ΠΕΡΙ ΥΓΕΙΑΣ

Page 1



ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Υδροκέφαλος­-­Αντιμετώπιση Γράφει ο­­Μπρίζας Στέργιος, Διευθυντής­Β΄­Νευροχειρουργικής­ κλινικής,­ΙΑΣΩ­Θεσσαλίας

Ο εγκέφαλος περιέχει εκτός από το εγκεφαλικό παρέγχυμα και ανατομικές δομές που σχηματίζουν κοιλότητες και ονομάζονται κοιλίες του εγκεφάλου. Οι κοιλίες του εγκεφάλου είναι τέσσερις και περιέχουν το εγκεφαλονωτιαίο υγρό το οποίο παράγεται καθ’ όλη την διάρκεια του 24ώρου και παροχετεύεται προ της φλεβική κυκλοφορία. Η συνεχόμενη παραγωγή και παροχέτευση έχει σαν αποτέλεσμα την παραμονή σταθερής ποσότητας εγκεφαλονωτιαίου υγρού εντός των κοιλιών του εγκεφάλου (περίπου 150ml). Η παραγωγή του εγκεφαλονωτιαίου υγρού είναι περίπου στον ενήλικα 500ml το 24ώρο, δηλαδή ανανεώνεται τουλάχιστον τρεις φορές. Η διαταραχή στην σχέση μεταξύ παραγωγής και παροχέτευσης (μικρότερη), οδηγεί σε παραμονή μεγαλύτερης ποσότητας εγκεφαλονωτιαίου υγρού εντός των κοιλιών με τελικό αποτέλεσμα τον υδροκέφαλο. που αφορά συνήθως ασθενείς άνω των 60 ετών ονομάζεται υδροκέφαλος εκ φυσιολογικής πίεσης, διότι παρότι που αυξάνεται η ποσότητα του εγκεφαλονωτιαίου υγρού εντός των κοιλιών δεν αυξάνεται υπέρμετρα η ενδοκοιλιακή πίεση. Η κλινική εικόνα των ασθενών με υδροκέφαλο εκ φυσιολογικής πίεσης είναι η κλασική τριάδα που αποτελείται από διαταραχή στην βάδιση (αστάθεια), διαταραχή στην ούρηση (ακράτεια) και διαταραχή στην μνήμη που όταν εξελιχθεί μπορεί να καταλήξει σε άνοια. Η διάγνωση της πάθησης γίνεται με την διενέργεια αξονικής ή μαγνητικής τομογραφίας εγκεφάλου και με μέτρηση της πίεσης του εγκεφαλονωτιαίου υγρού. Η νευροχειρουργική αντιμετώπιση του υδροκέφαλου εκ φυσιολογικής πίεσης πρέπει να γίνεται εγκαίρως με την τοποθέτηση κοιλιοπεριτοναϊκής παροχέτευσης (βαλβίδα υδροκεφάλου). Η βαλβίδα στην ουσία ρυθμίζει την ποσότητα του εγκεφαλονωτιαίου υγρού που παραμένει στο κοιλιακό σύστημα με τελικό αποτέλεσμα την εσωτερική αποσυμπίεση του εγκεφάλου. Η δεύτερη σε συχνότητα πάθηση που μπορεί να προκαλέσει υδροκέφαλο είναι σε περιπτώσεις που έχουμε απόφραξη της φυσιολογικής παροχέτευσης του εγκεφαλονωτιαίου υγρού από τον εγκέφαλο προς τους φλεβώδεις κόλπους και στην συνέχεια στην φλεβική αιματική ροή. Οι όγκοι του εγκεφάλου είτε είναι καλοήθεις είτε είναι κακοήθεις μπορούν να προκαλέσουν απόφραξη και να εμφανίσουν οι ασθενείς την κλινική του υδροκεφάλου. Οι πιο συχνοί είναι οι όγκοι που εμφανίζονται στον οπίσθιο κρανιακό βόθρο δηλαδή την παρεγκεφαλίδα. Στην περίπτωση των όγκων του εγκεφάλου η θεραπεία είναι χειρουργική και αποσκοπεί στην ολική αφαίρεση του όγκου. Μετά την αφαίρεση του όγκου, αποκαθίσταται η φυσιολογική παροχέτευση του εγκεφαλονωτιαίου υγρού και τις περισσότερες φορές δεν χρειάζεται η τοποθέτηση βαλβίδας υδροκεφά-

Διάταση του κοιλιακού συστήματος (υδροκέφαλος) λου. Υπάρχουν δύο μεγάλες κατηγορίες βαλβίδων α) η σταθερής πίεσης, που παροχετεύει σταθερή ποσότητα εγκεφαλονωτιαίου υγρού όλο το 24ωρο χωρίς να υπάρχει η δυνατότητα ρύθμιση της (αλλαγή στην ποσότητα παροχέτευσης) και β) η ρυθμιζόμενης πίεσης, που υπάρχει η δυνατότητα αλλαγής στην ποσότητας παροχέτευσης του εγκεφαλονωτιαίου υγρού (ρυθμίζοντας την πίεση της βαλβίδας). Η τοποθέτησης βαλβίδας υδροκεφάλου αποτελεί μια πολύ μικρή επέμβαση με συνολική διάρκεια 45 λεπτών και η νοσηλεία του ασθενούς είναι 24 ώρες. Ο ασθενής επιστρέφει στην οικία του περιπατητικός και χωρίς να χρειάζεται επιπλέον θεραπείες. Μετεγχειρητικά γίνεται κλινική επανεξέταση του ασθενούς και διενέργεια αξονικής τομογραφίας. Η αντιμετώπιση παθήσεων όπως ο υδροκέφαλος εκ φυσιολογικής πίεσης απαιτεί μια μικρή επέμβαση που θα πρέπει να γίνεται εγκαίρως, πριν δημιουργηθούν μόνιμες βλάβες στον εγκέφαλο.

Διάταση του κοιλιακού συστήματος (υδροκέφαλος)

Διάφοροι τύποι όγκων παρεγκεφαλίδας που μπορεί να προκαλέσουν υδροκέφαλο

Μηχανισμός βαλβίδας υδροκεφάλου


Η ΝΕΥΡΟΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΚΑΤΑΦΥΓΙΟ ΕΛΠΙΔΑΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΚΑΤΟΝΤΑΔΕΣ ΠΑΣΧΟΝΤΕΣ

ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟΝ ΑΝΩ ΒΟΛΟΥ Α.ΜΠΙΣΑΚΟΣ Α. ΚΥΡΙΑΚΟΣ Α.Ε Ποιοτική περίθαλψη σε ένα ασφαλές και φιλόξενο περιβάλλον Ήταν το 1969 όταν οι νευρολόγοι -ψυχίατροι Αργύρης Μπισακός και Θανάσης Κυριάκος ξεκίνησαν την λειτουργία της Νευροψυχιατρικής κλινικής ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟΝ ΑΝΩ ΒΟΛΟΥ η οποία έμελλε να ξεκινήσει μια καινούργια εποχή στα τοπικά ιατρικά δρώμενα. Η­κλινική­συνεχίζει­να­είναι­το­καταφύγιο θεραπείας­και­ελπίδας­για­πολλούς­πάσχοντες, προσφέροντας­ποιοτική­περίθαλψη­με­το­απαιτούμενο­προσωπικό­που­το­απαρτίζουν­οι­ειδικοί­γιατροί­και­το­υπόλοιπο­επιστημονικό­δυ-

ναμικό. Η­πλήρης­εναρμόνιση­με­τις­εξελίξεις στην­ιατρική­περίθαλψη­και­στην­φαρμακευτική­αγωγή­,­η­επάρκεια­σε­σύγχρονο­εξοπλισμό ,η­συνεχής­φροντίδα­και­η­άμεση­εξυπηρέτηση, στοιχεία­που­χαρακτηρίζουν­την­Κλινική,­δημιουργούν­για­τον­καθένα­πάσχοντα­ένα­ασφαλές ,­φιλόξενο­και­λειτουργικό­περιβάλλον­από­το οποίο­αντλεί­την­δύναμη­για­να­ξεπεράσει­το πρόβλημα­υγείας. Η­Κλινική αναπτύσσεται­σε κτήριο­3.000τμ.­μέσα­σε­ένα­κατάφυτο­κτήμα­7 στρεμμάτων­στους­πρόποδες­του­Πηλίου,­στις Αηδονοφωλιές.­Οι­εγκαταστάσεις­της­κλινικής εκτός­από­τους­θαλάμους­νοσηλείας,­περιλαμβάνουν­ το­ Εργαστήριο­ Νευροφυσιολογίας

όπου­λειτουργούν­Ηλεκτροεγκεφαλογράφος και Ηλεκτρομυογράφος,­το­Φυσικοθεραπευτήριο, τους­χώρους­ψυχοθεραπείας­και­εργοθεραπείας,­το­γραφείο διοίκησης­και όλους τους­απαραίτητους­βοηθητικούς­χώρους. Στην­κλινική­νοσηλεύονται­­ψυχιατρικά­και νευρολογικά­περιστατικά­και­δύνανται­επίσης να­αντιμετωπιστούν­ασθενείς­Long­Covid­με νευροψυχιατρικά συμπτώματα. Η κλινική­είναι συμβεβλημένη­με­τον­ΕΟΠΥ. Στην­κλινική­τηρούνται­όλα­τα­υποχρεωτικά και­απαραίτητα­μέτρα­που­προβλέπονται­από­το εκάστοτε­ισχύον­υγειονομικό­πρωτόκολλο­και σύμφωνα­με­τις­οδηγίες­του­Υπουργείου­Υγείας.

INFO: ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟΝ ΑΝΩ ΒΟΛΟΥ Α.ΜΠΙΣΑΚΟΣ – Α ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΑΕ Ιωλκού 406 Βόλος Τηλ. 2421050003-5 e-mail: info@asklipiion.gr fb: Ασκληπιείον Άνω Βόλου/ Facebook


ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Χρόνια­Φλεβική­Ανεπάρκεια­και­Θρόμβωση Γράφει ο ΙΣΑΑΚ ΤΟΠΑΛΙΔΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ­­ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ

Οι φλέβες επιστρέφουν το αίμα στην καρδιά. Η επιστροφή του αίματος γίνεται με την βοήθεια της μυϊκής αντλίας των μυών του άκρου και των βαλβίδων μιας κατεύθυνσης των φλεβών, με φορά από κάτω προς τα επάνω. Φλεβική ανεπάρκεια έχουμε όταν αυτές οι βαλβίδες έχουν χαλαρώσει η καταστραφεί τελείως και το αίμα παλινδρομεί προς τα κάτω και μαζεύεται στα χαμηλότερα στρώματα της πδοδοκνημικής, με μακροχρόνια στάση και τροφικές αλλοιώσεις του δέρ-

ματος. Όταν το αίμα λόγω ακινησίας, μηχανικής αιτίας, αυξημένης πηκτικότητας(πολλές φορές γονιδιακής προδιάθεσης), πρόσφατου χειρουργείου , παχυσαρκίας σε κάποια φλέβα πήξει δημιουργείται θρόμβος . Αν έχουν θρομβωθεί φλέβες επιφανείαςέχουμε ΕΠΙΠΟΛΗΣ ΘΡΟΜΒΟΦΛΕΒΙΤΙΔΑμε ερυθρότητα, πόνο. υπερθέρμανση κατά μήκος της επιφανειακής φλέβας που είναι και ορατό. Εδώ η θεραπεία είναι τοπική σύσφιξη με επίδεσμο , αντιπηκτικές ενέσεις για 10ημέρες και κίνηση. Αργότερα για 3 μήνες αντιθρομβοτική κάλτσα. ΄Όταν θρομβωθεί φλέβα βάθους έχουμε ΕΝ ΤΩ ΒΑΘΗ ΦΛΕΒΟΘΡΟΜΒΩΣΗ.Το πόδι πρήζεται έντονα ,υπάρχει διαφορά μεταξύ των δύο ποδιών, πονάει σε κόπωση ,είναι θερμό και σφιχτό. Η σοβαρότητά της εξαρτάται από το ύψος του θρόμβου.. Σε κάθε περίπτωση πρέπει άμεσα να ξεκινήσουμε αντιθρομβωτική θεραπεία με ενέσεις και στη συνέ-

χεια με χάπια για 6-12 μήνες. Σημαντικό είναι η κάλτσα για 10 ημέρες όλο το 24ώρο και μετά για 1-2 χρόνια κατά την ημέρα. Το επικίνδυνο σ΄αυτή την περίπτωση είναι ότι ,αν ο ασθενής δεν αντιληφθεί τη σοβαρότητα και δεν επισκεφθεί Ιατρό μπορεί να συμβεί Πνευμονική Εμβολή με πολύ σοβαρές συνέπειες για τη ζωή του. Τα συμπτώματα είναι πόνος στον θώρακα ,δύσπνοια, ταχυκαρδία ,ωχρότητα, εφίδρωση. Μετά από μία θρόμβωση έχουμε πάντα μία φλεβική ανεπάρκεια Αυτό ονομάζεται μεταθρομβωτικό σύνδρομο με πρήξιμο, μελάχρωση ,ατροφία και τελικά εξέλκωση του δέρματος , το ΄Άτονο ΄Έλκος , που δεν κλείνει με αλοιφές και χάπια. Εδώ είναι σημαντικό να φοράει ο ασθενής μετά από τη θρόμβωση για πολλά χρόνια την κάλτσα. Παρόμοιες αλλαγές στο δέρμα έχουμε και όταν υπάρχει Χρόνια Φλεβική Ανεπάρκεια λόγω κιρσών , χωρίς θρόμβωση. Και εδώ έχουμε ένα χρόνιο νό-

σημα που μπορεί να υπάρχει από μικρή ηλικία.Για να μην έχουμε τέτοια εξέλιξη λοιπόν , θα πρέπει εγκαίρως να γίνει εξέταση από Αγγειολόγο με ένα έγχρωμο Τρίπλεξ Φλεβών κάτω άκρων. ¨Έτσι μπορούμε να βρούμε τι ακριβώς συμβαίνει και ποια είναι η αιτία! Η θεραπεία της Χρόνιας Φλεβικής Ανεπάρκειας όταν υπάρχουν κιρσοί είναι χειρουργική. Σε περιπτώσεις που επιπολής κιρσοί , κιρσοειδείς ευρυαγγείες μας ενοχλούν αυτές μπορούν με σκληρυντικές ενέσεις η με λέιζερ να φύγουν σε μεγάλο βαθμό και να έχουμε ένα αισθητικά ικανοποιητικό αποτέλεσμα. Σαν πρόληψη θα πρέπει να αναφέρουμε απώλεια βάρους ,όχι στενά και σφιχτά ρούχα, όχι ψηλά τακούνια, σε περιπτώσεις χειρουργείων αντιθρομβωτική πρόληψη, σε περιπτώσεις που σε συγγενείς 1ου βαθμού έχουμε θρόμβωση πρέπει να γίνει έλεγχος θρομβοφιλίας κ.α.



ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Σύγχρονη­αντιμετώπιση­ της­λιθίασης­ουροποιητικού Γράφει o Κώστας Ευσταθίου Xειρουργός­ Ουρολόγος-­Ανδρολόγος­

Παθήσεις Προστάτη Οι νεφροί είναι υπεύθυνοι για την αποβολή τοξικών ουσιών από το αίμα μέσω παραγωγής των ούρων καθώς και για μία σειρά από άλλες σημαντικές διεργασίες. Τα ούρα που παράγονται στους νεφρούς μεταφέρονται μέσω δύο λεπτών σωληναρίων που ονομάζονται ουρητήρες,στην ουροδόχο κύστη . Γνωστή από την εποχή του Ιπποκράτη,η Λιθίαση χαρακτηρίζεται από την ανεύρεση λίθων εντός του νεφρού , του ουρητήρα ή της ουροδόχου κύστεως.Αποτελεί μια από τις συχνότερες αιτίες για τις οποίες ένας ασθενής ζητά τη βοήθεια του ουρολόγου μια και στον γενικό πληθυσμό εμφανίζεται περίπου στο 10 % αλλά δυστυχώς έχει πολύ υψηλά ποσοστά υποτροπής. Στις περισσότερες περιπτώσεις οι νεφρικοί λίθοι δεν προκαλούν συμπτώματα. Όταν όμως μετακινούνται από το νεφρό προς τον ουρητήρα προκαλούν απόφραξη στη ροή των ούρων, με αποτέλεσμα τον έντονο πόνο και σπασμό του ουρητήρα. Ο πόνος αυτός, που λέγεται κολικός των νεφρών και μπορεί να συνοδεύεται από την αποβολή αίματος στα ούρα.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΛΟΓΕΣ Εξωσωματική Λιθοτριψία

Αυτή η τεχνική είναι κατάλληλη κυρίως για λίθους του ανώτερου ουρητήρα ή του νεφρού, αλλά μέχρι ένα ορισμένο μέγεθος. Επεμβατική Λιθοτριψία μέσω του Ουρητήρα- Ουρητηροσκόπηση

Η επέμβαση συνήθως διενεργείται υπό γενική ή επισκληρίδιο αναισθησία. Ένα ειδικό λεπτό εργαλείο που λέγεται ουρητηροσκόπιο προωθείται διαμέσου της ουρήθρας και της ουροδόχου κύστεως μέσα στον ουρητήρα έως το σημείο που βρίσκεται η πέτρα. Το ουρητηροσκόπιο μπορεί να είναι άκαμπτο αλλά πλέον τα νεότερα σύγχρονα είναι εύκαμ-

πτα και εξαιρετικά ευλύγιστα. Μια ίνα laser προωθείται διαμέσου οπής και κατακερματίζει ή κονιορτοποιεί την πέτρα .Αυτή είναι μια ελάχιστα επεμβατική πράξη, η οποία εκμεταλλεύεται τις φυσιολογικές οπές και διόδους του ανθρωπίνου σώματος. Αποφεύγονται έτσι τομές και ουλές στο δέρμα. Η πέτρα είναι συνήθως άμεσα ορατή μέσα από το ενδοσκόπιο, το οποίο επιτρέπει την προώθηση εργαλείων για άμεση σύλληψη και αφαίρεσή της ή το θρυματισμό της με χρήση μιας ειδικής ίνας Laser. Το ουρητηροσκόπιο μπορεί να είναι ημιάκαμπτο ή εύκαμπτο. Η ημιάκαμπτη ουρητηροσκόπηση εκτελείται με ένα ευθύ ενδοσκόπιο, το οποίο «κοιτάζει» σε ένα ευθύ άξονα. Η εύκαμπτη ουρητηροσκόπηση εκτελείται με ένα πολύ λεπτό και ευέλικτο εργαλείο, το οποίο μπορεί να καθοδηγηθεί ώστε να «στρίψει» σε γωνίες έως και 360ο. Αυτό επιτρέπει την πρόσβαση σε κάθε σημείο του νεφρικού αποχετευτικού συστήματος. Έτσι, η εύκαμπτη ουρητηροσκόπηση χρησιμοποιείται για λίθους του νεφρού, ενώ η ημιάκαμπτη για λίθους του ουρητήρα. Σε γενικές γραμμές, το εύκαμπτο ουρητηροσκόπιο είναι λιγότερο τραυματικό εργαλείο και εξαιρετικά ευλύγιστο. Το εύκαμπτο ουρητηροσκόπιο μπορεί να φτάσει σε όλα τα σημεία εντός του νεφρού, επιτρέποντας την αφάιρεση ή θρυματισμό λίθων οποιασδήποτε σύστασης ή εντόπισης, ιδιαίτερα εάν το μέγεθός τους δεν υπερβαίνει τα 2.5 cm. Διαδερμική Νεφρολιθοτριψία PCNL

Αυτή είναι μια καλή επιλογή για μεγάλες πέτρες μέσα στο νεφρό. Εκτελείται υπό γενική αναισθησία. Διενεργείται μια μικρή τομή στο δέρμα,συνήθως έως 2 εκατοστά και με τη βοήθεια ειδικών εργαλείων ελάχιστα επεμβατικών εισάγεται ένας σωληνίσκος που φτάνει

στο νεφρό. Μέσω του οδηγού αυτού προωθείται ένα ειδικό νεφροσκόπιο με πολύ μικρή διάμετρο πλέον που φτάνει έως την πέτρα στο νεφρό. Εκεί εισέρχεται ειδική ίνα LASER που κονιορτοποιεί την πέτρα στο σημείο . Συμπερασματικά, η ουρολιθίαση αποτελεί συχνή πάθηση του ουροποιητικού συστήματος. Η δυνατότητα όμως σήμερα εφαρμογής υψηλής τεχνολογίας έχει δώσει νέα διάσταση στην αντιμετώπιση της λιθίασης. ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΠΡΟΣΤΑΤΗΣ ΑΔΕΝΑΣ Ο προστάτης αδένας είναι ένα από τα όργανο του ανδρικού αναπαραγωγικού συστήματος που βρίσκεται ακριβώς κάτω από την ουροδόχο κύστη και περιβάλλει το αρχικό τμήμα της ουρήθρας. Βασική λειτουργία του είναι η παραγωγή προστατικού υγρού, μέσα στο οποίο μεταφέρονται τα σπερματοζωάρια και εμπλουτίζονται με θρεπτικά συστατικά. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΛΟΗΘΗΣ ΥΠΕΡΠΛΑΣΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Το μέγεθος ενός φυσιολογικού προστάτη σε έναν άντρα ηλικίας 30 ετών αντιστοιχεί στο μέγεθος ενός κάστανου 20-20 gr. Μεγαλώνοντας η ηλικία ο προστάτης σε κάποιους άντρες αρχίζει και διογκώνεται, με αποτέλεσμα το αδένωμα να συμπιέζει την ουρήθρα και έτσι να εμποδίζει την ελεύθερη ροή των ούρων. ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΕΣ ΛΥΣΕΙΣ Η Καλοήθης Υπερπλασία του Προστάτη αντιμετωπίζεται χειρουργικά με: ● Ανοικτή προστατεκτομή με τομή ● Διουρηθρικήπροστατεκτομή, χωρίς τομή ,που πραγματοποιείται μέσα από ειδικό ενδοσκόπιο μέσω της ουρήθρας με μονοπολική ή διπολική διαθερμία ● Eκτομήμε LASER

● Εκτομή με τη μέθοδο TURIS ● Αντιμετώπιση με REZUM TURIS ΠΡΟΣΤΑΤΕΚΤΟΜΗ Ένα ειδικό εργαλείο με οπτική και κάμερα εισάγεται δια της ουρήθρας στην προστατική ουρήθρα και ένα ηλεκτρόδιο εξάχνωσης εισέρχεται με ειδικό μηχανισμό στον προστάτη. Όλη η εικόνα ελέγχεται μέσω κάμερας υψηλής ευκρίνειας από τον Χειρουργό Ουρολόγο. Με τη χρήση φυσιολογικού ορού, η ηλεκτρική ενέργεια μετατρέπεται σε plasma με τελικό αποτέλεσμα ένα εξαιρετικά ιονισμένο αέριο που περιέχει ελεύθερους φορείς φορτίου από ιόντα και ηλεκτρόνιο με τελικό αποτέλεσμα την εξάχνωση του ιστού. Η εξάχνωση πλάσματος TURIS αποτελεί την πιο καινοτόμο θεραπευτική χειρουργική μέθοδο για την καλοήθη υπερπλασία του προστάτη. Η ταυτόχρονη πήξη της επιφανειακής εκτομής σημαίνει ότι το ηλεκτρόδιο PLASMA εξάχνωσης αφήνει λείες επιφάνειες και επιτρέπει τη πραγματοποίηση ουσιαστικά της αναίμακτης εκτομής ιστού. Με το νέας γενιάς μηχάνημα TURIS τρίτηςπλέον γενεάς, που έχουμε την ευκαιρία και δυνατότητα να έχουμε πρωτοπαριακά και στην περιοχή μας, η ταχύτητα εκτομής και εξάχνωσης, είναι η βέλτιστη για την επέμβαση. Στο τέλος της επέμβασης τοποθετείται καθετήρας μέσω του οποίου εφαρμόζονται πλύσεις με φυσιολογικό ορό. Ο καθετήρας συνήθως αφαιρείται μέσα στις επόμενες 2-3 ημέρες από την χειρουργική επέμβαση. Μετεγχειρητικά όλοι οι ασθενείς λαμβάνουν ειδικές οδηγίες μαζί με το εξιτήριο που παίρνουν, για τη λήψη αντιβίωσης, για καλή ενυδάτωση καθώς και αποφυγή σωματικής κόπωσης για 1-2 εβδομάδες. Εντός 3 εβδομάδων ο ασθενής αποκτάει ευχερή ούρηση που όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν οι ίδιοι τους θυμίζει τα νεανικά τους χρόνια.




ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Τεχνητή­νοημοσύνη­στην­νευροχειρουργική

Γράφει­ο Ιορδάνης Κ. Γεωργιάδης MD,­MSc­Νευροχειρουργός 'Α­Νευροχειρουργική­ Κλινική­ΙΑΣΩ­Θεσσαλίας

χειρουργική επιστήμη κυρίως τα τελευταία έτη στον ευρύτερο τομέα των Νευροεπιστημών. Η ειδικότητα της Νευροχειρουργικής αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο στον τομέα αυτό, και αυτομάτως είναι η ειδικότητα η οποία δέχτηκε στην καθημερινή της φαρέτρα όλες αυτές τις εξελίξεις για την καλύτερη και πιο αποτελεσματική θεραπεία των Νευροχειρουργικών ασθενών. Η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης (AI-Artificial Intelligence) στην νευροχειρουργική είναι ιδιαίτερα σημαντική καθώς ένας νευροχειρουργός μπορεί πλέον κάνοντας το χειρουργείο για παράδειγμα για έναν καρκινικό όγκο, να στείλει απεικονιστικές εξετάσεις στη βάση δεδομένων την οποία λειτουργεί η τεχνητή νοημοσύνη λαμβάνοντας γρήγορα και έγκυρα αποτελέσματα. Παράλληλα η προσέγγιση της τεχνη-

τής νοημοσύνης βελτιώνει σημαντικά την πρακτική ανάλυση πολλών στοιχείων της Νευροχειρουργικής όπως για παράδειγμα τα ιστολογικά δείγματα ενώ ο ασθενής βιώνει μία σημαντικά βελτιωμένη εμπειρία σε σύγκριση με την κλασική εμπειρία της ιατρικής. Επιπλέον, με τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης, επιταχύνεται η μέθοδος διάγνωσης σημαντικών ιατρικών αποτελεσμάτων όπως για παράδειγμα οι μεταστάσεις των όγκων και αυτό είναι ένα σημαντικό βήμα για την αντιμετώπιση του καρκίνου στον εγκέφαλο και στον τομέα της Νευροογκολογίας γενικότερα.. Έτσι, με τη χρήση αλγορίθμων μπορούν πλέον να διαγνωστούν εξετάσεις καρκίνου στους πνεύμονες και να διαβαστούν αξονικές τομογραφίες κατά τρόπο που να υπάρχει σημαντικά περισσότερη λεπτομέρεια κάτι που σημαίνει ότι τα νευρωνικά δίκτυα τα οποία χρησιμοποιούνται, μπορούν να φέρουν έναν ασθενή πιο κοντά στην θεραπεία. Το μέλλον λοιπόν αναμένεται ο γιατρός και δη ο Νευροχειρουργός να γνωρίζει πιο είναι το επόμενο βήμα το οποίο πρέπει να ακολουθήσει με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης ή για παράδειγμα να ενημερώνει έναν άλλο γιατρό για κάποιο εύρημα το οποίο βρήκε κατά τη διάρκεια του χειρουργείου και το οποίο θα μπορούσε να διαφύγει της προσοχής στην περίπτωση της κλασικής ιατρικής. Επιπλέον, είναι δυ-

νατόν με τη βοήθεια της τεχνολογίας να χρωματίζονται ανατομικά στοιχεία του σώματος στο μόνιτορ της οθόνης κάτι το οποίο μπορεί να συμβάλει σε μεγάλο βαθμό στην διαπίστωση προβλημάτων στην υγεία του ασθενούς τα οποία έως σήμερα, δεν είχαν εντοπιστεί. Ήδη εδώ και μια δεκαετία χρησιμοποιούνται κατά την διάρκεια μιας Νευροχειρουργικής επέμβασης εξελιγμένα συστήματα Νευροπλοήγησης (NeuroNavigation), δηλαδή συστήματα τρισδιάστατης απεικόνισης τα οποία βοηθούν τον χειρουργό να σχεδιάζει και κατά συνέπεια να εκτελεί σε πολύ μικρότερο χρόνο χειρουργικές επεμβάσεις. Αυτό δίνει αφενός μεγαλύτερη ασφάλεια στον ασθενή και αφετέρου μειώνει κατά πολύ τον χειρουργικό χρόνο. Όμως αυτό που αποτελεί πλέον σημείο ‘’αναφοράς’’ είναι η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στα εν λόγω χειρουργεία σε συνδυασμό με την εξέλιξη του μαγνητικού συντονισμού δηλαδή με απλά λόγια την μαγνητική τομογραφία που οι περισσότεροι γνωρίζουν. Ειδικά λογισμικά και μεγαλύτερης ακρίβειας μαγνητικοί τομογράφοι 3Τ δίνουν πλέον άριστες τρισδιάστατες εικόνες στον Νευροχειρουργό με το αποτέλεσμα να κρίνεται άριστο και με απώτερο σκοπό τον καλύτερο χειρουργικό σχεδιασμό και τελικά την καλύτερη θεραπευτική προσέγγιση για τον ασθενή.



ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Σύνδρομο­πολυκυστικών­ωοθηκών­­ και­διατροφή Γράφει η Βασιλική Καρασμάνογλου διαιτολόγος­-­ διατροφολόγος

Οι πολυκυστικές ωοθήκες είναι ένα κληρονομικό σύνδρομο. Χαρακτηρίζεται από δυσλειτουργία ορμονών και την συσσώρευση πολλών μικρών κύστεων περιφερειακά στην ωοθήκη. Παρατηρείται αύξηση των ανδρικών ορμονών, ανοωρρηκτικοί κύκλοι, υπερπαραγωγή ανδρογόνων, ολιγο / αμηνόρροια, στειρότητα, υπερβολικό βάρος / παχυσαρκία, αντίσταση στην ινσουλίνη και άλλες μεταβολικές ανωμαλίες. Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών ταλαιπωρεί περίπου το 5-10% των γυναικών ηλικίας 20-40 ετών και η ακριβής αιτιολογία του δεν είναι γνωστή. Το 40- 60% των γυναικών που πάσχουν από την πάθηση είναι είτε υπέρβαρες (ΔΜΣ 25.0 – 29.9 kg/m2), είτε παχύσαρκες (ΔΜΣ 30.0 – 34.9 kg/m2 ), με αυξημένες τις τιμές στην περίμετρο της μέσης (Π.Μ > 80cm). Η κληρονομικότητα είναι ένας παράγοντας εμφάνισης του συνδρόμου, καθώς έχει παρατηρηθεί ότι οι αδελφές ή οι κόρες γυναικών με ΣΠΩ έχουν 50% πιθανότητες να εμφανίσουν και οι ίδιες το σύνδρομο. Η παχυσαρκία και η ψυχική κατάσταση του ατόμου αποτελούν επίσης βασικές αιτίες εμφάνισης του προβλήματος. Η υπερινσουλιναιμία, η ινσουλινοαντίσταση και η κοιλιακή παχυσαρκία αυξάνουν τον κίνδυνο για την εμφάνιση μεταβολικού συνδρόμου και Σακχαρώδη Διαβήτη, ενώ οι γυναίκες με ΣΠΩ έχουν περισσότερο κίνδυνο να εμφανίσουν καρδιαγγειακά προβλήματα. Η παρουσία αυξημένης ινσουλίνης στο αίμα (υπερινσουλιναιμία) καθιστά ευκολότερη την αποθήκευση του λίπους, ενώ δυσκολεύει την καύση του (λιπόλυση). Η βελτίωση της απορρόφησης του σακχάρου από το αίμα βελτιώνει την υπερινσουλιναιμία και τους παράγοντες που εμποδίζουν την αύξηση

του βάρους. Θεραπευτική επιλογή πρώτης γραμμής για υπέρβαρες / παχύσαρκες γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών είναι η ισορροπημένη διατροφή και η αλλαγή στον τρόπο ζωής τους. Θα πρέπει να βελτιωθεί η ινσουλινοαντίσταση όπου αυτή υπάρχει, καθώς και να αποτραπεί η περαιτέρω αύξηση του βάρους. Συνιστάται απώλεια του 10% του αρχικού σωματικού βάρους, καθώς το αδυνάτισμα ομαλοποιεί σημαντικά τον κύκλο. Συνεπώς η απώλεια βάρους, ανάγεται σε ένα 1ης τάξεως μέτρο ύφεσης του συνδρόμου, με συχνό αποτέλεσμα την αποκατάσταση της ωορρηξίας και την ομαλοποίηση της περιόδου. Αυτό που πρέπει να προσέξετε σε τέτοιες περιπτώσεις είναι: ● αποφύγετε την αυξημένη κατανάλωσης της ζάχαρης, προκειμένου να βελτιωθεί η απορρόφηση σακχάρου από το αίμα. ● αυξήστε την κατανάλωση τροφίμων που είναι πλούσια σε φυτικές ίνες (25-30γρ. ημερησίως). Αυτό σημαίνει πως πρέπει να επιλέγετε φρούτα (όπως μήλα, γκρέιπφρουτ, πορτοκάλι κ.α.), λαχανικά (κυρίως τα πράσινα φυλλώδη π.χ. σπανάκι), όσπρια, δημητριακά ολικής αλέσεως και προϊόντα αυτών (π.χ. ψωμί, παξιμάδι), που είναι τρόφιμα εμπλουτισμένα σε φυτικές ίνες. ● Αυξήστε την κατανάλωση λαχανικών και φρούτων με χαμηλό γλυκαιμικό φορτίο ● Κατανάλωση άπαχων πρωτεϊνών(κοτόπουλο, γαλοπούλα, άπαχο μοσχάρι) ● Αυξημένη κατανάλωση ψαριών που είναι πλούσια πηγή ω-3 λιπαρών οξέων. Προτιμήστε ψάρια όπως σαρδέλα,

γαύρο, βακαλάο. Κατανάλωση 2 φορές την εβδομάδα ● καταναλώστε μικρά και συχνά γεύματα (3-4 ώρες το κάθε γεύμα). Στα γεύματα αυτά διατηρήστε 3 κύρια γεύματα (πρωινό, μεσημεριανό και βραδινό) και εντάξτε ενδιάμεσα μικρότερα γεύματα, ως σνακ (πρόγευμα, απογευματινό). Με αυτόν τον τρόπο τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα σας διατηρούνται σε φυσιολογικά επίπεδα. ● προτιμήστε τα τρόφιμα, που είναι πλούσια σε μονοακόρεστα λιπαρά. Ως εξαιρετική πηγή μονοακόρεστων λιπαρών θεωρείται το ελαιόλαδο ● αυξήστε την κατανάλωση τροφίμων πλούσια σε χρώμιο. Το χρώμιο είναι μικροθρεπτικό συστατικό που διατηρεί σταθερά τα επίπεδα σακχάρου και ινσουλίνης στο αίμα. Διαλέξτε μπρόκολο, δημητριακά ολικής αλέσεως, πατάτα και δημητριακά από πίτουρο και καταναλώστε τα συχνά κατά τη διάρκεια της

ημέρας. Το ψάρι, τα αυγά, το άπαχο μοσχαρίσιο κρέας και η γαλοπούλα αποτελούν επίσης καλές πηγές σε χρώμιο. ● αποφύγετε την αυξημένη κατανάλωση απλών σακχάρων, κορεσμένων λιπαρών και ιδιαίτερα τρόφιμα με αυξημένο γλυκαιμικό δείκτη όπως είναι το

λευκό ψωμί, τα τυποποιημένα προϊόντα (π.χ. κρουασάν), δημητριακά από ρύζι ή καλαμπόκι και τα προϊόντα τους. ● Αυξήστε την φυσική σας δραστηριότητα (30-40 λεπτά καθημερινή άσκηση).


ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Σύνδρομο­Long­COVID-19 Γράφει ο Χρήστος Δάενας Πνευμονολόγος

Σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία, το αποκαλούμενο «Long ή Post-COVID-19 Σύνδρομο», αναφέρεται σε άτομα που αφού νόσησαν από COVID19 και παρά την αρνητικοποίηση των σχετικών εργαστηριακών δοκιμασιών εξακολουθούν να έχουν συμπτώματα που επιμένουν τουλάχιστον τέσσερις (4) εβδομάδες μετά την νόσηση. Είναι ενδιαφέρον ότι τα συμπτώματα μπορεί να διαρκέσουν πέραν του εξαμήνου, ακόμα και πέραν του έτους σε κάποιες περιπτώσεις.

Υπολογίζεται πως 10% με 30% των ασθενών που νοσούν από COVID-19 ταλαιπωρούνται στη συνέχεια από «Long COVID-19» και αυτό αφορά ενήλικες αλλά και παιδιά. Το σύνδρομο αυτό αφορά εξίσου εμβολιασμένους και μη, ενώ έχει αποδειχτεί πως είναι ανεξάρτητο της βαρύτητας και της διάρκειας των συμπτωμάτων στην οξεία λοίμωξη. Το σύνδρομο Long Covid είναι ένα πολυσυστηματικό νόσημα, ενώ περιλαμβάνει συνήθως:: ● αίσθημα εύκολης κόπωσης ●δύσπνοια στην προσπάθεια ●βήχα με ή χωρίς συνοδό απόχρεμψη ●αίσθημα παλμών ●πόνο στο στήθος ●μυαλγίες και αρθραλγίες ●ανοσμία, αγευσία, και παροσμία ●διαταραχές μνήμης-συγκέντρωσης («foggy brain») Λιγότερα συχνά συμπτώματα είναι:

●υποτροπή πυρετού ●διάρροια ●διαταραχές στον ύπνο ●ζάλη ●κατάθλιψη ●τριχόπτωση ενώ σπανιότερα κάποιοι ασθενείς εμφανίζουν: ●μυοκαρδίτιδα ●θρομβοεμβολικά επεισόδια ●ανεξήγητο εξάνθημα ●διαταραχές στην έμμηνο ρύση ●άνοια Οι μηχανισμοί που εμπλέκονται στο Long Covid είναι περίπλοκοι. Ενδεχομένως να σχετίζονται με τις κυτταροκίνες που εκλύονται από τον οργανισμό στη φάση της φλεγμονής κατά την οξεία νόσηση, ή με τη δράση του ίδιου του ιού και την προσβολή κυττάρων σε ένα μεγάλο εύρος ανθρώπινων ιστών. Μία άλλη θεωρία αφορά μηχανισμό ανοσοθρόμβωσης

που μπορεί να πυροδοτήσει ο κορωνοϊός σε μικρά αγγεία. Δεδομένου του σημαντικού αριθμού νοσούντων με Covid-19, σκοπός είναι η έγκαιρη διάγνωση και η μείωση των μακροπρόθεσμων επιπλοκών .Για το λόγο αυτό προτείνεται ένα βασικός εργαστηριακός έλεγχος με σκοπό την διάγνωση και εκτίμηση καταστάσεων που ενδεχομένως χρειάζονται θεραπεία. ●Αιματολογικός έλεγχος ●Βιοχημικός έλεγχος ●Έλεγχος πηκτικότητας αίματος ●Έλεγχος θυρεοειδικής λειτουργίας ●Έλεγχος καρδιακής λειτουργίας ●Γλυκαιμικός έλεγχος ●Ποσοτικός προσδιορισμός αντισωμάτων έναντι του ιού Για την ολοκληρωμένη αξιολόγηση των προαναφερόμενων συμπτωμάτων κι εργαστηριακών ευρημάτων συστήνεται:

Απόφραξη­φλέβας­αμφιβληστροειδή Γράφει ο ΝΤΑΦΟΣ Κ. ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ­ ΟΦΘΑΛΜΙΑΤΡΟΣ Υπ.­ΔΙΔΑΚΤΩΡ­ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ­ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

Η απόφραξη ή θρόμβωση φλέβας του αμφιβληστροειδή είναι η δεύτερη σε συχνότητα αγγειακή πάθηση του αμφιβληστροειδή μετά τη διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια. Απόφραξη φλέβας του αμφιβληστροειδή συμβαίνει όταν έχει σταματήσει η ροή μίας φλέβας στον αμφιβληστροειδή χιτώνα του ματιού. Ο αμφιβληστροειδής είναι ο φωτοευαίσθητος χιτώνας στο πίσω μέρος του ματιού, όπου μετατρέπεται το φως σε εικόνες. Οι φλέβες παροχετεύουν το αίμα από τον αμφιβληστροειδή και το επιστρέφουν στην καρδιά. Η απόφραξη φλέβας εμποδίζει την επαρκή ροή αίματος στην προσβεβλημένη περιοχή. Τα τοιχώματα της φλέβας διαρρέουν αίμα και υγρό στον αμφιβληστροειδή. Τύποι απόφραξης φλέβας με βάση την εντόπιση: ● Απόφραξη κεντρικής φλέβας του αμφιβληστροειδή ●Απόφραξη κλάδου φλέβας του αμφιβληστροειδούς

Τύποι απόφραξης φλέβας με βάση την κλινική βαρύτητα Υπάρχουν δυο μορφές απόφραξης η ισχαιμική και η μη ισχαιμική. Η ισχαιμική μορφή είναι πολύ πιο σοβαρή. Η πρόγνωση για τη μη ισχαιμική κεντρική απόφραξη είναι αρκετά καλή. Αντίθετα η ισχαιμική τις περισσότερες φορές, παρουσιάζει οπτική οξύτητα 20/100 ή και λιγότερο, με υψηλούς κινδύνους επιπλοκών ακόμη και τύφλωσης.

Ποία είναι τα συμπτώματα απόφραξης φλέβας του αμφιβληστροειδούς; Θολή όραση είναι το κύριο σύμπτωμα της απόφραξης φλέβας του αμφιβληστροειδούς. Μπορεί να υπάρχει διαρροή ορού από τα αγγεία στον αμφιβληστροειδή προκαλώντας πάχυνση και οίδημα αυτού επιτρέποντας τη συσσώρευση πρωτεϊνών και λιπιδίων. Όταν η πάχυνση συμβαίνει στο κέντρο του αμφιβληστροειδή , στην ωχρά κηλίδα, προκαλεί μεγάλο θάμβος όρασης (οίδημα ωχράς κηλίδας). Η ωχρά κηλίδα είναι η κεντρική περιοχή του αμφιβληστροειδούς που είναι υπεύθυνη για την κεντρική, λεπτομερή όραση. Θολερότητες - αιμορραγίες του υαλώδους μπορεί να παρεμποδίζουν την όραση Πόνος στο μάτι μερικές φορές συμβαίνει ως επιπλοκή σοβαρής παλαιάς απόφραξης κεντρικής φλέβας του αμφιβληστροειδούς. Προκαλείται από αυξημένη ενδοφθάλμια πίεση που ονομάζεται νεοαγγειακό γλαύκωμα.

Θρόμβωση κεντρικής φλέβας αμφιβληστροειδή

Θρόμβωση κλάδου φλέβας αμφιβληστροειδή

Ποιοι είναι οι προδιαθεσικοί παράγοντες θρόμβωσης της φλέβας αμφιβληστροειδή ; Τις περισσότερες φορές δεν μπορεί να αναγνωριστεί συγκεκριμένο αίτιο που προκάλεσε τη θρόμβωση.

Η απόφραξη της κεντρικής φλέβας μπορεί να σχετίζεται με: ●Σακχαρώδης διαβήτης ●Αρτηριακή υπέρταση ●Πολυερυθραιμία ●Δρεπανοκυτταρική αναιμία ●Στένωση έσω καρωτίδας ●Αρτηριο-φλεβώδης επικοινωνία ●Αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο ●Συγγενείς διαταραχές πηκτικότητας αίματος

●Πολλαπλούν μυέλωμα ●Θρομβοκυτταραιμία Η απόφραξη κλάδου της φλέβας μπορεί να σχετίζεται με : ●Αρτηριοσκλήρυνση ●Αρτηριακή υπέρταση ●Σαρκοείδωση ●Νόσο Αδαμαντιάδη-Behcet ●Συστηματικό Ερυθηματώδη Λύκο

Διάγνωση Για τη διάγνωση της απόφραξης είναι απαραίτητη η βυθοσκόπηση και ειδικές εξετάσεις όπως η Οπτική Τομογραφία Συνοχής (OCT) και η φλουοροαγγειογραφία.

Θεραπεία Το οίδημα ωχράς κηλίδας αντιμετωπίζεται με ενέσεις στο μάτι (ενδοϋαλοειδικές εγχύσεις) ή με laser . Στο στάδιο αιμορραγίας υαλοειδούς η οποία δεν είναι δυνατό να απορροφηθεί χρειάζεται χειρουργική επέμβαση με υαλοειδεκτομή (βιτρεκτομή). Το νεοαγγειακό γλαύκωμα επίσης, πολύ συχνά χρήζει χειρουργικής αντιμετώπισης. Άτομα με ισχαιμική κεντρική απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδή πρέπει να επισκέπτονται συχνά τον οφθαλμίατρό τους, για να αξιολογούνται οι ενδείξεις νεοαγγείωσης ή ανάπτυξης νεοαγγείων στον αμφιβληστροειδή στην ίριδα και στη γωνία αποχέτευσης υδατοειδούς υγρού.


ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ

Πρόγραμμα­Στηρί-ΖΟΥΜΕ­της­ΕΕΝΑΣΔ­Βόλου για­τους­φροντιστές­ατόμων­με­άνοια Άνοια! Ο περισσότερος κόσμος θεωρεί ότι είναι μια νόσος που προκαλεί απώλεια μνήμης. Στην πραγματικότητα ο όρος χρησιμοποιείται για να περιγράψει ένα σύνολο συμπτωμάτων που αφορούν διάφορες ασθένειες οι οποίες προκαλούν εκφυλισμό των εγκεφαλικών κυττάρων. Η πιο συχνή είναι η Νόσος Αλτσχάιμερ, ενώ άλλες αιτίες είναι και η Αγγειακή Άνοια, η Άνοια με Σωμάτια Lewy, η Μετωποκροταφική Άνοια, Άνοια της νόσου Πάρκινσον, κ.α.. Τα συμπτώματα δεν αφορούν μόνο την απώλεια μνήμης, αλλά και γνωστικές λειτουργίες όπως η αντίληψη, η συγκέντρωση, η κριτική σκέψη, η μάθηση, η προσοχή, ο λόγος και ο προσανατολισμός τόσο στο χρόνο όσο και στον χώρο. Εκείνο που συνήθως γίνεται αντιληπτό με την εκδήλωση της νόσου και οδηγεί τον ασθενή στον νευρολόγο και τη διάγνωση είναι η έκπτωση της πρόσφατης μνήμης. Ο ασθενής αδυνατεί να συγκρατήσει στο μυαλό του και να θυμηθεί νέες πληροφορίες ενώ παράλληλα μπορεί να δυσκολεύεται στην καθημερινότητα του. Τα συμπτώματα, η εκδήλωση όσο και η σειρά εμφάνισής τους διαφέρει από άτομο σε άτομο, όπως άλλωστε και η εξέλιξη στην κατάσταση της υγείας του. Αρχικά, το άτομο με άνοια είναι δυνατόν να παρουσιάσει δυσκολία στη λήψη αποφάσεων, στο χειρισμό χρημάτων, να παρακολουθήσει και να συμμετέχει σε κάποια συζήτηση. Συχνά το άτομο δείχνει απάθεια και έλλειψη ενδιαφέροντος ακόμα και για χόμπι και δραστηριότητες που πριν αγαπούσε ενώ δυσκολεύεται να μείνει συνεπής σε χρονοδιαγράμματα και ραντεβού. Ακόμη είναι πιθανό να νιώθει θυμό ή κατάθλιψη ιδίως το διάστημα αμέσως μετά τη διάγνωση. Καθώς η νόσος που προκαλεί την άνοια εξελίσσεται ο ασθενής δυσκολεύεται ολοένα και περισσότερο να εκτελέσει καθημερινές εργασίες που αφορούν την σίτιση, την ένδυση και την προσωπική του υγιεινή. Οι δυσκολίες στο λόγο γίνονται εντονότερες επηρεάζοντας αρνητικά τη δυνατότητα του να επικοινωνήσει με τους ανθρώπους στο περιβάλλον του. Σε αυτό το στάδιο μπορεί να δυσκολεύεται να προσανατολιστεί ακόμα και μέσα στο δικό του σπίτι και να ξεχνάει τα ονόματα φίλων και συγγενών. Με την πάροδο του χρόνου ο πάσχοντας αδυνατεί ολοένα και περισσότερο να αυτοεξυπηρετηθεί. Βαδίζει αργά και με δυσκολία, ενώ δεν αναγνωρίζει πια πρόσωπα, ακόμα και των πιο οικείων του ενώ μιλάει ελάχιστα έως καθόλου. Είναι εύκολα κατανοητό λοιπόν ότι το άτομο που διαγνώστηκε με άνοια χρειάζεται βοήθεια από τα πρώτα ακόμη συμπτώματα. Αυτό τον ρόλο αναλαμβάνει άτομο του στενού οικογενειακού του περιβάλλοντος, συνήθως ο/η σύντροφος ή ένα από τα παιδιά του και αποτελεί τον κύριο φροντιστή του. Ο

φροντιστής στην αρχή χρειάζεται να επιβλέπει και να προσέχει τον ασθενή, να τον βοηθάει όπου και όταν χρειάζεται και να εξασφαλίζει την ασφάλεια του. Με την πάροδο του χρόνου και καθώς τα συμπτώματα εντείνονται ή εμφανίζονται νέα ο φροντιστής θα χρειαστεί να περνάει περισσότερο χρόνο με τον ασθενή καθώς εκείνος δε θα μπορεί να ανταπεξέλθει μόνος του στις ανάγκες της καθημερινότητας. Δεν θα είναι σε θέση να φάει, να ντυθεί ή να πλυθεί μόνος του, να πάρει τα φάρμακα του ή να εκτελέσει την οποιαδήποτε εργασία χωρίς βοήθεια. Για αυτό και σε αυτό το στάδιο είναι απαραίτητο ο φροντιστής να μένει στο ίδιο σπίτι με τον ασθενή, έτοιμος να καλύψει την κάθε του ανάγκη κατά τη διάρκεια της ημέρας και της νύχτας. Είναι εξ ολοκλήρου δική του ευθύνη πια να δημιουργήσει και να εφαρμόσει πρόγραμμα στην καθημερινότητα του πάσχοντος, να φροντίσει για την κάλυψη όλων του των αναγκών, να καλύψει τις οποίες υποχρεώσεις του, να δημιουργήσει ένα ασφαλές και ευχάριστο περιβάλλον για αυτόν βελτιώνοντας την ποιότητα ζωής του. Προκειμένου να γίνουν εφικτά όλα τα παραπάνω ο φροντιστής χρειάζεται να αφιερωθεί στη φροντίδα του ατόμου με άνοια, περνώντας πολύ χρόνο μαζί του, κάτι που έχει επιπτώσεις και στη δική του υγεία, την ψυχολογική του διάθεση και την οικονομική του κατάσταση. Η παροχή συνεχούς και ποιοτικής φροντίδας, κουράζει σωματικά και πνευματικά τον φροντιστή καθώς απορροφά όλη του την ενέργεια ενώ συχνά δεν είναι δυνατόν να ξεκουραστεί ικανοποιητικά. Το γεγονός ότι η νόσος εμφανίζεται σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας συνεπάγεται πως και ο φροντιστής, όποια και να είναι η σχέση του με τον ασθενή, είναι συνήθως προχωρημένης ηλικίας, κάτι που ενδέχεται να δυσχεράνει την κατάσταση. Παράλληλα το άτομο που αναλαμβάνει αυτόν τον δύσκολο ρόλο επηρεάζεται σημαντικά και ψυχολογικά. Να τονιστεί πως πέραν του ρόλου αυτού, ο κύριος φροντιστής διατηρεί και άλλους, όπως για παράδειγμα αυτός του συζύγου/συντρόφου, του γονέα ή/και του εργαζόμενου, προσθέτει ένα επιπλέον φορτίο και τον φέρνει αντιμέτωπο με διάφορες προκλήσεις. Η πρώτη και ίσως δυσκολότερη έγκειται στο γεγονός να αποδεχθεί την νέα πραγματικότητα και το γεγονός ότι το αγαπημένο του πρόσωπο πάσχει από μια σοβαρή ασθένεια. Μπορεί να νιώσει θλίψη, θυμό, άγχος, φόβο και απογοήτευση. Με την πάροδο του χρόνου δυσκολεύεται να ανταπεξέλθει στο ρόλο του ενώ δεν βρίσκει πια το χρόνο και τη διάθεση να ασχοληθεί με τις δικές του ανάγκες. Αυτό επηρεάζει αρνητικά τη διάθεσή του, νιώθει εξάντληση, ενοχές ακόμη και έντονη θλίψη. Ένας ακόμη επιβαρυντικός παράγοντας είναι η επίπτωση στην οικο-

νομική κατάσταση της οικογένειας. Η ιατροφαρμακευτική κάλυψη αυξάνει σημαντικά το κόστος διαβίωσης ενώ ταυτόχρονα είναι πολύ δύσκολο για τον κύριο φροντιστή να εργαστεί καθώς ο ασθενής χρειάζεται κάποιον κοντά του επί εικοσιτετραώρου βάσεως. Ένα εξίσου μεγάλο πρόβλημα που προκύπτει είναι η κοινωνική απομόνωση φροντιστή και ασθενή. Ο φροντιστής αφοσιωμένος στο ρόλο του δε βρίσκει πια τον χρόνο να ασχοληθεί με τον εαυτό του και τις δικές του ανάγκες. Απομακρύνεται από τους φίλους του και τον κοινωνικό του περίγυρο. Όταν η μετακίνηση του ασθενούς γίνεται πολύ δύσκολη ή ανέφικτη λόγω των συμπτωμάτων της νόσου, είναι αδύνατον πια να μεταβεί ο φροντιστής κάπου παίρνοντας το άτομο μαζί του. Συχνά όμως και οι επισκέψεις φίλων και συγγενών μειώνονται είτε γιατί εκείνοι νιώθουν αμηχανία και δεν ξέρουν πώς να συμπεριφερθούν ή ίσως γιατί ο φροντιστής νιώθει ντροπή για τη συμπεριφορά του ανοϊκού ασθενή που μπορεί να γίνει κάποιες φορές ανάρμοστη. Ακόμη και τα άλλα μέλη της οικογένειας συχνά δεν προσφέρουν κάποια βοήθεια, απορροφημένα στις υποχρεώσεις τους και θεωρώντας ότι ο φροντιστής μπορεί να τα καταφέρει και χωρίς τη δική τους συνδρομή. Την ήδη υπάρχουσα αυτή κατάσταση ήρθε να δυσκολέψει ακόμη περισσότερο η πανδημία του covid19 και ο εγκλεισμός του πληθυσμού για μεγάλα χρονικά διαστήματα χωρίς τη δυνατότητα μετακίνησης και κοινωνικής συναναστροφής. Επιπλέον έγινε δυσκολότερη η πρόσβαση των ατόμων αυτών σε δομές υγείας και την παροχή βοήθειας από επαγγελματίες και εξειδικευμένο προσωπικό. Σε μια προσπάθεια να αντιμετωπιστεί αυτό το πολύ σημαντικό πρόβλημα δημιουργήθηκαν νέα προγράμματα για να στηρίξουν τους φροντιστές ατόμων με άνοια εξ αποστάσεως χρησιμοποιώντας σύγχρονα μέσα που προσφέρει η τεχνολογία. Ένα από αυτά προγράμματα είναι και το Πρόγραμμα “Στηρί-ΖΟΥΜΕ” της Ελληνικής Εταιρείας Νόσου Αλτσχάιμερ και Συγγενών Διαταραχών Βόλου. Το πρόγραμμα ξεκίνησε τον Φεβρουάριο 2021 και μέχρι σήμερα έχουν ενταχθεί σε αυτό 74 φροντιστές, ενώ έχουν πραγματοποιηθεί περισσότερες από 800 επικοινωνίες μαζί τους. Απαρτίζεται από επαγγελματίες υγείας, την κα. Μερόπη Μεφσούτ (ψυχολόγο) και την κα. Ελένη Τσαταλιού (νοσηλεύτρια) και παρέχει:

Ψυχολογική υποστήριξη στους φροντιστές

● Ψυχοεκπαίδευση για τα συμπτώματα και την πορεία της νόσου ● Συμβουλευτική για την αντιμετώπιση θεμάτων της καθημερινότητας όπως η σίτιση, ένδυση και σω-

ματική υγιεινή του ασθενούς ● Ενημέρωση για θέματα ασφάλειας και συμβουλές για τη διαμόρφωση ασφαλούς περιβάλλοντος για τον ασθενή Το πρώτο διάστημα, εξαιτίας των περιορισμών λόγω της πανδημίας, η επικοινωνία ήταν τηλεφωνική ή μέσω διαδικτύου. Με αυτό τον τρόπο μπορέσαμε να στηρίξουμε φροντιστές και να τους βοηθήσουμε να λύσουν προβλήματα της καθημερινότητας οι οποίοι μένουν στην πόλη του Βόλου και στην ευρύτερη περιοχή. Δεδομένου ότι η επικοινωνία γίνεται τηλεφωνικά ή/και διαδικτυακά μας έδωσε την δυνατότητα να έρθουμε σε επαφή με ωφελόυμενους και στην υπόλοιπη Ελλάδα. Μετά την άρση των περιοριστικών μέτρων, ξεκινήσαμε τις επισκέψεις κατ' οίκον, τηρώντας ασφαλώς όλα τα απαραίτητα μέτρα για τον περιορισμό της εξάπλωσης της πανδημίας. Έτσι μας δόθηκε η δυνατότητα, παράλληλα με όσα μπορούσαν να γίνουν εξ αποστάσεως, να πραγματοποιήσουμε: ● Την άμεση παρατήρηση της συμπεριφοράς του ασθενούς και την αξιολόγηση της κλινικής του εικόνας. ● Την δημιουργική απασχόληση και νοητική ενδυνάμωση του ασθενούς. ● Την παρατήρηση του περιβάλλοντος όπου ζει και κινείται ο ασθενής ώστε να εντοπιστούν σημεία ενδεχομένως επισφαλή και να γίνουν προτάσεις για την κατάλληλη διαμόρφωσή του χώρου. ● Την επίδειξη τεχνικών για τη διευκόλυνση και βελτίωση της φροντίδας του ασθενούς. Παράλληλα συνεχίζονται τα τηλεφωνικά και διαδικτυακά ραντεβού όταν δεν είναι εφικτή η επίσκεψη κατ'οίκον. Επίσης, διοργανώνονται ομάδες φροντιστών, δια ζώσης στο χώρο της μονάδας ή διαδικτυακά, με στόχο την παροχή στήριξης και εκπαίδευσης σε ομαδικό πλαίσιο, ενώ παράλληλα δίνεται η ευκαιρία στους περιθάλποντες να ανταλλάξουν εμπειρίες και να μοιραστούν τα συναισθήματά τους. Οι ομαδικές συναντήσεις πραγματοποιούνται σε εβδομαδιαία βάση. Το πρόγραμμα απευθύνεται σε όλους τους φροντιστές ατόμων με άνοια, παρέχεται δωρεάν και τηρείται εχεμύθεια. Λειτουργεί Δευτέρα - Παρασκευή, 8:00-15:00, και στεγάζεται στο κτίριο της Ελληνικής Εταιρείας Νόσου Αλτσχάιμερ και Συγγενών Διαταραχών Βόλου, στην Τοπάλη 7. Μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας: Τηλεφωνικά: 2421031227 email: stirizoume.alzvolos@gmail.com Facebook: Πρόγραμμα εξ αποστάσεως υποστήριξης φροντιστών ατόμων με άνοια Στηρί-ΖΟΥΜΕ