Page 1

ΜΕΤΡΟ ΑΠΟΣΤΑΞΗΣ ΚΡΙΣΗΣ

Σε μεταβατική περίοδο ο αμπελοοινικός κλάδος Δημήτρης Αποστολάκης: Πρέπει να δοθεί μάχη στην ΕΕ ●Σελ. 10

ΜΗΝΙΑΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ

●ΑΡΙΘΜΟΣ ΦΥΛΛΟΥ 3 ●ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

ΓΙΑ ΤΑ ΜΗ ΕΝΗΜΕΡΑ ΔΑΝΕΙΑ, ΠΟΥ ΕΛΑΒΑΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΡΩΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ

ΣΤΗ ΝΕΑ ΑΓΧΙΑΛΟ

«Θηλιά» εισπρακτικών

10 μήνες μετά τον «Ιανό», αγρότες ακόμη περιμένουν…

σε αγρότες στη Μαγνησία

Πήραν αποζημιώσεις για απώλεια παραγωγής, όσοι είχαν πληρώσει τον ΕΛΓΑ. Μικρά όμως ποσά για πάγια κεφάλαια και καθόλου για το φυτικό κεφάλαιο που έχασαν. Θανάσης Τοκαλής, Θανάσης Τακμάκης και Δημοσθένης Δάενας μιλούν στον ΑΓΡΟΤΙΚΟ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ ●Σελ. 6

ΣΤΟ ΠΗΛΙΟ

Στο στόχαστρο εισπρακτικών εταιρειών βρίσκονται το τελευταίο χρονικό διάστημα αγρότες και στη Μαγνησία, προκειμένου να αρχίσουν άμεσα να αποπληρώνουν τις οφειλές τους από δάνεια, που έλαβαν πριν από δεκαετίες από την πρώην, πλέον, Αγροτική Τράπεζα. Πρόκειται για μη ενήμερα δάνεια, τα οποία εκχωρήθηκαν από την πρώην Αγροτική σε εκκαθαριστές, με τους οφειλέτες αγρότες να βρί-

Σε διαβούλευση για τη νέα ΚΑΠ: Πρώτος σταθμός η Θεσσαλία Στη Λάρισα η πρώτη από τις 13 Συνδιασκέψεις στο πλαίσιο του διαλόγου για την νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική. Επετεύχθη πολιτική συμφωνία στην ΕΕ. Τι προβλέπει η Συμφωνία του Συμβουλίου Υπουργών ●Σελ. 22-25

Kοσμογυρισμένη η «Φεραία Γη» Από το Αερινό Μαγνησίας ταξιδεύει στις αγορές του κόσμου με προπομπό τη ρίγανη. Premium προϊόν και το τσάι του βουνού ●Σελ. 11

σκονται πλέον αντιμέτωποι με τον άμεσο κίνδυνο πλειστηριασμού των περιουσιών τους. Με την κατάργηση της Αγροτικής Τράπεζας, το ενήμερο μέρος των δανείων, που διατέθηκαν πριν από δεκαετίες σε παραγωγούς για αγροτική χρήση, εκχωρήθηκε σε συστημική τράπεζα και ήδη αποπληρώνεται χωρίς προβλήματα, βάσει σχετικής ρύθμισης που αποφασίστηκε το 2005. ●Σελ. 7

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ ΑΓΡΟΤΙΚΟ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ

Γιώργος Αμυράς: Λύση για τους δασικούς χάρτες στη Μαγνησία Οι δασικοί χάρτες ήταν το χαλάκι που σηκώθηκε για να αποκαλυφθούν παθογένειες, κυρίως της δημόσιας διοίκησης που ταλαιπωρούν τους πολίτες, τονίζει ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας. «Θέλω να διαβεβαιώσω τους αγρότες και όλους τους ιδιοκτήτες εκτάσεων στη Μαγνησία, πως δεν θα υπάρξει περαιτέρω ταλαιπωρία και ότι δεν θα αδικηθεί κανένας πολίτης», απαντά στις αγωνίες των αγροτών.

●Σελ.16-17

Καταστράφηκε από τον παγετό το 70% της σοδειάς στους ελαιώνες Τίθεται πλέον θέμα επιβίωσης, τονίζει ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Ανω Λεχωνίων Γιώργος Τσακνάκης ●Σελ. 13

ΜΑΓΝΗΣΙΑ

Τροφοφάρμακο το ελαιόλαδο με πιστοποίηση του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Μαύρη μύγα, σκαθάρι και πράσινο σκουλήκι θα εκτρέφονται με υπολείμματα αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών. Νέα ερευνητική προσπάθεια υπό τον καθηγητή Χρήστο Αθανασίου

●Σελ. 8

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

Ζωοτροφές από εκτρεφόμενα έντομα Μαύρη μύγα, σκαθάρι και πράσινο σκουλήκι θα εκτρέφονται με υπολείμματα αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών. Νέα ερευνητική προσπάθεια υπό τον καθηγητή Χρήστο Αθανασίου

●Σελ.20-21


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Νέα προσέγγιση για την προστασία των μελισσών από τα φυτοφάρμακα

ΑΤΖΕΝΤΑ

Την ανάγκη επιβεβαίωσαν οι υπουργοί Γεωργίας της ΕΕ - Ο αριθμός των μελισσών έχει μειωθεί απότομα τις τελευταίες δύο δεκαετίες Οι υπουργοί Γεωργίας της ΕΕ συμφώνησαν ότι πρέπει να τεθεί συγκεκριμένος στόχος για την προστασία των μελισσών από τα φυτοφάρμακα. Τα κράτη μέλη εξέτασαν τις κατευθυντήριες γραμμές που παρέσχε η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), στις οποίες περιγράφεται μια νέα προσέγγιση για την εκτίμηση των επιπτώσεων των φυτοφαρμάκων στους πληθυσμούς των μελισσών. Σύμφωνα με την προσέγγιση αυτή η μέγιστη μείωση του μεγέθους των αποικιών ορίζεται στο 10% σε ολόκληρη την ΕΕ. Οι υπουργοί συμφώνησαν ότι πρέπει να αυξηθούν οι φιλοδοξίες της ΕΕ όσον αφορά την προστασία των μελισσών, ενώ παράλληλα διασφάλισαν ότι η εφαρμογή των μέτρων θα πρέπει να είναι εφικτή για τα κράτη μέλη. Σύμφωνα με τον Οργανισμό Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO), οι μέλισσες επικονιάζουν 71 από τα 100 είδη καλλιεργειών που παρέχουν το 90% των τροφίμων παγκοσμίως. Ωστόσο, ο αριθμός των μελισσών έχει μειωθεί απότομα τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Η χρήση φυτοφαρμάκων έχει προσδιοριστεί ως ενδεχόμενος παράγοντας

ΑΓΡΟΤΙΚΟΣ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ ΜΗΝΙΑΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΑ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΣ ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ (3ος όροφος) Tηλεφωνικό κέντρο: 24210 38600 Φαξ 24210/33433 e-mail info@taxydromos.gr ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ: ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ Μ. ΕΠΕ ΕΚΔΟΤΗΣ - ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΛΕΞ. ΠΩΠΟΤΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΣΥΝΤΑΞΗΣ: Βάσω Σαμακοβλή ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ: Eλένη Χάνου, Βαγγέλης Καραμάνης, Βάσω Κυριαζή ΣΧΕΔΙΑΣΗ - ΣΕΛΙΔΟΠΟΙΗΣΗ; Γιάννης Μπίσδρας COMmercial manager: Ζαχαράκη Γαρυφαλλιά ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ: Στεργιοπούλου Ολίνα, Κουτσογιάννη Φιλίτσα

ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΤΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΕΝΤΥΠΟ

O αριθμός των μελισσών έχει μειωθεί απότομα τις τελευταίες δύο δεκαετίες αυτής της μείωσης. Σύμφωνα με τη νομοθεσία της ΕΕ, τα φυτοφάρμακα μπορούν να χρησιμοποιούνται στη γεωργία μόνον εάν καταδεικνύεται, βάσει ολοκληρωμένης εκτίμησης κινδύνου, ότι η χρήση αυτή δεν θα βλάψει την υγεία των ανθρώπων ή των ζώων και δεν θα προκαλέσει μη αποδεκτά επίπεδα βλάβης στο περιβάλλον. Τα τρέχοντα επίπεδα κινδύνου βασίζονται στο έγγραφο καθοδήγησης για την εδαφική οικοτοξικότητα, το οποίο εκπονήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 2002. Τον Μάρτιο του 2019, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζήτησε από την EFSA να επανεξετάσει το έγγραφο καθοδήγησής της για τις μέλισσες που δημοσιεύτηκε το 2013. Στο πλαίσιο αυτής της επανεξέτασης, τα περισσότερα κράτη μέλη εξέφρασαν την προτίμησή τους για μια προσέγγιση εκτίμησης κινδύνου που θα λαμβάνει υπόψη τη φυσική μεταβλητότητα των μεγεθών των αποικιών μελισσών. Τόνισαν επίσης ότι οι όποιοι νέοι στόχοι για το μέγεθος των αποικιών πρέπει να είναι εφικτοί.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 10 μήνες μετά τον «Ιανό» αγρότες στη Ν. Αγχίαλο ακόμη περιμένουν…

Απώλειες φέτος στη σοδειά μήλων στο Κεντρικό Πήλιο

Σελ. 6

Σελ. 14

Τροφοφάρμακο το ελαιόλαδο της νοτιοδυτικής Μαγνησίας

Καινοτόμες ζωοτροφές από εκτρεφόμενα έντομα

Μικρά ποσά για πάγια κεφάλαια και καθόλου για το φυτικό κεφάλαιο που έχασαν

Ξεκινά από το Σεπτέμβριο πρόγραμμα σε έκταση 50.000 στρεμμάτων ελαιώνων Σελ. 8

Κοσμογυρισμένη η «Φεραία γη» Ταξιδεύει στις αγορές του κόσμου με προπομπό τη ρίγανη - Premium προϊόν και το τσάι του βουνού Σελ.11

Καταστράφηκε από τον παγετό το 70% της σοδειάς στους ελαιώνες του Πηλίου

Ο ήπιος χειμώνας και η παγερή άνοιξη δεν επέτρεψαν στα δέντρα να ανθίσουν Σελ. 13

/3

Εως και 40% στις εκτάσεις στα χαμηλά ορεινά προκύπτει από το αραίωμα του καρπού του πηλιορείτικου ονομαστού προϊόντος

Μαύρη μύγα, σκαθάρι και πράσινο σκουλήκι θα εκτρέφονται με υπολείμματα αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών Σελ. 20

Οι καλλιέργειες και οι κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις που άντεξαν το 2019

Η ακτινογραφία του πρωτογενούς τομέα, όπως αποτυπώνεται στην ετήσια γεωργική στατιστική έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ Σελ. 28

●●Την πλήρωση 44 θέσεων ευθύνης, στις διευθύνσεις του, προκηρύσσει το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Η προθεσμία υποβολής των αιτήσεων υποψηφιότητας είναι 15 ημέρες έως δηλαδή και τις 13 Ιουλίου. Η προκήρυξη είναι αναρτημένη στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και στο πρόγραμμα ΔΙΑΥΓΕΙΑ. ●●Το ποσό των 10.758.621,78 ευρώ σε 3.926 δικαιούχους αγρότες και κτηνοτρόφους πλήρωσε ο ΟΠΕΚΕΠΕ έως τις 17 Ιουνίου. Οι πληρωμές αφορούν την καταβολή της συνδεδεμένης ενίσχυσης στους αιγοπροβατοτρόφους και βοοτρόφους, καθώς και μέτρα και δράσεις του ΠΑΑ όπως επενδυτικά προγράμματα, κομφούζιο, προγράμματα ελαιουργικών φορέων, δασώσεις. ●●Στο πλαίσιο της ΚΥΑ (ΦΕΚ Β/2021/18-5-2021) «Χορήγηση ενισχύσεων ήσσονος σημασίας στους τομείς: α) της επιτραπέζιας Ελιάς–λοιπές με κωδικό συστήματος Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε. 2008190 και β) των καπνών ποικιλίας Βιρτζίνια και λεπτομέρειες εφαρμογής στα πλαίσια εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1408/2013 της Επιτροπής (ΕΕ L 352, 24.12.2013) όπως τροποποιήθηκε με τον Καν. (ΕΕ) αριθ. 316/2019 (L51/1/2202-2019)» ξεκίνησε η καταβολή των ενισχύσεων σε δικαιούχους που δεν είχαν λάβει επιστρεπτέα προκαταβολή δυνάμει του άρθρου τρίτον της από 30.3.2020 Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου (Α΄ 75), όπως ισχύει και αφορούν το έτος 2020. Για τους υπόλοιπους δικαιούχους, θα πραγματοποιηθεί στο επόμενο χρονικό διάστημα. Αναλυτικότερα: Για το έτος ΕΑΕ 2018 σε 219 παραγωγούς καπνών ποικιλίας Βιρτζίνια το συνολικό ποσό προς καταβολή ανέρχεται σε 396.410,00 €. Για το έτος ΕΑΕ 2019 σε 7.996 παραγωγούς επιτραπέζιας Ελιάς λοιπές με κωδικό συστήματος Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε. 2008190 το συνολικό ποσό προς καταβολή ανέρχεται σε 7.186.053,00 €.


4/

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Εθνικό σχέδιο δράσης για την ερημοποίηση Στην επιτροπή για την επικαιροποίησή του συμμετέχει ο καθηγητής του Π.Θ. Νικόλαος Δαναλάτος Το εθνικό σχέδιο δράσης για την ερημοποίηση της υπαίθρου επικαιροποιεί το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Στην επιτροπή για την αντιμετώπιση της ερημοποίησης, συμμετέχει ο καθηγητής Γεωργίας και Οικολογίας Φυτών Μεγάλης Καλλιέργειας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Νικόλαος Δαναλάτος. Όπως δήλωσε πρόσφατα ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Σπ. Λιβανός «το 50% του ελλαδικού χώρου κινδυνεύει με ερημοποίηση μέσα στην επόμενη 20ετία, σύμφωνα με την προβολή των

Καλλιέργειες στη Θεσσαλία χτυπήθηκαν από την πιο βίαιη κατηγορία καταιγίδας Αποζημιώσεις μέσα στον Νοέμβριο του 2021 διεκδικούν οι φορείς της Θεσσαλίας για τους αγρότες των περιοχών της Καρδίτσας και των Τρικάλων, οι καλλιέργειες των οποίων χτυπήθηκαν την Κυριακή 20 Ιουνίου από το ακραίο καιρικό φαινόμενο της υπερκυτταρικής καταιγίδας-supercell thunderstorm. Πρόκειται για την πιο βίαιη κατηγορία καταιγίδας, σύμφωνα με τους επιστήμονες, με κύρια χαρακτηριστικά την ισχυρή ανεμοθύελλα και την έντονη χαλαζόπτωση που κατέστρεψαν σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις περίπου 100.000 στρέμματα αγροτικής παραγωγής στους Δήμους Καρδίτσας, Παλαμά, Σοφάδων και Φαρκαδόνας προκαλώντας σοβαρές ζημιές και στο πάγιο κεφάλαιο (σταβλικές εγκαταστάσεις, γεωργικές αποθήκες, υπόστεγα και ποτιστικά συγκροτήματα). «Σε συνεργασία με τον ΕΛΓΑ προωθούμε την πλήρη αποζημίωση των πληγέντων, στο 100% της ζημίας, μέσα στο Νοέμβριο του 2021, και όχι τον Μάρτιο του 2022 όπως προβλέπει ο Κανονισμός του Οργανισμού» δήλωσαν οι φορείς μετά την σύσκεψη εργασίας που πραγματοποιήθηκε στην Καρδίτσα, παρουσία του αντιπροέδρου του ΕΛΓΑ Νίκου Δούκα. «Οι ζημιές στις καλλιέργειες αποζημιώνονται στο σύνολο τους από τον ΕΛΓΑ. Ζητάμε να προχωρήσουν γρήγορα οι εκτιμήσεις και να εκδοθούν γρήγορα τα πορίσματα. Χρειάζεται επίσπευση διαδικασιών και επίσπευση του χρόνου αποζημίωσης. Είναι ζήτημα ζωής, παραγωγής και επιβίωσης για τους αγρότες της Θεσσαλίας», δήλωσε από την πλευρά του ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας Κ. Αγοραστός.

σεναρίων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, μιας και τα προηγούμενα χρόνια δεν έγιναν οι απαραίτητες ενέργειες, που είχε συμβουλεύσει η αρμόδια Εθνική Επιτροπή κατά της Ερημοποίησης. Το ΥΠΑΑΤ θα ξεκινήσει μια ευρύτερη καμπάνια για το θέμα της ερημοποίησης αλλά και της κλιματικής αλλαγής γενικότερα, με την ευαισθητοποίηση και κινητοποίηση, όχι μόνο των ειδικών επιστημόνων, αλλά ευρύτερα του συνόλου της κοινωνίας. Στοχεύουμε στον διάλογο με όλους τους ενεργούς πολίτες». Η επιτροπή που συστήθηκε για την επικαιροποίηση του σχεδίου αποτελείται από 18 μέλη, ανάμεσα στα οποία ο κ. Δαναλάτος, μετά από αίτημα που υπέβαλλε στην ηγεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ο Γεωπονικός Σύλλογος Λάρισας, σε συνεργασία με το Παράρτημα Κεντρικής Ελλάδας του ΓΕΩΤ.Ε.Ε. Οι διοικήσεις του Γεωπονικού Συλλόγου Λάρισας και του Παραρτήματος Κεντρικής Ελλάδας του ΓΕ-

Υδατοκαλλιέργειες: Οικονομική ενίσχυση 25 εκατ. ευρώ λόγω κορονοϊού Ενίσχυση 25.000.000 ευρώ, μέσω του ΕΠΑΛΘ, με την οποία θα αποζημιωθούν οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της υδατοκαλλιέργειας, που επλήγησαν από τον κορονοϊό, προβλέπει σχετική απόφαση του ΥπΑΑΤ, ενώ θα ακολουθήσει έκδοση σχετικής πρόσκλησης. Συγκεκριμένα, η δράση 2 του Μέτρου 3.2.11 «Μέτρα για τη δημόσια υγεία ως συνέπεια της επιδημικής έκρηξης της covid 19» του ΕΠΑΛΘ, αφορά στη χορήγηση κεφαλαίου κίνησης ή παροχή αντιστάθμισης για την προσωρινή αναστολή ή μείωση της παραγωγής και των πωλήσεων που υπέστησαν οι δικαιούχοι μεταξύ 1ης Φεβρουαρίου και 31ης Δεκεμβρίου 2020, ως συνέπεια της υγειονομικής κρίσης. Δικαιούχοι της ενίσχυσης είναι επιχειρήσεις (φυσικά ή νομικά πρόσωπα) που μεταξύ άλλων προϋποθέσεων, οι δραστηριότητές τους αφορούν στην πάχυνση/εκτροφή θαλάσσιων μεσογειακών ιχθύων, ειδών γλυκέων υδάτων ή την καλλιέργεια οστράκων και γενικά την εκτροφή μη γενετικά τροποποιημένων προϊόντων, διαθέτουν άδεια λειτουργίας μονάδας/μονάδων υδατοκαλλιέργειας σε ισχύ, εμφανίζουν απώλειες κατά την περίοδο αναφοράς (έναντι του προηγούμενου έτους) βάσει της προτεινόμενης μεθοδολογίας και οφείλουν να διατηρήσουν τις θέσεις απασχόλησης.

Ο Νικόλαος Δαναλάτος είναι καθηγητής καθηγητής Γεωργίας και Οικολογίας Φυτών Μεγάλης Καλλιέργειας ΩΤ.Ε.Ε. εκφράζουν την ικανοποίησή τους για την συμμετοχή του κ. Δαναλάτου στην Εθνική Επιτροπή, δηλώνουν δε, ότι θα στηρίξουν την ενημερωτική καμπάνια του υπουργείου και θα βρίσκονται στη διάθεση της επιτροπής και κάθε άλλου αρμόδιου φορέα που θα αναλάβει σχετικές πρωτοβουλίες. «Ο χρόνος δεν είναι σύμμαχός μας, πρέπει να βιαστούμε και να κινηθούμε σε πνεύμα συνεργασίας» καταλήγει η ανακοίνωση.

Ημερίδα «Ελαιοκομία και κλιματική αλλαγή» Θα διοργανωθεί διαδικτυακά και είναι υπό την αιγίδα της Επιτροπής «Ελλάδα 2021» Ημερίδα με θέμα «Ελαιοκομία και κλιματική αλλαγή» θα πραγματοποιηθεί διαδικτυακά στις 19 Ιουλίου 2021, υπό την αιγίδα της Επιτροπής «Ελλάδα 2021» με τη συνεργασία της «Επιστημονικής Εταιρείας Εγκυκλοπαιδιστών Ελαιοκομίας» (4Ε). Το αρχικό και προσωρινό πρόγραμμα ομιλητών περιλαμβάνει τους εξής: ●Ξυλογιάννης Χρήστος, Ομότιμος Καθηγητής, University of Basilicata ●Βέμμος Σταύρος, Ομότιμος Καθηγητής του Γεωπονικού Πανεπιστήμιου Αθηνών, πρόεδρος της 4Ε ●Theodoros Mavrommatis. Department of Meteorology –Climatology, School of Geology, Aristotle University of Thessaloniki, Greece ●Κουμπούρης Γεώργιος, Researcher, Head Olive Cultivation Lab, Institute of Olive Tree, Subtropical Crops & Viticulture Hellenic Agricultural Organization ELGO DIMITRA ●Περδίκης Διονύσης, Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εντομολογίας του ΓΠΑ ●Μανώλης Καμπουράκης, PhD, M.Sc, Olive and Agroecological Production Systems Lab (EOPS), Department of Agriculture School of Agricultural Sciences, Hellenic Mediterranean University (HMU) ●Γιάννης Λ.Τσιρογιάννης, Γεωπόνος - Γε-

ωργικός Μηχανικός, MSc., PhD, Αναπληρωτής Καθηγητής , Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων ●Βασίλης Ζαμπούνης, γεωργοοικονομολόγος – εκδότης. Η Επιτροπή «Ελλάδα 2021», στο πλαίσιο του προγράμματος δράσεων και εκδηλώσεων που συντονίζει σε όλη τη διάρκεια του 2021 με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 200 χρόνων μετά την Επανάσταση του 1821, διοργανώνει το Forum «Η Ελλάδα το 2040», το οποίο περιλαμβάνει τρεις ενότητες. Στην τρίτη ενότητα, παραγωγικές, επιστημονικές και κοινωνικές ομάδες, με εστιασμένο ενδιαφέρον σε κάποιο σημαντικό ζήτημα, θα διατυπώσουν τις απόψεις τους και θα παρουσιάσουν τις προτάσεις τους σχετικά με το αντικείμενο ενδιαφέροντος τους, πάντα σε σχέση με την πορεία της χώρας τις επόμενες δεκαετίες. Σε αυτό το πλαίσιο, διαμορφώθηκαν συγκεκριμένες ομάδες εργασίας με τη συμμετοχή και το συντονισμό μελών της Ολομέλειας της Επιτροπής «Ελλάδα 2021». Στόχος τους είναι, να συνεισφέρουν στο Forum προτάσεις σχετικά με τα θέματα τα οποία πραγματεύτηκαν. Μία από τις ομάδες εργασίας που έχουν συγκροτηθεί έχει ως αντικείμενο «Προοπτικές για το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή». Επικεφαλής της ομάδας είναι η Δρ Αικατερίνη Πολυμέρου - Καμηλάκη και αποτελείται από τους Ευάγγελο Παππά, βιολόγο Msc, Σταύρο Βέμμο, πρόεδρο της Επιστημονικής Εταιρείας Εγκυκλοπαιδιστών Ελαιοκομίας (4Ε) και Βασίλη Ζαμπούνη, μέλος του διοικητικού συμβουλίου της εταιρείας 4E. Περισσότερες πληροφορίες στο τηλέφωνο επικοινωνίας: 2103210621.Email.: info@olivenews.gr


6/

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

10 μήνες μετά τον «Ιανό» αγρότες στη Ν. Αγχίαλο ακόμη περιμένουν… Πήραν αποζημιώσεις για απώλεια παραγωγής, όσοι είχαν πληρώσει τον ΕΛΓΑ, μικρά, όμως ποσά για πάγια, κεφάλαια και καθόλου για το φυτικό κεφάλαιο που έχασαν Της ΕΛΕΝΗΣ ΧΑΝΟΥ Ηταν την Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου 2020 όταν ο «Ιανός» χτυπούσε ανελέητα την περιοχή της Νέας Αγχιάλου. Κάτοικοι και αγρότες της περιοχής έζησαν στιγμές «Αποκάλυψης» όταν έσπασε το Χολόρεμα και όλος ο όγκος του νερού μετακινήθηκε προς τη Ν. Αγχίαλο, πλημμυρίζοντας δρόμους, σπίτια και καλλιέργειες. Η περιοχή «ξύπνησε» την επόμενη ημέρα κάτω από τόνους λάσπης. Χαρακτηριστική η εικόνα με ελαιώνες θαμμένους στη λάσπη και τις ελιές να θυμίζουν… θάμνους. Στην αγροτική παραγωγή, κυρίως σε ελιές και αμπέλια, η καταστροφή ήταν μεγάλη. Σήμερα, σχεδόν 10 μήνες μετά, αγρότες δεν έχουν αποζημιωθεί πλήρως για τις ζημιές που υπέστησαν… Επί τόπου έσπευσαν άμεσα κλιμάκια του ΕΛΓΑ για τον δραματικό απολογισμό. Η καταστροφή στον αγροτικό τομέα, αφορούσε σε τρία επίπεδα: απώλεια αγροτικής παραγωγής, απώλεια πάγιου κεφαλαίου (αγωγοί, λάστιχα, μηχανήματα, θερμοκήπια, υποστυλώματα), απώλεια φυτικού κεφαλαίου. Οι παραγωγοί δεν ήξεραν ποια ζημιά να πρωτο- καταγράψουν. Την παραγωγή τους που χάθηκε; Τον εξοπλισμό τους που καταστράφηκε; Τις ζημιές στο φυτικό κεφάλαιο που θα έχει επίπτωση στο αγροτικό εισόδημα και για τις επόμενες χρονιές; Ακόμη και η αποτύπωση της καταστροφής ήταν «Γολγοθάς». Για να αποκαλυφθεί το μέγεθός της, ο αγροτικός κόσμος θα έπρεπε πρώτα να απομακρύνει τόνους λάσπης από τα κτήματά του. «Επί 26 ημέρες έβγαζα χώματα. Δύο μηχανήματα δούλευαν συνεχώς και τα φορτηγά. Ατελείωτη και η χειρωνακτική δουλειά. Είχα λάσπη στα κτήματα μέχρι το Πάσχα», αναφέρει ο Θανάσης Τοκαλής ιδιοκτήτης αμπελιών αλλά και ελαιώνων στην περιοχή της Ν. Αγχιάλου. Ποσό 9.500 ευρώ κατέβαλλε ο κ. Τοκαλής σε

Ακόμη και η αποτύπωση της καταστροφής ήταν «Γολγοθάς». Για να αποκαλυφθεί το μέγεθός της, ο αγροτικός κόσμος θα έπρεπε πρώτα να απομακρύνει τόνους λάσπης από τα κτήματά του

ΘΑΝAΣΗΣ ΤΟΚΑΛHΣ Δεν αποζημιώθηκαν όσοι παραγωγοί έχουν οφειλές στον ΕΛΓΑ. Οι υπόλοιποι πληρωθήκαμε σε ρεαλιστικές τιμές με βάση τη μέση τιμή του προϊόντος

ΘΑΝAΣΗΣ ΤΑΚΜAΚΗΣ Η ζημιά που έπαθα ήταν 50% και αποζημιώθηκα για το 10%. Φυσικά και θα προχωρήσω σε ένταση

ΔΗΜΟΣΘEΝΗΣ ΔAΕΝΑΣ Η καταστροφή ήταν ολοκληρωτική στο πάγιο κεφάλαιο. Δεν υπήρχαν μπεκ, λάστιχα τίποτα

Η καταστροφή στη Ν. Αγχίαλο ήταν βιβλική, με ολόκληρα κτήματα να θάβονται στην κυριολεξία κάτω από τόνους λάσπης ιδιώτες για να απομακρυνθούν οι τόνοι λάσπης από τα κτήματά του, να μπορεί να έχει πρόσβαση σε αυτά και να ξεκινήσει σχεδόν από το μηδέν. JCB και φορτηγά για να αποκαλυφθεί ο ελαιώνας του, επιστράτευσε και ο κ. Δημοσθένης Δάενας, ελαιοπαραγωγός. «Φορτηγά ολόκληρα με λάσπη και φερτές ύλες δούλευαν νυχθημερόν» αναφέρει. Ο ίδιος ξόδεψε σχεδόν 5.000 ευρώ, μόνο και μόνο για να απομακρύνει ό,τι είχε φέρει ο «Ιανός» στο κτήμα του.

Ζημιά στην αγροτική παραγωγή Σύμφωνα με τον γεωπόνο και αγρότη, Θανάση Τακμάκη, η καταστροφή στην παραγωγή ήταν πολύ μεγάλη, σε κάποιες περιπτώσεις ολοκληρωτική. Ο ίδιος, στα αμπέλια του, έπαθε ζημιά 50%, ωστόσο με τις αποζημιώσεις για την αγροτική παραγωγή που δόθηκαν μέχρι τα Χριστούγεννα, είδε στον λογαριασμό του μερικές δεκάδες ευρώ. «Η ζημιά που έπαθα ήταν 50% και αποζημιώθηκα για το 10%. Φυσικά και θα προχωρήσω σε ένταση», αναφέρει ο κ. Τακμάκης. Και πάλι όσοι έλαβαν έστω και λίγα ευρώ ήταν τυχεροί. «Δεν αποζημιώθηκαν όσοι παραγωγοί έχουν οφειλές στον ΕΛΓΑ. Οι υπόλοιποι πληρωθήκαμε σε ρεαλιστικές τιμές με βάση τη μέση τιμή του προϊόντος», αναφέρει ο κ. Τοκαλής.

Μόνο 20% αποζημιώσεις για τα πάγια κεφάλαια Παράλληλα με την απώλεια της παραγωγής, οι αγρότες αποτίμησαν και τις καταστροφές στο πάγιο κεφάλαιο. «Χάθηκαν αγωγοί, λάστιχα, γεωτρήσεις, υποστυλώματα», σημειώνει ο κ. Τοκαλής. «Η καταστροφή ήταν ολοκληρωτική στο πάγιο κεφάλαιο. Δεν υπήρχαν μπεκ, λά-

στιχα τίποτα», αναφέρει ο κ. Δάενας. «Πέντε στρέμματα ισοπεδώθηκαν πλήρως», λέει και ο κ. Τακμάκης. Και πάλι όμως για τις δηλώσεις που έγιναν στην περιφερειακή ενότητα Μαγνησίας, τα ποσά με τα οποία αποζημιώθηκε ο αγροτικός κόσμος είναι μόλις 20%. «Μας είπαν ότι έως τέλος Ιουλίου θα αποζημιωθούμε και για τα υπόλοιπα. Περιμένουμε», αναφέρει ο κ. Τακμάκης.

Προβληματισμός για το φυτικό κεφάλαιο Ο προβληματισμός των αγροτών αφορά στο φυτικό κεφάλαιο. Ακόμη κι όσα δέντρα ή αμπέλια γλίτωσαν από τα ορμητικά νερά, τους επόμενους μήνες, είχαν να αντιμετωπίσουν την υγρασία. «Στο φυτικό κεφάλαιο δεν υπάρχει επιστροφή. Προσωπικά θα χάσω τις μισές ελιές. Και στα αμπέλια η παραγωγή θα είναι στο μισό για τα επόμενα δύο χρόνια», τονίζει ο κ. Τοκαλής. Υπάρχει όμως και παραγωγός στο Αϊδίνι που έμεινε χωρίς… ελαιώνα. Το Χολόρεμα όταν έσπασε, «εξαφάνισε» ολόκληρο κτήμα με 200 ελιές. Δέντρα των 20 ετών που έδιναν 100 κιλά ελιές το καθένα, πλέον δεν υπάρχουν. Και όπως παρατηρεί ο παραγωγός, «να χαθεί η παραγωγή μιας χρονιάς, μικρό το κακό. Περιμένεις την επόμενη. Αν όμως χαθεί το δέντρο, θα πρέπει να βάλεις άλλο. Και μέχρι να δώσει καρπό, θα πρέπει να περάσουν τουλάχιστον δύο χρόνια», σημειώνει. Για το φυτικό κεφάλαιο έχουν γίνει δηλώσεις, ωστόσο κανείς δεν μπορεί να βεβαιώσει πότε θα καταβληθούν αποζημιώσεις. Οι διαδικασίες είναι χρονοβόρες και σε κάποιες περιπτώσεις του παρελθόντος, παραγωγοί χρειάστηκε να περιμένουν ακόμη και τέσσερα χρόνια(!) για να αποζημιωθούν για τα δέντρα που έχασαν.


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

/7

Στο στόχαστρο εισπρακτικών εταιρειών αγρότες στη Μαγνησία Οπως προκύπτει από συνεταιριστές και αγρότες στη Μαγνησία, εισπρακτικές εταιρείες τηλεφωνούν σε αρκετούς «κόκκινους» δανειολήπτες και ζητούν επιτακτικά την άμεση αποπληρωμή των μη ενήμερων δανείων, υπογραμμίζοντας ότι σε διαφορετική περίπτωση θα προχωρήσουν σε πλειστηριασμό

Για τα μη ενήμερα δάνεια, που έλαβαν από την πρώην Αγροτική Τράπεζα - Εως και τέσσερις φορές πάνω οι τόκοι από το αρχικό κεφάλαιο - Αμεσος ο κίνδυνος πλειστηριασμών της ακίνητης περιουσίας τους Του ΒΑΓΓΕΛΗ ΚΑΡΑΜΑΝΗ Στο στόχαστρο εισπρακτικών εταιρειών βρίσκονται το τελευταίο χρονικό διάστημα αγρότες και στη Μαγνησία, προκειμένου να αρχίσουν άμεσα να αποπληρώνουν τις οφειλές τους από δάνεια, που έλαβαν πριν από δεκαετίες από την πρώην, πλέον, Αγροτική Τράπεζα. Πρόκειται για μη ενήμερα δάνεια, τα οποία εκχωρήθηκαν από την πρώην Αγροτική σε εκκαθαριστές, με τους οφειλέτες αγρότες να βρίσκονται πλέον αντιμέτωποι με τον άμεσο κίνδυνο πλειστηριασμού των περιουσιών τους. Με την κατάργηση της Αγροτικής Τράπεζας, το ενήμερο μέρος των δανείων, που διατέθηκαν πριν από δεκαετίες σε παραγωγούς για αγροτική χρήση, εκχωρήθηκε σε συστημική τράπεζα και ήδη αποπληρώνεται χωρίς προβλήματα, βάσει σχετικής ρύθμισης που αποφασίστηκε το 2005. Σύμφωνα με οφειλέτες αγρότες, η αποπληρωμή των ενήμερων δανείων γίνεται κανονικά, χωρίς να προκύπτουν ενοχλήσεις, με τα χρήματα, βάσει της ρύθμισης, να καταβάλλονται ως επί το πλείστον ταυτόχρονα με την καταβολή των αγροτικών επιδοτήσεων. Πρόβλημα, ωστόσο, παρατηρείται με τα «κόκκινα» δάνεια, τα μη ενήμερα, τα οποία αγρότες δεν κατάφεραν είτε να αποπληρώσουν, είτε να ρυθμίσουν, κυρίως λόγω των δυσβάστακτων πανωτοκίων, που είχαν ως αποτέλεσμα οι οφειλές να αυξηθούν έως και τέσσερις, σε ορισμένες περιπτώσεις, φορές πάνω από το αρχικό κεφάλαιο, το οποίο αρκετοί οφειλέτες δεν κατάφεραν να αποπληρώσουν. Είναι χαρακτηριστική η περίπτωση αγρότη σε χωριό στον κάμπο του νομού Μαγνησίας, ο οποίος έλαβε δάνειο πριν από δεκαετίες από την πρώην Αγροτική Τράπεζα συνολικού ύψους 25 εκατομμυρίων δραχμών, αποπλήρωσε το αρχικό κεφάλαιο και τους τόκους με ποσό ύψους 50 εκατομμυρίων δραχμών και οφείλει επιπλέον 50 εκατομμύρια δραχμές - πλέον η οφειλή προσδιορίζεται σε ευρώ - καθώς λόγω των δυσβάστακτων πανωτοκίων δεν κατάφερε να είναι συνεπής στις υποχρεώσεις του, με αποτέλεσμα να καταστεί μη ενήμερος, δηλαδή «κόκκινος» και να βρίσκεται ήδη στο στόχαστρο των εισπρακτικών. Οπως προκύπτει από συνεταιριστές και αγρότες στην ευρύτερη περιοχή του νομού Μαγνησίας και κυρίως στον κάμπο, το τελευταίο χρονικό διάστημα εισπρακτικές εταιρείες τηλεφωνούν σε αρκετούς «κόκκινους» δανειολήπτες αγρότες και ζητούν επιτακτικά την άμεση αποπληρωμή των μη ενήμερων δανείων τους, υπογραμμίζοντας ότι σε διαφορετική περίπτωση θα αναγκαστούν να προχωρήσουν σε πλειστηριασμό των περιουσιών τους. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι μη ενήμεροι οφειλέτες

αγρότες δέχονται απειλές από εισπρακτικές εταιρείες, σύμφωνα με τις οποίες μέρος ή το σύνολο της ακίνητης περιουσίας τους θα οδηγηθεί στη διαδικασία του πλειστηριασμού, στην περίπτωση κατά την οποία δεν αρχίσουν άμεσα να αποπληρώνουν τα μη ενήμερα δάνεια. Στο στόχαστρο των εισπρακτικών προς τον πλειστηριασμό τίθεται η ακίνητη περιουσία των «κόκκινων» οφειλετών, είτε καλλιεργούμενες εκτάσεις, είτε κατοικίες, με την ανησυχία σε χωριά στη Μαγνησία να είναι πλέον έκδηλη και έντονη.

νολικό ποσό είναι πλέον δυσβάστακτο και για πολλούς, αν όχι για όλους, αδύνατο να αποπληρωθεί στο σύνολό του. Στις παραπάνω περιπτώσεις συμπεριλαμβάνονται και οι μη ενήμεροι δανειολήπτες αγρότες, οι οποίοι δεν εντάχθηκαν στο σύστημα της Αγροτικής Πίστης, ωστόσο για διάφορους λόγους, με κυριότερο τα πανωτόκια, να βρίσκονται πλέον στο «κόκκινο» και να κινδυνεύουν να χάσουν μέρος ή το σύνολο της ακίνητης περιουσίας τους.

Πλειστηριασμοί Αγροτική Πίστη Για τη σύναψη των δανείων για αγροτική χρήση πριν από δεκαετίες, διοικήσεις συνεταιρισμών, με τη σύμφωνη γνώμη των παραγωγών μελών τους, προχώρησαν στη σύσταση της Αγροτικής Πίστης, ξεχωριστά για κάθε οργάνωση. Στόχος ήταν τα δάνεια από την Αγροτική Τράπεζα να τα λαμβάνει αρχικά ο κάθε συνεταιρισμός και με τη σειρά του, με δική του πάντα ευθύνη, να τα αποδίδει στον κάθε δικαιούχο παραγωγό μέλος του. Στη συνέχεια ο κάθε οφειλέτης αγρότης, μέλος πάντα του αγροτικού συνεταιρισμού, είχε την υποχρέωση να αποδίδει στην οργάνωση το συμφωνηθέν σε κάθε περίπτωση ποσό αποπληρωμής του δανείου, προκειμένου ο συνεταιρισμός με τη σειρά του να το αποδίδει στην Αγροτική Τράπεζα. Οπως προκύπτει από συνεταιριστές και αγρότες στη Μαγνησία, όσοι συνεταιρισμοί τότε προνόησαν και συνέστησαν Αγροτική Πίστη κατάφεραν σε μεγάλο ποσοστό να εξασφαλίσουν τους αγρότες μέλη τους, καθώς η αποπληρωμή των δανείων γινόταν κανονικά και με συνέπεια. Ωστόσο, ορισμένοι αγροτικοί συνεταιρισμοί και στη Μαγνησία δεν προχώρησαν στη σύσταση Αγροτικής Πίστης, με συνέπεια τα δάνεια να εγκρίνονται και να δίδονται απευθείας σε αγρότες μέλη των οργανώσεων, οι οποίοι, ωστόσο, για διάφορους λόγους, δεν κατάφεραν στην πορεία των χρόνων να τα αποπληρώνουν και με τα πανωτόκια, που επιβλήθηκαν από τις προσαυξήσεις, το συ-

Στην πορεία των χρόνων, όπως αναφέρουν συνεταιριστές και αγρότες στη Μαγνησία, δεν κατέστη εφικτό, παρά τη γενναία και καθοριστική, όπως τη χαρακτηρίζουν, ρύθμιση το 2005, να διευθετηθεί το φλέγον ζήτημα με τα πανωτόκια. Συνέπεια αρκετοί αγρότες να βρεθούν στο «κόκκινο», αν και αποπλήρωσαν, οι περισσότεροι τουλάχιστον, το αρχικό κεφάλαιο του δανείου, που ο καθένας έλαβε, αδυνατώντας, ωστόσο, να ανταποκριθούν και στο δυσβάστακτο σε κάθε περίπτωση ποσό των πανωτοκίων, που σε αρκετές περιπτώσεις, όπως ήδη προαναφέρθηκε, έφτασε ακόμη και τέσσερις φορές πάνω από το αρχικό κεφάλαιο. Πλέον, οι εκκαθαριστές, στους οποίους εκχωρήθηκαν τα μη ενήμερα δάνεια αγροτών, θέτουν στο στόχαστρο του «κόκκινους» δανειολήπτες, από τους οποίους ζητούν επιτακτικά να αποπληρώσουν τις οφειλές τους, καθορίζοντας, όπως από συνεταιριστές και αγρότες στη Μαγνησία προκύπτει, και συγκριμένα ποσά για την καταβολή των δόσεων. Αξίζει να σημειωθεί, ότι πέρα από το γεγονός ότι οι περισσότεροι μη ενήμεροι δανειολήπτες αγρότες δεδομένα αδυνατούν να ανταποκριθούν στις οικονομικές τους υποχρεώσεις, κυρίως λόγω των πανωτοκίων, δεν γνωρίζουν σε ποιον ή ποιους οφείλουν πλέον τα δάνεια, που πριν από δεκαετίες έλαβαν από την πρώην Αγροτική Τράπεζα για βελτιώσεις και παρεμβάσεις στις καλλιεργούμενες εκτάσεις τους.


8/

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Τροφοφάρμακο το ελαιόλαδο της νοτιοδυτικής Μαγνησίας Αρχίζει από τον Σεπτέμβριο πρόγραμμα σε έκταση 50.000 στρεμμάτων ελαιώνων για την ανάδειξη προϊόντων μεγάλης προστιθέμενης αξίας Ελαιόλαδο από τους ελαιώνες της Νοτιοδυτικής Μαγνησίας ως… τροφοφάρμακο, ετοιμάζεται να πιστοποιήσει το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, στο «μικροσκόπιο» του Π.Θ. μπαίνει η παραγωγή των 50.000 στρεμμάτων ελαιώνων της περιοχής, από τους οποίους θα συλλεχθεί ελαιόλαδο, θα καταγραφεί η ποιοτική του σύσταση και θα πιστοποιηθεί ως προς τη βιοδραστικότητά του στα ανθρώπινα κύτταρα, ένα πεδίο εντελώς ανεξερεύνητο μέχρι στιγμής. «Οι ελαιώνες της νοτιοδυτικής Μαγνησίας θα γίνουν οι πρώτοι παγκοσμίως στους οποίους θα εφαρμοστεί το συγκεκριμένο πρόγραμμα, μέσω του οποίου τα ελαιοκομικά προϊόντα θα λάβουν προστιθέμενη αξία σε μια δύσκολη, λόγω του διπλού παγετού, παραγωγική χρονιά», ανέφερε στον Αγροτικό Ταχυδρόμο, ο καθηγητής του τμήματος Βιοχημείας και Βιοτεχνολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, κ. Δημήτρης Κουρέτας. Ο κ. Κουρέτας παρουσίασε το συγκεκριμένο νέο σύστημα AFQΠ πιστοποίηση των γεωργικών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένης και της ελιάς, στις εργασίες του 2ου Διεθνούς Συνεδρίου Ελιάς με τίτλο «Ελαιοκομικός Τομέας: Αναζητώντας την καινοτομία- Ανακαλύπτοντας νέες τάσεις» το οποίο διοργανώθηκε από το Κέντρο Ελιάς «Krinos» τον περασμένο Ιούνιο. Το συνέδριο αποτέλεσε βήμα διαλόγου, ανταλλαγής απόψεων και επιστημονικών ανακοινώσεων για την ελιά, με τη συμμετοχή σημαντικών επιχειρηματιών αλλά και ακαδημαϊκά από εξαιρετικά πανεπιστημιακά ιδρύματα από όλον τον κόσμο.

Φαινόλες ενάντια στο οξειδωτικό στρες Η ευρωπαϊκή μελέτη EUROLIVE (The effect of olive oil consumption on oxidative damage in European populations) παρουσίασε το 2006, τεκμηριωμένες αποδείξεις για τον προστατευτικό ρόλο των φαινολικών συστατικών του ελαιόλαδου. Τα πειράματα της μελέτης αυτής πραγματοποιήθηκαν σε 200 υγιείς εθελοντές από όλη την Ευρώπη. Κατόπιν καθημερινής κατανάλωσης 25 ml ελαιόλαδου πλούσιου σε φαινολικά συστατικά (παρθένο ελαιόλαδο) απο τους συμμετέχοντες, τα πειράματα κατέδειξαν προστατευτική δράση του ελαιόλαδου ενάντια στο οξειδωτικό στρες. «Μέχρι τώρα η δράση του ελαιολάδου, σε κυτταρικό και μοριακό επίπεδο, ήταν αρκετά προβληματική γιατί ήταν δύσκολο να δοθεί ικανοποιητική ποσότητα ελαιολάδου στα κύτταρα», εξηγεί ο κ. Κουρέτας. Το πρόβλημα αυτό έλυσαν οι ερευνητι-

Η ερευνητική ομάδα του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας που θα αναλάβει να δώσει προστιθέμενη αξία στο ελαιόλαδο της νοτιοδυτικής Μαγνησίας κές ομάδες του καθηγητή του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Δημήτρη Κουρέτα και του καθηγητή του Πανεπιστημίου Αθηνών, Λέανδρου Σκαλτσούνη. «Εφαρμόσαμε μία καινοτόμο μέθοδο. Η ομάδα του κ. Σκαλτσούνη απομόνωσαν τις χρήσιμες ουσίες του ελαιολάδου και η δική μας ομάδα, τις δοκίμασε σε διάφορες κυτταρικές σειρές», σημειώνει ο κ. Κουρέτας. «Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά γιατί βρέθηκε για πρώτη φορά, ότι οι φαινολικές ουσίες του ελαιολάδου ως συνολικό εκχύλισμα με τη μορφή που βρίσκονταν εν συνόλω στο λάδι, ασκούσαν μια εντελώς εξατομικευμένη δράση, ανάλογα με το είδος των κυττάρων που χρησιμοποιήθηκαν. Η εργασία αυτή δημοσιεύτηκε πριν λίγο καιρό στο γνωστό περιοδικό του κλάδου Phytomedicine», τονίζει ο κ. Κουρέτας.

Χαρτογράφηση της ποιοτικής σύστασης του ελαιολάδου Οι ερευνητές τώρα προσπαθούν να βρουν τα ευεργετικά για την ανθρώπινη υγεία αποτελέσματα που έχουν τα εκχυλίσματα φαινολών ελαιολάδων από διάφορες περιοχές της χώρας. «Ουσιαστικά θα χαρτογραφήσουν την ποιοτική σύσταση των ελαιολάδων, όσον αφορά στη βιοδραστικότητά τους σε ανθρώπινα κύτταρα, ένα πεδίο εντελώς ανεξερεύνητο μέχρι στιγμής», εξηγεί ο κ. Κουρέτας. Σε αυτή την προσπάθεια συμμετέχει και η spin off του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Foodoxys καθώς και η εταιρεία Attica Sciences που έχει έδρα το Λονδίνο αλλά ανήκει σε γνωστό Βολιώτη επιστήμονα που ζει στις ΗΠΑ καθώς και αρκετές εταιρείες τροφίμων και φαρμάκων από την Γαλλία, Ισπανία και ΗΠΑ. Η συνεργασία όλων αυτών των εταίρων στα πλαίσια ενός μεγάλου ερευνητικού προγράμματος που χρηματοδοτείται από την Ευρώπη θα: Συνεισφέρει στην δημιουργία πρώτων υλών (εκχυλισμάτων ελιάς, ελαιόλαδου και ανθών ελιάς) επιστημονικά τεκμηριωμένων για τις βιοδραστι-

κές τους ιδιότητες με ένα εντελώς καινοτόμο τρόπο, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν με ασφάλεια σε συμπληρώματα διατροφής καθώς και από την βιομηχανία καλλυντικών. Συνεισφέρει στην δημιουργία τελικών προϊόντων μεγάλης προστιθέμενης αξίας (επιτραπέζιας ελιάς και ελαιόλαδου) επιστημονικά τεκμηριωμένων για τις βιοδραστικές τους ιδιότητες σε 3 επίπεδα και με πληθώρα τεχνικών σε κάθε επίπεδο ελέγχου(in Vitro, cell lines, in Vivo). Συνεισφέρει στη δημιουργία ισχυρού ελληνικού brand για πρώτες ύλες και τελικά προϊόντα ελιάς-ελαιόλαδου μέσω της ανάδειξης της βιοδραστικότητας τους, που θα φέρει την υπογραφή του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και θα προσδίδει ιδιαίτερα μεγάλη προστιθέμενη αξία. Κάτι αντίστοιχο δεν έχει γίνει κατορθωτό διεθνώς για προϊόντα ελιάς. Η μεθοδολογία και οι τεχνολογίες που θα εφαρμοστούν στο πλαίσιο του έργου για τον ελαιώνα Νοτιοδυτικής Μαγνησίας, μπορούν να εφαρμοστούν σε όλη την επικράτεια και όχι μόνο σε ελαιώνες αλλά και σε άλλες καλλιέργειες (πολύ πρόσφατα δημοσιεύτηκε η ερευνητική δουλειά που έχει γίνει στους κερασαιώνες της Έδεσσας από την ερευνητική ομάδα). Η πρόσβαση των παραγωγών σε υπηρεσίες ελέγχου βιοδραστικότητας των προϊόντων τους που θα ενισχύσει την αγροτική τους δραστηριότητα προς την παραγωγή προϊόντων θα έχουν μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία και επομένως καλύτερη οικονομική απολαβή για τους ίδιους. Η παραγωγή πιστοποιημένων, καινοτόμων και μοναδικών προϊόντων από τον ελαιώνα θα προσελκύσει τις εταιρείες τυποποίησης και μεταποίησης αγροδιατροφικών προϊόντων να επενδύσουν στα προϊόντα της βρώσιμης ελιάς και του ελαιόλαδου, αλλά και ανθών βάζοντας «φρένο» στις εξαγωγές των χύμα προϊόντων. Θα εισαχθούν νέα προϊόντα επιτραπέζιας ελιάς και ελαιολάδου αλλά και πρώτων υλών από εκχύλισματα ελίας και ελαιολάδου και ανθών στην Ελληνική και παγκόσμια αγορά με πιστοποιητικά και πλήθος πρωτοποριακών αναλύσεων και μεθοδολογίας και θα δοθεί η δυνατότητα να επενδύσουν τόσο σε ανθρώπινο δυναμικό όσο και σε νέες τεχνολογίες, συμβάλλοντας ταυτόχρονα στην αναχαίτιση της φυγής εξειδικευμένου επιστημονικού προσωπικού στο εξωτερικό (brain-drain).

Τα MUFA κατά του κινδύνου καρδιαγγειακών παθήσεων ●Σχετικά με τα οφέλη των MUFA στην ανθρώπινη υγεία, ο Αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Ποτών (FDA, Press release) αδειοδότησε ποιοτικούς ισχυρισμούς υγείας (health claims), για πρώτη φορά το 2004, σχετικά με την προστασία που προσφέρουν τα μονοακόρεστα λιπαρά οξέα του ελαιολάδου κατά του κινδύνου καρδιοαγγειακών παθήσεων. ●Τα οφέλη των λιπαρών οξέων του ελαιόλαδου συνοψίστηκαν στο πρώτο Διεθνές Συνέδριο για το Ελαιόλαδο και την υγεία το 2005. ●Το ελαιόλαδο είναι εκτός από μια πλούσια πηγή μονοακόρεστων λιπαρών οξέων, έχει και αντιφλεγμονώδεις και χημειοπροστατευτικές ιδιότητες λόγω των φαινολικών του συστατικών . ●Η ολεοκανθάλη (oleocanthal) του ελαιόλαδου, έχει βρεθεί να έχει παρόμοια δράση με το αντιφλεγμονώδες φάρμακο ibuprofene.


10 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Σε μεταβατική περίοδο ο αμπελοοινικός κλάδος: Περιμένει το μέτρο απόσταξης κρίσης λιστούν τα απαιτούμενα κονδύλια και παράλληλα να επιταχυνθούν οι διαδικασίες για την καταβολή τους», πρόσθεσε ο κ. Αποστολάκης, παραπέμπτοντας σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης που ήδη έχει δρομολογηθεί η εφαρμογή ανάλογων έκτακτων μέτρων στήριξης στις οινοποιητικές επιχειρήσεις και τις αγροτικές εκμεταλλεύσεις του κλάδου που επλήγησαν σοβαρά από την πανδημία.

Ελπίζουν στην εστίαση για μεγαλύτερους τζίρους μετά την καθίζηση του πρώτου εξαμήνου του 2021 Της ΒΑΣΩΣ ΚΥΡΙΑΖΗ Στην εφαρμογή του μέτρου της απόσταξης κρίσης, το οποίο εφαρμόστηκε και πέρυσι και αποτελεί τον μοναδικό τρόπο προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα αποθέματα σε αποθήκες και κελάρια, ελπίζουν οι επαγγελματίες στον αμπελοοινικό τομέα και οι αποσταγματοποιοί. Οι κορυφαίες οργανώσεις του κλάδου πριν από λίγες μέρες απέστειλαν επιστολή στα αρμόδια υπουργεία οικονομικών και ανάπτυξης, στην οποία τονίζουν ότι ενώ ο Ιούνιος βαίνει στο τέλος του, δεν υπάρχει καμία ένδειξη για την εφαρμογή του μέτρου της απόσταξης κρίσης, που αποτελεί τον μοναδικό τρόπο εκτόνωσης του προβλήματος των πλεονασμάτων οίνου και των άλλων αποσταμάτων, όπως τσίπουρο, που δημιούργησε η πανδημία. Σύμφωνα με τους επαγγελματίες αποσταγματοποιούς και οινοποιούς, τα αποθέματα βρίσκονται σε επίπεδα ρεκόρ, η αγορά της εστίασης και ο τουρισμός δεν έχουν ουσιαστικά ξεκινήσει ακόμη να δουλεύουν «100στάρι» και ο τρύγος πλησιάζει. «Η αβεβαιότητα για τις ποσότητες και τις τιμές που θα μπορέσουν τελικά να απορροφηθούν στην απόσταξη κρίσης, δημιουργούν ήδη σύγχυση στην αγορά, ενώ αν προσθέσουμε και την αργοπορία εφαρμογής, η πτώση των τιμών των σταφυλιών γίνεται όλο και πιο πιθανή με καταστροφικές για τους επαγγελματίες συνέπειες», υπογραμμίζεται στη σχετική επιστολή, με την προσθήκη της επισήμανσης ότι « η ενίσχυση καθίσταται απολύτως αναγκαία για να παραμείνουν οι επιχειρήσεις

Οροι και προϋποθέσεις για επενδύσεις στα οινοποιεία ●Ποσά έως και 500.000 ευρώ ●Πήρε ΦΕΚ η απόφαση Πήρε ΦΕΚ η απόφαση που καθορίζει όρους, προϋποθέσεις και διαδικασίες για την υλοποίηση του προγράμματος στήριξης που αφορά στις επενδύσεις σε επιχειρήσεις οινοπαραγωγής. Το μέτρο αφορά επενδύσεις σε τεχνολογίες αιχμής, στη βελτίωση της ποιότητας του παραγόμενου οίνου και στο marketing των οινικών προϊόντων. Το Πρόγραμμα εφαρμόζεται στο σύνολο της χώρας, με στρατηγικούς στόχους: α) Την αύξηση της ανταγωνιστικότητας μέσω της ποιοτικής αναβάθμισης των παραγόμενων προϊόντων σε συνδυασμό με την βελτίωση της εμπορίας. β) Τη στήριξη μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, ώστε αυτές να διατηρηθούν ή να αναπτυχθούν οικονομικά.

Ανάσα το άνοιγμα της εστίασης

Το μέτρο της απόσταξης κρίσης περιμένουν οι επαγγελματίες οινοποιοί και αποσταγματοποιοί για να ανακουφιστούν από τις συνέπειες της πανδημίας

ΔΗΜHΤΡΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛAΚΗΣ Πρέπει να δοθεί μάχη στην ΕΕ για να εξασφαλιστούν τα απαιτούμενα κονδύλια για να δοθεί έκτακτη ενίσχυση

του κλάδου όρθιες». Το μέτρο της απόσταξης κρίσης εφαρμόστηκε και πέρυσι την ίδια περίοδο, ανακουφίζοντας σημαντικά αποσταγματοποιούς και οινοποιούς. Μιλώντας στον ΑΓΡΟΤΙΚΟ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ ο Δημήτρης Αποστολάκης, γνωστός οινοποιός στη Μαγνησία, πρόεδρος της Ενωσης Αποσταγματοποιών Ελλάδας, τονίζει πως από τα αρμόδια υπουργεία υπάρχει διαβεβαίωση ότι το μέτρο θα εφαρμοστεί και φέτος. Αυτό που ακόμη δεν είναι γνωστό με αποτέλεσμα να εντείνεται η ανησυχία των επαγγελματιών είναι το ποσό στο οποίο θα καθοριστεί η αποζημίωση που θα καταβληθεί. «Περιμένουμε να δούμε τα ποσά που θα αποφασίσουν τα αρμόδια υπουργεία. Αν για παράδειγμα φέτος η αποζημίωση είναι 0,25 λεπτά στο κάθε προϊόν απόσταξης, θα υπάρχουν διαμαρτυρίες. Με τέτοια ποσά καμία επιχείρηση δεν πρόκειται να ανακουφιστεί, διότι η ζημιά που έχουμε υποστεί είναι μεγάλη», εκτίμησε. «Πρέπει να δοθεί μάχη στην ΕΕ για να εξασφα-

γ) Την ενίσχυση συλλογικών δομών (π.χ. Συνεταιρισμοί, Οργανώσεις Παραγωγών, Ενώσεις Οινοπαραγωγών, Διεπαγγελματική Ένωση). Είναι επιλέξιμες για στήριξη οι δαπάνες που συνδέονται με τις ακόλουθες δράσεις: Ι. Παραγωγής αμπελοοινικών προϊόντων - βελτίωσης προϊόντος ΙΙ. Ποιοτικού ελέγχου ΙΙΙ. Εμπορίας αμπελοοινικών προϊόντων ΙV. Επενδύσεων που συνδέονται με την εκμετάλλευση εν γένει Ο δικαιούχος έχει τη δυνατότητα να προβεί στην προμήθεια του εγκεκριμένου μηχανολογικού εξοπλισμού από άλλον προμηθευτή από εκείνον του οποίου την προσφορά επέλεξε βάσει της εγκεκριμένης μελέτης, υπό την προϋπόθεση ότι δεν αλλάζουν τα βασικά τεχνικά χαρακτηριστικά και η δυναμικότητα, το οποίο τεκμηριώνεται από τεχνική έκθεση που συνοδεύει το νέο εξοπλισμό. Το τυχόν επιπλέον κόστος επιβαρύνει αποκλειστικά τον δικαιούχο. Σε κάθε περίπτωση, αλλαγή προμηθευτή ή παρόχου υπηρεσίας είναι δυνατή, αρκεί να πληρούνται οι προδιαγραφές και οι απαι-

Σύμφωνα με τον κ. Αποστολάκη το πρώτο εξάμηνο του 2021 ο τζίρος στις οινοποιητικές επιχειρήσεις και στον κλάδο των ελλήνων αποσταγματοποιών ήταν σε κάθετη πτώση. Το lockdown στην εστίαση σε συνδυασμό με το «λουκέτο» στον τουρισμό άφησαν πληγές που πρέπει να κλείσουν. «Το πρώτο εξάμηνο ήταν πολύ δύσκολο. Υπολογίζουμε ότι η πτώση στις πωλήσεις και κατ’ επέκταση στους τζίρους των επιχειρήσεων του κλάδου μας κινήθηκε έως 45%, σε σχέση με το 2019 που ήταν η τελευταία χρονιά πριν πανδημίας», συμπληρώνει ο κ. Αποστολάκης. Από τον περασμένο μήνα, τον Μάϊο δηλαδή, η κίνηση άρχισε πάλι να αυξάνεται. Το άνοιγμα της εστίασης ήταν το «κλειδί» για να «ξεκλειδώσουν» παραγγελίες. Κατά τη διάρκεια του δεύτερου lockdown οι πωλήσεις για όσους δεν έχουν εξαγωγικό δίκτυο ή συνεργασίες με αλυσίδες σούπερ μάρκετ ήταν σε οριακά επίπεδα. «Η επαναλειτουργία της εστίασης έχει δώσει μία ώθηση ξανά στον κλάδο μας. Το καλοκαίρι πιστεύουμε ότι θα είναι καλό. Αυτό που προβληματίζει πλέον είναι τι μέλλει γενέσθαι από το Φθινόπωρο. Ένα ενδεχόμενο τέταρτο κύμα θα δημιουργήσει σοβαρές επιπτώσεις και σε εμάς», ανέφερε ο κ. Αποστολάκης, μην κρύβοντας την ανησυχία του σε ενδεχόμενο πισωγύρισμα της πανδημίας.

τήσεις των εγκεκριμένων επενδυτικών δαπανών. Δεν είναι επιλέξιμες οι δαπάνες που αφορούν στην απλή αντικατάσταση εξοπλισμού, (δηλαδή παρόμοιας κατηγορίας, μεγέθους ή δυναμικότητας). Μόνο στην περίπτωση που γίνεται αντικατάσταση του ήδη υπάρχοντος εξοπλισμού για λόγους βελτίωσης της υπάρχουσας τεχνολογίας, οι δαπάνες μπορούν να είναι επιλέξιμες. Ως ανώτερο ποσό προγράμματος επένδυσης ανά δικαιούχο ορίζεται το ποσό των 350.000 ευρώ και ως κατώτερο ποσό επένδυσης ανά δικαιούχο ορίζεται το ποσό των 10.000 ευρώ. Σε περίπτωση ένωσης προσώπων ή συλλογικού φορέα το ανώτερο πόσο της επένδυσης αυξάνεται στις 500.000 ευρώ. Οι ενδιαφερόμενοι για ένταξη στο πρόγραμμα υποβάλουν αίτηση ηλεκτρονικά, μέσω της αντίστοιχης ψηφιακής εφαρμογής που βρίσκεται στην ιστοσελίδα του ΥπΑΑΤ, από την 1η Ιουλίου έως και την 20η Σεπτεμβρίου. Οι τελικοί δικαιούχοι του προγράμματος από τη στιγμή που ολοκληρώνουν το πρόγραμμα της επένδυσης και το αργότερο έως 20η Ιουλίου του επόμενου έτους από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης, υποβάλουν αίτηση πληρωμής μέσω της ψηφιακής εφαρμογής του ΥπΑΑΤ.


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

/ 11

Kοσμογυρισμένη η «Φεραία γη» Ταξιδεύει στις αγορές του κόσμου με προπομπό τη ρίγανη - Premium προϊόν και το τσάι του βουνού Η «Φεραία Γη» είναι μια οικογενειακή επιχείρηση, η οποία ιδρύθηκε το 1994 στο Αερινό Μαγνησίας και έχει καταφέρει πλέον να αποτελεί μια από τις πλέον γνωστές και καταξιωμένες εταιρείες στο χώρο των αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών. Ξεκίνησε την παραγωγική της δραστηριότητα με την καλλιέργεια γηγενών ποικιλιών ρίγανης, θυμαριού, φασκόμηλου και τσάι του βουνού καθώς και κάποιων παραδοσιακών ποικιλιών οσπρίων. Χρησιμοποιώντας πολλαπλασιαστικό υλικό από άγριες ελληνικές ποικιλίες βοτάνων κατόρθωσε να πετύχει άριστα αποτελέσματα και να δημιουργήσει ξεχωριστά χαρμάνια. Ως παραγωγική επιχείρηση εγκατέστησε και διατηρεί μέχρι σήμερα καλλιέργειες σε ιδιόκτητη έκταση 60 εκταρίων έχοντας δημιουργήσει ολοκληρωμένη τεχνογνωσία, ξεκινώντας από την δημιουργία πολλαπλασιαστικού υλικού και την καλλιέργεια μέχρι την συγκομιδή, την επεξεργασία και την διαχείριση των βοτάνων. Δεδομένου ότι στην Ελλάδα έως τότε δεν υπήρχαν οργανωμένες παραγωγικές επιχειρήσεις αρωματικών φυτών, η «Φεραία Γη» σχεδίασε και κατασκεύασε εξ’ ολοκλήρου τον μηχανολογικό εξοπλισμό της συγκομιδής και της επεξεργασίας των βοτάνων πράγμα που την βοήθησε στην ποιοτική αναβάθμιση των προϊόντων της. Ιθύνων νους ο Χαράλαμπος Αραμπατζής, ο οποίος σπούδασε τεχνολόγος γεωπόνος. Μόλις ολοκλήρωσε τις σπουδές του επέστρεψε στο Βελεστίνο για να συνεχίσει και να εκσυγχρονίσει την οικογενειακή αγροτική παραγωγή. Το 2008, προχώρησε στην καθετοποίηση της παραγωγής συσκευάζοντας τα προϊόντα σε διάφορες συσκευασίες για χρήση χονδρικής αλλά και λιανικής πώλησης. Το 2010, η επιχείρηση ξεκίνησε την εξαγωγική της δραστηριότητα και μέσα σε 4 χρόνια κατάφερε να εδραιωθεί σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες και σε τρείς πολιτείες της Αμερικής και στον Καναδά. Από το 2014, υλοποιεί πρόγραμμα Συμβολαιακής Γεωργίας με επιλεγμένους πα-

Μπάμπης Αραμπατζής: Η δέσμευσή μας είναι να παράγουμε προϊόντα ανυπέρβλητης ποιότητας ακολουθώντας πάντα στους πιο αυστηρούς διεθνείς κανόνες ασφάλειας

πελατών μας. Βασικός στόχος μας είναι η ανάδειξη, η παραγωγή και η προώθηση σε όλους τους καταναλωτές παγκοσμίως της ανώτερης ποιοτικά Ελληνικής Ρίγανης αλλά και του συνόλου των βοτάνων διαθέτοντας σεβαστές ποσότητες με συνέπεια και ασφάλεια», επισημαίνει στον ΑΓΡΟΤΙΚΟ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ ο Μπάμπης Αραμπατζής. Το τσάι του βουνού «Φεραία Γη» έγινε premium προϊόν και η ρίγανη απέκτησε Πρότυπο Αξιολόγησης Ποιότητας.

Χρησιμοποιώντας πολλαπλασιαστικό υλικό από άγριες ελληνικές ποικιλίες βοτάνων κατόρθωσε να πετύχει άριστα αποτελέσματα και να δημιουργήσει ξεχωριστά χαρμάνια

Εξαγωγική δύναμη «Σε συνεργασία με άλλες εξαγωγικές επιχειρήσεις καταφέραμε να φτάνει η τριμμένη μας ρίγανη σε πάνω από 12 χώρες. Στο μέλλον ελπίζουμε ότι όλη η γκάμα των προϊόντων μας θα είναι βιολογικής γεωργίας γιατί, εκτός από το ότι αποτελεί ένα επιπλέον εργαλείο πώλησης, είναι και ένα χρέος προς το περιβάλλον και τους καταναλωτές», συνεχίζει ο κ. Αραμπατζής.

Από το Σεπτέμβριο του 2016, η «Φεραία Γη» προχώρησε στην παραγωγή αιθέριου ελαίου ρίγανης για την χρήση του τόσο στην βιομηχανία τροφίμων ραγωγούς στην ευρύτερη περιοχή του Βελεστίνου Μαγνησίας, πετυχαίνοντας την βέλτιστη ποιότητα των προϊόντων αλλά και την εξασφάλιση των απαραίτητων ποσοτήτων σε κάθε είδος. Το Μάιο του 2016, έλαβε Δίπλωμα Ευρεσιτεχνίας από τον Οργανισμό Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας (ΟΒΙ) για το Προϊόν «ΕΝΝΕΑ Organic Mediterranean Tea» για την μέθοδο παρασκευής του ροφήματος δημιουργώντας

μια νέα κατηγορία «Luxury» προϊόντων με στόχο την είσοδο στις αγορές των Extra Premium προϊόντων. Από το Σεπτέμβριο του 2016, η «Φεραία Γη» προχώρησε στην παραγωγή αιθέριου ελαίου ρίγανης για την χρήση του τόσο στην βιομηχανία τροφίμων, αλλά πολύ περισσότερο στη Φαρμακοβιομηχανία ως το καλύτερο «φυσικό αντιμικροβιακό». Από τα τέλη του 2017 η εταιρεία λειτουργεί στις νέες εγκαταστάσεις της στην Α’ Βιομηχανική Περιοχή του Βόλου με σύγχρονες γραμμές παραγωγής και μεγάλη χωρητικότητα για να μπορεί να διαχειρίζεται με ασφάλεια τον όγκο των προϊόντων της. «Η δέσμευσή μας είναι να παράγουμε προϊόντα ανυπέρβλητης ποιότητας ακολουθώντας πάντα στους πιο αυστηρούς διεθνείς κανόνες ασφάλειας και υγιεινής, με σκοπό την απόλυτη ικανοποίηση των

Οσπρια εκλεκτά Η «Φεραία Γη» έχει μπει δυνατά και στον τομέα παραγωγής οσπρίων. Το μεγαλύτερο μέρος τον οσπρίων της εταιρείας καλλιεργείται σε ιδιόκτητες εκτάσεις, αλλά τα τελευταία χρόνια υπάρχει συνεργασία και με επιλεγμένους παραγωγούς από κάποιες περιοχές με προϊόντα ιδιαίτερης ποιότητας, όπως οι Γίγαντες Πρεσπών. Ολες οι ποικιλίες των οσπρίων είναι παραδοσιακές ελληνικές, με δική μας σποροπαραγωγή κάθε χρόνο. Ιnfo «Terra Ferea» («Φεραία Γη»): terraferea.com. Σε επιλεγμένα φυσικά καταστήματα στην Αθήνα, καθώς και σε πολλά ηλεκτρονικά καταστήματα σε Ελλάδα και εξωτερικό.


12 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Σύσταση και συγκρότηση Συμβουλευτικής Ομάδας Εργασίας Με απόφαση του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης για την εμπρόσθια διατροφική επισήμανση των τροφίμων (Nutri-score) Στην Ομάδα Εργασίας για την εμπρόσθια διατροφική επισήμανση των τροφίμων (Nutri-score), Καθηγητής Φυσιολογίας Ζωικών Οργανισμών – Τοξικολογίας του Τμήματος Βιοχημεία του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Δημήτρης Κουρέτας. Με απόφαση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Σπήλιου Λιβανού συστήνεται Συμβουλευτική Ομάδα Εργασίας για την εμπρόσθια διατροφική επισήμανση των τροφίμων (Nutri-score). Έργο της συμβουλευτικής ομάδας υπό τον Υπουργό θα είναι η παροχή επιστημονικής και τεχνικής υποστήριξης σχετικά με την παρακολούθηση και γνωμοδότηση επί της εν εξελίξει νομοθετικής πρωτοβουλίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την

Στην Ομάδα Εργασίας για την εμπρόσθια διατροφική επισήμανση των τροφίμων (Nutriscore), Καθηγητής Φυσιολογίας Ζωικών Οργανισμών – Τοξικολογίας του Τμήματος Βιοχημεία του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Δημήτρης Κουρέτας εμπρόσθια διατροφική επισήμανση των τροφίμων. H συμβουλευτική ομάδα συγκροτείται από τους εξής: Ζαμπέλας Αντώνης, Πρόεδρος ΕΦΕΤ, Καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου, Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Χαρουτουνιάν Σέρκος, Πρόεδρος ΕΛΓΟ-Δήμητρα, Καθηγητής Χημείας, Εργαστήριο Φυσιολογίας, Θρέψεως

και Διατροφής, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθήνών. Κουρέτας Δημήτρης, Καθηγητής Φυσιολογίας Ζωικών Οργανισμών – Τοξικολογίας, Τμήμα Βιοχημείας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Παναγιωτάκος Δημοσθένης, Καθηγητής Βιοστατιστικής και Επιδημιολογίας, Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο. Χουρδάκης Μιχάλης, Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Υγιεινής Κοινωνικής – Προληπτικής Ιατρικής και Ιατρικής Στατιστικής, Ιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Δριχούτης Ανδρέας, Αναπληρωτής Καθηγητής Οικονομικών της Συμπεριφοράς του Καταναλωτή με έμφαση στον Αγροδιατροφικό Τομέα, Τμήμα Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Μαγριπλή Εμμανουέλα, Επίκουρη Καθηγήτρια Διατροφικής Επιδημιολογίας και Δημόσιας Υγείας, Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών. H θητεία των μελών της συμβουλευτικής ομάδας είναι διετής και μη αμοιβόμενη.

Καταρροϊκός πυρετός: Το πρόγραμμα επιτήρησης - Τι προβλέπει Τα μέτρα αντιμετώπισης, η καταπολέμησή του και η διάθεση των εμβολίων Τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν όταν υπάρχει υποψία για καταρροϊκό πυρετό, αλλά και αυτά που απαιτούνται για την αντιμετώπισή του, όπως και το πώς γίνεται η διάθεση των εμβολίων, ορίζονται στην απόφαση για την εφαρμογή του προγράμματος επιδημιολογικής επιτήρησης του καταρροϊκού πυρετού του προβάτου στην Ελλάδα για το 2021 Στόχοι του προγράμματος είναι: η συστηματική έρευνα και διαφορική διάγνωση, με εφαρμογή κατάλληλων εργαστηριακών τεχνικών του Καταρροϊκού Πυρετού (ΚΠ) στα βοοειδή και στα αιγοπρόβατα, μέσω της παθητικής και ενεργητικής επιτήρησης. Σε περίπτωση ορομετατροπής ή/και ανίχνευσης ιού του ΚΠ σε ζώο μάρτυρα, απαιτείται η άμεση διενέργεια περαιτέρω έρευνας (κλινικής και εργαστηριακής) για τον αποκλεισμό ή μη της κυκλοφορίας του ιού του ΚΠ. Η έρευνα, μέσω της εντομολογικής επιτήρησης, του είδους και της διασποράς των ξενιστών Culicoides στη χώρα.

Διάθεση εμβολίων κατά του καταρροϊκού πυρετού Ο εθελοντικός εμβολιασμός ζώων των

ευαίσθητων στη νόσο ειδών (βοοειδή, πρόβατα, αιγοειδή) με αδρανοποιημένα εμβόλια κατά του οροτύπου 4 του ιού του Καταρροϊκού Πυρετού επιτρέπεται ως συμπλήρωμα των μέτρων καταπολέμησης που ελήφθησαν κατόπιν εμφάνισης της νόσου στη χώρα κατά το 2020. Τα νόμιμα σημεία διάθεσης των εμβολίων για τον Καταρροϊκό Πυρετό είναι: ●τα καταστήματα λιανικής πώλησης κτηνιατρικών φαρμακευτικών προϊόντων (που εκτελούν μόνο συνταγές άλλων), ● τα κτηνιατρικά γραφεία παραγωγικών ζώων (που απαγορεύεται να εκτελούν συνταγές άλλων κτηνιάτρων), ●οι κτηνίατροι των ιδιωτικών κτηνιατρείων ή κλινικών ζώων (που απαγορεύεται να εκτελούν συνταγές άλλων κτηνιάτρων), ● οι κτηνίατροι των κτηνιατρικών γραφείων παραγωγικών ζώων των Συνεταιριστικών οργανώσεων, των Συνεταιριστικών επιχειρήσεων και των Ομάδων Παραγωγών, ● τα φαρμακεία (που εκτελούν μόνο συνταγές άλλων). Οι αρμόδιες Κτηνιατρικές Υπηρεσίες των οικείων Περιφερειακών Ενοτήτων διενεργούν δειγματοληπτικούς ελέγχους για να επιβεβαιώσουν την τήρηση αυτής της υποχρέωσης των υπευθύνων των σημείων διάθεσης των εμβολίων και προβαίνουν στις απαραίτητες ενέργειες για τη συμμόρφωσή τους.


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

/ 13

Καταστράφηκε από τον παγετό

το 70% της σοδειάς στους ελαιώνες του Πηλίου Ο ήπιος χειμώνας και η παγερή άνοιξη δεν επέτρεψαν στα δέντρα να ανθίσουν - Ζήτημα επιβίωσης τίθεται πλέον για τους αγρότες, καθώς η τρέχουσα είναι η δεύτερη συνεχόμενη χρονιά χωρίς σοδειά Καθοριστική για την υπόλοιπη παραγωγή η δακοκτονία Του ΒΑΓΓΕΛΗ ΚΑΡΑΜΑΝΗ Σε απόγνωση βρίσκονται οι ελαιοπαραγωγοί στην ευρύτερη περιοχή του Πηλίου, όπου η ελιά αποτελεί στην ουσία μονοκαλλιέργεια, καθώς στο κρίσιμο χρονικό διάστημα της ανθοφορίας είδαν το μεγαλύτερο μέρος της φετινής τους σοδειάς να καταστρέφεται από την ακαρπία, εξαιτίας των καιρικών συνθηκών. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις συνεταιριστών και παραγωγών, η απώλεια στη φετινή σοδειά εξαιτίας της ακαρπίας ανέρχεται στο ποσοστό της τάξης του 70%, με τον αγροτικό κόσμο να ελπίζει ότι μέχρι την έναρξη της διαδικασίας συγκομιδής το ερχόμενο φθινόπωρο ο καιρός δεν θα κάνει τερτίπια, προκειμένου να διασωθεί το υπόλοιπο 30% της παραγωγής, που βρίσκεται ήδη αναρτημένο στα δέντρα. Η τρέχουσα είναι η δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, που οι ελαιοπαραγωγοί στο Πήλιο απομένουν χωρίς σοδειά λόγω ακαρπίας, ενώ πέρυσι το φυτικό κεφάλαιο «ξεκουραζόταν» και όπως ήταν απολύτως αναμενόμενο δεν έδωσε παραγωγή, καθώς οι ελιές τη μία χρονιά «αναπαύονται» και την άλλη παράγουν. Η ακαρπία, που χτύπησε φέτος τις ελαιοκαλλιέργειες στο Πήλιο και ταυτόχρονα το εισόδημα των παραγωγών, αποδίδεται στις επικρατούσες καιρικές συνθήκες τον περασμένο χειμώνα και την άνοιξη. Πέρυσι τον χειμώνα, με τους ελαιοπαραγωγούς στο Πήλιο να περιμένουν παραγωγική χρονιά, οι θερμοκρασίες ήταν ήπιες, ενώ το φυτι-

Το χρονικό διάστημα από τον περασμένο Φεβρουάριο μέχρι και τον Απρίλιο επικράτησε παγετός, με συνέπεια ο ανθός στο φυτικό κεφάλαιο να καεί, η ανθοφορία να μη γίνει και η σοδειά να χαθεί κό κεφάλαιο ήθελε κρύο, προκειμένου να τονωθεί και να ετοιμαστεί για την ανθοφορία την άνοιξη. Ωστόσο, το χρονικό διάστημα από τον περασμένο Φεβρουάριο μέχρι και τον Απρίλιο επικράτησε παγετός, με συνέπεια ο ανθός στο φυτικό κεφάλαιο να καεί, η ανθοφορία να μη γίνει και η σοδειά να χαθεί στο ποσοστό της τάξης του 70%. Η απόγνωση και η απογοήτευση, που νιώθει το σύνολο των ελαιοπαραγωγών στο Πήλιο, αποτυπώνονται στα λόγια του προέδρου του Αγροτικού Συλλόγου Ανω Λεχωνίων Γιώργου Τσακνάκη. «Τίθεται πλέον ζήτημα επιβίωσης για τους ελαιοπαραγωγούς στο Πήλιο» επισημαίνει ο ίδιος «καθώς για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά απομένουμε χωρίς σοδειά, πέρυσι λόγω της αναμενόμενης «ξεκούρασης» των δέντρων, φέτος, ωστόσο, εξαιτίας της ακαρπίας. Η ελιά τη μία χρονιά καρπεί και την άλλη «ξεκουράζεται». Φέτος περιμέναμε καλή και παραγωγική χρονιά με αυξημένη σοδειά, ωστόσο ο ήπιος χειμώνας και ο παγετός την άνοιξη προκάλεσαν ολοκληρωτική, σχεδόν, καταστροφή, με την απώλεια να φτάνει στο 70%. Η ελιά από τον Οκτώβριο μέχρι και τον Δεκέμβριο θέλει κρύο, έτσι ώστε να προετοιμαστεί για την ανθοφορία την άνοιξη. Πέρυσι ο χειμώνας ήταν ήπιος και από τον Φεβρουάριο μέχρι και τον Απρίλιο σημειώθηκαν παγετοί, με συνέπεια να καεί ο ανθός, να μη γίνει η ανθοφορία και να χάσουμε τη σοδειά μας. Το πρόβλημα είναι σοβαρό. Τίθεται

ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΣΑΚΝΑΚΗΣ Τίθεται πλέον ζήτημα επιβίωσης. Η ελιά στο Πήλιο αποτελεί μονοκαλλιέργεια. Οι παραγωγοί δεν θα καταφέρουν να επιβιώσουν για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά χωρίς σοδειά και κατά συνέπεια δίχως εισόδημα

πλέον ζήτημα επιβίωσης. Η ελιά στο Πήλιο αποτελεί μονοκαλλιέργεια. Οι παραγωγοί δεν θα καταφέρουν να επιβιώσουν για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά χωρίς σοδειά και κατά συνέπεια δίχως εισόδημα» υπογραμμίζει ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Ανω Λεχωνίων.

νεχόμενη χρονιά, εν μέσω υγειονομικής και κατά συνέπεια οικονομικής κρίσης, να επιβιώσουν» σημειώνει ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Ανω Λεχωνίων, αναμένοντας ανταπόκριση τόσο από την πολιτική ηγεσία του αρμοδίου υπουργείου, όσο και από τον ΕΛΓΑ.

Αποζημιώσεις

Δακοκτονία

Με δεδομένη την απώλεια του 70% της φετινής παραγωγής, η έγκριση και η άμεση καταβολή αποζημιώσεων αποτελούν πλέον μονόδρομο για τους ελαιοπαραγωγούς στο Πήλιο και τη μοναδική σανίδα σωτηρίας, προκειμένου να μην απομείνουν για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά δίχως εισόδημα. Ωστόσο, η κατάσταση κάθε άλλο παρά απλή είναι, καθώς η απώλεια σοδειάς από ακαρπία δεν εντάσσεται στα αποζημιώσιμα αίτια, σύμφωνα με τον ισχύοντα κανονισμό του ΕΛΓΑ. Επομένως, είτε πρέπει να αναλάβει πρωτοβουλίες ο ΕΛΓΑ, προκειμένου να τροποποιηθούν τα ισχύοντα δεδομένα του κανονισμού, είτε να καταβληθεί προσπάθεια, έτσι ώστε να εξασφαλιστούν αποζημιώσεις από άλλο πρόγραμμα. «Δυστυχώς, για την περίπτωσή μας» τονίζει ο Γ. Τσακνάκης «η απώλεια σοδειάς από την ακαρπία δεν αποζημιώνεται από τον ΕΛΓΑ, διότι, σύμφωνα με τον ισχύοντα κανονισμό του Οργανισμού, δεν αποτελεί αποζημιώσιμο αίτιο. Το παράδοξο είναι ότι σύμφωνα με τον κανονισμό του ΕΛΓΑ η ακαρπία δεν είναι ζημιογόνο αίτιο, αν και αποδεδειγμένα προκαλείται ως επί το πλείστον από τις δυσμενείς για τις καλλιέργειες καιρικές συνθήκες. Το ζήτημα, ωστόσο, είναι ότι οι ελαιοπαραγωγοί πρέπει με κάποιο τρόπο να αποζημιωθούν για τη χαμένη, την κατεστραμμένη από την ακαρπία σοδειά τους. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος του προβλήματος αρκεί να σημειωθεί ότι βρισκόμαστε στον Ιούλιο μήνα, η συγκομιδή θα γίνει το φθινόπωρο και αντιμετωπίζουμε απώλεια σοδειάς στο 70%. Ζητούμε στήριξη από την πολιτεία και απευθύνουμε έκκληση για βοήθεια. Δεν θα τα καταφέρουν οι αγρότες για δεύτερη συ-

Πλέον, με δεδομένη την απώλεια του 70% της φετινής σοδειάς, όλες οι προσπάθειες των ελαιοπαραγωγών στην ευρύτερη περιοχή του Πηλίου επικεντρώνονται πώς και αν θα καταφέρουν να σώσουν το υπόλοιπο 30% της παραγωγής τους, που βρίσκεται ήδη αναρτημένο στα δέντρα. Προς αυτή την κατεύθυνση αναμένουν από την Περιφερειακή Ενότητα Μαγνησίας να καταρτιστεί σωστά και εντός των απαιτούμενων χρονοδιαγραμμάτων το πρόγραμμα της δακοκτονίας στους ελαιώνες του Πηλίου. Καθοριστικός παράγοντας, σύμφωνα με συνεταιριστές και ελαιοπαραγωγούς στο Πήλιο, είναι να αρχίσουν έγκαιρα οι δολωματικοί ψεκασμοί, προκειμένου να μην αυξηθεί ο πληθυσμός του δάκου, έτσι ώστε να είναι εφικτό να ελέγχεται στο αρχικό στάδιο ανάπτυξης, τουλάχιστον. «Μετά την απώλεια της φετινής σοδειάς από την ακαρπία σε τόσο μεγάλο ποσοστό» τονίζει ο Γ. Τσακνάκης «στην περίπτωση κατά την οποία δεν προχωρήσει έγκαιρα από την Περιφερειακή Ενότητα Μαγνησίας ο προγραμματισμός για τη δακοκτονία στους ελαιώνες της ευρύτερης περιοχής του Πηλίου, καήκαμε στην κυριολεξία. Οι παγίδες για τον δάκο τοποθετήθηκαν στα δέντρα, ωστόσο πρέπει έγκαιρα να αρχίσουν οι δολωματικοί ψεκασμοί, προκειμένου να μην αυξηθεί ο πληθυσμός του δάκου. Οσο είναι νωρίς, ο πληθυσμός του δάκου μπορεί να ελέγχεται με τη δακοκτονία. Αν αργήσει η Περιφερειακή Ενότητα, ο πληθυσμός θα αυξηθεί, θα τεθεί αυτομάτως εκτός ελέγχου και είναι βέβαιο ότι το χτύπημα στη σοδειά, σε αυτό το 30% το οποίο απέμεινε, θα είναι ολοκληρωτικό» καταλήγει ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Ανω Λεχωνίων.


14 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Στην ανθοφορία στα χαμηλά ορεινά του Κεντρικού Πηλίου επικράτησαν υψηλές θερμοκρασίες, με συνέπεια πολλά δέντρα να μην καταφέρουν να ανθίσουν και οι καρποί τους να καταστραφούν

Απώλειες φέτος στη σοδειά μήλων στο Κεντρικό Πήλιο Εως και 40% στις εκτάσεις στα χαμηλά ορεινά προκύπτει από το αραίωμα του καρπού του πηλιορείτικου ονομαστού προϊόντος - Αιτία τα τερτίπια του καιρού, με τις υψηλές θερμοκρασίες την περίοδο της ανθοφορίας στα τέλη του περασμένου Απριλίου Του ΒΑΓΓΕΛΗ ΚΑΡΑΜΑΝΗ Μειωμένη στο ποσοστό της τάξης έως και 40% στις καλλιεργούμενες εκτάσεις στα χαμηλό ορεινά της ευρύτερης περιοχής του Κεντρικού Πηλίου δείχνει η φετινή σοδειά μήλων, δύο περίπου μήνες πριν την έναρξη της διαδικασίας συγκομιδής. Αιτία, σύμφωνα με παραγωγούς, τα τερτίπια του καιρού, με τις υψηλές θερμοκρασίες που σημειώθηκαν την περίοδο της ανθοφορίας στα τέλη του περασμένου Απριλίου. Εντονος προβληματισμός κα ανησυχία επικρατούν στις τάξεις των παραγωγών μήλων στη ευρύτερη περιοχή του Κεντρικού Πηλίου, καθώς, σύμφωνα με τις πρώ-

τες ενδείξεις, η φετινή σοδειά θα είναι αισθητά μειωμένη.Στις αρχές του περασμένου Ιουνίου άρχισε στις καλλιεργούμενες με μήλα εκτάσεις του Κεντρικού Πηλίου η διαδικασία αραιώματος του καρπού, η οποία ακολουθεί αμέσως σχεδόν μετά την ανθοφορία. Οπως εξηγεί ο πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Δράκειας, παραγωγός μήλων, Νίκος Κάπελας, «πρόκειται για απαραίτητη διαδικασία για το φυτικό κεφάλαιο, προκειμένου να απαλλαγεί από τα σκάρτα και μη εμπορεύσιμα μήλα και να δώσει ώθηση και ανάπτυξη στα αντίστοιχα υγιή. Στη διαδικασία του αραιώματος των μήλων, που γίνεται σχεδόν πάντα μετά την ολοκλήρωση της ανθοφορίας και την πρώτη ανάπτυξη των καρπών, πετάμε από το κάθε μάτι, τον ανθό δηλαδή, τα σκάρτα μήλα, έτσι ώστε να αναπτυχθούν τα αντίστοιχα υγιή και εμπορεύσιμα. Δεν μπορεί το δέντρο, είτε νέο, είτε μεγαλύτερο σε ηλικία, να αναπτύξει το σύνολο των καρπών, που έχει σε κάθε μάτι. Δεν γίνεται. Το κάθε μάτι έχει τρία με τέσσερα συνολικά μήλα και πρέπει να παραμείνει το ένα, πάντα κατά μέσο όρο, σε απόσταση είκοσι εκατοστών μεταξύ τους, τα υγιή πάντα, προκειμένου να μπορέσουν να αναπτυχθούν. Από τη διαδικασία, λοιπόν, του αραιώματος διαπιστώσαμε ότι στις καλλιεργούμενες με μήλα εκτάσεις, που βρίσκονται στα χαμηλό ορεινά, απώλεια σε ποσοστά της τάξης από 30% έως και 40%. Πρόκειται για σοδειά, η οποία χάθηκε ήδη και δεν αναπληρώνεται, καθώς το συγκεκριμένο πο-

σοστό πετάξαμε ως σκάρτο από τα δέντρα, έτσι ώστε να μπορεί το φυτικό κεφάλαιο να δίνει ανάπτυξη στα υγιή και εμπορεύσιμα μήλα» διευκρινίζει ο συνεταιριστής.

Αιτία Σύμφωνα με τον αγροτικό κόσμο, η αιτία για το μεγάλο συγκριτικά ποσοστό του καρπού, που καταστράφηκε, όπως προέκυψε από τη διαδικασία της αραίωσης στις μηλοκαλλιέργειες στο Κεντρικό Πήλιο, ήταν τα τερτίπια του καιρού. Η διαδικασία της ανθοφορίας των μήλων σημειώθηκε στα τέλη του περασμένου Απριλίου, ωστόσο στα χαμηλά ορεινά του Κεντρικού Πηλίου επικράτησαν υψηλές θερμοκρασίες, με συνέπεια πολλά δέντρα να μην καταφέρουν να ανθίσουν και οι καρποί τους να καταστραφούν. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Αγροτικού Συνεταιρισμού Δράκειας, «δυστυχώς την περίοδο της ανθοφορίας, η οποία προσδιορίστηκε φέτος λίγο πριν και λίγο μετά τη Μεγάλη Εβδομάδα, στα τέλη, δηλαδή, του περασμένου Απριλίου, δεν έκανε χειμώνα, ο καιρός ήταν αρκετά ζεστός για την εποχή και κατ’ επέκταση για το φυτικό κεφάλαιο, με συνέπεια η μισή περίπου σοδειά στις καλλιεργούμενες εκτάσεις στα χαμηλά πεδινά να καταστραφεί. Για να γίνει σωστά και χωρίς προβλήματα η διαδικασία της ανθοφορίας στα μήλα απαιτείται αυστηρά και χωρίς παρεκκλίσεις να συμπληρωθούν συνολικά 700 ώρες σε θερμοκρασίες στους 0 βαθμούς Κελσίου, με μικρές αποκλίσεις είτε προς τα πάνω, είτε προς τα κάτω. Μικρές, όμως, και έχει τη σημασία του. Πρόκειται συνολικά για χρονική διάρκεια, η οποία προσδιορίζεται στον έναν περίπου μήνα. Πρέπει, δηλαδή, να συμπληρώσουν το φυτικό κεφάλαιο και ο καρπός σε ανθοφορία πολλές ώρες σε συνθήκες ψύχους, κάτι που φέτος δεν


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

έγινε στα χαμηλά. Αυτές τις καιρικές συνθήκες με τις ανάλογες θερμοκρασίες θέλουν οι μηλιές, προκειμένου να καταφέρουν να ανθίσουν. Φέτος, ωστόσο, στις καλλιεργούμενες εκτάσεις, που βρίσκονται στα χαμηλά ορεινά στην ευρύτερη περιοχή του Κεντρικού Πηλίου και ιδιαίτερα στη Δράκεια, σημειώθηκαν την κρίσιμη για την ανθοφορία των μήλων χρονική περίοδο υψηλές θερμοκρασίες, με συνέπεια να μη γίνει ανθοφορία και η μισή σχεδόν σοδειά να καταστραφεί, όπως διαπιστώσαμε στη διαδικασία του αραιώματος. Η μηλιά για να μπορέσει να αποδώσει καρπούς και το μήλο να αναπτυχθεί σωστά θέλουν κρύο, χειμώνα, χαμηλές θερμοκρασίες. Ο καιρός φέτος δεν ήταν σύμμαχός μας, την περίοδο

Σύμφωνα με τον αγροτικό κόσμο, η αιτία για το μεγάλο συγκριτικά ποσοστό του καρπού, που καταστράφηκε, όπως προέκυψε από τη διαδικασία της αραίωσης στις μηλο καλλιέργειες στο Κεντρικό Πήλιο, ήταν τα τερτίπια του καιρού

της ανθοφορίας τουλάχιστον, γιατί έχουμε ακόμη δρόμο μέχρι τη συγκομιδή και δεν ξέρουμε τι μας επιφυλάσσει στην πορεία το καλοκαίρι, με συνέπεια να μετράμε ήδη απώλειες στη σοδειά μήλων» υπογραμμίζει ο Νίκος Κάπελας.

Παράδοξο Το γεγονός ότι ο καιρός χτύπησε φέτος τις καλλιεργούμενες με μήλα εκτάσεις στα χαμηλά ορεινά του Κεντρικού Πηλίου και όχι τις αντίστοιχες στα υψηλά χαρακτηρίζεται ως παράδοξο από τους παραγωγούς, καθώς ως επί το πλείστον παρατηρείται το αντίθετο. «Είναι πράγματι παράδοξο το γεγονός» αναφέρει ο ίδιος μηλοπαραγωγός «ότι την περίοδο της ανθοφορίας φέτος καταστράφηκε η μισή σχεδόν σοδειά στις καλλιεργούμενες εκτάσεις στα χαμηλά ορεινά, λόγω των υψηλών θερμοκρασιών, που επικράτησαν την περίοδο της ανθοφορίας. Συνήθως, για να μην πω σχεδόν πάντα, παρατηρείται το αντίθετο, δηλαδή στην ανθοφορία να πλήττονται κυρίως τα δέντρα στις καλλιεργούμενες εκτάσεις στα υψηλά ορεινά και όχι στα αντίστοιχα χαμηλά. Είναι περίεργο και παράδοξο συνάμα. Ωστόσο, ως αγρότες είμαστε μαθημένοι στα τερτίπια του καιρού και πλέον βρισκόμαστε με το βλέμμα συνεχώς στραμμένο στον ουρανό και ευχόμαστε το καλοκαίρι να κυλήσει ομαλά και να μην έχουμε περίεργες για

/ 15

την εποχή πάντα εναλλαγές του καιρού» σημειώνει ο πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Δράκειας.

Συγκομιδή Με τις αγροτικές εργασίες στις καλλιεργούμενες με μήλα εκτάσεις στο Κεντρικό Πήλιο να βρίσκονται ήδη σε πλήρη εξέλιξη, οι παραγωγοί του ονομαστού πηλιορείτικου προϊόντος ευελπιστούν να μην προκύψουν άλλες δυσκολίες και εμπόδια μέχρι την έναρξη της διαδικασίας συγκομιδής του μήλου, που προσδιορίζεται το ερχόμενο φθινόπωρο και συγκεκριμένα από τις 15 Σεπτεμβρίου. Με δεδομένη πλέον την απώλεια σοδειάς στα ποσοστά της τάξης από 30% έως και 40%, όπως διαπιστώθηκε στη διαδικασία του αραιώματος, περιθώρια για περαιτέρω αντίστοιχες δεν υπάρχουν, προκειμένου ο αγροτικός κόσμος να μην υποστεί νέα οικονομική απώλεια στο ήδη συρρικνωμένο, λόγω και της υγειονομικής κρίσης και των επιπτώσεων που προκαλεί, εισόδημά του. Η υπόλοιπη υγιής σοδειά, δύο περίπου μήνες πριν την έναρξη της διαδικασίας συγκομιδής, δείχνει άριστη ποιοτικώς, με τους παραγωγούς μήλου στην ευρύτερη περιοχή του Κεντρικού Πηλίου να προσδοκούν ότι θα καταφέρουν και φέτος να προσελκύσουν τους εμπόρους και να διαθέσουν τα προϊόντα τους σε ικανοποιητικές για τους ίδιους τιμές.

ΝΙΚΟΣ ΚΑΠΕΛΑΣ Η μηλιά για να μπορέσει να αποδώσει καρπούς και το μήλο να αναπτυχθεί σωστά θέλουν κρύο, χειμώνα, χαμηλές θερμοκρασίες. Ο καιρός φέτος δεν ήταν σύμμαχός μας, την περίοδο της ανθοφορίας τουλάχιστον


16 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΜΥΡΑΣ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

«Λύση για τους δασικούς χάρτες στη Μαγνησία» Γνωρίζουμε στις λεπτομέρειες τα ζητήματα του νομού και για αυτό, άλλωστε, με την τελευταία ανάρτηση διορθώνουμε σφάλματα και αδικίες», τονίζει στον ΑΓΡΟΤΙΚΟ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ Συνέντευξη στη ΒΑΣΩ ΣΑΜΑΚΟΒΛΗ Οι δασικοί χάρτες ήταν το χαλάκι που σηκώθηκε για να αποκαλυφθούν παθογένειες, κυρίως της δημόσιας διοίκησης που ταλαιπωρούν τους πολίτες. Σε αυτή τη φράση ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γιώργος Αμυράς, σε συνέντευξή του στον ΑΓΡΟΤΙΚΟ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ, περικλείει τα μείζονα και πολύπλοκα ζητήματα που ανέκυψαν από τη στιγμή που η πολιτεία κίνησε τις διαδικασίες να βάλει σε τάξη το τοπίο των δασών στη χώρα μας. Ο υπουργός, ο οποίος μετά τον τελευταίο ανασχηματισμό, παρέλαβε στο χαρτοφυλάκιο του το ακανθώδες ζήτημα των δασικών χαρτών, περιοδεύει ανά τη χώρα, συζητώντας από κοντά τα προβλήματα που, κατά περιοχή, ανακύπτουν. Ενας από τους σταθμούς περιοδείας ήταν πρόσφατα η Μαγνησία. «Θέλω να διαβεβαιώσω τους αγρότες και όλους τους ιδιοκτήτες εκτάσεων στη Μαγνησία, πως δεν θα υπάρξει περαιτέρω ταλαιπωρία και ότι δεν θα αδικηθεί κανένας πολίτης», απαντά ο Γ. Αμυράς στις αγωνίες των αγροτών.

Μείωση 50% του τέλους αντιρρήσεων και δεσμεύσεις για το ξεπάγωμα των επιδοτήσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Περιβάλλοντος, σχεδόν οι μισοί ιδιοκτήτες είτε δεν μπορούν να πουλήσουν, είτε αδυνατούν να καλλιεργήσουν Μείωση του αντιτίμου των αντιρρήσεων για τους δασικούς χάρτες κατά 50%, ξεπάγωμα των επιδοτήσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ, που δεν διατέθηκαν το 2018 και πληθώρα νομοθετικών πρωτοβουλιών για την επίλυση των προβλημάτων, που προκάλεσαν οι δασικοί χάρτες, ταλαιπωρώντας χιλιάδες ιδιοκτήτες στη Μαγνησία, υπενθυμίζεται ότι ανακοίνωσε από τον Βόλο ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γιώργος Αμυράς, κατά την τελευταία επίσκεψή του.

Το υπουργείο δηλώνει έτοιμο, με νομοθετικές λύσεις οριζοντίως, να δώσει τέλος στα χρονίζοντα προβλήματα Ο κ. Αμυράς υπογράμμισε ότι μετά από τόσα χρόνια αναμονής σύντομα θα επιλυθούν τα προβλήματα που

υπήρξαν μετά την ανάρτηση των δασικών χαρτών και θα απελευθερωθούν ιδιοκτησίες, ώστε να αξιοποιηθούν. Δήλωσε απόλυτα ενημερωμένος για τα προβλήματα που προέκυψαν σε όλη την Ελλάδα και ειδικά στη Μαγνησία στις περιοχές της Ζαγοράς, του Μουρεσίου, των Μηλεών και του Αλμυρού. Η κατεύθυνσή μας είναι μία, διαβεβαίωνε ο υφυπουργός Περιβάλλοντος: ότι οι δασικοί χάρτες αποτελούν μία σπουδαία μεταρρύθμιση που έλειπε από την Ελλάδα εδώ και πολλές δεκαετίες. Χρειαζόμαστε δασικούς χάρτες για να ξέρουμε που πραγματικά βρίσκεται το δάσος, ώστε να το προστατεύσουμε, και που δεν βρίσκεται, ώστε να απελευθερώσουμε τις ιδιοκτησίες των ανθρώπων και να τις αξιοποιήσουν κατά το δοκούν, σύμφωνα με τον νόμο. Από τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή του το υπουργείο, σε 20.000 περιπτώσεις ιδιοκτησίας, σχεδόν οι μισοί ιδιοκτήτες είτε δεν μπορούν να πουλήσουν, είτε αδυνατούν να καλλιεργήσουν.


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Κύριε υπουργέ, πιστεύετε ότι θα επιλυθεί το πρόβλημα των δασικών χαρτών και θα έχει ολοκληρωθεί η ανάρτησή τους μέχρι το τέλος του 2021; H χώρα δεν διαθέτει δασικούς χάρτες εξαιτίας προβλημάτων σε σχέση με τον χαρακτηρισμό γης, που ανάγονται ακόμη και στον 19ο αιώνα. Έτσι φθάσαμε η Ελλάδα να είναι η μόνη χώρα στην Ευρώπη που δεν διαθέτει δασικούς χάρτες, δασολόγιο και κτηματολόγιο. Εμείς στο ΥΠΕΝ βάλαμε σε ύψιστη προτεραιότητα την ολοκλήρωση των δασικών χαρτών και για αυτό μέσα σε λίγους μήνες καταφέραμε να έχουμε αναρτημένους δασικούς χάρτες για το σύνολο της Επικράτειας. Οι δασικοί χάρτες ήταν το χαλάκι που σηκώθηκε για να αποκαλυφθούν παθογένειες, κυρίως της δημόσιας διοίκησης που ταλαιπωρούν τους πολίτες. Το τελευταίο διάστημα έχω επισκεφθεί από την Κάρπαθο, τη Χάλκη και τη Ρόδο έως τη Μάνη, την Κέρκυρα, τα Διαπόντια Νησιά και την περιοχή σας, τη Μαγνησία, όπου συζήτησα με τους τοπικούς άρχοντες και φορείς για τις λύσεις στα χρόνια ζητήματα. Το Δημόσιο πρέπει να διορθώσει και διορθώνει τα λάθη που έχουν γίνει. Οι δασικοί χάρτες είναι μια σπουδαία μεταρρύθμιση που έλειπε από την Ελλάδα και σύντομα θα αποτελεί πραγματικότητα. Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη θα φέρει εις πέρας αυτή τη δύσκολη αποστολή.

Ποιά ήταν η κατάσταση που παραλάβατε και ποιά προβλήματα θα επιλυθούν με τη νέα νομοθετική ρύθμιση που ετοιμάζετε; Η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ αποπειράθηκε να επιλύσει το πρόβλημα των οικιστικών πυκνώσεων και των εκχερσωμένων εκτάσεων. Και οι δύο αυτές απόπειρες ρυθμίσεων κατέπεσαν στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Επιπλέον κληροδότησε ένα καθεστώς με αντιπαραγωγικές επιτροπές αντιρρήσεων και 178.000 εκκρεμείς αντιρρήσεις. Η πραγματικότητα ήταν επώδυνη, καθώς όλη η διαδικασία είχε ξεκινήσει με σοβαρά σφάλματα. Ο νόμος Χατζηδάκη εφάρμοσε τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, και συγκεκριμενοποίησε τις διοικητικές πράξεις που δύνανται να αναμορφώσουν τους δασικούς χάρτες διαφυλάσσοντας το ιδιωτικό και δημόσιο συμφέρον. Άλλαξε, επίσης, τη σύνθεση των Επιτροπών Αντιρρήσεων και όρισε την επ’ αμοιβή εργασία τους με σκοπό τη βέλτιστη

Στόχος μας είναι η δημόσια διοίκηση να διορθώσει τα λάθη των χαρτών, χωρίς να ταλαιπωρήσει άλλο τους πολίτες. Για αυτό δόθηκε παράταση 6 μηνών έτσι ώστε να συνεχιστούν η διαδικασία ένταξης διοικητικών πράξεων και η διόρθωση των προδήλων σφαλμάτων, ενώ μειώθηκε κατά 50% το τέλος αντιρρήσεων επίλυση των εκατοντάδων χιλιάδων αντιρρήσεων που εκκρεμούν. Τρία είναι τα ζητήματα που επιδιώκουμε να επιλύσουμε: To καθεστώς των δασωθέντων αγρών, τα εκχερσωμένα πρώην δασικά κτήματα και η διασαφήνιση του ιδιοκτησιακού καθεστώτος της γης, ιδιαίτερα στις περιοχές που δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας υπέρ του Δημοσίου. Μετά τον ανασχηματισμό, ο πρωθυπουργός σάς ανέθεσε το ακανθώδες θέμα των δασικών χαρτών. Ποια είναι η στόχευση με τις ρυθμίσεις, στις οποίες έχετε ήδη προχωρήσει; Στόχος μας είναι η δημόσια διοίκηση να διορθώσει τα λάθη των χαρτών, χωρίς να ταλαιπωρήσει άλλο τους πολίτες. Για αυτό δόθηκε παράταση 6 μηνών έτσι ώστε

Τρία είναι τα ζητήματα που επιδιώκουμε να επιλύσουμε: To καθεστώς των δασωθέντων αγρών, τα εκχερσωμένα πρώην δασικά κτήματα και η διασαφήνιση του ιδιοκτησιακού καθεστώτος της γης, ιδιαίτερα στις περιοχές που δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας υπέρ του Δημοσίου

/ 17

να συνεχιστεί η διαδικασία ένταξης διοικητικών πράξεων και η διόρθωση των προδήλων σφαλμάτων, ενώ μειώθηκε κατά 50% το τέλος αντιρρήσεων. Με υπουργική απόφαση επιλύσαμε το ακανθώδες ζήτημα που αφορά στις εκτάσεις με φρυγανώδη βλάστηση και ασπαλάθους, οι οποίες συλλήβδην χαρακτηρίζονταν δασικές με μόνη την ύπαρξη αυτών των φυτών. Παράλληλα, συστήσαμε άτυπη νομοπαρασκευαστική και μετά από την αναμενόμενη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας θα προχωρήσουμε σε όλες τις απαιτούμενες νομοθετικές ρυθμίσεις. Θα έχουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι αγρότες δικαίωμα κατάθεσης αντιρρήσεων και πρόδηλων λαθών, ασχέτως με το πότε αναρτήθηκαν οι χάρτες; Είστε βέβαιος ότι θα συνεργαστεί η διοίκηση; Το δικαίωμα υποβολής αιτήματος για διόρθωση πρόδηλου σφάλματος διατηρείται για όλους τους αγρότες και τους ιδιοκτήτες εκτάσεων ανεξάρτητα από το στάδιο (αναρτημένος ή κυρωμένος) στο οποίο βρίσκεται ο δασικός χάρτης. Οι αιτήσεις που ενδεχομένως θα απορριφθούν μετατρέπονται αυτομάτως σε αντιρρήσεις.

Για τη Μαγνησία, μετά και την τελευταία σας επίσκεψη, πώς πιστεύετε ότι θα διευθετηθεί οριστικά το ζήτημα των δασικών χαρτών κυρίως στο Πήλιο και στα νησιά και λιγότερο στις περιοχές Αλμυρού και Βελεστίνου, όπου με την τελευταία ανάρτηση πολλές αδικίες φαίνεται ότι διορθώθηκαν. Οι ενδιαφερόμενοι αγρότες, και όχι μόνο, αγωνιούν. Θέλω να διαβεβαιώσω τους αγρότες και όλους τους ιδιοκτήτες εκτάσεων στη Μαγνησία, πως δεν θα υπάρξει περαιτέρω ταλαιπωρία και ότι δεν θα αδικηθεί κανένας πολίτης. Κύριο μέλημά μας είναι η προστασία του δάσους, όπως το Σύνταγμα επιτάσσει, παράλληλα με την προστασία της ιδιοκτησίας και των δικαιωμάτων που απορρέουν, όπως πάλι το Σύνταγμα προβλέπει. Γνωρίζουμε στις λεπτομέρειες τα ζητήματα της Μαγνησίας και για το Πήλιο και για τον Αλμυρό και για το Βελεστίνο και για αυτό, άλλωστε, με την τελευταία ανάρτηση διορθώνουμε σφάλματα και αδικίες. Είμαστε σε πολύ στενή συνεργασία με τους βουλευτές του Νομού, οι οποίοι μας διοχετεύουν διαρκώς με στοιχεία και προτάσεις που στην πλειοψηφία υιοθετούμε.

Παράταση έξι μηνών για την υποβολή αντιρρήσεων Μέχρι 13 Ιανουαρίου η προθεσμία, που ανακοινώθηκε για τη Μαγνησία Η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας Στερεάς Ελλάδας έχει ενημερώσει τους ενδιαφερόμενους ότι τροποποιήθηκαν οι σχετικές αποφάσεις ανάρτησης δασικών χαρτών των αρμοδίων Διευθύνσεων Δασών, ως προς την καταληκτική ημερομηνία για την υποβολή αντιρρήσεων, η οποία παρατείνεται κατά έξι μήνες. Ως εκ τούτου οι νέες προθεσμίες υποβολής αντιρρήσεων κατά του περιεχομένου των αναρτημένων δασικών χαρτών, σε ό,τι αφορά στη Θεσσαλία, διαμορφώθηκε ανά Περιφερειακή Ενότητα ως εξής: ΠΕ Μαγνησίας έως 13-1-2022

ΠΕ Λάρισας έως 7-1-2022 ΠΕ Τρικάλων έως 30-12-2021 ΠΕ Καρδίτσας έως 7-1-2022 Υπενθυμίζεται ότι στην ιστοσελίδα του Φορέα (www.apdthest.gov.gr) αναρτάται το πλήρες κείμενο των ανακοινώσεων – προσκλήσεων των αρμόδιων Διευθύνσεων Δασών προς κάθε ενδιαφερόμενο για γνώση και τυχόν υποβολή αντιρρήσεων κατά του περιεχομένου των δασικών χαρτών καθώς και τα ψηφιακά αρχεία των στην ακόλουθη διεύθυνση http://www.apdthest.gov.gr/site/%CE%99nformation/ForestMaps. Για τους αναρτημένους δασικούς χάρτες μπορεί κάθε ενδιαφερόμενος πολίτης να λαμβάνει γνώση στην ιστοσελίδα του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» (https://www.ktimanet.gr/ CitizenWebApp/Entrance_Page.aspx), μέσω της οποίας και μόνον μπορούν να υποβάλ-

λονται αντιρρήσεις κατά του περιεχομένου αυτών. Επισημαίνεται ότι για τις περιοχές με κυρωμένο δασικό χάρτη αντιρρήσεις δέχεται μόνο το αναμορφωμένο τμήμα του αναρτούμενου δασικού χάρτη και μόνο ως προς τα τμήματα που δεν έχουν ήδη υποβληθεί αντιρρήσεις ή αιτήματα προδήλων σφαλμάτων. Οι αντιρρήσεις αφορούν αποκλειστικά και μόνον στην αμφισβήτηση του χαρακτήρα ή της μορφής των εμφανιζόμενων στον δασικό χάρτη εκτάσεων. Δικαίωμα υποβολής αντίρρησης έχουν φυσικά και νομικά πρόσωπα δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου, το Ελληνικό Δημόσιο και οι οικείοι Ο.Τ.Α., εφόσον επικαλούνται εμπράγματα ή ενοχικά δικαιώματα επί της αμφισβητούμενης δασικής, χορτολιβαδικής και βραχώδους ή πετρώδους έκτασης. Γενικές πληροφορίες για το περιεχόμενο του αναρτημένου δασικού χάρτη και

του τρόπου υποβολής των αντιρρήσεων παρέχονται στα Σημεία Υποστήριξης της Ανάρτησης κατά τις ημέρες και ώρες λειτουργίας τους, καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου υποβολής αντιρρήσεων, κατόπιν ραντεβού σύμφωνα με ισχύοντα περιοριστικά μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας. Τα Σημεία Υποστήριξης της Ανάρτησης των Δασικών Χαρτών (ΣΥΑΔΧ) είναι γραφεία, που λειτουργούν όσο διαρκεί η ανάρτηση του δασικού χάρτη σε κάθε έδρα της Διεύθυνσης Δασών ΠΕ και Δασαρχείο. Για περισσότερες πληροφορίες οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθύνονται στις κατά τόπους αρμόδιες Διευθύνσεις Δασών της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας Στερεάς Ελλάδας (www.apdthest.gov.gr, αρχική σελίδα, επικοινωνία, τηλ. κατάλογος).


18 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Νομοσχέδιο για τις σταυλικές εγκαταστάσεις αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή Επιλύει προβλήματα των πρόχειρων καταλυμάτων, τα οποία αποτελούν την πλειονότητα των κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων Τις επόμενες ημέρες έρχεται το νομοσχέδιο του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για τις σταυλικές εγκαταστάσεις, το οποίο προβλέπει την απλοποίηση της διαδικασίας προς όφελος των κτηνοτρόφων. «Το νομοσχέδιο έρχεται ουσιαστικά και επιλύει χρόνια προβλήματα των πρόχειρων καταλυμάτων, τα οποία αποτελούν ουσιαστικά και την πλειονότητα των κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων», δήλωσε σχετικά η υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Φωτεινή Αραμπατζή, μετά την συνάντηση που είχε με τους κτηνοτρόφους τoυ Τυρνάβου, οι οποίοι έθεσαν στο τραπέζι των συζητήσεων το αυξημένο κόστος παραγωγής αλλά και την εκτόξευση των τιμών των ζωοτροφών. Η κ. Αραμπατζή σημείωσε πως «το νομοσχέδιο φέρνει ρυθμίσεις οι οποίες μειώνουν το κόστος κατασκευής, δίνουν λύση στην καθετοποίηση των υπαρχουσών μονάδων, αλλά και στη νομιμοποίηση αυτών». Μεταξύ άλλων, τόνισε πως οι ρυθμίσεις του λαμβάνουν υπόψη και σέβονται τους περιβαλλοντικούς όρους, σημειώνοντας παράλληλα πως «τακτοποιούνται θέματα που ταλάνιζαν τους κτηνοτρόφους μέχρι πρότινος». Παράλληλα, αναφέρθηκε και στο θέμα των «ελληνοποιήσεων» που απασχολεί έντονα τους κτηνοτρόφους, τονίζοντας πως «έχουμε ψηφίσει τον αυστηρότερο νόμο που έχει ψηφιστεί ποτέ και αφορά την ποινικοποίηση των ελληνοποιήσεων». Όπως είπε η υφυπουργός, με αυτόν τον τρόπο και «με την εφαρμογή πολύ συντονισμένων ελέγχων, ει-

Μέσω «ΑΡΤΕΜΙΣ» τα αποτελέσματα ελέγχων ποιότητας γάλακτος Τη δυνατότητα να βλέπουν τα αποτελέσματα των εργαστηριακών αναλύσεων ελέγχου ποιότητας γάλακτος της κτηνοτροφικής τους μονάδας, μέσω του πληροφοριακού συστήματος, εφαρμογή «ΑΡΤΕΜΙΣ», δίνει στους παραγωγούς ο ΕΛΓΟΔΗΜΗΤΡΑ. Οι παραγωγοί θα πρέπει να συνδεθούν στην εφαρμογή «ΑΡΤΕΜΙΣ» με τη χρήση των προσωπικών τους κωδικών TaxisNet, όπου και θα μπορούν να λαμβάνουν πληροφορίες για κάθε δειγματοληψία, από το έτος 2019 και εφεξής. Η αναζήτηση μπορεί να γίνεται ανά είδος γάλακτος, πρώτο αγοραστή και εργαστήριο.

Το νομοσχέδιο φέρνει ρυθμίσεις οι οποίες μειώνουν το κόστος κατασκευής, δίνουν λύση στην καθετοποίηση των υπαρχουσών μονάδων, αλλά και στη νομιμοποίηση αυτών δικά την περίοδο του Πάσχα, έχουμε ενεργοποιήσει έναν ενάρετο κύκλο τιμών στην παραγωγική διαδικασία». Αναφερόμενη εξάλλου και στα υπόλοιπα μέτρα που έλαβε η κυβέρνηση το προηγούμενο διάστημα για τον αγροτοκτηνοτροφικό τομέα, αναφέρθηκε στη μείωση των φορολογικών συντελεστών, στην μείωση των ασφαλιστικών εισφορών, στη μη καταβολή του τέλους επιτηδεύματος και εισφορά αλληλεγγύης για δεύτερη χρονιά, καθώς και στη μείωση της προκαταβολής από το 100% στο μισό. Τέλος, η κ. Αραμπατζή παρατήρησε ότι για πρώτη φορά μετά από 36 χρόνια καταγράφεται θετικό αγροτικό εμπορικό ισοζύγιο, σημειώνοντας ότι «η ζήτηση για ελληνικά προϊόντα, τόσο της φυτικής παραγωγής, όσο και της κτηνοτρο-

φίας, είναι μεγάλη από τις διεθνείς αγορές», είπε χαρακτηριστικά η υφυπουργός. Ο γενικός γραμματέας της Πανελλήνιας Ένωσης Κτηνοτρόφων, Νίκος Παλάσκας, σε δήλωσή του σημείωσε ότι «το νομοσχέδιο είναι σε πολύ καλή κατεύθυνση», ενώ αναφέρθηκε στα θέματα που αφορούν τους κτηνοτρόφους σχετικά με το κόστος των ζωοτροφών. Ο πρόεδρος της ομοσπονδίας κτηνοτροφικών συλλόγων Θεσσαλίας, Γιάννης Γκουρομπίνος, παρουσίασε από την πλευρά του τα θέματα που αφορούν τους κτηνοτρόφους και ειδικά το ζήτημα τους κόστους των ζωοτροφών, τονίζοντας πως πρόταση τους είναι, η κυβέρνηση να παροτρύνει τους αγρότες να καλλιεργήσουν καλαμπόκι, «ώστε να υπάρχει αυτάρκεια σαν χώρα στην παραγωγή καλαμποκιού». Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Τυρνάβου, Γιάννης Κόκκουρας, μιλώντας για το νομοσχέδιο, τόνισε ότι «ευνοεί τους κτηνοτρόφους που με εύκολες γρήγορες διαδικασίες και απλές, μπορούν να στεγάσουν τα ποίμνια τους σε σωστές και προβλεπόμενες περιβαλλοντικά εγκαταστάσεις».

Ερχεται χρηματοδότηση για μικροπιστώσεις Εντός του Ιουλίου η σύσταση του αγροτικού ταμείου Μικροχρηματοδοτήσεων Μέσα στoν Ιούλιο αναμένεται να εκδοθεί η πρόσκληση για να ξεκινήσουν οι διεργασίες σύστασης του αγροτικού ταμείου Μικροχρηματοδοτήσεων που σύμφωνα με πληροφορίες της Agrenda, τη διαχείριση του θα αναλάβει η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (ΕΑΤ). Το ποσό του κάθε δανείου έως τα 25.000 ευρώ, θα χρηματοδοτείται απευθείας από το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης, σε ποσοστό περί το 40% σύμφωνα με πηγές από τις διαχειριστικές αρχές του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης.

Μηδενικές εξασφαλίσεις από τους δικαιούχους Σκοπός είναι να ενεργοποιηθεί το συγκεκριμένο εργαλείο μέχρι το τέλος του έτους, και, να βγουν στην αγορά τραπεζικά προϊόντα που θα έχουν αρκετά μειωμένο επιτόκιο, και να προ-

σφέρονται τα δάνεια με μηδενικές εξασφαλίσεις, καθώς το ποσό των δανείων είναι αρκετά μικρό. Στις σκέψεις των διαχειριστικών αρχών βρίσκεται επίσης η παράλληλη ενεργοποίηση της τεχνικής βοήθειας, δηλαδή το κάθε δάνειο να συνοδεύεται και από συμβουλευτικές υπηρεσίες ως προς τον δικαιούχο. Αυτό είναι ένα μοντέλο που ακολουθείται από διεθνείς τραπεζικούς οργανισμούς και ειδικότερα την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD) στα προϊόντα που προσφέρει προς τους δανειολήπτες. Επιπλέον, στόχος είναι τα δάνεια να μπορούν να προσφερθούν από μη τραπεζικά ιδρύματα, δηλαδή από επίσημους και πιστοποιημένους Φορείς μικροχρηματοδότησεις, ώστε να είναι πιο επωφελείς οι όροι για τους αγρότες. Βέβαια, κάτι τέτοιο κρίνεται αρκετά δύσκολο, καθώς στη χώρα μας μόλις ένας τέτοιος φορέας λειτουργεί προς το παρόν, αλλά, στόχος είναι το εργαλείο αυτό να αποτελέσει ένα κίνητρο να δημιουργηθούν τέτοιοι φορείς στη χώρα μας βάσει του νέου Νόμου 4701/2020.


20 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Καινοτόμες ζωοτροφές από εκτρεφόμενα έντομα ΧΡΗΣΤΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Το εργαστήριο εντομολογίας ξεκινά μία νέα ερευνητική προσπάθεια για τη δημιουργία καινοτόμων ζωοτροφών με άλευρα εντόμων

Μαύρη μύγα, σκαθάρι και πράσινο σκουλήκι θα εκτρέφονται με υπολείμματα αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών. Νέα ερευνητική προσπάθεια από τον καθηγητή Χρήστο Αθανασίου Της ΕΛΕΝΗΣ ΧΑΝΟΥ

ΜΑΡΙΝΑ ΓΚΟΥΡΓΚΟΥΤΑ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΑΔΑΜΑΚΗΣΩΤΗΡΑΚΗ Στόχος είναι η διερεύνηση της δυνατότητας εκτροφής εντόμων σε υποστρώματα υπολειμμάτων καλλιέργειας και επεξεργασίας, τα οποία θεωρούνται απορρίμματα, για την παραγωγή αλεύρων από έντομα

ΡΟYΜΠΟΣ ΧΡHΣΤΟΣ Tα έντομα αποτελούν πηγή διάφορων χρήσιμων ουσιών και θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος των εκτρεφόμενων ζώων

Το «παρών» σε έναν ταχύτατα αναπτυσσόμενο κλάδο, αυτόν της παραγωγής καινοτόμων ζωοτροφών από εκτρεφόμενα έντομα, δίνει και μάλιστα δυναμικά το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Ερευνητική ομάδα υπό τον καθηγητή Χρήστο Αθανασίου ξεκινά μία πρωτοποριακή έρευνα. Θα εκτρέφει με υπολείμματα αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών, έντομα για την παραγωγή εμπλουτισμένου εντομάλευρου με το οποίο θα ταΐζονται τσιπούρες ιχθυοκαλλιέργειας, κρεοπαραγωγά ορνίθια και χοιρίδια. Η προοπτική αξιοποίησης των εντόμων για την παραγωγή ζωοτροφών έχει κερδίσει τα τελευταία χρόνια το ενδιαφέρον τόσο της επιστημονικής κοινότητας, όσο και του εμπορικού κόσμου. Σήμερα περισσότερες από 300 εταιρείες δραστηριοποιούνται παγκοσμίως στον τομέα της αξιοποίησης των εντόμων ως πηγή θρεπτικών συστατικών. Το έναυσμα δόθηκε το 2017 όταν η Ευρωπαϊκή Ένωση έδωσε την έγκριση για χρήση πρωτεϊνών από έντομα στις ιχθυοτροφές. Μέσα στο 2021 αναμένεται να γίνει ακόμα ένα σημαντικό βήμα προς την κατεύθυνση αξιοποίησης των εντόμων σαν πηγή θρεπτικών συστατικών, καθώς θα δοθεί άδεια σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης για αξιοποίηση των εντόμων και στις πτηνοτροφές και τις χοιροτροφές, γεγονός που θα δώσει ακόμα μεγαλύτερη ώθηση στον κλάδο. Πέρα όμως από τις ζωοτροφές, μόλις στις αρχές τις φετινής χρονιάς, η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) γνωμοδότησε θετικά για την ασφάλεια των προνυμφών του σκαθαριού των αλεύρων (Tenebrio molitor) για ανθρώπινη κατανάλωση, ανοίγοντας τον δρόμο για την χρήση των εντόμων και για την κάλυψη των διατροφικών αναγκών του ανθρώ-

Σήμερα περισσότερες από 300 εταιρείες δραστηριοποιούνται παγκοσμίως στον τομέα της αξιοποίησης των εντόμων ως πηγή θρεπτικών συστατικών

που! Ηδη στην ευρωπαϊκή αγορά υπάρχουν αρκετά είδη τροφίμων που περιέχουν έντομα, η κατανάλωση των οποίων από τον άνθρωπο βαίνει συνεχώς αυξανόμενη.

Νέα ερευνητική προσπάθεια Σε αυτό το πλαίσιο, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον αναμένονται τα αποτελέσματα της νέας ερευνητικής προσπάθειας στην οποία συμμετέχει το Εργαστήριο Εντομολογίας και Γεωργικής Ζωολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και η ερευνητική ομάδα του Καθηγητή Χρήστου Αθανασίου με τίτλο «Καινοτόμες ζωοτροφές με άλευρα εντόμων, τα οποία θα εκτρέφονται σε υπόστρωμα εμπλουτισμένο με λειτουργικά συστατικά αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών της Ελληνικής χλωρίδας, για εκτρεφόμενες τσιπούρες, ορνίθια και χοιρίδια - InsectFeedAroma». Οπως αναφέρει ο κ. Αθανασίου «στην υλοποίηση του έργου συμμετέχουν το Τμήμα Γεωπονίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, τα τμήματα Βιολογίας, Κτηνιατρικής και Φαρμακευτικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, ο ερευνητικός φορέας ΕΛΓΟ Δήμητρα, η Ελληνική Βιομηχανία Ζωοτροφών Α.Ε. (ΕΛΒΙΖ), η μονάδα υδατοκαλλιεργειών ΣΚΑΛΩΜΑ Α.Ε. και η εταιρεία Agriscience». Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο της δράσης «Ερευνώ- Δημιουργώ –Καινοτομώ» και συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) της Ευρωπαϊκής Ένωσης και εθνικούς πόρους μέσω του επιχειρησιακού προγράμματος Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία (ΕΠΑνΕΚ).

Πρωτοπορία εμπνευσμένη από την κυκλική οικονομία Οπως σημειώνουν οι μεταπτυχιακές φοιτήτριες του Εργαστηρίου Εντομολογίας Μαρίνα Γκουργκούτα και Χριστίνα Αδαμάκη-Σωτηράκη, οι οποίες συμμετέχουν στην υλοποίηση του έργου, «ο κύριος στόχος του είναι η διερεύνηση της δυνατότητας εκτροφής εντόμων σε υποστρώματα υπολειμμάτων καλλιέργειας και επεξεργασίας, τα οποία θεωρούνται απορρίμματα, για την παραγωγή αλεύρων από έντομα. Το εμπλουτισμένο εντομάλευρο που θα προκύψει θα χορηγηθεί στη συνέχεια σε εκτρεφόμενες τσιπούρες ιχθυοκαλλιέργειας, κρεοπαραγωγά ορνίθια και χοιρίδια». Το έργο βασίζεται στις αρχές της κυκλικής οικονομίας, ενώ η καινοτομία του έγκειται στον εμπλουτισμό του υποστρώματος των εκτρεφόμενων εντόμων με συστατικά αρωματικών φυτών της ελληνικής χλωρίδας (αιθέριο έλαιο ρίγανης, θυμαριού, φασκόμηλου και δενδρολίβανου καθώς και υποπροϊόντα αυτών των αρωματικών φυτών, έλαιο λιναρόσπορου, κρίταμου και βιομηχανικής κάνναβης, τα οποία είναι φυτικές πηγές ω-3 πολυακόρεστων λιπα-

Επιθεώρηση εκτροφών του σκαθαριού των αλεύρων στο θάλαμο ελεγχόμενων συνθηκών του Εργαστηρίου Εντομολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

ρών οξέων και υποπροϊόν πάστας ελιάς. Τα έντομα τα οποία ήδη εκτρέφονται ή θα εκτραφούν στο πλαίσιο του έργου είναι η μαύρη μύγα-στρατιώτης, το σκαθάρι των αλεύρων και το πράσινο σκουλήκι του βαμβακιού.

Λύση σε περιβαλλοντικό πρόβλημα Πώς όμως φθάσαμε σήμερα να μελετούμε την χρήση των εντόμων σαν εναλλακτική πηγή θρεπτικών συστατικών για τα εκτρεφόμενα ζώα; Όπως εξηγεί ο κ. Αθανασίου «η Ευρωπαϊκή Ένωση επενδύει στην αξιοποίηση των εντόμων σε μια προσπάθεια μείωσης της εξάρτησης της Ευρωπαϊκής κτηνοτροφίας από τις εισαγόμενες πρώτες ύλες των ζωοτροφών και κυρίως του ιχθυάλευρου και της σόγιας που αποτελούν τις σημαντικότερες πήγες πρωτεΐνης στις ζωοτροφές στις μέρες μας». «Επιπρόσθετα», συνεχίζει, «η εντατικοποίηση της καλλιέργειας της σόγιας έχει αποβεί επιβαρυντική για το περιβάλλον λόγω των υψηλών απαιτήσεών της σε νερό και γη, καθιστώντας την υπεύθυνη για το μεγαλύτερο ποσοστό αποψίλωσης των τροπικών δασών. Ακόμα, η υπεραλίευση μικρών ψαριών, τα οποία χρησιμοποιούνται για την παραγωγή των ιχθυάλευρων, έχει οδηγήσει σε σημαντική μείωση των ιχθυοαποθεμάτων και έχει διαταράξει τα θαλάσσια οικοσυστήματα». Με βάση τα παραπάνω προκύπτει ότι η ανάγκη για μερική υποκατάσταση των συγκεκριμένων πηγών πρωτεΐνης και η εξεύρεση εναλλακτικών λύσεων είναι επιτακτική. Μια πολλά υποσχόμενη λύση για την παραγωγή εναλλακτικών ζωοτροφών αποτελεί η ενσωμάτωση των εντόμων σε αυτές. Τα έντομα αποτελούν πλούσια πηγή πρωτεϊνών, ενέργει-


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

ας αλλά και ιχνοστοιχείων, μετάλλων και βιταμινών. Εκτός όμως της υψηλής διατροφικής τους αξίας, πολύ σημαντικό είναι το εξαιρετικά χαμηλό περιβαλλοντικό κόστος της εκτροφής των εντόμων, η οποία απαιτεί μειωμένες εισροές (π.χ. σε νερό, τροφή, γη) σε σχέση με την παραδοσιακή κτηνοτροφία. Χαμηλό είναι επίσης το αποτύπωμα άνθρακα της εκτροφής των εντόμων, της ποσότητας δηλαδή των αερίων του θερμοκηπίου που εκπέμπονται κατά τη διαδικασία παραγωγής τους, γεγονός που καθιστά την συμβολή της εκτροφής τους στο φαινόμενο του θερμοκηπίου και την κλιματική αλλαγή περιορισμένη σε αντίθεση με άλλες μορφές εντατικής κτηνοτροφίας. Τέλος, τα έντομα μπορούν να τραφούν με διάφορα χαμηλής αξίας παραπροϊόντα του αγροδιατροφικού τομέα, μετατρέποντας με αυτόν τον τρόπο οργανικά «σκουπίδια» σε υψηλής διατροφικής αξίας τροφή και καθιστώντας την εκτροφή εντόμων μια παραγωγική διαδικασία πλήρως ευθυγραμμισμένη με τις αρχές της κυκλικής οικονομίας που προωθούνται εντατικά τα τελευταία χρόνια σε ευρωπαϊκή κλίμακα.

Τεράστιες προοπτικές στην εκτροφή εντόμων Πέρα όμως από την χρήση των εντόμων σαν τροφή του ανθρώπου και των εκτρεφόμενων ζώων, η επιστημονική έρευνα σήμερα διερευνά και διάφορες άλλες δυνατότητες χρήσεις τους. Οπως εξηγεί ο μεταδιδακτορικός ερευνητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Ρούμπος Χρήστος, «τα έντομα αποτελούν πηγή διάφορων χρήσιμων ουσιών, όπως η χιτίνη, διάφορα πεπτίδια κ.α., οι οποίες έχουν αντιμικροβιακή και προβιοτική δράση, και θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για

/ 21

Το έναυσμα δόθηκε το 2017 όταν η Ευρωπαϊκή Ένωση έδωσε την έγκριση για χρήση πρωτεϊνών από έντομα στις ιχθυοτροφές την ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος των εκτρεφόμενων ζώων με τη μορφή συμπληρωμάτων διατροφής. Επιπρόσθετα, ουσίες που παράγονται από τα έντομα βρίσκουν ήδη χρήση στην βιομηχανία τροφίμων και καλλυντικών, αλλά και σε ιατρικές εφαρμογές. Ακόμα και το παραπροϊόν της εκτροφής τους, τα περιττώματα δηλαδή των εντόμων, αποτελούν ένα υψηλής ποιότητας οργανικό λίπασμα που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την βελτίωση της γονιμότητας των εδαφών και την αύξηση της γεωργικής παραγωγής, συμβάλλοντας περαιτέρω στον χαρακτηρισμό της εκτροφής των εντόμων σαν ένα επιτυχημένο «πράσινο» παράδειγμα κυκλικής οικονομίας». Να σημειωθεί βέβαια ότι ο κλάδος της εκτροφής των εντόμων, ιδιαίτερα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, παρουσιάζει ιδιαίτερη ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια, με σημαντικές επενδύσεις, νέες εταιρείες και συνεχείς επικαιροποιήσεις των κανονισμών έτσι ώστε να συμπεριλαμβάνονται και τα έντομα. «Οι προοπτικές που ανοίγονται για τον κλάδο της εκτροφής εντόμων», συνοψίζει ο κ. Αθανασίου, «είναι τεράστιες. Οι εξελίξεις που θα δούμε τα επόμενα χρόνια πάνω στην εκτροφή και αξιοποίηση των εντόμων θα είναι καταιγιστικές. Βρισκόμαστε ακόμα στην αρχή, ή ίσως στο τέλος της αρχής!».

Ενήλικα άτομα της μαύρης μύγας-στρατιώτη από τις εκτροφές του Εργαστηρίου Εντομολογίας και Γεωργικής Ζωολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Προνύμφες του σκαθαριού των αλεύρων από τις εκτροφές του Εργαστηρίου Εντομολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.


22 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

● Ρεκόρ εξαγωγών στα ελληνικά οπωροκηπευτικά Aύξηση κατά 14,2% συγκριτικά με πέρυσι το πρώτο τετράμηνο του 2021 Οι εξαγωγές των νωπών φρούτων και λαχανικών συνεχίστηκαν με αυξητικές τάσεις και το πρώτο τετράμηνο του 2021, κατά 14,2% σε αξία και κατά 5,8% σε όγκο, σε σύγκριση με το ίδιο διάστημα του προηγούμενου έτους. Ήταν συνολικού ύψους 586,1 χιλιάδων τόνων και 479,2 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με την τελευταία ενημέρωση της ΕΛΣΤΑΤ όπως επεξεργάσθηκε Συνδεσμό Incofruit-Hellas. Σύμφωνα με όσα αναφέρει ο Σύνδεσμος εξαγωγέων, το 2020 το πλεόνασμα του ισοζυγίου αγροτικών προϊόντων διαμορφώθηκε στα 510,953 εκατ. ευρώ, με κυρίαρχη την συμμετοχή του τομέα φρούτων, λαχανικών και παρασκευασμάτων τους στην διαμόρφωσή του (1,608 δις ευρώ). Οι εξαγωγές λαχανικών το τετράμηνο του 2021 ενώ μειώθηκαν κατά -4,3%, σε σχέση με το ίδιο διάστημα του 2020 (ανερχόμενες σε 104.563 τόνους), αυξήθηκαν, 12,2% σε αξία, σε 95,5 εκατ. ευρώ. Είχαμε αύξηση των αγγουριών και αγγουρακιών (+45,1%) και τοματών (+13,2%) αλλά μείωση των πιπεριών (-5,3%) και πατατών (-59,1%). Αντίστοιχα η εξαγωγή φρούτων σημείωσε αύξηση σε όγκο σε σχέση με την ίδια περίοδο του 2020 (+8,3%), ανερχόμενη σε 481.533 τόνους, ενώ η αξία αυξήθηκε κατά +14,7% και ανήλθε σε 383,72 εκατ. ευρώ. Στις εξαγωγές φρούτων είχαμε αυξήσεις στα μήλα (+28,1%), μανταρίνια (+65,8%), πορτοκάλια (+5,3%) και φράουλες (+20,4%) και μειώσεις στα λεμόνια και τα ακτινίδια (κατά 5,3% και -6,5% αντίστοιχα). Οι ενδείξεις από την εξαγωγή μέχρι και 25/6/2021, βάσει προσωρινών στοιχείων ΥπΑΑΤ, δείχνουν ότι παρατηρείται μια αύξηση της τάξεως των +6,6%. Εκτιμάται, λαμβάνοντας υπόψη την μειωμένη λόγω ζημιών παραγωγή των πυρηνόκαρπων, ότι οι συνολικές εξαγωγές του 2021, λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών, θα είναι μειωμένες κατά όγκο αλλά αυξημένες σε αξία, λόγω της βελτιωμένης μεσοσταθμικής τιμής μονάδος σε επίπεδα ρεκόρ. Παράλληλα υπήρξε μείωση των εισαγωγών το αντίστοιχο τετράμηνο στην χώρα μας, κατά -16,5.

Επετεύχθη πολιτική συμφωνία στην ΕΕ για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική

Οι ευρωβουλευτές μιλούν για στήριξη της μικρής αγροτικής παραγωγής Μετά από χρονοβόρες συνομιλίες, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατέληξαν το βράδυ της περασμένης Δευτέρας σε πολιτική συμφωνία για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ), η οποία θα τεθεί σε ισχύ από τον Ιανουάριο του 2023, με ορίζοντα τετραετίας. Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων προετοιμάζεται. Οι διαπραγματευτές ενέκριναν μια πολιτική στροφή με σκοπό την προσαρμογή της ευρωπαϊκής αγροτικής πολιτικής περισσότερο στις ανάγκες των κρατών-μελών χωρίς να παραγνωρίζεται ο κοινός χαρακτήρας της αγροτικής πολιτικής στην ΕΕ. Στη λογική που ακολουθήθηκε και για το Ταμείο ανάκαμψης και τα σχέδια ανάκαμψης ανά κράτος-μέλος, οι κυβερνήσεις καλούνται να καταρτίσουν στρατηγικά σχέδια που θα αφορούν την αγροτική τους πολιτική, τα οποία θα εγκρίνει η Κομισιόν. Αυτά τα σχέδια θα πρέ-

πει να καλύπτουν τους ευρωπαϊκούς στόχους και θα ελέγχονται από την Κομισιόν τόσο για την απόδοσή τους όσο και για την συμμόρφωσή με τους ευρωπαϊκούς κανόνες.

Προώθηση των «πράσινων» αγροκτημάτων Οι διαπραγματευτές, εκ μέρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, επικεντρώθηκαν στην αποκατάσταση και βελτίωση της βιοποικιλότητας στην ΕΕ με παράλληλη κάλυψη των δεσμεύσεων της ΕΕ στους στόχους της Συμφωνίας των Παρισίων για την κλιματική αλλαγή και το περιβάλλον. Η πολιτική συμφωνία για την Κοινή Αγροτική Πολιτική περιλαμβάνει αυτούς τους στόχους. Οι ευρωβουλευτές διαβεβαίωσαν επίσης ότι η Κομισιόν θα πρέπει να αξιολογεί τα εθνικά «αγροτικά» σχέδια όχι μόνο με βάση τη συνεισφορά τους στις περιβαλλοντικές και κλιματικές δεσμεύσεις της ΕΕ αλλά και τη στρατηγική «Από το αγρόκτημα στο πιάτο». Σύμφωνα με τη δέσμευση των ευρωβουλευτών τουλάχιστον το 10% των εθνικών άμεσων χρηματοδοτήσεων θα πρέπει να φτάσουν στα μικρά και μεσαία αγροκτήματα. Για το σκοπό αυτό, τα κράτη μέλη θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν μια αναδιανεμητική συμπληρωματική πληρωμή ή να αποφασίσουν να μει-


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

ώσουν προοδευτικά τις ετήσιες άμεσες ενισχύσεις σε αγρότες, άνω των 600.000 ευρώ και να τις περιορίσουν στις 100.000 ευρώ. Τα κράτη μέλη θα μπορούσαν να χρησιμοποιούν τουλάχιστον το 3% του προϋπολογισμού της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής για τη στήριξη των νέων αγροτών. Η στήριξη για τους νέους αγρότες θα μπορούσε να χορηγηθεί και μέσω χρηματοδότησης της αγροτικής ανάπτυξης. Οι ευρωβουλευτές αναφέρουν ότι πρέπει να στηριχτούν περισσότερο τα δικαιώματα των αγροτών. Έπεισαν το Συμβούλιο για τη δημιουργία ενός μηχανισμού που θα εξασφαλίσει τη σύνδεση, μέχρι το 2025, των επιθεωρήσεων εργασίας ανά κράτος μέλος με τις υπηρεσίες πληρωμών της ΚΑΠ. Ο συγκεκριμένος μηχανισμός θα αναλάβει την επιβολή κυρώσεων, αν παραβιάζεται η ευρωπαϊκή εργατική νομοθεσία.

«Η μεγάλη ευκαιρία για τον μετασχηματισμό της αγροτικής μας οικονομίας»

Ετοιμότητα για επόμενες κρίσεις Σύμφωνα με το δελτίο τύπου που εξέδωσε το Ευρωκοινοβούλιο, οι διαπραγματευτές του πίεσαν για περισσότερα μέτρα σχετικά με τα ρίσκα και τις πιθανές ενδεχόμενες κρίσεις που μπορεί να πλήξουν τους αγρότες. Εισήγαγαν μέτρα για να διασφαλίσουν ότι η αγορά θα είναι πιο διαφανής και καλύτερα προετοιμασμένη για πιθανές αναταραχές και ότι πρακτικές που στοχεύουν σε υψηλότερα πρότυπα περιβάλλοντος, υγείας των ζώων ή καλής μεταχείρισης των ζώων θα εξαιρούνται από τους κανόνες ανταγωνισμού. Το υφιστάμενο αποθεματικό κρίσης, που βοηθά τους αγρότες με αστάθεια τιμών ή αγοράς, θα μετατραπεί από ένα προσωρινό εργαλείο σε μόνιμο μηχανισμό με κατάλληλο προϋπολογισμό. Περισσότερη διαφάνεια για την προστασία των ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων και υψηλότερες κυρώσεις για τις επαναλαμβανόμενες παραβιάσεις Το ζήτημα της διαφάνειας δεν λείπει και από αυτήν τη συμφωνία. Στην αυξανόμενη εποπτεία ως προς την τήρηση των στόχων και των αρχών της ΕΕ, έχει και η ΚΑΠ την τιμητική της. Οι ευρωβουλευτές ανέδειξαν την ανάγκη για μεγαλύτερη διαφάνεια στους τελικούς δικαιούχους των επιδοτήσεων της ΕΕ και διασφάλισαν ότι θα δοθεί στα κράτη μέλη πρόσβαση στο εργαλείο εξόρυξης δεδομένων της ΕΕ για την αποφυγή καταστρατήγησης των κανόνων της ΕΕ και την κατάλληλη προστασία των κονδυλίων της. Το Κοινοβούλιο εξασφάλισε επίσης ότι όσοι παραλείπουν επανειλημμένα να συμμορφωθούν με τις απαιτήσεις της ΕΕ (π.χ. για το περιβάλλον και την καλή μεταχείριση των ζώων), θα αντιμετωπίσουν αυξημένες κυρώσεις. Αυτό θα κοστίσει στους αγρότες το 10% των δικαιωμάτων τους (από το σημερινό 5%).

Επόμενα βήματα Μετά την πολιτική συμφωνία, το κείμενο πρέπει να βελτιωθεί τεχνικά και νομικά. Στη συνέχεια θα πρέπει να εγκριθεί από το Κοινοβούλιο - πρώτα από την Επιτροπή Γεωργίας και στη συνέχεια από το πλήρες Σώμα - και από το Συμβούλιο, για να τεθεί σε ισχύ. Οι νέοι κανόνες της γεωργικής πολιτικής της ΕΕ θα πρέπει να ισχύουν από την 1η Ιανουαρίου 2023. Η προηγούμενοι κανόνες σχετικά με την ΚΑΠ έληξαν το 2020 και αντικαταστάθηκαν από μεταβατικούς κανόνες που ισχύουν μέχρι το τέλος του 2022.

Η δήλωση του ΥΠΑΑΤ Σπ. Λιβανού μετά την επίτευξη συμφωνίας «Εδώ στο Λουξεμβούργο, στο Συμβούλιο Υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, πετύχαμε μια μεγάλη ιστορική συμφωνία για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική. Μετά από τρία χρόνια συνεχών και επίπονων διαπραγματεύσεων, μετά από έξι συνεχείς αλλαγές στα κράτη μέλη που προεδρεύουν στο Συμβούλιο ,τα τρία Όργανα της Κοινότητας, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η Κομισιόν και το Συμβούλιο Υπουργών συμφώνησαν στη Νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική, που αποτελεί μία, ίσως τη μεγαλύτερη, πολιτική μεταρρύθμιση των τελευταίων τριάντα χρόνων. Στο πλαίσιο αυτό η Ευρώπη εγγυάται τη βιωσιμότητα των αγροδιατροφικών μας συστημάτων και με την ίδια συμφωνία στηρίζουμε τους Έλληνες αγρότες τους ανοίγουμε τη δυνατότητα να είναι πρωταγωνιστές σ’ αυτή τη νέα εποχή, τόσο σε οικονομικό, όσο και σε περιβαλλοντικό και κοινωνικό επίπεδο. Θυμίζω ότι για την Ελλάδα είναι πολύ σημαντική αυτή η συμφωνία , διότι καταφέραμε να διατηρήσουμε τα ίδια κεφάλαια που είχαμε στην προηγούμενη ΚΑΠ, περίπου 19,3 δισεκατομμύρια , όταν ο συνολικός Προϋπολογισμός της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής για την υπόλοιπη Ευρώπη έπεσε περίπου 10%. Είναι μεγάλη ευκαιρία για τη χώρα μας μέσα στα επόμενα χρόνια να πετύχουμε τον μετασχηματισμό της αγροτικής μας οικονομίας, να πετύχουμε την πολυπόθητη περιφερειακή ανάπτυξη και να αλλάξουμε το παραγωγικό μοντέλο στη χώρα μας».

/ 23

Διατήρηση χρηματοδότησης 19,3 δισ ευρώ για την Ελλάδα Τι προβλέπει η Συμφωνία του Συμβουλίου Υπουργών για τη νέα ΚΑΠ 2023 - 2027 Τρία έτη εξαντλητικής διαβούλευσης και έξι διαφορετικές Προεδρίες Κρατών - Μελών της ΕΕ χρειάστηκαν για να εξασφαλιστεί η απαραίτητη συναίνεση και να οδηγηθούμε σε ένα αποτέλεσμα που αποδεικνύει επί της ουσίας την ισχυρή πολιτική βούληση της Ευρώπης να βρίσκει τις λύσεις ενωμένη και να διαμορφώνει το κοινό μέλλον των λαών της μέσα από βαθιά δημοκρατικές και συμμετοχικές διαδικασίες. Τα παραπάνω τονίζει το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ) στον απόηχο της συμφωνίας που επετεύχθη στο Λουξεμβούργο, προσθέτοντας: Μια συμφωνία που: ●μεριμνά για τους νέους γεωργούς, διαμορφώνοντας περισσότερα κίνητρα προσέλκυσης και επενδύσεων, αυξάνοντας το ελάχιστο υποχρεωτικό επίπεδο στήριξης του εισοδήματός τους σε 3% του προϋπολογισμού της ΚΑΠ για κάθε Κράτος - Μέλος. ●στηρίζει τις μικρές και μεσαίες γεωργικές εκμεταλλεύσεις, ώστε να καταστούν περισσότερο βιώσιμες και ανταγωνιστικές, αξιοποιώντας τα εργαλεία της αναδιανεμητικής ενίσχυσης και της ενίσχυσης των μικροκαλλιεργητών για τη στήριξη του εισοδήματός τους και την άμβλυνση των επιπτώσεων της εσωτερικής σύγκλισης, ενώ ταυτόχρονα διευρύνει το πλέγμα προστασίας για παραγωγικούς κλάδους που αντιμετωπίζουν δυσκολίες μέσα από την αύξηση του ποσοστού στήριξης των συνδεδεμένων ενισχύσεων. ●ενσωματώνει με ισορροπημένο τρόπο τη μέριμνα για το περιβάλλον, διαμορφώνοντας νέες ολοκληρωμένες αγροδιατροφικές αλυσίδες αξίας, μέσα από την υιοθέτηση βιώσιμων και πράσινων πρακτικών, όπως η γεωργία ακριβείας, οι γεωργοπεριβαλλοντικές δράσεις, τα οικολογικά σχήματα, η βιολογική γεωργία, η αγρο-οικολογία, η καλή διαβίωση των ζώων, η βιοοικονομία, η κυκλική οικονομία. ●διευρύνει τις προοπτικές και

δυνατότητες επενδύσεων στον πρωτογενή τομέα, μέσα από την προώθηση του συνεργατισμού, της δικτύωσης, της κατάρτισης και συμβουλευτικής υποστήριξης των παραγωγών, την καινοτομία και την υιοθέτηση νέων τεχνολογιών και εφαρμογών, με στόχο τη μείωση του κόστους παραγωγής, την παραγωγή υγιεινών και ασφαλών τροφίμων, την προστασία του περιβάλλοντος και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή. ●σέβεται την κοινωνία τον πολιτών και αναβαθμίζει τη συμβολή του πρωτογενή τομέα στη θωράκιση κοινωνικών και εργασιακών δικαιωμάτων, μέσα από την σύνδεση της χορήγησης ενισχύσεων με την τήρηση της σχετικής νομοθεσίας. ●διασφαλίζει την ομαλή μετάβαση στην νέα προγραμματική περίοδο, μέσα από επαρκείς μεταβατικές διατάξεις, ιδιαίτερα όσον αφορά την προσαρμογή των παραγωγών στην νέα Πράσινη Αρχιτεκτονική της ΚΑΠ (οικολογικά σχήματα και υποχρεωτικά πρότυπα) και την παροχή μεγαλύτερης ευελιξίας στο σχεδιασμό και την εφαρμογή του Εθνικού Στρατηγικού μας Σχεδίου στη βάση των ιδιαιτεροτήτων και των προτεραιοτήτων της χώρας μας, εστιάζοντας στα αποτελέσματα και τις επιδόσεις. ●ενθαρρύνει την απλοποίησητων παρεμβάσεων στο σύνολο των Πυλώνων της ΚΑΠ και προβλέπει τη μείωση της γραφειοκρατίας προς όφελος των παραγωγών. Και το σημαντικότερο είναι ότι πετύχαμε για τη χώρα μας τη διατήρηση των πόρων της ΚΑΠ στα ίδια επίπεδα με την προηγούμενη προγραμματική περίοδο (της τάξης των 19,3 δις ευρώ), παρά την μείωση που υπέστη στο σύνολό της, και μάλιστα με ενισχυμένο τον επενδυτικό - μεταρρυθμιστικό Πυλώνα ΙΙ αυτής, ενώ εξαλείφθηκε και ο κίνδυνος της εξωτερικής σύγκλισης των δικαιωμάτων που θα σήμαινε μεγάλες απώλειες πόρων από τον Πυλώνα Ι των άμεσων ενισχύσεων. Με αυτά τα δεδομένα, η επίτευξη της Συμφωνίας για τη νέα ΚΑΠ συνιστά μια ολοκληρωμένη, συνεκτική και ισορροπημένη αναπτυξιακή μεταρρυθμιστική πρόταση σε όρους οικονομικούς, περιβαλλοντικούς και κοινωνικούς, που διαμορφώνει μια νέα δυναμική για την Ελληνική Γεωργία και τους Έλληνες παραγωγούς.


24 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Από τη Λάρισα ξεκίνησε η εκτεταμένη διαβούλευση για τη νέα ΚΑΠ

Μοναδική, για την ελληνική αγροτική παραγωγή, χαρακτήρισε την ευκαιρία που δίνει η ΚΑΠ, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης από τη Λάρισα, στην πρώτη από τις συνολικά 13 Συνδιασκέψεις στο πλαίσιο του διαλόγου που ξεκίνησε

Λιβανός για ΚΑΠ: Αποτελεί μια μοναδική ευκαιρία για ανάπτυξη της Ελλάδας Δουλεύουμε μαζί για να κερδίσουμε όλοι Ως μια μοναδική ευκαιρία για την ανάπτυξη της Ελλάδας που δεν πρέπει να πάει χαμένη, χαρακτήρισε τη νέα ΚΑΠ ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Σπήλιος Λιβανός σε παρέμβασή του κατά την πρώτη από τις 13 Συνδιασκέψεις στο πλαίσιο του διαλόγου για την ΚΑΠ, που έγινε στη Λάρισα στις 24 Ιουνίου. Και τούτο, όπως εξήγησε, γιατί στη χώρα μας αναλογούν άνω των 19,5 δισ. ευρώ για την επόμενη περίοδο. Υπογράμμισε ωστόσο ότι για να ανταποκριθεί ο πρωτογενής τομέας στις προκλήσεις της νέας εποχής πρέπει να γίνουν μεταρρυθμίσεις ανεξαρτήτως πολιτικού κόστους, αφού στόχος είναι να ωφεληθούν οι Έλληνες αγρότες. «Στόχος μας είναι η αλλαγή του παραγωγικού μας μοντέ-

«Βλέπουμε το δέντρο και χάνουμε το δάσος. Το δάσος είναι η ΚΑΠ», σημείωσε δε ότι πρέπει να την καταλάβουν περισσότερο από όλους οι αγρότες μας που θα την υλοποιήσουν. Και μέσα από αυτή τη διαδικασία θα συνθέσουμε τις θέσεις μας» ανέφερε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης

λου, η αύξηση της απόδοσης ανά στρέμμα για το γεωργό μας, η αναβάθμιση της θέσης του έλληνα αγρότη στην κοινωνική και οικονομική αλυσίδα, η ταύτιση της πρωτογενούς παραγωγής με τη σύγχρονη ταυτότητα του Έλληνα και της Ελληνίδας στον 21ο αιώνα», τόνισε ο ΥΠΑΑΤ συμπυκνώνοντας την πολιτική και οικονομική στόχευση της νέας Εθνικής Στρατηγικής στον αγροδιατροφικό τομέα . Απαντώντας ουσιαστικά σε επικρίσεις της αντιπολίτευσης ότι το ΥΠΑΑΤ ξεκινά διαβούλευση για την ΚΑΠ ενώ δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί η συμφωνία, ο κ. Λιβανός είπε ότι οι συζητήσεις θα είχαν ξεκινήσει πολύ πριν αν δεν υπήρχε η πανδημία «γιατί η φιλοσοφία της κυβέρνησής μας είναι ο ανοικτός και ισότιμος διάλογος. Θέλουμε να ακούμε ιδέες και απόψεις για να μπορέσουμε να διαμορφώσουμε την καλύτερη στρατηγική. Έτσι καταδεικνύουμε ότι δεν υπάρχουν ιδεολογίες που μας χωρίζουν. Ιδεολογία μας είναι η στήριξη της αγροτιάς, η περιφερειακή ανάπτυξη, η στήριξη των αδυνάμων και η παροχή βοήθειας στους νέους να μπουν στην αγροτική παραγωγή». Το γεγονός ότι η ΚΑΠ δεν βρίσκεται στο δημόσιο διάλογο της χώρας αποτελεί ήττα για όλους μας, είπε ο κ. Λιβανός «και κυρίως αποτελεί ήττα για τους αγρότες μας. Συζητάμε για τα μικρά και χάνουμε τα μεγάλα. Η συζήτηση για την ΚΑΠ θα γίνεται παράλληλα με τον διάλογο που γίνεται στην Ευρώπη», ξεκαθάρισε ο ΥΠΑΑΤ και πρόσθεσε: «Βλέπουμε το δένδρο και χάνουμε το δάσος. Το δάσος είναι η ΚΑΠ», σημείωσε δε ότι πρέπει να την καταλάβουν περισσότερο από όλους οι αγρότες μας που θα την υλοποιήσουν. Και μέσα από αυτή τη διαδικασία θα συνθέσουμε τις θέσεις μας». Στη δημιουργία του κοινού μέλλοντος της αγροτικής παραγωγής στη χώρα μας, ο κ. Λιβανός ζήτησε τη συμβολή όλων, κυρίως των ιδίων των αγροτών τους οποίους χαρα-

κτήρισε συνεργάτες σε έναν κοινό αγώνα γεμάτο προκλήσεις. «Δεν είστε μόνοι. Δουλεύουμε μαζί και προχωράμε με τα αναγκαία εφόδια στη νέα εποχή. Και δουλεύουμε μαζί, για να κερδίσουμε όλοι: Εσείς, οι παραγωγοί. Που μόνο ωφελημένοι θα βγείτε όταν εφαρμόζονται δίκαιοι κανόνες για όλους και μεταρρυθμίσεις που εκσυγχρονίζουν τον αγροτικό τομέα. Η κοινωνία μας. Που θα επωφεληθεί από καλύτερα και πιο υγιεινά προϊόντα, σε πιο προσιτές τιμές. Το περιβάλλον. Το οποίο είμαστε αποφασισμένοι να προστατεύσουμε. Η οικονομία. Που βασίζει την ανάκαμψή της, στον γεωργικό τομέα. Και τελικά, ο μεγάλος κερδισμένος θα είναι ο τόπος μας. Όταν περισσότεροι νέοι μας επιστρέψουν στην ύπαιθρο, όταν η γη μας αποδώσει καλύτερους καρπούς, όταν η ανάπτυξη στηριχτεί στον αγροτικό μας κόσμο, όταν η Ελληνίδα και ο Έλληνας αγρότης πατήσουν πιο γερά στα πόδια τους! Αλλάζουμε, προοδεύουμε, κερδίζουμε όλοι», τόνισε ο κ. Λιβανός. «Η κυβέρνηση έχει αποφασίσει να πορευθεί μένοντας δίπλα στους Έλληνες αγρότες όταν το χρειάζονται. Με ταχύτητα, αποτελεσματικότητα και δικαιοσύνη», τόνισε ο κ. Λιβανός, απαντώντας στην επισήμανση του Περιφερειάρχη Κ. Αγοραστού ότι η κυβέρνηση ενήργησε με ταχύτητα για την αντιμετώπιση των καταστροφών. Αναφερόμενος στα προβλήματα που υπάρχουν σε παγκόσμιο επίπεδο, σημείωσε ότι η αύξηση του πληθυσμού και οι σύγχρονες καταναλωτικές αντιλήψεις οδηγούν στην εξάντληση των πεπερασμένων φυσικών πόρων, όπως το νερό και η καλλιεργήσιμη γη ενώ η αλλαγή διατροφικών προτύπων οδηγεί σε αύξηση της ζήτησης για


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

προϊόντα υψηλής διατροφικής αξίας. Παράλληλα επισήμανε ότι οι καταστροφές στην παραγωγή γίνονται όλο και μεγαλύτερες λόγω της κλιματικής αλλαγής, την ώρα που η παγκοσμιοποίηση του εμπορίου δημιουργεί πολυπλοκότητα στις αλυσίδες παραγωγής και διάθεσης προϊόντων. Ωστόσο ο ΥΠΑΑΤ αναγνώρισε ότι η ψηφιακή και τεχνολογική μετάβαση οδηγεί στην ανάπτυξη της γεωργίας ακριβείας που επιτρέπει αύξηση της παραγωγής με μικρότερη επιβάρυνση του περιβάλλοντος. Και όλα αυτά τη στιγμή που η πανδημία του covid ενέτεινε την ανάγκη για ανθεκτικότητα των διατροφικών αλυσίδων ενώ οι προκλήσεις θέτουν στο επίκεντρο της παγκόσμιας συζήτησης τα ζητήματα της επισιτιστικής επάρκειας και ασφάλειας και σηματοδοτούν την ανάγκη για αλλαγή ρότας, για να διασφαλίσουμε συστήματα τροφίμων δίκαια, υγιή και φιλικά προς το περιβάλλον. Η νέα ΚΑΠ, όπως τόνισε ο κ. Λιβανός, έρχεται να ανταποκριθεί στις ανάγκες και τις προκλήσεις της νέας εποχής έχοντας ως στρατηγική της την πολιτική από το «Αγρόκτημα στο πιάτο» και τη Βιοποικιλότητα. Εξηγώντας τη νέα λογική της ΚΑΠ είπε ότι επικεντρώνεται στη «μετατόπιση από τη στήριξη του Γεωργικού Εισοδήματος στη στήριξη του παραγωγού». Επισημαίνοντας τους μεγάλους κοινούς στόχους αυτής της νέας πολιτικής είπε ότι επικεντρώνονται στα εξής: - ασφαλή τρόφιμα, - προστασία του περιβάλλοντος, - αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Μοναδική, για την ελληνική αγροτική παραγωγή, χαρακτήρισε την ευκαιρία που δίνει η ΚΑΠ, ο ΥΠΑΑΤ κ. Λιβανός, καθώς μέχρι το 2027 θα απορροφηθούν πόροι ύψους πλέον των 19,5 δισ., ενώ σε αυτά τα χρήματα θα πρέπει να συνυπολογιστούν και τα άνω των δύο δισ. ευρώ που θα κινητοποιήσουν τα χρήματα που αναλογούν στον πρωτογενή τομέα από το Ταμείο Ανάκαμψης. «Δεν πρέπει να την αφήσουμε να πάει χαμένη. Και εμείς, ως Υπουργείο, είμαστε αποφασισμένοι να δράσουμε, να χαράξουμε νέες πολιτικές και να υλοποιήσουμε τις απαιτούμενες μεταρρυθμίσεις, ακόμα και με πολιτικό κόστος» Όπως ανέφερε ο στόχος του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης είναι πενταπλός: 1. αύξηση του εισοδήματος, 2. μείωση του κόστους παραγωγής και 3. 4. αύξηση της προστιθέμενης αξίας των προϊόντων για τους Έλληνες παραγωγούς. 4. να ενισχύσουμε την αποδοτικότητα και ανταγωνιστικότητα της ελληνικής αγροτικής παραγωγής 5. να φέρουμε τους νέους μας στο χωράφι καθώς η δημογραφική ανανέωση είναι αναγκαία για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής γεωργίας. Ήδη, οι πρώτες μας αποφάσεις για διπλασιασμό του ποσού ενίσχυσης των νέων αγροτών από το ΠΑΑ, δείχνουν στην πράξη ότι είμαστε αποφασισμένοι να τους στηρίξουμε με όλες μας τις δυνάμεις. Ωστόσο επισήμανε ότι απαραίτητη προϋπόθεση αποτελεί, βεβαίως, η ύπαρξη μιας συγκροτημένης και συνεκτικής Εθνικής Στρατηγικής για τον αγροδιατροφικό τομέα, μιας Στρατηγικής που θα απαντάει στις προκλήσεις των καιρών, όπως αυτή που εκπόνησε το ΥΠΑΑΤ.

Κώστας Αγοραστός: Σε όλες τις κρίσεις ο ΥΠΑΑΤ στάθηκε στο πλευρό της Θεσσαλίας

Ο οικοδεσπότης της Συνδιάσκεψης Περιφερειάρχης Θεσσαλίας Κώστας Αγοραστός μεταξύ άλλων είπε: «Ευχαριστώ τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Σπήλιο Λιβανό που ξεκίνησε από τη Θεσσαλία έναν μεγάλο διάλογο που οδηγεί στην Εθνική Στρατηγική Αγροτικής Ανάπτυξης για την αξιοποίηση των 20 δισ. ευρώ του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης. Μέσα από το διάλογο για τη νέα ΚΑΠ, ακολουθούμε το δόγμα Build Back Better, δηλαδή έχουμε μια στρατηγική στόχευση ώστε να αντιμετωπίσουμε με τον καλύτερο τρόπο μελλοντικούς κινδύνους που διατρέχουν την ανάπτυξη της γεωργίας και της κτηνοτροφίας, την καλύτερη διαχείριση του νερού, την είσοδο περισσότερων νέων ανθρώπων στον πρωτογενή τομέα. Σε όλες τις κρίσεις που αντιμετώπισε η Θεσσαλία το τελευταίο διάστημα - Ιανό, παγετό, υπερκυτταρική καταιγίδα, Μήδεια - ο Υπουργός Σπήλιος Λιβανός στάθηκε με σεβασμό και ενδιαφέρον, με σοβαρότητα και υπευθυνότητα, με πρωτόκολλο ενεργειών και με αλήθεια στο πλευρό των πληγέντων, γιατί πιστεύουμε στην αξία των ανθρώπων της παραγωγής. Σε συνεργασία με τον πρόεδρο του ΕΛΓΑ Ανδρέα Λυκουρέντζο, ήμασταν και είμαστε εδώ για γρήγορες και δίκαιες αποζημιώσεις, με πρωτόγνωρη για τα ελληνικά δεδομένα, ταχύτητα, αποτελεσματικότητα, συνεργασία και μεθοδολογία. Η Περιφέρεια Θεσσαλίας στηρίζει τους ανθρώπους της παραγωγής με 205.988 έργα και δράσεις προϋπολογισμού1,598 δισ.ευρώ:αγροτική οδοποιία, εξηλεκτρισμός, υπογειοποιήσεις αρδευτικών δικτύων, λιμνοδεξαμενές, ταμιευτήρες, φράγματα, ενίσχυση νέων αγροτών και κτηνοτρόφων, Σχέδια Βελτίωσης, πιστοποίηση αγροτικών προϊόντων, clusters νέων παραγωγών, Leader, μεταποίηση προϊόντων, έρευνα, συστήματα ποιότητας, αντιπυρική προστασία. Και συνεχίζουμε τη νέα Προγραμματική Περίοδο με στόχο να βοηθήσουμε τους πολλούς και τους πιο ευάλωτους, και να γίνουν όλα πιο γρήγορα γιατί μόνο με μεγάλες ταχύτητες μπορεί να αλλάξει η ζωή μας και η Ελλάδα να πάει μπροστά. Ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης με την παρουσία του σήμερα στη Λάρισα αποδεικνύει ότι βρίσκεται στην πρώτη γραμμή, συνομιλεί, ακούει και διαμορφώνει κάνοντας πράξη τη Συλλογική Ηγεσία: να αποφασίζουν αυτοί που καλούνται να υλοποιήσουν τη νέα ΚΑΠ. Ταχύτητα, ρυθμός, αυτοματοποίηση, απλοποίηση και συνέργεια φέρνουν αποτελεσματικότητα».

/ 25

Γ. Οικονόμου: Τα 6+1 σημεία «ορόσημο» της νέας ΚΑΠ Ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Γ. Οικονόμου, στη διάρκεια της Συνδιάσκεψης στη Λάρισα, κατά την τοποθέτησή του τόνισε ότι η θεσσαλική γη είναι ταυτόσημο του πρωτογενούς τομέα, αφού ο κάμπος έχει θρέψει γενιές Ελλήνων και έχει κρατήσει επισιτιστικά όρθια τη χώρα σε πολύ δύσκολες στιγμές της ιστορίας μας. Όπως ανέφερε, η νέα ΚΑΠ είναι μία μεγάλη δυνατότητα να συνδιαμορφώσουμε από κοινού το μέλλον της ευρωπαϊκής γεωργίας συντονίζοντας κάθε κράτος- μέλος τις εθνικές του πολιτικές με το ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων εστίασε στην τοποθέτηση του σε 6+1 σημεία ορόσημο της υπό διαμόρφωση νέας ΚΑΠ. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον κ. Οικονόμου: ● Η νέα ΚΑΠ φέρνει αλλαγές στον τρόπο κατανομής των ενισχύσεων. «Πρόκειται για μία ουσιαστική ευκαιρία προκειμένου οι ενισχύσεις να πηγαίνουν εκεί που πραγματικά πρέπει να πηγαίνουν. Δηλαδή, σε εκείνους που παράγουν και σε εκείνους που λειτουργούν στον πρωτογενή τομέα χωρίς να στρεβλώνουν την αγορά» επισήμανε χαρακτηριστικά. ●Η ανάγκη ενίσχυσης του ρόλου των συνεργατικών και συνεταιριστικών σχημάτων στην αγροτική οικονομία. Η χώρα μας είναι κάτω από το 20%, τη στιγμή που ο μέσος όρος στην ΕΕ είναι στο 4045%. «Είναι μονόδρομος να δυναμώσουμε τους συνεταιρισμούς και θα αξιοποιήσουμε εργαλεία της νέας ΚΑΠ προς αυτή τη κατεύθυνση» είπε χαρακτηριστικά ο κ. Οικονόμου. ●Εκτεταμένες παρεμβάσεις στις υποδομές. Το μεγαλύτερο κόστος εισροών είναι το κόστος που αφορά το νερό και την ενέργεια που απαιτείται για να λειτουργήσει μία γεωργική εκμετάλλευση. «Οι υποδομές στη χώρα μας είναι απαρχαιωμένες. Υπάρχουν προβλήματα στις εκτάσεις που αρδεύονται μέσω ΤΟΕΒ και ΓΟΕΒ, υπάρχει θέμα περιβαλλοντικό, θέμα κατασπατάλησης του υπαίθριου πλούτου και των υπέργειων υδάτων, καθώς και ανάγκη υπογειοποίησης τω δικτύων για να μειωθεί το κόστος και να προστατεύεται το περιβάλλον. Είναι προτεραιότητα να κινηθούμε σε δύο κατευθύνσεις. Να αξιοποιήσουμε χρήματα από το Ταμείο Ανάκαμψης και πόρους από το μεταβατικό ΠΑΑ για τη χρηματοδότηση μελετών. Οι εγγειοβελτιωτικές

Ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων εστίασε στην τοποθέτησή του σε 6+1 σημεία ορόσημο της υπό διαμόρφωση νέας ΚΑΠ παρεμβάσεις αποτελούν κορυφαία προτεραιότητα», υπογράμμισε ο κ. Οικονόμου. ● Προστιθέμενη αξία στα προϊόντα μας. Οι υποχρεώσεις για την αλλαγή των καλλιεργητικών μεθόδων, ώστε να φτάνουμε το ύψος των ενισχύσεων στη νέα ΚΑΠ σε σχέση με την παλιά. «Εμείς δεν τις βλέπουμε ως υποχρεώσεις κανονιστικές, αλλά ως το μέσο τα προϊόντα μας να αποκτήσουν υψηλότερη προστιθέμενη αξία. Είναι κεντρική στρατηγική μας να ενισχύσουμε τα προϊόντα μας και να κάνουμε ότι απαιτείται για να αποκτήσουν προστιθέμενη αξία (βιολογικά προϊόντα, θωράκιση των ΠΟΠ, θωράκιση απέναντι σε αθέμιτες πρακτικές, επανατοποθέτηση προϊόντων και στην Ελλάδα και στο εξωτερικό)» ανέφερε. ● Εκπαίδευση, συμβουλευτική, υποστήριξη, έρευνα και καινοτομία. «Πληρώνουμε φάρμακα και μηχανήματα πιο ακριβά από την υπόλοιπη Ευρώπη και τα αξιοποιούμε με βάση την εμπειρία που πηγαίνει από πατέρα σε γιο. Η εκπαίδευση και η κατάρτιση είναι θεμέλιος λίθος της ανταγωνιστικότητας» συμπλήρωσε ο κ. Οικονόμου. ●Ανάγκη δημογραφικής ανανέωσης. «Είναι προτεραιότητα μας να σπρώξουμε στο επάγγελμα αυτό νέους ανθρώπους» είπε ο ΥφΑΑΤ. ●Η ενίσχυση του ρόλου του γεωτεχνικού. Οι Έλληνες γεωτεχνικοί πρέπει να είναι ο ακρογωνιαίος λίθος του σχεδιασμού. Όχι μόνο της αγροτικής πολιτικής αλλά της μετάβασης του παραγωγικού μοντέλου σε μια καινούρια κατάσταση. Μέσα από τη νέα ΚΑΠ θα αξιοποιήσουμε όλα τα εργαλεία για να βοηθήσουμε και προς αυτή την κατεύθυνση».


26 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Πιάνει δουλειά… ρομπότ τρύγου Οχι, δεν μιλάμε για προϊόν φαντασίας. Το «BACCHUS» θα αρχίσει να δουλεύει από αυτόν τον μήνα σε αμπελώνα της Θεσσαλονίκης Τις επόμενες ημέρες έρχεται το νομοσχέδιο του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για τις σταυλικές εγκαταστάσεις, το οποίο προβλέπει την απλοποίηση της διαδικασίας προς όφελος των κτηνοτρόφων. «Το νομοσχέδιο έρχεται ουσιαστικά και επιλύει χρόνια προβλήματα των πρόχειρων καταλυμάτων, τα οποία αποτελούν ουσιαστικά και την πλειοψηφία των κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων», δήλωσε σχετικά η υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Φωτεινή Αραμπατζή, μετά την συνάντηση που είχε με τους κτηνοτρόφους τoυ Τυρνάβου, οι οποίοι έθεσαν στο τραπέζι των συζητήσεων το αυξημένο κόστος παραγωγής αλλά και την εκτόξευση των τιμών των ζωοτροφών. Η κ. Αραμπατζή σημείωσε πως «το νομοσχέδιο φέρνει ρυθμίσεις οι οποίες μειώνουν το κόστος κατασκευής, δίνουν λύση στην καθετοποίηση των υπαρχουσών μονάδων, αλλά και στη νομιμοποίηση αυτών». Μεταξύ άλλων, τόνισε πως οι ρυθμίσεις του λαμβάνουν υπόψη και σέβονται τους περιβαλλοντικούς όρους, σημειώνοντας παράλληλα πως «τακτοποιούνται θέματα που ταλάνιζαν τους κτηνοτρόφους μέχρι πρότινος». Παράλληλα, αναφέρθηκε και στο θέμα των «ελληνοποιήσεων» που απασχολεί έντονα τους κτηνοτρόφους, τονίζοντας πως «έχουμε ψηφίσει τον αυστηρότερο νόμο που έχει ψηφιστεί ποτέ και αφορά την ποινικοποίηση των ελληνοποιήσεων». Όπως είπε η υφυπουργός, με αυτόν τον τρόπο και «με την εφαρμογή πολύ συντονισμένων ελέγχων, ειδικά την περίοδο του Πάσχα, έχουμε

ΖΩH ΔΟΥΛΓEΡΗ Θα μπορεί να κάνει καθημερινά και όλο τον χρόνο περιπολίες στον αμπελώνα, να κόβει άρρωστους καρπούς ή να βοηθά τον αμπελουργό σε άλλες εργασίες

Εως 5 Ιουλίου η πρώιμη συγκομιδή Έως τις 5 Ιουλίου μπορούν οι δικαιούχοι αμπελοκαλλιεργητές να προχωρήσουν στο μέτρο της πρώιμης συγκομιδής της περιόδου 2020 – 2021. Στο μεταξύ, αναρτήθηκαν οι πίνακες με την τελική κατάταξη ένταξης των δικαιούχων, οι οποίες συμπληρώθηκαν με βάση τους διοικητικούς ελέγχους, που πραγματοποίησαν οι περιφέρειες της χώρας, σύμφωνα με τα κριτήρια επιλεξιμότητας και προτεραιότητας. Να σημειωθεί ότι οι αρμόδιες Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής προχωρούν στην έκδοση αποφάσεων ένταξης στο πρόγραμμα πρώιμης για κάθε αποδεκτή αίτηση, που περιλαμβάνεται στον τελικό πίνακα κατάταξης δικαιούχων ένταξης στο μέτρο. Ο κάθε δικαιούχος έχει το δικαίωμα να παραιτηθεί από την εφαρμογή του προγράμματος, χωρίς ποινή,ενημερώνοντας εγγράφως την αρμόδια Δ.Α.Ο.Κ., εντός τριών ημερών από την ημερομηνία ανάρτησης των αποτελεσμάτων. Η διενέργεια της πρώιμης συγκομιδής από τους τελικούς δικαιούχους του προγράμματος μπορεί να πραγματοποιηθεί έως τις 5 Ιουλίου. Υπενθυμίζεται ότι μετά την ολοκλήρωση του μέτρου οι τελικοί δικαιούχοι υποβάλλουν αίτηση πληρωμής στις αρμόδιες Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής το αργότερο έως την 9η Ιουλίου 2021.

ενεργοποιήσει έναν ενάρετο κύκλο τιμών στην παραγωγική διαδικασία». Αναφερόμενη εξάλλου και στα υπόλοιπα μέτρα που έλαβε η κυβέρνηση το προηγούμενο διάστημα για τον αγροτοκτηνοτροφικό τομέα, αναφέρθηκε στη μείωση των φορολογικών συντελεστών, στην μείωση των ασφαλιστικών εισφορών, στη μη καταβολή του τέλους επιτηδεύματος και εισφορά αλληλεγγύης για δεύτερη χρονιά, καθώς και στη μείωση της προκαταβολής από το 100% στο μισό. Τέλος, η κ. Αραμπατζή παρατήρησε ότι για πρώτη φορά μετά από 36 χρόνια καταγράφεται θετικό αγροτικό εμπορικό ισοζύγιο, σημειώνοντας ότι «η ζήτηση για ελληνικά προϊόντα, τόσο της φυτικής παραγωγής, όσο και της κτηνοτροφίας, είναι μεγάλη από τις διεθνείς αγορές», είπε χαρακτηριστικά η υφυπουργός. Ο γενικός γραμματέας της Πανελλήνιας Ένωσης Κτηνοτρόφων, Νίκος Παλάσκας, σε δήλωσή

του σημείωσε ότι «το νομοσχέδιο είναι σε πολύ καλή κατεύθυνση», ενώ αναφέρθηκε στα θέματα που αφορούν τους κτηνοτρόφους σχετικά με το κόστος των ζωοτροφών. Ο πρόεδρος της ομοσπονδίας κτηνοτροφικών συλλόγων Θεσσαλίας, Γιάννης Γκουρομπίνος, παρουσίασε από την πλευρά του τα θέματα που αφορούν τους κτηνοτρόφους και ειδικά το ζήτημα τους κόστους των ζωοτροφών, τονίζοντας πως πρόταση τους είναι, η κυβέρνηση να παροτρύνει τους αγρότες να καλλιεργήσουν καλαμπόκι, «ώστε να υπάρχει αυτάρκεια σαν χώρα στην παραγωγή καλαμποκιού». Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Τυρνάβου, Γιάννης Κόκκουρας, μιλώντας για το νομοσχέδιο, τόνισε ότι «ευνοεί τους κτηνοτρόφους που με εύκολες γρήγορες διαδικασίες και απλές, μπορούν να στεγάσουν τα ποίμνια τους σε σωστές και προβλεπόμενες περιβαλλοντικά εγκαταστάσεις».

Αγροτικές εκμεταλλεύσεις οι ΑΠΕ που είναι μικρότερες των 500 KW Ένα δίκαιο, όπως το χαρακτηρίζουν, αίτημα του αγροτικού κόσμου ικανοποιούν ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Σπήλιος Λιβανός και ο υφυπουργός Γιάννης Οικονόμου. Με νομοθετική ρύθμιση που κατέθεσαν στη Βουλή εφ εξής η διαχείριση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας μικρότερη από 500 KW, συνιστά αγροτική εκμετάλλευση για τους σκοπούς εγγραφής στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων. Το όριο αυτό μέχρι σήμερα ήταν 100 KW. Η νέα αυτή ρύθμιση παρέχει στους αγρότες τη δυνατότητα να διαχειρίζονται περισσότερες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας με σκοπό τη μείωση του κόστους παραγωγής τους, την αύξηση του εισοδήματός τους και τη βελτιστοποίηση της παραγωγικότη-

τάς τους μέσω της ορθολογικής χρήσης και εξοικονόμησης ενέργειας. Πρόκειται για μία ουσιαστική συμβολή στη βιώσιμη ανάπτυξη, η οποία δίνει στον πρωτογενή τομέα καθοριστικό ρόλο στην αναστροφή της κλιματικής κρίσης και στην οικονομική πρόοδο. Η νομοθετική ρύθμιση εμπεριέχεται σε τροπολογία του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων και θα ψηφιστεί σήμερα στην Ολομέλεια της Βουλής κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου «Απλούστευση του πλαισίου άσκησης οικονομικών δραστηριοτήτων αρμοδιότητας Υπουργείων Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Υποδομών και Μεταφορών, Υγείας και Τουρισμού, ρυθμίσεις για την ενίσχυση των παραγωγικών δραστηριοτήτων και άλλες διατάξεις».


28 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Οι καλλιέργειες και οι κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις που άντεξαν το 2019 Η ακτινογραφία του πρωτογενή τομέα, όπως αποτυπώνεται στην ετήσια γεωργική στατιστική έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ Μικρή μείωση της συνολικής καλλιεργούμενης γεωργικής γης κατά 0,2%, με τη μεγαλύτερη μείωση να παρατηρείται στα κηπευτικά (3,7%), με τα λιόδεντρα να καλύπτουν το μεγαλύτερο μέρος της, τα οποία φτάνουν τα 7.930 χιλιάδες στρέμματα (αυξημένα κατά 0,8%), καταγράφεται στην ετήσια γεωργική στατιστική έρευνα για το 2019, που ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ. Παράλληλα, σημαντική αύξηση σημειώνουν τα οπωροφόρα κατά 4,6%, ενώ μειωμένα κατά 2,5% είναι τα αμπέλια. Την ίδια στιγμή, την μεγαλύτερη αύξηση κατά 24,2% παρουσιάζουν τα αρωματικά φυτά, ενώ η μεγαλύτερη μείωση κατά 16% παρατηρείται στα βρώσιμα όσπρια. Σε ό,τι αφορά στα γεωργικά προϊόντα, η μεγαλύτερη μείωση σημειώθηκε στο σκληρό σιτάρι (κατά 11,5%) και στο ελαιόλαδο (κατά 11,4%), ενώ αυξημένη κατά 17,2% παρουσιάζεται η παραγωγή ελαιόκαρπου. Ο συνολικός αριθμός των χοίρων παρουσιάζεται μειωμένο, την ίδια στιγμή που η παραγωγή χοιρινού κρέατος σημειώνει αύξηση. Αυξημένη παρουσιάζεται και η συνολική παραγωγή γάλακτος κατά 2,2%. Σε ό,τι αφορά στα γεωργικά μηχανήματα παρουσιάζεται μείωση στη χρήση των ψεκαστικών μηχανημάτων και των γεωργικών ελκυστήρων. Αναλυτικά η ετήσια γεωργική στατιστική έρευνα για το 2019, όπως την επεξεργάστηκε και ανέλυσε η ΕΛΣΤΑΤ, έχει ως εξής:

Καλλιεργούμενες εκτάσεις

Α.

Η συνολική καλλιεργούμενη γεωργική γη (αροτραίες καλλιέργειες, κηπευτική γη, μόνιμες καλλιέργειες και αγραναπαύσεις) κατά το έτος 2019 ανέρχεται σε 32.165,4 χιλιάδες στρέμματα. Οι μεταβολές της χρησιμοποιούμενης γεωργικής γης των σημαντικότερων (σε όρους κάλυψης επί του συνόλου της χρησιμοποιούμενης γεωργικής γης) ειδών καλλιεργειών που παρατηρούνται σε σύνολο Χώρας, όπως παρουσιάζονται στον πίνακα 2, είναι: − στις καλλιεργούμενες εκτάσεις με σιτάρι σκληρό, μείωση κατά 11,6% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 καλλιεργήθηκαν 3.123,1 και 2.761,6 χιλ. στρέμματα αντίστοιχα,

Οι βασικές ομάδες καλλιεργειών ανά έτος

το 2019

το 52,8% της καλλιεργούμενης έκτασης (16.988,5 χιλ. στρεμ.) χρησιμοποιήθηκε για αροτραίες καλλιέργειες (καθαρή έκταση), το 1,9% (595,7 χιλ. στρεμ.) για κηπευτικές (καθαρή έκταση), το 33,8% (10.882,3 χιλ. στρεμ.) για μόνιμες καλλιέργειες και το 11,5% (3.698,8 χιλ. στρεμ.) ήταν αγραναπαύσεις,

το 2018

το 53,4% της καλλιεργούμενης έκτασης (17.195,6 χιλ. στρεμ.) χρησιμοποιήθηκε για αροτραίες καλλιέργειες (καθαρή έκταση), το 1,9% (618,9 χιλ. στρεμ.) για κηπευτικές (καθαρή έκταση), το 33,7% (10.851,0 χιλ. στρεμ.) για μόνιμες καλλιέργειες και το 11,0% (3.551,3 χιλ. στρεμ.) ήταν αγραναπαύσεις.

Σημαντική αύξηση σημειώνουν τα οπωροφόρα κατά 4,6%, ενώ μειωμένα κατά 2,5% είναι τα αμπέλια. Την ίδια στιγμή, τη μεγαλύτερη αύξηση κατά 24,2% παρουσιάζουν τα αρωματικά φυτά, ενώ η μεγαλύτερη μείωση κατά 16% παρατηρείται στα βρώσιμα όσπρια

− στις καλλιεργούμενες εκτάσεις με αραβόσιτο, μείωση κατά 1,0% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 καλλιεργήθηκαν 1.108,7 και 1.097,3 χιλ. στρέμματα αντίστοιχα, − στις καλλιεργούμενες εκτάσεις με βαμβάκι, αύξηση κατά 4,0% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 καλλιεργήθηκαν 2.805,3 και 2.917,1 χιλ. στρέμματα αντίστοιχα, − στις καλλιεργούμενες εκτάσεις με αμπέλια (σύνολο), μείωση κατά 2,5% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 καλλιεργήθηκαν 892,5 και 870,1 χιλ. στρέμματα αντίστοιχα, − στις καλλιεργούμενες εκτάσεις με πορτοκαλιές, αύξηση κατά 0,5% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 καλλιεργήθηκαν 293,1 και 294,5 χιλ. στρέμματα αντίστοιχα, − στις καλλιεργούμενες εκτάσεις με ροδάκινα – νεκταρίνια, μείωση κατά 0,5% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 καλλιεργήθηκαν 395,8 και 394,0 χιλ. στρέμματα αντίστοιχα, − στις καλλιεργούμενες εκτάσεις με ελαιώνες (σύνολο), αύξηση κατά 0,8% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 καλλιεργήθηκαν 7.921,0 και 7.930,9 χιλ. στρέμματα αντίστοιχα

Παραγωγή γεωργικών προϊόντων

B.

Οι μεταβολές των σημαντικότερων ως προς τον όγκο παραγωγής γεωργικών προϊόντων, κατά ομάδες και είδη, σε σύνολο χώρας, όπως παρουσιάζονται στον πίνακα 3, είναι: − στην παραγωγή σκληρού σιταριού, μείωση κατά 11,5% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 928,5 και 821,8 χιλ. τόνοι σκληρού σιταριού αντίστοιχα, − στην παραγωγή αραβοσίτου, μείωση κατά 0,4% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 1.287,9 και 1.283,1 χιλ. τόνοι αραβοσίτου αντίστοιχα, − στην παραγωγή βαμβακιού, αύξηση κατά 4,8% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 859,6 και 900,7 χιλ. τόνοι βαμβακιού αντίστοιχα, − στην παραγωγή σταφυλιών, αύξηση κατά 0,3% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 815,6 και 818,1 χιλ. τόνοι σταφυλιών αντίστοιχα, − στην παραγωγή μούστου, μείωση κατά 6,6% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 300,0 και 280,3 χιλ. τόνοι μούστου αντίστοιχα, − στην παραγωγή πορτοκαλιών, μείωση κατά 0,6% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 744,8


ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

/ 29

και 740,5 χιλ. τόνοι πορτοκαλιών αντίστοιχα, − στην παραγωγή ελαιόκαρπου, αύξηση κατά 17,2% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 2.764,6 και 3.240,1 χιλ. τόνοι ελιών αντίστοιχα, − στην παραγωγή ελαιόλαδου, μείωση κατά 11,4% το 2019 σε σχέση με το 2018. Ειδικότερα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 327,7 και 290,5 χιλ. τόνοι ελαιόλαδου αντίστοιχα.

Γ.

Ζωικό κεφάλαιο: Αριθμός ζώων και παραγωγή κτηνοτροφικών προϊόντων

1. Αριθμός ζώων Οι μεταβολές του αριθμού των σημαντικότερων ειδών ζώων, όπως παρουσιάζονται στον πίνακα 4, είναι: − στον συνολικό αριθμό των βοοειδών, αύξηση κατά 0,5% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 τα βοοειδή ανήλθαν σε 734.770 και 738.276 αντίστοιχα, − στον συνολικό αριθμό των χοίρων, μείωση κατά 1,9% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 οι χοίροι ανήλθαν σε 719.727 και 705.736 αντίστοιχα, − στον συνολικό αριθμό των προβάτων, αύξηση κατά 0,1% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 τα πρόβατα ανήλθαν σε 8.908.739 και 8.917.973 αντίστοιχα, − στον συνολικό αριθμό των αιγών, αύξηση κατά 0,1% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 οι αίγες ανήλθαν σε 3.941.960 και 3.944.691 αντίστοιχα, − στον συνολικό αριθμό των ορνίθων, αύξηση κατά 5,1% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 οι όρνιθες ανήλθαν σε 37.299.748 και 39.188.039 αντίστοιχα 2. Παραγωγή κρέατος Οι μεταβολές της παραγωγής κρέατος, κατά είδος ζώου είναι: − στη συνολική παραγωγή κρέατος βοοειδών, μείωση κατά 7,0% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 42,4 και 39,5 χιλ. τόνοι βόειου κρέατος αντίστοιχα, − στη συνολική παραγωγή κρέατος χοίρων – χοιριδίων, αύξηση κατά 0,9% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 79,9 και 80,6 χιλ. τόνοι χοιρινού κρέατος αντίστοιχα, − στη συνολική παραγωγή κρέατος προβάτων, μείωση κατά 0,7% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 52,4 και 52,0 χιλ. τόνοι πρόβειου κρέατος αντίστοιχα, − στη συνολική παραγωγή κρέατος αιγών, μείωση κατά 5,5% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 20,2 και 19,1 χιλ. τόνοι κρέατος αντίστοιχα, − στη συνολική παραγωγή κρέατος πουλερικών (εκτός στρουθοκαμήλων), μείωση κατά 1,9% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 244,3 και 239,8 χιλ. τόνοι κρέατος αντίστοιχα 3. Παραγωγή γάλακτος και κτηνοτροφικών προϊόντων Οι μεταβολές του όγκου παραγωγής γάλακτος και των σημαντικότερων κτηνοτροφικών προϊόντων, όπως παρουσιάζονται στον Πίνακα 6, είναι: − στη συνολική παραγωγή γάλακτος, αύξηση κατά 2,2% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 1.919,9 και 1.961,9 χιλ. τόνοι γάλακτος αντίστοιχα, − στην παραγωγή μαλακού τυριού, μείωση κατά 0,2% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 101,7 και 101,5 χιλ. τόνοι μαλακού τυριού αντίστοιχα, − στην παραγωγή αυγών, αύξηση κατά 8,9% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 παρήχθησαν 1.376,0 και 1.497,8 εκατ. αυγά αντίστοιχα.

Γεωργικά μηχανήματα

Δ.

Οι σημαντικότερες μεταβολές των χρησιμοποιούμενων γεωργικών μηχανημάτων, ως προς τον αριθμό τους είναι: − στους γεωργικούς ελκυστήρες, μείωση κατά 1,4% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 χρησιμοποιήθηκαν 376.593 και 371.504 ελκυστήρες αντίστοιχα,

− στα ψεκαστικά μηχανήματα, μείωση κατά 4,2% το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 χρησιμοποιήθηκαν 252.963 και 242.439 ψεκαστικά μηχανήματα αντίστοιχα, − στα αρδευτικά συγκροτήματα, δεν παρουσίασαν σημαντική μεταβολή, το 2019 σε σχέση με το 2018. Συγκεκριμένα, το 2018 και το 2019 χρησιμοποιήθηκαν 375.403 και 375.491 αρδευτικά συγκροτήματα αντίστοιχα.


30 /

ΙΟΥΛΙΟΣ 2021

Αμπέλι

ΓΕΩΡΓΙΚΕΣ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΕΙΣ

Ψευδόκοκκοι

Αναλυτικά όλα τα δελτία του Περιφερειακού Κέντρου Προστασίας Φυτών, Ποιοτικού & Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Βόλου είναι αναρτημένα υπάρχουν στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων στο διαδίκτυο http://www.minagric.gr.

Μηλιά

Αχλαδιά

Ροδακινιά - νεκταρινιά Ανάρσια, καρπόκαψα, φυλλοδέτης

Ξυλοφάγα λεπιδόπτερα Πρόκειται για έντομα των οποίων οι προνύμφες είναι ξυλοφάγες και συνεπώς ιδιαίτερα καταστρεπτικές, επειδή σε μεγάλους πληθυσμούς προκαλούν ξηράνσεις κλάδων και δένδρων. Η καταπολέμηση των προνυμφών είναι ιδιαίτερα δύσκολή, διότι αυτές δραστηριοποιούνται κάτω από τον φλοιό και μέσα στο ξύλο. Προσβολές από αυτά τα έντομα εντοπίζονται κυρίως σε ηλικιωμένα και εξασθενημένα από διάφορες αιτίες δένδρα. Σε οπωρώνες που εμφανίζουν προσβολές από τα παραπάνω έντομα συστήνεται άμεσα ψεκασμός με ένα κατάλληλο και εγκεκριμένο εντομοκτόνο, με σκοπό τη θανάτωση των ακμαίων πριν ωοτοκήσουν καθώς και των νεαρών προνυμφών, πριν την είσοδό τους στον κορμό και τους κλάδους. Να γίνει πλήρης και επιμελημένη κάλυψη με το ψεκαστικό υγρό των δένδρων, με έμφαση στην περιοχή του λαιμού, του κορμού και των βραχιόνων. Ο ψεκασμός αυτός καταπολεμεί ταυτόχρονα και την καρπόκαψα. Για την αποφυγή προσβολών από αυτά τα έντομα, πρέπει οι οπωρώνες και κυρίως εκείνοι μεγαλύτερης ηλικίας να διατηρούνται σε καλή κατάσταση υγείας, με εφαρμογή ισορροπημένης λίπανσης και άρδευσης και γενικότερα με την εκτέλεση των ενδεδειγμένων καλλιεργητικών πρακτικών.

Βακτηριακό κάψιμο Σε όσους οπωρώνες μηλοειδών έχουν παρατηρηθεί προσβολές του βακτηρίου στην τρυφερή βλάστηση, συστήνεται η συλλογή και η απομάκρυνση από τον οπωρώνα των προσβεβλημένων βλαστών μαζί με τουλάχιστον 30 εκ. υγιούς τμήματος, αλλά μόνο κατά τη διάρκεια ξηρού και υγρού καιρού. Παράλληλα, συνιστάται ο περιορισμός της αζωτούχου λίπανσης καθώς και της άρδευσης στην απολύτως αναγκαία, διότι η ασθένεια αποβαίνει ιδιαίτερα σοβαρή στα εύρωστα δένδρα.

Ψύλλα Σε οπωρώνες που εμφανίζουν προσβολή από το έντομο συνιστάται άμεσα ψεκασμός με ένα κατάλληλο και εγκεκριμένο για την καλλιέργεια εντομοκτόνο. Είναι σημαντικό να γίνεται εναλλαγή εντομοκτόνων από διαφορετικές χημικές κατηγορίες, για την αποφυγή δημιουργίας ανθεκτικών πληθυσμών του εντόμου. Ιδιαίτερα οι νέες δραστικές ουσίες, καλό είναι να μην εφαρμόζονται πάνω από δύο φορές σε κάθε καλλιεργητική περίοδο. Κατά τους ψεκασμούς με ξηρό καιρό, καλό είναι να αυξάνεται ο όγκος του νερού, πρακτική που βοηθά το σκεύασμα να διαπεράσει τα μελιτώδη εκκρίματα των προνυμφών. Επίσης, συνιστάται η αφαίρεση των λαίμαργων βλαστών με το χέρι, καθώς και η αποφυγή καλλιεργητικών τεχνικών που ευνοούν ιδιαίτερα τη βλάστηση, όπως υπερβολική λίπανση και πότισμα.

Η δραστηριότητα των ακμαίων των εντόμων διαφέρει ανάλογα με την περιοχή και την καλλιέργεια. Καλούνται οι παραγωγοί να ελέγχουν συστηματικά (δύο φορές την εβδομάδα) τις φερομονικές παγίδες στους οπωρώνες τους, προκειμένου να έχουν σαφή εικόνα της δραστηριότητας των ακμαίων των εντόμων. Δεδομένου ότι οι συλλήψεις των ακμαίων στις φερομονικές παγίδες δεν αντικατοπτρίζουν πάντα το ύψος της προσβολής, καλό είναι οι καλλιεργητές να μην εφησυχάζουν. Συστήνεται να προβαίνουν ανά τακτά διαστήματα σε ένα έλεγχο προσβολής και αναλόγως να επεμβαίνουν άμεσα για την προστασία της παραγωγής με ένα κατάλληλο και εγκεκριμένο για την καλλιέργεια εντομοκτόνο και κατά προτίμηση με σκευάσματα που καταπολεμούν και τα τρία έντομα.

Μύγα της Μεσογείου Την εποχή αυτή διαπιστώνεται σημαντική δραστηριότητα των ακμαίων του διπτέρου σε όλες τις περιοχές (πεδινές και ημιορεινές), αλλά και προσβολές σε καρπούς. Η μύγα της Μεσογείου μπορεί να αποβεί ιδιαίτερα καταστρεπτική για πολλά είδη καρπών, από την έναρξη του σταδίου ωρίμανσης (αλλαγή χρώματος) και μέχρι τη συγκομιδή. Συνιστάται άμεση προστασία των καρπών με ένα κατάλληλο και εγκεκριμένο για την καλλιέργεια εντομοκτόνο, με ψεκασμό κάλυψης ή δολωματικό ψεκασμό Οι ψεκασμοί κάλυψης πρέπει να επαναλαμβάνονται ανάλογα με τη διάρκεια δράσης του εντομοκτόνου, ενώ οι δολωματικοί περίπου ανά εβδομάδα. Για λόγους προστασίας του περιβάλλοντος, αλλά και για τις περιπτώσεις καλλιεργειών που βρίσκονται κοντά σε οικίες, προτιμάται η εφαρμογή δολωματικών ψεκασμών. Επισημαίνεται ότι οι δολωματικοί ψεκασμοί είναι αποτελεσματικοί, όταν η εφαρμογή τους σε μία περιοχή είναι καθολική, δηλαδή όταν εφαρμόζονται από το σύνολο των καλλιεργητών. Τρόπος εφαρμογής δολωματικών ψεκασμών: Στο ψεκαστικό διάλυμα προστίθεται ελκυστική ουσία (υδρολυμένη πρωτεΐνη) σε αναλογία 2%. Ψεκάζεται με ποσότητα περίπου 200ml (ποτήρι κρασιού) το εσωτερικό και κορυφαίο τμήμα της κόμης (φύλλωμα και όχι καρποί) κάθε δεύτερου ή τρίτου δένδρου του οπωρώνα. Τα δένδρα της περιμέτρου του οπωρώνα σε μία ή δύο σειρές ψεκάζονται όλα. Είναι σημαντικό να ψεκάζονται ο φράχτης και οι θάμνοι στην περίμετρο του οπωρώνα.

Σε αμπελώνες που διαπιστώνεται προσβολή των σταφυλιών από ψευδόκοκκους, συστήνεται άμεσα επέμβαση με ένα κατάλληλο και εγκεκριμένο εντομοκτόνο και σε συνδυασμό με την καταπολέμηση της ευδεμίδας. Καλό είναι να γίνεται σήμανση (μαρκάρισμα) των προσβεβλημένων πρέμνων για την αποφυγή μεταφοράς των εντόμων στα γειτονικά πρέμνα με τα ρούχα και τα καλλιεργητικά εργαλεία. Η κάλυψη των σταφυλιών και της γύρω βλάστησης πρέπει να είναι πλήρης. Ιδιαίτερη προσοχή στην εφαρμογή του εντομοκτόνου πρέπει να δίνεται στα σκιερά μέρη του πρέμνου. Επίσης, καλό είναι να ψεκάζονται ο κορμός, οι κεφαλές και οι βραχίονες.

Βοτρύτης Προσβολές (πληγές) των ραγών από την ευδεμίδα και το ωίδιο, αποτελούν αιτία δευτερογενών προσβολών από τον παθογόνο μύκητα, στην περίπτωση που επικρατούν καιρικές συνθήκες που ευνοούν την εξάπλωσή του (θερμοκρασίες 15—25ο C και βροχή ή υγρασία με τη μορφή ομίχλης και δροσιάς). Οι ασταθείς καιρικές συνθήκες ευνοούν την εκδήλωση της ασθένειας. Συστήνεται άμεσα επέμβαση με ένα κατάλληλο και εγκεκριμένο μυκητοκτόνο σε αμπελώνες με ιστορικό προσβολής και σε ευαίσθητες ποικιλίες, καθώς και μετά από χαλαζόπτωση ή επικράτηση ισχυρών ανέμων που προκαλούν τραυματισμούς στη ν τρυφερή βλάστηση. Στην μείωση της έντασης της ασθένειας συμβάλλουν η καταπολέμηση του ωιδίου και της ευδεμίδας καθώς και η εφαρμογή καλλιεργητικών μέτρων που μειώνουν την υγρασία στο περιβάλλον του αμπελώνα. Τέτοια μέτρα είναι τα κατάλληλα θερινά κλαδέματα, η καταστροφή των ζιζανίων, η αποστράγγιση του εδάφους και ο περιορισμός της αζωτούχου λίπανσης, που οδηγεί σε υπερβολική και ευπρόσβλητη βλάστηση. Σύσταση: Καλούνται οι καλλιεργητές, ιδίως αυτήν την εποχή, να επισκέπτονται όσο το δυνατό συχνότερα τις καλλιέργειες, προκειμένου να διαπιστώνουν έγκαιρα τυχόν προσβολές από φυτοπαράσιτα έτσι, ώστε να είναι εφικτή η αποτελεσματική αντιμετώπισή τους, με το μικρότερο οικονομικό και περιβαλλοντικό κόστος. Προσοχή: Σε κάθε περίπτωση να τηρούνται αυστηρά οι οδηγίες χρήσης των φυτοπροστατευτικών προϊόντων για την αναλογία χρήσης, την συνδυαστικότητα, τον κίνδυνο φυτοτοξικότητας, το διάστημα μεταξύ τελευταίας επέμβασης και συγκομιδής και τα μέτρα προστασίας για την αποφυγή δηλητηρίασης.


Profile for ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ Media Group

ΑΓΡΟΤΙΚΟΣ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ  

ΜΗΝΙΑΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ

ΑΓΡΟΤΙΚΟΣ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ  

ΜΗΝΙΑΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ

Advertisement

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded