Interview
Tekst : J u u l t e n H a a f Fo t o ’ s : W e r k g r o e p B e r s a m a
lijkheidsstrijders. De Indonesiërs noemden
Zestig jaar Molukkers in Cuijk:
hen dan ook ‘andjing belanda’ ofwel ‘hon-
“Het onrecht wat ons is aangedaan doet nog steeds pijn”
den van Nederland’.” “In 1949 kreeg Indonesië onafhankelijkheid onder de naam ‘Verenigde Staten van Indonesië’. De Molukken vielen onder de deelstaat Oost-Indonesië. Soekarno, de eerste president van Indonesië, wilde van deze verenigde staten een eenheidsstaat maken: Indonesië. De deelstaten, waaronder de Molukken, zouden dan komen te vervallen. Als antwoord daarop riepen de Molukkers op 25 april 1950 de Republiek der ZuidMolukken (RMS) uit. De rechtbank erkende
In 2021 was het zeventig jaar geleden dat de Molukse KNIL-militairen naar Nederland kwamen en zestig jaar geleden kwamen de eerste Molukkers in Cuijk wonen. Met een expositie en verschillende activiteiten wil Bersama de pijnlijke geschiedenis van de Cuijkse Molukkers op de kaart zetten.
de Molukken als een geldige staat maar Soekarno pikte dit niet. Op 15 augustus 1950 riep hij de eenheidsstaat Indonesië uit. Later stuurde hij het Indonesische leger naar de Molukken om oorlog te voeren. De Molukse KNIL-militairen, die nog steeds in dienst waren van Nederland, zaten op
4
“De Molukkers wonen nu al zo lang in
Gedwongen naar Nederland
Java. Zij wilden naar de Molukken om mee
Nederland, maar toch staat er in de geschie-
Om dit verdriet een beetje te begrijpen, pro-
te vechten met het RMS-leger, maar dat
denisboeken weinig over ons geschreven,”
beert Minggoes de geschiedenis kort samen
kon Nederland om politieke redenen niet
vertelt Minggoes Pessy (63), lid van werk-
te vatten. “In een documentaire over
toelaten. Op Java werden ze als landverra-
groep Bersama. “Er zijn helaas veel vooroor-
Molukkers van journalist Coen Verbraak
ders gezien en waren ze niet veilig. De
delen. Er wordt bij Molukkers gelijk gedacht
werd het mooi gezegd: ‘Wij zijn hier, omdat
KNIL-militairen werden uiteindelijk naar
aan Satudarah en treinkapingen.” Bersama-
jullie daar zijn geweest.’ Toen Nederlands-
Nederland verscheept. Hier aangekomen
lid Ramona Ebbers (36) herkent dit: “Zeker
Indië een kolonie was van Nederland, werd
werden ze uit militaire dienst ontslagen en
mensen van mijn leeftijd denken vaak dat
de inheemse bevolking geronseld om in
ondergebracht in voormalige concentra-
we zoals Turkse en Marokkaanse gastarbei-
dienst
Koninklijk
tiekampen en kloosters. Ze kwamen hier
ders naar Nederland zijn gekomen. Als het
Nederlands-Indisch leger (KNIL). Na de
met het idee dat ze snel terug zouden
gaat over het verdriet dat de eerste genera-
tweede wereldoorlog begon Indonesië met
gaan naar de Molukken. Maar de situatie
tie Molukkers had omdat zij hier verplicht
een onafhankelijkheidsstrijd. De Molukse
in het thuisland werd niet beter. Het tijde-
woonden, zeggen mensen: ‘dan ga je toch
KNIL-militairen werden door Nederland
lijk verblijf van een half jaar duurt inmid-
lekker terug’. Zo makkelijk is het niet.”
ingezet tegen de Indonesische onafhanke-
dels al zeventig jaar.”
Topic Regi o m a g a z i n e
te
komen
N r . 1 2022
van
het