Issuu

UNIVERS Tilburgs Universiteitsblad - 25 september 1987 - jaargang 25 numnner 5

'Overheid belemmert tweede fase-opleidingen' De overheid werkt eerder belemmerend dan stimulerend op de totstandkoming van beroepsopleidingen in de tweede fase. Dat niettemin door de universiteiten veel plannen worden aangeboden voor dergelijke opleidingen is omdat daarvoor geld beschikbaar is. Die conclusie trekt het Haagse onderzoeksbureau Chel Mertens B. V. na een onderzoek bij zes universiteiten over de vorming van marktgerichte, postdoctorale opleidingen. De studie werd verricht in opdracht van minister drs. W.J. Deetman. De overheid werkt eerder belemmerend dan stimulerend op de totstandkoming van beroepsopleidingen in de tweede fase. Dat niettemin door de universiteiten veel plannen worden aangeboden voor dergelijke opleidingen is omdat daarvoor geld beschikbaar is. Die conclusie trekt het Haagse onderzoeksbureau Chel Mertens B.V. na een onderzoek bij zes universiteiten over de vorming van marktgerichte, postdoctorale opleidingen. De studie werd verricht in ofidracht van minister drs. W.J. Deetman. De zes geïnterviewde instellingen - en blijkens VSNU-stukken staan zij niet alleen ervaren de toetsing van plannen door de' overheid als 'detailbemoeienis', die op gespannen voet staat met het gepropageerde afstandelijk bestuur. Dat veroorzaakt volgens het rapport 'irritatie en demotivatie'. Bovendien vinden de universiteiten de voor een startsubsidie gehanteerde criteria niet werkbaar, zoals de eis dat vooraf aannemelijk moet zijn dat een opleiding na vijf jaar kostendekkend is. Voorts komen opleidingen waarnaar wel vraag is.

maar die nimmer kostendekkend zullen kunnen zijn, niet tot stand. Onderzoei<er Mertens vindt de dubbele rol die de overheid zich heeft aangemeten niet in overeenstemming met de HOAKfilosofie (de trend naar meer autonomie). De overheid zou de ordening en de planning van opleidingen moeten durven overlaten aan de universiteiten. De afnemers (het bedrijfsleven), bepalen in de loop der tijd de levensvatbaarheid van een opleiding, niet de overheid. Die moet zich beperken tot het stimuleren van initiatieven, maar op een andere manier dan nu. Bij de universiteiten blijkt nog nauwelijks expertise te bestaan over het beleid rond de beroepsopleidingen. Ook een eigen beleid van de instellingen ontbreekt. Zij gaan zeer divers te werk, waarbij de besluitvorming soms geheel aan de faculteiten wordt overgelaten, en in andere gevallen colleges van bestuur een ac'tieve rol spelen. In bijna alle gevallen bestaat er vooraf geen adequaat beeld van de doelgroep en de werkelijke behoefte aan een opleiding. Er wordt nauwelijks marktonderzoek gedaan.

Om de deskundigheid te verbeteren en het marktonderzoek te ontwikkelen pleit Mertens voor een tijdelijke subsidieregeling. Die zou moeten worden verleend op basis van een 'strategisch beleidsplan' van een instelling, waarin een beleid wordt geformuleerd. Mertens komt tot de slotsom dat een veranderingsproject nodig is in overleg tussen overheid en universiteiten, om te komen tot een meer efficient en effectief beleid. De KUB bevond zich niet onder de geïnterviewde instellingen. B.B./UP

8/9 Russische Revolutie Zeventig jaar na de oktoberrevolutie een vijftal cultuurcolleges over kunst en comnnunisme.

Vakbonden tegen AlO-regeling De vier centrales voor overheidspersoneel hebben zich gekant tegen de maatregel van minister drs. W.J. Deetman om assistenten-in-opleiding (AIO's), die minder overhouden dan de bijstandsnorm, een aanvulling op het salaris te geven. Dat bleek vrijdag tijdens een overleg tussen de bonden en het ministerie, ter voorbereiding van het eind oktober te houden COPWO (het formele overlegorgaan). De bonden blijven van mening dat de salarissen van de AIO's in het algemeen veel te laag zijn. Vakbondsbestuurder A. Kool (CFO) noemt de maatregel van de minister 'een lapmiddel, met als enig doel om wat minder gênant uit de bus te komen'. B.B./UP

Sociale Wetenschappen Decaan Hettema wil niet omzien in wrok.

Backx a- Backx Twee Tilburgers houden de Wet Studiefinanciering tegen het licht.

De schaifcfwzijden van het CentER for Econonnic Research Een Te Berde.

Bypass-regeling per 1 oktober Per 1 oktober bestaat voor studenten die tot dan toe geen of te weinig geld uit Groningen hebben ontvangen, een zgn. bypass-regeling. Een systeem van renteloze leningen, bedoeld om de periode tot 1 januari door te komen. De spelregels van de bypass kwamen eind vorige week tot stand, in een inderhaast bijeengeroepen overleg tussen de Centrale Directie Studiefinanciering, de universiteiten en hogescholen, O&W en de bemanning van de studiefinancierings-steunpunten in den lande. Een student kan via de noodregeling minimaal duizend gulden, en maximaal vijf maanden basisbeurs tegemoet zien. Daartussen is een student vrij zelf te bepalen hoeveel hij nodig heeft. De student ondertekent een verklaring dat hij de noodvoorziening direct zal terugbetalen als de normale betaling binnenkomt. De student heeft zelf geen contact met de CDS in Groningen: alles wordt door de steunpunten geregeld. Blijkt een student geen recht te hebben op de bypassregeling, dan hoort hij dat ook van het steunpunt, en niet van Groningen. Niet alle studenten die nog niets ontvingen kunnen aanspraak maken op de bypassregeling. Wie een verlegging van het peiljaar van het ouderlijk inkomen heeft aangevraagd - bijvoorbeeld omdat dat in het echte peiljaar veel hoger was dan nu - valt er bijvoorbeeld buiten. Studenten met een buitenlandse nationaliteit, en studen-

*:55^2>:

ten die ooit ten onrechte voor buitenlanders zijn gehouden maar bij wie die fout nu is hersteld, kunnen ook geen aanspraak op de bypass maken. Studenten met weigerachtige ouders, die bezig zijn met een beroep op de hardheidsclausule vallen buiten de boot, net als studenten bij wie die procedure al tot een afwijzing heeft geleid. Wie na zo'n afwijzing in beroep is gegaan bij het college van beroep voor de studiefinanciering, moet daar op wachten. Ook geen bypass dus. Alle andere studenten kunnen wel voor de noodregeling in aanmerking komen. De studenten wier betaling is stopgezet zodra Groningen ook maar vermoedde dat er een partner was, of eigen inkomsten; de student die door een tikfout in Groningen opeens ouders bleek te hebben die geen 20.000 gulden, maar twee ton verdienen; de student die ooit naar waarheid invulde dat hij thuiswonend was maar die vorige maand toch op kamers ging wonen; de student met een gironummer dat Groningen nog wilde controleren; de student die tussen de ene opleiding en de andere vier maanden doorbetaald wilde krijgen maar niets ontving; de student die geen collegegeld ontving; en alle andere schrijnende gevallen die nu nog niet zijn opgenoemd. Esther Hageman/UP zie ook pag. 3 en pag. 7

Sluiting op zaterdag?

mers aanzienlijk bezuinigd worden en het woordje besparing opent in deze tijd allerlei deuren. Benadeeld lijken vooral de part-time studenten die vaak geen andere gelegenheid hebben de gebouwen te betreden voor boeken of studieruimte. Maar ook veel anderen, zowel onder studenten als personeel zullen de sluiting op zaterdag betreuren, omdat het de enige dag is waarop je in alle rust kunt werken. Het definitieve besluit zal binnenkort genomen worden door het College van Bestuur. De faculteiten en diensten hebben echter al geadviseerd de universiteit op zaterdag gedurende dit studiejaar te sluiten en aan het begin van het volgend jaar te bekijken of het raadzaam is dat door te zetten. H.v.d.H.

Begin dit jaar stond de universitaire wereld in Amsterdam even op zijn kop in verband met sluiting van de gebouwen op zaterdag. De minieme belangstelling voor de KUB op die dag lijkt nu ook in Tilburg te leiden tot sluiting van de gebouwen. Sinds de Katholieke Leergangen, die voorheen veel gebruik maakten van de gebouwen op zaterdag, elders een onderdak hebben gevonden, is de drukte tijdens het weekend drastisch afgenomen. Het aantal studenten dat op zaterdag door de voordeur stapt, blijkt zelfs het nulpunt heel aardig te benaderen. Sluiting lijkt dan ook een voor de hand liggende stap. Belangrijk argument is daarbij het financiële voordeel. Op kosten voor verlichting, verwarming, maar ook personeel kan im^

-v^

REAKTIONAIR

COLOFON

reatoohai, "Reaktionair" is een rubriek waarin reakties van lezers worden geplaatst. Naam en volledig adres van de schrijver(s) dient bij de redaktie bekend te zijn. Anonieme brieven verdwijnen in de prullemand.

Regels en Regen De sporthal gaat om 10 uur open. Elk gebouw moet tenslotte een of andere openingstijd vaststellen. Tennissen kan zelfs al vanaf 9 uuri Stel je nu eens voor dat je inderdaad zo vroeg al op de baan staat. En dan begint het te regenen om half 10. Je tennist nog een kwartier door in een miezerregen, maar je wordt ondertussen kliedernat. Om ziek worden en spierpijn te voorkomen wil je dan wel even onder een lekker warme douche, voordat je doorgaat naar de universiteit. Ondertussen is het 10 voor 10 geworden. Volgens goed bureaukratische gewoontes is de deur nog op slot. Wel lopen er allerlei mensen binnen rond. De reaktie op kloppen en bellen is minimaal: ze kijken niet eens alsof ze mensen zien staan die naar binnen willen. Na nog eens bellen en kloppen loopt er iemand naar de deur toe en schudt: nee. Je volhardt natuurlijk in kloppen en bellen. Een volgende doet de deur open, zégt: nee, en doet de deur weer dicht. Het is nu 5 voor 10. Koud, nat en bibberend druip je af. Claartje en Angeliek

Wim Bogers Stichting Ter aanvulling op het bericht T E V richt W i m Bogers Stichting op' in Univers van 18 september het volgende:

De Tilburgse Econometristen Vereniging (TEV) heeft haar congresactiviteiten ondergebracht in een stichting genoemd naar drs. Wim A . J . Bogers, jaren lang voorzitter van de Raad van Bestuur van DSM en later president-commissaris van dit concern. De TEV verwacht met de oprichting van deze aparte stichting de continuïteit van de TEV te waarborgen en tevens door te kunnen gaan met het organiseren van kwalitatief hoogstaande congressen. De nieuwe stichting krijgt een bestuur van 4 TEV-bestuursleden, een lid van een oude congrescommissie en een lid van de commissie die het komende congres gaat organiseren. Naast studenten zullen ook een hoogleraar van de KUB en iemand uit het bedrijfsleven zitting nemen in het bestuur. De nieuwe stichting gaat er voor zorgen dat er een nieuwe congescommissie komt. Johan Verhagen, voorzitter TEV

Personeelsoverleg In het stuk 'Verkiezingen Personeelsoverleg voor de deur' van vorige week, wordt de indruk gewekt dat gezegd zou zijn dat 'het CPO duidelijk tegen de mogelijkheid was om ADV-dagen op te sparen; het is dan ook niet doorgegaan.' Spreekster is hier niet juist geciteerd. Het CPO was juist een groot voorstander van de invoering van de meerjaren- en lifetimevariant en heeft bedongen dat dit voor elk personeelslid zou gelden. Het eerste voorstel van het College van Bestuur terzake vond in de ogen van de commissie echter geen genade omdat het teveel beperkingen bevatte. Dit leidde tot een nieuw (aangepast) voorstel van de zijde van het college, welke regeling na overleg recent is ingevoerd aan onze in. stelling.

Univers

matsertjes ^"B

'Matsertjes' kunnen enkel per ingevulde matserbon worden opgegeven bij de redaktie. Contant betalen. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—. Tussen 30 en 60 woorden ƒ 10,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. GEVRAAGD: AIO zoekt etage of kamer(s) in vrij huis te Tilburg. Tel. 04746-1965.

NIEUW-APOSTOLISCHE KERK: Enkele studenten uit onze kerkgemeenschap hebben op de informatiemarkt van de U.I.T. op 20 augustus ook een marktkraam bemand. Na deze algemene kennismaking wil de NieuwApostolische Kerk, op dinsdag-avond 29 september a.s., zich persoonlijk aan jullie voorstellen. Deze kennismakingsavond vindt plaats in onze eigen localiteit recht tegenover de studentenflats aan de Prof. Verbernelaan, vlakbij de Universiteit. Aanvang 20.00 uur. Na afloop staat de koffie bruin. CABARET: Wij zoeken nog enthousiaste mensen voor het KUB-lustrum-cabaret: tekstschrijvers, componisten en geoefende begeleiders voor de Combozang- en dansgroep. Dus mensen die een concrete bijdrage kunnen leveren. Bel 662506 of een brief naar Univers. HOCKEYEN: Kom bij Shot, de leukste club van Tilburg wacht op jou. Bel: Bart 357071, Ruud 674982, Karen 01613-1410.

TEST ZOEKT: Ben je geïnteresseerd in kunst en cultuur en heb je zin je daar een jaar lang wat intensiever mee bezig te houden Help dan mee kunstkermis '88 te organiseren! Voor meer info en opgave 358711 (Jos) of 431665 (Theo).

Ans Oomen

Prof. Juch: belasting vermogen moet

De vermogensbelasting in Nederland moet worden afgeschaft. Dat idee lanceerde prof. mr. D. Juch afgelopen vrijdag bij het aanvaarden van zijn ambt als hoogleraar belastingrecht aan de KUB. Juch (47) studeerde in Leiden en Tilburg. Sinds 1964 werkt hij bij het belastingadviesbureau Loyens en Volkmaars met vestigingen all over the world: Aruba, Curacao, Geneve, Hong Kong, New York, Singapore, Tokyo enzovoort. Vooi zijn stelling geeft Juch een aantal argumenten. In de eerste plaats komt afschaffing van de vermogensbelasting volgens hem tegemoet aan de dringende wens tot vereenvoudiging van de belastingwetgeving: ambtenaren van de belastingdienst zouden jaarlijks driekwart miljoen aanslagen minder te verwerken krijgen, rechters krijgen minder belastingzaken op het bord en ruim een half miloen

^ ^

afgeschaft

belastingplichtigen kunnen een eenvoudiger aangifteformulier invullen. Verder betekent afschaffing van de vermogensbelasting volgens Juch een bijdrage aan de verlaging van de belastingdruk. Daarbij hoeft overigens geen sprake te zijn van een eenzijdige verlaging die alleen vermogensbezitters ten goede zou komen, aldus de nieuwe hoogleraar. Ten slotte verwacht Juch dat emigratie om fiscale redenen bij afschaffing van de vermogensbelasting aanzienlijk zal afnemen. Hij schat dat emigranten de laatstevijftien jaar een bedrag van 20 - 25 miljard gulden naar het buitenland hebben meegenomen. Waarom wordt er eigenlijk belasting op vermogen geheven? Onder meer om te komen tot evenwichtiger vermogensverhoudingen oftewel vermogensnivellering, aldus minister van Financiën W . Duysenberg in 1973. Een 'verwerpelijk' idee, vindt Juch anno 1987. Want: 'het wegbelasten van vermogen bij de een, betekent nog niet een vermogensaanwas bij de ander, zeker niet indien deze overgehevelde belastingopbrengst in de consumptieve sfeer zou worden besteed'. Hier dreigt volgens Juch het gevaar 'dat vermogensnivellering tot algehele verarming zal leiden'. Professor, mag het raam open? L.K.

TE KOOP: Nederlands Juristenblad 1986 en 1987, incl. banden. Nederlandse Jurisprudentie 1987, incl. banden en register. Interesse? Bel. 01673-3145 (Jan Koen). TE KOOP: Nieuw trainingspak merk: Ellesse mt. XL geweldig mooi, erg goedkoop. Bel. 013-424527. Ma, di, WO, do. na 20.00 uur. TE KOOP: in wijk De Reit een goed gelegen woning (Slot Loevesteinstraat -5 min. afstand van de KUB), bouwjaar 1975, inhoud 400 m\ bevattende grote kamer, open keuken, 5 slaapkamers. Het geheel in prima staat en goed geïsoleerd. Koopprijs ƒ 147.500 k.k. Eventueel spoedig te aanvaarden. Te bevragen na 18.00 uur. Tel. 013-632170. RUZIE?: De Tilburgse studentenschermvereniging Excalibur geeft je de gelegenheid het uit te vechten m een duel. Voor meer informatie bel Margriet, tel: 013672569. AUTORULES: Autorijschool Wim Bijvoet, Marie Koenenlaan 111, tel. 013-671599. Een waarborg voor goede lessen. TYPEWERK: Informade Typeline verzorgt uw typewerk m.b.v. computer (tekstverwerkingspakket WordPerfect). Voor informatie: Postbus 98, 4870 AB te Etten-Leur of tel.nr. 01608-37653. GITAARLES: Klassiek-jazz-lichte muziek, Tel. 013-358562.

DEETMAN-DERECHTLIJNI6E Interview met Minister Deelman.'Misschien is mijn stijl van politiek bedrijven een idiote. Het zij zo'. Deetman over zijn buldozer-image en zijn politielie doelstellingen.'Ik hoor mijn hele leven al dat ik er moe uitzie: ik ben zo fris als een hoentje.' De bezuinigingen gaan door: 'Ik heb het begrip zorgzame samenleving op geen enkele spreekbeurt in de mond genomen.' COMA. Een harde reportage over (het leven met) de Coma-patient. En de consequenties. Film: interview met Thom Hoffman. Gert Koffeman, van de Chr. Politiebond, over de dreigende staking: massaal naar het Malieveld.

DE PITBULLTERRIER

-1

In de kleurenbijlage, in woord en beeld: de pitbuliterrier.'Het is een mooi, klein, compact hondje waar je alles mee kunt doen'. De rage van de supervechthond en de pitbull die niet loslaat voor zijn prooi niet meer beweegt.'Teveel hond voor een mens?' In de kleurenbijlage die tien jaar bestaat: de mens achter de vechthond.

Lees naast uw krant Vrij Nederland

umvers

tilburgs universrteitsblad (voorheen tilburgs hogeschoolblad) redaktie eddie vaes (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela van schendel (assistente) medewerkers toine asselbergs, hugo backx, ben beljaars, hans de brouwer, claartje van der grinten, rené van hoeren, michel knapen, frank soonieus, gerard rutten, astrid tates, yvonne ton, nanny timmers, hl wagenmakers cokimnisten dr a j w boelhouwer, c m van diek dr p f m kop, t aarts samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h van erp, prof dr j I goedegebuure, prof dr ruys m ackermans (adviseur), drs th schouw, h van kleef, drs c p m broekhof officiële mededelingert afd persen voorlichting cartoonist ad van haandel advertenties angela van schendel kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de • week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor univers) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer B 12 en B 13 (gebouw b) foto rien siers iMidelijk samenwerkingsverband universitaire pers (up) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), wagenings universiteitsblad, utrechts universiteitsblad, delta (delft), cursor (eindhoven), tut-nieuws (twente), observant (maastricht), uk (groningen) en ku-nieuws (nijmegen) druk drukkerij em de jong bv, baarle-nassau abonnementen voor niet-universiteitsleden ^ f 15,— per jaargang

25 september 1987

STUFI

Studentenvakbond eist aftreden Deetman De studentenvakbond LSVB eist het aftreden van minister drs. W.J. Deetman. De afweziglieid van de bewindsman bij het laat ste overleg over de bypassregeling, afgelopen maandagmiddag in de Studentenkamer, schoot de landelijke bond volstrekt in het verkeerde keelgat. De bond had afgelopen vrijdag uitdrukkelijk la ten weten grote prijs te stellen op Deetmans aanwezigheid, zeker nadat medio vorige week duidelijk werd dat de berg onverwerkte beursaanvragen in Groningen al in 1984 door het Rijks Compu ter Centrum in Apeldoorn was voorspeld. WAcnT<AM6''?

DIEWST

Deetman legde dat naast zich neer om de nieuwe Wet Studiefinanciering snel te kunnen invoeren. De financiële en emotio nele problemen van tienduizenden studen ten zijn dus Deetmans persoonlijke verant woordelijkheid, en daarom had hij aanwe zig moeten zijn om de studentenorganisa ties te woord te staan en verantwoording af te leggen, vond de bond. Inmiddels heeft de bond ook een brief met die strek king aan de Kamer verzonden. Nu Deetman zich niet liet zien hij zat in Brussel, en had de vergadering niet willen uitstellen tot een moment dat hij er wel bij kon zijn, zei DirecteurGeneraal dr. R.J." In 't Veld was voor de landelijke bond de maat vol: de minister moet opstappen, vindt de LSVB. Ook het Interuniversitair Studentenoverleg [ISO] schaarde zich achter die mening. Beide organisaties ver lieten de vergadering. Dat ze zich konden vinden In de bypassregeling zelf was, vonden ze, al duidelijk genoeg: de afgelo pen dagen hadden ze die regeling zelf hel pen ontwerpen. Volgens In 't Veld had de soep zo heet niet gegeten hoeven wor den. Dat In 't Veld de Studentenkamer voorzat was toch heel gewoon? Hadden de studenten Deetman soms vaker aan wezig gezien? En inderdaad, in de historie van dat overleg is dat maar een maal ge beurd. Deetmans afwezigheid had dus niets te maken met koudwatervrees om verant woording af te leggen, vond In 't Veld. Volgens de LSVB is de bypassregeling niet meer dan een tijdelijke noodoplossing voor een klein deel van de problemen; de

administratieve. Wil er echt iets opgelost worden, dan moet er meer personeel be schikbaar komen, het computersysteem van Groningen moet worden doorgelicht, de klantvijandige benadering moet op houden en de procedures moeten worden verbeterd. Gebeurt dat allemaal niet, dan zal de regeling de chaos nog vergroten. Ook drs. Jacq. Wallage, net als Ver meend lid van de PvdAfractie in de Ka mer, onderschrijft dat de noodmaatregel alleen niet genoeg is. Wallage: 'Of Deet man moet opstappen of niet wil ik graag aan de Kamer overlaten, maar de studen tenbeweging krijgt van mij volstrekt gelijk als ze beweert dat zo'n noodregeling niet voldoende is. De bezem moet op de volle breedte door de Wet Studiefinanciering gehaald worden, want ongetwijfeld geeft ook deze noodmaatregel weer z'n eigen problemen. Deetmans afwezigheid be treur ik zeer: we wisten natuurlijk dat psy chologie niet zijn sterkste kant is, maar dit slaat na vorige week alles.' E.H./UP

Studenten beter af bij de Sociale Dienst? Zie ook pag. 7.

Raad economen akkoord met Center for Economie Research De raad van de Economische Faculteit heeft vorige week donder dag het groene licht gegeven voor de instelling van het Center for Economie Research aan de faculteit. Een meerderheid van de raad nam genoegen met een schriftelijke toelichting van het fa culteitsbestuur op de notitie. Men gaat er van uit dat het cen trum 'midden in de faculteit geplaatst wordt' en dat uitgewerkte voorstellen na de toestemming van de minister opnieuw aan de faculteitsraad worden voorgelegd. Met negen stemmen voor en drie tegen besloot de raad van de Economische Fa culteit het College van Bestuur positief te adviseren over de oprichting van het Cen tER. Men gaat er van uit dat het centrum 'midden in de faculteit geplaatst wordt en dat voorstellen inzake structuur en nadere uitwerking na een principeaccoord van de minister voorgelegd zullen worden aan de faculteitsraad', aldus het besluit. Aan het begin van het debatje kwam een advies van de Onderzoekscommissie van de faculteit aan de orde. De commissie heeft waardering voor het initiatief van het bestuur maar plaatst enkele kritische kanttekeningen. Een minderheid van de commissie vindt het 'niet acceptabel' dat gelden van de faculteit gebruikt worden voor het centrum omdat het zich richt op een deelgebied van de economie. De ge hele commissie wil dat er impulsen uit gaan naar bedrijfseconomie en bestuurlij ke informatiekunde. Verder wijst de commissie op 'een moge lijk ongewenst neveneffect' van het cen trum. De commissie is bang dat het cen

Univers

trum enerzijds de kloof tussen onderzoe kers en docenten vergroot en anderzijds de afstand vergroot tussen onderzoekers van het CentER en andere onderzoekers aan de faculteit. Dit zou kunnen gebeuren als de laatsten gelden moeten afstaan aan het CentER, zo stelt de commissie. Ook wil de commissie garanties voor mede zeggenschap van de faculteit over het centrum. Als laatste stelt de commissie In het advies dat het voorstel 'nauwelijks in houdelijk is onderbouwd' terwijl bij ande re aanvragen voor onderzoeksmiddelen, waarbij het om minder grote bedragen gaat, 'aanmerkelijk hogere eisen worden gesteld aan de inhoudelijke motivering'. Raadslid prof. J. Oonincx stelde dat het advies van de Onderzoekscommissie 'te denken geeft'. De toelichting van het bestuur vond hij 'teleurstellend'. Hij had voorstellen verwacht in de richting van bedrijfseconomie en bestuurlijke informa tiekunde. De uitstraling van het centrum naar andere takken in de economie noem de hij 'uiters beperkt'. Prof. P. Verheyen, voorzitter van de faculteitsraad en dekaan

van de faculteit, zei de gedachtengang van Oonincx te kunnen volgen maar hij vindt dat de economische theorie (waar op het centrum zich richt) het speerpunt moet zijn. Verheyen: 'De economische theorie krijgt een zodanige brede strekking dat de ge hele economische theorievorming, niet al leen de algemeeneconomische maar ook de bedrijfseconomische, een impuls krijgt.' Hij bleek echter niet bereid om dit op verzoek van Oonincx expliciet in het voorstel te vermelden. Raadslid J . Willems sprak uit dat de facul teit 'een dikke vinger In de pap' moet krij gen. De faculteit steekt er immers veel geld in en bovendien moet het centrum geïhtegreerd worden.

De juridische vorm van het centrum staat nog ter discussie. In het aanvankelijke voorstel wordt gerept over een stichting. Als dat zo blijft dan wil de faculteit directe invloed op de benoeming van het bestuur van de stichting. 'Er moet directe inspraak zijn van de faculteit', aldus Verheyen. In het voorlopige voorstel zou het College van Bestuur de leden van het stichtings bestuur benoemen. Over de financiering van het geheel is men niet helemaal tevreden. De KUB zou meer over moeten hebben voor het cen trum. Verheyen: 'Wij vinden dat het Col lege van Bestuur op middellange termijn meer middelen beschikbaar moet stellen om dit initiatief te steunen.' Donderdag 24 september buigt de universiteitsraad zich er over. G.R.

Stichtingsvorm heikel punt in universiteitsraad In de universiteitsraad zal donderdag 24 september een harde noot gekraakt wor den over de juridische structuur van het op te richten Center for Economie Re search aan de Economische F aculteit. In de notitie over het CentER oppert het Col lege van Bestuur om voor het centrum een aparte stichting op te richten. Ook het bestuur van de Economische Faculteit kiest in eerste instantie voor een stichting. De vraag is of het Ministerie van Onder wijs instemt met deze vorm, aldus een verslag van de Commissie Ondenwijs en Onderzoek. Ook maken verschillende fracties uit de universiteitsraad bezwaar

tegen de stichtingsvorm. De fracties Breed F ront, F iscalisten, PLM, PSF en VIP hebben er moeite mee, aldus het ver slag. J. Roebroek zegt dat zijn fractie Breed Front er 'zeer grote problemen mee heeft'. 'De democratische controle van de universitaire gemeenschap op de stich ting is niet mogelijk terwijl die gemeen schap wel geld betaalt', aldus Roebroek. Breed Front en PSF zijn ook niet gelukkig met de keuze voor de economische theo rievorming waarin het centrum zich moet specialiseren. De fracties staan een multi disciplinaire en maatschappijgerichte be nadering voor. G_R_

25 septennber 1987 .vi*di*i'vSJV * l l » »«■*►. 5 *

Steeds meer meisjes kiezen voor liet WO De toename van het aantal studenten op de universiteiten tussen 1984 en 1986 is volledig toe te schrijven aan de meisjes. Vorig jaar schreven er zich 65.130 in, een stijging in twee jaar met maar liefst 5.455 studentes. Het aantal jongens daalde iets, met 114 tot 107.183. De totale studentenbevolking groeide met 5.455 tot 172.313, een stijging van 3,3 procent. Dat staat te lezen in het Onderwijsverslag 1986, dat door minister drs. W.J. Deetman gelijk met zijn begroting voor 1988 op Prinsjesdag aan de Tweede Kamer is aangeboden. Het percentage vrouwelijke studenten bedroeg vorig jaar 37,8 tegen 35,7 in 1984. Op elke 100 studenten zijn er nu dus (bijna) 38 meisjes, tegen 62 jongens. Vooral de stijging in de medische richtingen valt op. Daar studeerden in 1986 bijna 1700 jongens minder, en 215 meisjes méér dan in 1984. Meisjes vormen er nu 42 procent van alle studenten (in 1984: 37 procent). Ook bij technische wiskunde, bestuurskunde, lichamelijke opvoeding, letteren.

gezondheidswetenschappen en economie zijn de meisjes sterk in opkomst. Meer in het algemeen zijn het de alfa- en gamma-richtingen en de landbouwwetenschap waar meer vrouwen gingen studeren. De belangstelling voor technische studies blijft daar bij achter. Deze tellen 8,9 procent meisjes onder hun studenten, tegen 7,3 procent in 1984. De studie techniek en maatschappij in Eindhoven en Twente mag zich wel verheugen in vrouwelijke belangstelling. Het aandeel van de vrouwen verdrievoudigde zich daar tot bijna 29 procent. In vijf van de 22 vakgebieden zijn de vrouwen in de meerderheid. Dat zijn gezondheidswetenschappen (71 procent), toegepaste onderwijskunde (64 procent), letteren en geschiedenis (62 procent), de lerarenopleiding gezondheidszorg (59 procent) en de sociale wetenschappen (eveneens 59 procent). Overigens voelen vrouwelijke studenten zich nog altijd beter thuis op het HBO dan op de universiteiten. Het afgelopen stu-

diejaar bestond 44,5 procent van de studenten daar uit meisjes. In 1984 was dat echter al 43,7 procent, zodat het verschil tussen HBO en WO in dit opzicht wel terugloopt. Los van de verhouding tussen jongens en meisjes blijken zich grote verschuivingen over de verschillende studies voor te doen. De grootste groeiers in de afgelopen twee jaar waren gezondheidswetenschappen (56 procent studenten meer), toegepaste onderwijskunde (-t-50 procent), technische informatica (-1-48 procent), economie (-(-24 procent) en bedrijfskunde (-1-11 procent). Vooral de stijging bij economie is belangrijk. Het gaat daar om een stijging met liefst 3.407 studenten. Na economie is de stijging in absolute cijfers het grootst bij de technische wetenschappen: 1761 studenten meer, een stijging van ruim negen procent. Uitschieters naar beneden zijn tandheelkunde (min 26 procent als gevolg van beperking van de instroom), de lerarenopleidingen gezondheidszorg (-23 procent), geneeskunde (-7 procent) en th^logie (-6 procent). ^ ^ B.B./UP

KUB, is onafhankelijk van de nieuwe reFinanciële problemen Surinaamse studenten groot geling al jaren zonder resultaat aan het De financiële problemen voor studenten uit Suriname, die door de deviezenbeperking geen geld meer ontvangen uit hun land, zijn nog niet opgelost. Weliswaar maakte het ministerie van ontwikkelingssamenwerking drie weken geleden bekend dat er een regeling komt voor de studenten die in het jaar 1986-1987 waren ingeschreven, maar er blijft onduidelijkheid bestaan over de hoogte van de tegemoetkoming, de manier van aanvragen en de ingangsdatum. Bovendien komen eerstejaars-studenten niet in aanmerking voor de regeling omdat zij, zo vindt het ministerie van ontwikkelingssamenwerking, hadden kunnen weten dat zij geen geld meer uit hun land krijgen. Volgens de Dienst Studenten Welzijn (DSW) van de KUB is de nood hoog bij de in Tilburg studerende Surinamers. Van de vijftien aan de KUÈ ingeschreven Surinaamse studenten zouden er zeker tien in grote financiële problemen verkeren. Bep van Oosterhout van DSW: 'Sommigen kunnen zich voorlopig nog redden door een beroep te doen op hun in Nederland wonende familie. Anderen weten zich echt geen raad meer. Er is hier al een student geweest die er aan dacht om te

stoppen met zijn studie.' De DSW is nu bezig met het verzamelen van de aanvragen voor studiefinanciering van de in aanmerking komende studenten. 'Als we die allemaal tegelijk opsturen dan is er misschien een kans dat ze niet onder de stapel met de andere 100.000 aanvragen terecht komen.' Surinaamse studenten die aan de voorwaarden voldoen om in aanmerking te komen voor de financiële regeling moeten hun aanvraag indienen bij de Centrale Directie Studiefinanciering in Groningen, net als de reguliere aanvragers. Zij moeten een bewijs meesturen waaruit blijkt dat zij geen deviezen hebben ontvangen uit htin land. De 10,5 miljoen gulden die het ministerie van ontwikkelingssamenwerking voor een periode van zes jaar ter beschikking heeft gesteld, wordt overigens ten laste gebracht van het nog uitstaande geld voor ontwikkelingshulp aan Suriname, op het moment dat die hulp wordt hervat. Ondertussen kan het nog maanden duren voordat de gedupeerde studenten geld krijgen van Groningen. Widjai Hoebba, vierdejaars student Sociologie aan de

corresponderen met de CDS. Hij kwam niet in aanmerking voor een eerdere regeling voor studenten die in het jaar 1983/1984 stonden ingeschreven, terwijl hij ook toen al studeerde aan de KUB. Hij leeft nu al vijf jaar van de kinderbijslag en geld dat hij van familie in Nederland krijgt: 'Net genoeg om de huur en het eten van te betalen', aldus Widjai. Voor Radjoe Ranklup, die voor de tweede keer de propedeuse recht doet aan de KUB, is de situatie onhoudbaar geworden: 'Ik kom aan studeren niet meer toe. Van mijn familie in Nederland krijg ik 250 - 300 gulden per maand, en daar moet ik het mee doen. Ik kan mijn huur van 260 gulden ermee betalen, voor de rest ben ik afhankelijk van vrienden. Ik ben nu op zoek naar werk.' Radjoe heeft zich nog wel ingeschreven dit jaar, met de hoop om voor de regeling in aanmerking te komen, maar hij heeft weinig hoop: 'Ik voldoe aan de voorwaarden, denk ik, maar dat zegt blijkbaar nog niet alles.' DSW overweegt om, totdat de Surinaamse studenten geld krijgen uit Groningen, een beroep te doen op het interne noodfonds van de KUB. Uit dit fonds kunnen in noodgevallen leningen worden verstrekt. C.J.

KUB sponsor Willem II? Als het ligt aan Jan van Tuijl, hoofd van de afdeling Organisatie-ontwikkeling van de universiteit en lid van het hoofdbestuur van Willem II, gaat de KUB optreden als sponsor van de Tilburgse eredivisieclub. In een tijd waarin de universiteiten in een concurrentiestrijd gewikkeld zijn om de bezuinigingen te kunnen overleven lijkt het hem zinvol om via de Tilburgse club de naamsbekendheid van de KUB te vergroten en de studiemogelijkheden hier onder de aandacht van de voetballiefhebbers te brengen. 'Vroeger waren reclamebudgetten aan de universiteiten onbekend, maar dat is veranderd onder druk van de bezuinigingen. Ik vraag me af of de advertentiecampagnes in de dagbladen waar grote bedragen mee gemoeid zijn, effect sorteren. Voor dat geld zou men goed of misschien wel beter reclame voor de KUB kunnen maken via het profvoetbal. Willem II heeft een uitstraling naar een aanzienlijk deel van de provincie en bereikt daarmee veel mensen in het recruteringsgebied van de KUB', aldus Van Tuijl. Hij gaat het College van Bestuur voorstellen om in de begroting 1988 een gedeelte van het PR-budget van de KUB te bestemmen voor sponsoring van Willem II. Welk bedrag daar eventueel mee gemoeid is, is nog niet bekend. Daarnaast wil Van Tuijl dat er op de KUB een voorverkooppunt van kaartjes voor Willem II komt. 'Een potentiële markt van 8000 mensen moet niet braak blijven liggen', zo vindt hij. T.A.

Intermediair van 4 september. De Snuiver-redacteur Zomer is natuurlijk apetrots. Dat zijn verhaaltje nog eens aangehaald wordt in Intermediair, het is meer dan hij ooit had durven dromen. In beide verhaaltjes speelt de beroemde oud-Tilburgse socioloog Zijderveld een rol. Deze wetenschapper heeft mijn intellectuele sympathie vanwege zijn [voorai op muziekbeoefening gerichte) artistieke begaafdheid, die maar ai te veel van onze vakgenoten deerlijk missen. De gerenommeerde anti-papist en kenner van de historie van het carnaval fin de zotheid leer je je tegenstanders kennenj is enige jaren geleden van Tilburg naar Rotterdam verhuisd. Dat was een opmerkelijke transfer in sociologen-land. Hem wordt in het verhaal in de SNUIVER van 19 juni j.l. een bedenkelijke hoofdrol toegedicht. Daar zou hij nooit achter gekomen zijn, want hij heeft gezworen om alles wat uit Tilburg komt de rest van zijn leven Het begon in de Snuiver van IQ juni j.l. Een apart deel was gewijd aan promoveren. Er wer- ongelezen in de pruUebok te gooien. Het nogmaals opduiken van het verhaal in Intermediden twee gepromoveerden an het woord gelaten. De ene, die we voor het gemak S. noemen, air noopt hem dit principe te verkwanselen. Hij stuurt een ingezonden brief naar de SNUIVER. De strekking: ik heb niet meegedaan met het pesten van B., nog sterker, ik hield hem werd door SNUIVEfi-redacteur Zomer afgeschilderd ais een redelijk succesvol academicus. De andere, B., Jief zich nog een keer verleiden aJle tragiek en ellende rond zijn promotie uit- de hand boven het hoofd, hij heeft mijn intellectuele sympathie omdat hij zo mooi kan voerig uit de doeken fe doen. Hij werd er indertijd van beschuldigd een proe/schri/l te pre- straattekenen, en verder is alles wat jullie over mij schrijven en nog zullen schrijven onsenteren dat fdeels) geschreven was door anderen. Het woord plagiaat vieJ zelfs. De promo- waar. Donner omschreef Zijderveld in zijn columi] in de NRC van veertien dagen geleden tie ging door, maar de in het vooruitzicht gestelde benoeming tot hoogleraar niet. Dom, , als 'iemand uit Rotterdam, een katholiek waarschijnlijk'. Dat is een sterkere formulering dom, dom. Je moet wel een doorgewinterde masochist zijn om vlak voor de VUT nog eens dan het naschrift van de SNUIVER-redacfeur Zomer, die hef niet kan laten een naschrifï te ;e eigen twaol/jaar (ƒ.'.'] oude koeien uit de sloot te halen. Toch zou er nog niets aan de hand misbruiken om zijn vooringenomenheid ten opzichte van hoogleraren in het algemeen en zijn geweest als dit voorbeeld van een mislukte carrière niet door de eerder genoemde suc- Zijderveld in het bijzonder nog eens uit te dragen. Maar zelfs zonder zielkundige waarnemingen heb ik de heren, inclusief Zomer en Zijderveld, zoetjesaan door. cesvolle academicus S. gebruikt was in een door hem geschreven artikel voor het weekblad

Oude koeien

Univers

25 september 1987

'Sollicitatieplicht is in elk geval contraproductief' 'Als je kenmerken van langdurig werklo zen wilt onderzoeken dan moet je longitu dinaal onderzoek verrichten, waarbij je dus gaat meten hoe de opvattingen en het gedrag van werklozen veranderen naarmate ze langduriger werkloos zijn. Het onderzoek van de sociale dienst is een momentopname na een aantal jaren werkloosheid en zegt dus niets over de werkloze bij de aanvang van zijn werk loosheid. In de uitkomsten van langdurig onderzoek zie je vaak dat er sprake is van een aanpassing. In het eerste jaar van de werkloosheid solliciteren ze heel fanatiek, hun arbeidsethos lijkt zelfs te stijgen. Maar naarmate ze langduriger werkloos zijn en vaker nul op het rekest krijgen neemt de bereidheid tot solliciteren af. Dat is een proces dat zo logisch verloopt als het maar zijn kan. ledere eerstejaars psychologie kan je uitleggen dat mensen vermijdingsgedrag gaan vertonen ten op zichte van situaties waarbij hun zelfrespect in het gedrang komt. Na honderd negatie ve reacties op een sollicitatie ga je je gedrag gewoon aanpassen.' 'De uitkomsten van dit onderzoek kunnen heel gemakkelijk misbruikt worden. Je ziet het aan de reacties van het bedrijfsle ven dat nu al op sancties tegen niet solliciterende jongeren aandringt. Een beetje in de sfeer van roep maar wat. Daarom is het wel prettig dat de Tilburgse wethouder van sociale zaken vooralsnog zeer terughoudend op het onderzoek ge

reageerd heeft. Veel mensen zullen de re denering simpel omkeren en zeggen dat ze werkloos blijven omdat ze niet sollicite ren, terwijl dat laatste verschijnsel zo zijn eigen achtergronden kent.' 'Het feit dat het een onderzoek onder jon ge werklozen betreft heeft volgens mij ook invloed op de resultaten. Jongeren hebben vaak nog geen beroepsidentiteit waar ze zich aan op kunnen trekken. Ik kan me als onderwijskundige presente ren, ook al raak ik werkloos. Daarnaast speelt dat veel jongeren nog niet de finan ciële druk voelen die ouderen met een ge zin met kinderen wel voelen. Ook de op komst van flexibele arbeidscontracten waar jongeren vaak op zijn aangewezen is niet bevorderlijk voor het opbouwen van een beroepsidentiteit.' 'Je zit met het feit dat er niet genoeg ba nen aan te bieden zijn en je weet ook dat als je niet iets aan die langdurige werk loosheid doet je een maatschappelijk on derklasse schept. Het gevaar van niet in tegreren in de samenleving is heel groot, werklozen krijgen geen kans om een iden titeit op te bouwen. Ik behoor niet tot de moedelozen die zeggen laat die groep maar zitten. Nee, voor langdurig werklo zen moet het psychologisch obstakel van het solliciteren weggenomen worden. Je moet ze werkprojecten aanbieden, naar ze toe gaan. Tegenwoordig wordt de functie van de overheid vaak vergeten in het kader van het terugtreden, maar de

Decaan sociale wetenschappen:

'Niet omkijken in wrok' De nieuwe decaan van de faculteit der sociale wetenschappen. Prof. P. Hettema heeft er zin in:'We gaan gewoon keihard aan de slag, misschien wordt het beter dan het ooit geweest is'. Per 1 september bestuurt hij deze nieuwe faculteit, een samenvoe ging van de oude subfaculteiten sociologie en psychologie. Met Hettema, zelf psycholoog, blikt Univers achterom en vooruit. 'Als ik zie naar wat resteert uit het convenant en wat men hier voor maatregelen heeft genomen dan grijpen die naar mijn smaak zeer diep in in de psychologie.'

^■*i

/iv^^*^

nber 1987

Met het convenant (de samenwerkings overeenkomst tussen de Katholieke Uni versiteit Nijmegen en de KUB) is Hettema dus alles behalve gelukkig. Hettema:'Kijk maar eens naar de hoofdrichtingen die wij moeten gaan afstoten. Dat zijn naast mijn eigen vak persoonlijkheidsleer, ontwikke lingsleer, functieleer, klinische psycholo gie, fysiologische psychologie, kinder en jeugdpsychologje, ergonomie en neuro psychologie. Dat is nogal wat en wat er over blijft is eigenlijk vrij weinig. Daar staat tegenover dat wij gaan uitbouwen, met nieuwe ontwikkelingen komen die natuurlijk ook erg belangrijk zijn. Dat zijn dan met name toegepaste psychologie, de uitbouw van arbeids en organisatiepsy chologie en het versterken van economi sche psychologie'. De Katholieke Universiteit Nijmegen (KUN) komt er, zeker voor wat betreft psychologie , veel beter van af volgens Hettema. 'Ik vind dat we veel meer dan Nijmegen hebben ingeleverd. Dat is niet rampzalig maar het is wel te betreuren. Met name bij de uitbouw van de nieuwe richting sociale psychologie kunnen we heel wat aantrekkelijke mogelijkheden creëren voor zowel onderwijs als onder zoek. Wat dat betreft ben ik niet zo pessi mistisch. Ik maak me echter wel zorgen .nivers

over de eigenstandige studierichting psy chologie zoals die hier bestaat. Aan de basis van het vak is zwaar gesneden. Als je een studierichting psychologie overeind wilt houden dan zul je moeten zorgen voor voldoende basiselementen op vol doende hoog niveau'. De deelovereenkomsten die met de KUN gesloten moeten worden met betrekking tot sociologie en psychologie zijn nog niet rond. 'Wat betreft psychologie moet er nog overleg worden gepleegd over de tails. Een van die details is de kwestie rond arbeids en organisatiepsychologie. In het convenant is hierover afgesproken dat wij dat^ullen gaan doen en niet de KUN. Als ik het goed begrepen heb dan heeft Nijmegen er grote moeite mee om arbeids en organisatiepsychologie echt op te heffen. Op het ogenblik wordt gepraat over een variant van de deelovereen komst waarin de KUN gezondheidsaspec ten en individuele aspecten van de ar beids en organisatiepsychologie gaat be nadrukken. Dit kan alleen maar gebeuren in het verlengde van het convenant waar een aantal principie'le punten zijn af gesproken. Er is daar gezegd dat Nijme gen de nadruk legt op individuele en op medisch psychologische aspecten terwijl Tilburg zich zou concentreren op meer

PARTI PRIS Drs. Jacques Costongs is lid van de vakgroep sociologie van de faculteit der sociaalculturele wetenschappen. Van 1969 tot 1972 studeerde hij aan de pedagogische academie, daarna stu deerde hij tot 1980 onderwijssociolo gie in Tilburg. I n de jaren '82 en '83 was hij onderwijskundig adviseur bij het bureau van de faculteit. M o m e n teel doceert hij onderwijskunde aan studenten economie en maatschap pijleer. Van 1975 tot 1980 w a s hij lid van de Tilburgse gemeenteraad voor de PvdA. Het gewest van die partij vaardigde hem later af naar de partij raad. Jacques Costongs reageert op de voorlopige resultaten van een onder zoek van de Tilburgse sociale dienst onder langdurig werkloze jongeren. Daaruit blijkt onder meer dat meer dan de helft van de ondervraagden niet beschikbaar is voor een baan. overheid hpeft in deze een taak en moet die ook uitoefenen. Als het aan de werk gevers ligt dan moet de staat nog veef verder terugtreden, maar je hoort ze niet tegen diezelfde staat zeggen: laat die pre mie voor het in dienst nemen van een langdurige werkloze maar zitten. Een ding is in ieder geval duidelijk: de sollicitatie plicht werkt contraproduktief.'

'Vrijwilligerswerk zie ik niet als een uit komst voor jonge werklozen. Dat werk is geen levensfunctie, dat doe je niet van je zestiende tot je vijftigste. Als je jong bent denk je misschien nog wel positief over vrijwilligerswerk, maar dat neemt volgens mij af naarmate je ouder wordt. Hoe je ook over het arbeidsethos denkt, het is geen alternatief. Toine Asselbergs

maatschappelijk gerichte uitwerking van de psychologie. Nou is het wel eenvoudig om dat soort principes af te spreken maar op een goed moment krijg je te_ maken met vakgebieden waar al dat soort aspec ten door elkaar gaan lopen. Daarom zijn er ook meer concrete afspraken gemaakt en is gezegd dat Tilburg de nadruk legt op onder andere arbeids en organisatiepsy chologie. Daaruit zou je kunnen afleiden dat dit in Nijmegen gesloten moet wor den. Maar het blijkt altijd mogelijk te zijn dat je door het goed kiezen van een label zaken op de een of andere manier toch kunt handhaven. En dat is wat Nijmegen doet. Ik vind die opstelling zeer begrijpe lijk. Als ik in de Nijmeegse positie zou zijn zou ik misschien hetzelfde doen, maar de vraag is of wij dat moeten goedkeuren en waar de grenzen liggen'. Andere onderdelen van de overeenkomst zijn het vermijden van doublures, vooral in het doctoraalprogramma en er moeten goede mogelijkheden worden geschapen om als student over te stappen van de KUB naar de KUN en andersom.

Met Nijmegen is ook afgesproken nader te overleggen over het wederzijds overne men van bedreigd personeel. Nu moeten de psychologen in het kader van de jongste bezuinigingsronde van minister Deetman (de 'selectieve krimp en groei operatie') twintig formatieplaatsen inleve ren. Hoe valt dit met elkaar te rijmen? Hettema:'De grondgedachte is wel duide lijk. Als je op beide plaatsen heel gericht delen van je formatie gaat afbouwen en tegelijkertijd andere onderdelen gaan ver sterken, want het is niet alleen krimp maar ook groei, zou je voor die versterkin gen extra personeel aan moeten trekken dat in Nijmegen overbodig wordt. Het omgekeerde geldt ook. Voor zover mij be kend is daar echter weinig sprake van. Ik betwijfel of er in beide instellingen ruimte is om personeel over te nemen'. Het lijkt niet aantrekkelijk om decaan te worden van een faculteit waar zoveel ver andert en waar soms pijnlijke beslissingen moeten worden genomen. Hettema: 'Toen vorig jaar de SKGoperatie begon was ik net drie weken weg, in de Verenig de Staten, daar ben ik in totaal 'n half jaar geweest, tot begin februari. Toen ben ik teruggekomen en de hele operatie was voorbij, er waren hier maatregelen geno men. Een van de mogelijkheden is dan dat je weggaat. Ik heb wel enige aarzelin gen gehad. Maar ik heb tegen mezelf ge z^gd: laat ik maar blijven, ik heb hier niet voor niets zestien jaar gezeten. In de ko mende drie jaar probeer ik alles om de kwaliteit zo goed mogelijk op poten te krijgen. De mensen hier zijn redelijk lam geslagen, ze hebben het idee: waarom moet dit ons nu overkomen? Het is een voordeel dat ik er ver vanaf heb gezeten en dat ik niet met dat soort sentimenten zit'.

Prof. Hettema: 'Meer ingeleverd dan Nij megen'.

R.V.H.

25 september 1987

:$è$^;

Diës lustrumfeest: The looks of the nineties

Het Diësfeest is blijkbaar al zo populair dat er zelfs honderd tot honderdvijftig valse kaartjes in omloop gebracht werden om aan de stijgende vraag te voldoen. Maar dat heeft de bezitters ervan niet geholpen om binnen te komen, ze zijn allemaal weggestuurd. Dit extra aanbod was echter niet voldoende om de prijs op vijf gulden per toegangsbewijs te houden. Er gaan namelijk geruchten dat er op de zwarte markt dertig gulden voor werd geboden. Een paar^uTzend^tudenten en nog geen handvol medewerkers maakten donderdag 17 september een hele avond van hun kostbare tijd vrij voor het traditionele Diësfeest, de verjaardag van de KUB. Misschien ongewild of onbewust, maar de feestgangers gaven een eigen invulling van het thema van het twaalfde lustrum van de KUB 'de maatschappij in de jaren '90'. Namelijk dat de verpakking belangrijker is dan de inhoud. Het is vreemd dat het feest 's avonds zo goed bezocht werd. Dit temeer omdat een dergelijk festijn, gezien de drankomzet en het late sluitingstijdstip, niet alleen één avond kost, maar ook nog de hele vrijdagochtend en voor wat betreft de echte doordouwers de hele volgende dag. De ludieke zeskamp die op de donderdagmiddag zou worden gehouden ging niet door wegens te geringe belangstelling. Maar geef studenten {en medewerkers) maar eens ongelijk dat ze niet mee willen doen aan de kruiwagenrace, de skippybalwedstrijd en het touwtrekken want op donderdagmiddag moeten ze natuurlijk studeren. De Belgische cabaretgroep 'De nieuwe snaar' mocht het avondprogramma openen met een twee uur durend optreden in de aula. Zij waren al eens eerder te gast op de KUB en volgens diegenen die er toen ook al bij waren bood dit nieuwe programma niet veel nieuws. Maar het publiek dat in groten getale was komen opdagen kon het wel waarderen. Na een staande ovatie gaven de drie Belgische artiesten nog een toegift. De nieuwe snaar met hun nieuwe programma 'La-La' bracht muziek op een verrassend veelzijdige manier en doorspekt met veel humor. Met ieder een vast instrument, na-

meiijk hobo, viool en accordeon wist het trio de aandacht goed vast te houden. Hun pretenties waren dan ook eenvoudig: mensen laten lachen zonder-al te moeilijk te doen. Onmiddellijk na het muzikaal humoristisch optreden van 'De nieuwe snaar' nam disco 'Locomotion' in de ruimte voor de aula het heft in handen. Geheel in stijl was vlakbij de cosmo-hairstyling demonstratie. Daar werd onder veelkleurige lampen de cosmo-look aangemeten, het te gekke kapsel van dit moment. Met je cosmo-look de disco in, kijken en bekeken worden. Zie ik er goed uit? Daar gaat het om. In de koffiekamer en in de koffiekelder van gebouw A waren ook live-optredens gepland. Maar in plaats daarvan stonden er respectievelijk een tap en (weer) een disco. Deze disco die volgens het verlichte voorfront 'Ohio' heet trok wat minder belangstelling. Ze moest het afleggen tegen 'Locomotion', maar die zag er dan ook uit als zouden de jaren negentig al gehaald zijn. Welluidende klanken van het trio Joep Peters waren te vinden in het café van de personeelsvereniging in gebouw C. Hier was ruimte om even bij te komen. Hier waren ook de personeelsleden van de KUB te vinden die het hoge tempo in gebouw A niet wilden of konden bijhouden. Als de nieuwe generatie studenten aan de bak komt zal het pv-café misschien veranderen in een blitse discotheek. Dat zal dan zo ergens in de jaren negentig zijn. Een van de hoogtepunten van deze avond was ongetwijfeld het optreden van de Nederlandse formatie 'I've got the bullets'. Natuurlijk werd hun oude hit 'In the middle of the night' ten gehore gebracht, maar ook minder bekende nummers werden gespeeld. Frédérique Spigt, de zangeres van deze negen leden tellende groep had als enige geen uiterlijkheden nodig om zich duidelijk te manifesteren. Zij heeft aan haar krachtige stem voldoende om indruk te maken, in tegenstelling tot de begeleidende zangeressen die met veel uiterlijk vertoon er nog iets van probeerden te maken. R.v.H.

I've got the bullets: krachtige zang.

De Nieuwe Snaar in de aula.

Het Algemeen Nijmeegs Studentenblad ANS, begonnen als baanbrekend alternatief voor de overige Nijmeegse universitaire pers, wordt steeds gevestigder. In het sep tembernummer van ANS schrijft Jan Peters, het Nijmeegse lid van het CvB, zelfs een artikel Peters neemt in dat artikel stelling tegen het plan van zijn eigen Collegevoorzitter Van Lieshout om de collegegelden drastisch te verhogen. Verder in ANS een interview met Karel van het Reve, emeritus hoogleraar Slavische Letterkunde aan de RU te Leiden. Een echte reden voor het interview is er niet maar ANS wil natuurlijk ook wel eens een hotemetoot spreken en Van het Reve is daar wel voor in. Natuurlijk gaat het gesprek over de broer van Karel en over de cfe visie van de oud-hoogleraar op de wetenschap: 'Vergaderen is een grote kwaal. Veel wetenschappers verdoen hun tijd ermee, maar het heeft niets met wetenschap te maken. Einstein bijvoorbeeld heeft nooit een vergadering bijgewoond'. En ook met zijn weerzin tegen de sociale wetenschappen

FEEST

N I P T

is het weer smullen geblazen: 'Ik heb nog nooit een sociologisch stuk gelezen dat de moeite waard was. Als ik De Swaen lees dan denk ik : Brammetje, zo kan ik het ook. Sociologen ontdekken dat, als mensen dicht op elkaar wonen, je dan veel winkels nodig hebt. Dat wist ik al. Studenten vinden sociologie fijn, omdat ze dan leren om gewone dingen in moeilijke woorden te zeggen. Intermenselijke relaties en dat soort woordgebruik. [...]. Het is allemaal wind'. Mensen die afscheid nemen van een universitaire funaie zijn altijd dankbare prooien om te interviewen. Stel, je bent negen jaar voorzitter van een universiteitsraad geweest en bij je afscheid zeg je het volgende van die raad: 'In een raad word je geacht iets van een blik of een visie op de universiteit als geheel te hebben. Dat is moeilijk en daarom past een zekere bescheidenheid. De gedachte dat de mensen er een visie op zouden hebben is een vooronderstelling die te gewaad is. Bovendien, wie maakt nou uit wat de positie is van de universiteit. Is dat de gemeenschap, doen we dat via de kaders of kun je dat uitmaken via democratische beslissingsprocedures waarmee je met 14 tegen 16 uitmaakt wat nu de toekomst van de universiteit moet worden? Dat lijkt me toch ook sterk'. Aan het woord is Jan Willem Kroon die negen jaar voorzitter was van de Wageningse universiteitsraad. In het WAGENINGS UNIVERSITEITSBLAD toont hij zich een ontwikkelde relativist: 'We zitten over het st^a;

tegisch plan te praten en dan zeggen ze : het is door de raad. Maar wat zegt dat dan? Daar heb je ook geen bal aan, het gaat erom of er nog wat gebeurt'. Meneer Kroon heeft inmiddels een andere werkomgeving, da's duidelijk. Op de Erasmusuniversiteit wacht men niet alleen HCfePvol op de benoeming van In 't Veld als hoogleraar bestuurskunde, maar is men ook m afwachting van de benoeming van een hoogleraar rechtssociologie aan de Juridische Faculteit aldaar. Het vinden van een geschikte kandidaat voor die leerstoel gaat moeizaam. QUOD NOVUM doet deze week een boekje open over de onverkwikkelijkheden rond de benoemingsprocedure. Het geeft een typisch beeld van wetenschappelijke kinnesinne. De Rotterdamse Juridische faculteit wil twee mensen uit eigen gelederen op de leerstoel benoemen : dr. D.J.Hessing en mevr. mr. C von Benda Beckman-Droogleever Fortuijn. Het CvB van de Erasmusuniversiteit ziet deze construCTie en naar het schijnt ook deze kandidaten niet zitten. Het CvB heeft de benoemingscommissie, die onder leiding staat van Prof. A.C. Zijderveld, gevra^d nog eens na te denken over de voordracht. Naar verluid wil het College een 'big shot' benoemen op de leerstoel. Het liefst had men de Leidse rechtssocioloog Schuyt benoemd maar die heeft geweigerd. Schuyt prefereert zijn Leidse vakgroep bij te staan in de strijd tegen opheffing. In dfi plaats vari het aanvaarden van

een benoeming heeft Schuyt een vernietigend rapport geschreven over de dubbelvoordracht in Rotterdam. Schuyt schijnt zo negatief over de voordracht te zijn omdat hij juist een eigen protégé had gevonden om naar de Rotterdamse post mee te dingen. De Leidse jonge doctor solliciteerde inderdaad, doch werd te licht bevonden. Het rapport van Schuyt is mede ondertekend door de decaan van de Leidse Juridische faculteit. Prof. Van Staden. Diezelfde Van Staden heeft per 1 september dr. D.J.Hessmg benoemd als hoogleraar rechtspychologie in de Leidse rechtenfaculteit. Tja, leerstoelen. Soms vraag je je af waar allemaal al niet leerstoelen voor in het leven geroepen worden. QUOD NOVUM bericht dat Wim Crouwel, diretteur van het museum Boymans van Beuningen bijzonder hoogleraar toegepaste kunst- en cultuurwetenschappen op de EUR is geworden. De voornaamste taak die Crouwel krijgt, is een brug te slaan tussen de universiteit en de Rotterdamse kunstinstellingen. Crouwel: 'Al komen er maar vijfhonderd studenten bij Boymans van Beuningen regelmatig over de vloer, dan zou ik al tevreden zijn'. Het NRC HANDELSBLAD overweegt volgens Quod Novum de inschrijving van zijn twee honderdduizendste abonnee te vieren door aan de Erasmusuniversiteit een bijzondere leerstoel massacommunicatie te schenken. Zijn er nog noodlijdende instanties in Nederland? Stel gauw een leerstoel in. Dat werktt ' ^^^^*.. . HiB.

Wet Studiefinanciering verdient geen sciioonheidsprijs

De Wet op de Studiefinanciering (WSF) betekent in tal van opzichten een aanmerkelijke verbetering, benadrukken mr. Hugo Backx en dr. Danny Backx, resp. docent onderwijsrecht en coördinator van de dienst Studentenzaken en Welzijn aan de universiteit in Tilburg. Deze week presenteren zij hun boek 'De studiefinanciering' - in een alarmrode omslag op de markt gebracht door uitgeverij Tjeenk Willink in Zwolle. 'Voorheen had je een aantal regelingen die heel ondoorzichtig waren,' zegt Hugo Backx. 'Vaak wist je niet eens wat er allemaal in stond. De minister kon de bepalingen naar willekeur veranderen. Nu is er één wettelijk stelsel waar je duidelijk recht aan kunt ontlenen. Over elke wijziging moet het parlement zich uitspreken.' Dat alles is heel nadrukkelijk een verbetering in vergelijking met de oude situatie, stelt hij, al kan het nog lang duren voor de voordelen duidelijk aan het licht treden. Want ook hier geldt: de invoeringsperikelen vertroebelen het beeld in hoge mate. In hun boek maken Backx en Backx de balans op van het nog piepjonge studiefinancieringsrecht, één jaar na invoering van de WSF. Ze geven een uitgebreide beschrijving - de behoefte aan uitleg is een jaar na dato nog onverminderd groot - en een juridische analyse van het stelsel van studiefinanciering. De verschillende onderdelen van de wet worden kritisch tegen het licht gehouden: voldoen de bepalingen aan eisen van deugdelijkheid, zijn de kernbegrippen voldoende nauwkeurig geformuleerd, deugt het stelsel van rechtsbescherming, hoe is de relatie met aanvenwante rechtsgebieden. Deze en soortgelijke vragen passeren de revue.

GEEN SCHOONHEIDSPRIJS De WSF komt niet bepaald in aanmerking voor de schoonheidsprijs. Om te beginnen munt de wet al niet uit in originaliteit en gedurfdheid, stellen de auteurs vast. Maar dat mag nauwelijks venwonderlijk heten: in de tientallen jaren slepende discussie die aan de wet voorafging waren al zo'n beetje alle mogelijke alternatieven voor de diverse onderdelen over tafel geweest.

Sinds de invoering van tiet nieuwe stelsel van studiefinanciering in oktober vorig jaar regent het klachten over de administratie in Groningen: de kinderziekten waarmee het stelsel behept is blijken aanzienlijk ernstiger en minder eenvoudig te verhelpen dan aanvankelijk werd gedacht. Bij dit alles wordt echter licht vergeten waarom het allemaal te doen was: sinds 1 oktober 19^ is het recht op studiefinanciering in de wet verankerd. Er werd een uitgebreid stelsel van rechtsbescherming in het leven geroepen. En, zeker niet onbelangrijk: het nieuwe stelsel bracht rechtsgelijkheid voor de verschillende groepen studerenden.

Hugo Backx en Danny Backx over beurzenstelsel Een ernstiger verwijt is dat er van de beoogde eenvoud, doorzichtigheid en doelmatigheid die de minister als uitgangspunt hoog in het vaandel had staan per saldo niet zoveel is terecht gekomen.''De WSF is een uiterst ingewikkelde wet met een sloot artikelen, honderdeenenvijftig om precies te zijn,' zegt Danny Backx. Daarnaast is de redactie van de artikelen niet in alle gevallen even geslaagd: soms leidt dat tot een 'zeer omslachtige' regeling (bijv. waar de wetgever wil vastleggen welke onderwijssoorten van toepassing zijn), in het geval van het artikel dat bij ziekte van de student het onderbreken van de studie moet regelen tot een 'niet zorgvuldige en niet volledige' formulering. Een voorbeeld van een regeling die volgens Backx en Backx aanzienlijk ingewikkelder is uitgevallen dan nodig is betreft de berekening van de budgetten voor diverse groepen studerenden. Danny Backx: 'Dat is echt een gepriegel met cijfers tot achter de komma. De regeling pretendeert exact te kunnen aangeven wat de student nodig heeft voor z'n levensonderhoud, wat-ie kwijt is aan boeken en leermiddelen, aan reiskosten en noem maar op: allemaal schijnexactheid. De vraag is dan of de meerwaarde van differentiatie in de budgetten opweegt tegen het verlies aan eenvoud.' Een vraag die in het licht van de huidige uitvoeringsproblemen nog aan perspectief lijkt te winnen.

De invoering van de wet is overhaast en uiterst chaotisch verlopen, stellen de auteurs vast. Het gevolg is een grote rechtsonzekerheid onder de studerenden. 'Maatschappelijk onaanvaardbaar,' roepen ook Backx en Backx mee in het koor van kritici. Maar daar staat tegenover dat de rechtsbescherming in het nieuwe stelsel heel behoorlijk is geregeld: wie meent recht op een toelage te hebben en aanvankelijk nul op het rekest krijgt kan middels een beroepsprocedure alsnog proberen z'n recht te halen. Ook hier zijn er enkele schoonheidsfoutjes aan te wijzen. Het terminologiegebruik is verwarrend en afwijkend van wat in andere bezwaarschriftenprocedures gebruikelijk is. Maar dat zal in de komende reparatiewetgeving worden hersteld, is de verwachting. Wat opvalt is dat studenten die in beroep gaan wel over een lange adem moeten beschikken: in sommige gevallen kan de beroepsprocedure oplopen tot 9 maanden of zelfs langer. Al die tijd moet je maar zien hoe je brood op de plank krijgt. Om die reden pleiten Backx en Backx voor het instellen van een 'spoedprocedure' en een 'voorlopige voorziening'. Het ontbreken van een dergelijke regeling blijkt in de praktijk een ernstig gemis.

GEPASSEERD STATION In hun eindoordeel zijn Backx en Backx gematigd positief. Hugo Backx: 'Binnen de sociaal-economische randvoorwaar-

den is dit stelsel zo gek nog niet. Natuurlijk: ideaal is het nog niet. Maar je startpositie is beter dan voorheen: dit stelsel is uit te breiden en te vervolmaken. Je kunt er wat mee.' 'Maar kijk je diep in ons hart,' zegt hij ook, 'dan had men toch beter kunnen kiezen voor aansluiting bij de sociale zekerheidswetgeving. Dat had de zaak er aanzienlijk eenvoudiger op gemaakt. De uitvoering had je bij de sociale diensten kunnen onderbrengen. Er was geen eigen rechtsgang nodig geweest en geen ingrijpende wetgeving: je had met een rijksgroepsregeling kunnen volstaan. Die keuze was tien jaar geleden aan de orde. Maar helaas: daar heeft de politiek niet voor willen kiezen. Aansluiting bij de sociale zekerheid is nu een gepasseerd station. Het heeft geen zin die discussie nog op te rakelen.' Lennart Kik

Sociale diensten inschakelen De 'by-pass'-regeling die minister Deetman deze week heeft getroffen om gedupeerde studenten snel aan een studietoelage te helpen is niet bepaald het Ei van Columbus. De by-pass doet opnieuw een beroep op de toch al overbelaste administratie in Groningen. Deetman zou er verstandiger aan doen de sociale diensten van de gemeenten in te schakelen bij het leggen van een noodverband. Dat betogen Danny Backx en Hugo Backx in een discussiebijdrage op de Open Forumpagina van de Volkskrant van 22 september. Backx en Backx schetsen In hun stuk de contouren van een alternatief noodverband. Ze stellen voor een Tijdelijke Rijksgroepsregeling (TRS) in het leven te roepen; de Algemene Bijstandswet biedt daartoe de mogelijkheid. Een dergelijke regeling zou er op neer moeten komen, dat aan de betrokken studerenden 'leenbijstand' wordt verleend. De verstrekte bedragen kunnen met het departement van Onderwijs en Wetenschappen verrekend worden, zodra Groningen een definitieve beslissing over de toelage heeft genomen. De voordelen van een dergelijke regeling liggen voor de hand, zeggen Backx en Backx. De sociale diensten hebben de instrumenten om efficient grote groepen te bedienen. Bovendien zijn de diensten voldoende over het land gespreid. De CDS in Groningen wordt in principe niet extra belast en krijgt wat rust om de opgelopen achterstand in te halen. En de student vaart er alleen maar wel bij. 'Het is geen fraaie oplossing,' geven ze toe, 'maar wel de meest doelmatige die het spoedigst een einde kan maken aan het weinige fraais dat de gebrekkige uitvoering van de Wet Studiefinanciering biedt. Het dient daarom ook nadrukkelijk een tijdelijke regeling te zijn.' Voorwaarde is wel dat de politiek bereid is de reeds aangerichte schade te repareren: de departementen van Onderwijs en Sociale Zaken (waar de sociale diensten onder ressorteren) moeten het eens worden over een tijdelijke regeling è la Backx en Backx om de ontstane misstand op te heffen. Of die politieke wil aanwezig is moet intussen sterk worden betwijfeld. Het boek van Backx en Backx laat dat maar al te duidelijk zien: liever dan de handen ineen te slaan werken de twee departementen nog al te vaak langs elkaar heen. L.K.

anny Backx (I) en Hugo Backx geen familie,^.

><:^^'^4::^^E^^>:^^

Zeventig jaar Russische Revolutie

CO CO LU

CD UJ

In oktober is het alweer zeventig jaar geleden dat er voor het eerst sinds de Franse Revolutie weer eens echt iets leuks en ingrijpends gebeurde. Mensen hebben een slecht geheugen en vergeten snel dat de wereld door de Franse en de Russische revoluties ingrijpend veranderde. De verjaardag van de Russische Oktoberrevolutie is althans voor Studium Generale aanleiding om een serie cultuurealleges te organiseren om aldus het geheugen weer even op te frissen. De 'glasnost' in de Sovjet-Unie zou hel i nu ook mogelijk maken dat revolutionairen zoals Trotsky en Boucharin en kunstenaars zoals Chagall posthuum geherwaardeerd worden. Daar wordt aan gewerkt. Trotsky duikt weer op In de geschiedenisboeken en op de foto's naast Lenin waar hij zo zorgvuldig werd weggeretoucheerd. Als we Roy Medvedev mogen geloven werkt men in Vitebsk aan de oprichting van een museum voor Chagall die in de sovjetencyclopedieën nog steeds als 'Franse schilder en graficus' wordt be-

schreven. Herman Gorter zal misschien ook ooit in de Sovjet-Unie gehenwaardeerd worden, want zoals zoveel andere linkse of rechtse communisten, anarchisten of revolutionaire radencommunisten die te veel van de centralistische partijkoers afweken viel ook hij van zijn voetstuk. In Nederland is de dichter Gorter niet vergeten maar het moet duidelijk zijn dat men minachtend neerkijkt op zijn propagandawerk voor de arbeidersbeweging. Soms , aldus de standaardopihie, heeft hij ook zijn grote gaven als dichter

oneigenlijk gebruikt door zich op het communisme te oriënteren. Zijn marxistische literatuurgeschiedenis 'De groote dichters' kreeg nauwelijks erkenning, ook niet tijdens de kortstondige revival van de marxistische kunstbenadering in de jaren zeventig. Over die reserves van literatuurhistorici tegen de dichter en literatuurbeschouwer Gorter handelt het eerste cultuurcollege 'Herman Gorter: Communisme en Kunstbeschouwing' op dinsdag 29 september (20.00 uur, zaal AZ 116) door prof. dr. Hugo Verdaasdonk en prof. dr. Jaap Goedegebuure. Naast vernieuwend dichter was Gorter een internationaal bekend marxist die het na de revolutie aan de stok kreeg met kameraad Lenin. De derde internationale rekende af met de linkse fracties in Italië, Duitsland en Nederland. Lenin beschouwde het radencommunisme, waartoe Gorter en A n ton Pannekoek zich bekenden als een kinderziekte van de revolutie. De raden of sovjets waren volgens het leninisme maar een middel om de dictatuur van de partij

Sterf oude vormen en gedachten Met deze woorden maakten de Russische arbeiders zich meester van de bedrijven en veroverden de boeren het land van de grootgrondbezitters in het revolutiejaar 1917. De Russische kunstenaars hadden dan al enkele jaren geëxperimenteerd met een nieuwe vormen- en beeldentaal mede onder invloed van de kunstvernieuwingen in Parijs en Berlijn. Dat de Russische kunst in de eerste jaren na de revolutie zo een hoge vlucht nam is vooral te danken aan het feit dat die kunst in de jaren voor de oorlog al een merkwaardig hoog peil had bereikt. In bijna alle kunstdisciplines behoorde Moskou in de eerste decennia na de eeuwwisseling mét Wenen, Berlijn en Parijs tot de vier belangrijke culturele centra van de wereld. In de maanden en jaren die op de Oktoberrevolutie volgden werd in een door oorlog en burgeroorlog uitgehongerd en vernield Rusland een revolutionaire kunst gesmeed die uniek is in de wereldgeschiedenis. De kunstenaars droomden van nieuwe materialen en nieuwe technieken maar in werkelijkheid hadden ze slechts wat planken, ijzer, verf van slechte kwaliteit en doek dat schilderslinnen moest voorstellen. Daarmee toverden ze zich de eerste ruimtecomposities, de eerste kinetische constructies, de utopische ontwerpen en maquettes voor de nieuwe wereld waarin de nieuwe sovjetburger van morgen zou kunnen wonen, in het aanschijn van de totale beheersing van de materie.

Agit-proptrein (1919)

De futurist Altman versierde in het hongerjaar 1918 toch nog 50.000 voet canvas om tegen de muur van het Winterpaleis in Petrograd zijn creatieve dromen uit te werken. Twee jaar later wordt voor hetzelfde paleis in een futuristisch decor de bestorming van het Winterpaleis uitgebeeld door duizenden burgers en soldaten. Dat het overgrote deel van de avantgarde-kunstenaars in 1917 de revolutie steunden en geen moeite hadden om hun aller-individueelste expressie in dienst te stellen van de collectieve omwenteling is zeer begrijpelijk. Zij beschouwden de kunst als de motor van de revolutie, en de revolutie was voor hen een vorm van kunst. Wat cineasten zoals Vertov en Eisenstein met hun primitieve camera's deden was revolutionair, was nieuw en doordrongen van de hoop die de nieuwe maatschappij uitstraalde.

AGITPROP Jammer dat het programmma van Studium Generale van heel die pre- en postrevolutionaire cultuur slecht enkele voorbeelden laat zien, enkel twee films gemaakt in een periode dat de kunst nog net niet aan dwingende banden lag. 'Oktober' van Sergei Eisenstein (1927/28) (te zien op dinsdag 6 oktober om 20.00 uur in SZ17, voorafgegaan door een inleiding over de Russische cinema) en 'De Moeder' van Vsevolod Pudovkin (1926) ( dinsdag 13 oktober zelfde plaats en tijd) waarin wel prachtig gebruik wordt gemaakt van de nieuwe technieken en die ook nog het voorkomen hebben van de Agit-prop, dragen in zich reeds de duidelijke sporen van staatspropaganda en dat is wat anders dan revolutionaire propaganda. Toch blijft het eigenaardig dat tot in de jaren twintig, de kunst ruim baan kreeg, zij het dat de avantgarde steeds meer de plaats moest ruimen voor propagandakunst, ter-

wijl het maatschappelijk leven al vanaf 1918 'verbolsjiviseerd. Dat is voor een belangrijk deel te danken aan de volkscommissaris voor cultuur Loenatsjarsky die kunstenaars tot ver in terreurperiode onder Stalin de hand boven het hoofd hield tot hij tenslotte zelf werd 'weggezuiverd'. De echte revolutionaire kunst is de Agitprop. Via de Russische Agit-prop komt de kunst, ontdaan van alle overbodige sier, direct op je af. De grenzen tussen de disciplines vallen weg. De bedrukte stoffen van Popova, het porselein van Kandinsky en Malevitsj, de schaakstoel van Rodsjenko, de affiches van Majakovsky, alles ademt de geest van de revolutie. De Russische kunstenaar anno 1917 was multidisciplinair. Hij is schilder, meubelmaker.

te vestigen terwijl de linkse fracties toneelstukken overheerste het komische tatuur van de partij als een obstakelijn ^^erd ingepikt op de dagelijkse problevoor een werkelijke arbeidersmachipen , zoals de strijd tegen het alcoholmismacht aan de raden' was het mott-,ruik (nog steeds een 'hot item' in de een revolutionaire beweging die vocjsSR), de religie, de positie van de de eerste wereldoorlog in Duitsb/rouw. Later werd de trein- en bootproHongarije en later in Italië en tijde,aganda ook gebruikt om de plaatselijke Spaanse burgerooriog grote invloe)evolking te sensibiliseren voor directe op arbeiders en boeren en op k^teun aan het regime zoals: het opeisen naars. Even leek het erop dat de st,an graan en het ronselen van soldaten, tenbeweging na mei'68 het radenco^e propagandatreinen waren voorzien nisme nieuw leven zou inblazen, an een leeszaal met beperkte bibliotheek vandaag is de macht aan de kantwn een filmzaal. In de jaren twintig werbedrijfsleiders, de mariagers en delen deze rondreizende groepen geinstituneuten. Vlak voor zijn dood in onaliseerd door de partij. Anderen verloschreef Gorter dit optimistisch gean hun subsidies of moesten overscha'Dwars door de opstanden en ootlelen op cabaret en musical in de steden. Dwars door de luchten vol bloed, »e bekendste stedelijke agit-propgroepen Zie ik stralen en hoor nog /aren de 'Blauwe Bloezen'. Zij ontstonKlank der Nieuwe gloed.'

Menschheiden na het afschaffen van de boot- en einpropaganda rond 1923 en verdwenen a 1928.

KHUTEMAS et hoe en waarom van die artistieke exlosie rond 1917 is nog steeds onderwerp an studie. Waarom er een einde kwam an de artistieke vrijheid is wel duidelijk, oen men in 1918 de 'Vkhutemas' prichtte, een hoger instituut voor kunst 1 techniek, een soort Bauhaus waar decorbouwer en architect tegelijk andinsky, Tatlin, Malevitsj, Rodsjenko voor alles is hij revolutionair. Zijn n anderen hun kreativiteit aan verbonpropaganda en dat kan hij overasn, ontwikkelde dit instituut zich zeer Straten en pleinen worden de muiiel tot een centrum voor de revolutionaide openluchtmusea waartegen \e avantgarde, waar men via de kunst het wordt uitgestald. Boten en treinensle dagelijkse leven wilde transformeren, gelijk de versierde bibliobussen vareel grootse plannen van dit 'Vkhutemas' volutie en de podia voor de nieuveven dode letter omdat de nieuwe leigenspelen. Langs de buitenzijde iJrs geen behoefte hadden aan schepde beschilderde panelen worden ars van utopische leefvormen, maar aan gen naargelang de bestemming. Jnstenaars die propaganda wilden maschildering werd aangepast aan'n voor hun politieke programma's en bruiken in de plaatselijke volkskultifzangen op de jonge sovjetstaat. Het de honderden nationaliteiten vanK^d was zo uitgemergeld dat men geen te Sovjet-rijk. Agit-proptheaters'^oefte had aan fantasietjes maar aan speelden in diverse haltes 'levend

rULR brood, boter, schoenen en spoorwegen. Lenin eiste al vrij kort na de Oktoberrevolutie de vervanging van deze 'futuristen' (zoals men toen alle avandgardisten noemde) op de belangrijkste posten door uitvoerders die een meer traditioneel realisme aanhingen. Zelfs de trouwe huisdichter van de bolsjevistische partij Majakovski kreeg vanaf 1919 van de partijinstanties zoveel kritiek op zijn toneelspektakel 'Mysterium Buffo' dat hij het stuk tweemaal moet veranderen voor het kan worden opgevoerd en ook dan krijgt hij zware kritiek van de sovjetpers. Vanaf 1919 begint een nieuwe exodus van kunstenaars richting Berlijn of Parijs. Chagall, Kandinsky, Pasternak keren terug naar Parijs nadat ze jaren daarvoor de lichtstad hadden verlaten om in Rusland revolutionaire kunst te maken. In zijn autobiografie vertelt Chagall hoe hij als directeur van de kunstacademie van zijn geboorteplaats Witebsk zijn ontworpen schilderijen op straat hing tijdens een arbeidersoptocht. ' De arbeiders kwamen voorbij en zongen de Internationale. Aan hun glimlach te zien was ik er zeker van dat ze mij begrepen. De leiders waren minder tevreden. Waarom is die koe groen, waarom vliegt dat paard in de lucht, waarom? Wat heeft dat met Marx en Lenin te maken? En men gaf snel het bevel om stenen borstbeelden van Marx en Lenin te hakken...' Vanaf 1923 ziet men in Rusland nog nauwelijks avantgardistische tentoonstellingen. In 1932 zal het Centraal Comitee een besluit goedkeuren tot 'herstructurering van de literaire en artistieke organisaties'. Daarmee worden de resten van de kunst van de revolutie van tafel geveegd en wordt het socialistisch realisme bij dekreet afgekondigd. Eddie Vaes

ten', d.w.z. het nieuws werd dooirsiering van de tribune op het Guritskiteurs voorgedragen of nagespeeldsin in Leningrad (1929) PROGRAMMA Dinsdag 29 september, 20.00 uur, zaal A Z 116. Lezing; Herman Gorter: communisme en kusntbeschouwing door Prof.dr. Hugo Verdaasdonk en Prof.dr. Jaap Goedegebuure. Donderdag 1 o k t o b e r , 13.30 uur, zaal SZ 17. Film: Reds. Regie: Warren Beatty. USA, 198 min. kleur. Dinsdag 6 o k t o b e r , 20.00 uur, zaal SZ 17. Lezing; Russische cinema door drs. Hans van Driel en drs. Mare Westermann. Film: Oktober. Regie: Sergei Eisenstein. USSR, 1927/28, 1 0 0 m i n . z w / w . Donderdag 8 o k t o b e r , 13.30 uur, zaal SZ 17. Film: Siberiade. Regie: Andrej MichalkowKontsjalowski. USSR, 1979, 210 min. kleur. Dinsdag 13 oktober, 20.00 uur, zaal SZ 17. Film: De moeder. Regie: Vsevolod Pudovkin. USSR, 1926, 85 min., kleur. Nabespreking: Russische cinema door drs. Hans van Driel en drs. Mare Westermann. Dinsdag 27 oktober, 20.00 uur, zaal AZ 116. Lezing: Economie en politiek in het revolutionaire Rusland door Prof.dr. Jörg Glombowski en drs. Joop de Kort.

-i^3s^Si:4-'

Verslonden boeken Gruwelijk, de liefde voor het boek; een van de ergste vormen van verslaving. Gruwelijker nog de verhalen over het te loor gaan van boekenschatten. Het verhaal over de ondergang van de bibliotheek van Alexandrië, de veruit grootste bibliotheek van de oudheid. Na de verovering van de stad sprak de emir - en volgens arabische bronnen de bisschop - 'staat dit alles in de Koran, dan is het overbodig; en staat het er niet in, dan des te erger'. En hij gaf opdracht alles te verbranden. De vele alexandrijnse badhuizen hebben, zegt men, maandenlang hete baden hiermee kunnen stoken. Na afloop beweert een nóg fantasievoller schrijver, vond iemand tussen het as twee uiterst dikke boeken die door hun volume geen vlam gevat hadden. Het bleken Homerus' Ilias en Odyssee, waarvan de tekst op deze wijze voor ons bewaard bleef. Wie zou na zo'n verhaal niet dagenlang verdrietig voor zich uit staren?

'Wie schrijft die blijft' wordt wel gezegd, maar wat is er niet allemaal verloren gegaan! De humanist Poggio de Florentijn vertelt hoe hij op zijn speurtocht naar oude teksten in kloosterbibliotheken 's avonds met de monniken genoeglijk zijn soepje zit te eten en pas na verloop van tijd merkt dat het vuur onder de ketel met oude handschriften wordt gestookt. De vrome mannen begrijpen de bezwaren van hun gast niet zo; zó doen ze dat toch al jaar en dag? Tergend. Tergender nog als de boeken onder handbereik zijn en dan... Dé droom van een achttiende-eeuws geleerde, het terugvinden van een antieke bibliotheek, met wellicht een complete Tacitus, een complete Livius en nog véél meer, ging op een dag bij de opgravingen in Pompei in vervulling. Men trad binnen in een kamer waarvan alle wanden houten schappen hadden met daarop honderden oude boekrollen... die door de plotseling toegevoerde zuurstof vrijwel voor de ogen van de geleerden tot stof uiteen vielen. Verdriet, verdriet, verdriet. Maar er zijn nog miljoenen andere boeken over, en er zijn zelfs vele boeken over boeken. Van dat laatste soort verschenen er twee die eigenlijk allebei dezelfde titel wilden dragen, maar omdat Ed Schilders eerste rechten kon laten gelden op de titel Vergeten boeken, moest Gerrit Komrij zijn boek Verzonken boeken noemen. Voor beide was misschien Verslonden boeken een betere titel geweest. Komrij en Schilders zijn beide volledig verslaafden. Reddeloos verloren zijn ze. 'Ik doe duizend boeken weg', schrijft Gerrit Kqpirij, 'en na een poos heb ik er tweeduizend terug. Ik verkoop tweeduizend boeken en nog geen jaar later heb ik er vierduizend bij.' Tja, daar is natuurlijk geen kruid tegen gewassen. Is het leuk dat soort boeken te lezen? Boudewijn Büch belde direct na het verschijnen van het boek van Ed Schilders op om hem te zeggen dat alleen door dat soort boeken het leven aantrekkelijk is. En inderdaad, wat een heerlijks wordt er voor ons uitgestald: over de gekste, de interessantste, de minst en de meest ter zake doende dingen is wel iets in druk verschenen. En het lijkt wel of Komrij en Schilders alles ge-

lezen, doorgebladerd of in een catalogus opgezocht hebben. Het effect is, op mij althans, verlammend. Gretig begin je te lezen. Even gretig maak je lijstjes van daar besproken boeken die je ook wel eens onder ogen wilt krijgen. Maar voor er veertig bladzijden gelezen zijn is de honger gestild, en nog weer eens veertig bladzijden verder raakt de boekenmaag volledig overvoerd. Zenuwachtig denk je, 'heb ik dan helemaal niet» gelezen?' Hoe groot de eigen leeshonger ook is, ze valt volledig in het niet vergeleken bij het hier vertoonde. Bij Gerrit Komrij worden we van deze vlagen van vermoeidheid en verbijstering gered door diens humor waarmee hij enerzijds stapels uiterst boeiende en belangrijke boeken - waarvan de lezer gegeneerd bedenkt nog nooit iets gehoord te hebben presenteert, terwijl hij ze daarna weer lachend omstoot. Ed Schilders is helaas veel serieuzer en minder in staat tot wat relativering. En toch heeft juist Komrij het over zaken van meer gewicht. Bij hem tref je een literair schaduwkabinet aan dat de aandacht verdient en over een aantal belangrijke zaken, zoals de dood van Winckelmann, heeft hij boeiende gedachten. Het boek van Ed Schilders is veel eenzijdiger, meer dan *de helft van het boek gaat over erotica. Dat is een heel leuke zijde maar de tientallen bladzijden daarover zijn toch te weinig speels, te weinig a la Casanova, en eigenlijk al snel even vervelend als de tientallen verzonnen standjes en variantjes van Markies de Sade. Steeds weer blijkt, bij de vergelijking van beide boeken, dat GerritTComrij een schrijver is en Ed Schilders journalist. Voor een artikel maakt dat soms niet uit, maar bij boeken van ongeveer driehonderd pagina's wreekt zich dat. Het ergste bij Schilders vind ik die echt hoUandse oubolligheid: voortdurend vlot en leutig willen zijn terwijl de echte humor nergens bereikt wordt. Het boek van Ed Schilders had erbij gewonnen als het twee dunne deeltjes waren, waarbij het slechste verdwenen en het beste herschreven was. Het boek van Gerrit Komrij zou erbij winnen als het het eerste van een reeks bleek. Charles Vergeer Gerrit Komrij: Verzonken boeken (Amsterdam, De A rbeiderspers) en Ed Schilders: Vergeten boeken. Literaire curiosa en rariora, boekenvrienden en bibliomanen (Amsterdam, W&L Boeken Loeb). De boekenwurm door Carl Spitzweg

GRATIS

Kollektief Autoverzekeringskontrakt voor d e K.U.B. Kasko Verzekring Eigen risiko f 200, —

W . A . Verzekering Geen eigen risiko B.v. gewicht t / m 750 kg 850 kg 950 kg 1000 kg 1100 kg 1200 kg

Bruto premie (20.000 km tarief) f395,03 f 451,85 f 508,12 f 536,54 f 593,35 ƒ649,63

Bruto premie (onbeperkt tanef) /^ 549,40 f 627,79 f 706,18 f 745,04 f 824,10 f 901,82

Oorspr. Cat.pr. incl. btw tot

Bruto premie (20.000 km)

f 12000,ƒ15000,ƒ18000,ƒ20000,ƒ25000,ƒ30000,-

ƒ 478,11 ƒ 622,30 ƒ 765,94 ƒ 861,89 ƒ1048,95 ƒ 1210,82

Bruto premie (onbeperkt) ƒ 665,31 ƒ 864,30 ƒ 1063,96 ƒ 1196,62 ƒ 1454,57 ƒ1680,36

• 12.000 km-tarief = 20.000 km-tarief minus 1 0 % * W . A . dekking tot f 5.000.000, Vraag naar onze circulaire i.v.m. • W . A . bep. kaskodekking mogelijk andere Kollektieve verzekerings> Overname no-claimkorting tot 7 0 % contracten t.b.v. * Groen kaart gratis K.U.B, personeel • Inclusief auto-pechservice

Elke zaterdag in september en oktober bij onze speciale 4-gangen diners

ZOVEEL W I J N ALS JE WILT Je hebt de keuze uit 2 menu's f 17,50 en ƒ 25, — per couvert. De wijn is rood en echt helemaal voor niets! Je tapt hem zelf uit het vat in je glas. Wil je de menu's weten, bel dan even!

Brandverzekering: Uitgebreide brandverzekering inboedel Extra uitgebreide brandverzekering inboedel Uitgebreide brandverzekering woonhuis Extra uitgebreide brandverzekering woonhuis Extra uitgebreide brandverzekering woonhuis

ƒ 1,95% ƒ 2,25 % ƒ 0,80 % ƒ 0,85 % ƒ 1,10% incl. glasdekking

Dus tot ziens bij

W . A . Gezinsverzekering Gezinsdekking Alleenstaande

ƒ500.000, ƒ500.000.

per gebeurtenis; premie ƒ 62,— per gebeurtenis; premie f 37,50

het eetcafé voor jou

Premiebetaling per maand is kosteloos. Bel voor gratis brochure naar:

/Issurantiebedrijf STRICK TELEFOON 013 - 42 36 20* WILLEM I I-STRAAT 52 5038 BH TILBURG

MBINflEHEENJAAH AFSTUDEERIKANDES UimVENNUAL GH/ms AAnmeEH Studierichtingen: Alle technische wetenschappen, accountancy, actuariële wetenschappen, andragogie, bednjtskunde, biologie, chemie, culturele antropologie, economie, econometne, intormatica, pedagogie, planologie, politicologie, psychologie, rechten, sociologie, wis- en natuurkunde. Voor een folder met aanvraagformulier kunt u terecht bij:

KL) Brabant: bureau examens.

Willem II straat 5 Tilburg tel. 013-433268

Intermediair Jaarboek

met informatie over het '\!J zoeken naar en vinden van werk en uitgebreide informatie over 321 Nederlandse ondernemingen. . •••"-'

Intermediair weekblad

met het meest complete overzicht ven vacatures voor personeel met een academische of HBO-opleiding Verder elke week informatie over arbeid, techniek, wetenschap en samenleving.

John Et Annette

OPINIE

De schaduwzijden van een 'Center for Economie Research Vooraf dan maar het positieve. 'Op zich genomen' is het natuurlijk prachtig, als de KUB met zo'n instituut verrijkt wordt en zeker als de KUB zich daarbij gesteund mag weten door het ministerie. Maar beziet men de concretisering, dan komen er enige bedenkingen van financiële, procedurele en inhoudelijke aard naar voren. Definanciéle bedenkingen komen voort uit het feit, dat de F.E.W. enige tonnen extra moet ophoesten. En die heeft ze gewoon niet. Ze moeten dus elders in de faculteit gevonden worden. En dat lijkt mij onverantwoord gezien bijvoorbeeld de knelpunten, die er inmiddels bij de bedrijfseconomen bestaan en die door de overstroming met eerstejaars, grotendeels bedrijfseconomen, alleen maar ernstiger geworden zijn. Natuurlijk, alles went, ook colleges van vierhonderd studenten, maar met onderwijs heeft dat niets meer te maken. Een adequate opvang van de ontwikkelingen in de Bedrijfseconomie staat dus gewoon niet toe reguliere gelden aan de faculteit te onttrekken. Als er nog rek in de financiële middelen zou zitten, dan zouden daarmee eerst deze knelpunten bestreden moeten worden. Bovendien: hèt argument 'pro' het CentER is: kwaliteitsverhoging. Als nu elders middelen worden weggehaald, wordt de kwaliteit van het onderwijs en onderzoek daar minder. Straks krijgen we een duur CentER tefinancieren,terwijl de rest van de faculteit kwalitatief achteruit dreigt te gaan. Hetgeen de argumentatie ten gunste van het CentER wederom zal versterken: een vicieuze cirkel. Er zijn ook procedurele bedenkingen. Na een periode van openheid en democratie schijnt de tijd van ritselen weer aangebroken. De normale procedure zou de volgende zijn geweest: - het idee wordt uitgebroed in de onderzoekcommissie van de faculteit, tesamen eventueel met de bedenker(s). - de commissie dient een rapport in bij het faculteitsbestuur; gedurende de broedperiode had al best de financiële haalbaarheid met het ministerie besproken kunnen worden, - het faculteitsbestuur neemt de plannen uit het rapport over en legt ze voor aan de faculteitsraad, - de faculteitsraad neemt ze over en stuurt ze aan het C.V.B., - het C.V.B, neemt ze over en legt ze voor aan de U-raad. Maar hoe is het feitelijk gegaan? De facul-

Première promotievideo Het Transferpunt van de KUB houdt op donderdag 24 september de première van een promotievideo over de aan de universiteit beschikbare onderzoeksfaciliteiten voor derden. De produktie Is gemaakt door het Audio Visueel Centrum van de KUB In opdracht van het Transferpunt, de organisatie die zich bezig houdt met de externe werving en promotie van onderzoekswerk voor met name het bedrijfsleven. De video, die acht minuten duurt, geeft In hoog tempo een overzicht van wat ledere faculteit naar bulten toe te bieden heeft' op het gebied van onderzoek. Het filmpje zal In de toekomst gebruikt gaan worden voor de presentatie van de KUB op beur-

Het IS niet aantrekkelijk kritische kanttekeningen te maken bij het plan rond het CentER for Economie Research, waarover 'Univers' van ll/9/'87 berichtte. Ik hoor de verwijten al: Span je je in, om iets van hoog niveau hier in Tilburg te krijgen en nu is het weer niet goed... of: Is het ministerie van O&W nota bene bereid geld in het CentER te steken en komt men hier in Tilburg met allerlei bedenkingen in plaats van deze kans met beide handen aan te grijpen... of: De bezwaren hebben een conservatieve inhoud; je moet tegenwoordig innovatief zijn en dat zijn we met de oprichting van dit CentER... of: De kritiek gaat voorbij aan het uitstralingseffect, dat zo'n CentER heeft; het trekt weer andere excellente wetenschappers aan, maakt de organisatie van symposia en congressen van hoog niveau aantrekkelijk... Enzovoorts.

TE BERDE

Het argument: als je zo niet met deze mensen en ook met de ambtenaren van het ministerie omspringt, krijg je nooit iets voor elkaar, is voor mij bij voorbaat niet aanvaardbaar. Op de eerste plaats is het nog zeer de vraag, of het argument juist is. Maar, - en dat is erger - aanvaarding van de ritselprocedure impliceert, dat het inzicht van de universitaire gemeenschap wederteitsraad kreeg een schrijven van het om (zoals vroeger) afhankelijk wordt geC.V.B, gericht aan de U-raad, waarin het maakt van wat het kleine clubje wil prijsgeplan uiteengezet werd. Aan de hand hierven. De besluitvorming komt dan weer onvan mocht de faculteitsraad discussiëren. der de exclusieve invloed van degenen, die Deze gang van zaken deed reeds het verzichzélf capabel achten. moeden rijzen, dat er voorgekookt was En daarmee kom ik op de derde bedenbuiten de aangewezen gremia om. Bij de king, die van inhoudelijke aard is. faculteitsraadsvergadering (10/9) werd dit Het moet maar eens gevraagd worden. Er vermoeden meer dan bevestigd. Het was wordt nl. zo vaak met de begrippen gevoorgekookt door een klein clubje met schermd. Wat zijn eigenlijk de karaktekennelijk (getuige de verdediging in de ristieken van 'excellent' of 'brillant' of Raad) professor Kapteyn als centrale fi'vooraanstaand' als het gaat om econoguur. Er bleek al geritseld met het ministemisten? De uitverkiezing tot Nobelprijsrie, hetwelk alfinanciëlemiddelen had toewinnaar? Een plaats in 'Who is who'? Een gezegd, met het C.v.B., met decaan Verwerkkring aan een private universiteit in de heyen, maar buiten de onderzoekscommisV.S.? Publicaties in bepaalde amerikaanse sie. En zo werd het plan een week voor de tijdschriften, als 'Econometrica' of de vergadering ter kennis gebracht van de fa'American Economie Review'? In de zeculteitsraadsleden. Of ze maar even wilden ventiger jaren zijn er aan de universiteiten beslissen. In de verdediging van de Raad diepgaande discussies gevoerd over de wekte Kapteyn het zeer sterke vermoeden, (on)mogelijkheid van neutrale of objectiedat de namen van de drie B-hoogleraren, ve economiebeoefening. Als ik mij wel herdie het CentER moeten gaan dragen reeds inner, is de conclusie hiervan geweest, dat bekend zijn. Het zouden ') excellente, 2) per saldo de consensus van de groep of nederlandse onderzoekers, 3) in het buitenstroming, die een stuk wetenschap of een land (bedoeld is kennelijk de V.S.) moeten discipline beheersen, bepalend is voor de zijn. Deze constrains maken het keuzegeinhoud. Interessant is in dit verband de inbied al redelijk select. In de wandelgangen leiding van Hayek bij de 'Gesammelte circuleren dan ook duidelijk namen. Als Werke' van Carl Menger. Daarin kan men dit vermoeden bewaarheid wordt, betelezen, hoe Gustav Schmoller, dè corifee kent dit, dat de procedure terzake de bevan de Historische School, die toen de noeming van hoogleraren in deze ook door duitse economische faculteiten beheerste. geritsel vervangen is. Menger afslachtte. Veel inzicht in de hier

zen en manifestaties. Prof.dr. W. Dekker, voorzitter van de Raad van Toezicht van Philips zal vooraf een lezing houden over 'Technologiebeleid en de reactie daarop'. Het betoog van Dekker staat overigens los van de Inhoud van de video. Volgens een woordvoerdster van het Transferpunt zal Dekker vooral ook de functie van publiekstrekker gaan vervullen: 'Je kunt mensen moeilijk gaan uitnodigen voor acht minuten film.' C.J.

Rectiten en Economie willen meergeld De besturen van de Rechten- en de Economische Faculteit hebben In een gezamenlijke reactie aan het College van Bestuur hun ongenoegen geuit over de

Nota Formatie Ontwikkeling 1988-1992 (NFO). Volgens de faculteitsbesturen krijgen de twee faculteiten door de NFO minder middellen toegekend dan waar ze op grond van het door het ministerie gehanteerde Plaatsen Geld Model (PGM) op konden rekenen. De Rechtenfaculteit krijgt volgens de NFO 8.350.000 gulden terwijl de PGM aan de faculteit bijna 9 miljoen toekent. De faculteit loopt zo ruim een half miljoen mis. De Economische Faculteit krijgt in het NFO-model 15.5 miljoen en in het PGMsysteem 17.5 miljoen. Een verschil van zo'n twee miljoen. De besturen schrijven In de gezamenlijke reactie dat de rijksmiddellen volgens het landelijke model aan de faculteiten zouden moeten worden doorgegeven. Verder is het de besturen van de twee fa-

bedoelde discussie is verschaft door het werk van Thomas S. Kuhn: 'Die Struktur wissenschaftlicher Revolutionen'. Men leze het er nog maar eens op na. Het komt mij tegen deze achtergrond voor, dat een ongespecificeerd gebruik van de hiervoor genoemde adjectieven als 'excellent' (wellicht onbedoeld) een impliciete wetenschaps- en ook maatschappij-opvatting verhult. Wel, als ik in de wandelgangen goed geluisterd heb zijn er enige nederlanders in het spel. Ze zitten op amerikaanse universiteiten of bij een internationale instelling. Ik neem best aan, dat zij op hun vakgebied wat presteren. Maar wat is dit vakgebied en vanuit welke maatschappelijke optiek werken zij? Waarschijnlijk (ik mag speculeren, want dat is de keerzijde van ritselen) econometrie of wiskundige economie of daaromtrent; aanhangers van de neo-klassieke school? Wellicht weet een van de gedoodverfde onderzoekers veel van de werking van de Wereldbank. Maar hoe staat het met zijn kennis omtrent de fundamentele kritiek op het beleid van de Bank wat betreft de effecten op de positie van de ontwikkelingslanden plus de theoretische achtergrond, van waaruit deze kritiek geformuleerd wordt? In hoeverre gaat het CentER en zijn Bhoogleraren een rol spelen in de veramerikanisering van de economische wetenschap? En willen we dat? Er zijn circuits, die hier bewust op aan sturen (zie Richard Portes: 'Economics in Europe' in 'European Economie Review' nr 31 1987 en het artikel van Tanenbaum in de Volkskrant van 19 september j.l.) Welke kansen zijn er nog voor excellente onderzoekers uit het franse, duitse of Italiaanse taalgebied? Welke kansen zijn er nog voor institutionalisten of associatieve denkers? In elk geval acht ik het bedenkelijk, dat de ultieme criteria slechts algemene adjectieven als 'excellent' of 'vooraanstaand' zijn, waarvan de inhoud gebaseerd is op het gezag van een klein clubje, dat zelf ook zo zijn eigen beperkte wetenschapsopvatting heeft. Zie daar de schaduwzijden. Overigens ben ik van mening, dat er zeker een 'Centrum voor Economisch Onderzoek' zou moeten komen, maar dan onder de voorwaarde, dat de hiervoor genoemde bedenkingen zijn weg genomen.

culteiten een doorn In het oog dat de Faculteit der Sociale Wetenschappen (FSW) een dubbele vaste voet Is toegekend als uitvloeisel van de integratie van de subfaculteiten Sociaal-culturele Wetenschappen (SCW) en de subfaculteit Psychologische Wetenschappen (SPW). De besturen noemen dit 'volstrekt onjuist'. 'Het feit dat SCW en SPW voor hun Integratie in de FSW ieder een vaste voet werd toegekend doet hieraan niets af', aldus de gemeenschappelijke verklaring. De verdeling van de gelden moet gepaard gaan met criteria die voor alle faculteiten gelden. Het is 'onaanvaardbaar', aldus de besturen, dat er bij één faculteit wordt afgeweken. G.R.

Univecs. -25 septennber 1987

MAAKT GELD DAN TOCH GELUKKIG?

Volgens het gezegde zou geld met gelukkig maken. Maar wie de nationale eufone beziet die aantrekkende beurskoersen veroorzaken, wordt licht bevangen door twijfel. Is het gezegde wellicht niet gefundeerd op inzicht in onze ware volksaard, maar op de diep in onze ziel gegnfte woorden van Calvijn - een buitenlander! - die geld en de geneugten daarvan twinng generanes geleden in de ban deed? Zeker is, dat wi] als klem land een van de nen g'-ootste handelsnaties zijn en m de hele wereld beKend staan om onze zakelijke instelling. En zoals

het spreekwoord zegt: men noemt geen koe bont of er IS wel een vlekje aan. Zeker is ook dat te weinig geld de meeste mensen zeer ongelukkig maakt en dat veel van onze maatschappelijke discussies gaan over pecunia en de verdeling daarvan. NRC Handelsblad neemt met grote interesse aan die discussies deel - zonder politieke of religieuze voonngenomenheid - en bencht over de verschillende standpunten. Zo helpt NRC Handelsblad haar lezers bij het vormen van een genuanceerde opinie. Mochten wi) ook u kunnen helpen, laat ons

dit dan even weten. Een proefabonnement voor vier weken kost u slechts f 13,10. Op telefoonnummer 06-0555 (kosteloos) staan wij u tot half acht 's avonds gaame te woord.

VOOR M E DE NĂœMCE ZOEKT.

MEDEDELINGEN

MLEVatEN VAN KOPM VOOR DE I HEDEDEUMGENPAOmA Kopij voor d« me<ie<i«iinsenpa fijr» moet uttöHiJk op vrijda gtw^end voor het verschijnen vnn Univera fop de dearopvol gende donderdag} Sng»t«verd xt^ op de BfdMitig interne JKommunikBti*! kamM B i l , T»l.afl01. Omd«t er per nu ramer slechts 1 pagiae beschikbaar is. is het xvik de tMTk^tan x» koit «n tiwnactills mO0(d||k te fQrmu ïerw. Bij «en tayael «an ko|>| wordt vo^rrans gagaven aan de me dadMngan mat de hoogste ac

JUR

KEUZEVAK E C O N I M I S C H EN M I L I E U STRAFRECHT 2DE SEMESTER In tegenstelling tot hetgene dat in de studiegids op pagina 101 staat ver meld, zal dit keuzevak ook door mw. mr. Sylvia Walther worden verzorgd. Zij verzorgt het gedeelte over de eco nomische fraude en milieu. Studenten die in het kader van dit vak over dit on derwerp een werkstuk willen schrijven dienen met haar contact hierover op te nemen, (kamer B 931) tel. 662403 (b.g.g. 662254)

tuaBtaitSVktaarde.

ECO

STATISTIEK PROPEDEUSE ECONOMIE

Bestemd voor de studenten die in sep tember 1986 (of eerder) hun studie zijn begonnen: Bedoelde jaargang studenten kan de colleges Statistiek volgen tesamen met de deeltijdstudenten op woensdagavond van 18.3021.30 uur InAZII? Voor alle duidelijkheid zij medegedeeld dat deze studenten verplicht zijn tezij nertijd de tentamens van de deeltijd studenten mee te maken. Tevens delen wij u mede dat de te be handelen stof enigszins afwijkt van de behandelde stof van het vorige jaar. T O E S T E M M I N G VOOR AFLEGGEN D O C T O R A A L TENTAMENS Voor studenten die er niet in geslaagd zijn hun propedeuse af te ronden in augustus en die overwegen toestem ming te vragen voor het afleggen van doctoraal tentamens in het komende studie jaar, bestaat de gelegenheid tot 1 oktober een aanvraag in te dienen bij het onderwijsbureau. Formulieren daartoe zijn verkrijgbaar bij B 404 (open kast op de gang). WERKGROEP 'ART EXE' De tweede bijeenkomst van de werk groep 'ART. EXE' vindt plaats op don derdag 1 oktober in gebouw C, zaal Cz 218. Het programma luidt: 14.0015.00 uur: 'Expert Systemen voor documentre trieval'. De stand van zaken op het ge bied van ES m.b.t. informatieselectie en indexeringstalen voor grote tekst bestanden. Spreker: drs. P.W.R. Keyzers (KUB) PAUZE 15.1516.00 uur: Het ontwerpen en realiseren van de ESshell NEXT. Spreker: Ir. P.J. Kat (NLR Amsterdam) Inlichtingen: Dr. ir. H.A.M. Daniels tel. 013662026 drs. W . J . H , van Groenendaal tel: 013662423 VAKGROEP ONOERNEMINGSFINANCIERIN6

Het gedeelte van de cursus 3B dat wordt gegeven op woensdag van 15.3017.30 uur in AZ 117, wordt met ingang van 23 september 1987 ver plaatst naar woensdag van 13.3015.30 uurinAZ 117. EFACT CENTRALE BOEKINKOOP De,centrale boekinkoop voor dit se mester is beëindigd. In januari/februari is er wederom de mogelijkheid om via EFACT je boeken te bestellen. Graag horen we hoe de centrale boekenin koop verlopen is. Voor klachten op of aanmerkingen kun je terecht bij EFACT, kamer 050, tel. 013662991.

Univers

PRIVAATRECHT PROPEDEUSE (RECIDIVISTEN) voHijdse opleiding Voor de recidivistencursus van mevr. B. Nieskenslsphording behoeft geen nieuwe literatuur te worden aange schaft. SPREEKUUR PROF. SNELLEN Prof. Snellen houdt spreekuur op maandagmorgen van 9.00 tot 10.00 uur (kamer B 834, tel. 662413). Hier mee vervalt het spreekuur op dinsdag morgen van 10.00 tot 12.00 uur. SYLLABUS STRAFRECHT C De voor het vak strafrecht C t)enodigde syllabus blijkt in het dictatenmagazijn uitverkocht te zijn. Voor studenten, die daardoor nog geen syllabus hebben kunnen aanschaffen, zal een herdruk worden gemaakt. Vooraleer tot een dergelijke herdruk kan worden overge gaan, is het nodig inzicht te hebben in het aantal syllabi, dat moet worden bij gemaakt. Bij deze wordt tot de studen ten, die alsnog de betrokken syllabus willen aanschaffen, het verzoek gericht dit te willen melden bij de secretaresse van de vakgroep strafrecht; kamer B 922, tel. 662254.

AVONDCOLLEGES BURGERLIJK RECHT A Met ingang van donderdag 1 oktober a.s. zullen de avondcolleges Burgerlijk recht A plaatsvinden in zaa/ SZ 17. FUNCTIONEEL KEUZEVAK RECHT EN I N F O R M A T I C A Met ingang van donderdag 1 oktober a.s. zullen de colleges van het functio neel keuzevak Recht en Informatica plaatsvinden 'vnzaal PZ 25.

PSY

STUDENTEN V A N KI NDER EN JEUGDPSYCHOLOGI E Op maandag 28 september organiseert de TOSK een bijeenkomst waarin vijf stagiares vertellen hoe het hen vergaan is tijdens hun (uiteenlopende) stagepe riodes, gelopen bij de afstudeerrichting kinder en jeugdpsychologie. Aanvang: 19.30 uur in de P.U.F .

TENTAMEN SOCIALE BEÏNVLOEDING De derde gelegenheid van het tenta men Sociale Beïnvloeding vindt plaats op donderdag 7 januari 1988. ROOSTERWIJZIGINGEN

Op dinsdag 13 oktober 1987 vindt het hoorcollege Consumenten Beslissings gedrag van 13.3015.30 uur plaats in Az IMi.p.v. Pz 25.

C U R S U S 71 'Sturen en informatieverwerking': (in Sz 22) Woensdag 16/9, 13.15 uur Inleiding en toelichting op de stof Woensdag 30/9, 14.30 uur Werkcollege dynamisch gedrag van processen in aansluiting toelichting op (computer)prakticum Woensdag 28/10, 14.30 uur Vragenuur (n.a.v. vanaf bij mij inge diende vragen) Woensdag 4 / 1 1 , 14.30 uur Tentamen, I e gelegenheid. STUDIEVERENIGING PERSONEELSWETENSCHAPPEN Afhalen lidmaatschapsbewijzen INPUT in gebouw O kamer 47. openingstijden: ma 12.0014.00 di 15.3018.30 WO 15.3018.30 vrij 12.0014.00 Gelieve contributie over te maken voor 1 november.

FVACATURES Bij de sectie Automatisering en Onder zoeksondersteuning van de faculteit der Sociale Wetenschappen is een halftime functie vacant voor een MEDEWERKER ONDERZOEKS ONDERSTEUNING EN DATAVERWERKING M / V Taken: Advisering medewerkers en studen ten bij het gebruik van de VAX; Advisering medewerkers en studen ten bij het gebruik van SPSS op de VAX en de PC; Advisering op het gebied van onder zoeksorganisatie en dataverwerking t.b.v. psychologisch onderzoek; Advisering m.b.t. het gebruik van de PC in het kader van psychologisch on derzoek. Functieeisen: Bekendheid met psychologisch on derzoek; Kunnen toepassen van Methoden en Technieken, inclusief Statistiek, in het kader van psychologisch onderzoek; Het kunnen omgaan met de VAX en het pakket SPSS; Goede contactuele eigenschappen en uitdrukkingsvaardigheden. Kennis van Methoden en Technie ken, inclusief Statistiek is vereist. Voorkeur bestaat voor diegenen die zijn afgestudeerd in de Psychologie of in een vergevorderd stadium van deze studie verkeren. Tevens wordt verondersteld dat er eni ge ervaring is opgedaan met de VAX en het gebruik van de PC. Informatie bij de heer drs. P.J.M. Flohr, tel. 013662511. Sollicitaties schriftelijk, onder vermel ding van vacaturenummer 191 op de enveloppe, aan het hoofd van de dienst Personeelszaken, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg. In het kader van het streven naar een evenwichtiger personeelsopbouw worden vrouwen uitdrukkelijk uitgeno digd te solliciteren. Het bureau van de faculteit der Econo mische Wetenschappen heeft een va cature voor een tweede fulltime SECRETARESSE M / V Taken: verrichten van uitvoerige administra tieve en secretariële werkzaamheden ten behoeve van faculteitsorganen; verrichten van representatieve taken; werken met tekstverwerkings en computerapparatuur. Functieeisen: naast een HAVO/VWOdiploma een voltooide secretaresseopleiding;

bereidheid tot samenwerken en goe de contactuele eigenschappen; bij voorkeur enige ervaring in een secretaressefunctie. Salaris: min. f 2.041,00 en max. f 2.960,00 bruto per maand. Informatie over deze functie bij de heer A.C. Janssen, secretaris van de facul teit, tel. 013662420. Sollicitaties schriftelijk, onder vermel ding van vacaturenummer 270 op de enveloppe, aan het hoofd van de dienst Personeelszaken, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg. ASSISTENTEN I N OPLEI DI NG (AIO'S) ECONOMIE/ECONOMETRIE (VAC.NR. 307) Bij de F aculteit der Economische We tenschappen van de Katholieke Uni versiteit Brabant is met ingang van 1 september 1987 plaats voor enige As sistenten in Opleiding. De belangrijkste taak van de AIO is het verrichten van wetenschappelijk on derzoek. Concreet wordt van hem/haar venwacht dat hij/zij gedu rende de vier jaar van het dienstver band een proefschrift afrondt. Tenein de de voortgang van het promotie onderzoek te garanderen is een inten sieve coaching door deskundige bege leiders geregeld. De AIO ontvangt niet alleen begelei ding bij het schrijven van het proef schrift: er wordt voor elke AIO in over leg een beknopt studieprogramma op gesteld met als doel een goede kennis van het vakgebied, zowel in de breedte als in de diepte, te garanderen. Voor de arbeidsperspectieven van de gepromo veerde AIO is dit van bijzonder belang. Ingevolge de wettelijke regeling van de tweedefaseonderzoekopleiding kan de AIO worden gevraagd tot een maxi mum van 25% van de werktijd as sistentie te verlenen bij onderwijs of on derzoek van anderen. Binnen de F aculteit der Economische Wetenschappen zijn enkele tientallen onderzoeksprojecten geformuleerd, die geschikt zijn als dissertatieonder werp. De projecten bestrijken de So ciale Economie, Bedrijfseconomie, Be stuurlijke Informatiekunde, F iscale Economie en Econometrie. Geïnteresseerden kunnen voor één of meer van deze projecten solliciteren; danwei zelf een project formuleren en dit in de sollicitatiebrief vermelden. Na dere informatie van de tweedefase onderzoekersopleiding voor AIO's wordt gegeven in een VOORLICH TINGSBROCHURE welke op aan vraag beschikbaar is. In de brochure wordt aangegeven op welke wijze men naar de positie van AIO aan de KUB kan solliciteren. Diegenen die de voorlichtingsbrochure willen ontvangen, worden verzocht zich te wenden tot mw. M. Peer of mw. L. Bal, Bureau F aculteit der Eco nomische Wetenschappen, Katholieke Universiteit Brabant, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg, tel. (013)662420. De rechtspositie van de AIO is gelijk aan die van een lid van het weten schappelijk personeel in tijdelijke dienst. Hij of zij geniet de gebruikelijke facilitei ten die worden aangeboden aan ande re leden van het wetenschappelijk per soneel. Aanstelling geschiedt gedurende vier jaar voltijds of gedurende vijf jaar voor 8/10 van de werktijd. Salariëring is ge baseerd op ministeriële richtlijnen en bedraagt f 1.758, — bruto in het eerste aanstellingsjaar tot ^ 3.133,— bruto in het laatste aanstellingsjaar (bij voltijdse aanstelling).

Bij de vakgroep Privaatrecht (onder deel: sectie Handelsrecht) van de F a culteit der Rechtsgeleerdheid is met onmiddellijke ingang plaats voor een 0.8 UNI VERSI TAI R (HOOFD)DOCENT ( M / V ) vac.nr. 305 De sectie verzorgt onder verantwoor delijkheid van de hoogleraren prof. mr. B. Wachter en prof. mr. M.J.G.C. Raaijmakers onderwijs op het gebied van betalingsverkeer, vervoer, verze kering, handelskoop, faillissement, mededingingsrecht, privaatrechtelijke aspecten van informatica, alsmede het gehele vennootschaps, rechtsperso nen en ondernemingsrecht (waaron der concernrecht), zowel aan de Facul teit der Rechtsgeleerdheid als aan de Faculteit der Economische Weten schappen. De vacature betreft een structurele plaats met uitzicht op vaste aanstelling. Uitbouw naar een fulltime functie is niet uitgesloten. Van betrokkene, die zo mogelijk reeds over enige ervaring in wetenschappe lijk onderwijs en onderzoek in een of meer der bovengenoemde onderwer pen beschikt, wordt op korte termijn een zelfstandige bijdrage aan het on derwijs verwacht (inclusief tentamine ring en begeleiding van studenten bij het schrijven van een scriptie). Tevens geeft zij/hij blijk van enthousi aste belangstelling voor bestudering van de ontwikkelingen op het gebied van het Handelsrecht, uitmondend in publicaties en een onderzoeksplan, lei dend tot een promotie. Voor benoe ming tot universitair hoofddocent is promotie een vereiste. Salaris, afhankelijk van opleiding, erva ring en functievervulling voor universi tair docent van f 3.196, tot f 5.221, (met mogelijke uitloop tot f 6.854,) bruto per maand bij een fulltime aan stelling. Voor universitair hoofddocent is uitloop tot maximaal f 8054, bruto per maand mogelijk. Nader inlichtingen verstrekken gaarne: mr. M.P.J.M, de Vet, tel. 013662791 (KUB) of 013671858 (privé); mr. M.J. van Vliet, tel. 013662673 (KUB) of 0416774566 (privé). Sollicitaties, schriftelijk, onder vermel ding van het vacaturenummer op de enveloppe, richten aan het hoofd van de Dienst Personeelszaken, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg.

Bij de vakgroep Strafrechtsweten schappen van de faculteit der Rechts geleerdheid ontstaan met ingang van 1 oktober 1987 hvee vacatures voor

STUDENTASSISTENTEN M/V De vacatures hebben, wat werktijd be treft, een omvang van twee en drie eenheden per week ( 1 , resp. 1,5 dag per week). Aanstelling geschiedt voor een periode van één jaar, met een mo gelijlce verlenging van één jaar. De te vervullen taken bestaan uit het ondersteunen van onderwijsactivitei ten en het assisteren bij wetenschap pelijk onderzoek. Kandidaten behoren in staat te zijn zelfstandig een weg te zoeken in binnen en buitenlandse lite ratuur. Informatie over deze vacatures kan worden ingewonnen bij mr. J . Simme link, kamer B 910, tel. 662744, b.g.g. 662254. Sollicitaties, schriftelijk binnen drie we ken na het verschijnen van deze adver tentie, te richten aan de secretaris van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid, ka mer B 917.

Sollicitaties kunt u binnen twee weken, onder vermelding van het vacature nummer, richten aan het Hoofd van de dienst Personeelszaken, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg.

/ 25 september ■*

van de cursus is zodanig, dat met rede lijke kans op succes deelgenomen kan worden aan de toelatingstoets Neder NEDERLANDS lands, die aan de Universiteit afgeno VOOR BUITENLANDERS men wordt. NAJAAR 1987 Studiemateriaal: Het werkverband Taalvaardigheid * Help!: Zal k u even helpen? /A .M. biedt In het najaar 1987 een aantal stu Fontein, A . Pescherter Meer, L. Zijl diefaciliteiten voor nietNederlandstali mans Utrecht: Nederlands Centrum gen, die Nederlands willen leren. Deze Buitenlanders faciliteiten zijn uitsluitend bestemd * Syllabus: Nederlands voor buitenlan voor personen, die minstens een mid ders I ' ' delbareschool diploma bezitten (ver * Nederlandse grammatica voor an gelijkbaar met VWO of HAVO). derstaligen / A .M. Fontein, A . Het werkverband biedt groepscursus Pescherter Meer Utrecht: Neder sen aan en bezit een individueel talen lands Centrum Buitenlanders. practicum. Het programma in het na Lestijden: jaar 1987 is als volgt: * maandag: 13.3015.30 uur Cursus niveau O * vrijdag: 10.3012.30 uur (3 maanden è 6 uur per week) Start van de cursus: 5 oktober 1987, Deze cursus is bestemd voor perso 13.30 uur in SZ 22. nen, die geen of nauwelijks Nederlands Cursus niveau II beheersen. (3 maanden S 4 uur per week) Studiemateriaal: Deze cursus is bestemd voor buiten * Levend Nederlands/J.H. Hulstijn, landse studenten, die met de studie be W.M. SchellartHuizinga. Cambridge gonnen zijn of andere buitenlanders, University Press; VU Amsterdam, In die het niveau van de toelatingstoets tertaai bezitten. In deze cursus wordt aan * Syllabus: Nederlands voor buitenlan dacht besteed aan studievaardigheden ders Beginners'' in samenhang met taalvaardigheid Ne Lestijden: derlands. * maandag: 10.3012.30 uur Studiemateriaal: * woensdag: 13.3015.30 uur * Syllabus: Nederlands voor buitenlan vrijdag: 13.3015.30 uur ders 11 " Start van de cursus: 5 oktober 1987, * Nederlandse grammatica voor an 10.30 uur in SZ 22. derstaligen / A .M. Fontein, A . Cursus Niveau I Pescherter Meer Utrecht: Neder (3 maanden è 4 uur per week) lands Centrum Buitenlanders Deze cursus is een vervolg op boven Lestijden: genoemde cursus en dus bestemd * maandag: 15.3017.30 uur voor personen, die een beginnerscur •woensdag: 13.3015.30 uur sus hebben voltooid. Het eindniveau Start van de cursus: 5 oktober 1987, 13.30 uur in SZ 22. Individuele cursus Nederlands Naast de groepscursussen bestaat de gelegenheid individueel te werken aan een betere beheersing van het Neder lands. Met name voor beginners en in beperkte mate voor gevorderden is er studiemateriaal, dat individueel door gewerkt kan worden in het individueel talenpracticum in gebouw A van de KUB. PERiODE 28 SEPTEMBER T/M De openingstijden zijn: 2 OKTOBER maandag, woensdag, donderdag en vrijdag van 9.0017.30 uur MAANDAG 28/9 dinsdag van 9.0020.30 uur ossestaartsoep groentesoep Kosten rundergouiash siavink mextcomix - voor ingeschreven 'studenten aan de postelein rijst of gekookte KUB: gratis aardappelen voor anderen: f 200, per groepscur sus; f 125, voor het individueel talen Veg.: goulash mexicomtx rijst practicum voor 6 maanden. Inschrijving en verdere inlichtingen DINSDAG 29/9 (Maandag t/m donderdag 10.3012.00 uur)_ taugésoep asperge/kervelsoep Secretaresse werkverband Taalvaar hamburger coteletto currysaus digheid, gebouw R, kamer 3 sntjboontjes koolsatade Katholieke Universiteit Brabant patatesftttes of gekookte aardappeler» Postbus 90153, 5000 LE Tilburg, Tel. Veg.: groentesouffté koolsalade 013662508 Huisvesting frites Het werkverband heeft op het moment geen enkele mogelijkheid te bemidde WOENSDAG 30/9 len bij huisvesting. bouilJonsoep preisoep " : is te koop op de KUB. ft®t90»ne kroepoek seroendeng k^muggy tn salésatt» deense sefinitzel bl8efcsrtde«ü gekookte aardappel» BESTUURSLEDEN GEZOCHT De Bestuurscommissie Multifunctio nele Ruimte heeft aanvulling nodig. Studenten, die belangstelling hebben voor een plaats in deze commissie, Itoemkoolsoepk^fjpeso^ , wordt verzocht om voor nadere infor gjÉirta. Jtttó8cfer<tBes 96bë<(t«» vfe matie contact op te nemen met W. Heuvelmans, Kamer N 5, tel. (66)2844 spitskool èfe crème of (66) 2210. pommes dé!È«»éS <^ gekookte aanJ^i^left SMEETSKRING Veg. ■ tahoe boterboorrtjes Oproep oud medewerkers Stichting pommes déoofés Fiskale Rechtshulp 'De Smeetskring'. Foto's van de barbeque d.d. 491987 VRiJDAG2/tO liggen ter inzage bij de coördinatoren in de Lange Schijfstraat. Op vrijdag van tomatensoep vermkellisoep 9.00 uur tot 17.00 uur. Nabestellen is cotisoous (dit gerecht bestaat uit mogelijk. tarwegries, ragout van kip, groenten en een scherpe saus, de Harissal AVONDSTUDENTEN I lamskoteletje VERENIGING "TOT PERSISTIT' karbonade mosterdsaus 'De avondstudentenvereniging 'Tot andijvie è la crème gekookte Persistit' organiseert op 7 oktober om aardappelen 20.00 uur in de PUF een discussie Veg : couscous (tarwegfies, ragout avond. Uitgenodigd zijn mensen van van soja, groenten en een scherpe het voorlichtingsprojekt 'Delinkwentie satis) en Samenleving'. Die avond kunt u

Talencentrumx

Mena

Studentem

ïxmaemmyn

Univers

met exgedetineerden en medewer kers van het projekt van gedachten wisselen over de plaats van de delin kwent in de maatschappij, na zijn straf. Is de strafmaat onder de maat, of niet? Komt die avond en zie waar je zelf staat.' ISABESTLEZING 'De strategie van een sollicitant' ISABEST staat voor Informatiesyste men en A ccountancy Bedrijfsecono miestudenten Tilburg. Het is een vere niging die de belangen van de bedrijf seconomen, die van plan zijn af te stu deren bij de vakgroep ISA , of geïnte resseerd zijn in ons vakgebied, behar tigt. ISA BEST organiseert op woens dagavond 30 september in samenwer king met Career Development Center een lezing met als thema; De strategie van een sollicitant. Tijdens deze lezing zullen alle aspecten van sol licitatie behandeld worden. U kunt ge bruik maken van deze gelegenheid om al uw vragen omtrent solliciteren, het schrijven van een sollicitatiebrief, curri culum vitae etc. te stellen. Indien U ak tief wilt deelnemen, kunt U voor aan vang van de lezing een proefsollicitatie inleveren. Voor informatie kunt U ons bereiken op kamer O 48, tel. 013 662998 of Jos Spyker tel. 0490416836. Na afloop biedt Career Development Center een borrel aan. Geïnteresseerde studenten verwelko men wij dan graag op woensdagavond 30 septemb er in de PUF, aanvang. 20.00 uur. D.S.W. Openingstijden Informatiecentrum (gebouw N, kamer 24) maandag 13.0015.00 uur dinsdag t/m donderdag 11.0015.00 uur vrijdag 11.0013.00 uur dinsdag óók 16.3018.00 uur (alléén tijdens collegeperioden) Telefonische informatie en afspraken met dekenen: tel. 662211. Buro Welzijn (studie en beroepskeuze adviseur, psychologen en medewerker vorming en welzijn), tel. 662218, tel. Buro Studentenarts662116. Thuiswonend/Uitwonend Vooral in het begin van het studiejaar zijn er veel studenten die van thuis uit wonend worden. Om voor WSF voor uitwonende in aanmerking te komen, moet je dit adres doorgeven aan de C.D.S. in Groningen. Daarnaast moet je dit (zoals iedere burger) melden bij het bevolkingsregister van de gemeen te waar je gaat wonen. Ook als je bin nen dezelfde gemeente verhuist moet je deze adreswijziging doorgeven. De praktijk tot nu toe wijst uit dat veel stu denten die uitwonend worden of gaan verhuizen zich niet of niet tijdig inschrij ven bij de gemeente waarin ze gaan wonen of de adreswijziging doorge ven. Op het moment dat de C.D.S. gaat kontroleren op thuis en uitwo nend kan je WSF daardoor in gevaar komen. Wij adviseren daarom jezelf z.s.m. bij het bevolkingsregister in te laten schrijven. VERENIGING VOOR STRAFRECHT TILBURG In oktober 1987 zal de vereniging voor strafrecht Tilburg worden opgericht. Deze vereniging zal zich bezig houden met het organiseren van tal van activi teiten, waarbij gedacht moet worden aan lezingen, filmavonden, symposia, congressen en informele bijeen komsten, maar ook aan excursies en studiereizen, en dit alles met als doel het opwekken van belangstelling voor en het bestuderen van onderwerpen van strafrechtelijke aard. Het lidmaatschap van de vereniging, waarvan de contributie voor het vereni gingsjaar 19871988 is gesteld op f 25, staat open voor een ieder, die belangstelling heeft voor het straf recht, en biedt een aantal interessante voordelen, waaronder het gratis ont vangen van een door de vereniging uit gegeven periodiek. Daarnaast is het ook mogelijk de vereniging financieel te ondersteunen als donateur. A lle in lichtingen omtrent lidmaatschap en donateurschap, alsmede omtrent de activiteiten van de vereniging zijn in de week van 28 september tot 2 oktober

van 12.00 uur tot 13.30 uur te krijgen bij onze stand in de mensa, en vanaf 5 ok tober iedere maandag van 13.00 tot 16.00 uur in kamer O 47 van de KUB. De activiteiten van de vereniging zullen overigens ook altijd op de cultuurpagi na van Univers worden aangekondigd. Als laatste zouden wij nog de aandacht willen vestigen op het volgende: de be doeling van het periodiek van de vere niging is, dat zowel leden als nietleden hun visie kunnen geven op een of meerder onderwerpen van strafrechte lijke aard. Voor een ieder staat dan ook de mogelijkheid open voor het eerste nummer van het periodiek tot 1 no vember copij in te leveren. Dit kan door de tekst op te sturen naar: Vereniging voor Strafrecht, p/a Katholieke Uni versiteit Brabant, Kamer O 47, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg. Vanaf 5 oktober is het ook mogelijk de tekst af te geven in kamer O 47.

Sport \ POLEN ^ ^ Eenmalig voor A LLE sportkaarthou ders de kans deel te nemen aan een ge combineerde sport, c.q. vakantiereis tijdens de herfstvakantie. Snelheid is geboden want vol is vol. Alles wordt voor je geregeld door S.T.S.S.O. Pendragon (visum, reis, verblijf aldaar in studentenflats, maal tijden etc), het enige waar je zelf voor moet zorgen is je inschrijving bij Pen dragon, en een geldig paspoort. Kosten: reis (afh. van vorm van vervoer max) f 245, verplichte wissel afkopen f 115, Visum f 45, TOTAAL f 400, Gezien de lage prijzen in Polen heb je aan gemiddeld f 100, zakgeld ruim voldoende (prijzen daar liggen op on geveer % van de prijzen hier). Voor in schrijven en informatie: Sporthal, Pen dragon kamer.

VRyDA<» 25 SEPTEMBER tjniv«rs!teit: Studieconferentie, Nieuwe Otttw^^ingen fainr»n Aud» Visuele c(wnmü)ilC8tie it/m ^B). ötteeltta, 20,00 «ur: The riatneof the rose'. Regie; Jeei^^Jaoques Annaud, (t/mao8K fönecitta, 22. ï5 uur: 'Caravaggio' Regie: Di^ek Jarman. ScNoQW^rg,, ^.^ uur, stödio; Dan sers c o l l e c t piet 'Viiurpaardten:'. SéhauwbtUll, 20,00 «»r: Rfn*t8s: 'A nighit at «f» opm^' ^®o Woo^ (t/m S«hiiHlwl>tt<||. 22.15 «Pt, Fitenhuis: 'UagmgWvm T^flvsk), Wm 2«ê9). ^

S^iatiinÉuiS, 20.15 wtr. Bock KSIH^'Ï tó tmt 'Kïng Legr'. Katosfeï *s het 'bM^!| teuj««fttmraici. " S«N<HHWbMr9.20,^ mr, studio: D».='

P én het <i^r«*eHfems Ptiüharimonisoh Trio. NoQrd«i%t, 23i.@D mr~ CatMm\ 0»f)ce P^rty tT»t iMïdI. 20MDA<327S£?T«MeÊR baf»dfesÖv«t met De Dijk. MAMtBAd 28 SËITEMSiR lk!b0uwbHrg^2O.16 mn Ete Tijtj 'iMaÖ»tf**. ftegïe: ivo var» Hov®, SchotiKytiura:^ 2Ö.60 aur, f%nNi "PamsötaUfï» Poten*sn* vm T«M

' t » ciöa M\S donrte' var» F^linl. ft/«a,| I

BRIDGE LEREN IN THESEUS De vereniging Theseus (ontsproten uit de studentenvereniging Theseus) or ganiseert speciaal voor studenten van af 30 september a.s. een bridgecursus voor beginners. De cursus bestaat uit 10 lessen die 's woensdagsavonds van 20.00u tot ± 22.30u plaats zullen vinden. Na afloop van de les is er dan natuurlijk de moge lijkheid tot ontspanning en het doorne men van de opgedane kennis met en kele van de eerder genoemde Tilburgse topspelers. Na enkele weken les zullen de deelnemers in staat zijn hun ver gaarde kennis in de praktijk te bregen op de dinsdagavond van de bridgeclub Theseus. Kosten van dit alles is het stu dentenprijsje van ^ 25,00 p.p. Voor meer informatie bel Jan (368818) of Bart (360568). Aanmelden telefonisch bij voormelde personen of bij Theseus (433646), Bre daseweg 167 in Tilburg. GEPIDAE Bij Gepidae kunnen we nog volleybal lers plaatsen in de competitieteams voor komend jaar, m.n. in de heren teams. Je kan bij ons tweede klasse spelen op zaterdag of derde klasse op dinsdagavond. De competitie begint in oktober dus als Je interesse hebt, moet je er snel bij wezen. Kom dus een keer naar de volleybaltrainingen (zie spor trooster) of bel 013360 351. BASKETBALL Je kent het wel. Er is een pracht van een basketballwedstrijd op de t.v. Boomlange atleten strijden dunkend en schietend om de overwinning. Je zit op het puntje van je stoel en denkt: was ik óók maar 2.25m., dan kon ik ook gaan basketballen Voor JOU is er goed nieuws! Bij Pendra gon ligt de gemiddelde lengte zo'n hal ve meter lager. Bovendien kunnen da mes én heren bij ons op hun eigen ni veau competitie spelen. (En dan hebben we het nog niet eens over de gezellige toernooien in Neder land, België, Duitsland en Frankrijk). Je kunt het wel! Kom basketballen bij Pendragon! Bel voor meer informatie: Frank (368632) of Theo (353211).

i3l8SDA<32Ö SËPTEMMR ^Schouwburg. 20.48 öut, «tudio:? ischa Meijer zegt zijn Keéfefiar^iÉig, U«tv»r8tt«», 20.Q(? aw, A Z 116: L e . | z»ng é x * PKJf, dr, Hwgo Verdaasdonk j l et* Prof. Ör. Jaap Soettegebutire osteti "Hêrrriar» Gort»: eoiamtir«snrte eB| kunstbeschWiWldg, Ofg Stud Gsr». ' | MieuwApastdtscN» kerk. 2B.W mir. Kenwsnsakingsavwid \a>Of stu Café 't Ortverstartd, 2ï.O0 uur; MaandeliScse borrel Vite. t Hafca, 21.00 mr. Travaat «iet 'Vui gacts Cxsemis'. WOSNSOAG 30 SEPTEMBER Schouwburg, 20.00 Uur, FSmhuis 'La dolce vjta' van FeWtw, Sfih6«wt>u«K. m t s Siur: 'Ï4athar> de Wijze'. Toneetetukvaft GottteW £|* mm tes^hg irt e«n regie vai> Joanna

Utétmmm. m30 au», AZ & vuetjtóiööwicv!*j$ iste«r»^waal; re<*t, pKtf,, fl*; Wx lïipliege» 0m '|jtwna

OKTOBm MM&Êmm t OKTOBÉi MnnwetitAit, 13,30 tiur. tZ 17: "^Bed^'van W»>aR 8eaé^. VRybAs2'0ifroB€R S(^N>tm^ei»s< 20.1& a u r : ^ } ^ B» barv^OtNeet of.v. And»*Vanaemoot S « ^ : Ptet ,loj|5,.jtob8, Wesi^vafl Handel, HaydR,Va«ahr» WPaitis «f Uniwérftitelt 16.15 uur, aula; Proino Öe D K . G.R.A . de Jong. Titei proef aehftft: 'Effectiel sociaal beteid. MTÊf«>AG 3 OKTOBER 't Hek«, 2T.00 uur: A d Hoc met 'Non descripf

25 september

fiOüpOÉ UNIVERSITEIT

'T HEKS

Film: De Dream

Op 30 september 1987 organiseert de vereniging voor strafrecht Tilburg in samenwerking met de val<groep strafrechtswetenschappen van de K.U.B, een film- en discussieavond. Na een l<orte inleiding zal de Nederlandse friestalige film 'De Dream' (de droom) worden vertoond. Deze film uit 1985 van Pieter Verhoeff, met in de hoofdrollen o.a. Peter Tuinman, Joke Tjalsma en Huub Stapel, is een op historische feiten gebaseerd Fries drama, bekend als de zaak-Hogerhuis. Peter Tuinman is een militante socialist die ten onrechte wordt veroordeeld voor een brutale roofoverval. Een en ander ruikt overduidelijk naar politieke manipulatie, en de dorpsonderwijzer raakt dan ook geïntrigeerd door de zaak. Hij botst bij zijn onderzoek echter op heel wat gesloten deuren... Deze film illustreert duidelijk wat er zoal mis kan gaan bij een strafproces. Met name vanwege dat aspect wordt het bijwonen van deze filmvertoning door de vakgroep aanbevolen voor alle studenten, die het vak strafrecht C volgen. Na de film is er gelegenheid tot discussie. Het geheel zal plaatsvinden in zaal CZ 101, aanvang 20.00 uur. De toegang is gratis. STADSSCHOUWBURG

Dansers Collectief Vuurpaarden is een aaneenschakeling van momenten uit de levens van een aantal mensen. Levens waarin de overlevingsdrift wedijvert met de doodsdrift. De voorstelling is doortrokken van het besef dat het gewelddadige in ons het geweld is waarmee sommigen de wereld naar hun hand willen zetten. De wereldgeschiedenis heeft al enkele van deze 'helden' voortgebracht. Mensen metzo'n extreem, beestachtig karakter, dat dit katastrofaal was voor hun omgeving. Dit besef levert komische momenten op; onschuldige spelletjes blijken om te slaan in een huiveringwekkende werkelijkheid. De voorstelling wordt gespeeld door twee danseressen en een danser: Yildou de Boer, Emilie Sterkenburgh en Ives Thuwis. Regie en choreografie zijn van Ricardo Anemaet en Lilian Bruinsma. De muziek varieert van Haydn tot militaire marsen. Vrijdag 25 september om 20.45 uur in de Studiozaal. DE SYNAGOGE

Dagelijks leven Schilderijen, foto's en affiches van Joop Wever. Te zien in de Synagoge, Willem II straat 20. Tot 30 september, geopend van 14.00-17.00 en van 19.00-21.00 uur. Op maandag gesloten. 'Het dagelijks leven in de stad', zo noemt de Tilburger Joop Wever zijn eerste tentoonstelling. Hij heeft een aantal van zijn affiches, schilderijen en foto's bij elkaar gebracht en daarbij gekozen voor een betrokken kijk op mens en maatschappij. Zijn zwart-wit foto's geven de kleurloze sfeer weer waarin wij leven: vooral de renovatie van een wijk of straat laat perfect de 'moderne armoede' zien, zoals Wever het noemt. Ook zijn er foto's te zien van de kerncentrale Doel, de atoomschuilkelder in Tilburg, de aktie tegen de kruisraketten, de aktie van de woningdelers op het stadhuisplein en een trieste kijk op de Tilburgse kermis. Dezelfde onderwerpen zijn ook terug te vinden in zijn schilderijen. Tegen een acrylachtergrond zet hij zeefdrukken van eigen foto's of afbeeldingen van identificatiebewijzen, zoals bijv. de inschrijvingskaarten van de sociale dienst. EK

STADSSCHOUWBURG

Vulgaris Extremis: groteske komedie?

Vulgaris Extremis met IVI. v.d. Griendt en IVI. Visée. Toneelgroep Travaat met Vulgaris Extremis van Jill W . Fleming. Speelsters: Mirjam Ghijsels, Mariëtte van der Griendt, Marlon Visée, Francine Boske, Marie van der Tooien. Regie: Kim Zeegers. Vulgaris Extrennis is een soort satire op het feminisme. Nogal wat thema's worden brutaal aangesneden, transsexualitelt, moederdochter verhoudingen, criminall' teiten lesbische relaties. De auteur Jill W . Fleming zegt typerend: 'I don't write 'fast food' theater. I didn't choose my style. It just came to me naturaly... My soul is dipped In poison'. Theatergroep Travaat debuteerde In december 1985 met een aantal monologen van Dario Fo. Met hun tweede voorstelling Vulgaris Extremis behaalde de groep tijdens

het theaterfestival 'Grand Prix du Theatre' het afgelopen voorjaar de prijs voor 'de leukste voorstelling'. Regisseuse Kim Zeegers zag 'the Rug of Identity' (Ned. vertaling Extremis Vulgaris) In Londen en ging meteen overstag voor het stuk door de ongecompliceerde opvoering en de scherpe en snelle teksten. De rode draad In het stuk is de thrillerschrijfster Johanna. Haar grootste Inspiratiebron, haar vrijgevochten moeder wordt wegens moord ter dood veroordeeld. Bij hun afscheid krijgt zij de verbijsterende waarheid omtrent haar afkomst te horen: 'Je vader was een tolletbrir. Via waanzinnige personages en absurde situaties belandt Johanna tenslotte in de armen van haar vader (moeder) en eindigt Vulgaris Extremis zoals een comedle hoort te beëindigen: happy. In wezen handelt het stuk over twee karakters: een vrouw die haar zekerheden terug wil (Johanna) en een die juist de onzekerheid van haar vroegere bestaan terug wil (Mevrouw Prokter). Het Is ook een stuk over twee generaties: de oudere vrouwen durven de risico's te nemen en de jongere vrouwen zijn op zoek naar zekerheid. De kunst van het spelen van een

comedie kan Inhouden dat de personages niet tot karikaturen vervallen. Maar juist door het weinig uitgewerkte karakter van ondere andere Johanna (Mariëlle van der Griendt) is daar moeilijk aan te ontkomen. Grotesk en dik aangezet is zeker de rol van Marie van der Tooien als de transseksuele Mevrouw Prokter. Afwisseling en het hoge speeltempo maken veel goed, want vaart heeft Extremis Vulgaris. Zojuist bekomen van een SM-act wordt het publiek meegenomen naar een herentollet waar onanerende mannen de achtergrond vormen voor een suïcidale scène. Met komische inventiviteit glijdt de ene scène moeiteloos In de andere over. De vanzelfsprekendheid waarmee een lesbische relatie wordt gespeeld Is een een verademing evenals de sot die ermee mag worden gedreven. Zo zegt Mevrouw Protker smalend tegen haar dochter wanneer het tot haar doordringt dat diens huisgenoot geen man is: 'Ach, dat houdt toch nooit lang stand'. Leuk en brutaal Is Extremis Vulgaris In ieder geval. Te zien In Theater 't Heks, dinsdag 29 september om 21.00 uur en verder In Breda 2 oktober. L.W.

STADSSCHOUWBURG

Macbeth van De Tijd: Vuurwerk zonder feest. De Tijd speelt 'Macbeth' van William Shakespeare in een vertaling van Hugo Claus. Regie: Ivo Van Hove. Vormgeving: Jan Versweyveld en Valentine Kempynck. M e t Lucas Vandervost (Macbeth), Chris Nietvelt, Warre Borgmans, Bart Siegers, Bob de Moor, etc. Op maandag 28 september in de Tilburgse Stadsschouwburg. Aanvang 20.45 uur. 'Er bestaat niets dommers dan Shakespeare op te voeren alsof hij duidelijk Is. Hij Is van nature onduidelijk', schreef Bertholt Brecht In 1927. Dit geldt zeker ook voor zijn stuk Macbeth. De profetieën van de komische spltsneuzige heksen aan het adres van de Schotse veldherenvrienden Macbeth en Banquo zijn niet duidelijk. Macbeth zal koning Duncan opvolgen en Banquo's

zoon zal op zijn beurt Macbeth opvolgen, aldus de voorspellingen van de heksen. De eerste voorspelling wordt een feit nadat onder Impuls van die andere heks. Lady Macbeth, koning Duncan en zijn hofhouding bloederig voor de bijl gaan. En omdat de eerste profetie In vervulling gaat vreest koning Macbeth ook de volgende stap, dus laat hij Banquo ombrengen. Het stuk krijgt zo zijn ware bloederige dynamiek, waardoor de tweede voorspelling niet in vervulling kan gaan. Zo geven de heksen Shakespeare een alibi om het bloed te laten vloeien. Eugene lonesco laat In zijn bewerking de voorspelling wel uitkomen door Banquo te laten scharrelen met Lady Duncan, de latere Lady Macbeth. Bij Shakespeare Is er geen aanleiding om te twijfelen aan het vaderschap over de jonge Malcolm Duncan, die de door Macduff ver-

moorde Macbeth zal opvolgen. In deze productie van De Tijd zit je midden In een explosie van klank, licht, wind en rook. Een vuurwerk komend uit de aan de zijwanden opgestelde assemblages van muzlekboxen, spots, ventilatoren en rookmachines. Tussen die assemblages wordt aardig geacteerd, vooral Banquo (Warre Borgmans) en Lady Macbeth (Chris Nietvelt) maken er een sublieme vertoning van, maar de beelden overheersen en dat Is in de eerste plaats het werk van regisseur Ivo Van Hove. De taal blijft In de schaduw van het beeld, ondanks de zeer mooie vertaling van Hugo Claus. Hij, dat blijkt ook uit zijn versie van 'Hamlet' en 'De getemde feeks', kan Shakespeare verwoorden, zet in de plaats van dat oude Engels een krachtige Nederiandse Interpretatie neer. Waarom zijn de meeste Engelse Shakespeareultvoeringen zo saai? Er hoeft niet vertaald te worden. De BBC-tvbewerklngen zijn net plaatjes uit een negentlende-eeuws prentenboek: dames met punthoeden, levenloze poppen. Dankzij groepen zoals De Salon, De Blauwe Maandag en De Tijd leeft Shakespeare in de Nederlanden. Toch Is In de Macbeth die volgende maandag in Tilburg komt te mooie plaatjesmakerij. Het spel is niet altijd een feest, ondanks het visueel vuurwerk. E.V.

Rock Kabuki met King Lear Zaterdag 26 september, 20.15 uur, schouwburgzaal. De Super Ichiza Groep met bewerking van Shakespeare's King Lear. In de verhalen van het Kabukltheater wordt vooral afgunst, vreugde, verdriet en woede verbeeld. Shakespeares King Lear heeft al die elementen In zich: de legendarische Engelse koning wil zijn rijk verdelen onder twee van zijn drie dochters. Hij huwelijkt de derde zonder bruidsschat uit aan de koning van Frankrijk. Uiteindelijk blijkt juist deze dochter de koning trouw te blijven, tenwijl de anderen hem In de steek laten. Koning Lear blijft eenzaam en berooid achter. Daarmee neemt hij geen genoegen en een machtsstrijd Is het gevolg. Het Kabukl-theater heeft zich sinds de ontwikkeling ervan ongeveer driehonderd jaar geleden, opgeworpen als de 'volkse' tegenhanger van het aristocratische Notheater. Kabuki kent minder psychologische venwlkkellngen binnen een verhaal, maar heeft meer uiterlijk vertoon. Prachtige kostuums, perfect gegrimeerde gezichten die voor het overige geen expressie mogen tonen, en veel folklore. Toch Is de voorstelling sober gehouden: gevechten worden met simpele choreografieën van sprongen en koprollen uitgebeeld, tenwijl het wapengekletter wordt nagebootst door blokjes hout tegen elkaar te slaan. Daardoor Is de voorstelling gemakkelijk te volgen, ondanks een taalbarrière. De Super Ichiza Groep maakt in deze voorstelling gebruik van achttien artiesten, waaronder een rockband. Fluiten en trommels zijn vervangen door rock-gltaren en drums. Bijzonder In dit Kabukltheater Is de deelname van vrouwen. In 1629 verbood de shogun het meewerken van vrouwen en die traditie Is in feite nog steeds geëerbiedigd. E.K.

SCHOUWBURGCAFE

De Avonden over wielrennen In het komende seizoen zal de Stichting J.H. Leopold de bekende Literair Café avonden, voortaan kortweg De Avonden genoemd, in een ander jasje steken. Ten eerste is de plaats van handeling dit seizoen het theatercafé van de Schouwburg Tilburg. Ten tweede zullen thema-avonden zoveel mogelijk parallel lopen met de nieuvifste literaire ontwikkelingen. Dat literatuur geenszins saai behoeft te zijn kunt u woensdagavond 30 september aan den lijve ondervinden. Wie droomt er niet van een Fausto Coppi te zijn? Martin Ros wel. Hij doet daar verslag van in zijn boek Heldenlevens, en op De Avond van 30 september, waar hij ter zijde wordt gestaan door een bekende wielrenner. De aanvang is 20.45 uur en de toegang is als vanouds gratis.

Univers Lucas Vandervost en Chris Nietvelt

De ondernemende student 'Jong en toch sjiek' gaat niet meer op. Het is 'jong en dus chique' wat de Iclok slaat, getuige het galafeest dat de universiteit haar studenten (en in mindere mate medewerkers) aanbood ter gelegenheid van haar zestigjarig bestaan. In méér dan gepaste kledij werd deze society party door voornamelijk jongere studenten bezocht. Zonder col bertjasje liep je er al 'alternatief' bij en had je geen stropdas om, dan werd je al helemaal nagewezen. Vroeger moest je als student eerst nog bewijzen of je het colbertjas je, stropdasje en aktentasje wel waard was; tegenwoordig behoort het tot de dagelijkse outfit van de student. Daarbij kan de gouden dasspeld al niet meer ontbreken. Een dergelijke kledij is tekenend voor deze tijd. Conformisme is de nieuwe modetrend. De aktiebe reidheid onder de studenten is tot een dieptepunt gedaald. De nieuw aangekondigde bezuinigingen in het wetenschappelijk onderwijs waaronder de verdubbeling van het collegegeld en de afschaffing van de basisbeurs voor de studen ten die langer dan zes jaar stude ren zullen zonder slag of stoot aanvaard worden. De iklegmeer bijneermentaliteit heeft definitief I ~ >■?>■' zijn intree gedaan bij de studenten populatie, traditioneel toch een te gendraadse groepering. Dat con formisme weerspiegelt zich onte genzeggelijk ook in het kledingge drag van de huidige studenten: vooral aangepast van snit. Zelfs het kapsel deelt in de malaise. In eer ste instantie leek het volstrekt misplaatst dat een kapsalon haar kunnen mocht presenteren op het diësfeest maar bij nadere beschou wing was de Cosmohairstyling show meer dan ooit op haar plaats. Eén ding moge nu wel duidelijk

zijn: de ondernemende student an no 1987 beschouwt z'n studie niet meer als een voorbereiding op een glanzende carrière, z'n studie is al een onderdeel van die carrière. De Anton Philips universiteit, inder daad. Het is nog maar twintig jaar gele den dat studenten deze universiteit omdoopten in de Karl Marx Uni versiteit. Studenten van nu zul je er een foto van moeten laten zien, anders geloven ze het niet. Michel Knapen

Blote borsten en babyboertjes Automatisering, informatiesyste men, vooruitgang, je kunt op de KUB niet rondlopen of je loopt er gens wel tegen iets op dat met mo dern te maken heeft. De laatste tijd

Bet Kolen Tegenover hengelsportwinkel De Haai aan de Broekhoven seweg ligt een van de meest roemruchte cafe's va n Tilburg: Bet Kolen. De naam is ontleend aan de kasteleins vrouw, die er tot haar dood in 1963 de scepter zwaaide. De legendevor ming eveneens. . Bet was sterk en dik. Bovendien zou ze vroom, mooi en goea geefs geweest zijn. De verhalen doen in Broekhoven nog immer de ronde. Een daarvan wil, dat ze altijd twee stoelen tegelijk van onge wone stevigheid Kodig had om te zitten. Volgens een ander zou een buschauffeur va n de Brabantsche Buurtspoorwegen en Autodiensten (BBA) haar in de vijftiger jaren eens hebben willen uitnodigen voor een eerste rit in een nieuw model bus: het festijn ging niet door, want Bet kon met door de klap deuren. . .. , , j Bijzondere faam genoot ook 'Bets brood'. In de crisis van de dertiger ja ren toen heel wat Tilburgse a rbeiders hun gezm nauwelijks konden onderhouden, ba kte Bet brood voor de hele buurt. De kwaliteit wordt tot op heden door oude Broek hovenaren geroemd. Het honderdtien jaar oude café Bet Kolen had vroeger al een echte buurtfunctie. Tweeëndertig verenigingen schutters, voetballers, muzika nten, duivenhouders, ruiters, bilja rters enzovoort hadden er een onderkomen. En van de meeste was Bet beschermvrouwe of erelid. Al bij haar dood was ze een halve heilige. 'Getroffen in haar gezin, in haar familie, in haar eigen gezondheid, kon zij met I een voorbeeldige eenvoud Gods Vaderwil daann onderken Univers

ouders, de rest heeft een huur of koopwoning. Men kan spreken van een wooncarrière van studenten. In het algemeen is de tendens dat stu denten streven naar steeds grotere en zelfstandiger woonruimte. Zo'n 'wooncarrière' kan er als volgt uit 1 zien: je start bij een hospita of bij ouders, na 2 jaar verhuis je naar een studentenflat of naar een vrij huis, daarna, na ongeveer 6 jaar ga je zelfstandig wonen. Toch woont 55% van degenen die in 1982 bij de ouders woonden in 1986 nog steeds thuis. Anderen zijn vertrokken naar een vrij huis (21%), een hospes (8%), het SSHTaanbod (8%) of een huurhuis (6%). Klachten over wonen gaan vooral over de prijs, de oppervlakte, het onderhoud, en de ligging t.o.v. de instelling van on derwijs (dit laatste komt het vaakst voor bij HBOstudenten). Bewo ners van de Verbernelaan vinden de kamers veelal te duur, te klein en slecht onderhouden. Verder klaagt men over het aantal personen (18) en over de slechte gemeenschappe lijke voorzieningen. Mensen die ka mers van de SSHT met zelfstandi tes aan te wijzen en beschikbaar te ge voorzieningen bewonen vinden stellen. deze vaak te klein en te duur. Stu Wat de universiteit er niet voor denten in een vrij huis klagen behal over heeft potentiële studenten te ve hierover ook over slecht onder werven. houd. Wel is het zo dat studenten die een grotere ruimte bewonen H.v.d.H. minder klachten hebben, de klach ten die ze hebben gaan over de huurprijs. Zestien procent van de studenten is ontevreden over de huidige woonruimte, aan de SSHT Wonen bij ouders (34%) en in een huisvesting om aan de vraag van de de taak om hier in de toekomst wat vrij huis (26%) zijn het meest popu SSHT te voldoen. Hun gegevens aan te veranderen. lair bij studenten. Sinds 1978/79 uit 1982/83 waren namelijk verou C.v.d.G. winnen beiden aan populariteit. Het derd, op grond daarvan konden geen goedgefundeerde beslissin wonen bij een hospita raakt uit. Dit staat in het rapport 'Studentenhuis gen genomen worden over nieuw vesting in Tilburg' dat DSW op ver bouw en verbouw. zoek van de SSHT (Stichting Stu Slechts 54% van de Tilburgse stu dentenhuisvesting Tilburg) heeft denten woont ook in Tilburg. Daar opgesteld. Aan het begin van het van zit 41 % in een vrij huis, 16% in vorig collegejaar (1986/87) stuurde een studentenflat en 15% bij de DSW vragenlijsten aan alle studen ouders. Van degenen die buiten Til ten van de KUB en het HBO m.b.t. burg wonen woont de helft bij de

heeft echter een eeuwenoud pro bleem het hoofd(je) opgestoken. Een groeiend aantal moeders van pasgeboren babys blijkt er begrij pelijkenwijs niet op gesteld te zijn hun kinderen in de koffiekamer te voeden. En dan hebben we het niet over de fles maar over gewone ouderwetse borstvoeding, zoals we die allemaal genoten hebben. Als je daar als baby lekker zacht en warm ligt te sabbelen moet je het gerinkel van koppen en bestek niet aan je hoofd hebben. En als je na afloop een opluchtend boertje wil laten moet dat niet ver loren gaan in het geroezemoes van een meute ongeïntereseerde aan wezigen. En dan hebben we het nog niet gehad over de moeders zelf die hun bovenlijf liever in ge paste afzondering wensen te ont bloten. De overheid heeft met dit pro bleem al lang onderkend en elke werkgever ertoe verplicht vrouwe lijke werknemers de gelegenheid te bieden hun babies fatsoenlijk te zogen. Dat geldt dus ook voor de KUB. Er is onlangs dan ook een notitie rondgegaan waarin de diverse af delingshoofden erop gewezen worden dat het hun verantwoor delijkheid is geschikte zoogruim

Student blijft liever thuis

door Frans Godfroy nen en zo het lijden een juiste plaats geven. Waar veel mensen bezwijken in de beproevingen, die hen te machtig worden, werd zij een levenskunstenares die niet alleen wist, maar ook beleefde da t het kruis niet is, wat het is, maar wa t zij zelf daarvan maken.' Da t stond op haar doodsprentje. 'Zij kon van harte medeleven met het geluk en het verdriet van ande ren. En velen onder ons, zowel oud als jong, zullen zich dat dankbaar herinneren.' De begrafenis werd een demonstratie van medeleven. Schut ters droegen Bet naar haar laatste rustplaats. De erehaag ge vormd door vaandeldragers in vol ornaat. Ook nu bloeit het verenigingsleven volop. Bekend zijn de rommelmarkten achter in de grote zaal. De kroeg heet nog al tijd Bet Kolen, ma a r wordt tegenwoordig gedreven door Max en Wilma Zoontjens. Zij namen de zaak in 1978 over van een kleindochter van Bet. Precies op tijd, want twee jaar later vestigde zich op een steenworp a fsta nd de Katholieke Academie voor de journalistiek. Zo werd Bet Kolen behalve een goed lopend avondcafé een doorlopend bezet dagcafe. Zoontjens speelde gretig in op de geheide klandizie uit het meest dorstige vakgebied aller tijden. Hij introduceerde als eerste in Tilburg 'meters bier': planken van een meter waarm gaten voor bierglazen zijn uitgespaard: Bet Kolen is een café, waar je Tilburg leert kennen. Er is voor elk wat wils, of het nu een vereniging naar eigen belangstel ling is, een borrel naar eigen smaak, of de laatste roddel uit de altijddurende Hoekse en Kabeljauwse twisten van Neerlands woeligste journalistenopleiding. 25 september

^WS"