alle mannen mopperen. Als er al gemopperd wordt, dan graag binnen de normen van het fatsoen, zo luidde de reactionele boodschap. Als er ĂŠĂŠn term is waarvan de inhoud mij niet duidelijk is dan is het wel het fatsoen. Vooral als het bijvoeglijk gebruikt wordt, raak ik het spoor bijster. Zo spreekt een macro-bio vriendin van mij van fatsoenlijk brood en doelt daarmee op zuurdesembrood. Een collega vroeg me deze week of ik niet liever in een fatsoenlijk huis zou wonen en blijkt een bepaald type nieuwbouwwoning op het oog te hebben. En dat zijn dan nog huizen en broden, maar fatsoenlijk schelden? Maar waar ik nu zo bang voor ben, is dat u er niks aan vindt. Kan ik wel snedige columns schrijven? Ben ik wel in staat tot van die literaire humeuruitbarstingen? Om een grief te luchten en aan te dikken is verfijnd talent en een speciale intellectuele afstamming nodig. Aldus een belangrijke Amerikaanse schrijver die elke twijfel aan eigen kwaliteiten vreemd is. Grieven heb ik genoeg, misschien wel te veel maar de rest U hoort het al, ik heb een ego als een kerstbal. Een goede colomnist heeft overal een opinie over, neigt naar pedanterie, heeft een narcistische karakterstructuur en schrijft bij voorkeur over actuele zaken die ons allemaal aangaan. De troonrede dus. Zolang die op Prinsjesdag en niet op Prinsesjesdag wordt uitgesproken, zeg ik er niks over. Daar staat weer tegenover dat we een vrouwelijk staatshoofd hebben. Dit is wel niet het gevolg van positieve actie, maar evengoed mooi. Ik heb eerlijk gezegd wel sympathie voor haar partner. Onze prins onderscheidt zich van de rest van de familie. Hij neemt geen steekpenningen aan, loopt niet in uniform en rijdt niet te hard. Allemaal pluspunten. Maar hij wordt wel depressief zo zonder verzetje, zou je zeggen. De verklaring is echter een andere. Hij is prins-gemaal en dat is een afgeleide identiteit. Wat hij is, wordt bepaald door de positie van zijn echtgenote. Dit is een parket waar vrouwen zich meestal in bevinden. Voor mij is hij dan ook de belichaamde verklaring van de brandende vraag waarom depressies vaker bij vrouwen dan bij mannen voorkomen. Over het koningshuis heeft de redactie niks gezegd, vandaar.

VAN LENMNG 4 oktober 1991