1990 09 07

I

IJiilYlliKo

Tilburgs Universiteitsblad - 7 september 1990-jaargang 28 nummer 2

Opening academisch jaar

i Hervormingen moeten continuïteit van het beleid niet verstoren 'Voor de kwaliteit van een universiteit is de motivatievan de wetenschappelijke staf, mede bepaald door de academische cultuur, van nog meer betekenis dan in veel soorten organisaties.' Zo opende rector De Moor zijn rede bij het begin van het academisch jaar aan de KUB. Daarvóór gaf hij een toelichting bij vermeende plannen van de overheid om de studieduur van de eerste fase in te korten tot drie jaar, waarbij hij een fragment over deze materie als achterhaald uit de officiële tekst lichtte. Motivatie kan worden opgewekt door veranderingen. Dat is zo voor bedrijven, maar universiteiten zijn geen bedrijven. In bedrijven verander je producten of producenten. In het onderwijs verander je al gauw onderwijsdoelen en daardoor raak je aan ideeën. Universiteiten zijn minder door hiërarchische sturing te veranderen. Hervormingen brengen hoge kosten aan demotivering mee. Je moet alleen maar hervormen als er duidelijke tekortkomingen zijn die je door hervomningen kunt herstellen, aldus de rector. Hervormingen moeten daarom

niet achterwege blijven maar voor de kwaliteit van onderwijs en onderzoek is continuïteit in de beleidsvoering noodzakelijk. De veranderingen in de jaren zeventig waren van maatschappelijke aard. Het was het spel van de democratrisering, nodig om de toegang tot de universiteit te verbreden. De jaarlijkse ingrepen uit de jaren tachtig zijn er niet gekomen uit maatschappelijke of onderwijskundige overwegingen maar om budgettaire tekorten weg te werken. 'Een echt onderwijsbeleid is onder de kabinetten Lubbers onmogelijk geworden, lange - termijnbeleid is vervangen door ad hoc - , en daardoor dikwijls tegenstrijdig beleid', aldus de rector, die als voorbeeld de studiefinanciering - 'de molensteen rond de hals van de onderwijsministers'- aanhaalt. De huidige financieringsregeling

Rector De Moor tijdens opening academisch jaar

kan zinvol zijn maar hoort niet thuis in het ministerie van onderwijs. Het zijn sociale en fiscale maatregelen waarvan de uitgaven strikt gescheiden moeten blijven van de uitgaven voor onderwijs zelf. De problemen rond de overheidsfinanciën vormen de belangrijkste oorzaak van een gebrek aan continuïteit, maar ook het feit dat de overheid middels een netwerk van actores rechtstreekser gaat besturen werkt storend. Met de eis van continuïteit zijn wel Ritzens initiatieven om onderzoeksscholen op te richten verenigbaar, meent De Moor. Die instituten zijn voor de internationale positie van Nederland erg belangrijk maar volgens de rector moet men slechts op een beperkt aantal gebieden toponderzoek met concentratie van personeel en apparatuur organiseren. Daar waar zulke concentratie nodig is, waarop reeds onderzoekers werkzaam zijn die tot de intemationale top behoren. Ze kunnen beter niet als onderzoeksscholen worden aangeduid, omdat opleiding niet hun eerste functie is. Het aio-systeem functioneert over het algemeen bevredigend, ,maarde meeste aio's hebben nog een vijfjarige opleiding achter de rug. De Moor vreest dat binnen de vierjarige opleiding de aio's kennis in de diepte en in de breedte zullen missen. Bovendien zijn er te weinig middelen voor het onderwijs aan aio's en voldoet de individuele relatie promotor-promovendus uit opleidingsoogpunt niet. 'Een sterkere institutionalisering van de doctoraatsopleiding wordt door velen wenselijk geacht.' Door de nieuwe regeling van de studiefinanciering vallen studenten boven de 27 jaar uit de boot. Daar gaat het principe van de permanente educatie. Ouderen dienen door eigen inkomen in hun levensonderhoud te voorzien, maar waarom moet ook het collegegeld voor ouderen veel hoger worden gesteld vraagt De Moor zich af: 'Niet alleen is het effect daarvan dat veel ouderen van een studie

3

Aio's als aanhangsel?

6/7

Superbieb in aanbouw (foto)

5

Romantiek is thema van Studium Generale

12

Voortplanting bij vissen

VF-onderzoek

uitgebreid

De universiteitsnaad is vorige week donderdag accoord gegaan met het voorstel van het college aangaande de uitbreiding van het voonrtraardelijk gefinancierd onderzoek. Een zestiental uitbreidingen en nieuwe onderzoekprogramma's van de verschillende faculteiten krijgen hierdoor de status van voonwaardelijke financiering (VF). Het gaat hier om twaalf formatieplaatsen op een totaal van 78. De consequentie van het besluit is dat er drie onder2oeken aan de sociale, een aan de juridische en een aan de economische faculteit niet opgenomen zijn in de voorwaardelijke financiering. De fractie Breed Front vroeg tijdens de vergadering aan het College van Bestuur om met een notitie over het onderzoeksbeleid te komen, met alternatieven voor de selectie van het VFonderzoek. Bij nronde van rector

De Moor verwierp het college de suggestie om het selectieve beleid te laten varen. Het college is eerder voorstander van een aanscherping dan voor een verslapping van de selectieprocedure. Een motie van Breed Frond werd met njime meerderheid weggestemd. Door het niet honoreren van de drie VF-programma's van de sociale faculteit komt deze met een tekort van bijna 4,5 ton te zitten. Dit bovenop de toch al niet rooskleurige situatie van de faculteit. Het bestuur heeft eerder in een brief laten weten 'geen bestuurlijke verantwoordelijkheid' te nemen voor deze ontwiWceling. Bij de gesprekken tussen het college en het faculteitsbestuur over de begroting 1991 zal deze zaak aan de orde komen.

zullen afzien, het is ook zonneklaar het doel van de minister. Deze volumebeperi<ing om een evenwicht tussen taken en middelen van de universiteit te bereiken ademen een sterk utilitaire opvatting over de universiteiten. Hun culturele taak en het cultureel belang van onderwijs ook voor ouderen worden uit de beleidsdoelen geëlimineerd.' De rector somt ook de goede punten in het beleid van de overheid op. Dat universiteiten met minder middelen nu veel vitaler zijn dan tien jaar geleden en dat de kwaliteit van het onderzoek is verbeterd

is mede aan het overheidsbeleid te danken. Maar discontinuïteit en tegenstrijdigheid nemen toe. Goed beleid moet systeembeleid zijn waarin- naast goed onderzoek ook plaats is voor goed ondenwijs. Vandaar de titel: 'Beleid gevraagd', met de klemtoon op beleid. Ten slotte zet de rector in zijn openingsrede een boom op over het eigen beleid van de KUB, waarbij de vorming van onderzoeksscholen en de samenwerking met andere universiteiten en hogescholen de nodige aandacht krijgt.

(GR)

(EV)

^Plannenmaicers Zoetermeer weten niet wat ze aanrichten'

Natuurlijk is het af gesproken werk, dat de redes die elk jaar bij de officiële opening van het Academisch Jaar worden afgestoken bijna allemaal hetzelfde thema hebben. Afgelopen maandag, 3 september, luidde de gemeenschappelijke klacht van de universiteitsbestuurders ook buiten Tilburg aldus: de overheid heeft ons een periode van rust beloofd, maar in de praktijk blijkt daar niets van terecht te komen. De centrale regie is ditmaal zo perfect geweest, dat verschillende openingsredenaars bijna dezelfde woorden en zinswendingen gingen gebruiken om hun ongenoegen over het overtieidsbeleid te uiten. Toen minister Ritzen vorig jaar zijn ambt aanvaardde, beloofde hij het onderwijsveld een periode van mst. Dat was hem ook nadrukkelijk aanbevolen door een commissie van deskundige 'exaniiners' van de OESO. Daar is dus niks van waargemaakt, roepen —^ Univers

rectores en collegevoorzitters van Groningen tot Maastricht en van Leiden tot in Twente. Ritzen wijzigde op een ingrijpende manier het voorstel voor de nieuwe Wet Hoger Ondenwijs en Wetenschappelijk Onderzoek (WHW), hij wil forse bedragen uit de universitaire onderzoeksmiddelen overhevelen naar de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), hij verhoogt het collegegeld, bezuinigt op de studiefinanciering en

wil ook nog eens onderzoekscholen inrichten. 'De plannenmakers in Zoetemneer hebben geen benul van wat zij op de werkvloer aanrichten,' zo verzuchtte rector prof.dr.ir. J.H.A. de Smit van de Universiteit Twente. De minister is wel bereid om deze maand een 'hoofdlijnenakkoord' met de universiteiten te sluiten, maar over de waarde van dergelijke afspraken heerst alom scepsis. Ir. W.C.M. van Lieshout, voorzitter van het college van bestuur van de Katholieke Universiteit Nijmegen, deelt die: 'Onze instelling heeft zich steeds terughoudend opgesteld ten aanzien van deze vorm van verbintenissen omdat grote aarzelingen bestonden over de realiteitswaarde en hardheid ervan. Helaas hebben de ervaringen ons steeds in het gelijk gesteld. Als dit soort beleidsafspraken echter een bijdrage zou kunnen leveren aan het scheppen van een nieuwe vertrouwensband tussen minister en

instellingen, zou dit een goede zaak zijn. Dit mits de minister zelf voldoende garanties kan geven dat hij zich aan de afspraken zal houden.' Minister Ritzen mocht afgelopen maandag ook zelf zijn zegje doen bij de opening van het Academisch Jaar aan de universiteit van Utrecht. De bewindsman echter had of het scenario van de dag niet ontvangen, óf hij heeft besloten het maar beter te negeren. Hij ^ zichzelf in het geheel niet als onruststoker, maar verdedigde juist 'bescheidenheid en inventiviteit' bij het uitzetten van het beleid voor het hoger onderwijs. 'Een verdeling van verantwoordelijkheden tussen overheid en hoger onderwijs-veld is geboden,' zo hield Ritzen zijn gehoor voor. Daarbij vervlrees hij naar het nagestreefde hooflijnenakkoord: 'Afspraken die niet bedoeld zijn als keurslijf, maar als uitdaging.' Toch maakte minister Ritzen duidelijk dat ook hij re-

centelijk nog de bijna tien jaar oude voorstellen van de Coho heeft gelezen en dat hem daarbij een 'aha-Erlebnis' bekroop. Sprekend in het openbaar werd de bewindsman niet zo concreet als hij volgens rector De Moor in zijn werkkamer wel is. 'Een overheid die moet waken over een eeriijke verdeling van middelen ontkomt niet aan sturing van de deelname aan bekostigd voortgezet onderwijs na de leerplicht. Ik venwacht dat dit vraagstuk in de komende jaren aan scherpte zal winnen,' zo hield Ritzen het maar een beetje in het vage. Dat gold ook voor de omvang van de tweede en derde (onderzoekschool) fase: 'Het volgen van een top-opleiding kan nooit een recht zijn. Het kan en rnag niet meer zijn dan een mogelijkheid die de student zal moeten bevechten.' Bij meer universiteiten dan de Utrechtse werd het AcadeVervolg op pag. 3.

7 september 1990

COLOFON

MATSERTJES KORT

NAUTKOS: Nog 4 keer dit seizoen: zeilen in de Biesbosch. Zeiizondagen op 9 en 30 september en op 7 en 14 oktober. Inschrijven op de sporthal (bij de dameskleedkamers). Sportkaart verpUcht! Meer info? Bel Marijke: 438700 NAUnKOS: Inschrijven voor het najaarsweekend in Ame-t muiden van 14 t / m 16 september kan n o g ' steeds! Inschrijven op de sporthal. Voor meer info? Bel Marijke: 438700 COPY & CO HART VAN BRABANTLOOP: 29 september a.s. Het grootste studentensportevenement in Tilburg: de Copy & Co Hart van Brabantloop! Estafetteloop over 105 kilometer door het Brabantse land. Inschrijfformulieren op het KUB-sportcentrum. Voor meer info: zie Sportnieuws. ilESSURE? Geen ramp. De sfeer van de Copy en Co Hart van Brabantloop boef je niet te missen! Geef je (samen met huisgenoten, vrienden, vriendinnen) op als medewerker. Interesse? Bel dan 663010/ 663012 of 432600 (John). TYPEWERK? ' Voor snel en vakkundig uittypen van uw scriptie, afstudeeropdracht, proefschrift op de pc, bel I.V.T. Reinout, tel. 040-852587. We berekenen een speciaal studententarief. Ook kimnen we het typewerk kopieren en inbinden. ECO-FEEST Uitgerust van de introduktie? Begin opnieuw! Ga met je mentorgroep naar het ECO-feest in het Noorderügt, 12 september, aanvang 22.00 uur. Voorverkoop ma. 10 sept. 12.15-13.30, di. 11 sept. 12.15-13.30 en wo. 12 sept. 12.15-13.30 uur. Prijs ƒ 2,50. Hal gebouw A. CEBOJUF: Bestel al je jiuidische üteratuiu- snel en voordeUg door te bestellen bij Cebojuf. De bestellijsten zijn verkrijgbaar in de hal van gebouw B. Ete besteltermijn loopt van ma. 13-08 t/m vr. 21-09. Inlichtingen: kamer 0-48, tel. 662998 tussen 16.00 en 17.00 uur. CEBOJUF: Wilt u een boekenbesteUijst opgestuurd krijgen, schrijft u dan naar Cebojuf, kaner 0-48, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg. Sluit u wel een aan u zelf geadresseerde voldoende gefrankeerde enveloppe in?! INTROKAMP ECOFACULTETT: Alle vermiste of gevonden spullen kunnen worden afgehaald of afgegeven bij B706! J.P. BEDANKT: We zullen je missen.

MAK

DIENSTPUCHTIG??? Als de nood hoog is en niemand meer raad weet is er altijd nog hèt Haags Juridisch Adviesbureau voor hulp bij het verwerven van uitstel/afstel, 070-3479567/3851466. VERHUIZEN? Verhuizen of iets te vervoeren? Bus + hulp op uiu'basis. Goedkoop, snel en zeker. 24 um per dag. 438105. DIES-FEEST KUB: Donderdag 20 september 1990 in gebouw A. en feesttent. Aanvang: 20.15 uur met Luk Wijns (Cabaret/Theater) in de aula. Daarna feest met: Lamarotte, combo Hein Franssen, Disco Service Nederland en Willy Latino Caribbean Showband in koffiekamer, „P.V.-Café", foyer en tent. Dit „Dies-feest" is er voor studenten en personeel plus introducé. DIES-FEEST KUB: Kaarverkoop (max. 2.500 kaarten) van maandag 10 t/m vrijdag 14 september van 12.00-14.00 uur in de hal van gebouw B. En op dinsdag 11 september van 17.30-19.00 uur in de koffiekamer ' gebouw S. Zodra de kaarten op zijn, stopt de verkoop. De toegangskaart (met recht op 3 konsumptiebonnen) kost ƒ 5,-. SLOTFEEST^ Dinsdag 18 september grandioos slotfeest bij PLATO met Uve band (donderdag laatste kans om introUd te worden). Kom de sfeer proeven en maken. TE KOOP: Aüe boeken prop.rechten (Ie + 2e sem.). Flinke korting. Tel. 04788-1895. MARKETINGSCRIPTIE: Jong marketingbureau zoekt student(e) voor marketing-onderzoek. Eventueel ter invulling van scriptieverphchting. Onkostenvergoeding. Graag schriftelijke reacties naar: EJusaveau B.V., Schouwrooij 13,5281 RE Boxtel SOCRATES: Begint haar filmcyclus op 11 sept. met de film „A fish called Wanda" met John Qeese. De fihn begint om 20.30 uur in zaal CZIOI. Entree: ƒ 3,50. Plato-leden betalen ƒ 2,50. Op vertoon van Udmaatschapskaart (ook introductieleden!!). LINDA BIERINGS: zoekt kamer in studentenhuis. TeL 04905-1795. Univers

Alternatief Nijmeegs beurzenplan Ex-studenten zouden in de toekomst een percentage van hun inkomen moeten afdragen aan de overheid. Daarmee kunnen de bedragen die nu uitgekeerd worden aan leningen, ouderbijdragen of topbeurzen bovenop de basisbeurs worden gefinancierd. De basisbeurs zelf blijft ongewijzigd. Dit zijn in hoofdlijnen de belangrijkste elementen in de notitie 'Voor geld hoef je het niet te laten,' die is opgesteld door de gezamenlijke Nijmeegse studentenorganisaties. De notitie werd maandag aangeboden aan minister president Lubbers bij de opening van het academisch jaar. De Nijmeegse studentenorganisaties willen met de notitie een tegenwicht bieden tegen de volgens hen 'fieilloze weg' die onderwijsminister Ritzen dreigt in te slaan. Zoals bekend voorziet de minister in de komende jaren nog enorme finacieringstekorten door de veel te laag ingeschatte stijging van de studentenaantallen. Die situatie dwingt hem in feite tot een verdere inkrimping van de studieduur en mogelijke verlaging van de studieberrzen. Het college van bestuur van de KUN heeft inmiddels laten weten het 'zeker de moeite waard te vinden o m dit plan nationaal in de politieke discussie te betrekken'. (RK/HOP)

Grote belioefte aan O V-voorlichting De Informatiseringsbank meldt een grote respons van studenten op de voorlichtingscampagne rond de OV-studentenkaart. Begin deze week had de Groningse vestiging van het ministerie van Onderwijs van bijna 5 5 . 0 0 0 studerenden zogeheten 'mutatieformulieren' ontvangen. De Informatiseringsbank heeft tijdelijk 2 5 extra personeelsleden aangetrokken o m de stroom van fonnulieren te kunnen verwerken. Er wordt rekening mee gehouden dat ongeveer 1 0 0 . 0 0 0 studenten via de mutatieformulieren adres- en andere wijzigingen in hun persoonsgegevens zullen toezenden. Een juiste registratie van studerenden bij de Informatiseringsbank is noodzakelijk voor een soepele invoering van de OV-studentenkaart op 1 januari 1 9 9 1 . Volgens de Informatiseringsbank worden op de helft van alle ontvangen formulieren adreswijzigingen doorgegeven. De ervaring leert dat 1 0 tot twaalf

procent van de studenten veriiuist tijdens de zomermaanden. Alle 5 6 0 . 0 0 ontvangers van studiefinanciering hebben de afgelopen drie weken een overzicht van geregistreerde gegevens ontvangen en een mutatieformulier. Wijzigingen moeten voor 1 oktober binnen zijn bij de bank. (JD/HOP)

DICIT organiseert pleitzitting Woensdagavond 19 september organiseert pleitvereniging DICIT een speciale pleitzitting. Normaliter nemen de leden zelf plaats als pleiters en rechters. Dit keer zijn professoren van de juridische faculteit tot een optreden bereid gevonden. De zitting, die in de aula om acht uur begint, zal de casus behandelen van een verkeerde gaslevering aan een drukkerij. De vraag is of de drukker recht heeft op schadevergoeding. De casus is opgeworpen door prof. Wachter, die handelsrecht doceert. Als pleiters zullen professoren Hoyng en Polak fungeren. De rechtbank bestaat uit prof. Deelen en prof. Vranken. Plaats van de zitting is de aula van de universiteit, de zitting is openbaar toegankelijk en start om acht uur. DICIT is vorig jaar opgericht. De vereniging houdt zich bezig met burgeriijk recht en dan met name door middel van pleitzittingen. (DvE)

Brabantse steden moeten samenwerken De vier grote Brabantse steden zouden intensief moeten gaan samenwerken op tal van gebieden. Dat meldt een afgelopen week verschenen rapport van het IVA, het instituut voor sociaal-wetenschappelijk onderzoek van de KUB. Het onderzoek 'de Brabantse stedenrij: eenheid in verscheidenheid' toont aan hoe die samenwerking tussen Breda, Den Bosch, Tilburg en Eindhoven gestalte kan krijgen zonder identiteitsveriies van de steden. Reden voor het onderzoek was de nadering van de Europese eenwording. Door de afzonderiijke steden wordt dat jaar met argusogen tegemoet gezien, maar wanneer de krachten worden gebundeld is de strijd niet bij voorbaat verioren, laat het rapport lezen. Zo zou de Brabantse stedenrij bijvoor-

Betaald matseren Voor f 5,- vult u onderstaande ruimte boordevol, inclusief trefwo<H4 bovenaan. De matsertjes kunnen enkel met deze leesbaar ingevulde bon (één letter, leesteken of spatie per blokje) bij de redactie worden ingediend. Betaling kan per giro- of betaalkaart onder gesloten omslag of op de redactie. Vergeel niet o o k naam en adres in te vullen.

X 1 1 1 1 h:|' 1 I I I 1111111111 1 1 II 1II 111111111 1 1 111 1111111111 1 1 1111 1 1 11 1 1 1111I I 1 II 11 1 I I

1

1

Mill III Naam:. Adres:. (Tel.:...

1II 111 1

1 1 1 1 II

i

1 II 1 1 1 1 1 1 M 1 1 Mill

beeld een deel van de functies van de Randstad over kunnen nemen. Daarbij wordt gedacht aan de toelevecingssector, de Brabantse steden zijn beter bereikbaar dan de Randstedelijke. Het rapport wil een basis vormen voor een gedegen discussie over de .Brabantse mogelijkheden, niet alleen tussen de steden zelf, maar ook voor de Provincie en de Rijksplanologische dienst. (DvE)

STUDEREN ZONDER KOPZORGEN

STUVER De Studenten VERzekering van NBBS Reizen Voor studenten die tijdens hun studie wel iets anders aan hun hoofd hebben.. Vanaf ƒ 420,- per jaar (studenten vanaf 28 jaar betalen ƒ 590,-) je eigen ziektekostenverzekenng, Inklusief alternatieve geneeswijzen (exklusief de wettelijk verplichte bijdrage van ƒ 249,- voor alleenstaanden vanaf 20 jaar of ƒ 125,- tot 20 jaar). Bovendien heb je vanaf ƒ 60,- per jaar al een prima pakketverzekering (aansprakelijkheid en inboedel). Vraag snel de folder aan, met de bon of bel 071-2533 33 Stuur mij de STUVER-folder

Naam:

Straat. Postkode: Opsturen

naar

"UNI

Plaats: NBBS

Reizen

Postbus

360,

2300

AJ Leiden

STUVER DE STUDENTENVERZEKERING VAN NBBS REIZEN

univers

tilburgs universiteitsblad (voorheen tilburgs hogeschool blad) redBMnie eddie vaes (hoofdredacteur) michel knapen, gerard rutten angela van schendel (assistente) medewerkers jutta chorus, nicole van overmeir, paul van dijk, peter van zoest, mare van der meer, hugo durieux, mandy willems, peter van vendeloo, ton steijger, dylanVan eijkeren, Ingeborg möller redactieraad drs. ]. roebroek (voorzitter), a. esmeijer, prof. dr. ir. a. kapteyn, p. van kolverschoten, drs. b. van oosterhout, f. teunissen, d. wijsbroek, mr. p. zoontjens, f. allers, maurice ackermans (adviseur) columnisten jan boelhouwer, clemens van diek, karel soudijn, wim voermans foto rien siers cartoons ad van haandel advertenties angela van schendel, kamer b 12, tel. (66)2277 officiële mededelingen afd. pers en voorlichting, kamer b 10, tel. (66)2001 kopij alle kopij moet uiterlijk op vrijdag 12.00 uur in de week vóór het verschijnen in het bezit van de redactie zijn redactie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, 5037 ge tilburg telefoon 662277 en 662506; intern 2277 en 2506; kamer b 12 en b13 fax nr. 662996 of 633019 landelijk samenwerkingsverband hoger ondenwijs persbureau (hop) waarbij verder aangesloten: ad valvas (vu amsterdam), cursor ^eindhoven), delta (delft), folia (uv amsterdam), ku-nieuws (nijmegen), mare (leiden), observant (maastricht), u-blad. (utrecht), uk (groningen) en universiteitsblad (twente) druk drukkerij de stem, breda abonnementen voor niet-universiteitsleden ƒ 40,- per jaargang studenten krijgen univers gratis thuis 7 septennber 199Ö

AANHANGSEL

's op de KUB bezorgd om positie na promotie 'Het aanhangsel aio.' E en andere bewoording kon Ric us Timmers van de personeelsfractie Breed Front niet vinden voor de positie van de promotie­assistenten. Het rapport van de Werkgroep Aio­ evaluatie zou al besproken worden in de laatste vergadering van de u­ raad van voor de zomervakantie, maar werd toen twee keer uitge­ steld en tot slot helemaal van de agenda afgevoerd. 'Mijns inziens is deze gang van zaken typerend voor deze instelling. De aio als aanhangsel van de KUB', aldus Timmers in zijn commentaar. Of de assistent­irvopleiding het ook zo ervaren heeft is nog de vraag. Tij­ dens de behandeling van het agendapunt liet geen enkele van de 120 aio's die de KUB op dit moment telt zich op de publieke tribune van de Ruth Firgtzaal zien. Ook de bijeenkomst die Breed Front met de aio's belegd heeft (half juni) werd slecht bezocht. Alle assistenten waren persoonlijk aan­ geschreven en nog geen tien er­ van vonden het de moeite waard o m hun zegje te doen. Dat alles neemt niet weg dat de werkgroep aardig, werk verricht heeft, deer was de raad het in grote lijnen mee eens. E en inven­ tarisatie leverde op dat de KUB eind december ' 8 9 97 aio's telde en dat slechts 3 0 procent daarvan vrouw is. In het eerste jaar van de aanstelling wordt ongeveer 5 0 procent van de tijd besteed aan het volgen van onderwijs, een per­ centage dat in de twee volgende jaren terugloopt naar 4 0 en 10 procent. Minimaal 4 0 procent van de weri<tijd wordt in het eerste jaar besteed aan onderzoek. Driekwart van de aio's denkt binnen vier jaar het proefschrift af te ronden. Even­ eens driekwart is goed te spreken over de begeleiding. Tachtig pro­ cent van de ondervraagden be­ schikt over een opleidings­ en be­ geleidingsplan en ruim de helft oordeelt hier positief over. Het zijn resultaten die de weri<­ groep 'bevredigend' noennde. Rec­ tor De Moor, voorzitter van de weri<groep, herhaalde deze woor­ den tijdens de vergadering nog eens, en hij benadrukte ze nog­ maals in zijn rede ter gelegenheid

De invulling van de aio­plaatsen aan deTilburgse universiteit loopt oven/vegend bevredigend, zo luidt de conclusie van de Werkgroep Aio­evalua­ tie. Maar er zijn enkele gebieden waar de invulling moeite heeft gekost. Ook zijn er aio's die vanwege een positieverbetering elders de aanstelling vroeg­ tijdig beëindigen. Afgelopen donderdag besprak de universiteitsraad het rapport van de werkgroep. van de opening van het acade­ misch jaar. Of de aio's een aarv hengsel zijn? Zeker niet, volgens De Moor, want ze worden geëva­ lueerd én ze staan op de agenda van de vergadering van de univer­ siteitsraad. Voor Breed Front bleef de rol die de aio wellicht gaat vervullen in de onderzoekscholen een open vraag. De fractie pleitte ervoor de aio's te betrekken in de discussie rondom de opzet en invulling van de orv derzoekscholerf aan de KUB.

ONDERZOEKSCHOLEN Vanuit de hoek van de assistenten­ in­opleiding zelf zijn er nog vragen over hun positie na de promotie, een tfiema wat in de evaluatie niet aan de orde is geweest. 'Daar wordt nauwelijks aandacht aan be­ steed', weet Nel van Dijk, vierde­ jaars aio aan de letterenfaculteit. Volgens haar is het niet ondenk­ ' beeldig dat ze zullen worden on­ dergebracht in de onderzoekscho­ len. 'Ik denk dat de graduate schools zullen bestaan uit een kluitje aio's op elkaar. Ik zie dat niet als een vervolg maar als een vervanging van de huidige aio­ plaatsen. Maar daarmee is het pro­ bleem nog absoluut niet opgelost. Op andere universiteiten wordt deze problematiek wél serieus ge­ nomen, daar hebben ze 'postdoc­ plaatsen' ingesteld. Dat zijn plaat­ sen die gelden als een vervolg op de aio­plaatsen. Het heeft geen zin o m iedere vier jaar weer nieuwe aio's aan te nemen en dan weer te ontslaan, hebben ze daar bedacht. Het is zinvoller om een aantal plaatsen dat nu bestemd is voor aio's o m te zetten in postdoc­plaat­ sen, zodat gepronnoveerde aio's of oio's nog een aantal jaren onder­ zoek kunnen doen.' Het zou ronduit een desinvestering

Buitenlandse studenten in 'Tielbeure'

zijn o m aro's die goed ingevoerd zijn in het wetenschapsbedrijf zo­ maar te ontslaan. Deze mensen kunnen nog heel nuttig weri< doen. Van Dijk: 'Het is bekend dat een aantal hoogleraren overbelast is bij de begeleiding van de aio's. Dat zouden de postdoc­mensen voor een deel over kunnen nemen. Bovendien zijn ze na vier jaar wel in staat om op een zelfstandige manier onderzoek te doen.' Voor de meeste aio's is een w/eten­ schappelijke carrière aan een uni­ versiteit niet weggelegd. Bij hun aanstelling krijgen ze te horen: het contract duurt vier jaar, en dan is het afgelopen. Vanaf het begin wordt duidelijk gemaakt dat er geen mogelijkheden zijn o m te blij­ ven, het zit.potdicht, er is geen geld, zegt Nel van Dijk. Ze vindt 'het een heel raar beleid van de universiteit. Je investeert vier jaar lang tijd en geld in mensen, je leidt ze op, je laat ze kennis maken met een manier van onderzoek doen die geldt binnen een be­ paalde vakgroep en dan is het een ontzettend veriies om die mensen allemaal te laten gaan. Ook vanuit het standpunt van de universiteit bekeken is dat heel vreemd. Bo­ vendien, de opbouw van het per­ soneelsbestand krijgt een heel raar beeld. Je krijgt een heel grote staf vaste mensen die over het alge­ meen wat ouder zijn, dan een hele tijd niks en tot slot een grote groep jonge mensen die in tijdelijke dienst zijn, en dan weer verdwij­ nen. Die onevenwichtige perso­ neelsopbouw lijkt mij voor een universiteit geen goeie zaak.' Nel van Dijk ziet het voor veel aio's weinig rorókleurig in. 'Je bent ont­ zettend hoog gekwalificeerd en vrij duur voor de meeste bedrijven. De meeste aio's hebben met een aio­ plaats hun bestemming gevorv

Nel van Dijk: raar beleid van de universiteit. den. Ze vinden het gewoon het al­ lerieukste o m onderzoek te doen en onderwijs te geven en te publi­ ceren en daar willen ze graag mee door gaan. Dus de meeste aio's zullen toch binnen de universiteit iets zoeken.' 'Wat ik nu onder de aio's be­ speur', vervolgt ze, 'is d3t een deel voortijdig stopt, die kunnen ergens anders beter aan de slag. Van het deel dat blijft heeft iedereen toch een beetje het idee van: ik ben wel goed genoeg, ik spring er wel uit, voor mij valt er wel iets te regelen. Ze hopen allemaal op een plaatsje aan de universiteit. Hoe het gaat uitpakken weten we nog niet, er zijn nog nauwelijks aio's gepromo­ veerd. Ik zie dat zelf vrij somber in. Je hebt bovendien vier jaar van je canière aan dat aio­schap besteed en dan is het moeilijk o m je om te laten scholen. Het is een beetje raar o m op je dertigste iets heel anders te gaan doen. Je hebt dan echt een weg ingeslagen en die moet een logisch vervolg krijgen.' Ook over haar eigen kansen op een baan is Nel van Dijk vrij onze­ ker. 'Ik behoor warschijnlijk tot de categorie die denkt: ik ben wel goed genoeg en voor mij zal er heus wel een plaats vrij zijn. Als je

Vervolg van pag. 1 .

Opening academisch jaar misch Jaar (mede) geopend door sprekers die niet uit de eigen be­ stuuriijke kring stammen. Aan de Rijksuniversiteit Limburg besprak de president van de Koninklijke Nederiandse Akademie van We­ tenschappen (KNAW), prof.dr. P.J.D. Drenth, het verieden en de toekomst van de universitaire de­ mocratie. Drenth is voorstander van een herstructurering — 'niet van het terugdraaien' — van de de­ mocratie. j L l r n f ■'• J * " ^ * ' ^ ' I ' ? " « " f « ' Tylbjörg.' Het is nog even oefenen, l n f f r „ t ^ " ' l . " ' * * " ' * ^ " * ':f'^" ^ ' " ° f l " « ' • ■""'"^9 kreeg deze week een dlnfTi^ v " ' ^ * ' f ' " ' * het arriveren van zo'n zestig buitenlandse stu­ F ^ n u ■■•1, *uT'',*"??*°' *** Verenigde Staten, Japan, Griekenland, „ I ! i ^ ^ ­f " ^ ''^'* ^T ^.° " " " ' "'"'"'"''9 gekomen om het in het E ngels gedoceerde E uropean Business Programme (E BP) en E uropean Studies d l Z r " ' ? < t ^ ' ' ' * " " ^ r ° ° ' * ' « * Erasmis­prJ,grammaTs bij de s u denten m trek, maar Wil ma Hoefnagel (Bureau Buitenland) verwacht

S^^hrde^ufienr*' "" "'"*'"^" "" ''^ '""™" ^^ ««^«'­­'' üf.! n f ' * ?"*?*««" op initiatief van prof. Van Veen, die in navolging ^ C » l t S n ' ' w ' " " ! . ' ^ " * " * ^ * " ' * f l * ' * ■"** '''«"'*»■ " « * programma wlr<ft ook alleen door studenten van de University of Central Florida gevolgd. \ , l l f ' V * " '"'*'«*'«* v « " de KUB in het kader van E uropa ' 9 2 en Sf^rn!!.."' f " ' * . ' " ' " ? ' " * ' toenemende belangstelling. E en aantal

S'h^renC«Tc'ur'""" "'* ''"'*''""* ""«^«^ '^ •'"­ *« "^''ia­ (MW) I lrtï\/i

In 'een poging de vastgelopen uni­ versitaire democratie een nieuw en eigentijds leven in te bladen', be­ pleitte hij een trapsgewijze opzet van een maximale functionele de­ mocratie op vakgroepsniveau, via semi­autonomie van de faculteiten naar de primaire bestuurtijke ver­ antwoordelijkheid van het College van Bestuur. De universiteitsraad zou volgens Drenth omgevormd moeten worden tot een orgaan dat vergelijkbaar is met de onderne­ mingsraad in het bedrijfsleven. De raad zou zich bezig moeten hou­ den met de behartiging van de be­ langen van het personeel op het

terrein van de arbeidsvoorwaar­ den, personele aangelegenheden en sociaal beleid. Deze laatste suggestie is actueel omdat de overheid meer verant­ woordelijkheden aan de universi­ teiten wil verienen voor het voeren van een eigen personeelsbeleid. Dat doel wordt van harte gesteund door drs. H.J. Brinkman, voorzitter van het College van Bestuur van de Vrije Universiteit, die in zijn openingsrede liet merken nog een stap verder te willen gaan. 'De uni­ versiteiten zouden in steri<ere mate als wericgever moeten optreden en ook collectief het overieg met de vakbonden moeten voeren. Daar­ bij past dan dat het wetenschappe­ lijk onderwijs in de positie van 'trendvolgers' komt, zoals de ge­ zondheidszorg. Maar dat kan niet zonder de ambtenarenstatus van het personeel aan te tasten,' aldus Brinkman. Hij ziet dit ideaal voorio­ pig nog niet ven^rezenlijkt in de onderwijsprovincie, 'ons eigen kleine Oost­ E uropa'. Aan de Technische Universiteit

je laat mee voeren door die pessi­ mistische blik dan redt je het niet. Het is toch al zwaar om dat laatste jaar vol te maken. Dat proefschrift moet af, de druk wordt steeds gro­ ter en als je denkt: straks dat zwarte gat dan lukt het niet om po­ sitief te blijven werken.'

BERUSTING Echter niet op alle faculteiten wordt een somber beeld geschetst zoals bij letteren. Marjan Peeters, aio aan de juridische faculteit is van mening dat het bij de juristen nogal meevalt. Problemen zijn er wel, maar de assistenten laten wei­ nig van zich horen. Slechts twee aio's van de juridische faculteit (waaronder Marjan Peeters) waren bereid o m in het Tilburgse aio­ overteg, het TAIO, plaats te ne­ men. Peeters: 'Ik kan alleen con­ stateren dat vanuit de aio binnen juridische faculteit weinig gedaan wordt aan de verbetering van de positie van de aio's. Je merkt ook dat aio's van andere faculteiten vaak veel feller zijn. Ik kan wel be­ vestigen dat er een zekere berus­ ting is bij de aio's van de juridi­ sche faculteit, er zijn wel knelpun­ ten maar dat uit zich niet in acties.' (Mig Eindhoven brak rector magnificus prof.ir. M. Tels opnieuw een lans voor een toelatingsexamen voor de TU's, liefst gemeenschappelijk met het technisch HBO. 'Omdat wij onze eerst ingeschrevenen niet mogen selecteren moet één van ruvwveg iedere drie mensen die onze universiteit binnenkomen binnen twee jaar de studie weer opgeven. Dat leidt tot een grote verspilling van tijd voor die jonge­ ren en van geld voor de overheid.' Zolang ingangsselectie niet is toe­ gestaan, moet het volgens Tels ge­ makkelijker worden gemaakt om tussen TU en technisch HBO over te stappen teneinde begrijpelijke keuze­fouten te corrigeren. Dat de minister dit beschouwt als lukraak opeenstapelen van studies en hij overweegt dit te verbieden noemt de E indhovense rector 'schadelijk voor de ontwikkeling van het Ne­ derlandse bedrijfsleven en eigenlijk ook vrij onzedelijk.' Maar ja, zo weri<en het ministerie en de poli­ tiek, meent hij: 'Het is niet meer zo dat alleen de beste stuuriui aan wa! staan, tegenwoordig moeten alle stuuriui aan wal staan.'

(JD/HOP) _L 7 «wahtpmhor 1 QQO

KORT

Fietsen, banden plakken en een barbecue

Nieuwe promotie audio-visueel centrum Het audio-visueel centrum van de KUB profileert zich met een nieuwe informatiebrochure. Het AVC ontdekte dat naamsbekendheid en activiteiten te wensen over lieten en presenteert zich daarom dit studiejaar met een oveizichtelijke brochure waarin al haar facetten worden belicht. Chris Nieuwenhoven, medewerkster van het AVC, licht toe: 'We merkten vaak op dat mensen geen benul hadden van onze activiteiten. Ook wel begrijpelijk, want onze vorige brochure dateert van vier jaar geleden. We hebben de laatste jaren weinig aan interne voorlichting gedaan. Vaak was de reactie als men de mogelijkheden hier zag: „Goh, kunnen jullie dat ook.' Met de verse brochure wil het AVC dus meer opdrachten werven. Nieuwenhuizen: 'Vervelend is wel dat de docenten de brochure niet opgestuurd krijgen. Zo blijft een potentiële doelgroep in het ongewisse over onze bezigheden.' Het AVC trekt sinds enige tijd ook externe opdrachtgevers aan, die wel moeten beta-' len voor de diensten van de medewerkers én de faciliteiten. Nieuwenhoven: 'Die kosten berekenen we inderdaad niet door aan instellingen die gelieerd zijn aan de KUB, zo hebben we pas nog — relatief goedkope — producties gemaakt voor de Tilburgse studentenverenigingen. We hebben een hele leuke videdfilm gemaakt voor Vidar, de roeivereniging. Door die film te vertonen hopen zij de gelden voor hun nieuwe pand bijeen te krijgen.' 'Externe opdrachtgevers zijn onder andere de PTT en DAF. Zo heeft DAF een gecombineerd pakket door ons laten maken waarin de nieuwe werkwijze aan de werknemers wordt uiteengezet.'

(DvEr""

Universiteit 63 jaar De verjaardag van de universiteit wordt ook dit jaar weer opgeluisterd door een feest. Op donderdag 20 september zal gebouw A getransformeerd worden in een feestruimte. Daarnaast zal in het park een feesttent worden opgetuigd. Dit jaar treedt de Belgische cabaretier Luc Wijns op met zijn nieuwe show, 'Vuil Spel', waarin hij de rol vertolkt van een man op weg naar de top. Daarnaast strikte de organisatie de Tilburgse dixielandband Lamarotte voor een optreden vanaf tien uur. Aan het einde van de avond betreedt de Willy Latino Carribbean

Showband het podium in de feesttent, een band die swingende Zuidamerikaanse klanken de ether in zal trommelen. Tegelijkertijd speelt het jazzy duo Hein Franssen en Harm Langermans in gebouw C. Vrijwel de hele avond kunnen de danslustigen zich te buiten gaan aan discomuziek in de foyer van gebouw A. (DvE)

Feest sociale faculteit Na aanleiding van de positieve beoordelingen van de verschillende bovenbouwstudies organiseert de sociale faculteit vrijdag 7 september een feest. Aan het einde van het vorig studiejaar velde de Universiteitsraad een positief oordeel over de evaluaties van de studies personeelwetenschappen, sociale zekerheidswetenschappen, vrijetijdswetenschappen en de werkgroep vrouwenstudies. Ook de kopstudie bestuursen beleidswetenschappen mocht zich in een postitief daglichtje koesteren, doch 'na aarzeling'. Plaats van de groteske feestpartij is Boerderij Denissen in Berkel-Enschot. Tijdens het feest zal tevens het decanaat worden overgedragen. Decaan van het eerste uur, prof. Hettema, wisselt van plaats met prof. Hagenaars. De avond voor de medewerkers van de sociale faculteit zal worden opgeluisterd door twee bands en een cabaretvoorstelling waarin Univers-columnisten Karel Soudijn en Jan Boelhouwer zullen schitteren. (DvE)

Eén landelijke universitaire uitgeverij gewenst Er moet een landelijke universitaire uitgeverij komen die de publikatie gaat verzorgen van wetenschappelijke geschriften waarvoor commerciële uitgevers geen belangstelling hebben. Vooral in de geesteswetenschappen wordt het steeds moeilijker om wetenschappelijke geschriften gepubliceerd te krijgen. Dat staat in het rapport 'Universiteit en uitg&/erij', dat in opdracht van de Nederlandse organisatie voor wetenschappelijk onderzoek (NWO) is opgesteld door de vakgroep boek-, bibliotheek- en informatiewetenschap van de Universiteit van Amsterdam. Volgens het rapport wordt het steeds rrK)eilijker om produkten van Nederiandse geesteswetenschappers zonder aanzienlijke subsidies gepubliceerd te krijgen via de reguliere kanalen van de grotere, commerciële uitgeverijen. De meeste van die

E

De part-time managementsopleiding Rochester van prof. E. Bomnoff aan de Erasmusuniversiteit zit zwaar in de rode cijfers. Dat schrijft QUOD NOVUM. Het College van Bestuur van de EUR heeft aan de universiteitsraad gemeld dat het van plan is de schuld van acht ton te saneren en voortaan zelf de Stichting Rochester te gaan controleren. De economische faculteit moet toezicht

Univers

K

Ondanks het slechte weer was de tweeëntwintigste door de personeelsvereniging (PV) georganiseerde fietstocht met aansluitend barbecue een groot succes. 'Ik heb alleen maar positieve geluiden gehoord', vertelde mede-organisator Bram Wesdorp. De 200 deelnemers, verdeeld over achtenveertig equipes, fietsten afgelopen vrijdag ruim veertig kilometer richting Drunen en terug. Menigeen keek daarbij af en toe bezorgd naar de lucht, maar de regen en ook kleine drama's onderweg, zoals lekke banden, mochten de pret niet drukken. Integendeel, want de zes opdrachten die onderweg moesten worden uitgevoerd en waarmee mandjes met bier en wijn in de wacht konden worden gesleept zorgden voor de nodige hilariteit. Wat wil je als Je langs de kant kantoorartikelen in een prullenbak moet mikken, slalommen op de fiets met een dienblad met bekertjes in de hand en tot slot ook nog eens met je fiets heelhuids over een smalle wip moet zien te komen. De originaliteitsprijs was voor de driepersoonsfiets van de equipe van het Audio Visueel Centrum. Na de fietstocht konden de deelnemers voor een warm hapje van de barbecue terecht bij de voor gebouw C opgestelde marktkramen, onderwijl luisterend naar de zwoele muziek van de Willy Latino Caribean Showband. Een gezellige dag die voor velen pas in de kleine uurtjes eindigde. (MW) produkten, waaronder vooral monografieën, zijn voor hen economisch onrendabel. Niettemin blijft het aanbod van manuscripten stijgen, zo concludeert het rapport. Door de introductie van desktop publishing zijn de publikatiekosten weliswaar gedaald en zijn er binnen en buiten de universiteit kleine, alternatieve bedrijfjes ontstaan. Maar deze kleine, vaak niet-professionele uitgeverijen doen vaak meer kwaad dan goed. Het bereik van de door hen uitgegeven wetenschappelijke geschriften neemt af vanwege onder meer slechte kwaliteitsbewaking, onvoldoende redactionele ondersteuning, tekort schietende promotie en distributie en gering prestige. Volgens het rapport ondericennen de alternatieve uitgevers zelf de zwaktepunten van hun bedrijfjes en willen ze ook wel tot verioetering en samenwerking komen. Uit eigen kracht zijn zij daar echter niet toe in staat. In het rapport wordt gesuggereerd dat de bestaande impasse dooriDroken

kan worden door het stichten van een facilitair centrum, dat gratis materiële en professionele ondersteuning geeft en dat helpt bij de totstandkoming van samerv weri<ingsverbanden van kleine uitgeverijen. Het facilitair publikatiecentrum voor wetenschappelijke geschriften zou moeten worden opgericht door NWO, samen met de Vereniging van Samenweri^ende Nederiandse Universiteiten (VSNU) en de Koninklijke Nederiandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). Op langere termijn zou hieruit een landelijke universitaire uitgeverij kunnen ontstaan. Vooral in de geesteswetenschappen is het geringe bereik van de wetenschappelijke geschriften een 'pijnlijke' zaak, aldus het rapport, omdat voor deze publikaties een geïnteresseerd publiek bestaat dat ruimer is dan alleen de eigen kring van onderzoekers. Er staat derhalve een wijder cultureel belang op het spel, zo wordt geconcludeerd.

leiding van Rochester is altijd al bezwaar gemaakt door de eigen faculteit bedrijfskunde van de EUR. Deze Rotterdam School of Management heeft geen hoge pet op van de business school uit Rochester. De'connectie zou de reputatie van de EUR dan ook geen goed doen aldus Quod Novum.

Gemiddeld ligt het rendement er lager (57%) dan in Nederland (65%), maar er zijn voor Nederland ongekende uitersten van 97% (Brown University te Rhode Island) tot 14% rendement(New Mexico). Brown University is dan ook de duurste universiteit van de 204 'best colleges': het collegegeld bedraagt 14.920 dollar. Overigens zal het de Amerikaanse instellingen een zorg wezen of het rendement hoog of laag is. Het budget van de universiteiten wordt namelijk bepaald door hoeveel studenten ingeschreven staan en niet door hoeveel er afstuderen. Vlug of traag afstuderen hangt in hoge mate af van het bedrag dat een student wil of kan betalen. In Delft is de universiteitsraad zeer ontevreden over de privatisering van de Studentenartsen, zo schrijft DELTA. De verantwoordelijke ambtenaren hebben niet of nauwefijks overleg gepleegd met de Studentenartsen om voor hen een gepaste huisvesting te vinden. Middels een bijna kamerbrede motie willen de fracties hun onrust laten blijken over stappen om deze studentenvoorziening in een aparte stichting onder te brengen. (EV)

(JD/HOP)''

N I PT

houden op de gelden van de MBA — o p leiding maar heeft op een of andere manier te laat aan de bel getrokken, aldus het College van Bestuur. Volgens het bestuur van de faculteit loopt het niet ?o'n vaart en kan het tekort dat vooral is ontstaan vanwege hoge aanloopkosten al komend cursusjaar worden ingelopen. Er is in elk geval geen gebrek aan belangstelling. Maar het CvB speelt op zeker. De universiteit zou de Stichting een ton moeten kwijt schelden en de universiteit van Rochester zou een vordering van vier ton moeten laten schieten. Bovendien wil het CvB betere afspraken met de Amerikaanse universiteit. Per kwartaal moet de Stichting Rochester honderdduizend dollar overmaken aan de moederuniversiteit in Amerika. Door inflatie en dollarkoers zijn hieraan risico's verbonden. De economische faculteit negeerde niet alleen de vraag naar gegevens maar ook werden de docenten tegen de wens in van het CvB in strijd met de universitaire richtUjnen buiten de facidteit om betaald en krijgen een veel hogere uurvergoeding dan de overige postdoctorale opleidingen van de EUR. 'Tegen de oj>-

MARE publiceert een artikel van een beleidsmedewerker van het minist,erie van onderwijs Olaf me — Daniel over studierendement in Nederland en de Verenigde Staten. Studievertraging en studiestaking baren onderwijsspecialisten in Nederland grote zorgen. De Inspectie van het Hoger Onderwijs suggereerde onlangs dat de motivatie van de studenten daarbij een belangrijker criterium is dan dé kwaliteit van de begeleiding of de zwaarte van de studielast. Gegevens uit de Verenigde Staten leren volgens de auteur echter dat noch stenge selectie, noch intensieve begeleiding noch een ander recept kan helpen om een hoog studierendement te garanderen. Het onderwijslandschap is in de VS zeer heterogeen en hetzelfde geldt voor de kwaliteit en het studierendement.

7 september 1990

STUDIUM GENERALE

Edele wilde in de woeste natuur Een willekeurige karikatuur van Le Romantisme zoals die in de twintiger jaren van de negentiende eeuw in de Europese satirische bladen verschenen. Het portret doet Shelley en Coleridge-biograaf Richard Holmes denken aan een ironisch portret a la Byron of Heine, maar er zit volgens hem een onmiskenbare kem van waarheid in. 'Het vertelt ons namelijk twee belangrijke en serieuze feiten. De romantiek is niet alleen een historische periode. Het is ten eerste een intemationaal verschijnsel. En het is ten tweede een duuizaam verschijnsel, een universele en steeds terugkerende manier van voelen, van geestelijk verlangen,' zegt Holmes in het artikel De romantische traditie en de literatuur die hieruit voortkwam , dat is opgenomen in de bundel De erfenis van de romantiel<, uitgekomen bij de gelijknamige Studium Generale cyclus.

WERELDWIJD

Hoewel het maken van een romantische karikatuur destijds een fluitje van een cent was, pijnigde menige romanticus zich de hersenen over een alomvattende definitie van zijn levensovertuiging. Friedrich Schlegel sprak over iets 'oneindigs en voortschrijdends'. Beaudelaire beschouwde romantiek als 'een manier van voelen'. En Alfred de Musset verzon zelfs twee provinciale geleerden die na twaalf jaar onderzoek tot de conclusie • kwamen dat romantisch slechts 'een vorm van bijvoeglijke hysterie' was. Holmes schuift zulke filosofieën nu glimlachend terzijde. Vanuit zijn gezichtspunt als biograaf is de romantiek niet alleen een periode in de geschiedenis tussen 1770 en 1850, een beweging, een stijl en een visie. Maar ook is deze stroming een erfstuk dat ons onszelf en ons wereldbeeld toont. 'In onze kunst, in onze politiek, zelfs in onze vrijetijdsbesteding geven we gevolg aan de romantische prikkel.' Niet alleen heeft de romantiek

, Romantiek wil zeggen een knappe langharige dichter in een zwierige zwarte mantel, gezeten op een eenzame bergtop of rots aan zee, wenend om zijn verloren liefde (als hij zich in Frankrijk bevindt), of om zijn verloren jeugd (als hij zich in Engeland bevindt), of om zijn verloren ziel (als hij zich in Duitsland bevindt).' Studium Generale begeeft zich dit semester op het terrein van de romantiek. onze levensstijl beïnvloed, zij heeft ons ook over de grenzen laten kijken. Richard Holmes signaleert niet zozeer een nationalistische volksaard en volksgeest, hij ziet juist een opkomend internationalisme, een wereldwijde taal van het hart. Tamelijk omstreden, omdat de romantiek vaak als voorbode van het fascisme werd beschouwd. Het ontstaan van de fysiognomiek en het begrip vollogeest in die tijd hebben daartoe bijgedragen.

OERBEELDEN

Vanuit Noord-Duitsland, rukte de romantiek op naar Engeland om in het begin van de negentiende eeuw Frankrijk en Zuid en OostEuropa te annexeren. Elk land had zijn eigen goden: Rousseau, Goethe, Byron, Hugo, Poesjkin. Hun werk werd niet alleen binnen de landsgrenzen gelezen, maar ging in heel Europa grif van de hand. De romantiek groeide in enkele decennia uit tot de eerste artistiek literaire trend die Europese jongeren in de ban hield.

De erfenis van de romantiek Niet alleen de schrijvers werden op handen gedragen (Byron, Goethe), maar ook hun romanhelden. ^ stonden Werther en Robinson Crusoe model voor jonge lezers. Lord Byrons Childe Harold's Pilgrimage leverde Europa honderden romantische reizigers en duivelse helden op. Lord Byron zelf kon in die dagen de vergelijking met Hamlet, Rousseau en Napoleon ruimschoots doorstaan. Liefde, natuur, kindertijd en reizen werden favoriete gespreksonderwerpen en er ontstonden trends in

Percy Bysshe Shelley verdronk zichzelf In 1822 in de Golf van Spezia. Univers

strijd, maar werd geveld door malaria. Welke auteur doodt zichzelf vandaag de dag nog om edele motieven als romantisch zelfbewustzijn en hartstocht? De desolate dichteres Sylvia Plath is de enige die Holmes nog kan uitbrengen, omdat 'het lijkt of haar boze, hartstochtelijke, intieme woorden meetrillen met tientallen eerdere roZELfMOORD mantische stemmen'. Misschien Eenzaam verlangen en wanhopen dat Jotie 'T Hooft een der laatste behoorden tot de allerhoogste geromantische zelfmoordenaars gevoelens waar een beetje romantinoemd kan worden, maar het is cus mee dweepte. Holmes noemt betwistbaar of deze Vlaamse dichze de oerbeelden van de menseter zichzelf om puur romantische lijke geest: ,De edele wilde in de motieven om het leven bracht. woeste natuur, de schipbreukeling op zijn onbewoond eiland, de geVERVAARLIJKE LEEGTE leerde in zijn afgelegen laboratoNederland heeft weinig bijgedrarium, de eenzame reiziger op zijn gen aan de romantiek. De Duitse bergtop of het kind in zijn lang verdichter Heinrich Heine had geen loren paradijstuin. Die romantische hoge pet op van het Nederlandse gevoeligheid hebben we zonder volk. Verbitterd zei hij eens dat Netwijfel geërfd. En in die eenzaamderland altijd honderd jaar achterheid van toen vinden we nu nog liep op de rest van Europa. Geen steeds kracht en continuïteit.' wonder dus dat hij evenmin onder De eenzaamheid is nog steeds een de indruk was van onze romantiwijdverbreid tijdverdrijf, de romansche literatuur en schilderkunst. In kleding, haardracht en sociaal gedrag. Zo liepen Engelse Oxfordstudenten permanent met een exemplaar van Die leiden des jungen Werttier op zak. Terwijl Parijse jonge mannen zich massaal van het leven beroofden, liefst naar voorbeeld van Werther gekleed in blauwe frak, laarzen en een geel vest.

tische zelfmoord lijkt minder in zwang dan twee eeuwen terug. Behalve Werther-adepten kozen toen ook gevoelige schrijvers vaak vrijwillig voor de dood. In 1811 benamen Heinrich von Kleist en zijn geliefde Henriëtte Vogel zich van het leven aan de oever van de Wannsee. En in 1822 verdronk Percy Shelley zichzelf. Lord Byron pleegde weliswaar geen zelfmoord, wel hield hij in 1824 rekening met een heldendood in de Griekse burgeroorlog. Hij stierf echter niet in het heetst van de

1831 dreef Heine de spot met schilder Ary Scheffer, die met snuif en groene zeep zou schilderen. En dat terwijl Scheffer door tijdgenoten Potgieter en J.J.L. Ten Kate het predicaat hogepriester van de kunst meekreeg. Ook letterkundige en kunsthistoricus Gerard Brom sprak zich alles behalve lovend uit over de Nederlandse bijdrage aan de romantiek. In Schilderkunst en litteratuur in de negentiende eeuw zegt hij: ,Die diepzinnige, weemoedige en geestdriftige doeken zouden heel

Men had Werther op het bed gelegd, de wond verbonden. Zijn gezicht leek al op dat van een dode, hij'verroerde geen vin. Fragment uit: Die leiden des jungen Werther.

mooi zijn, als de schilders, bij hun zorg voor het leerzame of stichtelijke, niet toevallig het schilderen vergeten hadden.' En: ,Achter gewichtige gebaren en geweldige afmetingen, klinkende titels en blinkende kostuums wordt een vervaarlijke leegte weggegoocheld. Noodlottig ver zijn we afgeraakt van de verheimlichte Symmetrie waarin Goethe het geheim van dq goede compositie vond.' Grote inspiratiebronnen achter de stichtelijke en nationalistische vaderlandse schilderkunst waren Potgieter, Beets en Alberdingk Thijm. Alleen over de romantische schrijft ster Anna Louisa Bosboom-Toussaint is Brom wel te spreken, omdat in haar romans ,de persoonlijkheid zich kenmerken moest door eigen karakter met vaste wil en stellige plannen.' Een van de weinige waardevolle erfstukken die de Nederlandse romantid ons hebben nagelaten, is het Rijksmuseum. Potgieter heeft hemel en aarde bewogen om een onderdak voor de nationale kunst van de grond te krijgen en ontwierp ter meerdere eer en glorie van het museum een eindeloze nationale heldengalerij. Bij de voltooiing ervan sprak hij: ,0f het mij gelukt is ware vorstelijke kunstliefde en burgerlijke belangstelling ter aanvulling dier leemten van ons pantheon op te wekken!' Romantiek op z'n smalst. Jutta Chorus 6 september, 13.30 uur: — De politieke erfenis van de romantiek door Wim van Doeren. 13 september, 13.30 uur: — Romantiscfie dkhtkunst door Rogi Wieg. 14.00 uur: - Het liefdeshuwelijk en vrouwen&nancipatie door Iteke Weeda. 20 september, 13.30 uur: — De natuur als spiegel van de ziel in de'fomantiek door Peter van Zonneveld. 27 september, 13.30 uur: — Ronde tafel gesprek o.l.v. Jaap Goedegebuure met Louis Perron, Peter Schat, Antoine Bodar.

Lord George Gordon Byron streed in 1824 voor de Griekse vrijheid en stierf aan malaria. 7 september 1 9 9 0

Tilburgse high­tech bibliothemoet vooroplopen in Europa nieuwe bibliotheek elke doordeweekse avond open is, we streven tot half tien. En als er een duidelijke wens is ben ik er voor om de zaak op zaterdag overdag open te houden. Is die behoefte er ook voor de zondag, dan gaan we ook op zondag open.' Het lenen van boeken en inzien van inteme databanken blijven voor stu­ denten en medewerkers van de KUB gra­ tis.

SCANNING

Minister Ritzen geflankeerd door collegelid Van Berkom (I.) en rector De Moor. Om zich op de hoogte te stellen van de ontwikkelingen binnen het bibliotheekwe­ zen, was het hoofd van de afdeling infor­ matiesystemen van het uitgeverij­concern Elsevier afgereisd naar de Camegie­Mel­ lon University in de Verenigde Staten. In Pittsburgh werd hij echter vriendelijk ver­ wezen naar een initiatief dichter bij huis: aan de Katholieke Universiteit Brabant te Tilburg. 'De nieuwe Tilburgse bibliotheek heeft een unieke opzet en dat niet alleen voor Nederlandse begrippen', zei minister Rit­ zen op 28 juni jongstleden in een toe­ spraakje vanaf een verhoging ep het kale bouwterrein, waama hij met een druk op een knop het symbolische startsein gaf voor de bouw van de nieuwe bibliotheek. Minister Ritzen: 'Het gaat niet alleen om een verzameling van boeken, tijdschriften, naslagwerken en andere dokumenten. Nee, de nieuwe Tilburgse bibliotheek zal zijn een High­Tech Dokumentatie Infor­ matie en Communicatie Centrum. De uni­ versiteit zet hiermee in zekere zin een tra­ ditie voort op het gebied van bibliotheek­ automatisering. Die automatisering ging in de jaren zeventig van start en leidde er in 1979 toe dat cÜe Tilburgse bibliotheek als een van de eerste universiteitsbiblio­ theken in Nederland de beschikking kreeg over een speciaal voor bibliothecair ver­ keer ontwikkelde computer.' Maandag na de bouwvakvakantie is de feitelijke bouw van het bibliotheekcom­

^ ^

iffïl. , M,

plex begonnen. E r kwam een hek om de bouwput, de Universiteitslaan (voorheen prof. Verbemelaan) werd voor gemotori­ seerd verkeer afgesloten en er werd een begin gemaakt met het boren van gaten waarin beton gespoten wordt. E nkele honderden palen van tien meter diepte moeten de het gebouw dragen. De superbibliotheek zal bestaan uit drie bouwlagen, zonder kelders. De onderste verdieping op de begane grond krijgt de vorm van een terp en zal een gesloten en open boekenmagazijn bevatten, waarin opgenomen de internationale collectie, de topografisch­historische atlas, een deel van het talencentrum, de statistiekcollectie en het grootste deel van de gebonden tijd­ schriften. Ook is er het diktatenmagazijn gesitueerd. De eerste verdieping, waar zich de entree bevindt, huisvest de cen­ trale uitleen, een centrale informatie­unit, de bibliografische afdeling en de afde­ lingsbibliotheken van letteren, filosofie en g^chiedenis, inclusief de Brabantica­cd­ lectie. Ook komen er een koffiecomer en de meeste werkvertrekken van de biblio­ theek­stafleden. De bovenste verdieping bevat de bibliotheken van de juridische, de economische en de sociale faculteit, die een gezamenlijke balie zullen hebben. Verder zullen er de meeste tijdschriften te vinden zijn. De studieplaatsen bevinden zich in een ring om de bibliotheken heen. Over de openingstijden zegt bibliothecaris mr. H. Geleijnse: 'Het staat vast dat de

,r­i I lil i^­a^ÉÉUmi

Schets van de nieuwe bibliotheek.

De nieuwe bibliotheek moet de meest geavanceerde in Nederiand worden en vooroplopen in E uropa. De bezoekers kunnen er straks niet alleen boeken en tijdschriften inzien en lenen, maar ook met behulp van computers teksten produ­ ceren, statistische bewerkingen uitvoeren en natranale en internationale gegevens­ bestanden inzien. Op zichzelf zijn dat be­ staande technieken maar het unieke ervan is dat deze mogelijkheden op een en de­ zelfde plaats worden aangeboden en aan elkaar gekoppeld zijn. E r komen in het complex zo'n duizend studieplaatsen, waarvan er 250 zijn voorzien van een computer en nog eens 500 aansluitingen voor (draagbare) computers. Het blijft evenwel mogelijk om boeken op te zoeken op een manier waarop dit nu ook gebeurt, benadmkt Geleijnse. Het uit­ lenen ervan zou in de nabije toekomst vol­ ledig geautomatiseerd kunnen worden zo­ dat zonder tussenkomst van bibliotheek­ personeel boeken worden geleend. Ge­ leijnse: 'De gebruiker zoekt zijn boek op, gaat daarmee naar een apparaat en voert een pasje in. Vervolgens zal het apparaat hem vragen het boek op een bepaalde plaats te leggen waama het aan de hand van een label geïdentificeerd en gedemag­ netiseerd wordt. De gebruiker pakt dan zijn pasje uit de gleuf van het apparaat en loopt met zijn boek naar buiten.' Een der­ gelijk systeem, Lendomat geheten, is we­ reldwijd nog niet voorhanden, weet Ge­ leijnse. Het ontwikkelen ervan is een kost­ bare aangelegenheid waarvoor bij het mi­ nisterie van E conomische Zaken subsidie is aangevraagd. Binnen een maand ver­ wacht hij uitsluitsel over de gevraagde gelden. Een ander project wat op de rails gezet is, behelst het beter toegankelijk maken van de tijdschriftencollectie door de artikelen die verschijnen op het computerscherm oproepbaar zouden zijn. Men streeft er­ naar om nog dit jaar de inhoudsopgave van tijdschriften on­line toegankelijk te maken, een voor E uropa unieke service. 'De volgende stap is om de volledige tekst van elk tijdschriftartikel on­line toeganke­ lijk te krijgen', vertelt Geleijnse. Het procé­ dé, sc anning geheten, tast teksten, cijfers en beelden af en slaat deze op in het com­ puterbestand. Zo kunnen bijvoortieeld ook oude manuscripten voor eenieder toe­ gankelijk gemaakt worden. Andere moge­ lijke projecten zijn electronic publishing, te vergelijken met desk­top publishing en de KUB­gids, een electronische wegwijzer die alleriei gegevens bevat over de univer­ siteit. Geleijnse twijfelt even na de vraag of er wel gebruik gemaakt zal worden van de modernste snufjes in de nieuwe biblio­ theek. 'Het is een vreselijk denkbeeld voor een bibliothecaris om de meest volmaakte bibliotheek van de wereld te hebben, waar geen bezoekers naar toe gaan. Maar ik venwacht dat ook niet als de bibliotheek maar de relatie blijft houden met de wer­ kelijkheid en voor ogen houdt dat er naast technologie ook de mogelijkheid moet zijn om er te studeren en njstig boeken ter hand te nemen. Als we dus het nieuwe weten te verenigen met datgene wat we al hebben dan ben ik erg optimistisch. De nieuwe bibliotheek zal zichzelf niet voorbij lopen.' 'We zijn niet van plan om als een blind paard verder te marcheren. Daarom heb­ ben we er ook heel doelbewust voor geko­ zen om een aantal zaken in brokken te verdelen. Zo kun je stap voor stap de zaak uitbouwen en steeds weer een terugkop­ peling realiseren van datgene wat je aan product hebt geleverd en de reactie van gebruikers op die verbetering.'

Vorige week is men mran de nieuwe Tilburgse universiteitsbibliothee. Het wordt geen biblio­ theek in de traditionelen High­Tech Dokumen­ tatie Informatie en CoiCentrum (HT­DICC), de meest geavanceerdeid en vooroplopend in De bouwkosten bedraniiJjoen gulden, betaald door het ministerie vai de inrichting met com­ puterapparatuur verglljoenen. Hiervoor is de universiteit op zoek ngevers en commerciële partners. E ind 1991 rouw er staan en zullen de over de campus veiiiingsbibliotheken er in gehuisvest worden. Oodufzend studieplaatsen, die voor een deeln van computers.

dooraXTEN De plannen voor een centraal biWitSten van de bouw (inclusief de ver­ gebouw stammen al uit het eind *ng van de vrijkomde ruimtes in A, jaren zeventig, maar door versch3) bedragen 23,5 miljoen gulden. In oorzaken kreeg de KUB pas rond fste plannen ging men uit van een wisseling van 1987/'88 toester3 van 15 miljoen. E r ontspon zich om van start te gaan. In overieg n'scussie tussen het ministerie over der nneer een architectuur­joumatfntal vieri<ante meters en de bedra­ de Volkskrant stelde men een lijst J's daarvoor beschikbaar zouden van een twintigtal spraakmakende" komen. E r kwam overeenstenv landse architecten. Aan zes van hefOver 10.000 vierkante meters. De gevraagd een presentatie te verziet becijferde dat dit bijna 30 mil­ Drie werden geselecteerd en M«°^ 9aan kosten maar het ministerie viel de keus op Martien Janssen v^^'^r niet aan. Het ministerie scha­ Eindhovense architectenbureau OC^et bouwkundig adviesbureau Be­ Col legel id J. van Bericom over het s(«ït­Osbome in die een bedrag van proces: 'Janssen is bovendien een miljoen uitkwam. Maar ook dat schap van een belangrijk groot a­O & W te veel. Van Berkom: 'Toen tenbureau met veel ervaring in de^ ^'^ '" rnei vong jaar een indrin­ sitaire wereld. OD 205 is de boiwQ^sprek plaatsgevonden met de di­ de Koninklijke Bibliotheek en de a^ouwzaken van O & W. Het is toen van nogal wat universitaire geboi]i*^'^op 23,5 miljoen. Dat was heel kent dus ook heel goed de ambtelii^a want zowel de architect als de gang met O & W en de eisen die^"?. "aderi een plan gemaakt van nisterie stelt. De tweede op de njst^'ljoen­ Janssen van OD 205, de twee oogverblindende architectwH^'^^BN (constructie), Haskoning enthousiame was erg groot, maari^'Sbouvvkundige installaties) en den geen bureau achter zich staan'P' (electrotechnische installaties) en is riskant als zij hun kennis nog "'■Q^oeP bekeken tijdens een viertal zo'n groot project op moesten d f f ^ ' e s vvaar er bezuinigd kon wor­ derde was een senior­hoogleraar OP ^e laatete vergadenng was er kunde van Delft. Hij had eerdere^ patstelling: men kwam er niet verBiteitsbibliotheek gebouwd. Mia.fyan Beri<om. Het leek er op dat kwam niet uit Noord­Brabant en ^J^ "^'^^OP ^°^ afl<etsen en dat er den toch de voorrang geven aarfe^l nieuw ontwerp gemaakt zou deze provincie gevestigde archltec2,T^"v?® ^^??9!,"9 vari een nadeel was ook dat hij al in d e z f ^ ' ^ de bouw al had opgelopen was. Dat zou kunnen betekenen Je onderhandelingen met het minis­ tijdens het proces van paard hadd^P" ^ ^ 0 ° ^ verder aanzienlijk oplo­ ten wisselen.' ^ gebeurde met. Op het nippertje

kwam de architect dezelfde dag nog met een plan dat haalbaar was binnen het budget van 23,5 miljoen. Het oorspronkelijke ontwerp is hier en . daar aangepast: het gebouw is over de to­ tale lengte 7,5 meter kleiner, de ingang is soberder geconstrueerd, de luchtbehande­ lingsinstallatie is van een goedkoper type en ook aan de constructie zijn wat conses­ sies gedaan. Zo is het in tegenstelling van wat de oorspronkelijke bedoeling was, niet meer mogelijk om in de toekomst op het dak bij te bouwen. Advertenties in diverse bladen waarin geïnteresseerde bouwtsedrijven gevraagd werden leidde tot een vijftigtal reacties. Zeven Nederiandse en een Belgische aan­ nemer werden uitgeselecteerd op basis van ervaring, capaciteit, solvabiliteit, regio­ nale voori<eur en dergelijke. De opdracht werd gegund aan het bedrijf dat zich met het laagste bedrag inschreef. Van Ber­ kom: 'De laagste inschrijver is NBB uit Best, onderdeel van Ballast Nedam Utili­ teitsbouw voor een bedrag van 7.849.000 gulden. De volgende is 7.850.000. Dat was bouwbedrijf Van der Linden. Marcel van der Linden is een alumnus van onze instelling. Hij kreeg de tranen in zijn ogen dat hij de opdracht door het luttele verschil van duizend gul­ den miste.' Het is onmogelijk, verzekert Van Berkom, dat de kosten van de bouw boven het contractueel vastgestelde bedrag uitkomt. Tenminste, als niet van het door de minis­ ter goedgekeurde bouwplan wordt afge­ weken. Als de materialen in de loop der tijd duurder worden, betaalt het ministerie dit omdat op de subsidie een index wordt toegepast en mogelijke stakingen in de bouw komen op het conto van de aanne­ mer. Als wij opwerpen dat het niet de eer­ ste keer is dat bij zo'n groot project de kosten hoger uitvallen, zegt hij: 'Maar bij mij wel. Ik heb namelijk ervaring daarin. Ik heb het Casino in Den Bosch gebouwd en ik heb heel wat bouwervaring als wet­ houder van onderwijs in Den Bosch. De inspanning van ons is er op gericht om niet tot overschrijding te komen. Dat is een garantie die ik geef.'

COMMERCIËLE PARTNERS Ook de inrichting van de bibliotheek gaat vele miljoenen kosten. De KUB heeft daar zelf geen geld voor, stelt J. van Beri<om. Hoewel er geregeld een bedrag opduikt van 20 è 25 miljoen gulden, wil hij echter geen concreet bedrag noemen. Om aan de benodigde gelden te komen, gaat de KUB de boer op naar alle mogelijke subsi­ diegevers en commerciële partners. 'We zijn afhankelijk van exteme fondsen', al­ dus Van Beri<om. 'Als die wegvallen, komt er toch een goede bibliotheek maar aanzienlijk traditioneler dan we wensen.' Een belangrijke 'industriële partner' heeft de KUB gevonden in de computergigant Digital E quipment, die veel computerap­ paratuur levert aan een aantal Neder­ landse universiteiten, waaronder de Til­ burgse. Van Berkom benadrukt dat de sa­ menwerking voor beide partijen profijtelijk is. 'Voor Digital is het niet alleen belang­ rijk om vandaag de dag computerappara­ tuur te verkopen maar ook om een meer­ jarenbeleid te voeren', oppert hij. 'Zij zijn in staat om tegen betrekkelijk geringe kos­ ten een nieuw product te ontwikkelen om er straks mee de markt op te kunnen. En wij kunnen het nieuw bibliotheekconcept met geringe ontwikkelingskosten realise­ ren.' Zo heeft het aan de KUB ontwik­ kelde prototype van het model van wat dadelijk in de bibliotheek op electronisch gebied mogelijk is ­ Quasi Modo gedoopt­ een prototype wat aan de KUB is ontwik­ keld slechts een fractie gekost van de wer­ kelijke kosten. Het ministerie van O & W heeft inmiddels enkele miljoenen voor apparatuur beschik­ baar gesteld en er zit njeer in de pijplijn, het ministerie van Sociale Zaken heeft via het Arbeidsbureau ten minste twintig wericervaringsplaasen beschikbaar gesteld en is er een afspraak met PICA over een "proefproject ten aanzien van de eerder ge­ noemde ontsluiting van tijdschriften. Ver­ der is er onlangs een toezegging geko­

De bouwwerkzaamheden zijn begonnen. men van 300.000 E cu (ruim zeven ton) van de E uropese Gemeenschap voor een project in het kader van het Comett­pro­ gramma dat de KUB samen met Digital en de universiteiten van Barcelona (Span­ je) en Patras (Griekenland) aan gaat pak­ ken. E r is overieg met Elsevier Science Pu­ blishers over een project om tijdschriften volledig gedigitaliseerd op het computer­ beeldscherm aan te bieden. Ook die Ko­ ninklijke Bibliotheek is daarin geïnteres­ seerd. Er worden ook gesprekken gevoerd met Philips, Tulip, Cbmmodore en Sie­ mens voor mogelijke projecten, waaron­ der de ontwikkeling van een goedkope draagbare p.c. De KUB heeft met de bibliotheekplannen de aandacht getrokken, zegt Van Beri<om. Ter illustratie leest hij een brief voor van de Koninklijke Nederiandse Uitgevers Bond, die 'met belangstelling kennis fieeft genomen van uw streven 's werelds meest geavanceerde bibliotheek in Tilburg te doen verrijzen'. Graag willen ze meer informatie. Van Beri<om: 'Als u mij vraagt: Is dit geld? Dan zeg ik: Dit is geld.' Van Beri<om: 'Het meest vergaande is dat bovenop gebouw B zes grote schotelan­ tennes staan die alle signalen van satellie­ ten uit de lucht halen. Dat we bewegend beeld op apparatuur kunnen krijgen, dat beeld stil kunnen zetten en vervolgens re­ produceren. Ik vind het prachtig als we dat zouden kunnen. Het hoeft geen uto­

pie te zijn als iemand bereid zou zijn dat voor ons te doen.' De circa 70 personeelsleden van de over de campus verspreide bibliotheken zullen dpor de automatisering en verhuizing naar één gebouw niet overtollig zijn en er staan dan öok geen ontslagen op stapel, zegt collegelid Van Berkom. Al het personeel gaat 'zonder meer' over naar de nieuwe behuizing. 'Naar mijn oordeel zal het aan­ tal fomnatieplaatsen wat op dit moment beschikbaar is voor de bibliotheek ook straks noodzakelijk zijn', aldus Van Ber­ kom. 'Dat betekent dat men ontslagen wordt van eenvoudige verplichtingen als boeken uitlenen en boetes afrekenen, die worden geautomatiseerd, maar dat merv sen meer moeten helpen om in de collec­ tie wat te vinden en om ze bij te staan in het bedienen van de apparatuur.' De­stemming onder het personeel over de high­tech bibliotheek is zeer positief, weet bibliothecaris Geleijnse. 'Men ziet het als spannend', zegt hij, 'en voelt zich gepas­ seerd als men niet op een of andere ma­ nier in een project betrokken is.'

Protesterende studenten tussen de toeschouwers.

^iDif

Kijksuniversiteit H Groningen De RyksunivtrsitLit Groningen is een universiteit die kan bogen op een 375 jarige traditie Met een compleet spectrum aan studierichtingen leidt de RUG zijn 17 000 stu denten op tot mr drs of ir De RUG heeft een aantal onderwijs en onderzoekscentra van topniveau en is sterk internationaal gericht Jaarlijks vinden er zo'n 150 promoties plaats De RUG heeft ruim 5 000 medewerkers Richt uw sollicitatie ^ met curriculum vitae voor 22 september a s aan Rijksuniversiteit Groningen, afdehng Personele Zaken, Postbus 72, 9700 AB Groningen Vermeld het vacature nummer op de envelop en bovenaan uw brief De RUG nodigt met nadruk vrouwen uit om te solliciteren vooral bij functies waarin zij onder vertegenwoordigd zijn

RMG

Assistent in opleiding micro-economie

I

(vac nr 900829/2508) ten behoeve van het project Taxation and problems of infornia tion bij de sectie Micro economie binnen de vakgroep Algemene Economie van de Faculteit der Economische Wetenschappen Taakomschrijvmg Het doel van het onderzoek is om een bIJdragc^e leveren aan de micro economische theorievorming van belastingproblemen (het zogenoemde equity efficiency trade off) Daarbij ligt de nadruk op situaties van informatie asymmetrie tussen de overheid en de belastingbetaler BIJ dit onderzoek wordt voortgebouwd op een aantal recente ontwikkelingen in de moderne prijstheorie en de economische welvaartstheorie Vereisten - doctoraal examen economie of econometrie met een goode kennis van de micro economie - een gedegen achtergrond van wiskunde is noodzakelijk Het salaris bedraagt op grond van ministenele richtlijnen ƒ I 824, bruto per maand m het eerste t o t j 3 253 bruto per maand in het laatste jaar Opmerkingen De aan te stellen AIO zal deelnemen aan het opleidingsprogramma dat door de Aio school van de faculteit m samenwerking met de landelijke netwerken wordt georganiseerd De aan te stellen AIO zal worden belast met enkele onderwijstaken zoveel mogelijk m samenhang met het desbetreffende onderzoekproject De aanstelling vindt plaats voor de duur van vier jaar en dient uit te moBden in een proefschrift Datum indiensttreding zo spoedig mogelijk Nadere inlichtingen kunnen worden ingewonnen bij Dr G Tillniann, telefoon (050) 63 45 35

Werken aan de grenzen van het weten

20-24 november 1990 Kasteel Vaalsbroek, Vaals voor wie

laatstejaars studenten met een • technische • bednjfseconomische of • bednjtskundige universitaire opleiding

Inschrijving brochure en aanmeldings formulieren zijn verkrijgbaar bij • studievereniging •DSM afdeling Management Development t a v Drs C Speur Postbus 6500 6401 JH Heerien

Uhe industrial mhiarketing experience vijfdaagse industriële marf(eting course uniel(e leerervaring kennismaken met DSAf

Tel 045 78 2 7 9 8 / 7 8 27 94 uiterste inschrijfdatum 8 oktober a s aan deelname zijn geen kosten verbonden

DSM l^

Waar haal ik mijn studieboeken vandaan? Studletweken voor alle studleHchungen van de KaUiolieke Universiteit

HeuvelpoorL hartie stad Hier vind ie een enorme sortering algemene

Brabant (KUB) v nd ie in voorraad bi| de vesügingen van Boekhandel

wei«nschappel |ke en studieboeken verdeeld over twee etages

Glanotten

Op de begane grond staan de meer algemene boeken en op de beneden

De studentenboekhandel is vlakbij de KUB gevestigd Naast de voorge

verdieping de studie en welenschappeli|ke boeken Ook vind ie hier de

schreven suidleboeken vind je hieronder meer een grote coliectie luridi

iaaggepr isde voordeelboeken met steeds weer nieuwe aanb edmgen

sche en economische literatuur

SuccesmetiesiudieengraagtotziensbiiGianouen dèkompletebeekhan

De centnimboektiandel van Gianotten is gevestigd in het winkelcentrum

del voor studie en ontspanning in Tilburg

Studenienboekhandel

pn)r vfrtKmdaan KM) tilburf>Makhi|(l< KUB)

ui 011-68299!

Univers

^ b o e k h a n d e l

gianotten

Centrumboekhandel * nk(l(tntrumh(u\(l[KM)rt (illiurt,

UI ()lJ-bH249I

7 september 1990

MEDEDELINGEN

Oe mededelingenpagina woröt ver­ zorgd door de afdeling Pers en Voorlichting (gebouw B, kamer 10, tet. 2001). Diensten en faculteiten ieveren kopij z.s.rn. aan, uiterlijk vrijdag 12,00 uur vóór het ver­ schijnen van de nieuwe Univers. i.v.m. beperkte ruimte is het zaak berichten kort en kernachtig te for­ muleren. De redactie kan het be­ richt wijzigen. Bij teveel kopij krijgt de hoogste actualiteitswaarde voor­ rang. VERKIEZINGEN In oktober zullen de verkiezingen plaatsvinden voor de leden van de dienstraden van het Bureau van de Universiteit, Dienst Bouw­ en Huishou­ delijke Zaken, Dienst E conomische­ en Administratieve Zaken, Dienst onder­ wijs­ en onderzoekondersteuning, Dienst Rekencentrum, Dienst Studen­ tenzaken en het Bureau Univers." De belangrijkste momenten waarop kiesgerechtigden in actie dienen te ko­ men zijn de verificatie van het kiezers­ register, de kandidaatstelling en de stemming. Vanaf 14 september liggen de kiezers­ registers ter inzage in het vooriichtings­ centrum (gebouw B, begane grond: geopend van 10.00 uur tot 16.30 uur). Controle is met name geboden voor degenen die per 1 september of recentelijk in dienst zijn getreden. For­ mulieren ten behoeve van de kandi­ daatstelling liggen eveneens vanaf 14 september gerësd in het voorlichtings­ centrum en zijn verkrijgbaar bij het se­ cretariaat van het Stembureau C.P.O., kamerO­IO, tel. 2248. Tot en met 20 september, 15.00 uur kan schriftelijk verbetering van het re­ gister worden verzocht aan het sterrv bureau, indien men van mening is dat iemand niet, niet behoodijk dan wel ten onrechte is opgenomen. Op 20 september 1990 om 16.00 uur beslist het stembureau op deze verbeterings­ verzoeken. Kopien van de verzoeten en de beslissingen daarop zullen ver­ ■ volgens ter inzage worden gelegd in het vooriichtingscentrum. Tot en met' 25 september 14.00 uur is teger>­ spraak mogelijk. De kiezersregisters worden op 26 sep­ tember, 10.00 uur definitief vastge­ steld. De kandidaatstelling vindt plaats op donderdag 27 september van 8.30 ­ 17.00 uur en vrijdag 28 september van 08.30­12.00 uur. Het onderzoek van de kandidatenlijs­ ten vindt plaats op 30 september 9.00 uur, vaststelling geschiedt op 5 okto­ ber 1990 om 10.00 uur. Daama be­ slist het Stembureau voor welke dienst­ raden geen verkiezingen behoeven plaats te vinden ingeval geen kandida­ ten zijn gesteld of minder dan het aan­ tal b^chikbare zetels. Medio oktober worden de oproepkaar­ ten toegezonden aan de kiesgerechtig­ den (per intern adres) en zullen de na­ men van de kandidaten worden gepu­ blKeerd in Univers. De stemming zal plaatsvinden op woensdag 24 oktober van 10.00 ­ 12.00 uur in de Portrettenzaal en op donderdag 25 oktober van 12.00 ­ 14.00 uur in P." 1.211. Stemming ge­ schiedt door verschijning in persoon bij het Stembureau. E ventueel kan een andere kiezer gemachtigd worden een stem namens U uit te brengen. Nadere informatie hierover treft U aan op de oproepkaart. De offidie uitslag wordt medegedeek) in een opentare zitting, op 7 november om 12.00 uur in de Portrettenzaal.

FEW WIJZIGING COLLEGE ROOSTER propedeuse Economie recidivisten: /öonderdag: 10.30­12.30 uur Wijsbe­. geerte CZ 101 (was 13.30­15.30) 13.30­15.30 uur Infomiatica AZ 112 (vias 15.30­17.30) 15.30­17.30 uur Adm. Techn. AZ 112 (was 10.30­12.3Q propedeuse BIK donderdag: 08.30­10.30 uur tnfomia­ tkaAZ 10 (blijft) 10.30­12.30 uur Wijsbegeerte CZ 101 (wasAZIO) 13.30­15.30 uur Adm. Techn. AZ 10 (blijft Univers

propedeuse Bxmometrie donderdag: 10.30­12.30 uur Wijsbe­ geerte CZ 101 (was 15.30­17.30) 13.3ai5.30 uur Algebra, PZ 25/PZ 12 (blijft) doctoraal donderdag: 10.30­12.30 uur Privaat­ recht AZ 115 (was CZ 101) doctoraal Ec onometrie (verpl. keuze) (Ie doet. jtj KWW 1 woensdag moet zijn 17.30­ 18.30 uur CZ 101 (ipv 16.30­17.30) VISITATIECOMMISSIE CONOMIE Van 1 9 t / m 21 september brengt de Visitatiecommissie E conomie een be­ zoek aan de faculteit der E conomische Wetenschappen. De commissie spreekt met het bestuur en een aantal commissies van de faculteit (in sonv mige gevallen met docenten en stu­ denten afzonderlijk, in andere gevallen met docenten en studenten gezamen­ lijk). Daarnaast heeft de commissie bin­ nen haar programma twee maal drie kwartier uitgetrokken voor individuele docenten en studenten die zaken orv der de aandacht van de commissie wil­ len brengen (voor docenten donderdag 20 september a.s. van 15.15 tot 16.00 uur; voor studenten vrijdag 21 september a.s. van 10.45 tot 11.00 uur).

Degenen die van deze mogelijkheid gebruik willen maken wordt verzocht zich met opgaaf van redenen voor 14 september schriftelijk aan te melden bij de waarnemend secretaris van de com­ missie: drs A.l. Vroeijenstijn, p/a VSNU, Postbus 19270, 3501 DG Utrecht.

FRW ENGELS RECHT Het vak Engels recht vervalt per \ okto­ ber a.s. Degenen die vóór 1 oktober nog tentamens/scripties willen regelen worden verzocht met spoed kontakt op te nemen met dhr.mr. J.H.M. Wil­ lems, tel. 020­5413316 of 020­ 5413328.

HANDELSRECHT B/ GROEPSRECHT Voor aangelegenheden betreffende de vakken Handelsrecht B (Handelsven­ nootschappen/rechtspersonen) en Ca­ pita selecta Handelsrecht (Groepsrech^ kan men ZKh uitsluitend tijdens het spreekuur óf na telefonische afspraak wenden tot: ­ mr.drs. S.M. van den Braak, kamer B 1115, telefoon 662791; spreekuur: maandag 14.00­16.00 uur ­ mr. C. Huiskes, kamer B 1114, tele­ foon 662723; spreekuur vrijdag 13.00­15.00 uur ­ mr. E .P.M. Joosen, kamer B 1113, telefoon 662673; spreekuur donder­ dag 17.00­18.00 uur ­ mr. L L M . Prinsen, kamer B 1113, telefoon 662673; spreekuur: dinsdag 13.00­16.00 uur. Scripties dienen te worden aangemeld bij mr. E .P.M. Joosen. Mondelinge tentamens Handelsrecht B dienen corv fomn het besluit van de faculteitsraad voortaan te worden aangevraagd bij Bureau E xamens, /^nvragen worden alln gehonoreerd indien drie schrifte­ lijke pogingen zijn ondemomen waar­ bij minimaal tien punten zijn behaald. De controle hiervan geschiedt door Bu­ reau E xamens. Na goedkeuring door Bureau Examens kan men zfch tot mr. Joosen wenden voor het maken van een afspraak. Voor de goede orde zij er op gewezen dat mondelinge tenta­ mens alleen worden afgenomen gedu­ rende de reguliere tentamenperiodes. KEUZEVAK RECHTSGESCHIEOENIS In het kader van het keuzevak Rechts­ geschiedenis wordt dit semester een cursus bestuursrechtsgeschiedenis ver­ zorgd. De colleges vangen aan op 13 september om 10.30 uur. Aanmel­ ding bij mw.mr. B.C.M. Jacobs, B 917, tel. 2185. PALEOGRAFIE Op dinsdag van 9.00 ­ 10.30 uur houdt de vakgroep Rechtsgeschiedenis

studiebijeenkomsten if\ het lezen van oud schrift. Belangstellenden kunnen zfch aanmelden bij mw.mr. B.C.M. Ja­ cobs, B 917, tel. 2185.

FSW SOCIOLOGIE VII De doctoraal cursus Sociologie VII, On­ gelijkheid en Levenskansen, (p. 284­ 285 van de studiegids), wordt in het 2e semester i.p.v. in het Ie semester gegeven. De doctoraal cursussen 'Socialisatie en Cultuur, Cultuurstudies 1' (p. 292­293) en 'Verschillen in Cultuurparticipatie, Cultuurstudies V' (p. 294­295) wor­ den in het 2e semester i.p.v. in het 1 e semester gegeven. Het leerprojekt Sociologie I en II van het oud programma doctoraal sociolo­ gie (p. 309­310) vervalt. Het leerpro­ ject Sociologie I en II valt samen met het leerproject Cultuunivetenschappen I + II, dat beschreven is op biz. 315­ 315 van de studiegids.

VAC Bijde vakgroep Belastingrecht zal op korte termijn een vacature ontstaan voor de functie van een STUDENTASSISTENT ( M / V ) voor één dag per week. In aannneri<ing komen doctoraalstuderv ten(­es) fiscaal echt of fiscale economie die het tentamen Basiscursus Belas­ tingrecht met goed gevolg hebben af­ gelegd. Informatie over de vacature kan wor­ den ingewonnen bij: — de heer A.C. Rijkers, bereikbaar on­ der tel.013­662330 — mevrouw mr. K.M.LL Wouters­van de Ven, bereikbaar onder tel. 013­ 662604. Belangstellenden kunnen hun schrifte­ lijke sollk:itatie binnen 14 dagen na plaatsing van deze advertentie richten aan: — Dr. A.C. Rijkers Fiscaal Instituut Kamer B 914 Postbus 90153, 5000 LE TILBURG. Zulks onder toevoeging van een curri­ culum vitae en een score­lijst van de aan de KUB behaalde tentamens. De Faculteit der E corKxnische Weten­ schappen roept kandktoten op voor de functie van MEDEWERKSTER VAKGROEP ­ SECRETARIAAT M / V 0,7 (vac. nr. 330.90.20) Functie­eisen: — een opleiding op MAVO­niveau; — een typediploma; — bijvoorkeur bekendheid met w.p. 5 . 1 ; — bereidheid om in teamverband te werken. Functie­taken: — tekstverwerking van verslagen, rapporten, dictaten en corres­ pondentie; — lichte secretariële ondersteu­ ning; Salaris: Het salaris voor deze functie be­ draagt maximaal ƒ 2.149,70 bruto per maand. Sollicitaties: Sollicitaties binnen twee weken na het verschijnen van dit blad, onder vermelding van het vacaturenummer op de enveloppe, richten aan de secretaris van de Faculteit der Econornische Wetenschappen, de heer A.C. Janssen, Postbus 90153, 5000 LE TILBURG. In het kader van het streven naar een evenwichtiger personeelsopbouw worden vrouwen uitdrukkelijk uitgenodigd te solliciteren. VackUiret, s^plaatst in Univers, sdjn uitsiuitond bodoeld voor werfcn«mers van da KUB.

PERSONEN Vrijdag 7 september pronroveert mevrouw mr. drs. H.LE. van Dijck aan de KUB op het proefschrift 'De aansprakelijkheid van de overheid voor vernietigde beschikkingen'. Pronnotor is prof. mr. J.B.IVI. Vranken, hoogleraar Burgerlijk recht en procesrecht. IVIevrouw Van Dijck studeerde sociologie in Nijmegen en daama rechten aan de KUB. IVlomenteel is zij assistent in opleiding (aio) bij de vakgroep Privaatrecht aan de rechtenfaculteit.

bied van methoden voor systeemen programma-ontwikkeling.

Drs. W.J.J. van Diepenbeek promoveert donderdag 13 september. 2 j n proefschrift is getiteld 'De coöperatieve organisatie' en handelt over de coöperatie als maatschappelijk en economisch verschijnsel. De promovendus heeft bedrijfseconomie gestudeerd aan de Tilburgse universiteit en is sinds 1979 economisch stafmedewerker bij de Nationale Coöperatieve Raad voor Land- en Tuinbouw (NCR). Promotoren zijn prof. dr. H.O. (joldschmidt, emeritus hoogleraar Organisatie van de onderneming aan de KUB, en prof. dr. G.J. ter Woorst, bijzonder hoogleraar Geschiedenis, theorie en praktijk van de coöperatie aan de Landbouwuniversiteit Wageningen.

Dr. A.C. Rijkers en dr. J J ^ G . van der Geld zijn benoemd tot hoogleraar Fiscale Economie bij de economische faculteit. Zowel Rijkers als Van der Geld behaalden c u m laude het doctoraal examen fiscale economie aan de toenmalige Katholieke Hogeschool Tilburg en waren beide w/erkzaam bij de Rijksbelastingdienst. Zij zijn verbonden aan het Fiscaal instituut van de KUB. Dr. Rijkers promoveerde vorig jaar aan de Tilburgse universiteit op het proefschrift 'Geruisloze omzetting in een N.V. of B.V.; een onderzoek naar de plaats en de functie van artikel 18 van de Wet op de Inkomstenbelasting 1 9 6 4 in het Nederlands belastingstelsel'. De hoogleraar richt zich binnen het vak Belastingrecht op het gebied van de inkomstenbelasting. Dr. Van der Geld promoveerde eveneens vorig jaar aan de KUB. De titel van zijn proefschrift is: 'De herziene deelnemingsvrijstelling, met name in irv temationale verhoudingen'. Hij zal zich binnen het vakgebied Belastingrecht vooral bezighouden met de inkomsten- en vennootschapsbelasting.

Dr. P.Th.M.^ LaaglarKl is benoemd tot deeltijd-hoogleraar Bestuurlijke Informatiesystemen aan de economische faculteit. De nieuwe hoogleraar studeerde Organische Chemie in Leiden en promoveerde in 1983 aan de Vrije Universiteit. Laagland heeft als informatie-analist en database-ontwerper gewerkt bij de KLM, als or-' ganisatie-adviseur bij KPMG Klyngeld Bosboom Hegener en vanaf 1 9 8 8 is hij directeur van het opleidingsinstituut ISES International, dat is gespecialiseerd op het ge-

Mevrouw C.H.J. Povel-Rutten is met ingang van november benoemd tot buhenuniversitair lid (BUL) van de universiteitsraad. Zij is docente aardrijkskunde en Frans en rector van het Tilburgs D a g / Avondcollege. Zij vervangt drs. I. Ojppens, die zich vanwege drukke werkzaamheden elders niet meer beschikbaar stelde. De andere buitenuniversitaire leden zijn voor een periode van drie jaar herbenoemd. Dit zijn H. Bode, drs. J . de BruinScheepens, prof. dr. J . Goddijn en drs. C. de Wit.

UNIVERS zoekt MEDEWERKERS ( m / v ) Univers is het onafhankelijke weekblad van de Katholieke Universiteit Brabant en aangesloten bij het Hoger Ondenwijs Persbureau. W i j werken met een staf van drie professionele redacteuren. Daarnaast steunen w e o p de onmisbare bijdrage van betaalde vaste medewerkers. Op dit m o m e n t zoekt Univers — voor de verslaggeving uit de faculteiten, en — voor de verslaggeving over belangrijke lopende onderzoeken, promoties en studiedagen. Heb je een vlotte pen en journalistieke ambitie, schrijf dan een briefje naar de redactie of neem telefonisch contact o p met n u m mer 6 6 2 2 7 7 / 6 6 2 5 0 6 .

UNIVERS zoekt student of medeweiker uit regio Breda die op dinsdag-, woensdag- en/of donderdagvoormiddag bij drukkerij De Stem drukproeven en exemplaren van Univers kan gaan ophalen. 7 september 1 9 9 0

MEMO

Studenten PRIORTITIJD Op woensdag 11 september is er om 15.30 uur een lezing gegeven door aio's gevolgd door een Algemene Ledenvergadering van Prioritijd. Dan zal tevens de bestuurswisseling plaatsvinden. Er is levens gelegenheid om je op te geven als Prioritijdlid. Alle (aanstaande) Prioritijdleden zijn uitgenodigd. De zaal wordt bekend gemaakt via de gele Prioritijdposters. JURIBES Woensdag 19 september vindt weer het traditionele etentje plaats. Aanvang: 19.00 uur. Plaats: Cafe Rumours. Kosten: ƒ 12,50. Opgeven bij Emmy van de Heuvel, tel. 07331154. Excursies 15, 16 en 17 Oktober zullen we een bezoek brengen aan o.a. de NAVO en het Europees Parlement. Daarnaast zal er voldoende tijd zijn om Brussel te bezichtigen. De kosten voor deze studiereis bedragen ƒ 140,-. Overnachting, ontbijt en treinreis zijn hierbij ingebegrepen. Voor meer informatie over de onderwerpen die aan bod zullen komen of deelname, kan men koniakt opnemen met Emmy van de Heuvel, 073-311504 of Annemarieke van Splunter,07fr421146. Gepland: een excursie naar het ministerie van justitie. THESEUS INTRODUKTIE DRIVE Theseus was vroeger een dispuut van Ok)f, maar vanwege botsende politieke overtuigingen heeft Tfieseus zfch afgescfieiden. Tegenwoordig is Tfieseus gewoon een kroeg voor alleriei randfiguren, ledere dinsdagavond wordt er in Theseus gebridged. De bridgekliek bestaat uit wetenschappelijk personeel, ex-studenten, studenten, gesjeesde en nog te sjeezen studenten. Er is geen interne kompetitie zodat verschijningsen of partnerplicht urt en boze is. Gedurende het jaar worden er enkele kursussen georganiseerd en de fanaten kunnen regionale en landelijke kompetities spelen. Dinsdag 11 september is de traditionele opening van het seiMENU

PERIODE 10 T / M 14 SEPTEMBER 1 9 9 0 MAANDAG 1 0 / 9 keri«tsoep of vermiceitysoep g e h ^ in bladerdeeg erf spécschnitzel champignons andijvie la crme of koofeaJade aardappe!krokett«i of gd<odcle aardveg.: kaa^oufft-andijvie ia crm&aardappetkroketten DINSDAG 1 1 / 9 chinese tomatenso^ of masso^, bami goreng-kroepod<-uitjes-soufflé met pind^aus-ananas of rolladwitte bonerv-gd<ookte aardappeln veg.: bami goreng-kro^XJek-uitjessoufflé-pindasaus-ananans WOENSDAG 1 2 / 9 preisoep of heWere champignonsoep cordon bleu of hamburger mosterdsaus lomergroente of kapucijners patates frites of gekookte aardappelen veg,: schnitzel van tahoe-mosterdsauskapudjners-patates frites DONDERDAG 1 3 / 9 mosterdsoep of groentesoep kalkoen in kerriesaus of saucijsje doperwten of bkjemkoo! rijst of gekookte aardappelen veg.: kerrieragout-dopen/vten-rijst VRUDAG 1 4 / 9 tomatensoep of kippesoep gepocheerde vis-hollandaisesaus of beeft»jrgersteak-vteesjus wortelen of chinese koot patates frites of g^ookte aardappelen veg.: boerenonniefet-hollandaisesau&chinese kool-gekookte aardappelen

Univers

zoen: de 'Theseus Introduktie Drive'. Fantastische geldprijzen, een maatje kan geregeld worden, aanmelden in Tfieseus, kosten een knaak per persoon, Bredaseweg 167, 20.00 uur. SMEETSKRING De fiscalisten vereniging de Smeetskring heeft als doelstelling de contacten tussen fiscalisten onderiing, fiscalisten en oudleden/wetenschappelijk personeel te bevorderen en het informeren van fiscaal studenten omtrent alleriei belastingzaken (door excursies, lezingen, congressen, borrels en het uitgeven van het blad 'forfaitair'). De vereniging staat los van de stKhting fiscale rech^ulp. Dinsdag 11 september bestaat de mogelijkfieid kennis te maken met de vereniging. Om 20.45 uur wordt er een lezing verzorgd door de heren Henstra en Goeman (verbonden aan het fiscaal adviesbureau Ypenburg & Co) met als onderwerp 'milieu en fiscaliteit'. Aansluitend is er gelegenheid te borrelen (verzorgd door de vereniging). Eenieder is hier van fiarte welkom in de Jazz-pub, Statbnsstraat 27. Maandag 1 oktober gaat de Smeetskring naar Rotterdam om de belastingdienst en fiet adviesbureau Price^ Waterhous Vooren te bezoeken. Nadere informatie omtrent tijden en inschrijvingen volgen. Belangstellenden kunnen 11 septennber naar de lezing/borrel komen en informatie verkrijgen. Bovendien zal na afloop van enkele colleges een stand van de Smeetskring staan.Fiscalisten die lid wensen te worden kunnen zfch inschrijven bij het secretariaat, kamer B 924. Hopend op vele positieve reacties want als fiscaal student dien je lid te zijn van de Smeetskring. ALVTEV De Tilburgse Econometristen Vereniging houdt fiaar ALV. De agenda is als volgt: 1. Opening 2. Vaststellen definitieve agenda 3. Notulen ALV van 13 oktober 1989 4. Jaarverslag 5. Rnancieel overzicht/verslag kaskommissie 6. Verkiezen en installeren nieuw bestuur 7. Pauze 8. Activiteitenplan 9. Begroting 10. Benoeming kaskommissie 11. Rondvraag 12. Sluiting 13. Bonel Datum: 25 september Aanvang: 20.00 uur Plaats: Cafe Voskens (Heuvel 5, Tilburg) Indien het vereiste quorum niet aanwezig is zal direct een nieuwe ALV wordai uitgeroepen. WC NO. 377 Nee, geen sanitaire stop-telling onder studenten op komst, maar....bij Pendragon zoeken we nog een wedstrijdcommissaris (= WQ. Samen met 6 anderen fiet Dagelijks Bestuur vormen en alleriei dingen regelen, vergaderen, introduktie aanpakken, organiseren en opkomen voor de sportende student. De taak van een WC is, om met 2 andere WCs de verschillende Pendragon-evenementen en toemooien, zoals bv de Hart van Brabantloop, Nadit van Pendragon en ISST, te organiseren en er elk jaar weer iets origineels van te maken. Daarnaast leer je veel mensen kennen op studenten-sport-gebied uit binnen en buitenland. Er staat overigens een bescheiden bestuursvergoeding tegenover. Heb je interesse en wil je meer weten? Kom geoist een keer langs op het sportcentmm (tel. 663012) of bel Gaby 426952.

furore. Kunnen Tilburgse studenten dan niet debatteren?! Natuuriijk wel. Om dit te laten zien is de Debating Oub Tilburg opgericht. Heb je interesse om het debatteren in theorie en praktijk te leren en zo je meningsvorming en creativiteit in fiet spreken op een hoger peil te brengen? Kom dan kijken op 'de eerstvolgende bijeenkomst! Dinsdag 11 september, 15.30 uur tot 17.30 uur1n PZ 210. De stelling waarover gedebatteerd zal worden is „ Oe OV-jaarkaart is een goede beleidsmaatregel en moet daarom ingevoerd worden." EFACT Excursie naar Campina-Melkunie te Rijkevoort. Programma: rondleiding kaasproduktiebedrijf, lezing mari<eting & salesbeleid van Campina en ervaringen van een management trainee. Interesse? Inschrijven: Efact-kamer, 0-50, tel. 013-662991. INTRODUKTIEPROGRAMMA VAN DE LEERGANG ONTWIKKELINGSPROBLEMATIEK Het Instituut voor Ontwikkelingsvraagstukken van de Kattiolieke Universiteit Brabant organiseert ook dit jaar weer een Leergang Ontwikkelingsproblematiek in Tilburg. Daarnaast worden er ook kursusgroepen in Den Bosch, Zevenbergen en Dordrecht gestart. De kursus duurt van oktober 1990 tot mei 1991 en staat open voor iedereen. De kosten van de kursus bedragen ƒ 40,- inclusief het kursusmateriaal. Inschrijving is nnogelijk tot 20 september 1990. Voor geïnteresseerden bestaat er de mogelijkheid gratis nader kennis te maken met de kursus tijdens de introduktieweek in september. Het programma ziet er als volgt u'it: -dinsdag 11 sept. 20.00 uur. Zaal CZ 112 opde KUB, Tilburg: Forumdiskussie over het hoe en waarom van onlwikkelingsprojekten gericht op de positievertsetering van vrouwen in de derde wereld. M.m.v. FenfKonsult, NOVIB, het Studiecentrum voor Vredesvraagstukken van de K.U. Nijmegen en de vakgroep Vrouwen en Autonomie (VENA) van de R.U. Leiden. — donderdag 13 sept. 20.00 uur. Onecitta, Willem I I-straat, Tilburg: Film: 'Salaam Bombay'. Deze indrukwekkende film, over het leven van een tienjarig jongetje in India, heeft in 1988 de Gouden Palm gewonnen tijdens het filmfestival van Cannes! Donatie: ƒ 5,— dinsdag 18 sept. 20.00 uur. Harmonie Sociëteit, Stationsstraat 26, Tilburg: Lezing over de problemen van kinderen in ontwikkelingslanden, naar aanleiding van de door Unicef gepubliceerde studie over de relatie tussen de economische aanpassingsprogramma's van derde vvereldlanden met hoge schuldenlasten en de veranderende leefomstandigfieden van kinderen in die landen. De lezing sluit aan op het door UNICEF georganiseerde wereldcongres over kinderen in september in New York. M.m.v. Unk»f Nederiand. — woensdag 12 sept. t / m woensdag 3 okt. Gemeentelijk Infomriatie Centrum, Stadhuisplein, Tilburg: Fototentoonstelling 'Straatkinderen', Deze tentoonstelling gaat over het groeiend aantal in de steekgelaten kinderen in de straten van vele ontwikkelingslanden en staat in het teken van het, in 1990, door de VN uitgeroepen jaar van fiet kind. — vrijdag 14 sept. t / m vrijdag 5 okt. Restaurant van de KUB, Tilburg: Fototentoonstelling over Marokko. Informatie en aanmelding bij Chariotte van de Vorst of Ren Smelt, Leergang Ontwikkelingsproblematiek, KUB, Hogescfioollaan 225, Gebouw S, Kamer 301, teL 013-662556 (bgg. 013662264).

Nieuw: de Debating Club

Vrouwen

Ze zijn er al langer in Leiden, Amsterdam en Groningen: de debatteer-clubs. Studenten oefenen zich daarisij in de kunst van het argumenteren, het verdedigen of aanvallen van een stelling en het openbaar debatteren. In Tilburg is een voorproefje geweest op fiet 'Spraakwaterval'-congres van Kontekst, de vereniging van de Letterenstudenten. Helaas maakten de leden van de debatteerclubs buiten Tilburg daar

FORUMDISKUSSIE OVER VROUWEN EN ONTWIKKELING Op dinsdag 11 september, organiseert de Leergang Ontwikkelingsproblematiek een forumavond over Vrouwen en Ontwikkeling. De avond begint om 20.00 uur, met een inleiding en diapresentatie door prof. dr. Els PostelCoster, hoogleraar bij de vakgroep Vrouwen en Autonomie (VENA) van dia R.U. Leiden. Haar inleiding over het

ontwikkelingsbeleid t.a.v. Boerinnen in Afrika, wordt gevolgd door een forumdiskussie over de manieren waarop positieverbetering van vrouwen in ontwikkelingslanden al dan niet kan plaatsvinden. M.m.v. Ferrxxjnsult NOVIB en het Studiecentrum voor Vredesvraagstukken van de K.U. Nijmegen. De forumavond vindt plaats in zaal Czl 12 van de KUB.

Sportnieuws i NAUTIKOS Zèilzondagen: 2 sept., 9 sept. (onder voortaehoud), 20 sept., 7 okt. (onder voorbehoud), 14 okt. Inschrijven op de sportfial, sportkaart vferplfcht! Voor meer infor: bel Marijke, tel. 438700. Najaarsweekend: van vrijdag 14 t / m zondag 16 september tol maken in Arnemuiden, voor iedereen die van zeilen houdt, en in het bezit is van een sportkaart. Voor meer info: bel Monique, tel. 358389. VI DAR Bij de Tilburgse Roeivereniging Vidar is weer volop aktie. Heb je in de week van 10 t / m 13 september zijn om te roeien, bel dan naar de Vidarbotentoods 421282 of kom 's middags

COPY & CO HART VAN BRABANTLOOP Zaterdag 29 september is het weer zover! Voor de zevende keer in successie zal dan de Copy & Co Hart van Brabantloop plaatsvinden. Het startschot valt 's morgens om 07.30 uur bij het KU B-Sportcentrum alwaar ook om ongeveer 18.00 uur de finish zal zijn. De |||| route is verdeeld in 15 etappes, 4 dames- en 11 herenetappes en voert door de omgeving van Tilburg. De totale afstand bedraagt ongeveer 105 km. Aan de loop kunnen 85 teams meedoen. Natuuriijk wordt er veel aandacht gescfionken aan het gezellige randgebeuren: tijdens de loop treden er bands op, na de finish is er een gezamelijke chinese maaltijd en 's avorids een groot feest op het sportcentrum met optreden van de band 'Fizzgig'. Inschrijfformulieren voor dit grootste studentensportevenement in Tilburg zijn te verkrijgen op het KUB-Sportcerv trum. Ook zijn wij voor deze dag op zoek naar (150!) medewerkers. Interesse? Bel dan tel: 013-663012 of 013663010.

A&itmA ZONDAG 9 SEPTEMBER Nautikos: Zeilïondag. Pteto, Inckxrimaiekfissöv^ m««o^ Ra*». Band. , , ,, '

Dinsdag 11 september: BBQen borrel. Donderdag 13 september: Bruisend slotfeest open tijd. Dit is de laatste mogelijkheid om je als introduktielid op te MAANDAG t o SEPTEMBER "' ' geven. Efact: Start Inschrijving SPtudiereiS (WVSes^ Dinsdag 18 september: Begin gesloten Duteland. tijd, midzomemachtfeest. Cafe Mart^wn, 22.00 uuf Bebop Orcoit. Maarten VWegers (gitaar), Bert Hamminga Donderdag 20 september: KUB-Dies(tenorsax), Remco Boesvekl (psano), A r ^ feest. Woensdag 26 september: ALV ten bo- van de Hurk ^bas). Pascal Vermeef (clrura^. Mato, Har<te Broodjes avond. tenhuize der T.S.R. Vidar. Aanvang 20.00 uur. DINSDAG 11 SEPTEMBER ' ' '"{:' Mercurius, EjKursie naar de Atnstecdaw«é'= STU DENTEN-WIELERRONDE Optie- & Effectebeufs. Voor meer inforrraDe Tilburgse Studenten Wielerverenitie, kamerOSI. ging 'De Meet' organiseert op zondag VkbnBBOen borrel. 16 september haar jaariijkse wielerronde. Evenals voorgaande jaren zullen de Piato, Diapuirtspresentntie. diverse wedstrijden worden verreden WOËNSOAG 12 september op het parcours Hogeschool laan/Prof. Ptato, Maestro Hypnose show van Berto. Veriaemelaan. Inschrijving (vanaf 11 DONDERDAG 13 september uur) kan alleen geschiedién door stuUnivertiteit 13.30 uur, AZ 117: Poëte. denten en wel tot 15 minuten voor Romantische Dfchtkunst do» Rodi Wieg aanvang van de desbetreffende wed(dwhter). strijd in het KUB-sporlcentum. De Univaaiteitr 14.00 uur, AZ 117: Lessng; wedstrijden zullen worden verreden Het liefdeshuwetijk en vrouwenemancipatie volgens de KNWU-reglementen. door Jteke Weeda (hoogteraar vrouwen- en Het programma ziet er als volgt u'rt. Al- smancipatievraagstukken lU Wa^minlereerst zal er om 12.00 uur een indivigen). duele tijdrit over 4 km worden verreUrrivarsiteit 16.15 uur, aufa: Promotie den. V^volgens zal om 13.00 uur een Drs. W J J van Diepenbeek. Titet proefB-koers over 40 km worden verreden schrift: 'De coöperatieve organisatie. Coömet o.a. de plaatselijke favorieten Rob pefatie als maatschappelijk en economisch Aalbers, Hub Hermens, Eric Leeuw en verschijnset', de voormalige Nederiandse studentenM A K U B , E>cursie Brand Bier/ Holland Cakampioen Jeroen Vermunt. sino te Umburg. Aanmelden kamer O 52. Vidar, bruisend Atleet open tijd. Tenslotte zal om 14.30 uur het startPteto, Dans en Swing matahton. schot gegeven worden voor het spektaNoo»dB»«8t 21.00 uur: Candy Dulfer & kelstuk van de dag: de A-koers over 65 Funky Stuff. km. Hieraan zullen in ieder geval deelnemen de plaatselijke favorieten RayVRUDAG 14 september mond Wanningen en Ronald KiTper. Ur^versJteit 14,15 uur, aula: Promotie Wellicht zal ook in deze categorie een Drs. A.J.M, Wagemakers Titel proefex-studenten kampioen van start gaan. schrift: 'Buitenstaanders in actie. SocialisInfo: Rob Aalbers 013-421433 ten en neutraaf-georgaoiseerden in confronHub Hemiens 013-357358 tatie met de gestoten Tilbur^e samenleMartijn v.d. Ven 013-366548 , ving 1888- 1919' :'Univareiteit 16,15 uur, aula: Promotie Drs. J.P.L Schoortnans. Trtel proefschrift, KORFBAL 'Rechtvdardighetd van sociale zekertieidsGooi ook eens een balletje op bij de uitkeringen Een onderzoek naar rechtvaarenige gemengde studentensport- digheidsoordelen van uitkeringsgerechtigvereniging SKV Melmac. Onze trai- den'. ning is op maandag van 1 7.45 uur " tot 18.45 uur onder begeleiding ZATERDAG 8 S E P T E M S E R " " van een korfballer met divisie-erva- SciHHiwburg, 20 00 uun De eerste Dansnacht 1990. ring. Noorderfigt, 22 00 uur: Longstoryshort Spelers van elk niveau zijn welkom, CO Party "How". Met optreder», gasten en dus kom gewoon een keer. swingparty na! Voor verdere informatie bel Jos, 368676. ZONDAG9 SEPTEMBER* Schouwtwiïl, 12,00 - 17 00 uur, U.I.T.markt. INSCHRIJFPROCEDURE INhk)orderiig<, 22 CO uur: Jimmy CUff & TERNE COMPETITIES TENNIS/ Band (Jam) reggae BADMINTON Voor de inteme competities tennis en MAANDAG 10 SEPTEMBER badminton hebben we nog een extra Schouvtrburg, 20 15 uur- Paul de Leeuw inschrijfmogelijkfieid gepland t.w. op Beste Maatjes donderdag 13 september van 17.00 DÜDAGTT^EPTEMBEB tot 18.00 uur, Sportcentnim KUB, Schouwburg, 20 15 uur: Jango EdwardS' Academielaan 5. Noley Moley. AFHALEN SPORTKAARTEN De sportkaart kan worden afgefiaald aan de balie van het Sportcentrum, op dagen/tijden dat het Sportcentrum geopend is. Hiervoor moet je een pasfoto en je collegekaart 8 9 / 9 0 of 90/91 (voorzien van pasfoto) meebrengen. Een bewijs van betaling van collegegeld -I- legitimatiebewijs is ook goed.

WOENSDAG 12 SEPTEMÜR

Noorderiigt, 22 00 uur- Economenfeest Met optreden 'Pizza Quick Band' Entree f 3,50 Voorverkrxjp f 2,50 Voorverkoop van 10 t/m 12 september van 12.0013.30 uur in gebouw A.

7 sentfimhfir 1990

Naast de studie nog tijd voor een creatieve cursus? Nou eentje dan! Maar ook een raar berichtje in de krant zoals: 'De proefpersonen waren zeventig post- menopauzale Limburgse nonnen', kan een mooie aanleiding zijn op massaal te improviseren. Als je zoiets leest in de krant moet je minstens toch even glimlachen, maar bij 't Heks pikken ze zo'n zin op om er een theaterproject rond te maken. Er is verder nog een cursus stemtraining en een cursus dans en beweging. Wie meer wil weten kan de brosjure aanvragen en op de open dag -zondag 16 september van 14.00 tot 16.00 uur- zullen in 't Heks de docenten aanwezig zijn om op alle vragen antwoord te geven, ('t Heks 3 / 551171)

Hat schooljaar is net begonnen of daar staan ook de culturele insteHirtgen te zwaaien met hun cursusprogramma's. Hier volgen -vooral theatercursussen- van 't Heks, De Muze, en het Universiteitstheater. Zouavenlaan 77 pakt uit met een kunsttheoretisch programma.

'T HEKS

ms

Atelier/Theater 't Heks pakt uit met een forse brosjure waarin alle cursussen voor het seizoen 1990/1991 vermeld staan. Het cursusselzoen begint daar op 16 september zowel voor jongeren als voor volwassenen. Vooral theater komt er aan bod maar je kunt er ook schilderen, tekenen, en aan textiele en ruimtelijke vormgeving doen, hoewel deze cursussen vaak in het teken staan van het theater zoals bij de cursus Tekenen/schilderen: het theater als uitgangspunt' en de cursussen 'Theaterkleding en het theaterkostuum in zijn context'. Meestal spelen de cursusgroepen in 't Heks geen repertoiretoneel maar wordt er geïmproviseerd op thema's zoals 'De grote liefde' of 'Kraakheldere sneeuw' of op teksten van schrijvers. Bas Vaessen doceert een cursus gebaseerd op een tekst van Elias Canetti en Jet van den Berg improviseert op prozateksten van Botho Straus en Louis Paul Boon. Oda Buys — ex-actrice bij

OE MUZE

het Universiteitstheater — wer1<t voor haar eindexamenproject aan de To-

CAFÉ MARIJNEN

SCHOUWBURG

Bebop Circuit, geprolongeerd! Ook dit seizoen is er weer elke maandag om 22.00 uur Bebop Grcuit in café Marijnen. Het Bebop Circuit start op 3 september. Iedereen die Bert van den Brink en Rob van Bavel pianoduo heeft horen spelen, iedereen 'die Karel Soudijn Jazz-gedichten heeft horen zeggen bij de klanken van Prelude to a Kiss, iedereen die Jack van Poll met bassist Phillipe Aertz heeft zien spelen op de in het achterkamertje van café Marijnen gepropte vleugel van Leslie Blach, iedereen die op Koninginnedag alle 15 coupletten van het Wilmingus mee heeft gezongen wéét het. Het Bebop Orcuit heeft zich ontwikkeld tot een infonneel netwerk van professionele jazzmusfci uit Brabant en omgeving, gecoördineerd door de Tilburgse econoom, filosoof en tenorsaxofonist Bert Hamminga. Inmiddels heeft Marijnen door deze successen besloten de oude uitgewoonde piano te vervangen door een lekker vers jong ding. De bedrijfsleider van het cafe, Emo Elsinga, is zeer content dat hij het Bebop Orcuit ook voor dit seizoen in eigen huis heeft kunnenhouden. Hij vindt de Bebop Orcuit muzikanten zo goed, dat ze eigenlijk alleen nog maar voor de koningin zouden moeten spelen, en is blij dat die daar geen tijd voor heeft, want daardoor blijft café Marijnen de beste jazzclub van de Korte Heuvel, in ieder geval op maandagavond. En zo is het. Want dan zit de intellectuele en artistieke elite van «Tilburg vanaf 22.00 uur in de achterzaal te luisteren naar akoustische, milieuvriendelijke jazz, ter plekke bedacht, ongerepeteerd, en zonder kunstmatige toe-

voegingen. Voor echte snobs dus zonder meer een must. Bij de optredens van het Bebop Orcuit wordt de jazz op het podium zelf gemaakt. Elke avond staat er een pure gelegenheidscombinatie van jazz musici uit Brabant en omgeving,waaronder bijvocHtieeld de pianisten Jeroen van Vliet, Willem Kühne, Rob van Bavel, Peter Peters en Jack van Poll, blazers als Henk Koekkoek, Ton van de > Geyn, Marjolein Kempen, Jeroen van de Laar, de drummers André Maas, Frans van Grinsven en Frank van Oostertiout, en de bassisten Gerard Brohm, Erk; van de Westen, Bert Pae-. linkx, Marlon van Mook en Lange Piet Maas, om er maar eens een paar te noemenl Gerepeteerd hebben ze niet. Dat is opzet. De muzikanten zullen het gewoon die avond met elkaar en met het publiek moeten doen, dat hoort bij de spelregels van het Bebop Orcuit. Een aantal bekende jazztfiema's wordt aan het begin van de avond afgesproken en dan wordt er gewoon afgeteld! Vaak gebeuren' er dan andere dingen dan spelers en publiek venwachten, en het is juist dat onverwachte dat in het Bebop Orcuit het krediet krijgt dat het verdient. Dat is niet alleen leuk voor de spelers, maar ook voor het publiek, dat ziet en hoort hoe spelers in de problemen komen, ze weer oplossen, initiatieven nemen, even de pest in hebben, een prachtige vondst doen, en dan weer glimmen van plezier. Akoustische instrumenten spelen in het Bebop Orcuit bijna altijd onversterkt. Niemand komt dus schor thuis. Bebop Orcuit concerten zijn altijd eenmalig. Ze worden nooit in dezelfde vorm hertiaald.

SCHOUWBURG

Jango Edwards Dinsdag 11 september om 20.15 uur pakt Jango Edwards in de grote schouwburgzaal uit met zijn nieuwe show 'Holey Moley'. Deze bruisende entertainer van Engelse afkomst kreeg in de zeventiger jaren met zijn sterk angelsaksich georiënteerd spektakel vol aaobatie, bekkentrekkerij en snel wisselende grollen alle zalen plat. Geen fijnbesnaarde humor maar situatiehu-

i99n

neelakademie Maastricht rond een tekst van Judith Herzberg.

Theaterwerkplaats De Muze heeft naast cursussen spel voor volwassen geestelijk gehandicapten, koorzang en presentatie, vertellen, grime etc. ook heel wat improvisatiecursussen lopen. 'De komische kant' is het thema van wat een vrolijke voorstelling moet worden, gebaseerd op de komische kant van het dagelijks bestaan. Docenten Pieter Tiddens en Peer de Graaf staan borg voor kwaliteit. Peter de Graaf werkt ook weer met jongeren aan een speciale kerstproductie. Verder veel mime-spel, clownerie en corporel-technlek in het aanbod. Ook bij De Muze kan je terecht voor een brosjure. (De Muze 013/369104)

mor die het moet hebben van dolkomische misverstanden die met een sneltreinvaart er doorheen worden gejaagd. Dit alles werd overgoten met een flinke saus rockmuziek. Edwards heeft zich vooral in Nederland staande kunnen houden met zijn universele humor maar er is wel enige sleet op zijn formule gekomen.

^

'

Audio-visueie i<unst, iVluziel< en Literatuur op Dansnacht 1990 Vorige week hadden we het al over de door Stichting BVDans georganiseerde eerste Dansnacfrt in de Tilburgse Schouwburg op 8 september vanaf 20.00 uur. Hier wat meer informatie over activiteiten in de marge van de dansnacht. Gedurende de hele maand september zal in de schouwburg een tentoonstelling te zien zijn van audio-visuele kunst, met vooral werk van jong afgestudeerde kunstenaars van de academie voor beeldende Vorming in Tilburg. Tijdens de Eerste Dansnacht wordt deze expositie uitgebreid met video's, films en animatiefilms. De expositie zal ten dele samenhangen met het moderne dans- en bewegingstheater. De groep 'De Maatschap' sluit de

dansnacht af met een speciaal voor deze gelegenheid ontworpen installatie 'The Bucket' waarbij de Tilburgse saxofonist Paul van Kemenade een gastrol speelt. In de Theaterkelder van de Tilburgse Schouwburg wordt die nacht een literair programma verzorgd, dat muzikaal omlijst wordt door de pianist Paulus Potters. Het literaire programma is opgebouwd rond uitgeverij Brandon Pers. De uitgaven van Brandon Pers zijn juweeltjes van boekdrukkunst en zeer gewild bij bibliofielen. Aan het woord komen achtereenvolgens Jace van de Ven, Frank Valkenier, Geert van Beek en Jan Naaykens. Zij lezen voor uit bundels die bij de uitgevij zijn verschenen of nog moeten verschijnen.

De Werkgroep Universiteitstheater (WUT) organiseert dit jaar twee theatercursussen, vooral gericht op latere deelname aan theaterproducties. De cursussen worden gegeven door studenten-stagaires van de theaterdocentenopleiding in Eindhoven. Mireille Verhoeven en Bob Schwartzen geven elke dinsdagavond vanaf 18 septenv ber een beginnerscursus in SZ 35. Een cursus voor gevorderden start eind november. Plaats en dag van deze laatste cursus wordt later bepaald. Beide cursussen kunnen uitmonden in een presentie. Belangstellenden voor de cursussen (en voor de toneelproducties) kunnen zich aanmelden bij het WUT (Kiki: 013/350464 of üesbeth: 073/312136).

ZOUAVENLAAN 77

Bij de afdeling Zouavenlaan 77 van de Tilburgse Kunststichting buigt men zteh over de oude kunst van Oiinezen en Egyptenaren maar ook over actuele kunst en architectuur. Zo kan je er van 7 september tot 30 november in 12 lessen een cursus 'Kunst na 1945' volgen, gegeven door docent Jos Legrand en van 8 september tot 3 november leidt Barbara Laan de reeks 'Jugendstil en Art Nouveau'. 'Kunst en psychologie' kan een goede aanvulling zijn voor psychologiestudenten. Wie alles over deze cursussen wil weten kan terecht bij Zouavenlaan 77 (013/684333). (EV)

CULTUURAGENDA VRIJDAG 7 SEPTEMBER Noofderiigt, 22.00 uur: Mark Stewart & The Maffia 4- Gary Oails on u sound system fegfijring Adrian Sherwood <UK). ZATERDAG 8 SEPTEMBER IMoorderi^ 22.00 uur: Longstoryshort CD Party "How". Met optredai, gasten en swingparty na! ZONDAG 9 SEPTEMBER

Schouwburg,

12.00-17.00

uur:

U.I.T.-maiIct. NoordeHigt 22.00 uun Jlmmy Oiff & BarKl (Jam) reggae.

MAANDAG 10 SEPTEMBER Cafe Marijnen, 22.00 uur: Bebop Circuit. Maarten Wiegers (gitaar). Bat Hamminga {^enorsa)^, Remco Boesveld (piano), Anjo van de Hurk ftw^. Pascal Vermeer (drums). WOENSDAG 1 2 september Noorderiigt, 22.00 uur: Economen-

I

HET

EVENEMENT

A fish called Wanda De intrigerend klinkende noemer '1 + 1 = veel' trok maandagavond drieëntwintig liefhebbers. Voor wie nog niet snapt wat wordt behapt: de Tilburgse aquariumvereniging Scalare organiseerde een lezing over voortplantingsgedrag van fauna onder Nieuw Amsterdams Peil. Voor de lezing een aanvang neemt zwermen de aquariumleden als een school geschubden rond hun kapitein: de Antwerpse John Cleese, René Wouters. Schrijver dezes geeft zich bloot tegenover de aanwezige waterfanaten: hij heeft zich nooit dieper door de wetenschap der vissen laten meevoeren dan zo nu en dan eens in een Hollandse Nieuwe te happen en bij tijd en wijle wat voer in zijn goudvissenkom te strooien. Professioneel, als om de spanning onder de aanwezigen tot het summum op te drijven, steekt Wouters ruim een uur te laat van wal. 'Het Antwerpse leidingwater is het best om vissen in te kweken, hè schat,' vraagt de spreker retorisch aan zijn vrouw. 'Noem ze maar ons Annie,' vervolgt hij, 'zo noemt iedereen ze in België.' Gebiologeerd staren zesenveertig ogen naar een wat verlopen uitziende dia: 'water omhelst door broebeltjesglas, daarom is de dia wat onduidelijk,' verheldert Wouters. Discus, cichilde en barbus zijn

de vissen die op de volgende dia's woïden getoond. Per dia wordt het verhaal voor de leek ingewikkelder, eventueel had een bul Latijn de zaak kunnen redden, maar het boekje 'Hoe rek ik het leven van mijn goudvis' doet dat zeker niet. Plots spreekt Wouters dan weer Nederlands en de concentratie is weer terug. 'En de achterblijvers dood maken, ja!' klinkt zijn stem in vervoering terwijl hij overtuigd om zich heen knikt. Het blijkt te gaan om de nakomelingen van

Vorige week vrijdag las ik in de Volkskrant dat panegyriek een uitstervende stijlvorm is. In de oudheid werd dit slijmerige genre, waarbij een veldheer of keizer die bij een veldslag meer dan honderd slachtoffers had gemaakt de hemel in werd geprezen, veelvuldig beoefend. Er valt echter niet zoveel meer te prijzen tegenwoordig en bovendien, wie reikt er nog boven de magisdie grens van horiderd slachtoffers? Sterker nog, prijzen is verdadrt als het niet in de lauwe vorm van afscheidsrede, bruiloftswens) of laudatio van een tobberige promotus gebeurt. Volgens mij hebben Anbeek en Goedegebuure ook pooit een schouderklop voor hun pre-advisering verwacht. Als je — door een ministerie nota bene — wordt uitgenodigd om eens je licht te laten schijnen over een mogelijke leeslijstna-1830, dan doe je niet lullig, dan is het werk zelf de belonihg. Des te grauwer is het dan als je enkele weken na je vertrouwelijke advies op het halfzes-joumaal door Noraly Beijer als Groot-Inquisiteur der Nederlandse letteren wordt geportretteerd. Om in prime-time stripworm Wolkers zijn falende schrijverschap op je persoon af te zien reageren; huilende moeders met bouquetreeksromannetjes op de buis te zien: 'dit mogen ze niet meer lezen...' Volgens mij heeft de nationale hysterie sinds de invoering van de vloeibare wasmiddelen niet meer zo hooq gepiekt.

Rector De Moor wilde aanvankelijk in zijn openingsrede anticiperen op ideeën die 'ten departemente' zouden leven. Volgens de oorspronkelijke tekst van de rector wordt er op het ministerie van O & W gestudeerd op een eerste fase van maximaal drie jaar voor zowel het wetenschappelijk als het hoger beroepsonderwijs. De huidige tweede fase zou blijven bestaan, terwijl de door minister Ritzen bedachte onderzoekscholen de 'derde fase' zou gaan vormen. Het ministerie reaj^eerde ge-

Univers

FOCUS

'Mènne toch nie,' retourneert een aanschouwer. 'Ooh, jèh zekers wel,' wordt Wouters vanuit een andere hoek ondersteund. Discussie gesloten, volgende dia. Geëmotioneerd wordt de schoonheid van de purperkop barbro nigro fasiatum, voor de liefhebber - besproken. De aanwezigen sluiten de rijen: 'Een pradit van een vis!' maar tot hun ontluistering is de purperkop niet langer de Rolls Royce onder de gekieuwde broeders en zusters, de prijs is te laag. Wouters'

verhaal schijnt oeverloos, hij behzmdelt de droogleggere en de eilevendbarenden in één vloedgolf, slechts onderbroken door een liefhebber die zichzelf de kinderproduktie van die vissen zo'n slordige tienduizend stuks nog niet na ziet doen. Dat de aquarianaten vertrouwd zijn met liquide middelen blijkt ook duidelijk uit hun drankgedrag, met grote regelmaat staat een visliefhebber op om een verse fles bier te hden. Spraakwaterval Wouters neemt er niet de minste notitie van. Hij vervolgt onverstoorbaar zijn monoloog over de incubatietijd van de trigogaster leeri's eieren. Maar niet alleen de liquide fauna mag zich verheugen in de belangstelling van de leden van Scalare, ook de vermenigvuldiging van de onderwaterflora komt aan bod. Lyrisch spreken de aqualogen over de schoonheid van de Hivomia Diversifolia (niet te kort stekken!) en zetten een boom op over haar zeldzaamheid. De schrijver springen nu de tranen in de ogen. Nooit, nee nimmer, verwacht dat er nog een dusdanige lacune in zijn kennis bestond. Zichzelf thuis nog generend geeft hij zijn twee goudvissen - Llewelyn en Aeronwy maar een extra hapje voer. Dylan van Eijkeren

Panegyricus

On - rust

de notta branchius necova, en dan is het duidelijk: tweeënhalfduizend kinderen per bevalling is wat veel. Instemmend gemurmel vanuit de groep bereikt Wouters, die weer tot rust komt. Dan vliegen de colisa facia, de gonopodium en de killy visueel door de kantine. Maar ook binnen de oceanen der aquarianaten blijkt niet alles altijd kuit en hom te zijn. De controversie betreft de dia van de Keizer Petra, die volgens Wouters 'twaalf centimeters telt'.

schrokken op het voornemen van De Moor en ontkende haastig het bestaan van nieuwe ideeën over een nog kortere studieduur, althans dat kreeg De Moor via de telefoon te horen van directeur - generaal Okkerse. Die ontkende dat de minister er ook maar zou over denken om de cursusduur in het HO in te perken tot drie jaar. Integendeel, tegelijk met De Moor opende minister Ritzen het jaar In Utrecht met de woorden dat een vierjarige cursusduur juist een 'wezenlijk ijkpunt' vormt in zijn streven naar meer differentiatie in het hoger onderwijs. De rector slikte dat deel van zijn speech in en opende zijn

En dat allemaal omdat adviesaanvrager en perfide wiebelkont Braet zijn mond voorbij praatte en het pre-advies naar de pers heeft uit doen lekken. Wat is er trouwens mis met zo'n leeslijst? Omdat ik niet zo bij de hand ben loop ik nu al tien jaar op deze instelling rond en weet zo'n beetje mijn weg. Nooit werd mij tijdens mijn studie het onovertroffen middelbare-schoolaanbod gedaan om zo maar eens een beetje zelf rond te neuzen in de vakliteratuur óm vervolgens over de titels van mijn gading getentamineerd te worden. Waarschijnlijk is deze arrangement-methode ooit uitgedokterd door een weimenende, maar van de motieven van het mensenras geen weet hebbende, deskundige die meende, hoopte dat deze aanpak leesbevorderend zou werken. De ervaring leert echter dat middelbare scholieren, geconfronteerd met de mogelijkheid van eigen vrije keuze, gewapend met een meetlat naar de bibliotheek trekken om er een tMntigtal microscopische banden te betrekken. Zolang een titel maar niet meer dan honderd pagina's telt mag het zich in een grote populariteit verheugen. Dat gezeik over de grote waarde van de eigen vrije keuze van middelbare scholieren bij het samenstellen van die boekenlijst en het gevaar van corrumpering van hun nch smaaksgeunjs ontwikkelende zieltjes is dan ook grote larie en bullshit. Die leeslijst verhindert toch niemand om de verzamelde werken van Vestdijk, Couperus, Boon of wat dan ook (desnoods Mulish) door te nemen? Enfin, daar gaat het natuurlijk niet echt om bij de leeslijstdiscussie. De minimalistische scholieren zijn hier slechts inzet. Het draait allemaal om de vraag wat als 'echte' literatuur mag gelden. Een hetze van de club 'niet-lijsters' en 'non-laureaten' die te hoop zijn gelopen omdat ze 'er niet op staan'. Anbeek en Goedegebuure ondertusen verdienen een schouderklop om te hoesten voor het betoonde lef en de manier waarop ze de snoeischaar in een woud van schijnargumenten hebben gezet. Misschien verdienen ze zelfs een panegyricus voor de honderden die ze met hun advies te grazen hebben genomen.

i^\)^J^^

Zag u die foto in de Volkskrant vorige week? Pappa Ernst Hirsch B*dlin temidden vfin een stelletje bekeerde raddraaiers? De vandalen hadden een mooi dubhids gekregen en sindsdien geen lantaarnpaal meer aangerand, geen omaatje meer de stuipen op het lijf gejaagd en geen tand uit andemuma hek geslagen. Goeie reden dus voor Minister Pappa om eens trots voor de camera te poseren met een gezicht van: Pappa's van Nederland, zo doe je dat. Geef die jongens toch een blokhut. En de Kids Round The Block zie je denken: waarom heeft mijn pappa het niet tot Minister geschopt, hij kon toch goed schoppen? Wist u dat toen Pappa Ernst nog aan de KUB doceerde, voor hij zijn gewichtige ambt tuuivaardde, het altijd muisstil VMS tijdens zijn colleges? Was het u ook opgevallen dat er in de buurt van Ernst altijd een serene rust heerste? Geboren opvoeder, die man, schopt niet, slaat niet, scheldt niet. Het vaderlijk gezag aan zijn zij. Ernst ' zou eigenlijk de vervelendste jongetjes van de klas en de herrieschoppertjes Schat De Moor de situatie toch grootste verkeerd in of is zijn oordeel (zonder pappa) in zijn Haagse jui^t en is hij gezwicht voor de werkkamer moeten inviteren druk van Okkerse? Dat deze voor een heropvoedend geideeën leven staat als een paal sprek, ledere dag een stuk of boven water. De doorgaans 50 v€ui die Pietjes Bel. Dan lost goed geïnformeerde rector Pappa in zijn resterende ambtsweet goed wat, hoe en wan- periode de kern veai een proneer hij zo'n verhaxd aan het bleem op. papier toevertrouwt. Was hii- De foto. De blik van Ernst. De zeli niet voorzitter van de heropgevttede kroost. In alle Commissie Ontwikkeling Ho- Volkskranthuiskamers Uu men ger Onderwijs toen die in daarin: 'idle pappa's van Ne1981 te kennen gaf voorstan- derland, maak van uw huis der te zijn van een stelsel van toch een clubhuis'. 3 + 2 jaar? Een ding staat vast: er wordt nu over de door de rector geschrapte en door de minister stellig ontkende woorden nagedacht als nooit tevoren. Eddie Vaes Meneer Dame

VOERMANS rede met de opmerking dat de 'nieuwe' ideeën achterhaald zijn en dat de bewuste passage dus geen onderdeel uitmaakt van de ofRciële tekst die inmiddels met de gewraakte passage op ruime schaal werd verspreid. Daarmee haidde hij de angel uit zijn verhaal want '... het was vooral met het oog op deze ideeën dat ik mijn toespraak begon met er op te wijzen dat universiteiten continuïteit in het beleid nodig hebben', lezen we in de geschrapte tekst. Inmiddels staan de geannuleerde passages wel vetjes in de lead van menig krantenverhaal en is de wereld van het HO gealarmeerd.

7 september 1990