ΟΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 2021

Ελλάδα - COVID-19: Μέτρα για τη στήριξη επιχειρήσεων, εργαζομένων και ανέργων Σελ. 4

περιεχόμενα

Γιώργος Πίττας: Ο «γκουρού» του ελληνικού πρωινού στα ξενοδοχεία, δημιουργεί τον γαστρονομικό χάρτη της Μαγνησίας Σελ. 8



Ιδιοκτησία: ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ Μ. ΕΠΕ Εκδότης: Γεώργιος Αλ. Πώποτας Διευθύντρια σύνταξης: Σαμακοβλή Βάσω Δημοσιογραφική επιμέλεια: Κυριαζή Βάσω Commercial manager: Ζαχαράκη Γαρυφαλλιά Διαφημιστικό τμήμα: Στεργιοπούλου Ολίνα, Κουτσογιάννη Φιλίτσα Σχεδίαση - Σελιδοποίηση: Μπίσδρας Γιάννης Απαγορεύεται η αυτοτελής πώληση Ανακυκλώστε αυτό το έντυπο

•

Οι 10 επιπτώσεις της πανδημίας: Πώς άλλαξε η καταναλωτική συμπεριφορά Σελ. 14 Στην «εντατική» το λιανεμπόριο: Εχασε τζίρο 4,5 δισ. ευρώ το 2020 λόγω Covid Σελ. 18 Σε δεινή θέση οι μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις – Αναζητούν τον βηματισμό τους Σελ. 22 Στο «κυνήγι» της ψηφιακής προσαρμογής: Ελάχιστες οι επενδύσεις για τεχνολογικό και ψηφιακό εξοπλισμό Σελ. 26 MyData: Τα ηλεκτρονικά βιβλία στην καθημερινότητα των επιχειρήσεων Σελ. 30 Παρθένο ελαιόλαδο από τον τόπο σου: Μειώνει ακόμη και τον κίνδυνο κατάθλιψης Σελ. 36 Στροφή σε τοπικά προϊόντα διαβλέπει η Κομισιόν: Περιθώρια ανάπτυξης, παρά την πανδημία που σαρώνει Σελ. 40 3+1 τάσεις στη γαστρονομία: Λιγότερα εστιατόρια, περισσότερα γεύματα στο σπίτι Σελ. 44 Τσίπουρο, το «νέκταρ» του Βόλου: Η πόλη πρωταθλήτρια στα τσιπουράδικα Σελ. 46 Η διατροφή στην πανδημία: Τα μυστικά για δυνατό ανοσοποιητικό σύστημα Σελ. 50 Οι καρποί της γης: Μυστικά ευζωίας χιλιάδων ετών Σελ. 52 Οδοιπορικό σε παραδοσιακές γεύσεις: Αρώματα Πηλίου συνθέτουν μια πολύχρωμη, συναρπαστική παλέτα Σελ. 54

Ελλάδα-COVID-19: Μέτρα για τη στήριξη επιχειρήσεων, εργαζομένων και ανέργων

Μ

έτρα για τη στήριξη επιχειρήσεων, εργαζόμενων και ανέργων εν μέσω της πανδημίας, λαμβάνει η χώρα. Οι περιορισμοί οικονομικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων συνεχίζονται, με συνέπεια η κυβέρνηση να διευρύνει αυτά τα μέτρα στήριξης. Ηδη το συνολικό κόστος των μέτρων που έχουν ληφθεί για το πρώτο τρίμηνο του έτους διαμορφώνεται στα 5,9 δισεκατομμύρια ευρώ.Τα μέτρα, όπως πρόσφατα παρουσιάστηκαν συγκεντρωτικά, εξειδικεύονται ως εξής:



Παρατείνεται μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2021 η περίοδος

Tο συνολικό κόστος των μέτρων, που έχουν ληφθεί για το πρώτο τρίμηνο του έτους διαμορφώνεται στα 5,9 δισεκατομμύρια ευρώ

αναστολής είσπραξης για βεβαιωμένες φορολογικές οφειλές που δεν είναι σε καθεστώς ρύθμισης, για τις οποίες είχε χορηγηθεί αναστολή είσπραξης έως την 30η Απριλίου. Οι οφειλές αυτές, μετά τη λήξη της νέας παράτασης, θα μπορούν να ενταχθούν σε πρόγραμμα ρύθμισης τμηματικής καταβολής, το οποίο προβλέπει επιλογή μεταξύ 24 άτοκων δόσεων ή 48 δόσεων με επιτόκιο ύψους 2,5%.

Ανεστάλη η είσπραξη της δόσης του Φεβρουαρίου

ρυθμισμένων φορολογικών οφειλών για τις άμεσα πληττόμενες επιχειρήσεις, καθώς και για τους εργαζόμενους των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τελούν σε αναστολή. Η πληρωμή της δόσης αυτής θα προστεθεί στο τέλος της αρχικής ρύθμισης.



Παρατείνονται έως την 31η Δεκεμβρίου οι πληρωμές των ασφαλιστικών εισφορών, για επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες στις οποίες είχε δοθεί παράταση πληρωμής μέχρι την 30η Απρίλιου 2021. Η αποπληρωμή τους θα γίνει είτε με 24 άτοκες δόσεις είτε με 48 δόσεις με επιτόκιο ύψους 2,5%. Για τις ήδη ρυθμισμένες οφειλές των επιχειρήσεων, συνεχίζονται οι μηνιαίες παρατάσεις στην καταβολή τους.



Δρομολογήθηκε ο 6ος κύκλος Επιστρεπτέας Προκαταβολής που αφορά την απώλεια τζίρου του Ιανουαρίου και ακολουθεί 7ος κύκλος, που θα αφορά την απώλεια τζίρου ολόκληρου του 1ου τριμήνου. Και στους δυο αυτούς κύκλους θα υπάρχουν αυξημένα κατώτατα ποσά για την εστίαση και τις επιχειρήσεις που παρέμειναν κλειστές με κρατική εντολή εντός Φεβρουαρίου, ενώ το 50% της ενίσχυσης δεν θα επιστρέφεται.

Απαλλάσσονται πλήρως από την καταβολή ενοικίου για τον

Ιανουάριο, τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο οι επιχειρήσεις των οποίων η λειτουργία βρίσκεται σε αναστολή με εντολή δημόσιας αρχής, καθώς και οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τουρισμό και τις μεταφορές. Οι ιδιώτες εκμισθωτές θα αποζημιωθούν από τον Κρατικό Προϋπολογισμό με το 80% και οι ιδιοκτήτες-νομικά πρόσωπα με το 60% του μηνιαίου συμφωνημένου μισθώματος.



Παρατείνεται για όλο το 1ο τρίμηνο, η μείωση ενοικίου κατά 40% στους υπόλοιπους πληττόμενους κλάδους, στην πρώτη κατοικία των εργαζομένων που η σύμβασή τους βρίσκεται σε αναστολή καθώς και στη φοιτητική κατοικία των παιδιών τους.



Παρατείνεται η μείωση των συντελεστών Φ.Π.Α. στο τουριστικό πακέτο έως την 31η Δεκεμβρίου 2021 και η μείωση στον καφέ, τα μη αλκοολούχα ποτά, τις μεταφορές, τους κινηματογράφους και τις θεατρικές παραστάσεις έως την 30η Σεπτεμβρίου 2021.

4

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ



Παρατείνεται για 2 μήνες η διάρκεια της τακτικής επιδότησης ανεργίας, του επιδόματος μακροχρονίως ανέργων και του βοηθήματος ανεργίας στους αυτοτελώς απασχολούμενους, που έληξε ή θα λήξει τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο.



Χορηγήθηκε αποζημίωση ειδικού σκοπού 400 ευρώ, προσαυξημένη κατά 50 ευρώ για κάθε ανήλικο τέκνο, για τους μήνες Ιανουάριο και Φεβρουάριο στους ανέργους του τουρισμού-επισιτισμού, για τους οποίους δεν υφίσταται υποχρέωση επαναπρόσληψης.

Επεκτάθηκε για τους μήνες Ιανουάριο και Φεβρουάριο, η αποζημίωση ειδικού σκοπού των 534 ευρώ για τους επαγγελματίες της τέχνης και του πολιτισμού.

Καθίσταντο δικαιούχοι αποζημίωσης ειδικού σκοπού

ύψους 534 ευρώ για τους μήνες Ιανουάριο και Φεβρουάριο, εργαζόμενοι ειδικών κατηγοριών που απασχολούνται στον κλάδο του τουρισμού.

Επεκτείνεται η διάρκεια του προγράμματος «ΣΥΝ-ΕΡΓΑΣΙΑ» έως την 31η Μαρτίου 2021.

Καλύπτονται οι εργοδοτικές ασφαλιστικές εισφορές μέχρι και την 31η Μαρτίου 2021 στα τουριστικά καταλύματα 12μηνης λειτουργίας, τα οποία κατά το χρονικό διάστημα Ιανουαρίου- Αυγούστου 2020 είχαν χαμηλότερα ακαθάριστα έσοδα κατά τουλάχιστον 70% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2019.

Διατίθεται άμεσα οικονομική ενίσχυση θεάτρων, μου-

σικών σκηνών, χοροθεάτρων, χώρων συναυλιών και παραστάσεων, 14 εκατ. ευρώ για τους μήνες Οκτώβριο, Νοέμβριο και Δεκέμβριο 2020.



Διατίθενται επιπλέον 12 εκατ. ευρώ -γεγονός που ανεβάζει το συνολικό πακέτο στα 67 εκατ. ευρώ- για τη στήριξης της ακτοπλοΐας. Παράλληλα, συνεχίζεται η στήριξη των ναυτικών και των εργαζόμενων στον κλάδο με σειρά μέτρων, που συνολικά προσεγγίζουν τα 15 εκ. ευρώ●

FOOD SERVICE ΚΑΡΑΚΑΤΣΑΝΗΣ:

ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Η τρίτη γενιά της Καρακατσάνης Α.Ε. συνεχίζει να αναπτύσσεται με ρυθμούς πρωτόγνωρους για την εποχή μας και να εκπλήσσει ευχάριστα ανθρώπους του κλάδου Η τρίτη γενιά της Καρακατσάνης Α.Ε. συνεχίζει να αναπτύσσεται με ρυθμούς πρωτόγνωρους για την εποχή μας και να εκπλήσσει ευχάριστα ανθρώπους του κλάδου. Κυρίαρχος στόχος της εταιρείας είναι να έχει ικανοποιημένους συνεργάτες. Για να το πετύχει αυτό, επιλέγει τους προμηθευτές της με γνώμονα την ποιότητα των προϊόντων τους, αλλά και την αξιοπιστία τους στο χώρο. Εκτός από τους προμηθευτές της, όμως, η Food Service Καρακατσάνης φροντίζει και για τη σωστή εξυπηρέτηση των ανθρώπων που την εμπιστεύονται. Τα τελευταία χρόνια έχει καταφέρει να εξυπηρετεί ακόμα πιο άμεσα και αποδοτικά τους επιχειρηματίες με έδρα τις Σποράδες και όλη τη Θεσσαλία, με τη δημιουργία υποκαταστημάτων σε Λάρισα, Σκιάθο και Σκόπελο, όπως και με τις νέες της εγκαταστάσεις στη Βιομηχανική Περιοχή του Βόλου. Είναι μία "φυσική" συνέχεια της οικογενειακής επιχείρησης όπου, τελικά, κατέληξε να εξελίξει με αλματώδη βήματα τον κλάδο της εστίασης σε όλη τη Θεσσαλία. Με στόλο 35 ιδιόκτητων φορτηγών ψυγείων και 55 άρτια εκπαιδευμένους εργαζομένους, ανταπεξέρχεται επάξια στις απαιτήσεις του χώρου που δραστηριοποιείται. Οι άνθρωποι της Food Service Καρακατσάνης κατέχουν πολλά χρόνια εμπειρίας στον κλάδο της προμήθειας καταστημάτων εστίασης, όπως είναι τα ξενοδοχεία, οι καφετέριες, τα εστιατόρια, οι πιτσαρίες, οι φούρνοι, τα ταχυφαγεία, οι υπηρεσίες catering, αλλά και η τροφοδοσία πλοίων, τα παντοπωλεία, τα delicatessen και τα mini market. Το τμήμα πωλήσεων απαρτίζεται από άτομα καταρτισμένα στο αντικείμενό τους και εκπαιδεύονται διαρκώς, ώστε να έχουν τη δυνατότητα να παρέχουν στον επιχειρηματία την ενημέρωση που δικαιούται αλλά και συμβουλές που θα τον βοηθήσουν στη σωστή και ποιοτική χρήση και μεταπώληση των προϊόντων που θα προμηθευτεί. Ο κύκλος που έχει όλα όσα χρειάζεσαι. #kyklosaxiopistias

Είναι μια «φυσική» συνέχεια της οικογενειακής επιχείρησης, που τελικά, κατέληξε να εξελίξει με αλματώδη βήματα τον κλάδο της εστίασης σε όλη τη Θεσσαλία

Α' ΒΙ.ΠΕ. Βόλου | Τ. 24210 66063 | www.karakatsanisfood.gr @foodservicekarakatsanis @foodservicekarakatsanis

6

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Γιώργος Πίττας: Συγκριτικό πλεονέκτημα οι τοπικές γεύσεις Ο «γκουρού» του ελληνικού πρωινού στα ξενοδοχεία δημιουργεί τον γαστρονομικό χάρτη της Μαγνησίας

Τ

ην πρόθεσή του να συμβάλλει στην ανάπτυξη του γαστρονομικού τουρισμού της Μαγνησίας δηλώνει ο διακεκριμένος συγγραφέας Γιώργος Πίττας, «γκουρού» του Ελληνικού πρωινού στα ξενοδοχεία, υπογραμμίζοντας την σημασία των γεύσεων και προϊόντων σε μια δύσκολη συγκυρία. Μιλώντας στον ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ, ο ιδρυτής του διαδικτυακού Greek Gastronomy Guide και των γαστρονομικών κοινοτήτων, ανα-

φέρει ότι στόχος του είναι μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες, να προωθήσει το πρόγραμμα ανάπτυξης της Μαγνησίας, με όχημα τον πλούτο των τοπικών γεύσεων.Με τον αρχικό πυρήνα της γαστρονομικής κοινότητας Πηλίου – Βόλου να έχει συγκροτηθεί, με την συνδρομή της Ενωσης Ξενοδόχων Μαγνησίας και την συμμετοχή τοπικών επιχειρήσεων, πρόθεση του κ. Πίττα είναι η προσπάθεια να συνεχιστεί και να διευρυνθεί.

Παρά το γεγονός ότι η πανδημία πάγωσε τα πάντα, προκαλώντας βαρύ πλήγμα στον τουρισμό, το πρώην μέλος του ΔΣ του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου, στρέφει το βλέμμα στην επόμενη μέρα, και την επιστροφή της κανονικότητας. «Μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες, θα ξαναβρεθούμε όλοι μαζί για να διευρύνουμε τα μέλη μας και να συστηματοποιήσουμε την δράση μας. Να φτιάξουμε τον γαστρονομικό οδηγό και να ολοκληρωθεί ο ψηφιακός. Οι γαστρονομικές κοινότητες τελούν υπό την αιγίδα του ΕΟΤ, οπότε ότι υλικό ετοιμάζεται από την Μαγνησία, θα παρουσιάζεται και στο Visit Greece, που είναι το site του ΕΟΤ. Ολα αυτά θα γίνουν μόλις επιστρέψει η κανονικότητα» είπε. Με γνώμονα την θέση ότι στη δύσκολη περίοδο της πανδημίας, η ανάπτυξη του γαστρονομικού τουρισμού είναι ιδιαίτερα σημαντική, εκτιμά ότι θα αποτελέσει συγκριτικό πλεονέκτημα και μοχλό ανάπτυξης για τη Μαγνησία. «Η γαστρονομία είναι ένα από τα τρία βασικά στοιχεία που προσφέρουν αξία σε έναν τουριστικό προορισμό. Μέσα από την γαστρονομία μπορούμε να προσεγγίσουμε και μνημεία γαστρονομικού ενδιαφέροντες όπως ανεμόμυλοι, νερόμυλοι, τα λιοτρίβια. Η αρχιτεκτονική έχει υποκλιθεί στη γαστρονομία και έχει προσφέρει τις υπηρεσίες της, ειδικά στα δύσκολα μέρη», υπογράμμισε.

Οι τοπικές γεύσεις, σε συνδυασμό με τα μονοπάτια και τις περιπατητικές διαδρομές που περνούν μέσα από δάση με οπωροφόρα δέντρα και ελιές, η επίσκεψη σε ελαιοτριβεία και οινοποιεία, ακόμη και τα προϊόντα στο ράφι, ενισχύουν τον τουρισμό. « Πέρα από τις υπηρεσίες, η γαστρονομία παρέχει εμπειρίες. Οι εμπειρίες είναι το πιο γερό κομμάτι για να υποστηρίξεις τον τουρισμό», τόνισε.

Προστιθέμενη αξία

Υπάρχει ελπίδα Με εφόδιο τα «σπουδαία», όπως τα χαρακτήρισε, τοπικά προϊόντα, το τσίπουρο, το κρασί, το λάδι, τις ελιές, τα φρούτα, τα κηπευτικά, τα κρέατα, τα θαλασσινά και πολλά ακόμη, η Μαγνησία έχει τα φόντα προκειμένου να εξελιχθεί σε συγκλονιστικό γαστρονομικό προορισμό. «Επιπλέον υπάρχει ο μοναδικός τρόπος ζωής, τα τσιπουράδικα, που δεν υπάρχουν πουθενά αλλού στην Ελλάδα. Ολη η τελετουργία του τσίπουρου, η εναλλαγή των μεζέδων, ο πολιτισμός που έφεραν οι Μικρασιάτες, που μετατρέπεται σε μεζέδες, οι γεύσεις του Πηλίου που συνθέτουν επίσης έναν πολιτισμό, αποτελούν πολύ σημαντικό εργαλείο», σημείωσε. Στην παρούσα, βέβαια, η πανδημία έχει προκαλέσει πολύ σοβαρό πλήγμα στην εστίαση, που παραμένει κλειστή, το ίδιο και τα τσιπουράδικα, ο κ. Πίττας, ωστόσο, διατηρεί την ψυχραιμία του, εμμένοντας στην βασική του θέση, που αφορά την σημασία των τοπικών προϊόντων.

8

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

“

Η γαστρονομία είναι ένα από τα τρία βασικά στοιχεία που προσφέρουν αξία σε έναν τουριστικό προορισμό. Μέσα από την γαστρονομία μπορούμε να προσεγγίσουμε και μνημεία γαστρονομικού ενδιαφέροντες όπως ανεμόμυλοι, νερόμυλοι, τα λιοτρίβια

Ερωτηθείς για την αξία των τοπικών προϊόντων της Μαγνησίας, σε συνέντευξη του ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΥ, επεσήμανε ότι: «Είναι ένα σπουδαίο αγαθό, αλλά για να συνεχίσει να έχει αειφορία, πρέπει να γίνει και προϊόν. Επειδή ο δυτικός πολιτισμός μας παρέχει άλλα αγαθά, που είναι τα καταναλωτικά αγαθά, αυτά λειτουργούν εις βάρος των πολιτιστικών και των παραδοσιακών αγαθών, οπότε κινδυνεύουν να εξαφανιστούν. Όταν τα πολιτιστικά αγαθά της παράδοσης, της γαστρονομίας, αποκτήσουν αξία, το προϊόν αποκτά αξία και έτσι οι εργαζόμενοι σε αυτό μπορούν να βρουν απασχόληση, μπορούν να δοθούν προοπτικές βιωσιμότητας, γιατί πολλά πράγματα είναι ωραία, αλλά από την στιγμή που δεν είναι χρήσιμα, εξαφανίζονται». Ο πολιτισμός, η γαστρονομία είναι βασικά στοιχεία της κληρονομιάς ενός τόπου αλλά πρέπει να αναδειχθούν, να αποκτήσουν μια σύγχρονη μορφή και να μπορέσουν οι ξένοι να αποκτήσουν πρόσβαση σε αυτά, για να μπορέσουν να τα χαρούν, όπως επισημαίνει κατ’ επανάληψη, για να προσθέσει ότι είναι καθοριστικά τα «βιώματα γύρω από ένα τραπέζι, όπου δημιουργούνται πάντα ωραίες εικόνες, με κρασί ή με τσίπουρο».

Γαστρονομικές κοινότητες Το πρόγραμμα «Γαστρονομικές κοινότητες» είναι ένα μοντέλο που προωθεί, σε πολλές περιοχές της χώρας. «Οσο πιο έντονα αναδείξουμε τους γαστρονομικούς πόρους της περιοχής, τόσο πιο πολλές βιωματικές εμπειρίες θα δώσουμε στους επισκέπτες, οι οποίοι έρχονται στο Πήλιο. Η γαστρονομία είναι κομμάτι του προορισμού. Αυτό που αφορά εμένα, είναι να οργανωθεί η γαστρονομική ταυτότητα της περιοχής, για να την βοηθήσουμε, να γίνει γαστρονομικός προορισμός», επισημαίνει●

ΣΤΑΜΟΣ Α.Ε. Η εταιρεία ιδρύθηκε το 1988 και είναι μία από τις πιο αναπτυσσόμενες στον κλάδο των κατεψυγμένων προϊόντων ζύμης Οι αξίες μας

Η εταιρία

Η επιχείρηση εδρεύει στην Α Βιομηχανική περιοχή του Βόλου και διαθέτει σύγχρονες, ιδιόκτητες εγκαταστάσεις 5.000 τ.μ. Αποστολή της εταιρίας είναι να παράγει και να προσφέρει προϊόντα ζύμης υψηλών προδιαγραφών, με εκλεκτές α’ ύλες, με σεβασμό προς τον καταναλωτή, αλλά και το περιβάλλον. Κατά την παραγωγή των προϊόντων της εφαρμόζει πιστοποιημένο Σύστημα Διαχείρισης Ασφάλειας Τροφίμων (ΣΔΑΤ), το οποίο βασίζεται στις αρχές Ανάλυσης Κινδύνου και Κρίσιμων Σημείων Ελέγχου (HACCP), και πιστοποιείται με τα πρότυπα EN ΙSO 22000 : 2005 και ΕΝ ΙSΟ 9001 : 2015 από την TUV HELLAS. Εμπνευσμένοι από τις διάσημες πίτες Πηλίου και των συνταγών τους που μεταδίδονται από γενιά σε γενιά, οι πίτες της εταιρίας ΣΤΑΜΟΣ Α.Ε. αγαπήθηκαν γρήγορα για την ποιότητα και την γεύση τους. Η ΣΤΑΜΟΣ Α.Ε. προμηθεύει καθημερινά τα πιο εκλεκτά κατεψυγμένα προϊόντα ζύμης. Έχοντας μεγάλη εμπειρία στο χώρο με δίκτυο συνεργατών λιανικής/χονδρικής -εμπόρων, η εταιρία έχει παρουσία στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Τα προϊόντα της είναι τοποθετημένα σε μεγάλες αλυσίδες αγορών (είτε με την επωνυμία της είτε με τη μορφή ιδιωτικής ετικέτας-PL). Επίσης, υπάρχει έντονη παρουσία και συνεργασίες της εταιρίας τόσο στην Ευρώπη (Ην. Βασίλειο, Γερμανία, Γαλλία, Σουηδία, Ελβετία, Βέλγιο, Ισπανία, Βουλγαρία, Κύπρος) όσο και στις ΗΠΑ, Παναμά και Καναδά.

Το όραμα Το όραμα της εταιρίας είναι να καλύπτει απόλυτα τις ανάγκες των πελατών της εντός και εκτός συνόρων, προμηθεύοντάς τους με προϊόντα ζύμης τα οποία έχουν παραχθεί με τα πιο αγνά και εκλεκτά υλικά. Με τον τρόπο αυτό η εταιρία οραματίζεται να κάνει γνωστά την ελληνική παράδοση και τις παραδοσιακές νοστιμιές του τόπου.

10

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Παράδοση: Προσπαθούμε και οφείλουμε να προάγουμε την Ελληνική παράδοση μέσω των προϊόντων μας, με μεγάλο σεβασμό. Εντοπιότητα: Επιλέγουμε ελληνικές Α’ ύλες δίνοντας έμφαση στην περιοχή της Θεσσαλίας. Υπευθυνότητα: Το κάθε προϊόν δημιουργείται με σεβασμό προς τον καταναλωτή. ΈλεγχοςΠοιότητας: Τηρούμε τις αυστηρότερες προδιαγραφές παραγωγής, διανομής και ελέγχου, προσφέροντας ποιοτικά και ασφαλή προϊόντα. Συνεργασία, Εμπιστοσύνη, ΑνθρώπινεςΣχέσεις: Δημιουργούμε γερούς δεσμούς και σχέσεις αμοιβαίας εμπιστοσύνης με τους συνεργάτες μας.

Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη Στη ΣΤΑΜΟΣ Α.Ε. η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη αποτελεί βασικό παράγοντα της επιχειρηματικής της δραστηριότητας. Αρχές όπως η συνέπεια, το ήθος, η αξιοπιστία, η ειλικρίνεια, η κοινωνική ευαισθησία και ο σεβασμός για τον άνθρωπο και το περιβάλλον, είναι ουσιαστικές παράμετροι στην χάραξη της στρατηγικής της εταιρίας, στην λήψη των επιχειρηματικών αποφάσεων και αναπόσπαστο κομμάτι στην καθημερινή της λειτουργία. Η πολιτική της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης της εταιρίας συνιστάται από δύο βασικούς άξονες την Κοινωνία και το Περιβάλλον.

Κοινωνία Η εταιρία στηρίζει την τοπική και εθνική οικονομία επιλέγοντας από την αρχή της επιχειρηματικής της δραστηριότητας έως και σήμερα, η παραγωγή να γίνεται αποκλειστικά στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στην πόλη του Βόλου. Επιπλέον, η προμήθεια όλων των εκλεκτών α’ υλών γίνεται από Έλληνες παραγωγούς, οι οποίοι δραστηριοποιούνται κυρίως στην περιοχή της Θεσσαλίας όπου βρίσκεται και η έδρα της. Η ΣΤΑΜΟΣ Α.Ε έχοντας βαθιά πίστη στη δυναμικότητα της περιοχής της Μαγνησίας, δίνει έμφαση και προβάλλει παραδοσιακά προϊόντα της περιοχής με στόχο την περαιτέρω ανάδειξη και ανάπτυξη του τόπου, όπως οι περίφημες παραδοσιακές πίτες Πηλίου! Παράλληλα, στα πλαίσια της κοινωνικής της υπευθυνότητας, αναπτύσσει και εφαρμόζει διάφορες πρακτικές και δράσεις άμεσες ή έμμεσες που επεκτείνονται τόσο στην τοπική κοινωνία της Μαγνησίας όσο και στο σύνολο της ελληνικής κοινωνίας.

Περιβάλλον

Στη ΣΤΑΜΟΣ Α.Ε. σεβόμενοι το περιβάλλον, αναπτύσσουμε στρατηγικές με σκοπό τη διαρκή μείωση του περιβαλλοντικού μας αποτυπώματος. Με στόχο την ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων της δραστηριότητά μας στο περιβάλλον, έχουμε αναπτύξει μια σειρά μέτρων και ενεργειών. ●Χρησιμοποίηση ανακυκλώσιμου χαρτιού στη συσκευασία των προϊόντων της εταιρείας μας και 100% ανακύκλωση του. ●Ανάπτυξη πολιτικής ανακύκλωσης υλικών (χαρτί, μελάνια, μπαταρίες, αναλώσιμα γραφείου κτλ). Ευαισθητοποίηση του προσωπικού μας σε περιβαλλοντικά θέματα. ●Διαχείριση αποβλήτων της εταιρείας μέσω του Ηλεκτρονικού Μητρώου Αποβλήτων. ●Περιορισμός της κατανάλωσης ενέργειας στις εγκαταστάσεις μας με τη χρήση Λαμπών LED και Air-condition A κλάσης. ●Δημιουργία ειδικών σημείων απόθεσης ανακυκλούμενων αναλώσιμων υλικών στις εγκαταστάσεις μας. ●Εφαρμογή πρακτικών σωστής ανακύκλωσης παλιού εξοπλισμού (υπολογιστές, κάμερες, πληκτρολόγια, αριθμομηχανές κτλ). ●Επένδυση σε ηλεκτρονικά συστήματα και ενθάρρυνση όλου του προσωπικού και των συνεργατών να αξιοποιήσουν την ηλεκτρονική επικοινωνία με σκοπό τον περιορισμό της χρήσης χαρτιού. ●Επιλογή προμηθευτών με περιβαλλοντική ευαισθησία.

Μπουγάτσα - Η κορυφαία της αγοράς! Παραδοσιακή, με περίτεχνο δίπλωμα, φύλλο λεπτεπίλεπτο, γέμιση πλούσια και ανάλαφρη σε σωστή αναλογία. Προσφέρει την απόλαυση για κάθε απαιτητικό ουρανίσκο!

Παραδοσιακές Πίτες Οι αγαπημένες πίτες των Ελλήνων με αυθεντικές συνταγές παρμένες από την παράδοση. Το μυστικό της επιτυχίας... Η ποιότητα των υλικών!

ΡΟΥΣΣΑΣ Α.Ε.:

ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΕΣ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Η βραβευμένη φέτα που ταξιδεύει στις 5 ηπείρους Λαμπρή η πορεία, που διαγράφει η γνωστή βιομηχανία τυροκομικών 65 και πλέον χρόνια

Ε

χοντας διαγράψει έως σήμερα μια λαμπρή πορεία 65 και πλέον χρόνων, η οικογένεια Ρούσσα συνεχίζει με την ίδια αφοσίωση να παράγει αποκλειστικά τη γνωστή φέτα και ομοειδή τυριά στην ομώνυμη γαλακτοβιομηχανία. Η εταιρία ΡΟΥΣΣΑΣ Α.Ε., ξεκίνησε τη διαδρομή της το 1952, έκτοτε δε ακολουθεί πιστά τις παραδοσιακές μεθόδους παραγω-

Η παραγωγική δυνατότητα, οι τεχνικές, το πρωτοποριακό πνεύμα και οι συνεχείς επενδύσεις σε τεχνολογία, έρευνα και ανάπτυξη, σε συνδυασμό με το όραμα της ηγεσίας της, την εμπειρία και την παράδοση της οικογένειας, εγγυώνται την άριστη ποιότητα των προϊόντων της και αποτελούν τους βασικούς λόγους που σταδιακά η εταιρεία εξελίχθηκε, από μικρή οικογενειακή επιχείρηση σε μία από τις μεγαλύτερες και πιο αξιόλογες Ελληνικές βιομηχανίες τυροκομικών προϊόντων της χώρας. Οι εγκαταστάσεις της βρίσκονται στον Αλμυρό Μαγνησίας, σε ένα τεχνολογικά υπερ-σύγχρονο εργοστάσιο με υψηλές προδιαγραφές ποιότητας & ασφάλειας πιστοποιημένες από διεθνείς οργανισμούς. Το Νοέμβριο του 2019 ολοκληρώθηκε ένα ακόμη μεγάλο επενδυτικό έργο, που είχε ως στόχο τον εκσυγχρονισμό και την πλήρη αυτοματοποίηση της γραμμής παραγωγής φέτας, η οποία πλέον έχει δυναμικότητα επεξεργασίας 200 τόνων γάλακτος ανά ημέρα, με κόστος επένδυσης 7 εκατ. Ευρώ. Επίσης εντός του 2017 υλοποιήθηκε η ανέγερση του νέου κτιρίου συσκευασίας με επέκταση των γραφείων διοίκησης, εκσυγχρονισμό της παραλαβής γάλακτος, τριπλασιασμό της δυναμικότητας παστερίωσης, ανέγερση νέας εγκατάστασης επεξεργασίας αποβλήτων και ιδιοπαραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας ισχύος 300 kw με φωτοβολταϊκά στοιχεία. Μία επένδυση συνολικού ύψους 10 εκατομμυρίων Ευρώ. Σήμερα η ετήσια δυναμικότητα παραγωγής του εργοστασίου υπερβαίνει τους 15.000 τόνους τυριού. Ομοίως η δυναμικότητα του συσκευαστηρίου με 9 εγκατεστημένες αυτόματες γραμμές συσκευασίας, ξεπερνά τα 500 τεμάχια ανά λεπτό. Παρά την συνεχή τεχνολογική ανάβάθμιση του εξοπλισμού,

γής, προκειμένου να επιτύχει ένα πραγματικά αυθεντικό προϊόν με απαράμιλλη γεύση. Η τεχνογνωσία της προήλθε κατά κύριο λόγο από τους νομάδες προγόνους της, τους Σαρακατσάνους, που για αιώνες μετακινούνταν με τα κοπάδια τους από τα χειμαδιά στα ορεινά βοσκοτόπια των Αγράφων και της Πίνδου.

η εταιρεία εξακολουθεί να θεωρεί το εργοστάσιο απλά ως ένα μέσο βελτίωσης των παραδοσιακών τεχνικών και της παραγωγής σε άψογες συνθήκες υγιεινής, καθώς δεν επιθυμεί σε καμία περίπτωση να διακινδυνεύσει την κορυφαία ποιότητα των τυριών της, που αποτελεί και το σημαντικότερο ανταγωνιστικό της πλεονέκτημα.

Πρωτοπόρος στην παραγωγή βιολογικής φέτας Yπήρξε πρωτοπόρος στην παραγωγή βιολογικής φέτας στην Ελλάδα και παραμένει ο κυριότερος παραγωγός αυτού του προϊόντος που έχει διακριθεί επανειλημένα στους διεθνείς διαγωνισμούς ποιότητας. Επιπλέον, είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός και εξαγωγέας συσκευασμένης φέτας η οποία ωριμάζει με τον παλιό παραδοσιακό τρόπο σε ξύλινα βαρέλια από ξύλο οξιάς, προϊόν που όχι μόνο βραβεύθηκε με 3 αστέρια στα Great Taste Awards αλλά κέρδισε επάξια και μία θέση στη λίστα με τα 50 καλύτερα προϊόντα του διαγωνισμού, ανάμεσα σε 10,000 συμμετοχές. Η ΡΟΥΣΣΑΣ Α.Ε. συγκαταλέγεται σήμερα στις μεγαλύτερες τυροκομικές επιχειρήσεις της χώρας , με παγκόσμια εμβέλεια και εξαγωγές που φτάνουν μέχρι και στο 95% της ετήσιας παραγωγής της στις 5 Ηπείρους ήτοι σε ΗΠΑ, Καναδά, Ευρώπη, Αφρική, Αυστραλία, Μέση και Άπω Ανατολή. Η φέτα της είναι ευρέως γνωστή και επανειλημμένα βραβευμένη για την εξαιρετική ποιότητά της και διατίθεται στην αγορά με την ονομασία «Roussas» (Ευρώπη, Καναδάς) ή με την εμπορική ονομασία «Μt Vikos» (ΗΠΑ), «Mt. Athos» (Αυστραλία, Ευρώπη) & «Terra Aeolica» (Ευρώπη).

Κορυφαία εξαγωγική εταιρεία

12

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Το 2019 βραβεύθηκε από το πρόγραμμα «Επιχειρηματική Ανάπτυξη» του ΟΠΑΠ ως κορυφαία εξαγωγική εταιρία για το διάστημα 2016-2018, έχει διακριθεί επανειλημμένως για την εξαγωγική της αριστεία, ενώ παράλληλα τα τελευταία έτη επιτυγχάνοντας υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, συμπεριλαμβάνεται σταθερά ανάμεσα στις 300 πιο κερδοφόρες βιομηχα-

νίες της χώρας. Επίσης εντός του τρέχοντος έτους, κέρδισε την διάκριση «National Winner» στα Ευρωπαϊκά Βραβεία Επιχειρήσεων του 2019, έναν από τους μεγαλύτερους επιχειρηματικούς διαγωνισμούς στον κόσμο. Επιλέχθηκε αρχικά μαζί με 2.753 επιχειρήσεις που ονομάστηκαν ως «Ones to Watch» και κατόπιν περνώντας στην επόμενη φάση, διακρίθηκε ως Εθνικός Νικητής από μια ομάδα ανεξάρτητων κριτών, συμπεριλαμβανομένων επιχειρηματικών ηγετών, πολιτικών και ακαδημαϊκών. Κρίθηκε ως η καλύτερη εταιρεία ανάμεσα στις ελληνικές συμμετοχές στην κατηγορία «Ανάπτυξη Εργασιακού Περιβάλλοντος και Ανθρώπινου Δυναμικού».

Με περιβαλλοντικό αποτύπωμα Η ΡΟΥΣΣΑΣ Α.Ε. λειτουργώντας διαχρονικά σε ισορροπία με το περιβάλλον και εφαρμόζοντας συστηματικά καινοτόμες πρακτικές στον χώρο της τυροκομίας, αποφάσισε να μειώσει δραστικά το αυξημένο ενεργειακό κόστος της με τον πλέον φιλικό προς το περιβάλλον τρόπο, εγκαθιστώντας ένα καινοτόμο φωτοβολταϊκό σύστημα συμψηφισμού (Net-Metering) ισχύος 300kW στις στέγες του βιομηχανικού κτιρίου, στο πλαίσιο μίας ιδιαίτερα φιλόδοξης επένδυσης συνολικού ύψους 10 εκ. ευρώ. Παράλληλα προκειμένου να ελαχιστοποιήσει τις επιπτώσεις της δραστηριότητας της στο περιβάλλον διαχειρίζεται πλήρως το τυρόγαλο και το απόγαλο, τα υγρά υπόλοιπα της παραγωγικής διαδικασίας είτε για την παραγωγή πρωτεϊνών τυρογάλακτος είτε για την παραγωγή βιοαερίου που χρησιμοποιείται για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας φιλικής προς το περιβάλλον. Για τη συγκεκριμένη δε ορθή πρακτική απέσπασε το Χάλκινο Βραβείο στα Hellenic Responsible Business Awards 2019. Όμοια από την πρώτη ημέρα λειτουργίας του εργοστασίου έως σήμερα επενδύει διαρκώς στον εκσυγχρονισμό της εγκατάστασης του βιολογικού καθαρισμού του εργοστασίου με εφαρμογή των πλέον σύγχρονων μεθόδων επεξεργασίας, ώστε όχι μόνο να μην επιβαρύνει το περιβάλλον αλλά να εμπλουτίζει με καθαρό νερό τον υπόγειο υδροφορέα της περιοχής.

10 επιπτώσεις της πανδημίας: Πώς άλλαξε η καταναλωτική συμπεριφορά

Κ

αθώς διανύουμε ήδη το δεύτερο έτος της πανδημίας, κάθε πλευρά της οικονομικής δραστηριότητας έχει υποστεί και συνεχίζει να υφίσταται πολύ σοβαρές συνέπειες. Όπως εξηγεί μιλώντας στο ΑΠΕΜΠΕ ο Γεώργιος Μπάλτας, καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, διδάκτωρ του Warwick Business School και διευθυντής Μετα-

Σύμφωνα με τον κ. Μπάλτα, η καταναλωτική συμπεριφορά δεν συγκεντρώνει την προσοχή που της αναλογεί στον δημόσιο διάλογο, κυρίως επειδή η μέτρηση και η κατανόηση της είναι πολύ σύνθετη υπόθεση. Συχνά δεν είναι επίσης αντιληπτό ότι η βαθύτερη δύναμη που κινεί τις εξελίξεις στο οικονομικό και επιχειρηματικό πεδίο είναι οι συμπεριφορές των ατόμων όταν λειτουργούν ως καταναλωτές και διαμορφώνουν εντέλει συλλογικά την αγοραία ζήτηση για προϊόντα και υπηρεσίες. Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο κ. Μπάλτας αναλύει πώς η πανδημία επιδρά στην καταναλωτική συμπεριφορά εντοπίζοντας δέκα σημαντικές επιπτώσεις.

Ι.

Ξεκινώντας με τον κρίσιμο ψυχολογικό παράγοντα. Η ίδια η πανδημία προκαλεί εύλογη ανησυχία και συχνά αίσθημα φόβου. Επιπλέον, τα υγειονομικά μέτρα περιορισμού της διάδοσής της αναπόφευκτα επιβαρύνουν περαιτέρω τον ψυχολογικό παράγοντα στον πληθυσμό. Για παράδειγμα, συνθήκες όπως ο εγκλεισμός σε εσωτερικούς χώρους, η απομόνωση από συγγενείς και φίλους, ο περιορισμός των κοινωνικών επαφών, η τηλεργασία από το σπίτι και ο πολύ αυξημένος χρόνος μπροστά σε οθόνες ψηφιακών συσκευών επιβαρύνει πολύπλευρα την ψυχολογική κατάσταση των ατόμων. Αυτό σημαίνει ότι αίρεται μία βασική προϋπόθεση για τη λήψη πολλών αγοραστικών αποφάσεων, που αφορά στην καλή ψυχολογία του καταναλωτή.

14

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

πτυχιακού Προγράμματος Μάρκετινγκ και Επικοινωνίας, οι επιπτώσεις της πανδημίας στην πραγματική οικονομία αποτυπώνονται στα αποτελέσματα των επιχειρήσεων, αλλά η ρίζα του προβλήματος εντοπίζεται στη μητέρα όλων των οικονομικών φαινομένων, που δεν είναι άλλη από την καταναλωτική συμπεριφορά».

Eνώ η επιθυμία των καταναλωτών για επιστροφή στον προηγούμενο τρόπο ζωής θα είναι πολύ μεγάλη, η ζημιά που θα έχει συντελεστεί συσσωρευτικά στην οικονομία θα είναι εμπόδιο για την αποκατάσταση της ζήτησης στις αγορές

ΙI.

H μεγάλη απώλεια εισοδήματος για πολλές κατηγορίες καταναλωτών περιορίζει τις αγοραστικές δυνατότητες. Αυτό αποτυπώνεται περισσότερο στη ζήτηση για αγαθά που δεν ικανοποιούν βασικές ανελαστικές ανάγκες ή δεν συνδέονται με τις έκτακτες συνθήκες ζωής της πανδημίας. Για παράδειγμα, ο όγκος πωλήσεων του Νοεμβρίου 2020 σημείωσε μείωση σχεδόν 55% στην ένδυση και την υπόδηση, και 15% σε πολλά διαρκή καταναλωτικά αγαθά. Το καταναλωτικό ενδιαφέρον στρέφεται αναγκαστικά σε προϊόντα και υπηρεσίες που απαντούν στις συνθήκες διαβίωσης που επιβάλει η πανδημία και τα υγειονομικά μέτρα. Δεν είναι τυχαία η αυξημένη ζήτηση για είδη σούπερ μάρκετ, είδη φαρμακείου, παράδοση έτοιμου φαγητού, και υπηρεσίες οικιακής ψηφιακής ψυχαγωγίας. Είναι επίσης αξιοσημείωτο ότι καταγράφεται άνοδος στις τιμές των κατοικιών, καθώς η τηλεργασία αυ-

ξάνει τη ζήτηση για κατοικίες και μειώνει τη ζήτηση για γραφεία και επαγγελματικούς χώρους. Οι εξελίξεις αυτές σημειώνονται παρά την πτώση των εισοδημάτων και υποδηλώνουν μία ριζική αναδιάταξη των προτεραιοτήτων και των μοτίβων συμπεριφοράς των ατόμων, με επίκεντρο το σπίτι και τη ζωή σε αυτό.

ΙII.

Οι καταναλωτές δεν είναι σε θέση, ακόμα και εάν έχουν τη ρευστότητα, να απολαύσουν διάφορες υπηρεσίες (π.χ., ταξίδια, θεάματα, γυμναστήρια, εστίαση), οι οποίες δεν μπορούν να προσφερθούν και να καταναλωθούν σε συνθήκες εγκλεισμού και κοινωνικής αποστασιοποίησης. Είναι λογικό να υποθέσουμε ότι η δαπάνη αυτή θα διατεθεί εν μέρει σε υλικά προϊόντα, είτε ως διαδικασία υποκατάστασης (π.χ., αγορά εξοπλισμού για άσκηση στο σπίτι διότι τα γυμναστήρια έχουν κλείσει), είτε ως συνέπεια της απελευθέρωσης χρηματικών πόρων (π.χ., τα χρήματα του ταξιδιού που δεν έγινε διοχετεύονται σε αγορά νέου υπολογιστή).

ΙV.

Συντελούνται αλλαγές στον τρόπο που οι καταναλωτές επιλέγουν σημεία λιανικής πώλησης για τις αγορές τους. Η βασική αλλαγή που έφερε η πανδημία στο λιανικό εμπόριο είναι βέβαια ότι οι καταναλωτές στρέφονται σε ηλεκτρονικά καταστήματα και ψωνίζουν μέσω διαδικτύου. Θα πρέπει όμως να σημειωθεί ότι οι καταναλωτές που ψωνίζουν σε φυσικά καταστήματα προτιμούν τώρα τα τοπικά, γειτονικά σημεία λιανικής πώλησης, η μετάβαση στα οποία δεν χρειάζεται ιδιωτικά και κυρίως δημόσια μεταφορικά μέσα. Οι εξελίξεις αυτές ωφελούν αφενός τις επιχειρήσεις με επιτυχημένα ηλεκτρονικά καταστήματα και αφετέρου τις επιχειρήσεις που έχουν φυσικό κατάστημα πολύ κοντά στους πελάτες τους.

☛ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 16

V.

H αγοραστική συμπεριφορά των ατόμων γίνεται αναγκαστικά περισσότερο προγραμματισμένη και πολύ λιγότερο παρορμητική για τρεις λόγους. Πρώτον, στις συνθήκες της πανδημίας, υπάρχουν λιγότερες ευκαιρίες και φυσικά ερεθίσματα για την αυθόρμητη πραγματοποίηση αγορών και τη λήψη παρορμητικών, στιγμιαίων αγοραστικών αποφάσεων. Είναι γνωστό από την επιστήμη της συμπεριφοράς του καταναλωτή ότι οι παρορμητικές αγοραστικές αποφάσεις προκαλούνται κυρίως από την πρόσληψη ερεθισμάτων από το περιβάλλον της αγοράς. Δεύτερον, η λήψη γρήγορων αγοραστικών αποφάσεων προάγεται από την καλή ψυχολογική διάθεση του ατόμου. Τρίτον, ο προγραμματισμός της καταναλωτικής συμπεριφοράς εντείνεται από τα οικονομικά προβλήματα, με την έννοια ότι ταάτομα προσπαθούν να αντιμετωπίσουν τους εισοδηματικούς περιορισμούς με αυστηρότερο προγραμματισμό και προϋπολογισμό των δαπανών τους.

VΙ.

Oι υγειονομικοί περιορισμοί και τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης φρενάρουν προς το παρόν την ανάπτυξη της αποκαλούμενης «οικονομίας του διαμοιρασμού» (sharing economy), όπου η πρόσβαση μέσω κάποιας ψηφιακής πλατφόρμας υποκαθιστά την ιδιοκτησία ορισμένων υλικών αγαθών, όπως τα οχήματα και τα καταλύματα. Τα συστήματα διαμοιρασμού υποστηρίχθηκαν από την ψηφιακή τεχνολογία και απευθύνθηκαν κυρίως σε καταναλωτές που δεν μπορούσαν ή δεν επιθυμούσαν να είναι ιδιοκτήτες των σχετικών αγαθών.

VΙI.

Η ψυχολογική και οικονομική πίεση καθιστά τους καταναλωτές λιγότερο πρόθυμους να αναλάβουν ρίσκο και να αντιμετωπίσουν αβέβαιες εκβάσεις στις αγοραστικές αποφάσεις τους. Δεν υπάρχει προθυμία για πειραματισμούς και δοκιμές, καθώς οι καταναλωτές γίνονται περισσότερο επιφυλακτικοί και προσεκτικοί. Η τάση αυτή ενισχύεται από δύο αλληλένδετους παράγοντες: α) το γεγονός ότι το διαδίκτυο διευκολύνει την αναζήτηση πληροφοριών και τη σύγκριση των εναλλακτικών προϊόντων πριν την αγορά, και β) το γεγονός ότι οι έγκλειστοι καταναλωτές περνούν πολύ περισσότερο χρόνο στο διαδίκτυο.

16

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

VΙII.

Τα προϊόντα πολυτελείας που συνδέονται με την επιδεικτική κατανάλωση (conspicuous consumption) υφίστανται αναπόφευκτα μείωση πωλήσεων για τρεις βασικούς λόγους: α) ο εγκλεισμός και ο περιορισμός των κοινωνικών επαφών ακυρώνει τον ρόλο αυτών των προϊόντων ως συμβόλων κύρους και οικονομικής δύναμης, στερώντας προς το παρόν τις ευκαιρίες για δημόσια χρήση τους, β) σημαντικό τμήμα της κατανάλωσης πολυτελών προϊόντων οφείλεται σε αγορές από τουρίστες σε φυσικά καταστήματα λιανικής πώλησης, γ) η μείωση των εισοδημάτων πλήττει περαιτέρω τις πωλήσεις των πολυτελών ειδών, οι οποίες στην πραγματικότητα προέρχονται από μία αρκετά ετερογενή πελατεία, χαρακτηριστικό της οποίας είναι περισσότερο η ροπή προς την επιδεικτική κατανάλωση και λιγότερο η ακλόνητη οικονομική ισχύς.

IX.

Οπως αναφέρεται στο Harvard Business Review (τεύχος 9/10 του 2020), η πανδημία προκάλεσε αναταράξεις στη διεθνή εφοδιαστική αλυσίδα. Αυξάνονται οι πολιτικές και ανταγωνιστικές πιέσεις στις επιχειρήσεις για μεγαλύτερη εγχώρια παραγωγή και μικρότερη εξάρτηση από αβέβαιες και ευάλωτες πηγές εφοδιασμού. Σε στρατηγικό επίπεδο αναζητείται η χωρική προσέγγιση της παραγωγής στην κατανάλωση, δηλαδή να παράγονται περισσότερο προϊόντα στην ευρύτερη γεωγραφική περιοχή που θα καταναλωθούν. Οι εξελίξεις αυτές στην πλευρά της προσφοράς συναντούν και ενισχύουν μία ήδη διαμορφωμένη προτίμηση των καταναλωτών για εγχώρια και τοπική παραγωγή, η οποία προϋπήρχε της πανδημίας. Εδώ εντοπίζεται μία συγκεκαλυμμένη ευκαιρία για την παραγωγική ανασυγκρότηση της χώρας καθώς και επιμέρους περιοχών της Ελλάδας που αντιμετωπίζουν αποσύνθεση της παραγωγικής βάσης και είναι κρίσιμο να ανακτήσουν ρόλο στην αγροτική και βιομηχανική παραγωγή.

X.

Κλείνοντας, επιστρέφουμε στον ψυχολογικό παράγοντα που είναι καθοριστικός για την καταναλωτική και οικονομική συμπεριφορά των ατόμων. Το τέλος της πανδημίας και των υγειονομικών μέτρων θα προκαλέσει ραγδαία βελτίωση της καταναλωτικής ψυχολογίας και εμπιστοσύνης και θα επαναφέρει το ενδιαφέρον των καταναλωτών στις αγορές που επλήγησαν περισσότερο και συνδέονται με εξωτερικές και κοινωνικές δραστηριότητες. Και ενώ η επιθυμία των καταναλωτών για επιστροφή στον προηγούμενο τρόπο ζωής θα είναι πολύ μεγάλη, η ζημιά που θα έχει συντελεστεί συσσωρευτικά στην οικονομία θα είναι εμπόδιο για την αποκατάσταση της ζήτησης στις αγορές●

Στην «εντατική» το λιανεμπόριο Εχασε τζίρο 4,5 δισ. ευρώ το 2020 λόγω Covid - Κερδισμένοι και χαμένοι

Μ

ε πτώση περίπου 4,5 δισ. ευρώ στον τζίρο κινήθηκε πέρυσι, λόγω πανδημίας και lockdown, το λιανικό εμπόριο της χώρας, ενώ περίπου 1,5 δισ. ευρώ ήταν οι απώλειες μόνο το δ' τρίμηνο. Μόνον ωφελημένες ήταν οι επιχειρήσεις που πωλούν μέσω ταχυδρομικών παραγγελιών ή μέσω διαδικτύου, στις οποίες ο τζίρος πέρυσι αυ-

●Λιανικό εμπόριο ρολογιών και κοσμημάτων σε ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 46,8%. ●Λιανικό εμπόριο κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων, ενδυμάτων και υποδημάτων σε υπαίθριους πάγκους και αγορές, μείωση 39,8%. Αντίθετα, οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη αύξηση είναι: ●Λιανικό εμπόριο από επιχειρήσεις πωλήσεων με αλληλογραφία ή μέσω διαδικτύου, αύξηση 18%. ●Λιανικό εμπόριο ηλεκτρονικών υπολογιστών, περιφερειακών μονάδων υπολογιστών και λογισμικού σε ειδικευμένα καταστήματα, αύξηση 13,1%. Στο σύνολο των επιχειρήσεων του τομέα λιανικού εμπορίου, ο κύκλος εργασιών το δ' τρίμηνο 2020 ανήλθε σε 12,47 δισ. ευρώ σημειώνοντας μείωση 10,4% σε σχέση με το δ' τρίμηνο 2019, όπου είχε διαμορφωθεί σε 13,92 δισ. ευρώ και μείωση 3% σε σχέση με το γ' τρίμηνο 2020 που είχε ανέλθει σε 12,86 δισ. ευρώ. Οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών το δ' τρίμηνο του 2020 σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2019 είναι: ●Λιανικό εμπόριο κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων,

18

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

ξήθηκε 18%. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, στο σύνολο των επιχειρήσεων του τομέα λιανικού εμπορίου, ο κύκλος εργασιών το 2020 ανήλθε σε 47,25 δισ. ευρώ σημειώνοντας μείωση 8,6% σε σχέση με το 2019, οπότε και είχε διαμορφωθεί σε 51,72 δισ. ευρώ. Οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών είναι:

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, στο σύνολο των επιχειρήσεων του τομέα λιανικού εμπορίου, ο κύκλος εργασιών το 2020 ανήλθε σε 47,25 δισ. ευρώ σημειώνοντας μείωση 8,6% σε σχέση με το 2019, οπότε και είχε διαμορφωθεί σε 51,72 δισ. ευρώ

ενδυμάτων και υποδημάτων σε υπαίθριους πάγκους και αγορές, μείωση 61%. ●Λιανικό εμπόριο ενδυμάτων σε ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 52,1%. Από την άλλη πλευρά, οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη αύξηση είναι: ●Λιανικό εμπόριο από επιχειρήσεις πωλήσεων με αλληλογραφία ή μέσω διαδικτύου, αύξηση 25,9%. ●Λιανικό εμπόριο ηλεκτρονικών υπολογιστών, περιφε-

ρειακών μονάδων υπολογιστών και λογισμικού σε ειδικευμένα καταστήματα, αύξηση 18,8%. Σημειώνεται ότι η τάξη οικονομικής δραστηριότητας «Λιανικό εμπόριο από επιχειρήσεις πωλήσεων με αλληλογραφία ή μέσω διαδικτύου», που παρουσίασε τη μεγαλύτερη αύξηση στον κύκλο εργασιών μεταξύ 2020 και 2019 και μεταξύ του δ' τριμήνου 2020 και του αντίστοιχου τριμήνου 2019, περιλαμβάνει δραστηριότητες λιανικού εμπορίου από επιχειρήσεις που πωλούν μέσω ταχυδρομικών παραγγελιών ή μέσω διαδικτύου (Internet) με την εφαρμογή συγκεκριμένων διαδικασιών και τα πωλούμενα προϊόντα μπορούν είτε να φορτωθούν άμεσα από το διαδίκτυο (Internet) είτε να παραδοθούν κανονικά στον πελάτη. Η τάξη οικονομικής δραστηριότητας «Λιανικό εμπόριο ρολογιών και κοσμημάτων σε ειδικευμένα καταστήματα», που παρουσίασε τη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών μεταξύ 2020 και 2019, περιλαμβάνει τα καταστήματα τα οποία πωλούν κατά κύριο λόγο ρολόγια και κοσμήματα. Ενώ, η τάξη οικονομικής δραστηριότητας «Λιανικό εμπόριο κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων, ενδυμάτων και υποδημάτων σε υπαίθριους πάγκους και αγορές», που παρουσίασε τη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών το δ' τρίμηνο 2020 σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο 2019, περιλαμβάνει την πώληση προϊόντων κλωστοϋφαντουργίας, ενδυμάτων και υποδημάτων που πραγματοποιείται σε υπαίθριες αγορές και πάγκους.

☛ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 20

Για τις επιχειρήσεις του τομέα λιανικού εμπορίου με υποχρέωση τήρησης διπλογραφικών βιβλίων, για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία σε μηνιαία βάση, ο κύκλος εργασιών τον Δεκέμβριο 2020 ανήλθε σε 2,75 δισ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 13,7% σε σχέση με τον Δεκέμβριο 2019 που είχε διαμορφωθεί σε 3,19 δισ. ευρώ και αύξηση 18,7% σε σχέση με τον Νοέμβριο 2020 που είχε ανέλθει σε 2,32 δισ. ευρώ. Οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο τον Δεκέμβριο 2020 σε σχέση με τον Δεκέμβριο 2019 είναι: ●Λιανικό εμπόριο εγγραφών μουσικής και εικόνας σε ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 84,4%. ●'Αλλο λιανικό εμπόριο σε μη ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 73,6%. Στον αντίποδα, οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη αύξηση είναι: ●Λιανικό εμπόριο εφημερίδων και γραφικής ύλης σε ειδικευμένα καταστήματα, αύξηση 59,8%. ●Λιανικό εμπόριο λουλουδιών, φυτών, σπόρων, λιπασμάτων, ζώων συντροφιάς και σχετικών ζωοτροφών σε ειδικευμένα καταστήματα, αύξηση 36%. Σημειώνεται ότι, η τάξη οικονομικής δραστηριότητας «Λιανικό εμπόριο εφημερίδων και γραφικής ύλης σε ειδικευμένα καταστήματα», που παρουσίασε τη μεγαλύτερη αύξηση στον κύκλο εργασιών τον Δεκέμβριο 2020 σε σχέση με τον Δεκέμβριο 2019, περιλαμβάνει τη λιανική πώληση εφημερίδων και υλικών γραφείου όπως στυλογράφοι, μολύβια, χαρτί κ.λπ. Ενώ, η τάξη οικονομικής δραστηριότητας «Λιανικό εμπόριο εγγραφών μουσικής και εικόνας σε ειδικευμένα καταστήματα», που παρουσίασε την αντίστοιχη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών, περιλαμβάνει το λιανικό εμπόριο μουσικών δίσκων, ταινιών ήχου, σύμπυκνων δίσκων και δισκετών, βιντεοκασετών

20

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

και ψηφιακών δίσκων DVD, καθώς και το λιανικό εμπόριο κενών κασετών και δίσκων. Με βάση τα στοιχεία κύκλου εργασιών του προσωρινού Στατιστικού Μητρώου Επιχειρήσεων 2018, οι 10 μεγαλύτερες τάξεις οικονομικής δραστηριότητας του τομέα λιανικού εμπορίου είναι: 1. Πώληση αυτοκινήτων και ελαφρών μηχανοκίνητων οχημάτων 2. Συντήρηση και επισκευή μηχανοκίνητων οχημάτων 3. Χονδρικό εμπόριο μερών και εξαρτημάτων μηχανοκίνητων οχημάτων 4. Λιανικό εμπόριο σε μη ειδικευμένα καταστήματα που πωλούν κυρίως τρόφιμα, ποτά ή καπνό 5. Αλλο λιανικό εμπόριο σε μη ειδικευμένα καταστήματα 6. Λιανικό εμπόριο καυσίμων κίνησης σε ειδικευμένα καταστήματα

7. Λιανικό εμπόριο σιδηρικών, χρωμάτων και τζαμιών σε ειδικευμένα καταστήματα 8. Λιανικό εμπόριο ηλεκτρικών οικιακών συσκευών σε ειδικευμένα καταστήματα 9. Λιανικό εμπόριο ενδυμάτων σε ειδικευμένα καταστήματα και 10. Φαρμακευτικά είδη σε ειδικευμένα καταστήματα. Οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών το δ' τρίμηνο του 2020 σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2019 είναι: ●Λιανικό εμπόριο ενδυμάτων σε ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 59%. ●Αλλο λιανικό εμπόριο σε μη ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 46%. Από την άλλη πλευρά, οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη αύξηση είναι: ●Λιανικό εμπόριο σιδηρικών, χρωμάτων και τζαμιών σε ειδικευμένα καταστήματα, αύξηση 57,3%. ●Φαρμακευτικά είδη σε ειδικευμένα καταστήματα, αύξηση 14,8%. Τέλος, οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών τον Δεκέμβριο 2020 σε σχέση με τον Δεκέμβριο 2019 είναι: ●Λιανικό εμπόριο ενδυμάτων σε ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 80,3%. ●Αλλο λιανικό εμπόριο σε μη ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 68,1%. Ενώ, οι δραστηριότητες που παρουσίασαν αύξηση είναι: ●Φαρμακευτικά είδη σε ειδικευμένα καταστήματα, αύξηση 31,8%. ●Λιανικό εμπόριο σε μη ειδικευμένα καταστήματα που πωλούν κυρίως τρόφιμα, ποτά ή καπνό, αύξηση 11,6%●

Μ

Σε δεινή θέση οι μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις Αναζητούν τον βηματισμό τους

είωση του κύκλου εργασιών από 40% έως και 100% έχει επιφέρει η πανδημία του κορονοϊού στους επαγγελματίες, βιοτέχνες και εμπόρους. Στην τηλεδιάσκεψη της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών Βιοτεχνών Εμπόρων Μαγνησίας (ΟΕΒΕΜ) και της Γενικής Συνομοσπονδίας Επαγγελματιών Βιοτεχνών Εμπόρων Ελλάδος (ΓΣΕΒΕΕ), που πραγματοποιήθηκε περί τα τέλη Φεβρουαρίου με τη συμμετοχή και του προέδρου της ΓΣΕΒΕΕ Γιώρ-

γου Καββαθά, τα στοιχεία του Ινστιτούτου Μικρών Επιχειρήσεων της ΓΣΕΒΕΕ που παρουσιάστηκαν χαρακτηρίστηκαν δραματικά. Σύμφωνα με αυτά, ελάχιστες επιχειρήσεις βρίσκονται σε ποσοστό κάτω από 30% μείωσης του κύκλου εργασιών τους και μόνο 5% δείχνει μικρή αύξηση. Μεγάλο κεφάλαιο αποτελεί το λιανικό εμπόριο, όπου η κατεύθυνση δείχνει την τάση συγκεντροποίησης της αγοράς σε μεγάλους και ισχυρούς ομίλους και αλυσίδες.

Ελάχιστες λαιο αποτελεί το λιανικό εμπόριο, όπου η κατεύθυνση δείεπιχειρήσεις βρίσκονται Η ΟΕΒΕΜ επισημαίνει ότι από τη συζήτηση που έγινε χνει την τάση συγκεντροποίησης της αγοράς σε μεγάλους διαπιστώθηκε η πραγματικά δύσκολη θέση που βρίσε ποσοστό κάτω από 30% και ισχυρούς ομίλους και αλυσίδες. Η προστασία της Δησκονται οι μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις και οι μείωσης του κύκλου εργασιών τους. μόσιας Υγείας αποτελεί προτεραιότητα για όλους, όμως επιπτώσεις που έχει φέρει η πανδημία του Covid-19 τα προβλήματα συνεχώς αυξάνονται για τις επιχειρήσε συνδυασμό με τα ανεπαρκή μέτρα της ΚυβέρνηΚαι μόνο 5% δείχνει μικρή αύξηση. σεις και τους εργαζομένους. Η μεγαλύτερη πρόκληση σης και τα συνεχιζόμενα lockdown. είναι η διατήρηση της οικονομίας, κάτι που θα επιτευχΣτην τηλεδιάσκεψη, η οποία χαρακτηρίστηκε από Μεγάλο κεφάλαιο αποτελεί το λιανικό θεί μόνο με πραγματικά και γενναία μέτρα στήριξης μεγάλη συμμετοχή, χαιρετισμό και πρώτη τοποθέτηεμπόριο, που η κατεύθυνση δείχνει από την Κυβέρνηση. Η κρίση πρέπει να αντιμετωπίζεση έκανε ο Πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ Γιώργος Καββαται με δραστικά και ουσιαστικά μέτρα και όχι να εργαλειθάς, ενώ στη συνέχεια τοποθετήθηκε ο Γεν. Γραμματέτην τάση συγκεντροποίησης της οποιείται εις βάρος των μικρών και πολύ μικρών επιχειας Νικολόπουλος Αθανάσιος και ο Β’ Αντιπρόεδρος αγοράς σε μεγάλους και ισχυρούς ρήσεων. Ενδεικτικά, τα αιτήματα των μικρών και πολύ μιΙωάννης Βαφειαδάκης. Συμμετείχαν, επίσης, ο Λεωνίκρών επιχειρήσεων αφορούν την χρηματοδότηση και δας Βατικιώτης Επιστημονικός Συνεργάτης του ΙΜΕ ΓΣΕομίλους και αλυσίδες. ρευστότητά τους, το γενναίο κούρεμα και τη ρύθμιση ΒΕΕ και ο Νικόλαος Δήμας Νομικός Σύμβουλος της ΓΣΕΒΕΕ. Παρόντες ήταν ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Μαγνησίας Αριστοτέλης Μπασδάνης και ο Πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Βόλου Αποστόλης Οντόπουλος. Το συντονισμό της τηλεδιάσκεψης έκανε η Πρόεδρος της ΟΕΒΕΜ Δωροθέα Καναβιτσά, η οποία καλωσόρισε και ευχαρίστησε θερμά τον Πρόεδρο της ΓΣΕΒΕΕ Γιώργο Καββαθά για την πρωτοβουλία διοργάνωσης της τηλεδιάσκεψης και έδωσε το λόγο στους Προέδρους και Εκπροσώπους των Πρωτοβάθμιων Σωματείων να τοποθετηθούν και να θέσουν τα ερωτήματά τους για θέματα της επικαιρότητας αλλά και κλαδικά ζητήματα. Παρόν ήταν σύσσωμο το Διοικητικό Συμβούλιο της ΟΕΒΕΜ, που κατά

22

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

τη διάρκεια έκανε τοποθετήσεις. Η συνολική εικόνα των τοποθετήσεων και του εποικοδομητικού διαλόγου που αναπτύχθηκε σε διάρκεια τεσσάρων ωρών, έδειξε την πραγματικά δύσκολη θέση που βρίσκονται οι μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις και τις επιπτώσεις που έχει φέρει η πανδημία του Covid-19 σε συνδυασμό με τα ανεπαρκή μέτρα της Κυβέρνησης και τα συνεχιζόμενα lockdown. Τα λουκέτα αποδεικνύονται αναπόφευκτα, ενώ οι κλάδοι του τουρισμού και της εστίασης έχουν δεχθεί το μεγαλύτερο πλήγμα. Όπως δείχνουν οι έρευνες του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ η μείωση του κύκλου εργασιών ξεκινάει από 40% έως και 100%. Ελάχιστες επιχειρήσεις βρίσκονται σε ποσοστό κάτω από 30% μείωσης του κύκλου εργασιών τους. Και μόνο 5% δείχνει μικρή αύξηση. Μεγάλο κεφά-

οφειλών που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια της υγειονομικής κρίσης, τον ακατάσχετο επαγγελματικό λογαριασμό και τις τραπεζικές υπερχρεώσεις, τις επιταγές, τη μείωση των φορολογικών συντελεστών, την απαλλαγή των επαγγελματικών εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούνται ως μέσο εργασίας από τον ΕΝΦΙΑ, την κάλυψη παγίων δαπανών μέσω ειδικών προγραμμάτων επιχορήγησης και την επιδότηση του μη μισθολογικού κόστους για την διατήρηση των θέσεων εργασίας. Ο Πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ Γιώργος Καββαθάς κατά τη δευτερολογία τοποθετήθηκε σε όλα τα ζητήματα που έθεσαν οι συμμετέχοντες, επισήμανε πως είναι απαραίτητη η ενότητα και η κοινή δράση, και δεσμεύτηκε πως η ΓΣΕΒΕΕ θα συνεχίζει να είναι δίπλα στους Επαγγελματίες, Βιοτέχνες και Εμπόρους, και θα αγωνίζεται πάντα, θα υπερασπίζεται τα δικαιώματα και τις ανάγκες τους. Ευχή όλων είναι η όσο το δυνατόν πιο γρήγορη επιστροφή στην κανονικότητα με υγεία και επιβίωση των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής οικονομίας●

Στο «κυνήγι» της ψηφιακής προσαρμογής Ελάχιστες οι επενδύσεις που έγιναν από επιχειρήσεις για τεχνολογικό και ψηφιακό εξοπλισμό και αυτές από ιδίους πόρους

Μ

όνο το 29,7% επί του συνόλου των μικρομεσαίων επιχειρήσεων δηλώνει ότι έχει πραγματοποιήσει επενδύσεις τα τελευταία 3 έτη σε «Τεχνολογικό/ ψηφιακό εξοπλισμό». Επιπλέον, παρά το γεγονός ότι έγκυρες μετρήσεις καταγράφουν τα τελευταία χρόνια μια σταδιακή τάση βελτίωσης επιμέρους δεικτών καινοτομίας σε επίπεδο μικρομεσαίων επιχειρήσεων - σε εγχώριο επίπεδο - οι δείκτες ψηφιοποίησης Επιπλέον, ως προς την πηγή χρηματοδότησης της επένδυσης, καταγράφεται στην έκθεση ότι, το 83,2% των επιχειρήσεων που πραγματοποίησαν επενδύσεις κατά τα 3 προηγούμενα έτη (43,6% επί του συνολικού δείγματος) χρηματοδότησαν τις επενδύσεις αυτές με ίδια κεφάλαια, ποσοστό που κρίνεται ιδιαίτερα υψηλό δεδομένου του πλήθους χρηματοδοτικών εργαλείων που υφίστανται πλέον σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο. Συγχρόνως, όπως σημειώνεται, το ποσοστό αυτό συνιστά ένα χαρακτηριστικό εύρημα που αναδεικνύει το διαχρονικό ζήτημα της περιορισμένης πρόσβασης των πολύ μικρών και μικρών επιχειρήσεων σε τραπεζικό δανεισμό και χρηματοδότηση. Ο τραπεζικός δανεισμός, ως πηγή χρηματοδότησης επενδύσεων, συγκεντρώνει ποσοστό 6%, ενώ ποσοστό 5,1% συγκεντρώνουν τα προγράμματα χρηματοδότησης (π.χ. ΕΣΠΑ). Ακόμα χαμηλότερο ποσοστό (1,7%) συγκεντρώνουν οι εναλλακτικές και εξειδικευμένες μορφές χρηματοδότησης (π.χ. μικρο-χρηματοδότηση, venture capital).

26

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

δεν ακολουθούν την ίδια πορεία βελτίωσης, συμπλέοντας με τις ευρύτερες αποκλίσεις και υστερήσεις στην ευρύτερη δέσμη δεικτών παρακολούθησης της τεχνολογικής και καινοτομικής ανάπτυξης. Αυτό είναι ένα από τα κύρια συμπεράσματα έκθεσης του Ινστιτούτο Μικρών Επιχειρήσεων της Γενικής Συνομοσπονδίας Επαγγελματιών Βιοτεχνών Εμπόρων Ελλάδας, για τον ψηφιακό μετασχηματισμό στις μικρές επιχειρήσεις.

Χαμηλός ο βαθμός εξοικείωσης

Το 56,4% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις επηρεάζουν ή θα επηρεάσουν θετικά την επιχειρηματική τους δραστηριότητα, ενώ το 12% εκτιμά ότι θα επηρεαστεί αρνητικά. Ενα υψηλό ποσοστό 24% θεωρεί ότι δεν θα επηρεαστεί αρνητικά ή θετικά

Όπως προκύπτει, μεταξύ άλλων, από την ανάλυση, ο σχετικά χαμηλός βαθμός εξοικείωσης αλλά και ενσωμάτωσης νέων ψηφιακών συστημάτων, ο χαμηλός βαθμός ανάγκης για περαιτέρω ψηφιακή ενημέρωση, ο χαμηλός βαθμός αξιοποίησης των δυνατοτήτων του ηλεκτρονικού εμπορίου και των ηλεκτρονικών προμηθειών, ο περιορισμένος βαθμός αναγκών σε ψηφιακές δεξιότητες, καθώς και ο χαμηλός βαθμός επενδύσεων ψηφιακής προσαρμογής που βασίζονται υπέρμετρα σε ίδια κεφάλαια αξιοποιώντας σε περιορισμένο βαθμό άλλες διαθέσιμες χρηματοδοτικές δυνατότητες, συνιστούν ορισμένους πρόδρομους δείκτες που υπογραμμίζουν τον κίνδυνο επιδείνωσης των ψηφιακών αντιθέσεων και διαφοροποιήσεων σε επίπεδο μικρών επιχειρήσεων, κυρίως μεταξύ ψηφιακά ώριμων και λιγότερο ψηφιακά προσαρμοσμένων επιχειρήσεων. Αντιστοίχως, πέραν της οριζόντιας αξιολόγησης της ψηφιακής ωριμότητας των μικρών επιχειρήσεων, χαρακτηρίζεται προφανές ότι το επίπεδο ψηφιακής ωρίμανσης δεν διακρίνεται από ομοιογένεια στο ευρύτερο φάσμα των εγχώριων επιχειρήσεων.

☛ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 28

Τεχνο-παραγωγικό χάσμα στις μικρές επιχειρήσεις Ως προς το βαθμό γνώσης των βασικών εννοιών του ψηφιακού μετασχηματισμού, διαπιστώνεται ιδιαίτερη διαφοροποίηση αναφορικά με τις επιμέρους τεχνολογίες. Τα υψηλότερα ποσοστά εξοικείωσης συγκεντρώνονται στις έννοιες Ψηφιακές πλατφόρμες (75,3%), Τεχνητή Νοημοσύνη (60,5%), Ρομποτικά συστήματα στην παραγωγή (59,8%) και Τρισδιάστατη εκτύπωση (57,9%), τα οποία όμως δεν συνδυάζονται απαραίτητα και με τους αντίστοιχους βαθμούς ενσωμάτωσης ή παραγωγικής χρήσης (με μικρή εξαίρεση ίσως τις ψηφιακές πλατφόρμες).

Κρίσιμος όρος για την επιβίωση Η ψηφιακή αναβάθμιση των μικρών επιχειρήσεων και ιδιαίτερα των λιγότερο αναπτυγμένων ψηφιακά, αναδεικνύεται ως κρίσιμος όρος επιβίωσης στη νέα ψηφιακή οικονομία. Την ίδια ώρα τα αποτελέσματα της έρευνας δείχνουν ότι είναι περιορισμένης κλίμακας οι δράσεις αναβάθμισης των ψηφιακών δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού, ιδιαίτερα για τις πολύ μικρές επιχειρήσεις. Ποσοστό 81% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι οι τεχνολογικές/ψηφιακές αλλαγές που υιοθετήθηκαν δεν είχαν καμία επίπτωση στον αριθμό των εργαζομένων τους, ενώ το 10,7% δήλωσε ότι οι αλλαγές προκάλεσαν αύξηση στον αριθμό τους. Τα συγκεκριμένα στοιχεία πιθανόν συνδέονται με το είδος και το εύρος των εργασιών που εκτελούνται, καθώς και το χαμηλό βαθμό τεχνολογικής υιοθέτησης και τον τύπο των τεχνολογικών συντελεστών που υιοθετούνται, που πιθανόν διακρίνονται περισσότερο από χαμηλή τεχνολογική συνθετότητα ή υψηλότερο βαθμό συμπληρωματικότητας (παρά από τάσεις αντικατάστασης ανθρώπινου δυναμικού). Σημειώνεται ωστόσο ότι ένα πολύ υψηλό ποσοστό (62,5%) των επιχειρήσεων δηλώνουν ότι δεν διαπιστώνουν κάποια έλλειψη στις συγκεκριμένες κατηγορίες δεξιοτήτων με τον τομέα της Μεταποίησης να καταγράφει τα υψηλότερα ποσοστά μη έλλειψης (71,8%). Συγχρόνως, το 56,4% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι οι

28

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

τεχνολογικές εξελίξεις επηρεάζουν ή θα επηρεάσουν θετικά την επιχειρηματική τους δραστηριότητα, ενώ το 12% εκτιμά ότι θα επηρεαστεί αρνητικά. Ένα υψηλό ποσοστό 24% θεωρεί ότι δεν θα επηρεαστεί αρνητικά ή θετικά. Το στοιχείο αυτό αφενός προκύπτει σε ένα βαθμό ως συνέπεια της ψηφιακής ετοιμότητας μέρους των επιχειρήσεων, αφετέρου καταδεικνύει μια υπέρμετρη αισιοδοξία ως προς τις συνέπειες των τεχνολογικών εξελίξεων που δεν συνάδει απαραίτητα με τον χαμηλό βαθμό κατανόησης, ψηφιακής επάρκειας και ψηφιακής προσαρμογής.

Σε χαμηλά επίπεδα η επενδυτική δραστηριότητα Καταγράφεται ένα περιορισμένο ποσοστό επιχειρήσεων με επενδυτική δραστηριότητα, η οποία αφορά, κατά κανόνα, επενδύσεις χαμηλής κλίμακας, ιδιαίτερα ως προς τις μικρότερες επιχειρήσεις. Για παράδειγμα, μόνο το 29,7% επί του συνόλου των επιχειρήσεων δηλώνει ότι έχει πραγματοποιήσει επενδύσεις τα τελευταία 3 έτη σε «Τεχνολογικό/ ψηφιακό εξοπλισμό», ενώ το 28,5% έχει πραγματοποιήσει επενδύσεις σε «Λοιπά μηχανήματα και μηχανολογικό εξοπλισμό». Μόλις το 7,9% επί του συνόλου δηλώνει ότι έχει πραγ-

ματοποιήσει επενδύσεις σε «Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη». Έντονη συσχέτιση διαμορφώνεται μεταξύ των επιχειρήσεων που πραγματοποίησαν επενδύσεις και των επιπέδων κύκλου εργασιών, καθώς και του αριθμού εργαζομένων.

Εξοπλισμός με ίδια κεφάλαια Σε επίπεδο πηγής χρηματοδότησης και ύψους επενδύσεων, το 83,2% των επιχειρήσεων που πραγματοποίησαν επενδύσεις κατά τα 3 προηγούμενα έτη (που αντιστοιχεί στο 43,6% του συνόλου), χρηματοδότησαν τις επενδύσεις αυτές με ίδια κεφάλαια. Ο τραπεζικός δανεισμός ως πηγή χρηματοδότησης επενδύσεων συγκεντρώνει ποσοστό 6%, ενώ ποσοστό 5,1% συγκεντρώνουν τα προγράμματα χρηματοδότησης (π.χ. ΕΣΠΑ). Ποσοστό 1,7% συγκεντρώνουν οι εναλλακτικές και εξειδικευμένες μορφές χρηματοδότησης (π.χ. μικρο-χρηματοδότηση, venture capital). Τέλος, ποσοστό 45,7% των επιχειρήσεων που έχουν πραγματοποιήσει επενδύσεις, έχουν επενδύσει σε κατηγορίες ποσών κάτω από 15.000 ευρώ (έως 5.000 ευρώ το 22,7% των επιχειρήσεων και 5.000-15.000 ευρώ το 23%)●

MyData: Τα ηλεκτρονικά βιβλία στην καθημερινότητα των επιχειρήσεων Η μία από τις δύο ενημερωτικές εκδηλώσεις του ΣΒΘΣΕ - Η «χρηματοδότηση επιχειρήσεων μέσω των νέων προκηρύξεων του Αναπτυξιακού Νόμου 4399/16», η δεύτερη

Δ

ύο ενημερωτικές εκδηλώσεις για επίκαιρα επιχειρηματικά θέματα που αφορούν στη λειτουργία των επιχειρήσεων διοργάνωσε ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών Θεσσαλίας & Στερεάς Ελλάδας, παρέχοντας έγκαιρη και έγκυρη ενημέρωση στις επιχειρήσεις – μέλη του. Συγκεκριμένα, την Τετάρτη 24 Φεβρουαρίου 2021 υποδέχθηκε διαδικτυακά τον Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών Γεώργιο Πιτσιλή και τα αρμόδια επιχειρησιακά στελέχη της ΑΑΔΕ Απόστολο Μπούτο, Ρένο Καραστάθη και Αντώνη Ντίνο, οι οποίοι αναφέρθηκαν στην πλατφόρμα MyData της ΑΑΔΕ και πα-

Ηλεκτρονικά βιβλία Η πλατφόρμα MyData της ΑΑΔΕ και όλες οι εξελίξεις που αφορούν στη διαδικασία υλοποίησης του νέου συστήματος ηλεκτρονικών βιβλίων και ηλεκτρονικής τιμολόγησης από τις επιχειρήσεις ήταν στο επίκεντρο της διαδικτυακής ενημερωτικής εκδήλωσης, με θέμα «MyData: Τα Ηλεκτρονικά βιβλία στην καθημερινότητα των επιχειρήσεων. Καλωσορίζοντας τους συμμετέχοντες, η Πρόεδρος του ΣΒΘΣΕ Ελένη Κολιοπούλου, υπογράμμισε ότι η ψηφιοποίηση των συναλλαγών, η οποία λαμβάνει σάρκα και

30

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

ρουσίασαν όλες τις εξελίξεις που αφορούν στη διαδικασία υλοποίησης του νέου συστήματος ηλεκτρονικών βιβλίων και ηλεκτρονικής τιμολόγησης από τις επιχειρήσεις, τις νέες προθεσμίες και τις διαδικασίες εφαρμογής. Την Πέμπτη 25 Φεβρουαρίου 2021 υποδέχθηκε διαδικτυακά τον Προϊστάμενο της Δ/νσης Αναπτυξιακών Νόμων του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων Σωτήρη Αθανασίου, καθώς και τα στελέχη της Διεύθυνσης Ανδρέα Θεοδωρόπουλο και Αναστασία Λαζαρίδου, σε αντίστοιχη ενημερωτική εκδήλωση με θέμα την «Χρηματοδότηση Επιχειρήσεων μέσω των νέων προκηρύξεων του Αναπτυξιακού Νόμου 4399/16».

Οφέλη προκύπτουν και για τις δύο πλευρές. Οφέλη για την επιχείρηση γιατί με την ψηφιοποίηση της λειτουργίας της απλοποιούνται οι υποχρεώσεις που σήμερα είναι έγχαρτες και χρονοβόρες και τα καθήκοντα των λογιστών περιορίζονται στις εργασίες που η επιστήμη τους καλεί και επιβάλει να επιτελούν

οστά, μέσω των ηλεκτρονικών βιβλίων και της ηλεκτρονικής τιμολόγησης, αποτελεί αδιαμφισβήτητα μία μεγάλη και αναγκαία μεταρρύθμιση, η οποία όμως συνοδεύεται από προκλήσεις και αρκετές δυσκολίες. Επίσης ανέφερε ότι υπάρχουν κάποιες νομοθετικές και φοροτεχνικές ασάφειες, που ακόμα δεν έχουν λυθεί και προκαλούν τις ανασφάλειες του επιχειρηματικού κόσμου και των συνεργατών του, ενώ τόνισε ότι διανύουμε μία ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο και η παραμικρή περαιτέρω επιβάρυνση των λειτουργικών διαδικασιών, αποτελεί κίνδυνο βραχυκυκλώματος για τις επιχειρήσεις. Όπως είπε: «Κοινός μας στόχος σε συνεργασία με την ΑΑΔΕ είναι να επιτευχθεί η ομαλή μετάβαση και η εξοικείωση με τη νέα πλατφόρμα MyData, η οποία θα αποτελέσει τη νέα ψηφιακή πραγματικότητα για όλες τις επιχειρήσεις.

☛ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 32

Για το σκοπό αυτό ο Σύνδεσμος, εδώ και αρκετούς μήνες συνεργάζεται στενά με την ΑΑΔΕ, μέσω μιας ομάδας εργασίας που έχει συστήσει, στο πλαίσιο της οποίας συστηματικά συγκεντρώνονται και διαβιβάζονται: ερωτήματα, προβληματισμοί και επισημάνσεις που έχουν προκύψει από την πιλοτική χρήση της πλατφόρμας. Θεωρούμε ότι είναι πολύ σημαντική αυτή η διαδικασία ώστε να διατηρούμε ανοικτούς τους διαύλους επικοινωνίας και να εξασφαλίζεται η απαραίτητη αλληλεπίδραση, ώστε να φτάσουμε στο επιδιωκόμενο στόχο που είναι: η απρόσκοπτη χρήση και η πλήρης αξιοποίηση της πλατφόρμας MyData. Κλείνοντας το χαιρετισμό της η Πρόεδρος ευχαρίστησε τον Διοικητή της ΑΑΔΕ Γιώργο Πιτσιλή και τα αρμόδια επιχειρησιακά στελέχη της ΑΑΔΕ Απόστολο Μπούτο, Ρένο Καραστάθη και Αντώνη Ντίνο, για την αποδοχή της πρόσκλησης του Συνδέσμου να παραστούν στην εκδήλωση καθώς και για την προσήλωσή τους στην επιτυχία του έργου και για τη μέχρι τώρα άριστη συνεργασία. Από την πλευρά του ο Διοικητής της ΑΑΔΕ Γιώργος Πιτσιλής, αφού ευχαρίστησε τον ΣΒΘΣΕ για την πρόσκληση, δήλωσε την ικανοποίησή του για την πραγματοποίηση αυτού του έργου, το οποίο υλοποιείται εξ ολοκλήρου με ίδιες δυνάμεις εσωτερικά τις ΑΑΔΕ και αποτελεί μία πολύ σημαντική μεταρρύθμιση, λαμβανομένου υπόψη τη διαχρονικότητά της, το αποτύπωμα που αφήνει και τη νέα σχέση που εγκαθιστά ανάμεσα στις επιχειρήσεις και το δημόσιο, εν προκειμένου την ΑΑΔΕ. Οφέλη προκύπτουν και για τις δύο πλευρές. Οφέλη για την επιχείρηση γιατί με την ψηφιοποίηση της λειτουργίας της απλοποιούνται οι υποχρεώσεις που σήμερα είναι έγχαρτες και χρονοβόρες και τα καθήκοντα των λογιστών περιορίζονται στις εργασίες που η επιστήμη τους καλεί και επιβάλει να επιτελούν, που είναι ο χαρακτηρισμός και η ορθή λογιστική αποτύπωση και μεταφορά των δεδομένων στις φορολογικές δηλώσεις. Στην πλήρη ανάπτυξή του, όπως είπε, φιλοδοξούμε να απαλλαγούμε από τις καταστάσεις πελατών – προμηθευτών που δημιουργούν διάφορα προβλήματα, να δοθεί η δυνατότητα να επιταχυνθούν οι επιστροφές φόρων και οι φορολογικοί έλεγχοι να γίνουν πιο στοχευμένοι και δίκαιοι. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Όλοι μας είμαστε στην ίδια όχθη και επιθυμούμε ο υγιής ανταγωνισμός να μη νοθεύεται από φαινόμενα παραβατικότητας και φοροδιαφυγής. Ένα πολύ σημαντικό εργαλείο σε αυτή τη μάχη είναι τα ηλεκτρονικά βιβλία. Επιπλέον το μήνυμα που λαμβάνεται από τη μέχρι τώρα πιλοτική λειτουργία του συστήματος είναι πολύ αισιόδοξο, καθώς τα παραστατικά που έχουν ληφθεί μέσω της πλατφόρμας έχουν ξεπεράσει τα 13,4 εκ. και με την ενεργοποίηση του καναλιού διαβίβασης μέσω παρόχων ηλεκτρονικής τιμολόγησης υποβλήθηκαν άλλες 346.000, ρυθμός πολύ ικανοποιητικός». Κλείνοντας, ο Διοικητής, μεταξύ άλλων, υπογράμμισε ότι η ΑΑΔΕ επενδύει πολύ σε συνεργασίες όπως αυτή που αναπτύχθηκε με τον ΣΒΘΣΕ και άλλους φορείς πανελλαδικά, γιατί μόνο μέσω αυτών μπορούν να επιλύονται τα διάφορα προβλήματα και να ελαχιστοποιηθούν οποιεσδήποτε εμπλοκές πιθανόν παρουσιάζονται, όπως είναι φυσικό να γίνεται σε ένα τόσο μεγάλο εγχείρημα. Η ενημερωτική εκδήλωση συνεχίστηκε με τις παρουσιάσεις των αρμόδιων επιχειρησιακών στελεχών της ΑΑΔΕ και συγκεκριμένα: - ο Απόστολος Μπούτος, Σύμβουλος Πληροφορικής ΑΑΔΕ, αναφέρθηκε αναλυτικά στις δυνατότητες που προσφέρει σε μία επιχείρηση η χρήση της ηλεκτρονικής τιμολόγησης και παρουσίασε την αρχιτεκτονική του συστήμα-

32

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

τος διαβίβασης των παραστατικών.

- o Ρένος Καραστάθης, Προϊστάμενος της Δ/νσης Στρατηγικής Τεχνολογιών Πληροφορικής και project manager του έργουMyData,παρουσίασε το πλάνο εφαρμογής της πλατφόρμας και αναφέρθηκε διεξοδικά στις λύσεις που παρέχονται για τις επιχειρήσεις, ενώ τέλος, - ο Αντώνης Ντίνος, Στέλεχος της Διεύθυνσης Ελέγχων και επιχειρησιακός υπεύθυνος του έργου, ανέλυσε την επιχειρησιακή πλευρά του έργου και τις τεχνικές λεπτομέρειες που αφορούν στη λειτουργία των ηλεκτρονικών βιβλίων και τον σκοπό που αναμένεται να εξυπηρετήσουν. Η εκδήλωση έκλεισε με συζήτηση επί των ερωτημάτων και των παρατηρήσεων που κατατέθηκαν από τους συμμετέχοντες, καλύπτοντας μεγάλο εύρος προβληματισμών που έχουν προκύψει από την πιλοτική εφαρμογή του συστήματος τόσο σε τεχνικό όσο και σε διαχειριστικό επίπεδο. Ο Σύνδεσμος και η ΑΑΔΕ δεσμεύτηκαν να συνεχίσουν την αγαστή συνεργασία μέσω της ομάδας εργασίας, προς όφελος των επιχειρήσεων και της οικονομίας.

Χρηματοδότηση Επιχειρήσεων Ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδος (ΣΒΘΣΕ), διοργάνωσε διαδικτυακή ενημερωτική εκδήλωση, με θέμα «Χρηματοδότηση Επιχειρήσεων μέσω των νέων προκηρύξεων του Αναπτυξιακού Νόμου 4399/16», στην οποία παρουσιάστηκαν οι τρεις νέες προκηρύξεις καθεστώτων του Αναπτυξιακού Νόμου του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων: ● «Επιχειρηματικότητα Πολύ Μικρών και Μικρών Επιχειρήσεων» ● «Γενική Επιχειρηματικότητα» και ● «Ενισχύσεις Μηχανολογικού Εξοπλισμού», με εισηγητή τον Σωτήρη Αθανασίου, Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Αναπτυξιακών Νόμων του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων. Στην εκδήλωση συμμετείχε επίσης και ο Ανδρέας Θεοδωρόπουλος, Στέλεχος της Διεύθυνσης Αναπτυξιακών Νόμων του Υπουργείου. Καλωσορίζοντας τα στελέχη του Υπουργείου καθώς και τους συμμετέχοντες, η Πρόεδρος του ΣΒΘΣΕ Ελένη Κολιοπούλου, υπογράμμισε ότι η επιχειρηματική κοινότητα και ιδιαίτερα η Βιομηχανία, παρακολουθεί με μεγάλο ενδιαφέρον, τις προκηρύξεις των Αναπτυξιακών Νόμων, πα-

λαιότερες και τρέχουσες, οι οποίες διαχρονικά προσφέρουν στις επιχειρήσεις, παράλληλα και με άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία, την δυνατότητα της πραγματοποίησης επενδύσεων απαραίτητων για την ανάκαμψη της οικονομίας της χώρας. Επισήμανε επίσης, ότι σε μια περίοδο που επιχειρείται συστηματικά η διαμόρφωση ενός θετικού επιχειρηματικού κλίματος, αναγκαίου για την τόνωση των επενδυτικών προσπαθειών των επιχειρήσεων, οι πρωτοβουλίες της Πολιτείας θα πρέπει να συντείνουν προς την απλοποίηση και επιτάχυνση των διαδικασιών του Αναπτυξιακού, με σκοπό την άμεση αξιοποίηση των κινήτρων και ενισχύσεων από τις επιχειρήσεις. Αυτό, άλλωστε, αποτελεί πάγιο αίτημα του Συνδέσμου στην επικοινωνία του με το Υπουργείο. Στη συνέχεια, ο εισηγητής της εκδήλωσης Σωτήρης Αθανασίου, παρουσίασε συνοπτικά τα βασικά σημεία των τριών ανοιχτών προκηρύξεων, και ειδικότερα τους στόχους του αναπτυξιακού νόμου, τις επιλέξιμες δαπάνες των επενδυτικών σχεδίων, τα είδη των παρεχόμενων ενισχύσεων, καθώς και τα ποσοστά ενίσχυσης για επενδύσεις που θα ενταχθούν στον νέο αναπτυξιακό νόμο. Οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να υποβάλουν προς ενίσχυση τις αιτήσεις τους στα δυο πρώτα καθεστώτα έως την 31η Μαρτίου 2021, ενώ η προκήρυξη του καθεστώτος ενισχύσεων «Ενισχύσεις Μηχανολογικού Εξοπλισμού», θα έχει καταληκτική ημερομηνία υποβολής αιτήσεων υπαγωγής επενδυτικών σχεδίων την 30ηΣεπτεμβρίου 2021. Ακολούθησε συζήτηση κατά την διάρκεια της οποίας οι συμμετέχοντες ανέδειξαν ως τα πλέον σημαντικά προβλήματα στην λειτουργία των αναπτυξιακών νόμων, τη μεγάλη καθυστέρηση που παρατηρείται στις διάφορες διαδικασίες που προβλέπονται, όπως η αξιολόγηση των επενδυτικών σχεδίων, η έκδοση των αποφάσεων υπαγωγής, η έκδοση των αποφάσεων πιστοποίησης, της υλοποίησης και της ολοκλήρωσης, τα οποία δυσχεραίνουν σημαντικά το αναπτυξιακό έργο των επιχειρήσεων. Τα στελέχη του Υπουργείου, διαβεβαίωσαν τους συμμετέχοντες, ότι έχουν γνώση των προβλημάτων και καταβάλουν προσπάθειες για να τα περιορίσουν, ενώ διευκρίνισαν σημεία των τρεχουσών προκηρύξεων για την επιτυχή υποβολή σχεδίων. Η εκδήλωση, πραγματοποιήθηκε με την υποστήριξη του ΣΒΘΣΕ/EnterpriseEuropeNetwork●

Παρθένο ελαιόλαδο από τον τόπο σου: Μειώνει ακόμη και τον κίνδυνο κατάθλιψης Απίστευτες ευεργετικές ιδιότητες για την υγεία και την ομορφιά

Χ

ίλιες και μία είναι οι ευεργετικές ιδιότητες του παρθένου ελαιόλαδου που «ρέει» άφθονο στον Πήλιο και τη Μαγνησία και η ιστορία του χάνεται στην παράδοση. Βοηθά στην πρόληψη εγκεφαλικού επεισοδίου και στη διατήρηση υγιών επιπέδων χοληστερόλης, μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού, προστατεύει από τη νόσο του Αλτσχάιμερ και την οξεία παγκρεατίτιδα, προστατεύει το συκώτι, χαμη-

Σύμφωνα με μια μελέτη που πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο Λας Πάλμας Ντε Γκραν Κανάρια, το ελαιόλαδο φαίνεται να έχει μια ελαφρά προστατευτική δράση. Η ερευνητική ομάδα συγκέντρωσε και ανέλυσε στοιχεία για 12.000 εθελοντές για μια περίοδο 6 ετών. Η μέση ηλικία τους κατά την έναρξη της μελέτης ήταν 37,5 χρόνια. Είχαν όλοι συμπληρώσει ένα ερωτηματολόγιο με 136 ερωτήσεις, το οποίο είχε πληροφορίες σχετικά με τις διατροφικές συνήθειες, τον τρόπο ζωής τους και φυσική και κλινική κατάσταση της υγείας τους. Οι ερευνητές υπολόγισαν τον αριθμό των ατόμων με κατάθλιψη κατά την έναρξη της μελέτης και στη συνέχεια πάλι σε κάθε συνεδρία παρακολούθησης. Σαν περιπτώσεις κατάθλιψης ορίστηκαν εκείνες που είχαν διαγνωστεί κλινικά από ειδικό γιατρό. Οι συγγραφείς της μελέτης διαπίστωσαν ότι όταν συνέκριναν τους εθελοντές που κατανάλωναν συστηματικά τρανς λιπαρά, με άτομα που το κύριο λιπαρό στη διατροφή

36

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

λώνει ακόμη και τον κίνδυνο εμφάνισης κατάθλιψης! Ναι, μπορεί να ακούγεται απίστευτο αλλά μειώνει ακόμη και τον κίνδυνο εμφάνισης κατάθλιψης. Οι άνθρωποι των οποίων η διατροφή έχει υψηλή περιεκτικότητα σε τρανς λιπαρά - έτοιμο φαγητό και τρόφιμα μαζικής παραγωγής όπως γλυκά - μπορεί να βρίσκονται σε υψηλότερο κίνδυνο σε σύγκριση με εκείνους των οποίων η διατροφή είναι πλούσια σε μονοακόρεστα και πολυακόρεστα λιπαρά.

Οι πληθυσμοί της Μεσογείου έχουν μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής και χαμηλότερο κίνδυνο για καρδιαγγειακές παθήσεις, υψηλή αρτηριακή πίεση και εγκεφαλικά επεισόδια, σε σχέση με τους βορειοαμερικανούς και βορειοευρωπαίους...

τους ήταν το ελαιόλαδο, αυτοί που κατανάλωναν τρανς λιπαρά είχαν 48% αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν κατάθλιψη. Η ποσότητα κατανάλωσης των trans λιπαρών ήταν ευθέως ανάλογη με τον κίνδυνο για κατάθλιψη. Όσο μεγαλύτερη η κατανάλωση των τρανς λιπαρών τόσο μεγαλύτερος ο κίνδυνος. Κατά τα τελευταία 50 χρόνια, έχει υπάρξει πλήθος μελετών που εξετάζουν τις ιδιότητες του ελαιολάδου για την υγεία από τις οποίες προκύπτουν ολοένα και περισσότερα οφέλη. Το ελαιόλαδο, το οποίο είναι πλούσιο σε μονοακόρεστα λιπαρά οξέα, είναι το κύριο συστατικό της μεσογειακής διατροφής. Οι πληθυσμοί της Μεσογείου έχουν μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής και χαμηλότερο κίνδυνο για καρδιαγγειακές παθήσεις, υψηλή αρτηριακή πίεση και εγκεφαλικά επεισόδια, σε σχέση με τους βορειοαμερικανούς και βορειοευρωπαίους... Τα μονοακόρεστα λιπαρά οξέα (MUFAs), θεωρούνται ως ένα υγιές διατροφικό λίπος, σε αντίθεση με τα κορεσμένα λίπη και τα τρανς λιπαρά. Το ελαιόλαδο είναι μια λιπαρή ουσία που λαμβάνεται από τον καρπό του ελαιόδεντρου (ελιά), ένα δέντρο που καλλιεργείται παραδοσιακά στη περιοχή της Μεσογείου, για την παραγωγή ελαιολάδου.

☛ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 38

Το έλαιο χρησιμοποιείται σε καλλυντικά, φάρμακα, το μαγείρεμα και σαπούνια, και τα παλαιότερα χρόνια χρησιμοποιούνταν και ως καύσιμο για τους παραδοσιακούς λαμπτήρες. Παρά το γεγονός ότι παράγεται στις χώρες της Μεσογείου, σήμερα χρησιμοποιείται σε όλο τον κόσμο. Η Ελλάδα έχει την υψηλότερη πρόσληψη ελαιολάδου ανά άτομο στον κόσμο. Οι Έλληνες καταναλώνουν, κατά μέσο όρο, 24 λίτρα ελαιόλαδο ανά άτομο ανά έτος. Οι Ισπανοί και οι Ιταλοί καταναλώνουν περίπου 15 και 13 λίτρα ελαιολάδου ανά άτομο ανά έτος αντίστοιχα. Το 2010 περισσότερο από το 45% της παραγωγής ελαιολάδου προήλθε από την Ισπανία. Παράλληλα με τις αποδεδειγμένα ευεργετικές ιδιότητες του ελαιολάδου στον ανθρώπινο οργανισμό σαν τροφή, έχει παρατηρηθεί πως η εξωτερική εφαρμογή του σε διάφορες περιοχές του σώματος μπορεί να έχει εκπληκτικά αποτελέσματα. Η συνήθεια να εφαρμόζεται ελαιόλαδο τοπικά πάνω στο δέρμα είναι ευρέως διαδομένη σε διάφορες περιοχές της χώρας και η αρχή αυτής της πρακτικής χάνεται στα βάθη των αιώνων. Η τάση αυτή σήμερα κερδίζει ολοένα και μεγαλύτερο έδαφος κυρίως ανάμεσα στους οπαδούς των φυσικών προϊόντων και της φυσικής υγείας. Είτε σε συνδυασμό με άλλα συστατικά είτε μόνο του οι καλλυντικές ιδιότητες του ελαιολάδου επιβεβαιώνονται από τους ειδικούς για αυτό και πλέον βλέπουμε έναν ολόκληρο κλάδο της κοσμετολογίας να αναπτύσσεται γύρω απ’ αυτό. Σε κάθε περίπτωση το αγνό ελαιόλαδο διαθέτει αποδεδειγμένα μαλακτικές, υδατικές και αντισηπτικές ιδιότητες και μπορεί να φανεί ιδιαίτερα αποτελεσματικό για πολλές χρήσεις. Ετσι θεραπεύει την ξηροδερμία όπως αυτή που παρου-

38

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

σιάζεται στο τριχωτό της κεφαλής. Δοκιμάστε να απλώσετε λάδι ελιάς στο κεφάλι σας χρησιμοποιώντας ένα απλικατέρ και στη συνέχεια χτενίστε σε όλο το μήκος των μαλλιών. Μαζέψτε τα μαλλιά σας σε αδιάβροχη μεμβράνη και κοιμηθείτε με αυτή τη νύχτα. Την επόμενη μέρα βάλτε σαμπουάν πρώτα σε στεγνά μαλλιά και στη συνέχεια ξεβγάλτε καλά το λάδι λούζοντας επίμονα. Το αποτέλεσμα θα σας εκπλήξει! Εξάλλου, το ελαιόλαδο χρησιμοποιείται και για την θρέψη των μαλλιών. Για μια εφαρμογή αναμιγνύεται 50ml λάδι ελιάς μαζί με 50ml δαφνέλαιο. Περάστε το μίγμα στα μαλλιά σας πριν το λούσιμο αποφεύγοντας τις ρίζες αν αυτές είναι πολύ λιπαρές και επιμένοντας περισσότερο προς τις άκρες των μαλλιών, όπου συνήθως παρουσιάζεται το μεγαλύτερο πρό-

βλημα ξηρότητας και οι μεγαλύτερες βλάβες. Τυλίξτε τα μαλλιά σας με μια χλιαρή πετσέτα και αφήστε το μίγμα να δράσει για μισή ώρα. Στη συνέχεια λουστείτε κανονικά. Μπορείτε να κάνετε αυτή τη μάσκα μία φορά την εβδομάδα και σε περιόδους που νιώθετε ότι τα μαλλιά σας χρειάζονται θρέψη και τόνωση. Μερικές άλλες χρήσεις του είναι για σκασμένα χέρια ή ξηρότητα στην επιδερμίδα, ενυδάτωση του προσώπου, για σκασμένα χείλη, ενώ χρησιμοποιείται για την περιοχή των ματιών, την ενυδάτωση των βλεφαρίδων και το ντεμακιγιάζ, για αδύνατα και λεπτά νύχια, το ξύρισμα, την προστασία από τον ήλιο. (Πηγή: Ελληνικό Ινστιτούτο Καρδιαγγειακών Νοσημάτων e-Cardio.gr, e-farmacy.gr).

Στροφή σε τοπικά προϊόντα διαβλέπει η Κομισιόν Περιθώρια ανάπτυξης, παρά την πανδημία που σαρώνει - Αντεξαν στους κλυδωνισμούς οι αγορές αγροτικών ειδών - Αύξηση πωλήσεων στην αγορά γάλακτος

Μ

ε σχετικά περιορισμένες απώλειες βγήκαν από την πρώτη φάση της πανδημίας οι ευρωπαϊκές αγορές αγροτικών προϊόντων, ενώ για ορισμένους κλάδους τα δεδομένα που διαμορφώνονται, σε ό,τι αφορά την προσφορά και τη ζήτηση, αφήνουν περιθώρια ακόμα και για ανάπτυξη, στους μήνες που ακολουθούν. Η φθινοπωρινή έκθεση Βραχυπρόθεσμων Προβλέψεων, που δημοσίευσε στις αρχές της εβδομάδας η Κομισιόν, επιχειρεί μια

Σε γενικές γραμμές, ωστόσο, δεν βλέπει να αναδύεται κάποιο καινούργιο μοτίβο, αλλά μάλλον να ενισχύονται τάσεις, οι οποίες είχαν καταγραφεί πριν από την έλευση του κορονοϊού, όπως η ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου και η στροφή των καταναλωτών στα τοπικά προϊόντα.

Αύξηση πωλήσεων στην αγορά γάλακτος Το δεύτερο αποτυπώνεται ήδη στην αγορά γάλακτος, με την Κομισιόν να εκτιμά πως η αύξηση των πωλήσεων σε τοπικό επίπεδο, αλλά και μέσω μικρότερων δικτύων διανομής (τα οποία φαίνεται ότι ενισχύουν το αίσθημα ασφάλειας των καταναλωτών) θα συνεχιστεί και το 2021. Αξιοσημείωτη είναι η αύξηση της παραγωγής πόσιμου γάλακτος, η οποία αγγίζει το 4% για το επτάμηνο Ιανουαρίου-Ιουλίου (σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα πέρυσι).

40

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

πρώτη αποτίμηση των επιπτώσεων της υγειονομικής κρίσης, έχοντας πλέον μια «ασφαλή» απόσταση, αλλά και εν μέσω της αβεβαιότητας που συντηρεί η αναζωπύρωση των κρουσμάτων του κορονοϊού παγκοσμίως. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σημειώνει ότι οι κραδασμοί της κρίσης ήταν εντονότεροι για όσα προϊόντα ήταν περισσότερο «εκτεθειμένα» στην εστίαση, η οποία, όπως όλα δείχνουν, απέχει πολύ ακόμα από την επιστροφή στην κανονικότητα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σημειώνει ότι οι κραδασμοί της κρίσης ήταν εντονότεροι για όσα προϊόντα ήταν περισσότερο «εκτεθειμένα» στην εστίαση, η οποία, όπως όλα δείχνουν, απέχει πολύ ακόμα από την επιστροφή στην κανονικότητα

Επικουρικά λειτουργεί εδώ η αυξημένη συνολικά διαθεσιμότητα πρώτης ύλης, αφού οι εισκομίσεις γάλακτος στην ΕΕ είναι ανεβασμένες κατά 2,1% στο τρίτο τρίμηνο, ενώ αναμένεται να κλείσουν τη χρονιά με άνοδο 1,4%. Αυτό αποδίδεται κυρίως στις αυξημένες αποδόσεις, ωστόσο στους μήνες που ακολουθούν, αναμένεται μείωση του ζωικού κεφαλαίου, λόγω του αυξημένου ρυθμού των σφαγών, οι οποίες πήγαν πίσω λόγω της συγκυρίας. Οι τιμές των γαλακτοκομικών επιδεικνύουν μια σταθερότητα, παρουσιάζοντας μάλιστα για κάποια προϊόντα (π.χ. βούτυρο) και ανοδικές τάσεις. Με ρυθμό 5% αναμένεται να «τρέξουν» οι εξαγωγές τυροκομικών, αφού η παγκόσμια ζήτηση παραμένει ισχυρή, με αυξημένες παραγγελίες από Ιαπωνία, Ελβετία και Νότια Κορέα να υπερκαλύπτουν τις απώλειες στην αμερικανική αγορά. Η κατανάλωση τυριών στο εσωτερικό της ΕΕ, πάντως, εκτιμάται ότι θα παρουσιάσει στασιμότητα (-0,2% στο σύνολο του έτους), λόγω του πλήγματος που δέχτηκε η εστίαση. Το 2021, όμως, εκτιμάται ότι θα γυρίσει σε θετικό πρόσημο, έστω και οριακά (+0,5%).

☛ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 42

Λιγότερο σιτάρι και καλαμπόκι στην ΕΕ Στο πεδίο των καλλιεργειών τώρα, μειωμένη κατά 6,8% σχέση με έναν χρόνο πριν και κατά 2,6% σε σχέση με τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας, αναμένεται ότι είναι η συνολική παραγωγή σιτηρών της ΕΕ για την περίοδο 2020/2021, φτάνοντας τους 274,3 εκατ. τόνους. Ειδικά για το μαλακό σιτάρι, οι συγκομιζόμενες ποσότητες αναμένεται ότι δεν θα ξεπεράσουν τους 115,5 εκατ. τόνους (-8% από τον μ.ό. της πενταετίας), με τη μεγαλύτερη πτώση να εντοπίζεται στη Γαλλία και στη Ρουμανία (-7% και 1,5% σε σχέση με τον μ.ό. πενταετίας αντίστοιχα). Μειωμένη στους 95,3 εκατ. τόνους αναμένεται στο σύνολό της και η ευρωπαϊκή κατανάλωση, εξαιτίας κυρίως της ασθενικής ζήτησης μαλακού σιταριού για ζωοτροφή. Σε παγκόσμιο επίπεδο, πάντως, η παραγωγή μαλακού προβλέπεται να «χτυπήσει» νέο ιστορικό ρεκόρ, κυρίως εξαιτίας των μεγάλων σοδειών σε Ρωσία, Καναδά και Αυστραλία. Για το καλαμπόκι, η Κομισιόν προβλέπει ότι η ευρωπαϊκή παραγωγή το 2020/2021 θα διαμορφωθεί σε 63,1 εκατ. τόνους, μειωμένη κατά 9,8% από τα υψηλά της σεζόν 2019/2020 και κατά 3,7% από τον μ.ό. της προηγούμενης πενταετίας, κυρίως λόγω των σημαντικά μειωμένων αποδόσεων, αφού στις εκτάσεις δεν αναμένεται ουσιαστική διαφοροποίηση. Σε παγκόσμιο επίπεδο, η παραγωγή δεν αποκλείεται να φλερτάρει με νέο ιστορικό ρεκόρ, ανοδικά όμως εκτιμάται ότι θα κινηθεί και η κατανάλωση, αφού η ζήτηση για ζωοτροφική χρήση θα παραμείνει ζωηρή. Το τελευταίο φαίνεται ότι δεν ισχύει στον ίδιο βαθμό για την ΕΕ, γι' αυτό και η κατανάλωση αναμένεται να υποχωρήσει στους 82,7 εκατ. τόνους. Στους ελαιούχους σπόρους, η ευρωπαϊκή παραγωγή αναμένεται το 2020/2021 ελαφρώς αυξημένη κατά 0,9% σε σύγκριση με τη σεζόν 2019/2020, φτάνοντας τους 28,4 εκατ. τόνους, κυρίως λόγω των αυξημένων κατά 2,7% ποσοτήτων ελαιοκράμβης (15,8 εκατ. τόνοι), οι οποίοι πάντως βρίσκονται αρκετά μακριά από τον μέσο όρο της προηγούμενης πενταετίας (-14,8%).

42

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Χωρίς αποθέματα η αγορά των μήλων

Καλπάζει η ζήτηση για πορτοκάλι

Την ίδια στιγμή, η ευρωπαϊκή παραγωγή μήλων για το 2020/2021 προβλέπεται να αγγίξει τους 11,5 εκατ. τόνους, μειωμένη κατά 2% από τον μέσο όρο της προηγούμενης πενταετίας, αφού η αύξηση των καλλιεργούμενων στρεμμάτων στην Πολωνία οδηγεί σε ανάκαμψη της εκεί παραγωγής κατά 17%. Αντίθετα, μειώσεις αναμένονται σε Γαλλία (-13%), Ιταλία (-1%) και Γερμανία (-4%). Υπογραμμίζεται, ωστόσο, ότι τα σχεδόν εξαντλημένα αποθέματα του 2019/2020 υποδεικνύουν μία ισορροπημένη αγορά. Οι ευρωπαϊκές εξαγωγές προβλέπονται αυξημένες κατά 8% έναντι αυτών του προηγούμενου έτους, όταν μειώθηκαν απότομα λόγω της υψηλότερης εγχώριας τιμής και των περιορισμών στις εξαγωγές. Τέλος, το 30% των ποσοτήτων αναμένεται να κατευθυνθεί στη μεταποίηση (+6%). Με τα αποθέματα κάτω του μέσου όρου, οι εξαγωγές μεταποιημένου προϊόντος μπορεί να μειωθούν κατά 7%, ενώ σταθερές αναμένονται οι εισαγωγές, κάτι που ενδέχεται να οδηγήσει σε κατανάλωση μεγαλύτερη από πέρυσι.

Η χαμηλότερη ευρωπαϊκή παραγωγή πορτοκαλιών το 2019/2020 (6,2 εκατ. τόνοι), σε συνδυασμό με την αυξημένη ζήτηση αλλά και τη μεγαλύτερη παραγωγή της Ν. Αφρικής, έχουν αυξήσει τις εισαγωγές νωπού προϊόντος, οι οποίες προβλέπεται ότι θα κλείσουν για φέτος στους 1 εκατ. τόνους (+13% σε σχέση με πέρυσι). Στον αντίποδα, μειωμένες κατά 15% ήταν οι εξαγωγές. Η κατανάλωση νωπών πορτοκαλιών αναμένεται να είναι αυξημένη κατά 3% σε σχέση με τα μεταποιημένα, ακολουθώντας μία μακροπρόθεσμη τάση που εκφράστηκε έντονα αυτήν τη χρονιά. Η νέα παραγωγή αναμένεται αυξημένη στους 6,5 εκατ. τόνους, γεγονός που αναμένεται να οδηγήσει σε μικρότερο όγκο εισαγωγών, αλλά και σε ανάκαμψη των εξαγωγών νωπού προϊόντος, ενώ αναμένεται και αύξηση των ποσοτήτων στη μεταποίηση κατά 20%. πηγή: ypaithros.gr

Ο

3+1 τάσεις στη γαστρονομία

κόσμος της γαστρονομίας δεν σταματάει ποτέ να εξελίσσεται και να εκπλήσσει, ακολουθώντας σε πολλές περιπτώσεις τις γενικότερες συνθήκες που επικρατούν στην παγκόσμια κοινωνία. Η κουζίνα μοιάζει άλλωστε περισσότερο από ποτέ να «παρατηρεί» την κοινωνία, καθώς εκτός από απόλαυση, το φαγητό δεν θα πάψει ποτέ να αποτελεί βιολογική ανάγκη - και το αντίθετο. Οι ιδιαιτερότητες λοιπόν της γαστρονομίας και οι τάσεις στο φα-

Και μπορεί το 2020 να μας αποχαιρέτησε, όμως η επιρροή του είναι σαφώς μεγάλη και το 2021, με τις πρώτες τάσεις ήδη να βγαίνουν στη δημοσιότητα. Μάλιστα, όπως δημοσιεύει το Forbes, σύμφωνα με τον όμιλο Baum+Whiteman, μια συμβουλευτική εταιρία εστιατορίων η οποία εδρεύει στη Νέα Υόρκη, οι μεγαλύτερες τάσεις στον κόσμο της γαστρονομίας τη χρονιά που μας έρχεται θα είναι τέσσερις και είναι οι ακόλουθες:

Λιγότερα εστιατόρια Ας ξεκινήσουμε με τα δυσάρεστα: θα υπάρχουν λιγότερα εστιατόρια. Η Baum + Whiteman προβλέπει ότι η βιομηχανία της εστίασης θα χρειαστεί χρόνο για να ανακάμψει από τη δύσκολη χρονιά του 2020. Από αυτό το σενάριο δεν θα γλιτώσουν ούτε τα εστιατόρια που έχουν σεφ celebrities, υποστηρίζει η Baum + Whiteman ενώ τονίζει πώς οι περισσότεροι θα καταφύγουν σε open space χώρους προσφέροντας στους πελάτες και το φαινόμενο του interactive dining, μια πιο ολοκληρωμένη εμπειρία φαγητού. Από άποψη ποιότητας πάντως, θα είναι ασφαλώς καλύτερη με τα φανταχτερά όμως πιάτα που σκοπό έχουν μόνο να εντυπωσιάσουν, να απουσιάζουν.

Λιγότερη αλληλεπίδραση, επίσης Δυστυχώς, το φαγητό το 2021 δεν θα είναι τόσο ζεστό και φιλικό όσο ήταν. Θα χρειαστεί να αποχαιρετίσουμε τα

44

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

γητό είναι πολλές φορές συνδεδεμένα με τα χαρακτηριστικά της κοινωνίας, ενώ «αποκαλύπτουν» στοιχεία της πολιτιστικής και οικονομικής ιστορίας.Φέτος περισσότερο από κάθε άλλη χρονιά, εξαιτίας της πανδημίας του κορονοϊού, η γαστρονομία αποτέλεσε παρέα και διέξοδος, ενώ δόθηκε και η ευκαιρία σε όλους τους πολίτες του κόσμου να επαναπροσδιορίσουν τον εαυτό τους, στρεφόμενοι στα τοπικά προϊόντα και να βρουν τη γαστρονομική τους ταυτότητα.

Η κουζίνα μοιάζει περισσότερο από ποτέ να «παρατηρεί» την κοινωνία, καθώς εκτός από απόλαυση, το φαγητό δεν θα πάψει ποτέ να αποτελεί βιολογική ανάγκη - και το αντίθετο

της αναπόφευκτης οικονομικής κρίσης. Πέρα από την αύξηση των συνταγών στο διαδίκτυο, των ολοκληρωμένων μενού στα εστιατόρια και τα περισσότερα delivery, τα σνακ και το αλκοόλ αυξάνονται επίσης. Επιπλέον σε όσους αγαπούν τα ταξίδια, η συμβουλευτική εταιρεία προτείνει να «ταξιδέψουν» εναλλακτικά μέσω των μπαχαρικών. Ειδικότερα προβλέπει οι άνθρωποι να «ψωνίζουν τοπικά αλλά να τρώνε παγκοσμίως», αναζητώντας εξωτικές γεύσεις και συστατικά. Η Baum + Whiteman αναμένει επίσης να αυξηθούν οι πωλήσεις σε τρόφιμα που αντέχουν στα ντουλάπια, όπως είναι οι φακές, τα φασόλια, τα ζυμαρικά, οι σάλτσες, οι κονσέρβες, τα σπιτικά ψωμιά και αρτοσκευάσματα… ακόμη και τα επαγγελματικά σκεύη και τα κιτ φαγητού με την υπογραφή όμως κορυφαίων εστιατορίων.

Τέλος στη σπατάλη φαγητού μπουφέ και την συνήθεια της κοινής χρήσης πιάτων ενώ θα καλωσορίσουμε τους QR codes για παραγγελία χωρίς άγγιγμα και πληρωμή του λογαριασμού. Το αποτέλεσμα θα είναι ένα, μειωμένη ανθρώπινη αλληλεπίδραση μεταξύ «πελατών και προσωπικού», ακόμη και μεταξύ των καθημένων. Μια γεύση άλλωστε πήραμε και το 2020. Τα εστιατόρια όμως θα έχουν να αντιμετωπίσουν ένα σημαντικό challenge: να καταφέρουν να διατηρήσουν μια ζεστή και φιλόξενη ατμόσφαιρα χωρίς όμως να παραμελούν τους κανόνες υγιεινής, όπως έχουν πλέον διαμορφωθεί.

Περισσότερα γεύματα στο σπίτι Δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι το 2021 το home dining θα έχει την τιμητική του - είτε λόγω περιορισμένων ταξιδιών, εργασίας και σπουδών από το σπίτι είτε λόγω

Και να και κάτι πραγματικά ευχάριστο. Τα τελευταία χρόνια, και ιδιαίτερα μετά την κρίση, έχουμε συνειδητοποιήσει όλοι ότι υπάρχουν πάρα πολλοί άνθρωποι που δεν έχουν πρόσβαση στο φαγητό. Παράλληλα όμως κάθε χρόνο σπαταλούνται πάνω από 1.3 δισεκατομμύρια τόνοι φαγητού! Αυτό το φαινόμενο, η απώλεια και σπατάλη φαγητού (food loss and food waste) έχει πάρει, παγκοσμίως, διαστάσεις πέρα από κάθε φαντασία και αποτελεί όχι μόνο κοινωνικό αλλά και περιβαλλοντολογικό πρόβλημα. Ολα δείχνουν όμως ότι το 2021 αυτό θα περιοριστεί, αφού περισσότεροι είναι πλέον εκείνοι που μαγειρεύουν σπίτι αλλά περισσότερα είναι και τα εστιατόρια και ξενοδοχεία που συμμετέχουν, σύμφωνα με την Baum + Whiteman, σε αυτό το κίνημα, δωρίζοντας γεύματα που περισσεύουν σε ανθρώπους που το έχουν ανάγκη, όπως συμβαίνει και τώρα σε κάποιες χώρες του εξωτερικού από ιδιωτικές πρωτοβουλίες. *Πηγή iefimerida

Τσίπουρο, το «νέκταρ» του Βόλου Η πόλη - πρωταθλήτρια στα τσιπουράδικα αριθμεί σήμερα περισσότερες από 360 επιχειρήσεις!

Ι

σως μόνο με το νέκταρ της ελληνικής μυθολογίας που έπιναν οι Θεοί του Ολύμπου και ένιωθαν γαλήνη και ευφορία… θα μπορούσε να συγκριθεί το τσίπουρο για τους Βολιώτες. 25αράκι ή μόστρα, μεζεδάκι, ψαράκι στα κάρβουνα, θαλασσινά, πιρουνάκια, ποτηράκια ή και σφινάκια, καβουρδιστό ριγανάτο ψωμάκι, είναι λέξεις «κλειδιά» σε μια τσιπουροκατάνυξη, πολλές φο-

Στο μυαλό των Βολιωτών, ο συνειρμός των λέξεων αργία και Σαββατοκύριακο έρχεται να «κουμπώσει» με τις λέξεις τσίπουρα, μεζέδες, παρέα και ατελείτο κους-κους και χαβαλέ… Αλλωστε, δεν είναι τυχαίο πως οι Βολιώτες μόνο για προθέρμανση χρειάζονται τρία 25αράκια, ενώ το «φέρε μια βόλτα ακόμη» ή «βάλε μια γύρα» αποτελεί το σύνθημα! Το τσιπουράδικο αποτελεί σχεδόν καθημερινή συνήθεια για αρκετούς Βολιώτες και ασφαλώς μια ευχάριστη αποκάλυψη για τους επισκέπτες της πόλης. Σύμφωνα με το Δημοτικό Κέντρο Ιστορίας και Τεκμηρίωσης Βόλου, τα στοιχεία που συνθέτουν την κουλτούρα του Βολιώτικου τσιπουράδικου ξεκινούν από πολύ παλιά. Οι πρόσφυγες της Μικράς Ασίας, που εγκαταστάθηκαν στο Βόλο μετά την ανταλλαγή του 1922, ήταν εκείνοι που έφεραν στην πόλη τη συνήθεια του μεζέ, ο οποίος έγινε δημοφιλής ανάμεσα στους ανθρώπους που εργάζονταν στη θάλασσα και που με το σχόλασμά τους, γύρω στις 11 το πρωί, ήθελαν κάτι να τσιμπήσουν και να πιουν. Ετσι, στο λιμάνι του Βόλου ετοίμαζαν πρόχειρα μεζεδάκια με μικρά ψάρια ή με ό,τι περίσσευε από την ψαριά. Οι γεύσεις αυτές έδεναν υπέροχα με το τσίπουρο, που παραγόταν στην περιοχή, το οποίο σε αντίθεση με άλλα ελληνικά τσίπουρα περιείχε γλυκάνισο. Καθοριστικός επίσης για την

46

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

ρές μέχρι τελικής πτώσεως! Στη πόλη με τα περισσότερα τσιπουράδικα στην Ελλάδα και τον κόσμο (αριθμεί σήμερα περισσότερα από 360) το τσίπουρο δεν είναι απλή υπόθεση. Αποτελεί μια ιστορία γεύσεων, που έχει τις ρίζες της στις αρχές του 20ου αιώνα. Είναι μέρος της ζωντανής παράδοσης της πόλη. Είναι μια ...ιεροτελεστία που έγινε θεσμός για το Βόλο στο πέρασμα του χρόνου.

καθιέρωση αυτών των χώρων υπήρξε και ο νόμος για το τσίπουρο που απαγόρευε την εμπορία και τη διακίνησή του, από τον οποίο εξαιρέθηκε η Μαγνησία. Τα πρώτα τσιπουράδικα στήθηκαν κοντά στο λιμάνι του Βόλου και ήταν ανοιχτά από νωρίς το πρωί μέχρι το μεσημέρι. Επρόκειτο για αποκλειστικά αντρικό χώρο και παρέμεινε έτσι μέχρι και τη δεκαετία του ’60, αφού οι γυναίκες μπήκαν στα τσιπουράδικα μετά το ’70. Οι διηγήσεις λένε πως δε χρειαζόταν καν να παραγγείλεις. Υπήρχαν τα «μουγκά» τσιπουράδικα, στα οποία έκανες απλώς νεύμα για το πόσα τσίπουρα ήθελες να πιεις και τα «φλύαρα», στα οποία έκανες με το μαγαζάτορα τις συνεννοήσεις μόνο για τα βασικά.

Η ιστορία των τσιπουράδικων του Βόλου Είναι αδιανόητο για Έλληνες ή ξένους επισκέπτες να βρίσκονται στο μεγάλο ελληνικό λιμάνι και να μην περάσουν, τουλάχιστον μία φορά, από κάποιο τσιπουράδικο της περιοχής, να τσουγκρίσουν τα ποτηράκια τους και να μη γευθούν τους μεζέδες της θάλασσας. Τα τσιπουράδικα στον σημερινό κοσμοπολίτικο Βόλο, δεν ήταν ανέκαθεν "must" για τον καθένα, όπως συμβαίνει σήμερα, αλλά μία απλή καθημερινή συνήθεια για ανθρώπους του μόχθου και μια κοινωνική τάξη που προσπαθούσε να σταθεί στα πόδια της, στην αρχές του περασμένου αιώνα. Όλα ξεκίνησαν το 1922, όταν στο λιμάνι έφθαναν καραβιές προσφύγων από τη Σμύρνη και τα περίχωρά της, μετά

☛ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 48

την καταστροφή και οι χιλιάδες αυτοί άνθρωποι προσπαθούσαν απεγνωσμένα να πνίξουν τον πόνο, την απόγνωση και την απελπισία. Η φτώχεια ήταν αξεπέραστη και ο ανδρικός πληθυσμός πάλευε για ένα μεροκάματο. Ο ντόπιος πληθυσμός δεν είδε εκείνα τα χρόνια με «καλό μάτι» τους νεοφερμένους Έλληνες του ξεριζωμού. Η εγκατάσταση των χιλιάδων προσφύγων στα βόρεια της πόλης, στην περιοχή που ονομάσθηκε Νέα Ιωνία, για τις αναμνήσεις όλων, δημιούργησε νέες συνθήκες και νέες συνήθειες... Έτσι οι «κατατρεγμένοι» μετά τη δουλειά, έπνιγαν τη θλίψη τους με ένα ποτηράκι αλκοόλ. Το φθηνότερο ήταν ένα ντόπιο θεσσαλικό προϊόν που ονομαζόταν τσίπουρο. Δυνατό αλκοολούχο ποτό, που προέρχεται από το πρώτο απόσταγμα και γι αυτό πάντα οι πότες τον απολάμβαναν σε μικρά-πολύ μικρά-ποτηράκια. Το τσιπουράκι προσφερόταν στα καφενεία της Νέας Ιωνίας, στο «Φαρδύ» και γύρω από την Ευαγγελίστρια στα στενά και στα σοκάκια. Πελάτες ήταν κυρίως λιμενεργάτες και καπνεργάτες που δεν ζητούσαν στραγάλια για συνοδευτικό, όπως στη γειτονική Λάρισα. Ζητούσαν φρέσκο μεζεδάκι από την πεντακάθαρη θάλασσα. Το τσιπουράκι σερβιριζόταν πάντα σε μικρά μπουκαλάκια-μινιατούρες των 25ml και έτσι καθιερώθηκε το περίφημο 25άρι.Τα ποτηράκια τόσο μικρά, που θύμιζαν τα σημερινά «σφηνάκια». Και το πιατάκι του καφέ για τον μεζέ γέμιζε με ελιά, αγγουράκι, γαύρο και αντζούγια. Ο ένας κερνούσε τον άλλον, η κατανάλωση αυξανόταν και οι μεζέδες άρχισαν να πολλαπλασιάζονται και να διαφοροποιούνται. Με κάθε 25άρι έπρεπε να σερβίρεται και ο ανάλογος μεζές. Το λιαστό-ψητό χταπόδι, οι σαρδέλες, τα χτένια, οι γυαλιστερές και κάθε είδους θαλασσινό έμπαινε στη λίστα του κάθε μαγαζιού. Η φήμη για γλέντια με «το τίποτα» και οι μοναδικές γεύσεις, άρχισαν να εξαπλώνονται σε όλη την πόλη. Ντόπιοι και ξένοι ανηφόριζαν προς την Νέα Ιωνία για να δουν και να

48

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Τα πρώτα τσιπουράδικα στήθηκαν κοντά στο λιμάνι του Βόλου και ήταν ανοιχτά από νωρίς το πρωί μέχρι το μεσημέρι. Επρόκειτο για αποκλειστικά αντρικό χώρο και παρέμεινε έτσι μέχρι και τη δεκαετία του ’60, αφού οι γυναίκες μπήκαν στα τσιπουράδικα μετά το ’70 γευθούν από κοντά, τα θεϊκά, αλλά απλά της Νέας Ιωνίας. Τα χρόνια πέρασαν και ο Βόλος μεγάλωνε πολύ. Οι ανάγκες αυξάνονταν, μαζί και οι απαιτήσεις. Και ήρθε ο καιρός που η πόλη αποδέχθηκε τα τσιπουράδικα, έγιναν «καθώς

πρέπει» και πλούσιοι και φτωχοί απολάμβαναν και αποθέωναν την ατελείωτη ποικιλία των μεζέδων συνοδεία του τσίπουρου. Σήμερα στην πόλη του Βόλου και τα προάστιά του, λειτουργούν πάνω από 570 τσιπουράδικα. Σερβίρονται μεζέδες εξαιρετικών γεύσεων και μοναδικής αισθητικής. Από τα περίφημα τσιπουράδικα του Βόλου, έχουν περάσει ηγέτες κρατών και κυβερνήσεων, πολιτικοί, εφοπλιστές και πανίσχυροι οικονομικοί παράγοντες, καλλιτέχνες και άνθρωποι του πνεύματος. Ο Αριστοτέλης Ωνάσης, Σμυρνιός στην καταγωγή, είχε βρει τον παράδεισό του. Η Σοφία Λόρεν όταν δοκίμασε τους κολιτσιάνους (τις περίφημες ανεμώνες της θάλασσας) θέλησε να δει με τα μάτια της στην κουζίνα πώς φτιάχνονται και η βασίλισσα Σοφία της Ισπανίας πριν μερικά χρόνια, μακριά από τα πρωτόκολλα, είπε ότι δεν έχει απολαύσει καλύτερες γεύσεις και ο Νίκος Ξανθόπουλος, τη δεκαετία του '60 είχε το «δικό» του μαγαζί δίπλα στην Ευαγγελίστρια. Σήμερα τα τσιπουράδικα του Βόλου είναι διάσημα στα πέρατα της Γης. Μέρα και νύχτα γεμίζουν από κόσμο. Τουρίστες που φθάνουν με τα κρουαζιερόπλοια κατακλύζουν τα τραπέζια για να απολαύσουν τις γεύσεις και ο κάθε επισκέπτης θα κανονίσει με την συντροφιά του, να γευθεί τα καλύτερα. Και τα καλύτερα υπάρχουν παντού, αλλά η καρδιά της τσιπουροκατάνυξης εξακολουθεί να χτυπά, ειδικά για τους μυημένους και τους γνώστες, κάπου στη Νέα Ιωνία●

Η διατροφή στην πανδημία Τα μυστικά για δυνατό ανοσοποιητικό σύστημα, τα προβλήματα και οι επιλογές στις αγορές

«Ε

πιλέγουμε φυσικά προϊόντα και όχι επεξεργασμένα». Το μήνυμα αυτό μεταφέρει η Ενωση Καταναλωτών Βόλου και Θεσσαλίας. Εν μέσω πανδημίας η διατροφή θα πρέπει να είναι διπλά προσεγμένη. Η σχέση της με την υγεία είναι αδιαμφισβήτητα συνδεδεμένη. Οι άνθρωποι αρρωσταίνουν και από το πολύ και το κακής ποιότητας φαγητό. Ετσι η ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος μέσα

Όλα τα τυποποιημένα και έτοιμα φαγητά είναι επιβαρυμένα με πολλά πρόσθετα όπως χρωστικές ουσίες, συντηρητικά, αντιοξειδωτικά, γαλακτωματοποιητές. Με σκοπό την αύξηση του χρόνου διατήρησης, της βελτίωση της γεύσης, της οσμής, της υφής και εν γένει της εμφάνισης έχουν πηκτικά μέσα, σταθεροποιητές, ρυθμιστές οξύτητας, ενισχυτικά και βελτιωτικά της γεύσης, γλυκαντικές ουσίες, αναρίθμητες ουσίες. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο αριθμός των ουσιών αυτών ξεπερνά τις 2900 και ωστόσο την ίδια στιγμή κανείς δεν γνωρίζει και δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα τις συνέπειες από την χρόνια άθροισή τους στον οργανισμό. Ακούγεται περίεργο αλλά η Ενωση Καταναλωτών Βόλου και Θεσσαλίας επισημαίνει ότι αναγραφές στα τρόφιμα του τύπου «χωρίς συντηρητικά» δεν σημαίνει οπωσδήποτε δεν περιέχουν άλλου είδους πρόσθετα! Τα επεξεργασμένα τρόφιμα και τα έτοιμα γεύματα περιέχουν επίσης πολύ λίπος, τρανς λιπαρά, πολύ αλάτι ή πολύ ζάχαρη.

Πώς να επιλέξουμε ένα τρόφιμο Ο γενικός κανόνας που θα πρέπει να υπάρχει πάντοτε στο πίσω μέρος μυαλού για κάθε αγορά είναι ότι όσο πιο κοντά βρίσκεται ένα τρόφιμο στη φυσική του κατάσταση, τόσο πιο καλύτερα μπορεί να το επιλέξει κανείς. Η Ενωση Καταναλωτών Βόλου και Θεσσαλίας είναι κατηγορηματική ότι απαιτείται να προτιμούνται φυσικά προϊόντα κι όχι επεξεργασμένα. Ακόμη, καλύτερα είναι να επιλέγονται βιολογικά ή από τον κήπο του σπιτιού σε αντίθεση με τα συμβατικά. Στα επεξεργασμένα όσο μικρότερος είναι ο βαθμός επεξεργασίας τόσο καλύτερα. Ετσι ο καταναλωτής είναι ωφελιμότερο να διαλέγει δημητριακά – αλεύρι ολικής άλεσης αντί για λευκό, ζάχαρη καστανή ή άλλες φυσικές γλυκαντικές ουσίες αντί για λευκή ζάχαρη, αρτοπαρασκευάσματα, γλυκά, παρασκευασμένα στο σπίτι ή από αρτοποιεία, ζαχαροπλαστεία αντί για συσκευασμένα από τα μάρκετ. Επίσης, γάλα φρέσκο με μικρή ημερομηνία λήξης (5 ημερών) αντί για μακράς διάρκειας, κρέατα τεμαχισμένα επί τόπου από τα κρεοπωλεία αντί για προτεμαχισμένα. Τα φρούτα στο ψυγείο του σπιτιού θα πρέπει πάντοτε να είναι εποχής ολόκληρα ή στυμμένα. Κομπόστες, έτοιμοι χυμοί και αναψυκτικά μπαίνουν σε δεύτερη μοίρα σε μία υγιεινή διατροφή. Το ίδιο ισχύει και για τα λαχανικά. Συσκευασμένα, θερμοκηπίου ή κατεψυγμένα πολύ απλά πρέπει να απορρίπτονται από τις επιλογές. Γενικά, έχει μεγάλη σημασία το φαγητό να είναι μαγειρεμένο στο σπίτι αντί για έτοιμο. Με κάθε ευκαιρία οι καταναλωτές θα πρέπει να λένε «Όχι» στα κρεατοπαρασκευάσματα (μπιφτέκια, σαλάμια, λουκάνικα, κρεατομπουκιές κλπ.), ή στα έτοιμα γεύματα.

50

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

από το διατροφή αποτελεί ζητούμενο.Πως όμως γίνεται η σωστή επιλογή των τροφίμων και αποφεύγονται οι κίνδυνοι στους οποίους μπορεί να περιέλθει κανείς; Κατά τη διάρκεια της πανδημίας ο ΕΦΕΤ ανακάλεσε από τα ράφια καταστημάτων πάρα πολλά προϊόντα.Επεξεργασμένα τρόφιμα σε όμορφες ελκυστικές τιμές θα πρέπει οπωσδήποτε να αποφεύγονται στο τραπέζι της οικογένειας.

Οι αγορές στην πανδημία Η πανδημία άλλαξε άρδην την καθημερινότητα από την πρώτη στιγμή της εμφάνισή της. Διαφοροποίησε σημαντικά τον τρόπο ζωής και τις συνήθειες. Προκάλεσε πολλά δεινά. Στον τομέα ωστόσο, της διατροφής έφερε και μερικές βελτιώσεις. Είναι χαρακτηριστικό ότι έρευνες έχουν δείξει ότι αύξησε την τάση για μαγείρεμα και παρασκευή γλυκών στο σπίτι και παράλληλα την κατανάλωση φρούτων και λαχανικών για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού. Από κει και πέρα μειώθηκαν οι επισκέψεις σε καταστήματα τροφίμων, αυξήθηκαν οι ποσότητες αγορών σε κάθε επίσκεψη, αυξήθηκε το ποσοστό καταναλωτών που αγοράζουν από απόσταση μέσω διαδικτύου, αυξήθηκε η προτίμηση σε προϊόντα μακράς διάρκειας (μεγάλη ημερομηνία λήξης).

Οι ανακλήσεις του ΕΦΕΤ Ένα χρόνο πίσω αν γυρίσει κανείς και παρακολουθούσε τις ενέργειες του ΕΦΕΤ για τον έλεγχο της ποιότητας των τροφίμων θα οδηγηθεί σε χρήσιμα συμπεράσματα γιατί χρειάζεται κανείς να δίνει ιδιαίτερη έμφαση στα προϊόντα που επιλέγει για την καθημερινή του διατροφή, να προσέχει τα διακριτικά των προϊόντων, την προέλευσή τους, τα συστατικά από τα οποία αποτελούνται. Το 2020 κατά τη διάρκεια της πανδημίας ο ΕΦΕΤ ανακάλεσε κρεατοπαρασκευάσματα, όπως μπιφτέκια κοτόπουλο με salmonella, σουτζουκάκι με salmonella, σαλάμι αέρος με Listeria, σουβλάκια κοτόπουλο με μπέικον με salmonella, πολίτικο κεμπαπ με salmonella, τυρί που αλείφεται με ζαμπόν με παθογόνο μικροοργανισμό. Εκανε τέσσερις φορές ανακλήσεις για μέλι νοθευμένο με εξωγενή σάκχαρα και προσθήκη αμυλοσιροπίου, με πρόσθετες χρωστικές «καραμελόχρωμα», νοθευμένο με αμυλοσιρόπιο. Πέντε ανακλήσεις ελαιόλαδου που ήταν νοθευμένο με σπορέλαια τεχνητά χρωματισμένα, με πυρηνέλαιο κλπ. Απέσυρε από την αγορά βερίκοκα αποξηραμένο με με συντηρητικό «σορβικό οξύ» και κονσέρβες ψαριών με υψηλά επίπεδα ισταμίνης.

Επιβαρυμένες κατηγορίες τροφίμων Αναλυτικά οι πιο επιβαρυμένες κατηγορίες τροφίμων είναι οι εξής: ✓ Τυποποιημένα γλυκά, ζαχαρωτά, κέικ, μαρμελάδες, ζελέδες, τσίχλες, παγωτά. ✓ Τυποποιημένα αρτοποιήματα, κουλουράκια, μπισκότα, ψωμί για τοστ. ✓ Διάφορα: σνακς, πατατάκια, γαριδάκια, μουστάρδες, μαγιονέζες, σάλτσες, κύβοι γεύσης ✓ Κονσερβοποιημένα κρέατα και ψάρια ✓ Κρεατοπαρασκευάσματα: αλλαντικά, λουκάνικα, σαλάμια, κρεατομπουκιές ✓ Αναψυκτικά, ποτά, έτοιμοι χυμοί. ✓ Έτοιμα γεύματα από μάρκετ ή καταστήματα fast food●

Οι καρποί της γης: Μυστικά ευζωίας χιλιάδων ετών Πλούτος επιλογών στο καθημερινό τραπέζι των αρχαίων Ελλήνων

Ο

ι συνήθειες των αρχαίων Ελλήνων δεν βασίζονταν στην ταχύτητα και την εξοικονόμηση χρόνου όπως του σύγχρονου ανθρώπου, αλλά προέκυπταν από μια βαθιά και λεπτομερή μελέτη των αναγκών του σώματος και του πνεύματος. Η διατροφή τους, που αποτελούσε ένα σημαντικό κομμάτι της φιλοσοφικής τους θεώρησης, υπάκουε σε κανόνες που συνδύαζαν την απόλαυση με την ευεξία. Eίναι πολύ ενδιαφέρον λοιπόν να γνωρίσουμε πώς φρόντιζαν εκείΜερικές φορές πρόσθεταν ελιές και σύκα. Πιο συχνά όμως το πρωινό τους περιοριζόταν στον «κυκεώνα», ένα ρόφημα από βρασμένο κριθάρι, αρωματισμένο με μέντα ή θυμάρι, που πίστευαν ότι έχει θεραπευτικές ιδιότητες. Ακόμα μια αντίθεση των αρχαίων με τους σύγχρονους Έλληνες είναι το δείπνο. Σήμερα ο περισσότεροι γιατροί συμβουλεύουν το βραδινό μας γεύμα να είναι ελαφρύ και να το καταναλώνουμε πριν από τις 20:00. Κι όμως για τους αρχαίους το δείπνο ήταν το βασικό γεύμα της ημέρας και το έτρωγαν μόνο μετά τη δύση του ηλίου! Μάλιστα αυτό το γεύμα ήταν πολύ πλούσιο και συνοδευόταν και από επιδόρπια, τα λεγόμενα τραγήματα, που μπορεί να ήταν φρούτα φρέσκα ή ξηρά, κυρίως σύκα, καρύδια, σταφύλια ή γλυκά με μέλι. Το μεσημέρι συνήθιζαν να τρώνε ψάρια, όσπρια, ή πρόχειρα φαγητά όπως ψωμί, τυρί, ελιές, αυγά, ξηρούς καρπούς και φρούτα. Επίσης μια τροφή που ποτέ δεν έλειπε από το τραπέζι τους ήταν το κρέας. Φυσικά οι πρώτες ύλες εκείνη την εποχή ήταν πολύ πιο «καθαρές», καθώς τα ζώα τρέφονταν μόνο από τη φύση, ενώ οι καρποί της γης ήταν ανόθευτοι, χωρίς χημικά ή φυτοφάρμακα. Οπότε η κατανάλωση κρέατος, ακόμα και σε καθημερινή βάση, δεν ήταν καθόλου επιβαρυντική για τον οργανισμό. Οι αρχαίοι έδειχναν ιδιαίτερη προτίμηση στο χοιρινό και στο μοσχάρι, ενώ σπανιότερα έτρωγαν κατσίκι και αρνί. Επίσης αγαπούσαν πολύ και το κυνήγι , κυρίως τις τσίχλες, τα ορτύκια και τα ελάφια. Μάλιστα, για να είναι μαλακά τα κρέατα έκαναν ότι και εμείς σήμερα, δηλαδή τα μαρίναραν, κυρίως με χορταρικά.

Aλλη μια αδυναμία τους ήταν τα θαλασσινά και τα όστρακα, ενώ από τα ψάρια προτιμούσαν τις τσιπούρες, τα μπαρμπούνια, τις σαρδέλες και φημισμένα χέλια της Κωπαΐδας, καθώς και τα παστά ψάρια από τον Ελλήσποντο και τον Εύξεινο Πόντο, που δεν έλειπαν σχεδόν ποτέ

52

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

νοι μια από τις πιο βασικές ανάγκες τους, ακόμα κι αν σήμερα είναι δύσκολο να ακολουθήσουμε κατά γράμμα το διατροφικό τους πρόγραμμα. Σε αντίθεση με αυτό που πολλοί διατροφολόγοι υποστηρίζουν σχετικά με τα οφέλη ενός πλουσιοπάροχου πρωινού, οι αρχαίοι Έλληνες και δη οι Αθηναίοι, έτρωγαν ξεκινώντας τη μέρα τους ένα πολύ λιτό γεύμα που περιελάμβανε το «ακράτισμα», δηλαδή λίγο κριθαρένιο ψωμί, βουτηγμένο σε ανέρωτο κρασί (ο άκρατος οίνος).

Μια τροφή που ποτέ δεν έλειπε από το τραπέζι τους ήταν το κρέας. Φυσικά οι πρώτες ύλες εκείνη την εποχή ήταν πολύ πιο «καθαρές», καθώς τα ζώα τρέφονταν μόνο από τη φύση, ενώ οι καρποί της γης ήταν ανόθευτοι, χωρίς χημικά ή φυτοφάρμακα

από το τραπέζι τους, αν και ήταν πανάκριβος μεζές, αφού το καθένα απ’ αυτά στοίχιζε όσο περίπου ένα γουρουνόπουλο. Οι τσιπούρες και τα μπαρμπούνια θεωρούνταν κατεξοχήν φαγητό πλουσίων, ενώ οι σαρδέλες ήταν το συνηθισμένο πιάτο των φτωχότερων. Η τιμή της σαρδέλας, μάλιστα, λειτουργούσε ως βαρόμετρο για την αγορά τροφίμων στην Αθήνα. Στο μενού τους θέση είχαν και τα όσπρια, όπως τα φασόλια, οι φακές, τα ρεβίθια (ψημένα), τα μπιζέλια και τα κουκιά σε πουρέ (έτνος). Ένα από τα εδέσματα που φαίνεται πως αγαπούσαν πολύ σύμφωνα με τις πηγές ήταν και τα σαλιγκάρια- μάλιστα οι Κρητικοί έτρωγαν από την εποχή του Μίνωα. Ιδιαίτερη ζήτηση είχαν και τα λαχανικά, τα οποία οι Αθηναίοι καλλιεργούσαν στους κήπους τους, με προτίμηση στους βολβούς, στα μαρούλια, στον αρακά, στις αγκινάρες, στα βλίτα, στο σέλινο, στον άνηθο και το δυόσμο. Από τα πιο αγαπημένα προϊόντα των αρχαίων πάντως ήταν τα αγγούρια και τα σύκα. Άλλα χορταρικά, όπως τα μανιτάρια, το μάραθο, τα σπαράγγια, ακόμα και τις τρυφερές τσουκνίδες, τα αναζητούσαν στις ακροποταμιές και στα χωράφια.

Είναι σημαντικό ότι οι αρχαίοι έτρωγαν μόνο με συντροφιά, και δη το δείπνο τους, καθώς ήταν το φαγητό ένας τρόπος κοινωνικοποίησης που συνδέονταν στενά με την γαστρονομική φιλοσοφία της εποχής. Εστιατόρια δεν υπήρχαν με τη σημερινή έννοια. Το εστιατόριο στην αρχαία Ελλάδα ήταν ένα δωμάτιο δίπλα στους βωμούς, όπου έτρωγαν όσοι είχαν τελέσει κάποια θυσία . Κάθε γεύμα φυσικά το συνόδευαν με κρασί -εκείνη την εποχή δεν υπήρχαν άλλου είδους αλκοολούχα ποτά- και φυσικά το ελαιόλαδο δεν έλειπε ποτέ από το τραπέζι, ειδικά των αρχαίων Αθηναίων που το θεωρούσαν δώρο της θεάς Αθηνάς στην πόλη τους. Τηγάνι, όπως μπορείτε να φανταστείτε, δεν χρησιμοποιούσαν, οπότε τα περισσότερα φαγητά γίνονταν ψητά στο φούρνο και στη σούβλα, ή βραστά με διάφορα λαχανικό και καρυκεύματα. Από τα καρυκεύματα και τα μπαχαρικά χρησιμοποιούσαν, άνηθο, βασιλικό, δυόσμο, θυμάρι, κάρδαμο, κόλιανδρο, κάππαρη, κουκουνάρι, αλλά και τα εισαγόμενα από πόλεις με τις οποίες είχαν εμπορικές συναλλαγές, όπως το πιπέρι. Πάντως είχαν μεγάλη αγάπη στο ψωμί, έφτιαχναν μάλιστα αρκετά είδη, μέχρι και λαγάνες, με τα οποία συνόδευαν απαραίτητα κάθε γεύμα τους. Υπήρχαν σιμιγδαλένιοι άρτοι, ψωμί από χοντράλευρο, ψωμί από διάφορα γεννήματα, από ένα είδος σίκαλης της Αιγύπτου και «ψωμί από κεχρί». Στο κάθε είδος έδινα μια διαφορετική ονομασία, ανάλογα με τον τρόπο ψησίματος. Τα γλυκά παρασκευάζονταν όλα από αλεύρι, φρούτα ξερά ή φρέσκα και μέλι, καθώς εκείνη την εποχή δεν υπήρχε ζάχαρη ούτε κακάο, οπότε ήταν πολύ ελαφριά και δεν είχαν τρομερές θερμίδες. Σε κάθε περίπτωση οι αρχαίοι ήταν λιτοδίαιτοι, κατανάλωναν μεν μια μεγάλη ποικιλία τροφών, αλλά σε πολύ μικρές ποσότητες. Ο στόχος του φαγητού ήταν να τέρψει τον ουρανίσκο κι όχι να χορτάσει το στομάχι. Ακόμα πιο σκληροπυρηνικοί ήταν οι Σπαρτιάτες που και στη διατροφή τους ακολουθούσαν την λακωνική λιτότητα: το καθημερινό τους γεύμα περιλάμβανε μια κούπα από «μέλανα ζωμό» κι ένα κομμάτι ψωμί, ενώ σε ιδιαίτερες περιστάσεις και γιορτές έτρωγαν βραστό χοιρινό, λίγο κρασί και καμιά πίτα●

Οδοιπορικό σε παραδοσιακές γεύσεις Αρώματα Πηλίου συνθέτουν μια πολύχρωμη, συναρπαστική παλέτα, που δεν αφήνει κανέναν ασυγκίνητο

Σ

ημείο γευστικής αναφοράς η Πηλιορείτικη κουζίνα ανά τους αιώνες, στηρίζεται σε απλά πρωτογενή υλικά από το βουνό, αρωματικά βότανα, ρίγανη, θυμάρι, τσάι, θρούμπι, χόρτα, φτέρες, σπαράγγια, τσιτσιραύλα, μανιτάρια, κάστανα, καρύδια κ.ά. Στους μικρούς μπαξέδες καλλιεργούνται υπέροχα ζαρζαβατικά και μυριστικά. Τα ντόπια κρέατα προέρχονται από την οικόσιτη (ζωϊκή) παραγωγή

και τα ψάρια από τις θάλασσες του Αιγαίου και του Παγασητικού κόλπου. Σημαντικό ρόλο στην διαμόρφωση της Πηλιορείτικης κουζίνας έπαιξαν οι μετακινήσεις πληθυσμών από την εποχή της Τουρκοκρατίας, όπως Βλάχοι, Αρβανίτες, Ηπειρώτες, Θεσσαλοί, νησιώτες κ.ά., οι οποίοι αναμείχθηκαν με τους ντόπιους και επηρέασαν με τον πολιτισμό τους, τις παραδόσεις και τις διατροφικές τους συνήθειες.

νί με πατάτες σιγομαγειρεμένο στο φούρνο με ξύλα, χοιριΟι Πηλιορείτισσες νό με πράσα ή γλυκόξινο με κυδώνια, αγριογούρουνο σε πολλές συνταγές, όπως στιφάδο, πρασοτηγανιά, γίδα νοικοκυρές μαγείρευαν κοκκινιστή, στιφάδο, βραστή πουλμπάρι. Κόκκορας το φαγητό σε τσουκάλια κρασάτος ή κοκκινιστός με παραδοσιακά ζυμαρικά. Μπουλμπάρι, φρέσκο λουκάνικο γεμιστό με συκωκαι χαλκώματα σε σιγανή φωτιά ταριά και κιμά. Πίτες, με άπειρες συνταγές, με φύλλο και κάθε εποχή είχε τα δικά της φαγητά. ή χωρίς, λαχανόπιτες, τηγανοκούλουρα, τυρόψωμο, και κάθε λογής στριφτάρια. ΚολοκυθοανΤο καλοκαίρι έστρωναν το πηλιορείτικο ελιόψωμο θοί γεμιστοί με τυρί ή ρύζι. Μελιτζάνες γεμιστές ματραπέζι με τα κηπευτικά και τα θαλασσινά, γειρεμένες σε κόκκινη σάλτσα. Χόρτα τσιγαριστά. Οι περίφημοι ριγανοκεφτέδες, τι να πρωτοπεί και τι να ενώ τον χειμώνα την τιμητική τους πρωτογευτεί κανείς. Τα περίφημα τσιτσίραυλα, εκλεείχαν ο τραχανάς και το κατσαμάκι, κτός μεζές για τσίπουρο, είναι οι κορυφές της αγριοφυστικιάς που μαζεύονται την άνοιξη. Γίνονται τουρσί ή η φασολάδα και οι φακές, Αχνιστή φασολάδα και σπεντζοφάι σαλάτα, αλλά και ομελέτα με αυγά. Κρίταμα, μικρά φυτά Το πιο διάσημο πιάτο σε όλο το Πήλιο, είναι αναμφίβολα που βγαίνουν μέσα στις σχισμές των βράχων στην θάλαστα ρεβίθια και οι σούπες

Οι Πηλιορείτισσες νοικοκυρές με μεράκι και φαντασία μαγείρευαν το φαγητό σε τσουκάλια και χαλκώματα σε σιγανή φωτιά και κάθε εποχή είχε τα δικά της φαγητά. Το καλοκαίρι έστρωναν το Πηλιορείτικο τραπέζι με τα κηπευτικά και τα θαλασσινά, ενώ τον χειμώνα την τιμητική τους είχαν ο τραχανάς και το κατσαμάκι, η φασολάδα και οι φακές, τα ρεβίθια και οι σούπες. Η παραδοσιακή κουζίνα του Πηλίου, στηρίχθηκε σε απλά πρωτογενή υλικά τα οποία υπήρχαν στον τόπο, δημιουργώντας θεσπέσιους γευστικούς συνδυασμούς. Στην Πηλιορείτικη κουζίνα πρωτοστατούν υλικά από τη φύση, όπως μανιτάρια, κάστανα, καρύδια, χόρτα, φτέρες, βατόμουρα, μήλα και ένα σωρό μυρωδικά από το βουνό των Κενταύρων.

το σπεντζοφάι. Ενα κλασικό τοπικό φαγητό, που γίνεται με ντόπιο λουκάνικο, παρασκευάζεται από γίδινο, πρόβειο και λίγο χοιρινό κρέας, πράσινες πιπεριές, σάλτσα ντομά-

54

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

τας και τουλάχιστον μια σπέντζα - καυτερή πιπεριά. Η ζεστή φασολάδα, κατ’ εξοχήν χειμερινό φαγητό, είναι επίσης διάσημη και αποτελεί αδιαφιλονίκητο πρωταγωνιστή της τοπικής κουζίνας, συνδυασμένη με καυτερές πιπεριές και ντόπιο λουκάνικο. Αμέτρητες οι λιχουδιές που συνθέτουν την γευστική παλέτα του Πηλίου. Αρνάκι λαδολέμονο, αρ-

σα, γίνονται τουρσί και νοστιμίζουν τις σαλάτες. Τα βλαστάρια φτέρης, που μαζεύονται την άνοιξη, τον Μάρτιο, κατά κανόνα, γίνονται σαλάτα με μπόλικο λαδόξιδο και αλάτι, τηγανιτές με αλεύρι και ραντισμένες με λίγο κρασί, ομελέτα, και κεφτέδες. Σπαράγγια, οι τρυφεροί βλαστοί βγαίνουν την άνοιξη και γίνονται βραστά ή ομελέτα, δίνουν το δικό τους άρωμα, με την βεργιά, αγαπημένο μεζέ που γλυκαίνει την πικρή του γεύση με ξίδι και ελαιόλαδο, να τρώγεται σαν ζεστή σαλάτα.

☛ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 56

Ατέλειωτη γευστική ποικιλία

Σημείο αναφοράς για το Πήλιο και τα μανιτάρια, τα αγαπημένα των κατοίκων του Πηλίου. Μανιτάρια στο τηγάνι, με πατάτες στο φούρνο, ψητά, πλακί και με χίλιους δυο ακόμη τρόπους, δεν αφήνουν κανένα ασυγκίνητο. Τι να πει κανείς για το λουκάνικο Πηλίου. Παρασκευάζεται από γίδινο, πρόβειο και χοιρινό κρέας και είναι αρκετά πικάντικο. Κουβαρίνια, είναι οι γεμιστές αρνίσιες κοιλιές με μαϊντανό, κρεμμύδι, σκόρδο και ψιλοκομμένες αρνίσιες κοιλιές μαγειρεμένες με κόκκινη σάλτσα. Μεγάλη ποικιλία υπάρχει, όπως είναι φυσικό, και στους θαλασσινούς μεζέδες. Ψάρια ψητά ή μαγειρεμένα με χίλιες δύο συνταγές, ειδικά στα χωριά του Νότιου Πηλίου, συνθέτουν την ατέλειωτη γευστική ποικιλία της Πηλιορείτικης κουζίνας, με τις καραβιδομακαρονάδες, να έχουν την τιμητική τους. Πολυάριθμες οι συνταγές και για παραδοσιακά γλυκά. Ο μπακλαβάς δεν λείπει από κανένα γιορτινό τραπέζι αρτύσιμος ή νηστίσιμος, είναι πάντα παρών. Οι φλογέρες, τυλιγμένες κυλινδρικά και ψημένες σε φούρνο πασπαλίζονται με καρυδόψιχα. Σημεία αναφοράς και η ρυζόπιτα Πηλίου με κόκκινη κολοκύθα, σταφίδες, καρύδια κανέλα και μπόλικο σιρόπι. Λαχταριστά γλυκά του κουταλιού, μαρμελάδες και λικέρ με τα αρώματα και την γεύση των φρούτων που αφθονούν σε αυτόν τον τόπο, είναι το όνειρο του καλοφαγά. Κυδώνι, κάστανο, μούρα, φιρίκι, κεράσι, βύσσινο, αγριοκέρασο, κάστανο, καρυδάκι, σύκο, μύρτιλο, βατόμουρα, σύκα, αγριοφράουλες, όλα γίνονται γλυκό. Εύφορη γη Το Πήλιο παράγει μεγάλες ποσότητες εύγευστων φρούτων που καλλιεργούνται στα χαμηλότερα υψόμετρα του βουνού, αχλάδια, κεράσια, ροδάκινα και άλλα πολλά. Τα πιο φημισμένα φυσικά είναι το μικρό φιρίκι και τα μήλα ζαγορίν. Τα μήλα Ζαγοράς Πηλίου ξεχωρίζουν για την εξαιρετική τους ποιότητα, την ιδιαίτερη γεύση και το άρωμά τους. Κόκκινα και ζουμερά έχουν κατακλύσει την Ελλάδα και όλη την Ευρώπη. Προστατεύονται από τον Αγροτικό Συνεταιρισμό Ζαγοράς, που ιδρύθηκε το 1916, με περισσότερα από 1.000 εγγεγραμμένα μέλη. Το μήλο στάρκιν ντελίσιους ήλθε στην περιοχή από την Καλιφόρνια και μέσα

56

OΔΗΓΟΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ & EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

σε λίγα χρόνια έγινε η κυριότερη καλλιέργεια της περιοχής. Π.Ο.Π. προϊόν από το 1996, με μεγάλη ετήσια παραγωγή. Ενα ακόμη ξεχωριστό προϊόν είναι το Φιρίκι. Το διάσημο μικρό μήλο που ήλθε από τον Εύξεινο Πόντο τον 18ο αιώνα. Εχει σκληρή και τραγανή σάρκα, είναι εύγευστο με χυμώδη γεύση, και αποτελεί Π.Ο.Π. προϊόν από το 2010. Τα κάστανα του Πηλίου, είναι ξακουστά εξ’ αιτίας της καλής τους ποιότητας και του μεγάλου μεγέθους τους με υπόλευκη σάρκα και πολύ γλυκιά γεύση που τα κάνει ιδανικά για την ζαχαροπλαστική. Εκτός της Ελληνικής αγοράς εξάγονται σε Ιταλία, Γερμανία, Σερβία. Η παραγωγή στην περιοχή του Ανατολικού Πηλίου είναι περίπου 6 εκατομμύρια κιλά. Εκλεκτές και οι ελιές Πηλίου. Σε υψόμετρο 300 μέτρων καλλιεργούνται αμέτρητα ελαιόδενδρα που δίνουν την επιτραπέζια κονσερβολιά Πηλίου Π.Ο.Π. προϊόν, η οποία συντηρείται στην άρμη. Πολύ αρωματικό είναι και το μέλι από άνθη, καστανιές και λουλούδια του δάσους.

Ευφραίνει καρδία Το ντόπιο κρασί γίνεται από κόκκινα σταφύλια φράουλα. Εχει δυνατό πορφυρό χρώμα και φρουτένια γεύση. Συνοδεύει κάθε παραδοσιακό μεζέ στο Πήλιο. Το τσίπουρο παρασκευάζεται κυρίως από σταφύλια, αλλά στα χωριά Λαμπινού Πρόπαν, Πουρί, Λαύκο κ.ά. γίνεται και από κούμαρα, γνωστό ως κουμαρίσιο τσίπουρο. Προσθέτουν γλυκάνισο για μυρωδιά, ενώ παλιά έβαζαν μια χούφτα καλαμπόκι ή κριθάρι για να γλυκάνει. Τα τελευταία χρόνια έχουν δημιουργηθεί αρκετές μονάδες παρασκευής και τυποποίησης γλυκών του κουταλιού με φρούτα και καρπούς Πηλίου. Οι περισσότερες από αυτές είναι οικοτεχνίες ή συνεταιρισμοί γυναικών που με σπιτική φροντίδα συλλέγουν και παρασκευάζουν τα γλυκά κουταλιού με τον ίδιο τρόπο που έμαθαν από τις μητέρες και τις γιαγιάδες τους, χωρίς την χρήση συντηρητικών. πηγή: gastrο tourismos.gr