Magazine Opzoomer #26

Nummer 26 • januari 2024

Opzoomermaand December StadsOpruimers conferentie Gelukkig oud in je straat Welkom op de Horrordijk

3

2

Plant de lente in je straat

Terugblik

Nijverheidstraat

Na regen komt weer zonneschijn ‘Achter de wolken schijnt de zon, en na de regen komt weer zonneschijn.’ De afgelopen tijd was dit lied van het Vlaardingse duo Bassie en Adriaan meer dan ooit van toepassing. Wat was het een natte bende op straat. Er kwam maar geen eind aan.

V Yoka Berrettyhof Nog nooit gehoord van het Yoka Berrettyhof? Dat is een nieuwbouwstraatje in Delfshaven. Ze Opzoomeren als ervaren rotten. Met opgestroopte mouwen vloog stoeptegel voor stoeptegel eruit. Klimplant na klimplant kreeg een mooi plekje langs de gevel. Bewoner Tim van der Swaan: ‘We zijn nog lang niet klaar. Nieuwe plannen maken we onder het genot van warme choco en een oliebol.’

rolijke en fleurige geveltuinen en boomspiegels zijn een bekende verschijning in veel Opzoomerstraten.

Er zijn ook steeds meer straten die met klimplanten aan de slag gaan en in de herfst bollen planten voor het nieuwe jaar. Bijna 300 straten deden mee aan de Opzoomeractie ‘Plant de Lente in je Straat’.

Ten geleide

Plant de lente Het hield Rotterdammers gelukkig niet tegen om in de eigen straat bezig te zijn. Ook in de stromende regen kregen geveltuintjes en ander groen een winterbehandeling en gingen bloembollen en klimplanten de grond in om te wortelen voor de komende lente. Want heus: dat zonnetje komt wel weer terug.

Saftlevenstraat De bewoners van de Saftlevenstraat kwamen binnenwaaien bij Opzoomer Mee. Ze hadden mooie plannen voor hun straatje. ‘Hebben jullie daar een budgetje voor?’ Niet veel later konden ze aan de slag: bloembollen in de grond, groen snoeien, plastic en andere rommel opruimen. En tot slot vijf klimplanten langs de gevels. Die helpen straks om huizen te koelen als het bloedje heet is.

Want echt waar… die regen stopt vanzelf een keer.

Horrordijk Of het nu ging om Halloween op de Hordijk (die dag de Horrordijk), de Burendag van de Willem de Zwijgerstraat en een uitwisseling over ‘gelukkig oud je in straat’, bijna alle verhalen in dit magazine speelden zich af in een bewolkt of regenachtig Rotterdam.

Vloeibare sneeuw

Een kerstboom om in te zitten

Prins Hendrikstraat Hoe lok je buren naar buiten? ‘Met koffie en een lekker stukje appeltaart natuurlijk!’, lacht Arianne. Samen met haar buren maakt ze de Prins Hendrikstraat aantrekkelijk. Onder andere met mooi gevulde boomspiegels. Ook dit najaar ging een verse hoeveelheid biologische bloembollen de grond in. ‘Laat het voorjaar van 2024 maar komen.’

Tien Opzoomerstraten kregen dit jaar een bijzondere kerstboom op de stoep: de Rotterdamse Buurt Boom. Rond zo'n boom kun je met je buren een mooi straatfeest geven, maar je kunt er dankzij de bankjes ook nog eens gezellig in bijkletsen. ‘De bomen zijn gemaakt van Nederlands hout en worden na de feestdagen weer uit elkaar gehaald en opgeslagen,’ legt Lysander van architectenbureau Studio Klinkenberg uit. ‘En het mooie is: ze gaan tien tot vijftien jaar mee.’ De proef wordt na de feestdagen met de straten nabesproken en is mogelijk gemaakt door Rotterdam Circulair.

Laan op Zuid Menig Feyenoord-supporter die te voet of per fiets op weg is naar de Kuip heeft ze al opgemerkt. De Laan op Zuid is weer een flink aantal geveltuinen rijker. ‘Dat Opzoomeren zorgt echt voor saamhorigheid,’ vertelt Ton van Wijngaarden enthousiast. Even later komt via WhatsApp een vrolijke foto binnen. ‘Kijk eens, de klimplanten zijn ook binnen!’

Dat wordt een groen en fleurig voorjaar!

30 jaar Opzoomer Mee Op 28 mei 2024 bestaat Opzoomer Mee precies dertig jaar. Opzoomerde jouw straat toen ook al, en is de straat nog altijd actief? Dan kun je best spreken van een bijzondere prestatie. Dat verdient een blijk van waardering. Wat? Dat verklappen we natuurlijk nog even niet.

Ga naar opzoomermee.nl/30jaar en meld je straat (of andere straat die al 30 jaar Opzoomert) aan.

Ook de ruim 1.200 straten die in december Sinterklaas, Kerst, Oud & Nieuw of een eigen ontmoetingsfeest vierden, moesten het helaas ook regelmatig doen met vloeibare sneeuw. Buren verzamelden zich op straat, rond de zelfversierde kerstboom of bij een circulaire Rotterdamse Buurt Boom.

Patatzakjes en peuken De buurtboom speelt in op de behoefte van straten om met simpele stapjes de aardbol een stukje duurzamer te maken. Straten regelen bijvoorbeeld herbruikbaar servies voor hun straatactiviteiten of spreken buren en voorbijgangers aan die hun blikjes, peuken of patatzakjes op de stoep kieperen.

Voor wie dat aanspreken lastig vindt, gaat Opzoomer Mee een gratis training aanbieden, zo is afgesproken tijdens de StadsOpruimers-conferentie.

Het is 2024. Opzoomer Mee viert met meer dan 2.000 Opzoomerstraten haar 30ste verjaardag. Dat wordt me wat!

'Opzoomer', het magazine dat meer vertelt over het Opzoomeren.

4

5

1200 straten vieren feest

Opzoomermaand December E en straatborrel, een zangkoor op de stoep, een winterwandeltocht, een Pietendisco, een oliebollenwedstrijd.

Het was weer raak in december. In 1200 Rotterdamse straten zochten buren elkaar op tijdens een zelfverzonnen straatactiviteit. Wat maakt december nou toch de Opzoomermaand bij uitstek?

‘Een traditie van toegevoegde waarde’ noemde initiatiefnemer Marianne ten Kaate het jaarlijkse kerstfeest op de uitnodiging. Al dertig jaar is het vaste prik. ‘Toen ik in 1986 met mijn pasgeboren zoon de straat op ging, keek niemand in mijn kinderwagen. Daar wilde ik verandering in brengen: meer verbinding creëren.’ Het decemberfeest speelt daarin een sleutelrol.

Knusse kersttruien en glitterpakjes

‘Genieten van wat je samen hebt bereikt’

Ze doen er van alles. Lekker barbecueën in de zomer en in de winter twee decemberactiviteiten. Maar het is beslist niet alleen maar feest wat de klok slaat.

Buren die dat nodig hebben kunnen rekenen op hulp of krijgen een attentie namens de buren uit het Lief & Leedpotje van Opzoomer Mee.

Niet te stoppen En dan is er nog de vaste schoonmaakploeg van de straat. Die

‘MEER VERBINDING creëren'

Terwijl de schemer valt, staat het wijkkoor van de Schietbaanlaan te zingen onder de Rotterdamse Buurt Boom: een grote, van hout getimmerde kerstboom, prachtig versierd en vol lichtjes.

Voorbijgangers blijven spontaan staan om een dosis kerstsfeer op te snuiven. Straks gaat het koor optreden voor de ‘breedstoepers’: de buren die in het deel van de straat wonen dat een brede stoep heeft.

Sleutelring

Terwijl de kortingsbonnen van de Plus worden uitgewisseld vertellen Nel Kooi en Barbara Doddema honderduit over het wel en wee in de Sleutelring in Overschie. De meesten wonen al 36 jaar in de straat en iedereen kent elkaar.

Schietbaanlaan

komt elke maandag samen in de berging van het wooncomplex. Na een bakkie koffie trekt de stoet erop uit om de tuintjes de onderhouden en de hele straat van top tot teen schoon te maken. De traditie is zo sterk dat zelfs regen en wind het clubje niet kan stoppen. Daarvoor is het ook eigenlijk te leuk om doen.

Ook vandaag, begin december, zit in het gangetje van de berging de schoonmaakploeg lekker onderuit aan de verse koffie van Nel. Haar kelderbox is tevens de opslag met materialen voor hun straatactiviteiten: herbruikbare kommetjes, bordjes, bestek, statafels en zelfs een airfryer. ‘Daar bakken we op een koude dag als vandaag frietjes in om op te warmen.’

Schietbaanlaan

In de agenda gezet Ook de oudjaarsborrel op 30 december wordt alvast besproken. ‘Heeft iedereen dat in zijn agenda gezet?’, klinkt het. ‘Met een groepje zetten we altijd de tent op.

Die hebben we zelf aangeschaft met lichtjes en verwarming erin. De tent is ook nog dicht dus we hebben geen last van de wind.’ Op tafel staat dan erwtensoep en roggebrood met spek en een gehaktbrood.

Om de innerlijke mens warm te houden is er warme choco. De oliebollen worden zelf gebakken en vinden gretig aftrek. Op de vraag wat december nu zo bijzonder maakt, klinkt het dan ook: ‘December is het moment om met elkaar als buren te genieten van wat je samen hebt bereikt in je straat.’

Vroesenlaan

‘om de verbroedering’ Op de Vroesenlaan in Blijdorp is het in december vaste prik om elkaar als buren in de straat op te zoeken. Mauro Besutti, een ICT’er met Italiaanse roots, kan zich geen december meer voorstellen zonder zo’n gezellige ontmoeting. Zijn buren trouwens ook niet.

‘De eerste keer was gelijk een hit’, vertelt Mauro.

‘Het was coronatijd en iedereen zat thuis. Eerst dacht ik dat dat Opzoomeren niet voor wijken als Blijdorp was, maar dat is het wel. Het is voor heel Rotterdam!’

Iedereen is welkom De straatbijeenkomst gaat altijd volgens dezelfde formule. De buren maken warme choco en iemand haalt oliebollen. ‘Na een uurtje zijn we altijd klaar met het versieren van de kerstboom, maar het feest gaat door tot in de late uurtjes. Wat mooi is, is dat er nog nooit wat uit de boom gepikt is. Iedereen waardeert het. Zo'n activiteit komt de verbinding in de straat ten goede. Mensen blijven daardoor langer in de buurt wonen en dat zorgt voor meer verbroedering. Iedereen is welkom!’

Mauro Besutti

De helft van alle breedstoepers heeft zich al verzameld in het huis van buurman Raoul en zit gemoedelijk rond het vuur. Zodra de deur openzwaait, lijkt het of je een kerstfi lm instapt. De geur van open haard, vermengd met die van glühwein, mensen met knusse kersttruien en glitterpakjes, kinderen met elfenoren en kerstboomoorbellen.

Iedereen straalt, lacht en kwebbelt erop los.

Het koor neemt plaats en alle buren schuiven er gemoedelijk omheen. Mensen zingen zachtjes mee met de melancholische liederen, mijmeren met hun ogen dicht. Bij de vrolijkere varianten klapt iedereen enthousiast op de maat. Veel buren kunnen het niet laten het tafereel vast te leggen met hun telefoon.

Keihard stralen De buren hebben zich flink uitgesloofd en geven elkaar volop complimenten over de lekkere hapjes. Kinderen zitten zoet op schoot te luisteren naar de liedjes en verhalen, of maken samen kerstknutsels. En intussen staat de circulaire Opzoomerboom keihard te stralen.

6

7

Schoonprikken, voldoening én sterke verhalen

StadsOpruimers conferentie R ondslingerende blikjes, verdwaalde peuken en zwemmende plastic tasjes: Stadsbeheer veegt elk jaar 13 miljoen kilo (!) afval van de Rotterdamse straten. Maar wist je dat iedereen daar zelf heel simpel bij kan helpen? Als één op de vier Rotterdammers elke dag iets van straat raapt, zou de stad helemaal schoon zijn.

Zomaar een feitje dat te horen is tijdens de allereerste StadsOpruimers-conferentie: een initiatief van allerlei Rotterdamse organisaties ‘van onderop’ die zich inzetten voor schone straten, buurten en singels. Uiteraard is Opzoomer Mee ook van de partij, samen met bewoners die met elkaar hun straat regelmatig vegen en op orde houden. Vandaag zijn er tachtig Rotterdammers aanwezig die vrijwillig hun wijk schoonhouden, en dát merkt de eigenaar van de Fruitvis: als hij na afl oop een rondje door de zaal maakt, ziet de zaal er net zo piekfi jn uit als aan het begin van de dag.

De conferentie is ook een mooi moment om andere stadsopruimers te ontmoeten. Franca Gribnau en haar buurvrouw houden met elkaar de Boezemsingel en de grens tussen Crooswijk en Kralingen schoon. Ze komen een of twee keer per maand samen en maken er altijd een feestje van. ‘Het is echt gezellig, samen zo’n wandeling maken en ondertussen bijkletsen.

De eerste keer waren we langs de Boezemsingel heel lang bezig. Het lag er vol oude zakjes en stoffi ge blikjes. Die zie je nu niet meer, dus wat we doen maakt echt verschil. Gelukkig maar, want het is natuurlijk niet de bedoeling dat vogels nesten van plastic maken.’

Afval prikken, Chinees eten en bijkletsen •

Met een prikker door de buurt rauzen houdt je in beweging, zorgt voor een frisse neus en een praatje met buurtbewoners én werkt ontspannend: ‘Je gedachten gaan op nul, zodra je je focust op papier, plastic en karton,’ vertelt een bewoner.

•

Kijk achterom: het geeft een onwijs goed gevoel als je het resultaat ziet. ‘Kijk naar hoe schoon het is, in plaats van hoe vies het was.’

•

Een opgeruimde straat is veiliger dan een slordige.

Het geeft personen met minder goede bedoelingen het gevoel dat er wordt gezorgd voor de buurt, dat de bewoners alert zijn.

Tijdens de borrel achteraf schuiven we aan bij Ger Rüter en zijn schoonmaakbende van de Cordell Hullplaats. ‘Vijftien jaar geleden begonnen we met blaadjes vegen. Inmiddels prikken we ook afval en houden we met z’n twaalven het pad naar de bibliotheek schoon, in alle weersomstandigheden. Soms gaan we met z’n allen eten bij de Chinees. Met het budget van Opzoomer Mee kopen we materiaal, zoals bladblazers. We krijgen regelmatig een blijk van waardering, net zoals deze conferentie. Daar doen we het voor!’

Bergen afval, energie en sterke verhalen Hoe en met wie je het ook aanpakt, samen schoonmaken levert een hoop op. Niet alleen een hoop verzameld afval, maar ook een berg positieve energie en sterke verhalen. Je bent lekker buiten bezig, ontmoet leuke mensen, krijgt complimentjes en hebt een voldaan gevoel als je achterom kijkt.

Bijzondere vondsten En dan is er nog Anneke Lagendijk, die tijdens het opruimen spontaan hulp kreeg van vluchtelingen uit Oekraïne. Of Irena Strijk, die het samen schoonmaken met de buren inmiddels een soort verslaving noemt die haar fit houdt. Erin Frugia, die regelmatig bedankt wordt door voorbijgangers, en Minousche Veerman, die het opgehaalde statiegeld gebruikt voor een goed doel in haar wijk. De aanwezigen delen ook bijzondere ontdekkingen met elkaar: een kluis vol spannende boekjes, een achttienplusspeeltje, een collectie gouden sieraden - je kunt het zo gek niet verzinnen of de stadsopruimers vonden het op straat.

Goede voornemens Geïnspireerd door al die enthousiaste ideeën, besluit Opzoomer Mee er meteen twee te ‘adopteren’. De eerste? Voorkomen dat een mooie straatactiviteit eindigt met lelijk zwerfvuil op straat.

Hoe? Door Opzoomerstraten te vragen geen wegwerpservies en -bestek te gebruiken, maar te kiezen voor herbruikbare spullen.

In plaats van ‘het leven is een feest, maar je moet zelf de slingers ophangen’ zeggen we voortaan ‘het leven in deze straat is een feest, maar je moet zelf je servies en bestek afwassen’.

Ma StadsOpru nifest imers con fer Van oppakkers

StadsOpruimers

conferentie

s

De StadsOpru imers conferenti tussen Stichting e was een samenwer Wijkcollec Rotterdam king , de Zakkenvul tie, Opzoomer Mee, Zwerfie ruimer Luisa lers van Bloemhof Maria dos Santos Gonçalves en StadsOppresentere n wij . In dit manifest de oplossinge de meest aanspreke nde en vernieuwe n voor minder uit de rondetafel zwerfafval ndie voortkwam gesprekken de conferenti en denktanks en e. tijdens en na

Geschiedenis

van opruime

n

Tijdens de conferenti e werd de opruimen rijke geschieden in Rotterdam is van het tastbaar gemaakt film over StadsOpru in een korte imers van degenen die voor ons kwamen toen en nu. De erfenis een schonere van en hun toewijding stad, dient voor als inspiratie ge inspanning voor de toekomstien.

Link naar

video: https://yout

u.be/1tZ4A

EKAVYo

Still uit de

Manifest StadsOpr

uimers conferen

Geniale tips Naast al die verhalen zijn er video’s en brainstormsessies, is er een quiz met verrassende feitjes en een korte theatervoorstelling.

Geniale tips om de stad nog schoner te krijgen vliegen je om de oren. Gelukkig worden die allemaal gedeeld met Vincent Karremans, die als wethouder verantwoordelijk is voor de Rotterdamse buitenruimte (zie kadertje).

Ishana (27): 'Vroeger schaamde ik me om zwerfafval op te ruimen.

Nu hoop ik mensen te inspireren: kijk alsjeblieft, zo kan het ook! Ik kan me best boos maken als ik zie hoe makkelijk mensen afval op straat gooien. Goed als er een training aanspreken komt.'

Anneke Lagendijk kreeg hulp van vluchtelingen uit Oekraïne.

Het andere plan heeft te maken met het aanspreken van troepmakers in je straat. Want dat gaat de ene bewoner nu eenmaal makkelijker af dan de andere. Hoe vertel je buren of voorbijgangers nou op een goede manier dat afval in de prullenbak hoort en niet op straat? In 2024 biedt Opzoomer Mee een leuke cursus aan voor alle bijna 500 Schoonmaakbendes in de stad (een verzameling straten waar buren samen de boel schoon en netjes houden).

De bijeenkomst op 7 oktober werd georganiseerd door Stichting Wijkcollectie, in samenwerking met Opzoomer Mee, Zwerffie Rotterdam, de Zakkenvullers van Bloemhof, Luisa Maria dos Santos Gonçalves en Museum Rotterdam.

entie

naar doorpakker

2023

Zwerfafva l is een haar bewoners groot probleem voor Rotterdam vuilnis belandt en de stadsnatuur. , Te veel van op onze amper tegenop straat en daar is door de gemeente te vegen. bewoners Gelukkig zijn er een die hart hebben de mouwen voor de buitenruimheleboel opstropen te, zelf en gewapend vuilniszakk en en met straat schoonhouzelfs met blote handen prikkers, hun buurt den. of Tijdens de eerste StadsOpru tober 2023 kwamen maar imers conferentie op 7 okbijeen in De liefst tachtig Fruitvis in StadsOpru Rotterdam ken hoe de imers om samen stad in de na te dentoekomst kan zijn. In schoner en verschillen opgeruimd de werksessie inwoners ideeën en s hebben bevlogener voorstellen nog schoner besproken te maken. om de stad Zij willen graag oppakken, het thema maar nog zwerfafval liever willen zij doorpakke In een videobood n. schap heeft Karremans wethouder de conferenti Vincent uitkomsten egangers beloofd om van de conferenti met de is een zeer e aan de gewaardee rde handreikin slag te gaan. Dat Rotterdam mers die met g aan alle actieve regelmaat zwerfafval en uit de stadsnatuu van straat r halen. natuurlijk vanuit zichzelf Zij zijn al tiveerd om gemozich in te zetten een schone voor buitenruim te en een leefbare wijk die er goed voor sociale uitziet, veiligheid en om dieren en de voedselket tegen materialenen te beschermen die niet in thuishoren de natuur . Maar wat is motiveren dan een stadsbestu der ur dat naast staat tijdens hun belangrijke hen misse?

tie

film

1

Wethouder en denktank Alle tips van de stadsopruimers zijn op vrijdag 8 december overhandigd aan een verheugde wethouder Karremans. Namens het stadsbestuur ging hij naast de boodschap van de stadsopruimers staan. ‘800 mannen en vrouwen van Stadsbeheer kunnen niet alleen zorgen dat de stad schoon blijft. We hebben alle Rotterdammers nodig.’ Veel deelnemers van de StadsOpruimers conferentie blijven meedenken over een schone stad en straat in de denktank Zwerfafval.

8

9

Hoe ouder, hoe actiever, hoe behulpzamer

Wat maakt jou gelukkig?

Gelukkig oud in je straat 'E

Opzoomere Mee polst regelmatig ouderen over hoe je gelukkig oud wordt in je straat.

Een onderzoekje leverde onderstaande top drie op.

1.

2.

3.

Als er buren zijn die een beetje in de gaten houden of het goed met me gaat Als buren mij groeten op straat Als ik iets voor een ander kan doen in de straat

kan. We ruimen hier geregeld het vuil op rond de flat.

Buren zien ons buiten en dan sluiten al snel zo’n acht andere bewoners aan. Gewoon voor de gezelligheid.

Er is behoefte aan een praatje op zijn tijd.’ Marleen Goumans knikt. ‘Dat is precies de waarde van die terloopse ontmoetingen. Het gewone, het kleine, blijkt altijd weer zo betekenisvol.’

lk jaar nodig ik de nieuwe studenten uit die in mijn blok zijn komen wonen. Dan staan ze in hun nette pakjes voor mijn deur. Ze krijgen thee en we praten over van alles. Hun studie, de stad en de wereld. Nadien groeten we elkaar en kan ik ze makkelijk aanspreken of om hulp vragen.’ Elena Antonic (79) woont met veel plezier aan de ‘s-Gravendijkwal. ‘Je moet in je buren investeren, ook als je ouder bent. Dat kost tijd maar levert veel op.’

Woonboerderij in Schotland

Elena Antonic (links) en Melinda Horn van de 's-Gravendijkwal

Wat heb je nodig om gelukkig oud te worden in de straat?

Het antwoord op die vraag is belangrijk, want in 2035 is een op de vijf Rotterdammers ouder dan 65 jaar. Op een regenachtige novemberdag komen ‘de ouderen van nu’ uit een aantal Opzoomerstraten bij elkaar om daarover te praten.

Marleen Goumans luistert mee. Zij is lector Samenhang in de Ouderenzorg en directeur van het Kenniscentrum Zorginnovatie van Hogeschool Rotterdam.

Pillencompetitie ‘Het liefst woon ik in een levendige en diverse straat.

Met winkels in de buurt en jonge en oude buren om me heen. Eigenlijk zoals de Volmarijnstraat in Middelland waar ik nu woon,’ vertelt Nelleke Anezoulakis (81). ‘Als ik met alleen ouderen ben, gaat het vaak over de pillen en medicijnen die ze moeten slikken. Hoe meer, hoe interessanter lijkt het.

Een pillencompetitie. Daar word ik niet gelukkig van.’

Liever zet ze zich in voor anderen. Nelleke is vrijwilliger in de Laurenskerk en actief in haar straat. ‘Ik heb diverse huissleutels om bijvoorbeeld even de plantjes water te geven. Met mijn autootje breng ik buren naar een ziekenhuisafspraak. Het is fijn als je elkaar groet en helpt. Maar het is ook goed om te respecteren als iemand liever op zichzelf is.’

Helpen en geholpen worden Elena Antonic knikt instemmend. Ze is geboren in Bulgarije en in 1970 naar Rotterdam gekomen. ‘Het is echt mijn stad. Als ik twee weken op vakantie ben, krijg ik al heimwee. Rotterdam mag misschien een onveilig en rauw imago hebben, ik voel me hier veilig en thuis. Hoe ouder ik word, hoe actiever ik ook ben.

Ook in mijn straat. Elkaar helpen… daar is onze generatie mee opgegroeid.’

Is dat waar? Is de ene generatie behulpzamer dan de andere? Marleen Goumans denkt van niet. ‘Als je er zelf mee opgegroeid bent, kan je dat ook weer doorgeven aan je kinderen. Dat maakt dan onderdeel uit van de opvoeding.

Daarnaast moet het kunnen en willen verbinden met anderen ook wel in je zitten.’

Moeite met lezen Gerard Tode (82) woont aan de Lieftinckplaats in Prinsenland.

‘Geholpen worden en de

dankbaarheid die je ervaart als je een ander helpt, maakt dat je je gelukkig voelt. Ik help buren die moeite hebben met lezen.

Dat zijn er best veel in onze flat.’ Dat buren die hij al jaren kent wegvallen of naar een verpleeghuis gaan, doet hem wel pijn.

Met de nieuwe buren lukt het vaak niet om eenzelfde contact op te bouwen. ‘Soms omdat we elkaar gewoon niet verstaan of door een andere levensstijl. Daarom woon ik liever met gelijkgestemden.’

Dag lieve zoon Voor Swamie Ramsaran (79) uit de Afrikaanderwijk ligt dat anders. ‘Goedemiddag Anneye, zeg ik als ik mijn buurvrouw in het zonnetje zie zitten. Zij komt uit Turkije. Dag lieve zoon, zegt ze dan. Zo leer ik nieuwe woorden van mijn buren. ‘Anneye’ is Turks voor ‘moeder’.’ Swami is in Suriname geboren en in 1976 naar Nederland gekomen. ‘De diversiteit in mijn buurt vind ik prettig. Ik doe vrijwilligerswerk bij Hindoestaanse ouderen en in mijn eigen straat organiseren we van alles. In december bijvoorbeeld een kerstbingo. Door die activiteiten is het makkelijker elkaar iets te vragen. Zelf kan ik bij digitale zaken wel wat hulp gebruiken. Het is fijn als buren dat kunnen doen.’

Terloopse ontmoetingen Cees van Driel (76) woont net als Gerard aan de Lieftinckplaats. ‘Je moet actief blijven zolang dat

Maarleen Goumans, lector Samenhang in de Ouderenzorg en directeur van het Kenniscentrum Zorginnovatie van Hogeschool Rotterdam: ‘Om gelukkig oud te worden, moet je eerst kijken naar wat ouderen zelf kunnen.'

Dat laatste beaamt Louw Ziekman (90). Hij woont, inmiddels alleen, zijn halve leven in de Ruilstraat in het Nieuwe Westen. Hij mist die terloopse ontmoetingen.

‘Er zijn zoveel nieuwe buren komen wonen. Ze komen en gaan, spreken een andere taal. Die kennen me niet, groeten niet. Als je oud en alleen bent, is het fijn dat buren een beetje weten wie je bent. Gedag zeggen is belangrijk, maar een praatje misschien nog meer. Dat gebeurt in mijn straat te weinig en dan kan iemand zich eenzaam voelen hoor.’

Nelleke vindt dat verdrietig om te horen. ‘Ik bof met mijn buren. Verhuizen? Geen denken aan! ‘Maar laatst hoorde ik wel iets over een woonboerderij voor ouderen in Schotland. Dat lijkt me ook wel wat. Als ze maar niet over pillen beginnen.’

Klip en klaar Volgens Marleen Goumans is het klip en klaar.

‘Om gelukkig oud te worden, moet je eerst kijken naar wat ouderen zelf kunnen. Daarnaast kan de maatschappelijke context waarin ze leven, bijvoorbeeld ondersteunende netwerken (zoals de buren in je straat) van groot belang zijn.’

Want hoewel elke bewoner anders is, vindt bijna iedereen het fijn als er buren voor je klaarstaan als dat nodig is. Die behoefte is en zal ook in de toekomst groot zijn in Rotterdam.

11

10

Van het een komt het ander

Welkom op de 'W elkom griezelige griezels’, klinkt het door de microfoon.

Zo’n 250 grote en kleine griezels juichen en dringen om een plekje bij het podium.

Daar trapt bewoner Eva Slootweg af met een eng verhaal over de Horrordijk.

Want zo heet de Hordijk vanavond tijdens Halloween. Van een klein optochtje is het uitgegroeid tot een evenement dat zelfs bezoekers trekt van buiten de stad. ‘Ik heb niets met Halloween, maar het is hier het feest van het jaar.’

Verdwenen standbeeld De jongste deelnemers staan op het pleintje in het midden van de Hordijk te popelen om met hun mandjes en tasjes langs de deuren te gaan om snoepjes en ander lekkers te verzamelen.

Ademloos luisteren ze naar het griezelverhaal over een inmiddels verdwenen standbeeld op de dijk dat ongeluk en ellende bracht. Alleen tijdens Halloween keert het standbeeld soms terug. In een tuin, achter een heg... dus pas op en kom vooral niet te dichtbij als je hem ziet.

Na deze waarschuwende woorden legt Eva de spelregels uit en leidt de menigte van het pleintje af. ‘Jullie kunnen linksaf en rechtsaf. Je mag overal aanbellen, behalve als er een postertje hangt!’ Eva heeft haar zin nog niet afgemaakt en de stoet zet zich in beweging.

Op zoek gaan naar al die enge huizen en spoken. Kijken of er nog wat snoep te scoren valt. ‘En kijk uit voor het standbeeld,’ geeft ze nog als waarschuwing mee.

Eén lange Opzoomerdijk Zo’n groot straatfeest ontstaat niet vanzelf. Verschillende groepjes bewoners organiseren al twintig jaar tal van activiteiten. Ze weten steeds een groter stukje dijk erbij te betrekken. Schoonmaken, feesten, aandacht voor Lief & Leed (baby’s krijgen er standaard een echte Hordijkromper)… het gebeurt er allemaal. Hoe hebben ze dat voor elkaar gekregen? Eva: ‘We nodigen altijd iedereen uit, voor elke activiteit weer.

We hebben een Facebookpagina, een straatapp en bewoners zonder social media krijgen netjes een brief in de bus.’

Op dit moment bestaat het zogenoemde Hordijk-comité uit zes personen.

Allemaal leveren ze op hun eigen manier hun bijdrage aan een fijne straat.

Videoprojecties en vuurspuwers Versierde voor- en binnentuinen, knapperende vuurkorven, videoprojecties op ramen, bewegende poppen, vuurspuwers…

Buurtidee... wat is dat nou?

Feest van het jaar Een stukje verder op de dijk woont Charlotte Schrijver. Zij en haar man doen ieder jaar enthousiast mee.

Uit hun tent klinkt enge spookhuis muziek en hij hangt vol lichtgevende en opblaasbare spoken, pompoenen en enge gezichtjes. ‘Ik heb eigenlijk niets met Halloween,’ lacht Charlotte terwijl ze snoepjes uitdeelt aan de passerende kinderen. ‘Maar toch ga ik mee in deze gekte. Halloween is hier echt het feest van het jaar. Vooral de verbinding is leuk. Je komt nu buren tegen die je anders nooit ziet op deze lange dijk.’

het is een grote griezelshop op de Horrordijk. Helemaal aan het begin van de dijk staat een bewoner in de deuropening. Ze houdt een grote kom met snoep vast. ‘Ik woon hier 32 jaar en het is nog steeds net zo leuk als in het begin. Fantastisch om al die blije kinderen zo leuk verkleed te zien.’ Een stukje verder staat een pikzwarte tent met een enorme rij ervoor. ‘O, hier kun je broodje knak en warme choco halen, lekker man’, klinkt het vanuit een groepje verklede pubers. De mandarijnen met gezichtjes laten ze liggen. Veel te gezond waarschijnlijk. Linda Pouwe is er maar druk mee.

Broodjes snijden, uitdelen en bijkletsen met jan en alleman.

Want ja, op de Hordijk ken je iedereen en iedereen kent jou.

Van klein naar groot De Hordijk (255 woningen) moet altijd creatief omgaan met de kleine budgetjes van het Opzoomeren.

Daarom heeft de straat er dit keer ook voor gekozen om een Buurtidee in te dienen (een bewonersinitiatief). ‘Bij zo’n aanvraag komt wel wat meer kijken dan een aanmeldkaartje voor het Opzoomeren. Je moet een begroting indienen en het verantwoorden werkt ook anders. Niet zo vreemd, want het gaat soms om aardige bedragen.’

Ze vervolgt: ‘We stellen hier veiligheid voor alles.

Daarom hebben we nu verkeersregelaars en een vergunning geregeld om de straat af te kunnen zetten. Mocht er tijdens de griezeltocht iets gebeuren, dan staan er ook twee EHBO’ers klaar om direct te helpen. ‘Dat voelt erg prettig en die konden we betalen uit de aanvraag voor Buurtidee’.

Vervallen huisje Net als in het verhaal van de Hordijk willen bewoners soms eens flink uitpakken in hun straat. Of ze willen eens iets doen dat bedoeld is voor de hele buurt of wijk.

Bijvoorbeeld een modeshow, een voetbaltoernooi of een plantjesruilmarkt. Dan heb je het al snel over een Buurtidee (bewonersinitiatief). In elke wijk ligt hiervoor geld klaar. Voor het aanvragen van een budget voor een Buurtidee kun je terecht bij de wijknetwerker en bij Opzoomer Mee.

Het is inmiddels donker en het begint zachtjes te miezeren. De Halloweengekte lijkt voorbij, alle enge maskers kunnen weer opgeborgen worden. Of toch niet? Wacht eens… wat staat daar nou half verborgen achter dat vervallen huisje? Zie ik dat nou goed… dat lijkt wel… een standbeeld!

Willem de Zwijgerstraat

12

Weer of geen weer, wij Opzoomeren

Leony Vooijs en Marye Mastik.

Marye Mastik woont nu iets meer dan vier jaar in de Willem de Zwijgerstraat in Overschie. ‘De buren hebben mij hier zo fijn ontvangen na mijn scheiding dat ik heel graag iets terug wilde doen voor deze straat.

Ik dacht: ik ga hier de boel Opzoomeren!’

Het Opzoomeren groeit en bloeit in de stad. Ieder jaar komen er nieuwe straten bij waar buren samen de handen ineen slaan voor hun stukkie Rotterdam.

Deze rubriek zet telkens zo’n kersverse Opzoomerstraat in de schijnwerpers.

Te beginnen met een Burendag. Maar zou er voldoende enthousiasme zijn? Vooraf vraagt Marye vier buren om mee te helpen. De buur mét auto doet de boodschappen. Heel de straat krijgt vervolgens een uitnodigingsbriefje in de brievenbus. Kortom, met die voorbereiding is het wel in orde. Maar als Marye de weersverwachtingen checkt slaat de schrik toe: regen en nattigheid. Dat wordt helemaal niks, denkt ze.

Goed voor de plantjes Cancelen zou je zeggen. Maar nee, de buren laten zich niet zo snel van hun stuk brengen en schieten te hulp. Een paar handige buurmannen spannen een paar zeilen in de straat.

Alles en iedereen verkast naar een provisorisch ingericht tentje. Zo is het toch nog beregezellig in de straat en klinkt het positief: ‘Het is in ieder geval goed voor de klimplantjes.’

Herbruikbare bordjes Meer dan veertig buren laten hun gezicht zien. ‘Het ging zo vanzelf’, blikt Marye terug. Regelmatig drinken buren nu samen een bakkie op straat. Teveel gekookt? Er is altijd een dankbare buur die een bordje in ontvangst neemt. Over bordjes gesproken…

‘Samen denken we na over hoe we activiteiten nog beter kunnen organiseren. Dus hebben we tachtig herbruikbare bordjes gekocht. Dat scheelt afval.’

Colofon: Opzoomer Mee • Pupillenstraat 56 • 3023 VW • opzoomermee.nl

Ook OPZOOMER ontvangen?

Scan de QR-code opzoomermee.nl/magazine