Page 1

การประยุกต์ ใช้ ข้อมูลดาวเทียม

1


ก่ อนทีจ ะนําข้ อมูลดาวเทียมมาใช้ ประโยชน์ นัน สิ งทีต ้ อง พิจารณามีดงั นี 1.มีความรู้ เรืองระบบดาวเทียมหรือไม่ เพียงใด 2 มีความรู้ เรืองระบบเซนเซอร์ ของดาวเทียมแต่ ละประเภท ต่ างๆ เป็ นอย่ างไร. 3. ต้ องการศึกษาเรืองอะไร 4. มีความเข้ าใจเกีย วกับคุณภาพข้ อมูลดาวเทียมเพียงใด 5. ต้ องการศึกษาในช่ วงเวลาใด ทีใ ด ข้ อมูลจากไหน 6. มีความเข้ าใจในการนําคุณสมบัตทิ ดี ขี องแต่ ละแบนด์ มา บูรณาการเพียงใด และอย่ างไร 2


1. Multiple sources เนืองจากข้ อมูลดาวเทียมมีการจัดเก็บในระบบ เซนเซอร์ หลายชนิด ซึงมีความสํ าคัญต่ อการตรวจวัดคลืน จากวัตถุเป้าหมายแตกต่ างกันนันเอง ซึงเรารู้ จักดีในเรือง ความแตกต่ างของความยาวคลืน ทีม ผี ลต่ อการดูดกลืน การ สะท้ อน และการทะลุผ่านวัตถุเป้าหมายในสั ดส่ วนที แตกต่ างกัน จึงทําให้ วตั ถุเหล่ านันมีความแตกต่ างกันและ เปลีย นแปลงไปตามแหล่ งกําเนิด เป็ นไปได้ ทจี ะทําให้ สามารถจําแนกข้ อมูลได้ อย่ างชัดเมือ ใช้ แบนด์ ทแี ตกต่ างกัน ตรวจวัดค่ า EM ของวัตถุเดียวกัน 3


2. Multispectral เป็ นการใช้ ข้อมูลในหลายช่ วงคลืน เพือ จําแนกความ แตกต่ างของวัตถุอย่ างชัดเจน จึงจําเป็ นต้ องมีการเลือกใช้ แบนด์ ทเี หมาะสมเพือ การวิเคราะห์ วตั ถุเป้าหมาย เช่ น ต้ นไม้ ทถี ูกแมลงกัดกิน เป็ นต้ น

4


3. Multisensor เนืองจากมี Sensors ทีห ลากหลายในการตรวจวัดค่ า ข้ อมูลจากวัตถุเป้าหมาย และเมือ นํามาบูรณาการแล้ ว สามารถตีความและจําแนกความแตกต่ างได้ เช่ น การนํา ภาพขาว-ดํา หรือ panchromatic มาบูรณาการหรือใช้ ร่ วมกับภาพ MSS หรือนําภาพทีไ ด้ จาก sensor ต่ างระบบ กัน เช่ น ระหว่ าง active and passive sensor เป็ นต้ น โดยเฉพาะอย่ างยิง เมือ นําภาพ SAR กับภาพ MSS มาใช้ ร่ วมกัน จะทําให้ เห็นคุณลักษณะเด่ นของภาพทีเ หมาะสมต่ อ การจําแนกวัตถุต่างๆ ได้ ดี 5


ภาพทีไ ด้ จึงทําให้ ได้ ข้อมูลทีม คี ุณภาพสู งเมือ นํามาทําการ ผสมสี ต่อไป ส่ วนใหญ่ แล้ วจะใช้ ในการศึกษาลักษณะ ทางธรณี เพือ ศึกษาลักษณะหิน หรือองค์ ประกอบของ แร่ ธาตุต่างๆ ทีค ลืน ตรวจวัดได้ และ ศึกษาโครงสร้ าง ทางธรณีได้ เป็ นอย่ างดีเพราะเป็ นข้ อมูล radar นันเอง

6


4. ข้ อมูล Multitemporal มีความสํ าคัญมา เนืองจากทําให้ เห็นการเปลีย นแปลง ในพืน ทีเ ดียวกัน แต่ ต่างช่ วงเวลากัน ซึงทําให้ สามารถ ติดตามการเปลีย นแปลงในพืน ทีน ันอย่ างรวดเร็ว เช่ น การเกิดมหันตภัยธรรมชาติ ไม่ ว่าจะเป็ นแผ่ นดิน ถล่ ม นํา ท่ วม ไฟป่ า เป็ นต้ น ซึงต้ องการเห็นการเปลีย นแปลง ในช่ วงเวลาทีแ ตกต่ างนับเป็ น ชัวโมง วัน หรือสั ปดาห์ เป็ น ต้ น 7


แต่ สําหรับปรากฏการณ์ ทคี ่ อยมีการเปลีย นแปลง เช่ น การ ละลายของภูเขานํา แข็ง หรือการเติบโตของป่ า เป็ นต้ น ต้ องอาศัยข้ อมูลการเปลีย นแปลงเป็ นรายปี ดังนันการ ประยุกต์ ใช้ ข้อมูลจําต้ องให้ ความสํ าคัญกับเงือ นไข (องศา ของดวงอาทิตย์ หรือมุมเรขาคณิตจากเรดาร์ ) ซึงมีผลก ต่ อการนําข้ อมูลมาใช้ เพือ เปรียบเทียบจําแนกผลความ แตกต่ าง

8


1.ด้านการป่ าไม้

9


กรมป่ าไม้ ได้ นําข้ อมูลจากดาวเทียมเพือ ศึกษาพืน ทีแ ละชนิดของป่ าไม้ ทัว ประเทศและ ติดตามการเปลีย นแปลงพืน ทีป ่ าไม้ โดยเฉพาะ พืน ทีป ่ าต้ นนํา ลําธาร การสํ ารวจหาพืน ทีป ่ า ไม้ ทอี ุดมสมบูรณ์ และ ป่ าเสื อมโทรมทัว ประเทศ การใช้ ภาพดาวเทียมศึกษาหาบริเวณพืน ทีท คี วรจะทําการปลูกสร้ าง สวนป่ าทดแทน บริเวณป่ าทีถูกบุกรุ กแผ้ วถางการศึกษาหาสภาพ การเปลีย นแปลงจากการใช้ ประโยชน์ พนื ทีป ่ าไม้ ทุกระยะ 3 ปี นอกจากนีย งั มีโครงการร่ วมกันในระหว่ างหน่ วยงานต่ างๆ เช่ น สํ านักงานเศรษฐกิจการเกษตร สํ านักงานคณะกรรมการวิจยั แห่ งชาติ และองค์ การต่ างประเทศร่ วมมือกันทําการศึกษาและวิจยั งานด้ านป่ าไม้ โดยใช้ ระบบคอมพิวเตอร์ ช่วยดําเนินงาน 10


2. ด้านการใช้ทีดิน

11


ด้ วยเหตุทกี ารใช้ ทดี นิ ของประเทศไทยได้ มีการเปลีย นแปลง อยู่เสมอ ๆ โดยมีการกําหนดลักษณะการใช้ ทดี นิ ว่ าควรเป็ นไปในรู ป ใด เช่ น ทําการเกษตรกรรม ก่ อสร้ าง อาคารบ้ านเรือน หรือจัดสร้ าง สถานทีพ กั ผ่ อนหย่ อนใจ เป็ นต้ น ดังนันข้ อมูลจากดาวเทียมจึงถูกนํามาใช้ โดยกรมพัฒนา ทีด นิ เพือ ศึกษาและวิเคราะห์ การเปลีย นแปลง สภาพการใช้ ทดี นิ ตลอดจนจัดทําแผนทีแ สดงขอบเขตการใช้ ทดี นิ แต่ ละประเภท การนําข้ อมูลจากดาวเทียมมาใช้ มีทงั วิธีการแปลด้ วยสายตา และการวิเคราะห์ ด้วยคอมพิวเตอร์ ซึงทําให้ ประหยัดเวลาและลด อัตรากําลังคนในการทํางาน

12


อีกทังปัจจุบนั ดาวเทียมได้ รับการพัฒนาให้ มีประสิ ทธิภาพ เพิม ขึน ได้ แก่ ข้ อมูลรายละเอียดสู งจากดาวเทียม LANDSAT ระบบ TM และข้ อมูลดาวเทียม SPOT ซึงมีปริมาณมากเพียงพอ และรวดเร็วทันกับ ความต้ องการจึงเป็ นแรงจูงใจทีจ ะทําให้ มีผ้ ูใช้ ข้อมูลโครงการทางด้ านการ ใช้ ทดี นิ มากขึน เช่ นการศึกษาการ ใช้ ทีดนิ จังหวัดนราธิวาส โดยการ วิเคราะห์ ข้อมูลจากดาวเทียมด้ วยเครืองคอมพิวเตอร์ การสํ ารวจสภาพการใช้ ทดี นิ ระดับภาคการศึกษาการใช้ ประโยชน์ ทีดนิ บริเวณป่ าพรุ โต๊ ะแดงจังหวัดนราธิวาสโดยใช้ ข้อมูล ดาวเทียม การประเมินการชะล้ าง พังทลายของดินบริเวณบางส่ วนของ พืน ทีล่ ุมนํา จังหวัดเชียงใหม่ โดยใช้ ข้อมูลจาก ดาวเทียม SPOT และ LANDSAT 13


3. ด้านการเกษตร

14


ประสิ ทธิภาพในการใช้ ข้อมูลจาก ดาวเทียมยิง ขึน และ เนืองจากมีการถ่ ายภาพซําทีเ ดิมทุกๆ 16 วัน ของดาวเทียม LANDSAT และทุก 26 วันของดาวเทียม SPOT ทําให้ สามารถเปรียบเทียบความแตกต่ างของสภาพพืน ทีไ ด้ อย่ าง รวดเร็ว กรมวิชาการเกษตร สํ านักงานเศรษฐกิจการเกษตรและ สํ านักงานคณะกรรมการวิจัยแห่ งชาติ ได้ นําข้ อมูลดาวเทียมไป ใช้ ประโยชน์ ในโครงการต่ างๆ เช่ น การใช้ ภาพจากดาวเทียม LANDSAT ติดตามการเปลีย นแปลงของพืน ทีน าข้ าวภาค กลาง ศึกษาหาผลผลิตข้ าว 15


การสํ ารวจพืน ทีป ลูกยางพาราของประเทศไทย การศึกษา ความเป็ นไปได้ ของการประมาณพืน ทีเ พาะปลูกปาล์ ม นํา มันในบริเวณภาคใต้ การกําหนดพืน ทีท มี ศี ักยภาพของการเกษตรโดย การแปล ภาพ ด้ วยสายตาจากดาวเทียม SPOT ผลจาการพัฒนา ข้ อมูลดาวเทียมในระบบเรดาร์ จะมีส่วนช่ วยอย่ างสํ าคัญ ในการศึกษาสํ ารวจและติดตามข้ อมูลทางด้ านการเกษตร ได้ ทุกฤดูกาล 16


4. ด้านธรณี และธรณี สณ ั ฐาน

17


การนําข้ อมูลจากดาวเทียมสํ ารวจทรัพยากรมาใช้ ใน งานด้ านนี จะมีลกั ษณะและวิธีการแตกต่ างไปจากการแปล ข้ อมูลด้ านอืน ไม่ ว่าจะเป็ นด้ านป่ าไม้ การใช้ ทดี นิ และ เกษตรกรรม ซึงอาศัยแต่ เพียงปัจจัยการแปลสภาพพืน ฐานก็ สามารถศึกษาข้ อมูลเหล่ านัน แต่ การแปลความหมายทางธรณีวทิ ยาและธรณีสัณฐาน จะอาศัย วิธีการอ่ านข้ อมูลทีเ ห็นได้ โดยตรง เช่ น ลักษณะภูมิ ประเทศ ลักษณะทางนํา ลักษณะการใช้ ทดี นิ ตลอดจนสี งที ปรากฎในภาพมาประมวลร่ วมกันแล้ วจึงแปลความหมาย ทางด้ านธรณีสัณฐาน และธรณีวทิ ยาอีกขันหนึง 18


ประกอบกับภาพดาวเทียมในปัจจุบัน เป็ นภาพทีม ี คุณสมบัตใิ นการนํา มาศึกษาได้ ในสามมิติ จึงทําให้ สามารถศึกษาลักษณะภูมปิ ระเทศได้ ดี นอกจากนีภ าพจากดาวเทียมเหมาะอย่ างยิง ทีจ ะนํามาใช้ เมือ หน่ วยทางธรณีวทิ ยาและธรณีสัณฐานมีขนาดใหญ่ ทําให้ มองเห็นโครงสร้ างทังหมดได้ ในเวลาเดียวกัน

19


เนืองจากการวิจยั และพัฒนาข้ อมูลทีไ ด้ รับด้ วยเทคนิคต่ าง ๆ เพือ ให้ ได้ รับรายละเอียดเพิม ขึน นอกจากนี กรมทรัพยากรธรณี ได้ ใช้ ภาพถ่ ายจากดาวเทียมสํ ารวจหาแหล่ งนํา บาดาล และนํา ใต้ ดนิ ในหินแข็งของภาคตะวันออก และสํ ารวจธรณีวทิ ยาแหล่ งแร่ ใน บริเวณภาคตะวันตก ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคตะวันออก และภาคเหนือ จุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย ได้ ศึกษาวิจยั เพือ ให้ ทราบถึง สภาพทางธรณีวทิ ยาทัว ไปเฉพาะแห่ ง เช่ น การใช้ ภาพจาก ดาวเทียมสํ ารวจข้ อมูลทางธรณีวทิ ยาบริเวณขอบโคราช 20


มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ได้ ศึกษาเรืองการ ประเมินการใช้ ภาพจากดาวเทียมเพือ ทํา แผนทีธ รณี สั ณฐานทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มหาวิทยาลัยขอนแก่ น ได้ วจิ ัยเรืองการศึกษาธรณี สั ณฐานวิทยาของการสะสมตัวของ เม็ดตะกอนโดยลมใน ภาคตะวันออกเฉียงเหนือด้ วยภาพจากดาวเทียม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ได้ ศึกษาการแพร่ กระจายทาง ภูมศิ าสตร์ ของแหล่ งแร่ บริเวณ รอบแอ่ งเชียงใหม่ ด้วย ภาพถ่ ายจากดาวเทียม 21


5. ด้านอุทกวิทยา

22


การศึกษาในด้ านอุทกวิทยา อาจรวมถึงการศึกษาที เกีย วกับ อุทกภาค (Hydrosphere) ซึงหมายถึง นํา ทังบน บก ในทะเล นํา บนดินและใต้ ผวิ ดิน รวมไปถึงปริมาณ คุณภาพ การ ไหล การหมุนเวียน ตลอดจนองค์ ประกอบ อืน ๆ ทีส ั มพันธ์ กบั นํา การใช้ นํา และมลภาวะใน นํา เป็ นต้ น สํ าหรับแหล่ งนํา บนดิน ภาพดาวเทียมจะให้ ข้อมูลแหล่ ง ทีต งั รู ปร่ าง ขนาดได้ เป็ นอย่ างดี ถ้ าหากขนาดของแหล่ งนํา ไม่ เล็กจนเกินไป 23


เนืองจากนํา มีคุณสมบัตทิ ี ดูดกลืนคลืน แม่ เหล็กไฟฟ้ าช่ วง อินฟราเรด ตังแต่ ความยาวช่ วงคลืน 0.7 ไมครอนขึน ไป ไว้ ได้ เกือบทัง หมดดังนันภาพในช่ วงคลืน อินฟราเรด (0.7 - 1ไมครอน) จะแสดงขอบเขตบริเวณทีเป็ น นํา บน ผิวดินได้ เด่ นชัดและนํามาศึกษาขอบเขตนํา ผิวดินได้ ดีกว่ าช่ วงคลืน อืน ๆ

24


กรมชลประทานได้ นําข้ อมูลจากดาวเทียมไปใช้ ในการวิจัย เรืองการใช้ ข้อมูลจากดาวเทียม สํ ารวจทรัพยากรเพือ การ ชลประทานบริเวณพืน ทีช ลประทานของโครงการเกษตร ชลประ ทานพิษณุโลกด้ วยระบบคอมพิวเตอร์ เพือ ติดตาม การประเมินผลการส่ งนํา บริเวณโครง การฯ เพือ ใช้ เป็ น ข้ อมูลพิจารณาแผนด้ านการสรรนํา และปรับปรุงระบบ ชลประทานทีใ ช้ งานด้ านวิศวกรรม เกีย วกับการ บํารุงรักษาเขือ นและอ่ างเก็บนํา 25


5. ด้านสมุทรศาสตร์

26


จุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย และสํ านักงาน คณะกรรมการวิจยั แห่ งชาติได้ ศึกษาเกีย วกับตะกอนใน ทะเลและคุณภาพของนํา บริเวณชายฝัง โดยสั งเกตจาก ระดับความขุ่นของนํา ซึงปรากฎในภาพจากดาวเทียม LANDSAT โครงการทีศ ึกษา ได้ แก่ การแพร่ กรจายของ ตะกอน แขวนลอยบริเวณรอบเกาะภูเก็ต เป็ นบริเวณทีม กี ารทํา เหมืองแร่ ดบี ุกจากเทคนิคการเน้ นภาพจากดาวเทียม ทํา ให้ แยกระดับความขุ่นของตะกอนได้ 27


นอกจากการศึกษาตะกอนในทะเลแล้ วยังได้ ศึกษาการ แพร่ กระจายตัวของตะกอนในบริเวณปากแม่ นํา ต่ าง ๆ ของอ่ าวไทยตอนบน ปากแม่ นํา เจ้ าพระยา บางปะกง และท่ าจีน ข้ อมูลดาวเทียม SPOT ให้ ประโยชน์ ในการศึกษา ด้ าน สมุทรศาสตร์ และชายฝังการพัง ทะลายและการ ตกตะกอน สํ าหรับ MOS-1 มีระบบ เก็บข้ อมูล VTIR ซึงมีช่วงคลืน Visible Thermal Infrared สามารถทะลุ ผ่ านนํา ประมาณ 40 - 50 เมตรได้ นับว่ ามี ประโยชน์ อย่ างยิง ในทางสมุทรศาสตร์ และการประมง

28


6.ด้านภัยธรรมชาติ

29


จากการทีภ าคใต้ ของประเทศไทยได้ ประสบปัญหานํา ท่ วม ทําความเสี ยหายแก่ ชีวติ และทรัพย์ สิน โดยเฉพาะที อําเภอพิปูน จังหวัดนครศรีธรรมราชได้ มหี ลายหน่ วยงานที ให้ ความสนใจทีจ ะนําข้ อมูลดาวเทียมมาใช้ ในการสํ ารวจ สภาพนํา ท่ วม เพือ ให้ ทราบถึงขอบเขตบริเวณนํา ท่ วม ตลอดจนผลกระทบจากนํา ท่ วม ทําแผนทีแ สดงขอบเขตบริเวณ นํา ท่ วมมักทําได้ ด้วย ความลําบากเนืองจากจะมี ขอบเขตบริเวณกว้ างขวาง ไม่ สะดวกต่ อการทํารังวัด ด้ วยเครืองมือสํ ารวจภูมปิ ระเทศทัว ๆ ไป และจะเปลีย นแปลง โดยจะไหลลงสู่ บริเวณทีต าํ กว่ าอยู่ ตลอดเวลา

30


ข้ อมูลดาวเทียมจะทําให้ สามารถบันทึกบริเวณนํา ท่ วมใน ขณะนันได้ อย่ าง ถูกต้ องและรวดเร็วติดตามสภาพนํา ท่ วมได้ เป็ นขันตอนและสามารถนําข้ อมูลมา ศึกษาเพือ หาทางควบคุมป้องกันสภาพนํา ท่ วมในปี ต่ อ ๆ ไปได้ การศึกษาผลกระทบและความเสี ยหายทีเ กิดจากนํา ท่ วม ทําให้ ทราบถึงสภาพเสี ยหายได้ อย่ างแม่ นยํา

31


7. ด้านการทําแผนที

32


กรมแผนทีทหาร ได้ ทดลองใช้ ภาพจากดาวเทียม SPOT แก้ ไขแผนทีภูมปิ ระเทศ มาตราส่ วน 1:50,000 ให้ ทันสมัย ซึงเป็ นโครงการหนึง ภายใต้ ความช่ วยเหลือจาก องค์ การ CIDA (Canadian Intermational Development Agency) โดยนําข้ อมูลจากดาวเทียมSPOT ทีม รี ายละเอียดสู ง มาใช้ ในการแก้ ไขแผนที ระยะแรกของโครงการนี ได้ แก้ ไข แผนทีม าตราส่ วน 1:50,000 โดยทําการแก้ ไขแผนที 4 ระวาง คือ ส่ วนหนึงเป็ นบริเวณจังหวัดเชียงใหม่ อีกส่ วนหนึง เป็ น บริเวณพืน ทีช ายฝังทะเลตะวันออก 33


นับว่ าได้ ผลดีเนืองจากข้ อมูลดาวเทียม SPOTสามารถ นํามาใช้ งานในทางปฏิบัตเิ พือ แก้ ไขรายละเอียดทางราบ ได้ ดี และกรมแผนทีท หารได้ ดาํ เนินการแก้ ไข แผนทีม าตราส่ วน 1:50,000 โดยใช้ ข้อมูลจากดาวเทียม SPOTระบบ Panchromatic ทีม รี าย ละเอียด Resolution ขนาด 10 x 10 เมตร 34


II.การประยุกต์ใช้ขอ้ มูลดาวเทียม

35


บทนํา ในการวางแผนการบริหารทรัพยากรธรรมชาติและสิ งแวดล้ อมของ ประเทศนัน จําเป็ นต้ องอาศัยข้ อมูลพืน ฐาน จากหลายสาขา (Interdisciplinary) ทังทางด้ านกายภาพ (Physical) ชีวภาพ (Biological) เศรษฐกิจสั งคม (Socio-Economics) ตลอดจนนโยบายของรัฐมาประกอบในการพิจารณาในการวาง แผนการบริหารทรัพยากร ธรรมชาติเพือ ให้ ทราบถึงข้ อเท็จจริงของ สถานการณ์ ในปัจจุบัน (Present Situation) ของทรัพยากรธรรมชาติ ทีม ีอยู่ มีมากน้ อยเพียงใด อยู่ทไี หน มีสภาพและคุณภาพอย่ างไร ข้ อมูลเบือ งต้ น เหล่ านี จําเป็ นอย่ างยิง ต่ อการวิเคราะห์ ถึงปัญหาทีเ กีย วข้ องกับการบริหาร ทรัพยากร ธรรมชาติและสิ งแวดล้ อม ตลอดจนสาเหตุของปัญหาและ ผลกระทบทีอ าจจะเกิดขึน ในอนาคตหากไม่ แก้ไขได้ ทนั ท่ วงที 36


ข้ อมูลจากภาพดาวเทียมเป็ นข้ อมูลทีใ ห้ รายละเอียดเกีย วกับสภาพการ เปลีย นแปลง (Changing) ของทรัพยากรดิน ทรัพยากรป่ าไม้ และทรัพยากรนํา การขยายตัวของชุ มชน การพัฒนาด้ านสาธารณูปโภค แสดงถึงการเคลือ นไหว (Dynamic) ของเศรษฐกิจสั งคมตลอดจนการขาดดุลย์ ของธรรมชาติ ใน ลักษณะของมลภาวะ (Pollution) ของทรัพยากรดินและนํา ได้ เป็ นอย่ างดี ข้ อมูลต่ างๆเหล่ านีจ ําเป็ นต้ องแปลตีความโดยผู้แปลตีความทีม ี ประสบการณ์ ในการแปล จึงจะสามารถเปลีย นข้ อมูลจากภาพมาเป็ นข้ อมูลเชิง ปริมาณ (Quantitative) และข้ อมูลในเชิงคุณภาพ (Qualitative) ได้ และในการ นําเอาศาสตร์ ทางด้ าน Remote Sensing มาใช้ ในการวางแผนการบริหาร ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ งแวดล้ อมของประเทศไทยนัน มีวตั ถุประสงค์ ดังนี 37


1. เพือ สํ ารวจปริมาณ คุณภาพของทรัพยากรธรรมชาติทมี ีอยู่ใน ปัจจุบนั 2. เพือ ศึกษาวิเคราะห์ ประเมินความรุนแรงของผลกระทบต่ อ สิ งแวดล้ อมทีเ กิดการพัฒนาและใช้ ประโยชน์ ทรัพยากร ธรรมชาติ ทีม ีในปัจจุบนั 3. เพือ วางแผนแก้ ไขและพัฒนาทรัพยากรธรรมชาติทเี หมาะสม สามารถใช้ ทรัพยากรธรรมชาติทมี ีอยู่อย่ างมีประสิ ทธิ ภาพและเกิด ประโยชน์ สูงสุ ดสอดคล้ องกับสภาพเศรษฐกิจและสั งคม กําหนด เป็ นแนวทางในการพัฒนาและควบคุมการ ใช้ งาน ทรัพยากรธรรมชาติอนื ๆ ของประเทศ 38


สํ าหรับประเทศไทยนัน การสํ ารวจข้ อมูลจากระยะไกล (Remote Sensing) เริมเข้ ามามีบทบาทในการวางแผน การบริหาร และการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ งแวดล้ อม ตังแต่ ปี 2541 เป็ นต้ นมาโดยเข้ าร่ วมโครงการสํ ารวจ ทรัพยากรธรรมชาติด้วย ดาวเทียม ขององค์ การนาซ่ า (NASA) ประเทศสหรัฐอเมริกา โดย การดําเนินงานและประสานงานของกองสํ ารวจ ทรัพยากรธรรมชาติด้วยดาวเทียม สํ านักคณะกรรมการวิจยั แห่ งชาติ และในปี 2524 ได้ ดาํ เนินการ จัดตังสถานีรับสั ณญาณจาก ดาวเทียมสํ ารวจทรัพยากรและดาวเทียมอุตุนิยมวิทยาขึน ทีเ ขต ลาดกระบัง กรุ งเทพมหานคร

39


1. การติดตามการเปลีย นแปลงธรรมชาติและ สิ งแวดล้ อม

40


1. การสํ ารวจและการจัดทําแผนทีท รัพยากรธรรมชาติ (Mapping) ทรัพยากรธรรมชาติเป็ นปั จจัยหนึงทีสาํ คัญต่อการพัฒนา ทางด้านเศรษฐกิจ และสังคมการสํารวจทางไกลจัดได้วา่ เป็ น เครืองมือ ช่ วยในการศึกษาและสํ ารวจทรัพยากรได้ท: งั ในระดับ จังหวัด ภาค ประเทศ หรื อภูมิภาคเพราะดาวเทียมครอบ คลุม เนื:อหาทีขนาดใหญ่ อีกทั:งยังมีความหลากหลายให้เลือกใช้ เช่น ภาพขนาดเล็ก (60 x60 ตารางกิโลเมตรของ ดาวเทียม SPOT) ทีมีรายละเอียดภาพ สู งสุ ดถึง 10 เมตรเหมาะทีจะใช้สาํ รวจและศึกษาเฉพาะที 41


แต่ภาพขนาดกลาง (185 x 185 ตารางกิโลเมตรของดาวเทียม LANDSAT) ความละเอียดภาพ 30x 30 เมตร สามารถใช้ ศึกษาระดับกว้างระดับ จังหวัด ภูมิภาคหรื อประเทศ ไป จนถึงภาพขนาดใหญ่ (ประมาณ 2,000 x 8,000 ตาราง กิโลเมตรจาก NOAA ) รายละเอียด 1 กิโลเมตร ซึ งใช้ได้ดีใน ระดับภูมิภาค การทีดาวเทียมสามารถให้ขอ้ มูลสําหรับศึกษา พื:นทีห่างไกล หรื อพื:นทีทีไม่สามารถเข้าถึงได้ทาง ภาคพื:นดินได้ดี และยังเชือมโยงกับส่ วนทีสมั พันธ์ใกล้เคียง อืนๆ ด้วย 42


การสํ ารวจและทําแผนทีท รัพยากรนี ไม่ สามารถกระทํา ได้ โดยอาศัยภาพถ่ ายดาวเทียมแต่ เพียงอย่ างเดียวทังนี เพราะ การตีความจากภาพถ่ ายนันขึน อยู่กบั ความรู้ และประสบการณ์ ของผู้ตคี วามเป็ นหลัก การสํ ารวจระยะไกล มิใช่ จะแทนทีก ารสํ ารวจแบบปกติ ได้ ทงั หมดแต่ จะมีส่วนช่ วยลดปริมาณ การสํ ารวจภาคพืน ดิน ลงมากและใช้ ประโยชน์ ร่วมกัน 43


และบางกรณีมคี วามถูกต้ องและยากทีจ ะทําได้ ก็ต้องอาศัยการ สํ ารวจแบบปกติ เช่ น แนวเขตและรู ปแบบการใช้ ประโยชน์ ทีด นิ ต่ างๆ ภาพดาวเทียมจะบรรจุข้อมูลทาง ทรัพยากร และแสดงตําแหน่ งบนผิวโลกของทรัพยากรจึงจะช่ วยใน การทําแผนทีเ ป็ นไปได้ อย่ างรวดเร็ว และถูกต้ องมากยิง ขึน

44


2. การศึกษาการเปลีย นแปลง (Changing) ด้วยสมรรถนะของดาวเทียมทีสามารถกลับมาซํ:าใหม่ใน ทุกๆ 16 วัน เช่น ในดาวเทียม LANDSAT นั:นจึงสามารถ นํามาใช้ประโยชน์ดา้ ติดตามและดูการเปลียนแปลงทรัพยากร และสภาพแวดล้อมอืน ๆ ได้อย่างสมําเสมอ รวมทั:งการศึกษาสภาพในอดีต เพือดูแนวโน้มคาดการณ์ และวางแผนสําหรับอนาคต นอกจากนี:ยงั สามารถใช้ติดตาม ปรากฎการณ์และกระบวนการทาง ธรรมชาติ ทั:งบนแผ่นดิน และในมหาสมุทร 45


แม้ กระนันยังบันทึกการเปลีย นแปลงไปตามความถีของการ โคจรมาทีเ ดิม ซึงขึน อยู่กบั ชนิดและลักษณะการโคจรของ ดาวเทียม ปัจจุบันดาวเทียมสํ ารวจทรัพยากรทีเ น้ นการสํ ารวจบ แผ่ นดินจะมีความถีอยู่ในช่ วง 2 - 4 สั ปดาห์ ยกเว้ น ดาวเทียม SPOT ซึงจะถ่ ายภาพซําได้ ถีกว่ า เพราะ ลักษณะพิเศษในการปรับ เอียงกล้ องไปทางซ้ าย และขวา ได้ ถึง + 27 องศาจากแนวดิง นับว่ าเพียงพอต่ อการสํ ารวจ สิ งทีม กี ารเปลีย นแปลงไม่ รวดเร็วนัก 46


ต่ างจากการดูสภาพอากาศเพือ ใช้ ในการพยากรณ์ ซึงมี การเปลีย นแปลงสู ง ต้ องมีการบันทึกเป็ นรายวัน หรือราย ชัวโมง เช่ นดาวเทียม NOAA ซึงรับข้ อมูลได้ วนั ละ 2 ครังคือ ในช่ วงเช้ าและบ่ าย จึงเหมาะสํ าหรับใช้ ในการพยากรณ์ อากาศ ทัว ๆไป เป็ นต้ น แต่ สําหรับการติดตามการเกิดและเคลือ นตัว ของพายุโซนร้ อนต่ างๆ เพือ การเตือนภัยต้ องอาศัยดาวเทียม ประจําท้ องถิน เช่ น ดาวเทียมโกล์ ซึงบันทึกภาพได้ ถถี ึงทุกๆ 30 นาที 47


ในด้ านมหาสมุทรศาสตร์ นัน ลักษณะกายภาพ และ ปรากฎการณ์ ต่างๆโดยเฉพาะอย่ างยิง บริเวณชายฝังจะ เป็ นบริเวณ ทีม กี ารเปลีย นแปลงสู ง ทีไ ด้ รับอิทธิพลจาก กระแสนํา ขึน -นํา ลง ทําให้ มกี ารเปลีย นแปลงเป็ นราย ชัวโมง ปัจจุบันยังไม่ มดี าวเทียมดวงใด ทีน ํามาใช้ งานใน ด้ านนีไ ด้ อย่ างแท้ จริงในลักษณะปฏิบัตกิ ารส่ วนใหญ่ จะ เป็ นในเชิงศึกษาค้ นคว้ าเบือ งต้ นเท่ านัน 48


3. การให้ สัณญาณเตือนภัย (Warning) ประโยชน์ทีสาํ คัญอย่างหนึงของดาวเทียมสํารวจ ทรัพยากรก็คือ การจัดทําแผนทีทรัพยากรธรรมชาติและ สิ งแวดล้อม ประเภทต่างๆ เช่น ป่ าไม้ แหล่งต้นนํ:าลําธาร สภาพแวดล้อมชายฝัง การพังทลายและการตกตะกอนของลํา นํ:าและแผนทีอืนๆ ทีเกียวข้องกับสภาพแวดล้อมข้อมูล หรื อ แผนทีต่างๆ เหล่านี:จะเป็ นตัวบ่งชี:สถานภาพของ ทรัพยากรธรรมชาติและสภาพแวดล้อมนั:นๆ 49


ซึ งเมือนําข้อมูลหรื อแผนทีทรัพยากรธรรม ชาติเหล่านี:หลายๆ ปี มาเปรี ยบเทียบหาความแตกต่าง หรื อความเปลียนแปลง (Temporal Change) ทําให้สามารถทํานายหรื อพยากรณ์ สถานการณ์ของทรัพยากรธรรมชาติ และสิ งแวดล้อมใน อนาคตได้ ซึ งถือว่าเป็ นส่ วนประกอบทีสาํ คัญในการส่ ง สัญญาณเตือนภัยให้รู้วา่ ทรัพยากรประเภทนั:นๆ อยูใ่ นขั:น รุ นแรงหรื อขั:นวิกฤติ ควรจะมีมาตรการในการป้ องกันหรื อ แก้ไขอย่างไรบ้าง นอกจากนี: ยังมีประโยชน์ต่อการวางแผน การพัฒนาและ บริ หารการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ งแวดล้อมของ ประเทศอีกด้วย 50


2. การเปลีย นแปลงติดตามการใช้ ทดี นิ

51


ข้ อมูลจากดาวเทียมเป็ นข้ อมูลหลายช่ วงระยะเวลา (Temporal Data) หลายช่ วงคลืน (Multispectral) ดาวเทียม บาง ดวงให้ รายละเอียดสู งเกือบเท่ าภาพถ่ ายทางอากาศ (High Resolution) ดังนันข้ อมูลจากดาวเทียม จึงให้ ประโยชน์ ใน ด้ านการจําแนก(Classification) ติดตามตรวจสอบการ เปลีย นแปลงการใช้ ประโยชน์ พนื ทีใ นปัจจุบันอันเป็ นข้ อมูล หลักใน การวางแผนการพัฒนาพืน ที 52


3. การวิเคราะห์ และประเมินสถานการณ์ ปัจจุบัน

53


ข้ อมูลจากดาวเทียมเป็ นข้ อมูลหลายช่ วงระยะเวลา (Temporal Data) หลายช่ วงคลืน (Multispectral) ดาวเทียม บาง ดวงให้ รายละเอียดสู งเกือบเท่ า ภาพถ่ ายทางอากาศ (High Resolution) ดังนันข้ อมูลจากดาวเทียม จึงให้ ประโยชน์ ใน ด้ าน การจําแนก(Classification)ติดตามตรวจสอบการเปลีย นแปลง การใช้ ประโยชน์ พนื ทีใ นปัจจุบันอันเป็ นข้ อมูลหลักใน การ วางแผนการพัฒนาพืน ที 54


4. การวางแผนจัดการทรัพยากรธรรมชาติ

55


ข้ อมูลในการวางแผนการจัดการทรัพยากรธรรมชาติ เพือ การพัฒนาประเทศนัน นอกจากจะใช้ ความเหมาะสม ทางด้ าน กายภาพ ชีวภาพ และเศรษฐกิจสั งคม แล้ วยังต้ อง ดําเนินตามนโยบาย (Policy) ทีร ัฐบาลได้ วางไว้ อกี ด้ วย ข้ อมูล จาก ภาพดาวเทียมจะช่ วยชีภาพรวมให้ ผ้ ูบริหารกําหนด นโยบาย (Policy Making) การตัดสิ นใจ(Decision Making) ในการบริหารได้ ดยี งิ ขึน 56


4. การพยากรณ์

57


ดาวเทียมบางดวง เช่ น MOS-1 และดาวเทียม NOAA เป็ นดาวเทียมทีใ ห้ ข้อมูลทางด้ านสมุทรศาสตร์ และ อุทกศาสตร์ สามารถพยากรณ์ ให้ ทราบถึงความเปลีย นแปลง ของบรรยากาศทีจ ะมีผลกระทบและก่ อให้ เกิดภัยพิบัติ เช่ น พายุ อุณหภูมิ ข้ อมูลเหล่ านีเ ป็ นประโยชน์ อย่ างยิง ต่ อการ ป้องกัน คุ้มครองทรัพย์ สินของราษฎร

58


ผลของการใช้ ข้อมูลดังกล่ าวช่ วยให้ รัฐบาลสามารถออกข่ าว เตือนราษฎรในพืน ทีไ ด้ อย่ างทันท่ วงที ทําให้ ลดปริมาณผู้ เสี ย ชีวติ และทรัพย์ สินของราษฎรได้ เป็ นอย่ างมาก นอกจากนีข ้ อมูลจากดาวเทียมยังแสดงผลกระทบที เกิดขึน ในพืน ทีต ่ างๆ ทัว โลกจะสะท้ อนหรือประเมินผลที อาจจะเกิดขึน ในอนาคตและทีอ าจจะเกิดขึน กับประเทศ ไทยในการวางแผนพัฒนาประ เทศ ในลักษณะเดียวกัน อีกด้ วย 59


Remote sensing applications 1.ด้ านการเกษตร (Agriculture ) 1.1 ทําแผนทีพชื ทางการเกษตร(mapping crop area) 1.2 จําแนกโรคและความเครียดของพืช (dentifying diseases and crop stress) 1.3 ประเมินผลผลิตด้ วยรู ปแบบต่ างๆ (estimating crop yield in conjunction with models) 1.4 ติดตามการปลูกพืชผิดกฎหมาย (detecting weeds and illicit crops) 1.5 จัดการด้ านพืน ที (pasture management ) ได้ แก่ 60


1.5.1 จัดกลุ่มชนิดพืชพรรณ (crop type classification ) 1.5.2 ประเมินเงือ นไขของชนิดพืช (crop condition assessment ) 1.5.3 ประเมินผลผลิต (crop yield estimation ) 1.5.4 ทําแผนทีค ุณลักษณะของดิน (mapping of soil characteristics ) 1.5.5 ทําแผนทีก ารจัดการดิน (mapping of soil management practices ) 1.5.6 ติดตามการเปลีย นแปลงการทําการเกษตร (compliance monitoring (farming practices) 61


2. ด้ านแผนที Cartography -ด้ านการปรับปรุ งแผนที (map revision) -ด้ านการศึกษาขนาดและรู ปร่ าง และโฟโตแกรมมิสทรี (geodesy and photogrammetry) -ด้ านการผนวกข้ อมูลรีโมทเซนซิงด้ วยการนําเสนอทางแผน ที (merging other data with remote sensing for map presentation) -ทําภาพสามมิตเิ พือ ศึกษาลักษณะภูมปิ ระเทศ (use of stereo imagery for topographic mapping) -ด้ านการแปลแผนทีเ พือ ปรับปรุ งแผนทีใ ห้ ทนั สมัยจาก หลายๆ แหล่ ง (compile and update thematic maps of various resources) 62


3. ด้ านวิศวกรรม (Engineerings ) -วางแผนการวางท่ อพลังงานต่ างๆ (routing power lines) -ออกแบบโครงข่ ายการคมนาคมขนส่ ง (designing transportation networks ) -เลือกทีต งั (site selection)

63


Applicaiton....

4. การทําแผนทีเ สี ยงภัย (Erosion mapping ) -ทําแผนทีแ ละติดตามพืน ทีเ สี ยงต่ อการพังทลายต่ างๆ (mapping and monitoring eroded areas) -ทําแผนทีค าดการณ์ แหล่ งพังทลาย (predicting potential erosion sites) -ติดตามการเปลีย นแปลงทีด นิ และการกลายเป็ น ทะเลทราย (monitoring land degradation and desertification)

64


5. ด้ านธรณี (Geology ) -จําแนกโครงสร้ างลักษณะทางธรณี (identifying lineaments and other structural features) -ทําแผนทีธ รณีสัณฐาน และธรณีพชื พรรณ (mapping geomorphology and geobotany) -ค้ นหาแหล่ งแร่ และปิ โตรเลีย ม(mineral and petroleum exploration) -วิเคราะห์ ลกั ษณะพืน ทีแ ละการระบายนํา (analysing landform and drainage ) -จําแนกประเภทของหิน (identifying rock types) -จําแนกการรัวของนํา มัน (identifying oil seepage) -การวางแผนการเข้ าถึงและการเตรียมแผนที (access planning and base map preparation) 65


Applicaiton.... 6.ด้ านอุทก (Hydrology ) -ติดตามนํา ใต้ ดนิ ตืน และนํา ใต้ ดนิ ลึก (detecting near-surface aquifers for ground water storage) -ติดตามระบบชลประทานและการใช้ ประโยชน์ (monitoring irrigation performance and usage) -ตรวจสอบการเกิดนํา ท่ วมเพือ การจัดการพืน ทีน ํา ท่ วม (supplement investigations for flood plain management) -ติดตามการเก็บกักนํา เพือ การเกษตร(monitoring on-farm water storage) -ทําแผนทีป ัจจุบันและพืน ทีด นิ เค็ม (mapping current and potential salinity sites) -ประเมินความชุ่มชืนของดินและอุณหภูมิผวิ ดิน (estimating soil moisture and surface temperature ) -การวางแผนโครงสร้ างทางวิศวกรรมและติดตามผล (planning engineering constructions and monitoring their effectiveness) 66


7. ด้ านอุตุนิยมวิทยา (Meteorology )

Applicaiton....

-ศึกษาสภาพบรรยากาศทังอุณหภูมิและสภาพอากาศ (routine atmospheric studies of temperature and weather patterns) -ทําแผนทีเมฆ รู ปแบบ และองค์ ประกอบของสภาพอากาศ (mapping cloud cover, patterns, composition and temperature) -พยากรณสภาพอากาศ (weather forecasting) -คาดการณ์ และติดตามการเกิดอุทกภัย (flood prediction and monitoring) -เตือนภัยพายุและประเมินความเสี ยหาย(storm warning and damage asessment ) -กําหนดและบอกทิศทางการเคลือ นตัวของพายุ (locating and tracking cyclones)

67


-ติดตามการเกิดไฟป่ า (monitoring bushfires) -ทําแผนทีก ารปกคลุมของหิมะ การเคลือ นตัวและอัตราการ ละลาย (mapping snow cover, run-off and melt rate) -ติดตามองค์ ประกอบทางเคมีและอนุภาคของชันบรรยากาศ (detecting chemical and/or particulate composition of the atmosphere) -ศึกษาภูมิอากาศ (climate studies) -ศึกษาอุณภูมิในแนวตังกับความชืนสั มพัทธ์ (vertical temperature and humidity profiling) -ศึกษาความสู งทางพืน ทีก บั ลักษณะความเร็วลมในระดับสู งขึน ไป ( deducing geopotential height and upper level wind velocity) -ทําแผนทีล มทีย กตัวทําให้ เกิดเมฆ (mapping cloud drift winds) 68


8.ด้ านสมุทรศาสตร์ (Oceanography ) -ประเมินอุณหภูมิเหนือพืน ผิวทะเล (estimating sea surface temperature ) -ทําแผนทีท ะเล (ocean colour mapping) -ทําแผนทีพ นื ผิวทะเลและใต้ ทะเล (mapping of sea surface and sea floor topography) -ติดตามมหันตภัยทางทะเล (detecting navigational hazards) -แผนทีก ระแสนํา ในทะเล ลม และคลืน (mapping ocean currents, wind and wave action) -ติดตามการนํา มันรัว ความร้ อนและมลพิษอืน ๆ (detecting oil spills, thermal effluent or other pollution ) 69


-แผนทีป ระชากรปลาและการเคลือ นตัว (mapping fish populations and movements) -จําแนกระดับการยกตัวของนํา ทะเลทีน ําธาตุอาหารจากท้ องทะเล ขึน มาด้ านบน กับลักษณะชีวทางทะเล (identifying upwelling areas of biological significance) -ศึกษาการเคลือ นตัวของภูเขานํา แข็ง (studies of sea ice and glacial movement)

70


9.ด้ านการฟื นคืนทรัพยากร (Renewable resources) -ตรวจสอบติดตามสิ งปกคลุมดิน (land cover inventory and monitoring) -รู ปแบบโครงสร้ างของพืชพันธุ์( modelling vegetation structure) -ติดตามการเปลีย นแปลงการใช้ ทดี ิน (detecting land use changes) -ทําแผนทีล กั ษณะทีด ิน (mapping landform types) -ทําแผนทีส ถานภาพของไฟลุกลาม (mapping potential bushfire status) -ประเมินผลกระทบภัยธรรมชาติ เช่ น ไฟ หรือความแห้ งแล้ ง (assessing the impact of natural disasters such as fire or drought)

71


Applicaiton....

10. ด้ านการทําแผนทีน ํา (Shallow water mapping) -ศึกษาพืน ท้ องนํา ลึก (bathymetric studies) -ทําแผนทีค วามขุ่นและประเมินการตกตะกอ(mapping turbidity and estimating suspended sediment concentration) -ทําแผนทีค ลอโรฟิ ลล์ เช่ น แอลจีบูม (mapping chlorophyll content, such as for algal blooms) -ทําแผนทีแ นวปะการังและสั ณฐาน (mapping reef type and morphology) -ติดตามการกระจายของหญ้ าทะเล (monitoring seagrass distribution)

72


Applicaiton....

11. ศึกษาเมือง (Urban studies) -ทําแผนทีเมือง การเปลีย นแปลง แหล่งการตังถิน ฐาน ของเมือง (mapping extent of, and changes, in urban settlements) -ศึกษาความหนาแน่ นของทีอ ยู่อาศัยและการระบายนํา ในเมือง (studies of housing density and urban drainage) -วางแผนการใช้ ทีดนิ (land use planning)

73


โปรแกรมสํ าคัญในงาน GIS and Remote Sensing สําหรับซอฟแวร์ ดา้ น GIS ทีใช้ในประเทศไทย ได้แก่ ARC INFO, SPANS , ARCVIEW, ARCCAD, MAP INFO, INTERGRAPHY, ATLAS, IDRISI, PAMAP และ ILWIS เป็ นต้น -โปรแกรม ArcInfo (1982) และ ArcView GIS (1992)พัฒนาโดยบริ ษทั ERSI และ ตระกูล Arc ทั:งหมด เป็ นเครื องมือวิเคราะห์งาน GIS ทีหลากหลาย ได้แก่การ วางแผนเขตการขาย การวิเคราะห์การแข่งขันทางธุรกิจ และการหา เส้นทางการส่ ง ของ ในหน่วยงานราชการใช้ ArcInfo 8 ในงานด้านการ จัดการแปลงทีดิน การ ติดตามยานพาหนะฉุ กเฉิ นแบบเรี ยลไทม์ และการ ออกแบบสวนสาธารณะ เป็ นต้น

74


-โปรแกรม SPANS = Spatial ANalysis System (1986) พัฒนาโดยบริ ษทั TYDAC ประเทศแคนาดา เหมาะสําหรับการวิเคราะห์พ:ืนที terrain analysis, point interpolation, modelling and cartographical output นําเสนอข้อมูลด้านสถิติทางพื:นที ภาพสามมิติ การกระจาย การวิเคราะห์โครงข่าย รู ปแบบแรงโน้มถ่วง ทั:งข้อมูล raster and vector ใช้ได้ท: งั ระบบ windows and Unix -โปรแกรม Map Info (1986) พัฒนาโดยบริ ษทั RPI=Renseselaer Polytechic Institute ซึ ง ง่ายต่อการใช้งานแผนทีร่วมกับระบบไมโครซอฟ ได้แก่ MapMaker, Site Analysis , Risk Analysis, Market Analysis , Demographic Analysis และ Envinsa web service เป็ นต้น และยังพัฒนาเครื องมือเช่น MapBasic, MapInfo Pro 9.5 ร่ วมเพือใช้อย่าง กว้างขวาง -โปรแกรม IDRISI พัฒนาโดยม.คลาร์ ก (ห้องปฏิบตั ิการ Clark Labs) เป็ นโปรแกรมที นิยมใช้สาํ หรับการเรี ยนการสอนด้าน GIS ตามมหาวิทยาลัยต่างๆ มีโมดูลการใช้งาน มากกว่า 300 รายการเพือการวิเคราะห์ image ได้ดี ปั จจุบนั เป็ นเวอร์ ชนั Idrisi (Taiga 2009) 75


-โปรแกรม Atlas (1987)(Atlas Cartographic Technologies) พัฒนาโดยบริ ษทั ABmaps.com เป็ นโปรแกรมทําแผนทีบนอินเตอร์ เน็ตและไร้สาย ให้บริ การและ พัฒนางานแผนทีบน AtlasNet map sever บนมือถือตอบสนองตลาดธุรกิจ ถือว่า เป็ นเทคโนโลยีทีเหมาะสมในการแสดงผลบนหน้าจอมือถือไม่วา่ จะเป็ น Scalable Vector Graphics (SVG) และ Micromedia Flash ทีแสดงผลแผนที ออนไลน์ทนั ที -โปรแกรม PAMAP พัฒนาโดยความร่ วมมือขององค์กรทั:งรัฐ ภูมิภาค และท้องถิน รัฐเพลซิ ลวาเนีย เพือการทําแผนทีดิจิตอล เป็ นโปรแกรมทีให้ผลผลิตพื:นทีทีมี ความละเอียดสู ง จากภาพถ่ายทางอากาศและข้อมูลความสู งมากในระดับประเทศ ภูมิภาค เทศบาลได้ดี สามารถ download จาก web-sevice ผ่าน PASDA = Pennsylvania Spatial Data Access เพราะใช้ภาพถ่ายทางอากาศทีมีความละเอียด สู ง( high resolution aerial ortho-photograly) มีความแม่นยําทางพื:นทีสูง อีกทั:ง ได้รับความร่ วมมือจาก USGS และหน่วยงานรัฐอืนๆ (http://www.dcnr.state.pa.us/topogeo/pamap/pamapfactsheet.pdf)

76


GIS & Image Processing Software อืน ๆ  • Geomatica 9.0 - Image Processing software for remote sensing applications  • PC ARC/INFO & ARC GIS 8.3 – A GIS software  • Cad Overlay ESP/LFX – Software for conversion of Raster data to Vector, for GIS and also for        

designing drafting of drawings. • SPANS – A GIS software with Image Processing capabilities. • ARC – IMS , AutoDesk MapGuide and SPANS Web SERVER INTERNET GIS Software • ARC- SDE with Oracle for Database support • Arc – Spatial Analyst, Arc – 3D Analyst and Map Object as extension of Arc GIS as well as for customization of GIS Applications. • IPSNIC (Version 3.0) - An in-house developed software for low end Image Processing Applications. • IPSNIC (Version 3.0) - An in-house developed software for low end Image Processing Applications. • GISNIC/MAPBASE (Version 3.0) - in-house developed software suitable for GIS applications. 77 • Geo - NIC - In – house developed software for geo-referencing o Raster Data.


Free open source -โปรแกรมแกรส 6.4.0 (GRASS GIS= Geographical Resources Analysis Support System)เป็ นโปรแกรมการวิเคราะห์ขอ้ มูลทางพื:นทีในหลายลักษณะ ได้แก่ ข้อมูล raster, topological vector, image processing และ graphic data เป็ นต้น เป็ นโปรแกรมทีได้รับการพัฒนาจาก U .S Army เมือปี 1982 และมีจาํ นวนผูใ้ ช้ หลากหลายทั:งหน่วยงานภาครัฐ มหาวิทยาลัย เอกชน ใช้ได้ท: งั ระบบ Linux , Windows -โปรแกรมซากา SAGA GIS ( System for Automated Geosceientific Analyses) ใช้ สําหรับการแก้ไขข้อมูลทางพื:นที พัฒนาขึ:นโดยทีมภาควิชาภูมิศาสตร์ ม. Gottingen , เยอรมนี เหมาะสําหรับข้อมูล vector ได้ดีกว่าและใช้ได้ท: งั ระบบ Windows and Linux 78


79


1987-89

1990-97

1994

Mid 1990s

1995

1999

1990s

2001

2006

1993

19982006

ตระกูล ARC 80

http://www.maptrade.org/docs/other/6MapChartTimeline07.pdf


1990-1997

1998-2006

81


จากข้อมูล

http://www.deqp.go.th/Remote%5FSensing/html/definition.html

82

lesson_7 Remote Sensing Application  

การประยุุกต์รีโมทเซนซิงใช้ในด้านต่างๆ

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you