Page 1

_$$ Á|ükÕ<é ø£$‘·«+

01 o]¸ø£\T n. ô|<ä› ø£$‘·\T 02. Hê ø£$‘·«+ 03. kÕe÷qT´&ÉT \ø£å´+ 04. ÄÅs¡›‘· 05. eTTøÏÔø±+ø£å 06. Vü≤è<äj·T+ Á|üy˚•+∫q|ü⁄&ÉT 07. n+‘·sê‘·àe+{Ïyê&ÉT 08. eT+∫eTìwæ 09. düs¡fi¯yÓTÆq e÷≥\T 10. mes√ y˚T\Tø=qï≥T¢ 11. >±j·T|ü&çq|ü&ÉT 12. uÛÑj·T|ü&çq|ü&ÉT 13. yÓ[flb˛yê\qT+<ë 14. #ê\T 15. ø=ìï düeTj·÷\T 16. n\yê≥T 17. dü]>± ñ+&É≥+ 18. qe⁄« 19. ¬s+&ÉT J$‘ê\T 20. |æ\¢*ï Áù|$TùdÔ #ê\T 21. yÓ[flb˛j·÷ø£ 22. ÄyÓT mes√ 23. eTè<äT $cÕ<ä+ 24. Áù|eT˝À+∫ J$‘·+˝ÀøÏ 25. ø£*dæ ñ+&É≥+ 26. düeT÷Vü≤+ 27. j·Te«qø±\|ü⁄ ùdïVæ≤‘·T\T 28. eTq˝À ˇø£&ÉT 29. dü+bÕ<äq Ä. ∫qï ø£$‘·\T 30. ø=\qT 31. |ü⁄≥º>±H˚ |æ\¢\T 32. Ç+{Ï u…+>∑ 33. #·+Á<ä˝Àø£yêdæ 34. ‘·\T|ü⁄\T 35. ndü+<äs¡“¤+ 36. >∑TeTà+‘Ós¡

37. ã+>±s¡+cÕ|ü⁄˝À 38. π><Ó\T 39. n<ä›+ 40. e÷sê˝ÒyÓ÷ 41. n‘·qT ` ÄyÓT 42. <äT|üŒ{Ï n\\T 43. Á|üø£è‹ H˚s¡TŒ‘·T+~ 44. y˚T|òüT+˝≤ sêyê* 45. eTìwæ n|ü⁄s¡÷|ü+ 46. Ä–b˛‘·T+~ 47. ‘·ø£åD+ #˚j·÷* 48. ‘˚*ø£ 49. ekÕÔeTT 50. bÕ‘·$ 51. ìÁ<ä 52. Áã‘·T≈£îbÕ≥ 53. Á^wüà+˝À J$‘·+ Ç. e÷]àø£ ø£$‘·«+ 54. J$‘·+ <Ó’e+ 55. eT‘·+ 56. ∫es¡ #·÷dæqyê&ÉT 57. yÓHÓï\˝Àø£+ 58. n‘·qT 59. ø£\TdüTø√yê* 60. s¡Vü≤dü´+ 61. ˇø£ÿ }ôV’≤Hê 62. n~ ñ+≥T+~ 63. >√&É 64. ◊<äT X¯≈£îÔ\ Ä≥ 65. ¬s+&ÉT q<äT\T 66. <ë]ø±ì <ë] 67. q&ÉTdü÷Ô ñ+{≤eTT 68. ∫≈£îÿeTT&ç 69. ˙&É˝Òì ø±+‹ 70. yÓTT<ä{Ï Á|üX¯ï\T 71. ˝À‘Ó’q ìC≤sTTr 72. H˚qT ñHêïqT

Note: 1. Total poems are 103. Here nos. are Pdf file page nos. And pls. consider them as poem nos. also while informing. 2. Sections are only for a comfortable reading. In each section ending poem may be a lead to next section.

73. #·<äe≥+ á. ø£$‘·«+ >∑T]+∫ 74. ø£$‘·«+ 75. ø£$‘·«+ bÕsƒê\T 76. düqïì πsK 77. }Vü≤ 78. düTìï‘·+>± 79. ø£$‘·«+, <Ûë´q+ 80. yÓTT<ä˝…’‘˚ #ê\T 81. sêj·T≥+ yÓTT<ä\Tô|{≤ºø£ 82. ø£$‘·« düeTj·T+˝À 83. ∫e]e÷≥˝≤ 84. sêdæqy˚ sêdüTÔHêïHê 85. |üü+»sê\T 86. ‘Ós¡T#·Tø=ì ñ+&É≥+ 87. ø=‘·Ô>± Á|üy˚•+#·≥+ 88. e÷≥\T 89. eTT&ç $|üŒ≥+ 90. ø£M, y˚T|òüTeT÷ 91. eTÚqyêø£´+ ñ. e´≈£îÔ\>∑T]+∫ 92. l s¡eTDeTVü≤]¸ 93. qqTï s¡øÏå+∫q C≤„qT\T 94. #·\+>±]øÏ ìyê[ 95. dü+Je<˚yé>±]øÏ 96. X¯óÁuÛÑyÓTÆq ø£$øÏ 97. e÷ ø±\+ ø£$ 98. qqTï ø£qT>=Hêïs¡T 99. ‘Ó\T>∑Te÷cÕºs¡T 100. Ä‘·à düVü≤#·s¡TìøÏ 101. ‹\ø˘ }]yê&ÉT ø=‘·$Ô 102. m<äTs¡T#·÷kÕÔs¡T 103. ùdïVü≤+ 104. Äø±X¯+

Phones: 90 320 75 415, 94 934 78 556 Email: prasadbvv1@gmail.com


Hê ø£$‘·«+ eTVü‰düeTTÁ<ë\T á<äeTì ø£$«düTÔ+fÒ bÕ<äyÓTÆHê yÓ÷|üq≥T¢ q&ç∫yÓfi‚fl eT+Á‘·$<ä´ Hê ø£$‘·«+ <äèX¯´+qT+&ç s¡Vü≤dü´+˝ÀøÏ ñ<˚«>±\qT+&ç dü«#·Ã¤‘·˝ÀøÏ uÛÑj·T+qT+&ç ùd«#·Ã¤˝ÀøÏ ÁX¯eT ‘Ó*j·Tø£ q&ç|æ+#˚ ùdïVü≤+ Hê ø£$‘·«+ Hê ø£$‘·«+ b˛sê&É<äT. Áã‹e÷\<äT. ‘êqT ≈£Ls¡TÃì eTqì q&ÉeeTq<äT. yÓ÷j·TeTq<äT ‘·$«qø=B› |ü⁄≥Tº≈£îe#˚à Nø£{Ï>∑ì ø£fi¯fleTT+<äT >∑T≥ºb˛dæ uÛÑj·Tô|≥º<äT q∫Ãq≥T¢ m–πs+<äT≈£î Áø=‘·Ô Äø±XÊ\ì #·÷|ædüTÔ+~ eTq+ mqTïø=qï ¬sø£ÿ\ø√dü+ ø=+#Ó+ X¯øÏÔì bı≥¢+ ø£{ϺdüTÔ+~ eTq ˝À˝À|ü* J$‘˚#·Ã¤˝≤ eTq ñìøÏ #ê\T ñ‘·‡eeTì uÛÑs√kÕìdüTÔ+~ dü«#·Ã¤yÓTÆq yÓT\≈£îe Hê ø£$‘·«+. dü«#·Ã¤yÓTÆq ì<äTs¡ Hê ø£$‘·«+ Ä<ä´+‘ê\T ‘Ó*j·Tì ÄX¯Ãs¡´+˝≤+{Ï J$‘·+ Hê ø£$‘·«+ J$+∫q+‘· düs¡<ë>± eTs¡DÏ+#·≥+ H˚πsŒ Áø°&É Hê ø£$‘·«+


kÕe÷qT´&ÉT \ø£å´+ kÕe÷qT´&ÉT Hê \ø£å´+ ˝Àø£+b˛ø£&É ‘Ó*j·Tìyê&ÉT nìï{Ïø° ñ<ës¡+>± düŒ+~+#˚yê&ÉT $»j·÷\÷, n|ü»j·÷\÷ ô|<ä›>± |ü≥ºìyê&ÉT ø=~›bÕ{Ï dü+‘√cÕìï |ü≥Tºø=ì ì\ã&ɶyê&ÉT ˙~ á C≤r, ÁbÕ+‘·+, es¡ZeT+fÒ ø±uÀ\ì ‘·\#˚yê&ÉT ñ<ë‘·ÔyÓTÆq eTìwæ˝≤ yê{ÏøÏ m&É+>± ì*#˚yê&ÉT ø=+#Ó+ C≤©, ø=+#Ó+ qeP«, ø=+#Ó+ bÕ|ü+, |ü⁄D´+ #ê˝≤ ‘·è|”Ô ø£*–q n+‘·s¡+>∑ dü+|üqTï&ÉT kÕ<ÛäTe⁄, Jeq ‘·|üdæ« Hê \ø£å´+ eTq˝À|ü\ eTs¡T>∑Tq |ü&ÉT‘·Tqï ˇø£ u≤\T&ÉT, Á>±MTDT&ÉT, |üPØ«≈£î&ÉT kÕe÷qT´&ÉT e÷qT´&ÉT \ø£å´+ Hê ø£$‘ê«ìøÏ


ÄÅs¡›‘· <äT:KyÓ÷, ø£ìø£s¡yÓ÷ ø£fi¯fl˝À ‘·&ç˝Ò≈£î+&Ü ø£$‘·«yÓT˝≤ sêj·T≥+ |üqT˝À, |ü\ø£]+|ü⁄˝À Vü≤è<äj·T+ <Ûä«ì+#·≈£î+&Ü eTìôw˝≤ ø±e≥+, Áã‘·T¬ø˝≤ Áã‘·ø£≥+ yêq ≈£î]dæq ‘·&çeT{Ϻ yÓTs¡T|ü⁄ ø£fi¯fl˝À ø£<äT\T‘·T+&Ü* ˝À˝À|ü* ˙{ÏC≤&É*ï ‘Ó*ù| >∑]ø£ |ü#·Ã<äq+e+{Ï J$‘˚#·Ã¤ e÷≥˝À¢ yÓT<äT\T‘·T+&Ü* ø√|æ+∫Hê n\˝…–]q≥T¢ eTè<äTe⁄>±, ‘·&ç>± ñ+&Ü*. ‘·{≤\Tq XÊ+‹+#ê* me]HÓ’Hê ñ&çøÏ+∫Hê ˝À˝À|ü\ yÓHÓï\ #·\¢<äq+ ø£qã&ÉT‘·T+&Ü* @ Äø£s¡¸D√ eTq ñìøÏì ˝≤π>düTÔHêï eTqì ø√˝ÀŒe≥+˝À Ä]Ô ñ+&Ü* ø£$‘·«yÓTÆHê, J$‘·yÓTÆHê m&É‘Ó>∑ì ÁbÕs¡∆q˝≤+{Ï ÄÅs¡›‘·˝ÀøÏ düeTkÕÔ˙ï nqTe~düTÔqï≥T¢+&Ü* ì+&Ó’q J$‘·yÓTÆHê, ì+&Ó’q ø£$‘·«yÓTÆHê <äj·T‘√ ‘=DÏøÏdü˝≤&ÉT‘·T+&Ü* ≈£î+uÛÑeèwæº ‘·s¡Tyê‘· >∑<äT\˝À |üs¡T#·Tø=H˚ #·\¢{Ï ‘˚eT>±*˝≤ me] nqTeTr ˝Ò≈£î+&ÜH˚˚ n+<ä] Vü≤è<äj·÷\˝Àø° Á|üy˚•+#ê* me] ìs¡íj·÷ìø° #·÷&É≈£î+&ÜH˚ n+<ä]˙ ˇø£{Ï>± #˚j·÷* ø£ì|æ+#·ì <äj·÷düeTTÁ<ä+˝À n+<ä]˙ #˚|ü˝…’ á<äeTì XÊdæ+#ê*


eTTøÏÔø±+ø£å u≤>± ∫qï|ü⁄&ÉT, Ä˝À∫+#·≥+ H˚s¡TÃø=+≥Tqï|ü⁄&ÉT eTTøÏÔø√dü+ eTTqT\T ‘·|üdüT‡ #˚kÕÔs¡ì #·~$ J$‘·+ Ç+‘· n+<äyÓTÆ+~ ø£<ë, Äq+<äì~Û ø£<ë »qà ˇø£ XÊ|üyÓTÆq≥Tº, bÕ|üyÓTÆq≥Tº yêfiËfl+<äT≈£î ùd«#·Ã¤ø√dü+ ‘·|æ+#ês¡ì »q+ eT<Ûä´ yÓ#·Ã>± Áã‘·ø£≥+e÷ì ns¡D≤´\øÏ e\düyÓfi≤fls¡ì ne÷j·Tø£+>±, yêfi¯fl+fÒ <äj·T>± ‘·\T#·Tø=H˚yê&çì ìÁ<äb˛‘·Tqï|ü⁄&ÉT }]˝À dü&ç˝Ò≈£î+&Ü Á|üy˚•+∫q es¡<ä˝≤ ø£ãTs¡¢˝À eTTì– >∑eTì+#·q|ü⁄&ÉT |ü>∑{Ï˝ÀøÏ #˚s¡T≈£îqï sêÁ‹˝≤ ˇø=ÿø£ÿs√p >∑&ç∫, ø±\+ Hê <˚Vü‰˙ï, eTqdüT‡˙, dü+<äsꓤ\˙ e÷j·÷C≤\+ #˚dæq≥Tº e÷s¡TÃø=+≥÷ b˛j·÷ø£ ˇø£Hê&ÉT nø£kÕà‘·TÔ>± u≤\´+ yÓ[flb˛e≥+ ‘Ó\TdüTø=ì q\T|ü⁄ Á|üø£ÿq ì\u…{Ϻq ‘Ó\T|ü⁄˝≤ Çyê[º Hê Á|üø£ÿq, u≤˝≤´ìï ì\u…{Ϻ #·÷düTø=qï|ü⁄&ÉT J$‘·+ Äø±X¯+˝≤ düT≈£îe÷s¡+ ø±<äì, $XÊ\+, ì‘·´ìs¡à\+ ø±<äì Hê Äø±X¯+ Hê≈£î #Ó|üŒ≈£î+&Ü mø£ÿ&çø√ yÓ[flb˛sTT+<äì H˚qT ã+~Û+#·ã&ܶqì, Hê Á|ü‹ ø£<ä*ø±, qeP«, @&ÉT|üP ã+~Û+#·ã&ܶj·Tì H˚qT ñ+&É≥eT÷, yÓfi¯fl≥eT÷ ≈£L&Ü Hê #˚‘·T˝À¢ ˝Òeì ‘Ó*dæ+~ n|ü&ÉT u≤\´+ô|’ u…+>∑ ô|≥Tºø=ì yÓ[flb˛sTTq ô|<ä›\ edüTÔe⁄*ï yê]ø√dü+ ‘êøÏq≥Tº ∫qHê{Ï Ä˝À#·q\ì ‘·&ÉTeTTø=ì #·÷dæq|ü⁄&ÉT eTTqT\ eTTøÏÔø±+ø£å C≤„|üø£+ e∫Ã+~ eTTqT˝…+<äT≈£î ùd«#·Ã¤ø√dü+ ‘·|üdüT‡ #˚kÕÔs√ ns¡∆yÓTÆ+~ kÕ{Ï eTqTwüß\ø£Hêï , ∫e]øÏ nqï+ø£Hêï, >±*ø£Hêï ùd«#·Ã¤ m+‘· Á|æj·TyÓTÆq<√, nedüs¡yÓTÆq<√ ‘Ó*dæe∫Ã+~ eTìwæ #˚j·Te\dæq |üìøÏ e´‹πsø£+>±, m+‘· y˚>∑+>± yÓfi¯ó‘·THêï&√ ns¡∆yÓTÆ+~ Hê ô|’Hê, yÓ#·Ãì e÷qe⁄\ >∑T+|ü⁄\ ô|’Hê <äj·T ø£*–+~ n|ü&ÉT Hê Á|üj·÷D+ yÓTT<ä˝…’+~


Vü≤è<äj·T+ Á|üy˚•+∫q|ü⁄&ÉT m|ü&É÷ $düTø=ÿH˚ ø=&ÉT≈£î ‘·*¢ bÕ<ë\T ‘êøÏ B$+#·eTqï|ü⁄&ÉT nyÓT ø£fi¯fl˝À mqï&É÷ #·÷&Éì ø£˙ï¬s+<äTø=düTÔ+~ >±j·T|ü]#êqT, ø£å$T+#·eTqï|ü⁄&ÉT n|üŒ{Ïes¡≈£L yÓ\yÓ\uÀ‘·Tqï uÛ≤s¡´ ø£qTï\yÓ+≥ Ä|ü˝Òì <Ûës¡˝…+<äTø=kÕÔsTT #ê˝≤ Ks¡Ãe⁄‘·T+<˚yÓ÷, e<äT›˝Ò HêHêï nì |æ\¢\qï|ü⁄&ÉT yê] ˝Ò‘· <äj·÷|üPs¡í Vü≤è<äj·÷\T ‘·\∫ n‘·ì ø£qTï˝…+<äT≈£î #ÓeTà–\T¢‘êsTT mqï&É÷ ‘·–q+‘· e÷≥˝≤&Éì ø£qï‘·+Á&ç ns¡∆sêÁ‹ <ä÷sê\T <ë{Ï e∫Ãq ø=&ÉT≈£î ø√dü+ ìÁ<äe÷qTø=ì m<äTs¡T#·÷ùdÔ yê] eT<Ûä´ #·\¢ì >±*‘Ós¡˝≤ ÄÅs¡›‘· Á|üeVæ≤düTÔ+<Ó+<äTø£ì nD>±]q eT+∫HÓe¬s’Hê >∑T]Ô+∫q Á|ü‹kÕØ ˝Ò<äqTø=qï eT+∫‘·q+ m<äT¬s’q Á|ü‹kÕØ me]HÓe¬s’Hê eT+∫‘·q+‘√ ¬>\Tdü÷Ô ¬>*|æ+∫q Á|ü‹kÕØ eTq ø£fiËfl+<äT≈£î #ÓeTs¡TkÕÔsTT. eTq ø£+sƒê˝…+<äT≈£î s¡T<ä∆eTÚ‘êsTT eTqTwüß*<ä›] eT<Ûä´ Vü≤è<äj·T+ Á|üy˚•+∫q Á|ü‹kÕØ ‘Ó*$ø±ì ‘Ó*M, ã\+ø±ì ã\eT÷ ø£˙ïs¡T>± e÷] bıs¡*b˛‘êjÓT+<äTø£ì kÕs¡e+‘·yÓTÆq eTÚq+ bı<äTe⁄ø=+≥T+<Ó+<äTø£ì, J$‘·+ HÓeTà~düTÔ+<Ó+<äTø£ì ãVüQXÊ, n|ü⁄&ÉT eTq ˝À|ü*øÏ eTq+ #˚s¡Tø=+{≤y˚TyÓ÷ e÷j·÷˝Àø±ìï ø£&ÉT>∑Tø=ì eTqì eTq+ ì»+>± #·÷düTø=+{≤y˚TyÓ÷ <˚e⁄ìe+{Ï eTq+ <ë]‘·|æŒq |ü⁄sêdüà è‹˝ÀøÏ y˚T\Tø=+{≤y˚TyÓ÷


n+‘·sê‘·àe+{Ïyê&ÉT ‹{≤ºqT ø£<ë Çø£ sê&˚yÓ÷ nqTø=+fÒ ñwüdüT‡˝≤ qe⁄«‘·÷ ekÕÔ&ÉT yÓT#·TÃø=HêïqT ø£<ë ‘êH˚ ekÕÔ&ÉqTø=+fÒ BbÕ˝≤]q Nø£{À¢ e÷j·TyÓTÆq≥T¢ eT∞fl ø£ì|æ+#·&ÉT @$T≥˝≤ #˚kÕÔe+fÒ, ‹{≤ºsê, yÓT#êÃsê #·÷&ÉqT. e÷≥˝À¢ ÄÅs¡›‘· ñ+<ë, ˝Ò<ë #·÷kÕÔq+{≤&ÉT ˙≈£î|üjÓ÷>∑+ e÷{≤¢&É+fÒ e÷≥\T sêq≥T¢+{≤&ÉT me¬s’Hê <äT:K+˝À ñ+fÒ, yÓ[fl eTØ mH√ï ø£ãTs¡¢‘√ z<ës¡TÑê&ÉT eTq ‘·|ü\øÏ ø√|ü+ eùdÔ ‘ê{≤≈£îeT+≥˝≤ uÛÑ>∑TZeT+{≤&ÉT n+‘·˝ÀH˚ #·˝≤¢] Hê ˙˝À kÂ+<äs¡´+ e÷Á‘·y˚T ñ+&Ü\+{≤&ÉT eT+∫ me]˝À ø£ì|æ+∫Hê eTVü‰ dü+ãs¡|ü&É‘ê&ÉT eTq+ eT+∫y˚|ü⁄ q&çùdÔ Äq+<ëÁX¯óe⁄\T sê*à B$kÕÔ&ÉT ã\+, <Ûäq+, |ü<äM, ‘Ó*M, ù|s¡÷ eTìwæ ùdïVæ≤‘·T˝≤, j·T»e÷qT˝≤ nì n&ÉT>∑T‘·T+{≤&ÉT n$ m≈£îÿyÓ’q#√≥ }|æsê&É<˚$T≥+{≤&ÉT <äj·T ñ+fÒ #ê\+{≤&ÉT <äj·T ø£Hêï ‘Ó*y˚B, ã\y˚TB Ä˝À∫+#·eT+{≤&ÉT <äj·T ø£Hêï düTKy˚TB, kÂ+<äs¡´y˚TB Á|üXÊ+‘·+>± #·÷&ÉeT+{≤&ÉT <äj·T>∑\yê¬se¬s’Hê, |ü]#·j·Ty˚T ˝Òø£b˛sTTHê ‘·qyês¡+{≤&ÉT <äj·T ñ+fÒ z&çb˛‘êeT+fÒ, <äj·T ˝Òø£b˛e≥y˚T z&çb˛e&ÉeT+{≤&ÉT mø£ÿ&É b˛{° yÓTT<ä˝…’Hê, b˛{° ¬>\TdüTÔ+~, eTìwæ z&çb˛‘ê&É+{≤&ÉT Ç‘·qT @ ˝…ø£ÿ\ø° n+<ä&ÉT. ˝…ø£ÿ\T e÷H˚ùdÔ ns¡∆eTÚ‘êq+{≤&ÉT @$T{À Ç‘·qT ` n#·Ã+ eTq n+‘·sê‘·à˝≤ e÷{≤¢&É‘ê&ÉT @$T{À Ç‘·qT ` eTq+ b˛>=≥Tºø=qï J$‘·+˝≤ e⁄+{≤&ÉT


eT+∫eTìwæ eT+∫‘·q+ eT+#·T|üs¡«‘·+˝≤+{Ï~ eT+∫eTìwæ‘√ ñqï+‘·ùd|ü⁄ J$‘ê–ï nD– #·\¢ã&çq≥T¢+≥T+~ n‘·ì ‘Ó\¢ìø±+‹ Á|üdü]+∫ eTq+ X¯óÁuÛÑyÓTÆq≥T¢+≥T+~ n‘·qT eTq˝À Á|ü‹|òü*+∫, eTqy˚T ‘êHÓ’q≥T¢+≥T+~ n‘·qT yÓ[flb˛j·÷ø£ eTq*ï b˛>=≥Tºø=qï ~>∑T\T @<√ ñø£ÿb˛‘·˝À eTTdüTs¡Tø=qï yêq˝≤ Nø±≈£î ô|&ÉT‘·T+~ y˚dü$ |ü>∑\T˝≤+{Ï <äj·÷s¡Væ≤‘·yÓTÆq Á|ü|ü+#·+˝À ‘êqT ø£s¡T>∑T‘·÷H˚ ‘·s¡>∑ì eT+#·T˝≤ m˝≤ ñHêï&ÉH˚ Á|üX¯ï ùdïVæ≤‘·T&ç˝≤ |ü\ø£]+∫ yÓ[flb˛‘·T+~ . . . >∑e÷´ìï >∑Ts¡TÔ#˚ùd ¬s’\T{Ϭø≥Tº˝≤ ∫e]s√EqT #˚‹˝À ô|≥Tºø=ì n+<äs¡+ ekÕÔ+ á e÷j·÷eTõ© mìï #·÷|æùdÔ n˙ï ø±yê\+{≤+ @MT e<äT›, eT+∫‘·q+ #ê\ì mes¡+{≤s¡T eT+∫˝≤ $TqVü‰ eTs√˝≤ $T>∑\≥+ ≈£î<äs¡ì, ø±+‹˝≤ $TqVü‰ eTs√˝≤ $T>∑\≥+ ≈£î<äs¡ì ì‘·´ <äVü≤qÁøÏj·Tì mes¡T mqTïø=+{≤s¡T . . . @<√ #˚j·T{≤ìπø Çø£ÿ&çøÏ e#êÃeTì ˇ+≥]>± ñqï|ü⁄&ÉT eTq˝À mes√ #ÓãT‘·Tqï≥T¢+≥T+~ X¯u≤›s¡D≤´\ Á|ü|ü+#·+˝À <ë]‘·|üŒì n‘·qT ÁX¯<ä∆>± Ä dü«s¡+ $+{≤&ÉT m>∑dæ|ü&˚ n\\‘√ kÕ{Ïyês¡T ˝Òdü÷Ô, |ü&ÉT‘·÷ e⁄Hêï ‘êuÒ\T˝≤ ‘·q˝ÀøÏ eTT&ÉT#·Tø=ì $ì|æ+#˚ |æ\T|ü⁄ì nqTdü]kÕÔ&ÉT eTqì eTq+ ‘·|æŒ+#·T≈£î ‹]π>+<äT≈£î |ü~eT+~˝À <ë–e⁄+&˚ eTq eT<Ûä´qT+&ç ˇ+≥]>±, <äj·T>± ‘·\e+#·Tø=ì n‘·qT <äT:K|ü⁄ •\TeqT yÓ÷dü÷Ô yÓfi¯‘ê&ÉT . . . n+<ä]˙ ˇπø Äø±X¯+, ˇπø uÛÑ÷MT ‘·j·÷s¡T#˚düTø=HêïsTT |òü\+ ‘·q˝À ‘êqT |üø£«eTÚ‘·÷ |ü]eTfi≤ìï yÓ<ä»*¢q≥T¢ düèwæº ‘·q˝À ‘êqT |üø£«eTÚ‘·÷ e÷qe⁄*ï düèwæº+#·Tø=+~ e÷qe⁄\˝À |ü]eTfi≤\e+{Ï }Vü≤*ï düèwæº+#·Tø=+~ |üø£«+ ø±e≥eT+fÒ |ü<˚|ü<˚ ‘·qì ø√˝ÀŒe≥y˚Tqì ‘Ó\TdüTø=qï n‘·qT }Vü≤HÓ’Hê ‘·qø√dü+ $T>∑T\TÃø√ì ìwüÿ|ü≥ Vü≤è<äj·Td”eT˝À düèwæº ‘·q˝À|ü* |òü\+ ø±e≥+ <ä]ÙkÕÔ&ÉT . . . eTqqT $&ç∫ yÓfi≤fl&Éì, ì+~+∫q eTq+ ˇø£ ìs¡à\yÓTÆq ñ<äj·T+ ns¡∆e+‘·yÓTÆq ˇ+≥]‘·q+˝À ì\ã&çq|ü&ÉT eTqqT $&ç∫ yÓ[flqyê&ÉT eTq˝À|ü\ eTqø£Hêï <ä>∑Zs¡>± e⁄+&É&É+ >∑eTì+∫ ÄX¯Ãs¡´b˛‘êeTT


düs¡fi¯yÓTÆq e÷≥\T dü‘·´+ e÷{≤¢&ÉT, y˚T˝…’q eTè<äTyÓ’q dü‘·´+ e÷{≤¢&ÉT <äj·T ø£*– ñ+&ÉT, y˚\ düT>∑TD≤\ |üP\T |üPsTT+#˚ <äj·T ø£*– ñ+&ÉT ˙≈£î Ç‘·s¡T\T #˚ùdÔ u≤<Ûä ø£*π>~ Ç‘·s¡T\øÏ #Ój·T´≈£î ˙≈£î Ç‘·s¡T\T #˚ùdÔ dü+‘√wüeTj˚T´~ Ç‘·s¡T\øÏ #ÓsTT´ $qïe÷≥˝Ò, ∫qHê{Ï bÕsƒ¡+ |ü⁄düÔø±\T #Ó|æŒq e÷≥˝Ò ˝Àø£+˝À yê&ÉTø£˝À ñqïy√, ˝Òy√ ‘Ó*j·Tì e÷≥˝Ò me¬s’Hê #ÓãT‘·THêï $ì|æ+#·≥+ e÷H˚dæq e÷≥˝Ò n$ >±*˝≤, C≤«\˝≤, ˙{Ï˝≤ düs¡fi¯yÓTÆq e÷≥\T n$ düVü≤»yÓTÆq$, dü«#·Ã¤yÓTÆq$ n$ düHê‘·q+, ì‘·´q÷‘·q+ e÷qMj·T $\Te\T $&ç∫ Áã‹øÏqyê&ÉT Á|ü|ü+#·+˝À ¬>*∫Hê ‘·q˝À|ü\ z&çb˛‘ê&ÉT $\Te\øÏÏ ì\ã&çqyê&ÉT Á|ü|ü+#·+˝À z&çHê ‘·q˝À|ü\ ¬>\TkÕÔ&ÉT eÁC≤\ø£Hêï |üP\T $\TyÓ’qeì |ü+#·eTVü‰e÷j·T\ Á|ü|ü+#·+ø£Hêï Vü≤è<äj·T+ ì»yÓTÆq<äì ø£$ #ÓãT‘·THêï&ÉT. á e÷≥ #Óù|Œ+<äTπø ø£$ ekÕÔ&ÉT eTq˝À|ü\ Vü≤è<äj·TeTH˚ yÓ\T‘·Ts¡T+~ »qqeTs¡Drsê\ ne‘·* yÓ\T‘·Ts¡T eTq˝À|ü\ yÓ\T>∑T‘·T+~ Á|ü|ü+#·+ |ü]#˚ <Ûä÷[e+{Ï e÷j·Tì X¯óÁuÛÑ+ #˚düTø√>∑*–q|ü⁄&ÉT Äø±X¯+˝≤ ñ+&û˝Òq≥T¢ XÊ+‘·+>± Áã‘·ø£≥+ #ê‘·HÓ’q|ü⁄&ÉT eTq˝À|ü* yÓ\T‘·Ts¡T ô|s¡T>∑T‘·T+~ $\Te\ eTT+<äT z&çb˛j˚T ìsꓤ>∑T´\ yÓ\T‘·Ts¡T˝À Nø£{Ï #˚s¡T‘·T+~ >±*˝≤, C≤«\˝≤, ˙fi¯fl˝≤ ø=ìïe÷≥\T m|üŒ{Ïø° ñ+{≤sTT $Hêï, $q≈£îHêï, #·÷dæHê, #·÷&É≈£îHêï yê{Ï yÓqø±\ |üdæyê&ç˝≤ q&ç∫Hê, q&Ée≈£îHêï eTq˝À|ü\ yÓ\T>∑T‘·÷H˚ ñ+{≤sTT eTqπø y˚T˝…’Hê yê{ÏøÏ y˚T\qï+‘· ìwüÿ|ü≥+>± |æ\Tdü÷ÔH˚ ñ+{≤sTT <äj·T>± |æ\Tdü÷ÔH˚ ñ+{≤sTT


mes√ y˚T\Tø=qï≥T¢ ìqTï >±j·T|ü]∫q eTìwæyÓ’|ü⁄ <äj·T>± #·÷dæq|ü⁄&ÉT ˙≈£î ÇwüºyÓTÆq edüTÔy=ø£{Ï me]¬ø’Hê eTqkÕsê Ç∫Ãq|ü⁄&ÉT ¬>*∫ ≈£L&Ü Á|ü|ü+#·+eTT+<äT $qÁeTT&çyÓ’ yÓ÷ø£]*¢q|ü⁄&ÉT @<√ »s¡T>∑T‘·T+~, ˝À|ü˝…es√ y˚T\Tø=qï≥T¢+≥T+~ ñ<˚«>±\˙ï ã&ç|æ\¢˝≤¢ ãT~∆>± ≈£Ls¡TÃqï≥T¢+≥T+~ ‘·\ô|’ qT+&ç ‘Ó*j·Tì uÛ≤s¡+ ~–b˛sTTq≥T¢+≥T+~ rs¡+ $&ç∫q |ü&Ée ‘êH˚ Á|üyêVü≤yÓTÆq≥T¢+≥T+~ mes¡÷ |ü{Ϻ+#·Tø√ì ìqTï #·÷düTø=ì Vü‰sTT>± qe⁄«ø=qï|ü⁄&ÉT Ç‘·s¡T\ ìwüÿ|ü≥ <äT:K+˝À, qe⁄«˝À ˙≈£îqTe⁄« ø£ì|æ+∫q|ü⁄&ÉT HêHêes¡ídü$Tà[‘· Á|ü|ü+#·+ $&ç∫ ˙˝ÀøÏ qTe⁄« #·÷dæq|ü⁄&ÉT ø£åDyÓTÆHê Jeq uÛÑj·÷ìï eT]∫q|ü⁄&ÉT, |üP]Ô>± ìqTï eT]∫q|ü⁄&ÉT ˝À˝À|ü\ mes√ <Ûë´q+ #˚düTÔqï≥T¢+≥T+~ n+‘·+˝Òì eTÚq+ @<√ ìqTï nH˚«wædüTÔqï≥T¢+≥T+~ #·+<äe÷eT Äø±X¯+˝À yÓT\¢>± m>∑Ts¡T‘·Tqï≥T¢+≥T+~ eT<ÛäTs¡dü«bÕï\ ∫es¡ ã+>±s¡Tm+&É ø£qT¬s|üŒ*ï ‘êøÏq≥T¢+≥T+~ qTe⁄ }j·T\˝À ñqï≥÷¢ Äø±X¯+ neTàeTTK+˝≤ ˙MT~øÏ e+–q≥÷¢ ñ+≥T+~ <Ó’e+ ˙eTT+<äT ì*∫ ˙‘√ ø£s¡#ê\q+ #˚dæq≥T¢+≥T+~ n|ü&ÉT u≤\´+˝ÀøÏ eT∞fl Á|üy˚•+∫q≥T¢¢+≥T+~ #·÷dæq Á|ü‹edüTÔe⁄˙ eTè<äTe⁄>± ‘êø±\ì|ædüTÔ+~ #·÷dæq Á|ü‹eTìwæ˙ Vü≤è<äj·T+˝ÀøÏ rdüTø√yê\ì|ædüTÔ+~ düèwæº n+‘·{Ï˙ #·÷dæ ÄX¯Ãs¡´b˛yê\ì|ædüTÔ+~ n|ü&ÉT J$‘·+ô|’ eT]∫b˛sTTq Áù|eT eT∞fl >∑Ts¡TÔø=düTÔ+~ ø£åD+ J$‘·+ #ê\ì|ædüTÔ+~. ø£˝≤Œ\T Áã‹øÏHê #ê\<äì|ædüTÔ+~


>±j·T|ü&çq|ü&ÉT nø£kÕà‘·TÔ>± >±j·T|ü&É‘êeTT eTq ÁbÕD+ì+|æ $&ç∫q e÷≥ì mes√ ‘˚*ø£ qe⁄«‘√ #Ó]ù|kÕÔs¡T |ü>∑{Ïø£\˝À >±*|ü≥+˝≤ ‘˚\T‘·Tqï|ü⁄&ÉT me]<√ ns¡T|ü⁄ <ës¡yÓTÆ ˝≤π>düTÔ+~ ø√H˚{Ï˝À ì<ëq+>± á<˚ #·+<äe÷eTøÏ sêsTT ‘·–* y˚sTTeTTø£ÿ\e⁄‘·T+~ eTq eTTU≤ìï ø£\>∑+≥Tqï n<ä›+ |ü–* eTq*ï nìïy˚|ü⁄˝≤ $dæπsdüTÔ+~ n|ü&ÉT mes√ eTq*ï #Ó]ù|dæ eTqkÕúq+˝À >±j·÷ìï ì\u…&É‘ês¡T n|üŒ{ÏqT+&ç ˇø£ >±j·T+ eTq ã<äT\T e÷{≤¢&ÉT‘·T+~, ‹+≥T+~, ìÁ<äb˛‘·T+~ eTq+ qyê«*‡eùdÔ eTq ã<äT\T ˇø£ >±j·T+ qe⁄«‘·T+~ >±j·T+ >∑~˝À #˚], ∫s¡Tqe⁄« ø±+‹HÓ’Hê, ÄÅs¡›yêø£´+e+{Ï o‘·\|üeHêHÓ’ïHê ‘·q˝ÀìøÏ sê˙j·T≈£î+&Ü ‘·\T|ü⁄\T eT÷ùddüTÔ+~ kÕ«‹∫qT≈£î˝≤+{Ï >±j·÷ìï d”«ø£]+∫ n*Ã|üŒ\T eT÷düTø=+{≤sTT J$‘·+ >∑~#·T≥÷º <äj·T>±, Ä‘·è‘·>± |ü#ês¡T¢ #˚dü÷Ô ñ+≥T+~ >±j·T+ ‘·|üdüT‡ #˚düTÔqï+‘· ÁX¯<ä∆>± ‘·q‘√ ‘êqT j·TT<ä∆+ #˚düTÔ+~ |üØø£å sêdüTÔqï+‘· @ø±Á>∑‘·>± ‘·qì ‘êqT e´ø£Ô+ #˚düTø=+≥T+~ ø±+‹ì+&çq ˇø£ ñ<äj·T+ Ä*Ã|üŒ\÷, ‘·\T|ü⁄\÷ ‘Ós¡T#·Tø=+{≤sTT ∫qT≈£î‘√ b˛sê&çq J$ @<√ #·+<äe÷eT˝≤ ãj·T≥≈£î e∫à J$‘êìï øö>∑*+#·Tø=+≥T+~


uÛÑj·T|ü&çq|ü&ÉT uÛÑj·T|ü&çq|ü&ÉT eTìwæ eTTK+ ns¡D´eTÚ‘·T+~ n‘·ì ø£fi¯fl˝À¢ @y√ eTè>±\T $ÁXÊ+‹ ˝Òø£ ‹s¡T>∑T‘êsTT uÛÑj·T|ü&çq|ü&ÉT >±&ÛÉyÓTÆq ìÁ<ä˝À+∫ ñ*øÏÿ|ü&ç ˝Ò∫q≥T¢+≥T+~ uÛÑj·T+qT+&ç ãj·T≥|ü&Ü\H˚ ø√]ø£ @<√ Nø£{Ï˝À yÓT]ùd »+‘·TH˚Á‘ê\˝≤ ~≈£îÿ‘√#·ø£ ‹s¡T>∑T‘·T+~ uÛÑj·T|ü&çq|ü&ÉT eTìwæ n+‘˚ ˝Àø£+˝Àì Nø£{Ï n+‘ê n‘·ì˝À |òüT˙uÛÑ$düTÔ+~ ‘·q˝À|ü* Nø£{ÏNø£{Ï˝À ‘êH˚ mø£ÿ&Ó’Hê <ëø√ÿyê\ì|ædüTÔ+~ uÛÑj·T+ ˇø£ Ä~eTuÛ≤e+, ˇø£ s¡ø£åDe\j·T+, <äj·T>∑\ X¯øÏÔ n~ eTìwæì @ø±+‘·B$øÏ #˚s¡TdüTÔ+~ n‘·ì˝Àì eTVü‰X¯≈£îÔ\øÏ <ë«s¡+ ‘Ós¡TdüTÔ+~ Nø£{Ï|ü⁄wüŒ+˝≤+{Ï uÛÑj·T+, eTs¡D+˝≤+{Ï uÛÑj·T+ Á|ü|ü+#êìï ˇø£yÓ’|ü⁄Hê, n‘·ìï ˇø£yÓ’|ü⁄Hê ì\u…{Ϻ düqïì dü]Vü≤<äT›πsK ^dæ #·÷|ædüTÔ+~ •Ks¡+qT+&ç q~˝À <ä÷øÏq≥T¢ |ü+»s¡+qT+&ç Äø±X¯+˝ÀøÏ m–]q≥T¢ H˚\qT+&ç H˚\˝Òì#√≥ n&ÉTπ>dæq≥T¢ uÛÑj·T+˝Àì eTìwæ Á|ü|ü+#êìï $&ç∫, ‘·q‘√ ‘êH˚ ì*∫ ñ+&Ü* n|ü&ÉT, sê‹˝Àì ø£|üŒøÏ sêsTT ∫{Ï¢ Äø±X¯+ ø£ì|æ+∫q≥T¢ }Vü≤˝Àì eTìwæøÏ }Vü≤ #Ó~] Á|ü|ü+#·+ Á|ü‘·´ø£åyÓTÆq≥T¢ uÛÑj·T+˝Àì eTìwæøÏ uÛÑj·Ty˚T|òüT+ #Ó~] Äø±X¯+˝≤+{Ï kÕVü≤dü+ ø£\T>∑T‘·T+~ n|ü&ÉT eTìwæ eTTK+ Á|üXÊ+‘·yÓTÆq ∫s¡Tqe⁄«‘√ yÓTs¡TdüTÔ+~


yÓ[flb˛yê\qT+<ë |üØø£å ‘·|üŒ≥yÓ÷, Áù|eT˝À $|òü\yÓ÷ |òüTÀs¡+>± yÓ÷düb˛e≥yÓ÷, #˚dæq yÓ÷dü+ ãj·T≥|ü&É≥yÓ÷ rs¡Ã˝Òì n|ü˝À, u≤>∑T|ü&Éì Äs√>∑´yÓ÷ <äj·Te÷*q ˝Àø£+MT<ä e\¢e÷*q ø√|üyÓ÷, uÛÑj·TyÓ÷ q~˙{Ïø£≥º Hê˙Hê˙ ‘Ó–b˛sTTq≥Tº ˇø£ÿkÕ]>± ÄeVæ≤+∫q ìdüŒ èôVA, <äT:KyÓ÷ nø£kÕà‘·TÔ>± n+‘ê Çø£ dü]ô|&É<ëeTì|ædüTÔ+~ ˝Àø±ìï $~*+#·Tø=ì yÓ[flb˛yê\ì|ædüTÔ+~ yÓ[flb˛j·÷eH˚ ø±ùd|ü⁄ nqTø=+<ë+ ø£\\˙ï uÛÑfi¯óflq ã<ä›˝…’Hê qTe⁄« yÓ[flb˛e{≤ìï ∫e]>± ø£\>∑+<ë+ ˙ bÕ]∆e<˚Vü≤+ eTT+<äT qTy˚« ≈£Ls¡TÃì ø±ùd|ü⁄ ø£s¡Te⁄rsê @&çÃ#·÷&ÉT @&˚Ãyês=ø£¬s’Hê ñHêïs√ ˝Ò<√ ˙ eTs¡D≤ìøÏ qTyÓ’«Hê ø£˙ï{Ïì n]Œ+#·T ˙˝ÀøÏ <ë]˝Òø£ ˙<˚Vü≤+ #·T≥÷º yÓÁ]>± ‹]π> ˙ ÁbÕD≤ìï #·÷&ÉT ìqTï ø√˝ÀŒsTT #·*u≤]q |ü&ÉT‘·Tqï yÓ#·Ãì ˙ ø£\*ï #·÷&ÉT ˙ bÕ<äeTTÁ<ä\ n*øÏ&ç ˝Òø£ ‘·*¢<Ûäs¡DÏ uÀdæb˛e≥+ #·÷&ÉT ˙ |üdæ‘·q+˝Àì eTTK+˝≤ uÒ\>± ˙ <˚Vü‰ìï #·÷düTÔqï Äø±XÊìï #·÷&ÉT ˙ ø£fi¯fl˝À+∫ C≤s¡˝Òø£ Ä–b˛sTTq bÕeq <äT:U≤ÁX¯óe⁄*ï #·÷&ÉT s√~+#·T s√~+#·T eTqkÕsê s√~+#·T ø£˙ïs¡T $TqVü‰ eTπsMT nø£ÿπs¢q≥T¢ s√~+#·T ø£˙ïs¡T $TqVü‰ eT¬ses¡÷ ˝Òq≥T¢ s√~+#·T eT∞fl qTyÓ’«Hê ˙ø√dü+ @&ÉTkÕÔy√ ˝Ò<√ ˙ nDTeDTeP ‘·{Ϻ˝Ò|æ y˚sTTø£+sƒê\ ø£+sƒ¡+‘√ s√~+#·T ˙ XÀø£+‘√ ˝Àø£+˝À Nø£{Ïq+‘ê X¯|æ+#·T, X¯|æ+#·T ìqTï Áã‹øÏ+#·Tø√˝Òì ‘Ó*$˝Òì eTqTwüß*ï ø£å$T+#·T, ø£å$T+#·T nsTTHê m+<äT≈£î #êyê* ¬>\T|ü⁄ »«s¡+ ‘·–*q ˝Àø£+˝À |üsêõ‘·T&çyÓ’ Äs√>∑´+>± J$+#·T eTsê´<ä\ ÁbÕø±sê\ }|æsê&Éì eTqTwüß*ï <äj·T‘√ |ü]Vü≤dæ+#·T düeTs¡T∆*ï á‘·˝À¢ ø=≥Tº≈£îb˛ì∫à J$‘·+>∑≥Tºq Á|üXÊ+‘·+>± ì\ã&ç#·÷|æ+#·T Áã‹πø+<äT≈£î e#êÃe⁄ ø£qTø£ ã\+>± ˇø£ Áã‘·T≈£î Áã‹øÏ #·÷|æ+#·T ø£˙dü+ á >∑+≥ Áã‘·T≈£î, ø£˙dü+ á s√E Áã‘·T≈£î eT∞flsêì ˝Àø£+˝À, Çø£ eTqπøMT ø±ì ˝Àø£+˝À eTs¡DÏùdÔ eT] ñ+≥T+<√ ˝Ò<√ ‘Ó©ì ˝Àø£+˝À #êe⁄<ÛÓ’s¡´+‘√ m|üŒ{Ïø° Áã‹øÏ #·÷|æ+#·T, ì»yÓTÆq Áã‘·T≈£î Áã‹øÏ #·÷|æ+#·T


#ê\T n&É$˝À $ø£dæ+∫ sê*q nHêeTø£ |ü⁄wüŒ+˝≤ mes¡÷ #·÷&Éq|ü&ÉT m>∑Ts¡T‘·÷ yÓ[flb˛sTTq ù|s¡T‘Ó*j·Tì |æ≥º˝≤ nø£åsê\T >∑T]Ô+#˚˝À|ü⁄ n<äèX¯´yÓTÆq }Vü≤˝≤ >∑T&ç‘·\T|ü⁄\T eT÷kÕø£ ˝À|ü\ yÓ\T>∑T‘·Tqï B|ü+˝≤ ìX¯Ùã›+>± Áã‹øÏ‘˚ @$T{Ï? ìsê&É+ãs¡+>± yÓ[flb˛‘˚ @$T{Ï? ø£fi¯fl˝À <äj·÷, düŒs¡Ù˝À ìs¡à\‘·«+ e÷≥˝À ìC≤sTTr, eTìwæ˝≤ düŒ+~+#·≥+ eT]∫b˛≈£î+&Ü ñ+fÒ #ê\T Vü‰sTT>± qe«≥eT÷, Vü‰sTT>± @&Ée≥eT÷ b˛>=≥Tºø√≈£î+&Ü ñ+fÒ #ê\T <äèX¯´y˚T<Ó’Hê #·÷&É≥y˚T Äq+<ä+>± X¯ã›y˚T<Ó’Hê $q≥y˚T Äq+<ä+>± s¡T∫ @<Ó’Hê ÄkÕ«~+#·≥y˚T Äq+<ä+>± J$‘·yÓT˝≤e⁄Hêï J$+#·≥y˚T Äq+<ä+>± ñ+&É>∑*–‘˚ #ê\T $XÊ\yÓTÆq yÓT\≈£îe\÷, $XÊ\yÓTÆq ìÁ<ä\÷ ‘·ì$rsê nqTuÛÑ$ùdÔ #ê\T yÓ\T|ü˝≤, ˝À|ü˝≤ uÀ˝…&É+‘· $ÁXÊ+‹ dü+bÕ~+#·>∑*–‘˚ #ê\T Áã‹øÏq+‘· ìX¯Ùã›+>±, ìsê&É+ãs¡+>± eTq #√≥T U≤∞ #˚ùdÔ #ê\T


ø=ìï düeTj·÷\T @ |ü˙ #˚j·Tsêì ø=ìï düeTj·÷\T+{≤sTT >∑s¡“¤+˝Àì •X¯óe⁄˝≤ ≈£î<äTs¡T>± ñ+&Ü*‡q düeTj·÷\T+{≤sTT >±Ed”kÕ˝À ø=‘·Ô>±*ì ã+~Û+∫q≥T¢ @MT e÷{≤¢&Ésêì düeTj·÷\T+{≤sTT dü+uÛ≤wüD dü>∑+˝À >∑~yÓ\T|ü* düe«&ç $quÀsTTq≥T¢ }Vü≤˝Ò¢ì Á|üXÊ+‹˝À Äø±X¯+ ˝À|ü*øÏ #·÷&ÉuÀsTTq≥T¢ }]πø m<äTs¡T#·÷dü÷Ô ñ+&Ü*‡q düeTj·÷\T+{≤sTT m<äTs¡T#·÷&É&É+ $TqVü‰ ‘Ó*j·Tì n‹~Ûø√dü+ yêøÏ*eTT+<äT ì\ã&ç ñ+&É&É+ $TqVü‰ ñ<˚«>±\˙ï bı~$ |ü≥Tºø=ì zs¡TÃø√e≥yÓT˝≤>√ H˚s¡TÃø√e≥+ $TqVü‰ @ |ü˙ #˚j·Tsêì ø=ìï düeTj·÷\T+{≤sTT ø£Dø£DeT÷ ø£*dæ ø±s¡Ty˚T|òüT+ ‘·j·÷s¡j˚Tes¡≈£L kÕs¡eT+‘ê »‘·≈£L&ç ˝Ò‘·yÓTTø£ÿ ì{≤s¡T>± ì+–eTTK+˝ÀøÏ #·÷ùdes¡≈£L >±j·T|ü&çq <˚Vü‰H√ï, Vü≤è<äj·÷H√ï ø±\+ eTTìÁy˚fi¯fl‘√ ì$T] Jes¡dü+ ì+ù|es¡≈£L |ü\T#·ì düŒ+<äq\˙ï ø£*dæ ∫s¡Tqy√«, ø£˙ï{Ï_+<äTy√ ‘·q+‘· ‘êqT |ü⁄wæŒ+#˚es¡≈£L |üì #˚j·Tø£b˛e≥y˚T dü¬s’q |üì>± e⁄+&˚ dü+<äsꓤ\T+{≤sTT ñ‘·‡eeT+‘· ñ‘ê‡Vü≤+‘√ }]πø e⁄+&˚ $sêe÷\T+{≤sTT y˚T\Tø=qï+‘· düVü≤»+>± ìÁ<äb˛e\dæq sêÁ‘·T\T+{≤sTT Ç~ø±<äT, Ç~ø±<ä+≥÷ m|üŒ{Ï nqTuÛÑyê\T <ë{Ï J$‘·+ ˝À‘·T\T #·÷ùd ø£åD≤\T+{≤sTT n\yêf…Æq e÷≥\T $&ç∫, n\yêf…Æq |üqT\T $&ç∫, n\yê≥T>± Áã‘·ø£≥+ $&ç∫ eTs¡˝≤ yÓTT<ä{ÏqT+&ç y˚T\Tø√e\dæq düeTj·÷\T+{≤sTT. ø=ìï düeTj·÷\T+{≤sTT


n\yê≥T ˇø£s√E s√EyêØ |üqT˝À¢+∫ ãj·T≥|ü&ç #·÷&Ü* eTq e\j·T+ MT<ä eTqy˚T ‹s¡T>∑Tu≤≥T #˚dæ ùd«#·Ã¤qT Á|üø£{Ï+#ê* yêVü≤q+ $&ç∫ ø±* q&Éø£q ‹s¡>±* s√p #·÷ùd ‘Ó*j·Tì eTìwæì yÓTT<ä{ÏkÕ] |ü\ø£]+#ê* ãs¡Te⁄\˙ï ø±ùd|ü⁄ >±*ø=~*, |ü>∑\+‘ê ìÁ<äb˛yê*. ˇø£ sêÁ‹ y˚T\Tø√yê* Äø±XÊìï á ∫es¡qT+&ç Ä ∫e]øÏ ø=*∫#·÷&Ü* <˚e⁄&˚yÓTÆHê Ç{°e\ Äø±X¯+ ø=\‘· e÷sêÃ&˚yÓ÷ Ä˝À∫+#ê* ∫qHê{Ï qø£åÁ‘ê\ø°, Ç|üŒ{Ïø° ˝…ø£ÿ dü]b˛sTT+<√ ˝Ò<√ dü]#·÷düTø√yê* ˇ+≥]>± ≈£Ls¡TÃì ˇø£kÕ] q$« #·÷düTø=ì eTq qe⁄«πøyÓTÆHê eTsêeT‘·T nedüs¡y˚TyÓ÷ |ü]o*+#ê* @&Ée≥+ eT]#êyÓ÷, @yÓ÷ ø±ùd|ü⁄ ø£˙ïs¡T sê˝≤Ã* @<√ ˇø£{Ï ndü\T m+<äT≈£î #˚j·÷˝À Ä˝À∫+#ê* Ä˝À#·q Ä–b˛‘˚ @+ »s¡T>∑T‘·T+<√ Á|üXÊ+‘·+>± >∑eTì+#ê* Á|ü|ü+#·+ e÷jÓ÷ ø±<√ ‘Ó*j·T<äT ø±ì, n\yê≥T eTVü‰e÷j·T ‹$Tà]˝≤ n~ Áø£$Tà+<ä+fÒ Áã‘·T≈£î n+<äeT÷ ‘Ó*j·T<äT, u≤<Ûë ‘Ó*j·T<äT <ëìì $~*+#·Tø=ì #·÷ùdÔ eTs¡˝≤ |ü⁄{Ϻq≥T¢+≥T+~ JeHêq+<ä+ ‘Ó*j·÷\+fÒ @B n\yê≥T ø±≈£î+&Ü Áã‘·ø±* m|ü&É÷ n\yê≥¢øÏ C≤s¡ã&É≈£î+&Ü ì\ã&ç ñ+&Ü* Áã‹øÏe⁄+&É≥+ e÷Á‘·y˚T n\yê≥T ø±yê* rs¡+ e~*q <˚HÓ’ïHê Á|üyêVü≤+ rdüT≈£îb˛sTTq≥T¢ n\yê≥¢qT e~*‘˚ #ê\T J$‘·+ ‘·q‘√ eTq*ï rdüT≈£îb˛‘·T+~


dü]>± ñ+&É≥+ n˙ï dü]>± ñ+&Ü\qTø√e≥+ ø£\ ø±e#·TÃqT n\eTs¡˝À |ü⁄düÔø±\T bı+~ø£>± ì\ã&çq≥Tº ø±–‘·+MT<ä ¬s+&ÉT^‘·\T düe÷q+>± Á|üj·÷DÏdüTÔqï≥Tº ¬s’\T|ü{≤º\T yê{ÏeT<Ûä´ <ä÷s¡+˝≤+{Ï <ä>∑Zs¡ì bı&Ée⁄Hê dü]#·÷düTø=+≥Tqï≥Tº n+<äs¡÷ düe÷q+>± eTq˝≤ ñ+&Ü\qTø√e≥+ ÁuÛÑeT ø±e#·TÃqT ∫≈£îÿ\T |ü&çq <ës¡+b˛>∑T\˝≤+{Ï e÷≥©ï, |üqT©ï $&ÉBdæ, dü]#˚dæ, ˇø£#√≥ #˚sêÃ\qTø√e≥+ eè<ÛëÁ|üj·÷dü ø±e#·TÃqT eTq+ }Væ≤+∫q≥Tº d”‘êø√ø£\T m>∑sê\qTø√e≥+ eTq+ }Væ≤+∫q ø=eTà\øÏ, }Væ≤+∫q |üP\T |üPj·÷\qTø√e≥+ πsø£*˝≤ $ø£dæ+#ê\qTø√e≥+, s¡+>∑T*˝≤ Á|üø±•+#ê\qTø√e≥+ |ü]eTfi¯+ á y˚Ts¡ yê´|æ+#ê\qTø√e≥+ eTq ÁuÛÑeT e÷Á‘·y˚T ø±<äT, nHê´j·TeT÷ ø±e#·TÃqT Á|ü|ü+#·+ eTq+ dü]#˚j·T{≤ìøÏ ˝Ò<äì J$‘·+ eTq*ï dü]#˚düTø√e{≤ìøÏ e⁄+<äì eTq+ #·÷ùd ∫≈£îÿ\˙ï, ˝ÀbÕ\˙ï eTqøÏ @y√ H˚s¡ŒuÀ‘·THêïj·Tì eTq ˝À|ü* eTT&ÉT˝Òy√ $|üŒuÀ‘·THêïj·Tì eTq≈£î ‘Ó*j·Tì ˝Àø±\˝ÀøÏ, ˝Àø£+˝Àì ãVüQeTTU≤\ ø=\‘·˝À¢øÏ eTq*ï $ø£dæ+#·eTì, Á|üeVæ≤+#·eTì, $Vü≤]+#·eT˙ s¡Vü≤dü´+>± #ÓãT‘·THêïj·Tì Á|üXÊ+‘·+>±, n+<ä]ô|’Hê, eTqô|’Hê <äj·T>±, ˝≤\q>± Á>∑Væ≤ùdÔ u≤>∑T+&ÉTqT |æ\¢\T eTq |ü<ë\˙, ñ#êäs¡D˙, yê´ø£s¡D≤˙ï @ $X‚¢wüD≤ #˚j·T≈£î+&Ü }]πø ‘Ó\TdüTø=+≥Tqï≥Tº J$‘êìï Á|ü‹ø£åDeT÷ }]πø ‘Ó\TdüTø√e≥+ #ê‘·HÓ’‘˚ u≤>∑T+&ÉTqT ìqï{Ï Á|ü|ü+#êìï ìqïH˚ e~* Çyêfi¯ ø=‘·Ô>± J$+#˚ |üdæ|æ\¢˝≤¢ Á|ü‹ yÓT\≈£îe‘√q÷ ø=‘·Ô>± y˚T\Tø√e≥+ eTq≈£î ‘Ó*ùdÔ u≤>∑T+&ÉTqT yêfi¯fl˝≤π> eTq≈£L Á|ü|ü+#êìï m|ü&É÷ ø=‘·Ô~ #˚ùd eT+Á‘·y˚T<√ ‘Ó*ùdÔ u≤>∑T+&ÉTqT


qe⁄« qe⁄«‘·Tqï|ü⁄&ÉT eTqTwüß˝…+‘· u≤e⁄+{≤s¡T, m+‘· ø£fi¯>± ñ+{≤s¡T Nø£{Ïì <ë#·Tø=+≥Tqï≥T¢ ø±ø£ ø±+‹˝ÀøÏ ‘Ós¡T#·Tø=+≥Tqï≥T¢ qe«πø+#˚kÕÔeTqï≥T¢ ø±ø£ qe«{≤ìπø |ü⁄{Ϻq≥T¢ qe⁄«‘·Tqï|ü⁄&ÉT eTqTwüß\T ø±ùd|ü⁄ <˚e‘·\e⁄‘ês¡T, kÕVü≤düT\÷, kÕ«|æï≈£î\÷ ne⁄‘ês¡T yêq˝≤+{Ï qe⁄«\T, yÓHÓï\˝≤+{Ï, y˚dü$˝≤+{Ï qe⁄«\T s¡+>∑Ts¡+>∑T\ |ü⁄e⁄«\ qe⁄«\T, s¡+>∑Ts¡+>∑T\ ø£\\ qe⁄«\T ˙{Ïq&ÉTeTTô|’ ˙¬s+&ÉÉeTTìÁy˚fi¯ófl #·øÏÿ*–* ô|&ÉT‘·Tqï qe⁄«\T eTqì eTq‘√ ì+ù| qe⁄«\T, eTqqT+&ç eTqì U≤∞#˚ùd qe⁄«\T qe⁄« @<Ó’Hê ˇø£ qe⁄« qe«≥+ ø£Hêï @+ø±yê* eTTì|ü+≥ n~y˚Tø=\B bıs¡*bıs¡˝Ò qe⁄«\˝À X¯óÁuÛÑ+>± kÕïq+ #˚dæ Nø±≈£î\ <Ûä÷[ $&ç∫ ø=düs¡Tø=düs¡T qe⁄«\‘√ ˇø£ qe⁄«\ ˝Àø£+ ì]à+∫ eTqy˚T ˇø£ qe⁄«˝≤>± yÓ*–b˛e≥+ ø£Hêï @+ø±yê* ‘Ó*j·Tsêì ãs¡Te⁄˝Òy√ kÕj·T+Á‘·|ü⁄ Nø£≥¢˝≤ dü&ç˝Ò≈£î+&Ü eTq˝À #˚]b˛‘·Tqï|ü⁄&ÉT ‘·{Ï\¢‘·˝≤+{Ï qy=«ø£{Ï $&ç∫ô|{Ϻ Nø£≥¢ì uÛÑj·Tô|{Ϻ düs¡<ë>± qy˚«j·T≥+ #ê‘·HÓ’‘˚ @+ø±yê* eTq nqTuÛÑyê\T u…+>∑\T>±, $»j·÷\T uÛÑj·÷\T>± eTq¬ø’Hê #Ó|üŒ≈£î+&Ü ˝À|ü˝…es√ nqTyê<ä+ #˚düTÔ+fÒ n<ä›+˝À eTq _ø£ÿyÓTTVü≤+ #·÷düTø=ì, eTq*ï eTqy˚T yÓøÏÿ]+#·Tø=ì ‘˚*ø£>±, ‘·÷*ø£˝≤ qe⁄«ø√e≥+ ‘Ó*ùdÔ #ê\T ø£<ë, eTqøÏø£ @+ø±yê*


¬s+&ÉT J$‘ê\T ø=ìïkÕs¡T¢ uÛÑ˝Ò e÷{≤¢&É‘êeTT yêø£´yÓTTø£ $wüj·T+ #ÓãT‘·T+~, |ü<ë\T eTs=ø£{Ï #ÓãT‘êsTT dü+uÛ≤wüD ˇø£ dü+>∑‹ $e]düTÔ+~, ñ#êäs¡D eTπsy√ >∑Tdü>∑Tdü˝≤&ÉT‘·T+~ ø=ìïkÕs¡T¢ uÛÑ˝Ò |üqT\T #˚kÕÔeTT |üì ˇø£<ë]q ø£qã&ÉT‘·T+~, |òü*‘·+ eTs√<ë] #·÷düTÔ+~ ø=ìïkÕs¡T¢ eTq+ $+‘·>± ñ+{≤eTT eTT+<äT ˇø£+<äT≈£î qe⁄«‘êeTT, yÓqTø£ eTs=ø£+<äT≈£î qe⁄«≈£î+{≤eTT ô|’øÏ ˇø£+<äT≈£î @&ÉTkÕÔeTT, ˝À|ü\ eTs=ø£+<äT≈£î s√~kÕÔeTT #ê˝≤kÕs¡T¢ eTq+ ¬s+&ÉT J$‘ê\T J$kÕÔeTT eTq*ï ¬s+&ÉT #˚düTø=ì, ¬s+&ÉT dü>±\T ø√˝ÀŒ‘êeTT m+‘·≈£L ì+&Éì ¬s+&ÉT dü>±\˝À ns¡∆+˝Òì $wüj·÷\ düTHêï\T ì+|ü⁄‘êeTT m|ü⁄&Ó’Hê ns¡T<äT>± ˇø£ |üdæyê&çqy√«, |üP\$ø±düyÓ÷, |ü≈£åî\ Á|üyêVü≤yÓ÷ eTqì ø±ùd|ü⁄ ˇø£{Ï #˚dæ, eTqì eTq‘√ ì+|æ B$+∫ yÓfi¯‘êsTT m|ü⁄&Ó’Hê ns¡T<äT>± eTq+ @eTs¡TbÕ≥Tq <äj·T>±, ìC≤sTTr>± ñqï ø£åD≤\T, ì+&Ó’q ø£åD≤\T eTq≈£î Ç+‘· XÊ+‹ì Á|ükÕ~kÕÔsTT, eTq*ï kÕs¡e+‘·+#˚dæ e÷j·TeTÚ‘êsTT


|æ\¢*ï Áù|$TùdÔ #ê\T |æ\¢*ï Áù|$T+#·≥+ H˚s¡TÃø=+fÒ #ê\T yê]ø√dü+ ˇø£ eT+∫ Á|ü|ü+#êìï yêπs düèwæº+#·Tø=+{≤s¡T |æ\¢˝À¢ì e+XÊ+≈£îsê*ï ø±<äT eTq+ Áã‘·T≈£î‘·Tqï ˝Ò<ë Áã‘·ø£˝Òø£b˛sTTq y˚T&É\÷, ø±s¡÷¢, <äs¡ŒeT÷, |ü]yês¡eT÷ ø±<äT yê]˝Àì ø=‘·Ô $ìjÓ÷>∑<ës¡T&çì ø±<äT yê] n+<äeT÷, ‘Ó*M, ã\eT÷ ≈£L&Ü ø±<äT yê{Ïì Áù|$T+#·≥eT+fÒ yê{Ïì Áù|$T+#·≥y˚T |æ\¢*ï Áù|$T+#·≥+ø±<äT eTq+ πøe\+ |æ\¢*ï Áù|$T+#ê* yês¡T á ˝Àø£+˝ÀøÏ sêe{≤ìï Áù|$T+#ê* yê] s¡÷|ü+˝À J$‘·+ ø=qkÕ>∑{≤ìï Áù|$T+#ê* πøe\+ yê] ñìøÏ eTq≈£î ãVüQeT‹˝≤ Áù|$T+#ê* eTq Vü≤è<äj·TeT+‘ê ‘Ó]∫ yê]eTT+<äT |ü]∫ yê]ì Áù|$TùdÔ #ê\T yê]qT+&ç Áù|$T+#·≥+ H˚s¡TÃø=+≥÷ yês¡T Áù|$T+#·≥+ eT]∫b˛≈£î+&Ü ø±bÕ&ÉTø=+fÒ #ê\T |æ\¢\T á Á|ü|ü+#êìï <˚yê\j·T+ #˚dæ #·÷|ækÕÔs¡T


yÓ[flb˛j·÷ø£ #ê˝≤kÕs¡T¢ eTìwæ yÓ[flb˛j·÷ø£ n‘·ì‘√ J$+#·≥+ yÓTT<ä\Tô|&É‘êeTT á ì$Twü+˝À n‘·qT ñ+&ç ñ+fÒ á e÷≥ nH˚yê&ÉT, Ç˝≤ qy˚«yê&ÉT, Çø£ÿ&É ≈£Ls¡TÃì Ç˝≤ #·÷ùdyê&ÉT á ì$Twü+˝À n‘·qT }]πø ñ+fÒ #ê\T H˚qT Hê˝À ì+&ÉT>± ñ+&˚yê&çì nì ‘·\b˛dü÷Ô ñ+{≤eTT #ê˝≤kÕs¡T¢ eTìwæ yÓ[flb˛j·÷ø£ Áù|$T+#·≥+ yÓTT<ä\Tô|&É‘êeTT n‘·qT e∫Ãq|ü⁄&ÉT, n‘·ì‘√ @y˚T$T ‘Ó#êÃ&√ n‘·qT $T–*Ãq U≤∞˝À ø£qT>=q≥+ yÓTT<ä\Tô|&É‘êeTT n‘·qT ñ+&É>± m+<äTø√ Áù|$T+#·˝Ò+ yÓ[flb˛j·÷ø£ m+<äTø√ Áù|$T+#·≈£î+&Ü ñ+&É˝Ò+ n‘·qT ñ+&É>±H˚ ø±yê\+fÒ <=s¡ø£&Éqï ‘Ó*$ ñ+fÒ n‘·ì Jeq<ëVü≤+ rπs+<äT≈£î eTqe+‘·T kÕj·T+ #˚ùdÔ n‘·ì˝Àì JeHêq+<ëìï dü+|üPs¡í+>± <ä]ÙùdÔ n‘·ì C≤„|üø±\T eTqì u≤~Û+#·e⁄, n‘·ìï uÛÑ÷$TøÏ ã+~Û+#·e⁄ ñ+&É>±H˚ n‘·qT ˝Òì ø±˝≤ìï }Væ≤+∫ n‘·ìï C≤Á>∑‘·Ô>± #·÷dæe⁄+fÒ, n|ü⁄s¡÷|üyÓTÆq ByÓq˝≤ #·÷düTø=+fÒ n‘·qT m+‘· dü+‘√wæ+#˚yê&ÉT, eTq J$‘·+ m+‘· n+<ä+>± ñ+&˚~


ÄyÓT mes√ ÄyÓT mes√ ‘Ó*j·T<äT ø±ì bò˛qT˝À ÄyÓT ø£+sƒ¡dü«s¡+ u≤e⁄+~ MD≤s¡yê*ï <äj·T˝À eTT+∫ rdæq≥T¢+~ e÷{≤¢&Ü\qï ñ‘ê‡Vü‰ìø°, e÷≥˝…+<äTø£qï _&çj·÷ìø° eT<Ûä´ düqï{Ïr>∑ô|’q eTØ yÓT\≈£îe>±, ‘˚*ø£>± q&çN, q&Éeq≥T¢ nø£åsê\ |ü≈£åî\ ¬sø£ÿ*ï $|æŒ+~ ÄyÓT ø£+sƒ¡dü«s¡+ ÄyÓT C≤„|üø£+ bÕ‘·ã&Éì }Vü≤˝≤ dü+#·]dü÷Ôe⁄+~ sê*b˛ì |ü⁄wüŒ+˝≤ $ø£dædü÷Ôe⁄+~ ‘·&ç Äs¡ì y˚<äq˝≤, Äq+<ä+˝≤ y˚T\Tø=+≥÷e⁄+~ ÄyÓT me¬s’Hê, Hê ø√eT\‘ê«ìï eT∞fl Hê≈£î |ü]#·j·T+ #˚dæ+~ ÄyÓT Hê düVü≤#·] ‘=*s√E\ e÷≥*ï eT∞fl >∑Ts¡TÔ#˚dæ+~ ãVüQXÊ Á|ü‹ Åd”Ô, Á|ü‹ |ü⁄s¡Twüß&çø° ‘=*kÕ] Ç˝≤π> $ì|ædüTÔ+~ me¬s’Hê ‘Ó*j·Tq+‘· es¡≈£L Äø£s¡¸D ñ+≥T+~ ‘Ó*j·Tø£b˛e≥+ eTq }Vü≤*ï $XÊ\ >∑>∑q+˝Àø° >∑>∑q+˝À <ë–q y˚qy˚\ ˝Àø±\˝Àø° m–πs˝≤ #˚düTÔ+~ ‘Ó*j·T≥eT+fÒH˚, ‘Ó*dæe⁄+&É{≤ìøÏ n\yê≥T|ü&É≥eT+fÒH˚ ˇø£ ø£\ì $cÕ<ä+˝ÀøÏ nqTe~+#·Tø=qï≥T¢+≥T+~ ø=ìïkÕs¡T¢ mes√ ‘Ó*j·Tø£b˛e≥y˚T u≤e⁄+≥T+<˚yÓ÷ nH˚ø£ $wüj·÷\T ‘Ó*d”, ‘Ó*j·Tq≥T¢+fÒH˚ u≤e⁄+≥T+<˚yÓ÷ n|ü&ÉT eTq˝À yÓT\≈£îe ñ+≥T+~. yÓT\≈£îe˝À nH˚«wüD ñ+≥T+~. ø£$‘·«eTT+≥T+~. ø£<∏ä\T+{≤sTT eTq J$‘·+ eTTqTô|es¡÷ bÕ&Éì bÕ≥˝≤ Äø±XÊìï kÕs¡e+‘·+ #˚düTÔ+~ n|ü&ÉT eTq ø£qTø=\≈£î˝À¢+∫ ˇø£ qø£åÁ‘·+ ‘êsê˝Àø£+ #˚s¡T‘·T+~


eTè<äT $cÕ<ä+ |üPe⁄ ‘·TyÓTà<äì Äø£]¸+∫q{§¢ø£kÕ] B|ü+ X¯\uÛ≤ìï Äø£]¸+∫q{§¢ø£kÕ] n‘·qT ÄyÓTì Äø£]¸kÕÔ&ÉT. ÄyÓT n‘·ìï Äø£]¸düTÔ+~ Äø£s¡¸D yê] eT<Ûä´ ˇø£ ø±+‹ >√fi¯+ yÓ*–düTÔ+~ <ëì˝À ˇø£ ˝Àø±ìï düèõdüTÔ+~ Ä ˝Àø£+˝À ø√eT\‘ê«˙ï, nH˚«wüD˙, kÂ+<äsê´˙ï, <äT:U≤˙ï #·÷|ædüTÔ+~ yê] ˝Àø£+˝À yêπs ‘·|æŒb˛j˚T ‘·e÷cÕ\T #˚sTTdüTÔ+~ ‘·TbòÕqT n\˝≤+{Ï ã\yÓTÆq Äø£s¡¸D, Äq+<ä+˝≤+{Ï, <äT:K+˝≤+{Ï, ø√|ü+˝≤+{Ï ã\yÓTÆq Äø£s¡¸D á ˝Àø±ìï ø±<äì m–]bıeTà+≥T+~ n|ü&ÉT uÛÑ÷$T˝≤+{Ï ã\yÓTÆq<˚<√ m>∑s¡˝Òì $cÕ<ëìï e\˝≤>±, e\˝≤+{Ï Nø£{Ï˝≤>± ø£qT\eTT+<äT |üs¡TdüTÔ+~ ø£\ ã\yÓTÆq~. n+‘·ø£Hêï á ˝Àø£+ ã\yÓTÆq~. n+‘·ø£Hêï J$‘·+ ã\yÓTÆq~ n+‘·ø£Hêï ˝À˝À|ü* ñìøÏ ã\yÓTÆq~, ñìøÏ |ü≥¢ yÓT\≈£îe ã\yÓTÆq~ n$ ã\+>±H˚, nsTTHê eTè<äTe⁄>±H˚, ìs¡›j·T˝≤+{Ï <äj·T‘√H˚ yê] ø£\\ ¬sø£ÿ*ï eTT&ç∫, bı~$ |ü≥Tºø=+{≤sTT ˇø£ dü«|üï+ HÓeTà~>± J$‘·+˝À ø£s¡T>∑T‘·T+~ ˇø£ $cÕ<ä+ yê] J$‘ê\ì kÕs¡e+‘·+ #˚dæ yÓfi¯ó‘·T+~ n|ü&ÉT yês¡T q$«q|ü&É˝≤¢ yê] ô|<ë\ô|’ me]ø° n+‘·T|ü≥ºì yÓ\T‘·Ts=ø£{Ï bÕsê&ÉT‘·T+~ yê] ø£˙ïs¡T C≤]q|ü&É˝≤¢ yê{Ï _+<äTe⁄\˝À ˝À˝À|ü* Á|üX¯ï˝Òy√ yÓTs¡TdüTÔ+{≤sTT ø±˝≤\T e÷s¡‘êsTT. <˚XÊ\T e÷s¡‘êsTT <˚Vü‰\T e÷s¡‘êsTT. <˚Vü‰\ <äX¯\T e÷s¡‘êsTT ø£\ eT∞fl |üPe⁄˝≤ |üPdü÷ÔH˚ ñ+≥T+~ ø£\ eT∞fl |üPe⁄˝≤ sê\T‘·÷H˚˚ ñ+≥T+~ ˇø£ eTè<äT eT<ÛäTs¡ $cÕ<ä+ n+‘·÷<äØ˝Òì nH˚«wüD˝Àø°, >∑e÷´\˝Àø°, »yêãT\˝Àø°, Á|üX¯ï\˝Àø° yê] J$‘ê\ì |üø£«+ #˚dü÷ÔH˚ ñ+≥T+~


Áù|eT˝À+∫ J$‘·+˝ÀøÏ H˚qT eT>∑yê&ÉH˚ ˝Ò‘·˙* uÛ≤yêìï ˙e⁄ Åd”ÔeH˚ dü«#·Ã¤<Ûäefi¯ uÛ≤yêìøÏ |üP]Ô>± düeT]Œ+#êqT >∑s¡T≈£î Nø£{Ï>∑s¡“¤+˝À ˇ+≥] $‘·Ôq+˝≤ eTT&ÉT#·Tø=qï H˚qT ˙ ø√eT\ ùdïVü≤ |ü]eTfi¯+˝ÀøÏ |üPe⁄˝≤ $ø£dæ+#êqT n+‘·T˝Òì <äj·T‘√ eTqì ˇø£]H=ø£]øÏ #·÷|æq ø±\+ Hê≈£î ns¡∆+ø±ì yê‘·‡\´+‘√ y˚s¡T#˚dæq|ü⁄&ÉT |üPe⁄ì eTs¡˝≤ $‘·Ôq+˝≤ e÷s¡eTHêïqT ø±˙ y˚s¡T ‘=\–+∫q u≤<Ûä Hê˝À |”&Éø£\˝≤ eTTdüTs¡Tø=+~ qTe⁄ sêø£eTT+<äT qT+&û Hê˝À e⁄qï Nø£{Ïì qTe⁄ e∫à yÓfi≤flø£ >∑eTì+∫ uÛÑj·T|ü&ܶqT bÕ‘êfi¯+qT+&ç m>∑dæe∫Ãq |ü$Á‘· »\<Ûës¡e+{Ï <äT:K+˝À |üdæyê&ç˝≤ H˚qT |ü<˚|ü<˚ kÕïq+ #˚dæHê ˙˝À ø£]–q Hê ˙*#Ûêj·T ‹]– qqTï #˚s¡{≤ìøÏ ìsêø£]+∫+~ .

.

.

ø±\+ ì»+>± ø£s¡TD≤eTsTT Hê ˝À|ü* Nø£{Ï˝À H˚HÓe]H√, mø£ÿ&É ñHêïH√ ‘Ó*j·Tì ìÁ<ë >∑sꓤyêdü+˝À eTTì–q s√E\˝À, e∫ÃqfÒ¢ ‘Ó*j·Tì düqïì øÏs¡D+˝≤+{Ï, ø=q}|æ]˝≤+{Ï Jeqø±+ø£åì ø±\+ Á|üuÛ≤‘·|üeq+˝≤, ÄeTà˝≤, e÷qe Vü≤è<äj·÷\˝Àì <äj·T˝≤ ø±bÕ&ç+~. HÓ\\ ‘·s¡ã&ç qø£åÁ‘ê\T H˚qT |ü\ø£]+#·≈£î+&Ü ‘·s¡*b˛j·÷ø£ Áø£eT+>± dü÷s√´<äj·T+˝≤ eTè<äTe⁄>± JeqdüŒèVü≤ y˚T\Tø=+~ Ç|ü&ÉT #·÷düTÔqï J$‘·+ >∑‘· J$‘·+ ø±<äT ‘·q ã÷&ç<ä˝À+∫ |ü⁄qs¡T‘êúq+ bı+<˚, @<√ |ü⁄sêD|üøÏå˝≤ Hê ø£\\, uÛÑj·÷\ uÛÑdüà+˝À+∫ |ü⁄qs¡T‘êúq+ bı+~q dü]Áø=‘·Ô J$‘·+ ‘·q eTs¡D≤ìï qe⁄«‘·÷ |ü\ø£]+∫ e∫Ãqyê&ç˝≤ ø£åDø£åDeT÷ kÕVü≤dü+‘√, ñ‘ê‡Vü≤+‘√ |üs¡efi¯ófl Á‘=πøÿ J$‘·+ Ç|ü&ÉT H˚qT |ü⁄s¡Twüß&çì ø±<äT.. Åd”Ô˙ ø±<äT..H˚qT e÷qe⁄&ç˙.. eTπs ÁbÕDÏ˙ ø±<äT.. @ uÛ≤yê\ y˚T|òü÷\÷ ˝Òì dü«#·Ã¤ $˙\ >∑>∑Hêìï..H˚qT dü«#·Ã¤yÓTÆq J$‘êìï .

.

.

qTe⁄ yÓfi‚fl≥|ü⁄&ÉT ˙ qqTï C≤Á>∑‘·Ô>± >∑Ts¡TÔ+#·Tø√eTì |ü<˚|ü<˚ #ÓbÕŒqì C≤„|üø£+ ˙ C≤„|üø±\T HêeTT+<äT ì*∫q|ü&ÉT Hê ô|<ë\ô|’ <äj·T>± ∫s¡Tqe⁄« yÓTs¡TdüTÔ+~ Ç|ü&ÉT qTe⁄« Hê≈£î <ä÷s¡+>± ˝Òe⁄ qTe⁄« <ä>∑Zs¡ ñqï s√E˝À¢ eTqeT<Ûä´ ‘Ó*j·Tì <ä÷s¡+ ñ+&˚~ Ç|ü&ÉT eTqeT<Ûä´ ‘Ó*j·Tì kÕìïVæ≤‘·´+ ø£ì|æk˛Ô+~ eTq J$‘ê\T ˇø£{Ïø±˝Ò<äT ø±˙ eTq+ ˇø£fÒ J$‘·eTì ‘Ó*dæ+~ nìï J$‘ê\÷ ø£*|æ ˇø£fÒ J$‘·eTì ns¡úeTÚ‘·T+~ @ ã+<Ûä+˝Òì á n+‘·+˝Òì Jeq yÓTÆ<ëq+˝ÀøÏ ìqTï rdüT≈£îsê˝Òø£b˛j·÷qì m|ü⁄&Ó’Hê nì|æ+#·≥+ $TqVü‰ H˚düÔ+` H˚qT u≤>∑THêïqT.. J$‘·eT+‘· ì+&ÉT>±, q~˝≤ ñHêïqT


ø£*dæ ñ+&É≥+ ø£*dæ ñ+&É≥eT+fÒ @$T{Ï, $&çb˛e≥eT+fÒ @$T{Ï ø£*dæ ñ+&É{≤ìøÏ yÓTT<ä˝Ò~, $&çb˛e{≤ìøÏ ∫eπs~ ø£*dæ ñ+&É≥+, $&ç>± ñ+&É≥+ düŒ+<äq˝Àìyê, kÕ+πø‹ø£e÷ ˇπø sêÁ‹˝À ø£\TdüTø=+≥Tqï qø£åÁ‘ê\˝≤ ˇπø ìÁ<ä˝Àø°, ˇπø eTè‘·T´e⁄˝Àø° Á|üy˚•+∫q|ü⁄&ÉT ø£*dæ ñ+{≤e÷, $&ç>± ñ+{≤e÷ eTq+ m<äT¬s’q|ü⁄&ÉT eTq eTTU≤\˝À |üP\T $ø£dæùdÔ $&çb˛>∑\e÷ y˚T|òü÷\T ø£~*‘˚ ø£*dæ ñ+&É>∑\e÷ n+<äs¡÷ eT{ϺeTT<ä›˝≤ ø£*dæ ñ+&Ü\ì Á|ü‹ <Ûëq´+–+»‘√q÷ J$‘·+ eTq˝ÀøÏ dü+<˚X¯+ |ü+|ü⁄‘·T+~ Áù|eTeèøå±*ï ô|øÏ*+∫y˚düTø=ì ÇdüTø£πsDTe⁄\ m&Ü]˝≤ $düÔ]düTÔHêï+ ˇø£] uÛÑj·T+ ø£*düT+<ëeTqï|ü⁄&ÉT ˇø£] uÛÑj·T+ $&çb˛<ëeTqï|ü⁄&ÉT ˇπø uÛÑj·T+˝À Ç<ä›s¡÷ ø£*dæ J$kÕÔs¡T ˇπø Áù|eT˝À Ç<ä›s¡÷ ø£*dæ J$+#·≥+ ‘Ó*dæq|ü⁄&ÉT ‘·–q+‘· ø£*dæ ñ+&É≥+, ‘·–q+‘· $&ç>± ñ+&É≥+ düVü≤»+>±, VüQ+<ë>±, ˇø£ e÷f…ÆHê ˝Ò≈£î+&Ü »s¡T>∑T‘êsTT |æ\¢˝≤¢, |ü≈£åî˝≤¢, y˚T|òü÷˝≤¢ dü]Vü≤<äT›\ >=&Éy˚ ‘Ó*j·Tì düVü≤»yÓTÆq dü+düÿ è‹˝ÀøÏ eTq+ Ç+ø± #ê˝≤<ä÷s¡+ q&Éyê*. Çø£ q&Éyê*


düeT÷Vü≤+ düeT÷Vü≤+ ñ‘·‡e+ ø±yê* düeT÷Vü≤+ $yêVü≤+ ø±yê* $»j·T+ ø±yê*, Áø°&É ø±yê* düeT÷Vü≤+ düs¡<ë ø±yê*, <Ûë´q+ ø±yê* yêj·TT düeT÷Vü‰ìø°, »\ düeT÷Vü‰ìø° ñqï≥T¢ »q düeT÷Vü‰ìøÏ ˇø£ X¯øÏÔ ñ+≥T+~ n|ü&ÉT düeT÷Vü≤+ ñ+&É<äT ˇø£ ã\yÓTÆq uÛ≤e+ ñ+≥T+~, ã\yÓTÆq Je+ ñ+≥T+~ $cÕ<ä+, eTq$T+ø± $cÕ<ä düeT÷Vü≤+˝≤ ñHêï+ j·TT>±\ |üs¡´+‘·+ mìï $\Te\T #·]Ã+∫Hê m+‘· dü+düÿè‹ Á|ü<ä]Ù+∫Hê eTq$T+ø± j·TT<ä∆ düeT÷Vü≤+˝≤ $T–˝≤+ düeT÷Vü‰*+ø± >∑{Ϻ>± e÷{≤¢&˚+<äT≈£î nedüs¡eTÚ‘·THêïsTT düeT÷Vü‰*+ø± ø=+<ä] s¡Vü≤kÕ´\ì ì\BdüTÔHêïsTT ˇø£ eTìwæì eTìwæ #˚j·T{≤ìøÏ, ˇø£ e´edüú dü]#˚j·T{≤ìøÏ eTqTwüß\T ‘·eTì düeT÷Vü≤+˝ÀøÏ ø√˝ÀŒe\dæ edüTÔ+~ j·TT>±\ Jeq yÓ’|òü˝≤´\ì düeT÷Vü‰\T Á|ü•ïdü÷Ô ñ+{≤sTT eTq$T+ø± kÕ+Á<ä+>±, bÕs¡<äs¡Ùø£+>± Áã‘·ø±*‡q ne£düsêìï düeT÷Vü‰\T >∑Ts¡TÔ #˚kÕÔsTT Á|ü‹e´ø°Ô ˇø£ düeT÷Vü‰ìøÏ y˚T\Tø√e\dæq düeTj·÷˙ï u≤<Ûä´‘· eVæ≤+#ê*‡q dü+<äsꓤ˙ï düeT÷Vü‰\T m|üŒ{Ïø£|ü&ÉT >∑Ts¡TÔ#˚dü÷Ô ñ+{≤sTT


j·Te«qø±\|ü⁄ ùdïVæ≤‘·T\T j·Te«qø±\|ü⁄ ùdïVæ≤‘·T\T ø£*dæq|ü&É˝≤¢ eT∞fl j·Te«q+˝ÀøÏ Á|üy˚•kÕÔeTT eTsê´<ä˝Òì |ü\ø£]+|ü⁄\÷, Áù|eT ì+&çq ‹≥÷¢ b˛>=≥Tºø=qï yÓ\T‘·Ts¡T*ï b˛>∑T#˚dæ #·÷|ækÕÔsTT Nø£≥T¢ eTTdæπs eT*ej·TdüT˝À $TDT>∑Ts¡T˝…’ m>∑Ts¡T‘êsTT j·Te«qø±\|ü⁄ ùdïVæ≤‘·T*ï ‘·\#·Tø=qï|ü&É˝≤¢ Áã‘·T≈£î n+<äy˚T<√ eTq#·T≥÷º eT+#·T˝≤ eTTdüTs¡Tø=+≥T+~ bı>∑eT+#·T Äq+<ä+e+{Ï u≤\´+˝À+∫ m<äTs=#˚à Á^wüàøÏs¡D≤\ »&ç˝ÀøÏ n|ü&É|ü⁄&˚ n&ÉT>∑Tô|&ÉT‘·÷ ∫Á‘·ø±s¡Tì πsK\yÓ+≥ ‘Ó\¢ø±–‘·+ô|’ ‘˚\T‘·Tqï u§eTà˝≤ düs¡T›ø=H˚ n\\yÓ+≥ ø=\qT˝À ‘˚s¡Tø=+≥Tqï Á|ü‹_+ã+˝≤ n|ü&É|ü⁄&˚ ‘˚*j·÷&˚ e´øÏÔ‘ê«\‘√, eTqTwü߽֑·÷, nj·÷´eTqTø=+≥÷ ø£\\˝Àø°, ø£\‘·\˝Àø° ø=‘·Ô>± |ü]ÁuÛÑ$T+#˚ ‘=*j·Te«q ~Hê\ ùdïVæ≤‘·T\T ø£*dæq|ü&É˝≤¢ ø£*dæq ùdïVæ≤‘·T\T ø£\eìyêfi¯flì ‘·\∫q|ü&É˝≤¢ ˇø£ Äq+<äeT÷, ˇø£ ~>∑T\÷ ˇø£ dü+‘·è|”Ô, ˇø£ nHêdüø°Ô ˇø£ düŒ+<äHê, ˇø£ dü+j·TeTqeT÷ eTq˝À|ü\ yêq˝≤ eTTdæ] eTqì Ç+Á<ä<ÛäqdüT‡\T #˚kÕÔsTT j·Te«q ~Hê\ ùdïVæ≤‘·T\T ø£*dæq|ü&É˝≤¢, ‘·\∫q|ü&É˝≤¢ eTq$T+ø± Áã‹øÏe⁄qï ñ‘ê‡Vü≤+ ˇø£]qT+&ç ˇø£s¡T bı+~q≥T¢+≥T+~ eTqyÓT|üŒ{Ïø° Áã‘·T≈£î‘êeTqï uÛÑs√kÕ ˇø£]ø=ø£s¡T ãVüAø£]+#·Tø=qï≥T¢+≥T+~ ãVüQXÊ eTq j·Te«q~Hê\ ø£Hêï eTq+ ˝Àø£+qT+&ç bı+<ë*‡q<˚eTT+≥T+~ eTq+ ˝Àø±ìøÏ Çyê«*‡q<˚eTT+≥T+~


eTq˝À ˇø£&ÉT m<äT>∑T‘·Tqï eTq˝À ˇø£&çì #·÷dæ >∑]«+#ê* eTq yÓT\≈£îe\˙ï eè<Ûë>± ˇ\ø£uÀdüTø=+≥Tqï|ü⁄&ÉT n‘·qT Á|ü‹yÓT\≈£îe˙ ÁbÕs¡∆q>± eT\#·Tø=qï yÓ’Hêìï >∑eTì+#ê* eTq+ BbÕ˝≤]Œ |ü&ÉTø=qï|ü⁄&ÉT n‘·qT |ü>∑\Tø√dü+ Nø£{Ï˝À yÓ<äø£≥+ ‘Ó*j·÷* ˇø£ ø£qTï eT÷dæ, ˇø£ ø£qTï ‘Ós¡∫ ø£\\T ø£H˚ eTqeT<Ûä´ ¬s+&ÉT ø£fi¯Sfl ‘Ó]∫ ø£˝˝À¢øÏ <ë] ø£qT>=H˚ n‘·ì ñ‘ê‡Vü≤+ #·÷&Ü* y˚sTT yÓTTs¡≥T#˚‘·T\T sê*ÃHê eT]+‘· <äT:Ks¡dü+ |”\TÃø=ì eT] y˚sTT |üP\T>± $ø£dæ+∫ |ü\ø£]+#˚ n‘·ì Ä]Ô #·÷&Ü* sêuÀj˚T j·TT>±\ì eTqø√dü+ ìÁ<ä˝Ò|ü⁄‘·Tqï+<äT≈£î eTq˝Àì ˇø£&ç˝À eTqì #·÷düTø=ì Áù|$T+#ê*


dü+bÕ<äq ù|s¡÷, <Ûäq+, $C≤„qeT÷, n~Ûø±s¡+ ã\ Á|ü<äs¡Ùq y˚~ø£ @<äsTTHê ø±e#·TÃqT dü+bÕ~+∫, eT]+‘· ã\+ kÕ~Û+∫ @+ #˚j·÷* JeHêq+<ä+ #·T≥÷º düe÷~Û ì]à+∫ @+ #·÷&Ü* ∫qHê{Ï #·\¢ì yÓHÓï\ #·÷|ü⁄\T C≤]b˛sTTq|ü⁄&ÉT ìwüÿ|ü≥+>±, ìdü‡+ø√#·+>± Çø£ qe«˝Òq|ü⁄&ÉT Äq+<ä+˝ÀøÏ Vü‰sTT>± m–πs eT+Á‘·+ eT]∫q|ü⁄&ÉT nqTø√>±H˚ düT\Te⁄>± ìÁ<ä˝ÀøÏ e÷j·T+ø±˝Òq|ü⁄&ÉT kÕ{Ïyê] <Ó’q´+ dü<ë ì+~‘·T&çì #˚düTÔqï|ü⁄&ÉT ì+&ÉT>±, VüQ+<ë>±, ì•Ã+‘·>±, ìs¡à\+>± Jeq∫Á‘·+qT+&ç ìÁwüÿ$T+#·≥+ #ê‘·ø±q|ü⁄&ÉT dü+bÕ<äq ns¡∆y˚T$T{Ï, düeTs¡∆‘· kÕsê+X¯y˚T$T{Ï z{Ï dü+‘√cÕ\ yÓ÷‘· e\q ˇ]–q<˚$T{Ï n+<ä+˝Òì \øå±´\ kÕ<Ûäq˝À Äq+<ä+ ˇ+|ü⁄ø=Hêïø£ U≤∞ eTqTwüß\, U≤∞ #·|üŒ≥T¢ ˙˝À ì+|æq<˚$T{Ï <˚e⁄&çHÓ+<äT≈£î ì+~kÕÔeTT ‘·q˝≤>± eTqì düèõ+#·Tø=ì |ü+|æq ‘=*s√E\T eTs¡TkÕÔeTT @ >∑s¡«+ J$‘êìï qs¡ø£+ #˚düTÔ+~ Ç|ü&ÉT @ $y˚ø£+ ø√˝ÀŒsTTq dü«s¡Z+ ‹]– ‘ÓdüTÔ+~


ø=\qT J$‘·+ ‘˚≥˙{Ï ø=\qT˝≤+{Ï~ ˙s¡T+<√ ˝Ò<√ qqï+‘· dü«#·Ã¤yÓTÆq ˙{Ï˝≤+{Ï~ Á|ü|ü+#·eTH˚ Á|ü‹_+u≤ìï ‘·q˝À|ü\ ‘êø£≈£î+&Ü bı<äTe⁄ø=qï ø=\qT˝≤+{Ï~ J$‘·+ ø£\‘·|ü&˚ dü+<äsꓤ\÷, e÷≥\÷ eT{Ϻô|fi¯fl˝≤¢ ø=\qT˝ÀìøÏ C≤]q|ü⁄&ÉT n\\ ‘·\T|ü⁄\T ‘Ó]∫ J$‘·+ yê{Ïì kÕ«>∑‹düTÔ+~ n$ ‘·q˝ÀìøÏ C≤]b˛‘·÷ ø£]–b˛‘êj·Tì ø=\qTøÏ ‘Ó\TdüT n\\˙ï ˇø£{ÏH=ø£{Ï z<ës¡TÃø=ì ‘˚s¡Tø=qï ˙{Ï˝À eTs¡˝≤ Á|ü‹_+ã+ ‘˚\T‘·Tqï|ü⁄&ÉT ø=\qT˝≤+{Ï J$‘·+ ‘·qqT ‘êqT <Ûë´ì+#·≥+˝À eTTqT>∑T‘·T+~


|ü⁄≥º>±H˚ |æ\¢\T |ü⁄≥º>±H˚ |æ\¢\T qe«¬s+<äTø£ì yêfi¯ófl @ yÓ\T‘·Ts¡T˝À á~e#êÃs¡T @ Äq+<ë\T <ë{Ï e#êÃs¡T @ Vü≤<äT›˝Ò¢ì <˚XÊ\T m–]e#êÃs¡T |ü⁄≥º>±H˚ |æ\¢\T qe«˝Ò¬s+<äTø£ì yêfi¯ófl @ |ü$Á‘·d”eT\T $&ç∫e#êÃs¡T @ <äj·÷|üPs¡íVü≤kÕÔ\T $&ç∫ô|{≤ºs¡T @ ø£|ü≥+˝Òì ø±˝≤\T b˛>=≥Tºø=Hêïs¡T yêfi¯fl+‘·es¡≈£L @ »sêeTs¡D≤\ n+#·T*ï <ë{Ï Áã‹ø±s¡T @ uÛÑj·Ts¡Væ≤‘· @ø±+‘·+˝À dü+#·]+#ês¡T ˇø£ÿ e÷f…ÆHê, ˇø£ÿ #·÷ô|’Hê, ˇø£ÿ eTìôw’Hê nø£ÿπs¢ì @ eTVü‰XÊ+‹ ˝Àø±qTï+&ç Çø£ÿ&çøÏ C≤]b˛j·÷s¡T |ü⁄≥º>±H˚ |æ\¢\T m|ü&É÷ @&ÉTkÕÔ¬s+<äTø£ì <äT:KeTj·T Á|ü|ü+#êìï yê´U≤´ìkÕÔ¬s+<äTø£ì


Ç+{Ï u…+>∑ @ n\»&û ˝Òq|ü⁄&ÉT n\\˙ï ø=\qT˝À <ë–e⁄+&ç ˙{Ï˝À ˙s¡T bı+~ø£>± düs¡T›ø=+~ @ yÓ\T‘·Ts¡÷ ˝Òq|ü⁄&ÉT ˙&É\˙ï sêÁ‹˝À <ë–e⁄+&ç Nø£{Ï˝À Nø£{Ï Vü‰sTT>± $ÁX¯$T+∫+~ @ ø£<ä*ø± ˝Òq|ü⁄&ÉT X¯u≤›\˙ï ìX¯Ùã›+˝À <ë–e⁄+&ç Á|üXÊ+‘·‘· Á|üXÊ+‘·+>± $düÔ]k˛Ô+~ nsTT‘˚ @ |ü⁄≥Tºø± ˝Òq|ü⁄&ÉT n+<äs¡+ mø£ÿ&É <ë–e⁄Hêï+ düèwæº @yÓTÆ e⁄+≥T+~ ø=\qT˝À sêsTT y˚kÕø£ ˙{Ïe\j·÷\T ãj·T≥|ü&çq≥T¢ á Á|üX¯ï\T y˚düTø=Hêïø£ @y√ ~>∑T\T e\j·÷\T ãj·T≥|ü&ÉT‘·THêïsTT ãj·T\T<˚]q #√{ÏøÏ, ‘·«s¡>± ‹]–yÓfi≤fl\H˚ u…+>∑ @<√ á o‘êø±\|ü⁄ bı>∑eT+#·T‘√ bÕ≥T >±*ì+&Ü, Äø±X¯+ì+&Ü |ü]yê´|üÔeTÚ‘√+~


#·+Á<ä˝Àø£yêdæ #·*ø±\|ü⁄ sêÁ‹ ìs¡à˝≤ø±X¯+˝À #·+<äe÷eT Á|üø±•k˛Ô+~ @y√ X¯u≤›\T Ç+{Ï eTT+<äTqT+&ç yÓ[flb˛j·÷sTT bı>∑eT+#·T yÓHÓï\˝À eT+#·TeTT<ä›˝≤ ø£s¡T>∑T‘√+~ #·+<äe÷eT Äø±X¯+˝À |üøÏå ˇø£{Ï #·|ü&ÉT ˝Ò≈£î+&Ü yÓ[flb˛sTT+~ kÕ˝…>∑÷&ÉT yÓHÓï\˝À HÓeTà~>± ø£<äT\T‘√+~ #·+<äe÷eT @<√ ˇø£ Ä˝À#·q HÓeTà~>± |ü\Tø£]+∫ yÓ[flb˛sTT+~ q\¢ì yÓT]ùd sêÁ‹˝À ˇ+≥]>± ‹s¡T>∑T‘√+~ #·+<äe÷eT Á|ü‹ $sêeT+ ‘·s¡Tyê‘· Ç‘·qT #·+<äe÷eT˝ÀøÏ Áø=‘·Ô>± Á|üy˚•düTÔqï≥T¢ ‘Ó\TdüTø=Hêï&ÉT ãVüQXÊ ø√{Ï #·+<äe÷eT\ ø±+‹ @<√ Ç‘·qT Çø£ÿ&çøÏ e∫Ã, yÓfi¯fl{≤ìøÏ eTT+<ä÷, yÓqTø± ñ+&ç ñ+≥T+~ ø±+‹˝ÀøÏ yÓfi‚fl düs¡<ë nsTTq Ä≥ ø√düy˚T ø±+‹˝À qT+&ç Çø£ÿ&çøÏ e∫à ñ+{≤&ÉT ˝Òø£b˛‘˚ Ç‘·ìøÏ e÷qe Á|ü|ü+#·+ø£Hêï #·+<äe÷eT m+<äT≈£î u≤>± ns¡∆eTe⁄‘·T+~


‘·\T|ü⁄\T n&É>∑≈£î+&Ü ‘·\T|ü⁄\T ‘√düTø=ì ˝À|ü*øÏ ekÕÔs¡T |æ\¢\T ãj·T≥ ñqï Äø±X¯y˚T ˝À|ü\ ñ+≥T+~ ø£<ë nì yêfi¯fl }Vü≤ >∑~˝À|ü* Äø±XÊìï me¬s‘·TÔ≈£îb˛‘ês√qì eTqøÏ u…+>∑ eTq+ ÁX¯eT|ü&ç }Væ≤+#·Tø=qï ã÷#êfi¯ófl eTq Äø±X¯+ m|ü&√ m‘·TÔ≈£îb˛j·÷s¡ì eTqøÏ ‘Ó©<äT b˛˙ e#êÃs¡T ø£<ë nì sêì∫Ãq+<äT≈£î eTq ô|<ä›eTqdüT‘·HêìøÏ eTT]dæb˛‘·÷ e⁄+fÒ ‘·\T|ü⁄\T yÓj·T´≈£î+&ÜH˚ yÓ[flb˛‘ês¡T |æ\¢\T ‘·\T|ü⁄\T ˝Òø£b˛‘˚ Áã‘·TπøyÓTÆb˛‘·T+<√ }Væ≤+#·˝Òì eTqøÏ ‘·\T|ü⁄\T ˝Òì#√≥ J$‘·+ ñ+≥T+<äì ns¡∆+ ø±<äT


ndü+<äs¡“¤+ $T≥º eT<Ûë´Vü≤ï+ e÷>∑qTï>± ìÁ<äb˛‘·Tqï|ü⁄&ÉT _\_\eT+≥÷ |æ\¢\T >∑~˝Àø=kÕÔs¡T yê]˝À|ü\ ñãT≈£î‘·Tqï ñ‘ê‡Vü≤y˚T<√ ‘˚HÓ{°>∑\ <ä+&ÉT˝≤ eTTdüTs¡Tø=qï Á|üD≤[ø£\ s¡a+ø±s¡+‘√ Á|ü|ü+#·+˝ÀøÏ ‘√düTø=dü÷Ô ñ+≥T+~ |ü>∑\Tqï~ ìÁ<äb˛j˚T+<äT≈£î ø±<äT, Ä&ÉTø=H˚+<äTø£ì J$‘·+ yê]‘√ dü+<˚X¯+ |ü+|ü⁄‘·T+~ ndü+<äs¡“¤+>± á n\¢πs$T≥ì $düTø=ÿ+{≤+ ø±ì ndü+<äs¡“¤y˚T nH˚ø£kÕs¡T¢ eTq≈£î ø=‘·Ô dü+<äsꓤ\qT ãVüAø£]+∫+<äì eTq˝À ø=‘·Ô Á|üX¯ï\˙, ø=‘·Ô »yêãT\˙ Á|üy˚X¯ô|{Ϻ+<ä˙ eT]∫b˛‘ê+ @ dü+<äs¡“¤eT÷ ˝Òì düeTj·Ty˚T ì»+>± J$+#˚ dü+<äs¡“¤eTì eT]∫b˛j·÷+ ø£qTø£ |æ\¢*ï ndü+<äs¡“¤+>± á J$+#·≥y˚T$T≥ì $düTø=ÿ+{≤+


>∑TeTà+‘Ós¡ @<√ sêdüTø=+≥Tqï|ü⁄&ÉT nø£kÕà‘·TÔ>± mes√ e∫Ãq≥Tº >∑TeTà+‘Ós¡ ˝À|ü*øÏ edüTÔ+~ mesê nì #·÷ùddü]øÏ bıs¡bÕ≥Tq >∑~˝ÀøÏ e∫Ãq≥Tº ãj·T≥≈£î m>∑Ts¡T‘·T+~ |æ\¢\T neTà#·T≥÷º ‹s¡T>∑T‘·Tqï≥Tº >±*|æ\¢\T ‘Ós¡ eTT+<ä÷ yÓqTø± <√ã÷#·T˝≤&ÉT‘·T+{≤sTT @ ø£<ä*ø± ˝Òì Äø±X¯y˚T >∑TeTà+ eTT+<ä÷ yÓqTø± ñqï≥Tº @ düŒ+<äHê ˝Òì ø±\y˚T m|ü&É÷ $düÔ]+∫ ñqï|ü⁄&ÉT ˇø£ ‘Ós¡ ñ+&É≥+ u≤e⁄+≥T+~ |ü\T#·ì ‘Ós¡˝≤+{Ï Á|ü|ü+#· düŒs¡Ù u≤e⁄+≥T+~ >√&É\ìï{Ï˙ s¡ã“s¡T‘√ #Ó]|æ, ‘Ós¡\T>± ~~› ‘Ós¡\eT<Ûä´ |æ\¢\+<äs¡+ dü+<ä&ç #˚ùdÔ u≤e⁄+≥T+~


ã+>±s¡+cÕ|ü⁄˝À Ábı<äT›{Ï øÏs¡D≤\ì eTTø£ÿ\T>± ø£‹Ô]+∫ ã+>±s¡eT˙ |ü⁄qï$T yÓHÓï\ì eTT<ä›\T>± #˚dæ yÓ+&ç n˙ ny˚Tàyês¡T neTTà‘ês¡T. ø=H˚yês¡T ø=+{≤s¡T eTq ñìøÏMT<ä ã+>±s¡+ e]¸+#˚ ñc˛<äj·÷\÷ eTq qT<äT{ÏMT<ä yÓ+&çeTT<äT›\T ˇ+ù| |ü⁄qï$TsêÁ‘·T\÷ ‘·eTì neTàeT˙ n&É>∑e⁄. ø=qeT˙ Áã‹e÷\e⁄ neTTàø=H˚ Ä≥ yÓTT<ä˝…’q Á|ü‹kÕØ eTT+<äT eTq J$‘ê\ì #·eø£>± neTTà‘·T+{≤eTT ã+>±s¡+˝≤+{Ï ø£˙ïs¡÷, yÓ+&ç˝≤+{Ï ∫s¡TqeP« ø±+‘·T\T ø√˝ÀŒsTT ˝ÀVü‰\T>± |òüT˙uÛÑ$düTÔ+{≤sTT neTà≥eT÷, ø=q≥eT÷ ms¡>∑ì #Ó≥¢˝≤>±, |æ≥º\˝≤>± dü«#·Ã¤+>± Áã‘·ø£{≤ìøÏ eTq Hê>∑]ø£‘· m<ä>∑{≤ìøÏ Ç+ø± mìï j·TT>±\T |ü&ÉT‘·T+~


π><Ó\T bı\+˝À ø£≥Tº‘ê&ÉT $|üŒ>±H˚ π><Ó\T ì~Û @<√ <=]øÏq≥Tº >∑+‘·T˝Òdü÷Ô |üs¡T>∑T\T rkÕsTT yê{Ï |ü≥ºsêì dü+‘√wü+ #·÷ùdÔ <˚e⁄&ÉT ø±ùd|ü⁄ yê{ÏøÏ ¬sø£ÿ*ùdÔ u≤>∑T+&ÉTqì|æ+∫+~ m+<äTø£+‘· ¬>+‘·T‘·THêïsTT nì $TÁ‘·T&çq&ç–‘˚ n$ ùd«#·Ã¤ <=]øÏ+<äì dü+ãs¡|ü&ÉT‘·THêïsTT rsê Ç+{ÏøÏ yÓfi≤flø£ eT∞fl ø£Á{≤fi¯fl <ä>∑Zs¡ ì\ã&É‘êj·Tì #ÓbÕŒ&ÉT ø=+#Ó+ <ä÷s¡+b˛j·÷ø£ yê{Ïì #·÷ùdÔ >∑+‘·T˝≤|æ yÓqøÏÿ q&ÉTdüTÔqï≥Tº>± eTT+<äTøÏ q&ÉTdüTÔHêïsTT eT∞fl ùd«#·Ã¤ Vü≤]+#·T≈£îb˛j˚T düeTj·T+ eTT+<äT+<äì ÄbÕ{ÏøÏ C≤„H√<äj·T+ ø£*–q≥Tº+~ á e÷Á‘êìøÏ ‘=+<ä¬s+<äTø£ì ùd«#êä düeTj·÷ìï ˇø=ÿø£ÿ n&ÉTπ>dü÷Ô HÓeTπsdüTÔHêïsTT π><Ó\ì #·÷ùdÔ qeP«, C≤© |ü⁄{≤ºsTT ø±ì eTq*ï #·÷düTø=+fÒ n$≈£L&Ü sêe⁄ Çø£ ø±ìe«eTì ø£Á{≤fi¯fl<ä>∑Zs¡ ì\ã&ç‘˚ mes√ ˇø£s¡T yê{Ïì ø£{≤º* eTq+ ‘Ó*yÓ’q yêfi¯fl+ >∑qTø£ eTq˝…ïes¡÷ ø£≥ºqø£ÿs¡˝Ò<äT eTq*ï eTqy˚T ÁX¯<ä∆>± C≤Á>∑‘·Ô\T>± ã+~Û+#·Tø=+{≤+


n<ä›+ n<ä›+ ns¡∆+ø±≈£î+&Ü ñ+≥T+~ n~ eTqì #·÷düTÔ+<√ eTq+ <ëìì #·÷kÕÔyÓ÷ ‘Ó©<äT eTq eTTK+ <ëì˝À #·÷düTÔqï|ü⁄&ÉT <ëì eTTK+ eTq˝À #·÷düTÔ+<√ ˝Ò<√ ‘Ó©<äT eTq+ ìÁ<äb˛‘·Tqï|ü⁄&Ó’Hê n~ ìÁ<äb˛‘·T+<ë nì Áø°>∑+{Ï‘√ >∑eTìùdÔ M~Û>∑TeTà+ ‘·\T|ü⁄ u≤sꢑÓ]∫q≥Tº n<ä›eT+‘· ø£qTï ‘Ós¡T#·Tø=ì >∑~q+‘ê ø±e* ø±düTÔqï≥Tº #·÷dü÷ÔH˚ ñ+≥T+~ #·\q+ ˝Ò≈£î+&Ü m˝≤ ñ+{≤e⁄ ø±düÔ+‘· ø£\˝…’Hê ø£qsê<ë n<ä›e÷ n+fÒ H˚qT |ü⁄≥º≥y˚T ˝Àø±ìï ø£\>∑q{≤ìøÏ |ü⁄{≤ºq+≥T+~ n<ä›+ ns¡∆+ø±≈£î+&Ü ñ+&çb˛‘·T+~ n~ ìÁ<äb˛‘·T+<√, ø£\>∑+≥T+<√, yÓT\≈£îe>± ñ+<√ m|üŒ{Ïø° ns¡∆+ø±≈£î+&Ü ñ+&çb˛‘·T+~ eTq+ n<ä›+˝≤ ñ+&É>∑*–‘˚ u≤>∑T+&ÉTqT ìÁ<ä˝Àì ø£\˝≤+{Ï yÓT\≈£îe‘√ ñ+fÒ u≤>∑T+&ÉTqT m|ü&É÷ ˇπø˝≤ eTqì |ü\ø£]+#˚ n<ä›+˝≤ ñ+&É>∑*–‘˚ u≤>∑T+&ÉTqT ø£˙dü+ n<ä›+˝Àì eTìwæ˝≤ ‘˚*ø£>± ñ+&É≥+ #ê‘·HÓ’‘˚ u≤>∑T+&ÉTqT


e÷sê˝ÒyÓ÷ @<√ sê<ë›eTì ≈£Ls¡TÃ+{≤&ÉT ø£ì|æ+#·ì ˝Àø±\qT+&ç $ì|æ+#˚ e÷≥\ø√dü+ ÁX¯<ä∆>± m<äTs¡T #·÷düTÔ+{≤&ÉT nø£kÕà‘·TÔ>± >∑~ ‘·\T|ü⁄\T ‘Ós¡T#·Tø=ì yÓ\T‘·Ts¡÷, eTìw”, e÷≥\÷ Á|üy˚•kÕÔsTT sêuÀ‘·Tqï s¡Vü≤dü´ <˚e‘·˝…es√ Äø±X¯+ >√&É yÓqTø£ <ë– ñ+&çb˛‘ês¡T e∫Ãq eTìw” sêuÀj˚T yÓ\T‘·Ts¡T˙, e÷≥\˙ ‘·q‘√ rdüT≈£îyÓfi¯ó‘·÷ ‘·\T|ü⁄\T eT÷ùddüTÔ+~ ns¡∆eTj˚T˝À|ü⁄ düìïy˚XÊ\T #Ó]–b˛‘·T+{≤sTT düs¡T›ø=H˚˝À|ü⁄ dü+<äsꓤ\T e÷]b˛‘·T+{≤sTT e÷πs düìïy˚XÊ\‘√ e÷s¡e\dæsêe≥+ ø£wüºy˚T e÷πs dü+<äsꓤ\‘√ e÷s¡ø£b˛e≥eT÷ ø£wüºy˚T Á|ü‹ |æ\¢>±*ø° m–]yê˝Ò <Ûä÷[ø£D+˝≤>± Á|ü‹ e÷s¡TŒ˝Àø° Á|üy˚•+#·≥+ #ê‘·HÓ’‘˚ u≤>∑T+&ÉTqT @ ˙&É\÷ n+≥Tø√ì Äø±X¯+˝≤>± @ e÷s¡TŒ\÷ n+≥Tø√ì Äq+<äyÓTÆ ñ+fÒ u≤>∑T+&ÉTqT


n‘·qT ` ÄyÓT ÄyÓT ‘Ó*yÓ’q<äì n‘·qT n‘·qT <äj·T>∑\yê&Éì ÄyÓT eTqdü÷Œ]Ô>± ÁuÛÑeT|ü&É‘ês¡T ÄyÓT ‘Ó*$˝Òì<äì n‘·qT n‘·qT <äj·T˝Òìyê&Éì ÄyÓT nedüsêìøÏ $T+∫ ‘Ó\TdüTø=+{≤s¡T ÄyÓT <äj·T>∑\<äì n‘·qT n‘·qT ‘Ó*yÓ’qyê&Éì ÄyÓT <äj·T>± ‘Ó*$‘Ó#·TÃø=ì XÊ+‹bı+<äT‘ês¡T


<äT|üŒ{Ï n\\T m>∑Ts¡T‘·Tqï n\*ï bòı{À rdæq|ü⁄&ÉT n$ Ç+ø£ m|üŒ{Ïø° yê\q≥T¢ ìÁ<ä˝Ò∫q yÓ+≥H˚ <äT|üŒ{Ï MT~ n\\T yê*b˛≈£î+&Ü eTq yÓTTVü≤+˝ÀøÏ #·÷kÕÔsTT ìÁ<ä˝À ñqï+‘·ùd|ü⁄ eT+#·+ ˝Ò<äT, <äT|üŒ{Ï ˝Ò<äT, n\\T ˝Òe⁄ yÓT\≈£îe˝ÀøÏ sê>±H˚ ˇø=ÿø£ÿ{° ‘·eTì düs¡›eTì #Ó|ü⁄‘·T+{≤sTT ‘·|üŒ<äT eT], #ê˝≤ düs¡T›ø√yê* ìÁ<ä˝À eTqì uÛÑ]düTÔqï Á|ü|ü+#êìï yÓT\≈£îe˝À eTq+ uÛÑ]+#ê* ø£eTàì ìÁ<ä˝ÀøÏ düTKj·÷Á‘· #˚j·T{≤ì¬ø’Hê <äT|üŒ{Ï˙, Á|ü|ü+#ê˙ï kÕj·T+Á‘êìøÏ #ê‘·HÓ’q+‘· dü]› ñ+#·Tø√yê*


Á|üø£è‹ H˚s¡TŒ‘·T+~ |üPe⁄\T eTq≈£î #·÷&É≥+, ‘êø£≥+ H˚s¡TŒ‘êsTT düTìï‘·+>± #·÷&É≥yÓT˝≤>√, s¡+>∑T˝À¢øÏ y˚T\Tø√e≥yÓT˝≤>√ H˚s¡TŒ‘êsTT yÓTTs¡≥T>± ‘êøÏ‘˚ @yÓ’Hê m˝≤ sê*b˛‘êjÓ÷ H˚s¡TŒ‘êsTT |ü≈£åî\T eTq≈£î bÕ&ÉT‘·÷, m>∑s¡≥+ H˚s¡TŒ‘êsTT uÛÑj·T+˝Ò≈£î+&Ü ñ+&É≥+ #ê‘·HÓ’‘˚ eTq+ m˝≤ bÕ&É>∑\yÓ÷, m>∑s¡>∑\yÓ÷ H˚s¡TŒ‘êsTT #Ó≥T¢ eTqøÏ m<ä>∑≥+, Çe«≥+ H˚s¡TŒ‘êsTT m<ä>±\+fÒ zs¡TÃø√yê\ì, ãs¡Te⁄˝Ò≈£î+&Ü >±*øÏ }>±\+fÒ eTq≈£îqï$ Çyê«\ì H˚s¡TŒ‘êsTT H˚s¡TÃø=H˚ ‘·|üq ñ+&Ü* ø±ì Á|üø£è‹ eTqøÏ Hê>∑]ø£‘· H˚s¡TŒ‘·T+~ ì»yÓTÆq Áã‘·T≈£î H˚s¡TŒ‘·T+~, Áã‘·T≈£î n+<ä+ H˚s¡TŒ‘·T+~


y˚T|òüT+˝≤ sêyê* eTìwæ eùdÔ y˚T|òüT+˝≤ sêyê* ñqï Hê\T>∑T ∫qT≈£î\÷ sê*à ‘·s¡Tyê‘· @+#˚j·÷˝À ‘Ó*j·Tø£ ‘Ó\¢uÀj˚T |æ\¢y˚T|òüT+˝≤ ø±<äT ì<ëq+>±, VüQ+<ë>± yÓTT<ä\÷, ∫esê ø£ì|æ+#·ì eTVü‰y˚T|òüT+˝≤ sêyê* mø£ÿ&Óø£ÿ&ç Ä$]˙ ‘·q˝ÀøÏ ì+|ü⁄ø=+≥÷ #·\¢>±, »\T¢\>∑T+|ü⁄˝≤ ø£qã&ÉT‘·÷H˚ ñs¡TeTT©ï, |æ&ÉT>∑T©ï, yÓTs¡T|ü⁄©ï mø£ÿ&É <ë#·Tø=+<√ ‘Ó*j·Tì eTVü‰y˚T|òüT+˝≤ eTìwæ sêyê* eTìwæ y˚T|òüT+ ø±yê\+fÒ ˇπø <ë] ñ+~ n‘·ì˝À dü]Vü≤<äT›\T ˝Òì Äø±X¯+ ñ+&Ü* y˚dü$m+&É‘√ ø£&ç–q Äø±X¯+˝≤ eTìwæ ñqï|ü⁄&ÉT n‘·qT e<ä›qTø=Hêï y˚T|òüT+˝≤ e÷s¡‘ê&ÉT n‘·ì Á|üy˚Tj·T+ ˝Ò≈£î+&ÜH˚ dü÷s¡´øÏs¡D≤\T n‘·ìô|’ s¡+>∑T\˝Àø±*ï Á|ü<ä]ÙkÕÔsTT n|ü&É‘·qT ø±e\dæq+‘· ˙{Ï‘√ eTq*ï ‘·&ç|æ eTq Vü≤]‘·dü«bÕï\ø√dü+ m+&É˙, Äø±XÊ˙ï $T–*à eT∞fl nedüs¡yÓTÆq ø±\+ es¡≈£L e÷j·TeTÚ‘ê&ÉT


eTìwæ n|ü⁄s¡÷|ü+ @ eTìôw’Hê n|ü⁄s¡÷|ü+>± ñ+{≤&ÉT ñ‘ê‡Vü≤+>± n‘·qT yÓfi¯ó‘·Tqï|ü⁄&ÉT ñ<äj·T+ >∑~˝À yê*q bı&ÉyÓ’q øÏs¡D≤\T |ü>∑{Ï |üì MT<ä M~Û˝ÀøÏ yÓfi¯ó‘·Tqï≥T¢+≥T+~ n\dææb˛sTT n‘·qT edüTÔqï|ü⁄&ÉT ndüÔeTj·T øÏs¡D≤\T #˚s¡T‘·Tqï≥T¢+≥T+~ n‘·qT ìÁ<äb˛‘·Tqï|ü⁄&ÉT ì\TyÓ‘·TÔ øÏs¡D≤ìøÏ Nø£{Ï <äT|üŒ{Ï ø£|æŒq≥T¢+≥T+~ n‘·qT e÷{≤¢&ÉT‘·Tqï|ü⁄&ÉT X¯u≤›\˝À|ü\ ø£\\T <ë∫ |ü+∫ô|&ÉT‘·Tqï≥T¢+≥T+~ n‘·qT #·÷düTÔqï|ü⁄&ÉT ø£fi¯fl˝À m>∑Ts¡T‘·Tqï d”‘êø√ø£\ ¬sø£ÿ\ô|’ >∑+‘·T˝Òùd yÓ\T‘·Ts¡T+≥T+~ n‘·qT nqï+ ‹+≥Tqï|ü⁄&ÉT πs|ü{Ïs√E ≈£L&Ü J$+#˚ nq+<ä+ø√dü+ <Ûë´q+ #˚düTÔqï≥T¢+≥T+~ düs¡fi¯+>±, düVü≤»+>±, ñ‘·Ô eTìwæ˝≤ ñqï|ü⁄&ÉT @ eTìôw’Hê m+‘· n|ü⁄s¡÷|ü+>± ñ+{≤&ÉT


Ä–b˛‘·T+~ nø£kÕà‘·TÔ>± ˇø£ J$‘·+ Ä–b˛‘·T+~ ˇø£ C≤„|üø±\ B|ü+ Ä]b˛‘·T+~ e÷qe dü+ã+<Ûë\ eTT&ç ˇø£{Ï $&çb˛‘·T+~ eT]ø±dæì ÄX¯\T ˝Àø£+˝ÀøÏ sê≈£î+&ÜH˚ yÓqT~]– yÓfi¯‘êsTT J$‘·+ Ä–b˛sTTq ø£ãTs¡+~q Á|ü‹#√{≤ yÓ#·ÃìXÊ«dü˝≤+{Ï J$‘·+ ø±ùd|ü⁄ #·\¢ã&ÉT‘·T+~ nø£kÕà‘·TÔ>± yê] Á|üø£ÿq ˇø£ U≤∞ @s¡Œ&ÉT‘·T+~ ø±s¡´ø£˝≤bÕ\ <ë]˝À }Væ≤+#·ì eT\T|ü⁄ m<äTsö‘·T+~ eT]∫b˛‘·Tqï ã+<ÛäTyÓes√ e∫Ãq≥T¢ bÕ‘·C≤„|üø±\T y˚T\Tø=+{≤sTT J$‘·+ Ä–b˛sTTq eTìwæ eTs=ø£kÕ] ‘·qyê] yÓT\≈£îeì+&Ü J$kÕÔ&ÉT ∫s¡Tqe⁄«\‘√ ÄVü‰«ì+∫q J$‘·+ ø£˙ï{Ï‘√ M&√ÿ\T #Ó|æŒq ‘·s¡Tyê‘· eTìwæ kÕsê+XÊìï $T>∑T\TÃø=ì ‘·q dü«|üï+ ø=qkÕ–düTÔ+~


‘·ø£åD+ #˚j·÷* ‘·ø£åD+ #˚j·÷*‡q$>± #ê˝≤ ø£ì|ækÕÔsTT |üPe⁄\T ø£ì|æùdÔ ‘Ó+#ê* ø=\qT˝Àì n\*ï #˚‘·T\‘√ dü]#˚j·÷* n–ïC≤«\\T |æ*ùdÔ ne÷+‘·+ Vü≤‘·TÔø√yê* yÓTT‘·Ô+ J$‘êìï ˇø£ÿ ì$Twü+˝À Áã‘·ø±* ìC≤ìøÏ ‘·ø£åD+ #˚j·÷*‡q$ ø=ìï ñ+{≤sTT m<äT¬s’q Á|ü‹yê]˙ qe⁄«>± $ø£dæ+∫ |ü\ø£]+#ê* Á|ü‹edüTÔe⁄˙ #·÷|ü⁄\‘√ ‘êøÏq+‘· eTè<äTe⁄>± ‘êø±* rdüTø=H˚ ÄVü‰s¡+‘√ s¡T#·T\˝Àø£+ dü+#·]+#ê* Vü≤è<äj·T+qT+&ç #·÷düTÔqï+‘· ÄÅs¡›‘·>± J$‘êìï #·÷&Ü* ø£åD+ ˝À‘·T˝À¢øÏ ì≥ºì\Te⁄>± áø£åDy˚T Á|üy˚•+#ê* ø£åD+˝À ì\ã&ç J$‘êìï ø£åD+˝≤ >∑&ç|æyÓfi≤fl* ø£+>±s¡T eTqTwüß˝≤¢ ‘·ø£åD+ |üP]Ô #˚j·TeTì #ê˝≤ |üqT\T |æ\TdüTÔqï|ü⁄&ÉT ì+&Ó’q eTqTwüß˝≤¢ ì»+>± ‘·ø£åD+ #˚j·÷*‡q$ Á|üø£ÿq ì\ã&ç #·÷kÕÔsTT


‘˚*ø£ ù|s¡T‘Ó#·TÃø√e≥+ ‘˚*ø£ ù|s¡T˝≤+{Ï <ÛäqeT÷, |ü<äM ‘Ó#·TÃø√e≥+ ‘˚*ø£ ø=ìï dü+<äsꓤ\÷, ø=ìï e÷≥\÷ ø£*dæeùdÔ #ê\T ‘Ó*j·Tì X¯≈£îÔ\T @y√ eTqì q$«+#·<ä*ùdÔ #ê\T ù|s¡T ø±bÕ&ÉTø√e≥+ ‘˚*ø£ ã]˝Àì ‘√{Ïyê]øÏ ø=+#Ó+ eT>∑‘· ø£$Tà‘˚ #ê\T ˝Ò<ë ø=+#Ó+ <äj·T ø£$Tà‘˚ #ê\T mes√ eTq yÓT\≈£îeì+&Ü ì+|æ |ü+|æq |üdæ‘·q+ <ë#·Tø√>∑\>±* |üdæ‘·q+˝≤+{Ï dü«#·Ã¤‘ê, ñ‘ê‡Vü≤+ ì\T|ü⁄ø√>∑\>±* e\j·÷\T>± eTTdæπs Nø£{Ï˝À ∫ìï yÓ\T‘·Ts¡T#˚‘·T\ B|ü+˝≤ m<äTØ<ä>∑\>±* ñ<˚«>∑+>± |ü\ø£]+#˚ düeTTÁ<ä+˝À Á|üXÊ+‘· B«|ü+˝≤ ‘˚\>∑\>±* Á|ü|ü+#êìï m+&ÉT{≤≈£î˝≤ m>∑πsdæ #·÷bÕ* Á|ü|ü+#·+˝À m+&ÉT{≤≈£î˝≤ m–] #·÷bÕ* J$‘·+ ˇø£ ‘·e÷cÕ Ä≥ Çø£ÿ&É ãs¡Te⁄>± ñ+&É≥+ ‘˚*ø£, ‘˚*ø£>± ñ+&É≥+ uÛ≤s¡+


ekÕÔeTT yÓfi¯ó‘·÷, yÓfi¯ó‘·÷ ù|s¡T ‘Ó*j·Tì }]˝À ¬s’\T ~–q≥Tº ñ+&ç, ñ+&û ø√H˚{Ï ìX¯Ùã›+˝À sêsTT $dæ]q≥Tº <ë]yÓ+≥ #·÷dü÷Ô, #·÷dü÷Ô ˇø£ eTìwæyÓ’|ü⁄ q$«q≥Tº ìÁ<äb˛‘·÷, b˛‘·÷ ø±ùd|ü⁄ s¡+>∑T\ø£\ ø£qï≥Tº mø£ÿ&É ñ+&˚ yêfi¯flyÓ÷, ˝Òìyêfi¯flyÓ÷ á ˝Àø£+˝ÀøÏ ekÕÔeTT m˝≤ e#êÃyÓ÷ ‘Ó©<äT, e∫à @+#˚j·÷˝À ‘Ó©<äT m|ü&ÉT #˚sTT<äT\T|ü⁄ø=ì ˝Ò∫ yÓ[flb˛yê˝À ‘Ó©<äT >∑T+|ü⁄\T, >∑T+|ü⁄\T>± ñqï eTq˝≤+{Ï qeT÷Hê\T ø±\+˝À ø=≥Tº≈£îb˛j˚T eTq˝≤+{Ï ˙{ÏãT&É>∑\T qe⁄«‘·T+fÒ qe⁄«‘êeTT. @&ÉTdüTÔ+fÒ @&ÉTkÕÔeTT uÛÑj·T|ü&ÉT‘·T+fÒ uÛÑj·T|ü&É‘êeTT. q{ÏdüTÔ+fÒ q{ÏkÕÔeTT düTHêï˝À Çs¡T≈£îÿqï Äø±X¯+˝≤ eTq˝À @MT ñ+&É<äT. me]˝Àq÷ @MT ñ+&É<äT nø£kÕà‘·TÔ>± >±s¡T¶ á\ $ì|ædüTÔ+~. ¬s’\T ≈£L‘· ô|&ÉT‘·T+~ ì<ä›{À¢ì ø£\ ñ*øÏÿ|ü&ç e÷j·TeTÚ‘·T+~ ‘·s¡Tyê‘· @eTÚ‘·T+<√ eTT+<˚ ‘Ó\TdüTø=+<ëeTì m+<ä]ø£ì|ædüTÔ+~ ‘·s¡Tyê‘· eTqy˚T ø±<äT, düèwæº ≈£L&Ü $T>∑\<˚yÓ÷ }Væ≤+#˚ <ÛÓ’s¡´+ m+<ä]≈£î+≥T+~


bÕ‘·$ bÕ‘· Ä˝À#·q\T »sêÁ>∑düÔ X¯Øs¡+˝≤ ‘·&Éã&ÉT‘·Tqï|ü⁄&ÉT bÕ‘· nqTuÛÑyê\T ••s¡+˝À eèø£å+˝≤ ñ‘·‡es¡Væ≤‘·yÓTÆq|ü⁄&ÉT bÕ‘· n\yê≥T¢ bÕ<ë\qT #·Ts¡T≈£î>± ø£<ä\˙j·Tq|ü⁄&ÉT yê{Ïì #Ó\¢ì bÕ‘·HêD≤\ eT÷≥˝≤¢ $&ç∫y˚j·÷* @M ø±yê\ì b˛π>düTø=qï$ ø±e⁄ @M ì\T|ü⁄ø=+fÒ ì*#˚M ø±e⁄ Á|ü‹ X¯ã›eT÷ ìX¯Ùu≤›ìï yÓ÷düTø=∫Ãq≥Tº Á|ü‹ <äèX¯´eT÷ @<√ s¡Vü≤kÕ´ìï ¬sø£ÿ\ô|’ rdüTø=∫à yê*q≥Tº Á|ü‹ Ä˝À#·Hê, nqTuÛÑeeT÷ J$‘·+ ø±+‹ì yÓ÷düTø=kÕÔsTT J$‘·düŒs¡ÙqT $T–*à ‘·|üø=+{≤sTT rs¡+ #˚s¡>±H˚ |ü&Ée ~–b˛sTTq≥Tº yêq yÓ*dæb˛>±H˚ >=&ÉT>∑T$&ç∫ Äø±XÊìï ÄVü‰«ì+∫q≥Tº nqTuÛÑyê\ì $&ç∫ô|{Ϻ yÓT\≈£îe˝ÀøÏ q&ç∫yÓfi≤fl* eTq≈£î ‘Ó*j·Tì á eTVü‰˝Àø£+˝À m|ü&É÷ X¯ã›<äèXÊ´\ ∫{Ϭøq Áy˚fi¯ófl |ü≥Tºø=ì dü+#·]düTÔHêï $ÁXÊ+‹ ‘Ó*j·Tì kÕVü≤dæ˝≤, kÕ«|æï≈£î&ç˝≤ m|üŒ{Ïø£|ü&ÉT yê{Ïì U≤∞ #˚düTø=+≥÷ ø=‘·Ô yÓT\≈£îe˝ÀøÏ Á|üy˚•+#ê*


ìÁ<ä @{Ï>∑≥Tº <ë{Ïq q~ H˚\+‘ê |üs¡T#·Tø=qï≥Tº Áù|e÷düŒ<äyÓTÆq e´øÏÔ }Vü≤\ìï{Ï˙ ÄÁø£$T+∫q≥Tº ã\yÓTÆq ø√]ø£ @<√ J$‘·eT+‘ê yê´|æ+∫q≥Tº >±&ÛÉyÓTÆq ìÁ<ä yÓT\≈£îeì bı<äTe⁄ø=+≥T+~ πs|ü⁄ eT∞fl Áã‘·ø±\H˚ ñ‘ê‡Vü‰H√ï πs|ü⁄ eT∞fl Áã‘·ø±*‡edüTÔ+<äqï uÛÑj·÷H√ï ø£DyÓTÆHê $T>∑\Ã≈£î+&Ü ‘·T&ç#˚ùd ìÁ<äø£Hêï ùd«#·Ã¤ @eTT+~ ‘·\T|ü⁄\T eT÷dæq U≤∞>∑~˝≤+{Ï <äèXÊ´\ìï{Ï˙ ÄπsŒdæq sêÁ‹˝≤+{Ï e÷≥\˙ï Ç+øÏb˛sTTq eTÚq+˝≤+{Ï ìÁ<äø£Hêï düà è‘·T˝ÒM <äj·T‘√ $T>∑\ìe«ì ìÁ<äø£Hêï düTKy˚TeTT+~ H˚HÓ’Hê Hê≈£î ‘Ó*j·T≈£î+&Ü, nqTuÛÑ$+#˚ ÁX¯eT≈£L&Ü ˝Ò≈£î+&Ü ‘·*¢ >∑s¡“¤+˝ÀøÏ ‹]– #˚]q+‘· uÛÑÁ<ä+>± #·÷düTø=H˚˚ ìÁ<äø£Hêï @ düèwæº eT÷\+˝ÀH√ eTqì ø±ùd|ü⁄ <ë#·Tø=H˚ ìÁ<äø£Hêï z<ës¡TŒ @eTT+~ @ uÛÒ<äeT÷ $T>∑\ì, @ ø£\\÷, ~>∑Tfi¯Sfl eTqô|’ |üì#˚j·Tì |ü$Á‘·yÓTÆq ìÁ<ä˝≤>± yÓT\≈£îe ñ+fÒ J$‘·yÓT+‘· eTè<äTe⁄>± ñ+≥T+~ >±&ÛÉyÓTÆq ìÁ<ä˝≤+{Ï ˝À‘Ó’q yÓT\≈£îe ñ+fÒ J$‘·yÓT+‘· ñ<ë‘·ÔeTÚ‘·T+~


Áã‘·T≈£îbÕ≥ eTq eT+∫ eTq≈£î ‘Ó*j·Tø£b˛e≥+ eT+∫~ ‘Ó*dæ+<ä+fÒ q&Éø£ Ä–b˛‘·T+~, Á|ü#ês¡+ yÓTT<ä\e⁄‘·T+~ eTq $»j·÷\T eTq+ eT]∫b˛e≥+ eT+∫~ yê{Ïì ‘·\#·Tø=+fÒ >∑‘·+˝À Áã‘·T≈£î‘ê+, düà è‹∫Vü≤ï+˝≤ $T>∑T\T‘ê+ ˝Àø£+qT+&ç bı+<ë*‡+B, ˝Àø±ìøÏ Çyê«*‡+B #ê˝≤ ñ+<äqTø√yê* ˝À|ü\ Jeq<ëVü≤+ $T>∑˝≤*, ˝Àø£+ô|’ <äj·T ‘=DÏøÏdü˝≤&Ü* $qe\dæqM, ø£qe\dæqM, ‘êø£e\dæqM Ç+ø± #ê˝≤ ñ+&Ü* Áã‘·T≈£î ñ‘ê‡Vü≤+ <√dæ≥ ì+|ü⁄ø=ì #ê˝≤ <ä÷s¡+ q&Éyê* πs|ü{Ï eT\T|ü⁄˝À }Væ≤+#·ì @ ˝Àø±\THêïjÓ÷ #·÷&Ü* »&Éyê*‡q |üì ˝Ò<äT, eTq J$‘·+ eTq~ ø±<äT H˚\MT<ä |ü&ÉTø=qïyê&çøÏ y˚T&É˝À ñqï≥T¢ ø£\eùdÔ ø£\>∑+fÒ ø£*kı#˚ÃB ˝Ò<äT, yÓT\≈£îy=ùdÔ b˛j˚TB ˝Ò<äT ‘˚*ø£>± Áã‹πø ‘Ó*e⁄+fÒ #ê\T, @$T »]–Hê ~>∑T\T+&É<äT $X¯«+ $XÊ\yÓTÆq~, ø±\+ nq+‘·yÓTÆq~ m+‘· n+<ä+ Áã‘·T≈£î˝À, m+‘· <äT:K+ ˝Àø£+˝À m+‘· <äT:K+ Áã‘·T≈£î˝À, m+‘· n+<ä+ ˝Àø£+˝À @$T nqTuÛÑ$+#êyÓ÷ eT]∫b˛e≥+ eT+∫~ @$T »s¡>∑qT+<√ ‘Ó*j·Tø£b˛e≥+ eT+∫~ Á|üyêVü≤+MT<ä m+&ÉT{≤≈£î˝≤ Á|üeVæ≤+∫b˛e≥+ eT+∫~ J$‘·+ ‘·q ‘·|üdüT‡ ‘êqT #˚düTø=+≥T+~ Á|ü|ü+#·+ ‘·q $H√<ä+ ‘êqT #·÷düTø=+≥T+~ »s¡>∑e\dæq$ #·÷dü÷Ô ñ+&É>±H˚ »s¡T>∑T‘·÷ yÓ[flb˛‘êsTT J$‘·+ ∫e]_+<äTe⁄ |ü\ø£]+∫q|ü⁄&ÉT ∫s¡Tqe⁄« q$«‘˚ #ê\T


Á^wüà+˝À J$‘·+ |ü#·Ãì Ä≈£î˝≤¢+{Ï |ü<ë\ì @] ø±–‘·+ô|’ ù|s¡Ã>±H˚ m+&çb˛sTT >±*øÏ m–]b˛‘·THêïsTT ø√eT\yÓTÆq |üPe⁄˝≤¢+{Ï uÛ≤yê\ì eTè<äTVü≤è<äj·T+‘√ yÓ~øÏ‘Ó∫à ø£$‘·«+ n\¢>±H˚ sê*b˛sTT <Ûä÷[˝À ø£*dæb˛‘·THêïsTT Ç|ü&˚ nø£åsê\T ù|]Ãq ø±–‘·+ n+‘·˝ÀH˚ y˚dü$ eT<Ûë´Vü≤ï+˝≤ ‘Ó\¢uÀ‘·T+~ s¡düE„\ H˚Á‘ê\˝À H˚&ÉT HÓs¡\T $∫Ãq H˚\\T ø£ì|ædüTÔHêïsTT m+<äTø√ mes¡eT÷ u≤>±˝ÒeTT düeTj·T+ #ê\q≥Tº+~ ø±ì dü+‘√wü+>± ˝ÒeTT Vü≤è<äj·T+ ãs¡TyÓøÏÿ+~ ø±ì z{Ïø£&Ée˝≤ ñ+~ me] e÷≥ mes¡eT÷ $q≥+ ˝Ò<äT me] e÷≥ yê]¬ø’Hê $ì|æ+#·≥+ ˝Ò<äT n+<äs¡+ <˚ìø√ m<äTs¡T #·÷düTÔqï≥T¢+~ ãVüQXÊ @ es¡¸yÓ÷ sêyê\ì n+<äs¡÷ ‘·\TdüTÔqï≥T¢+~ sêuÀj˚T s√E˝…˝≤+{Ïy√ m>∑dæ|ü&˚ <Ûä÷[˝À me]ø° ø£ì|æ+#·≥+ ˝Ò<äT eTq #˚‘·T˝À¢ @MT˝Ò<äì n+<ä]ø° ‘·&ÉT‘·Tqï≥T¢+~ düÔ㛑·≈£L&Ü ø±~~, J$‘·+ Ä$s¡e⁄‘·Tqï uÛÑj·÷eVü≤|òüT&çj·T˝≤ ñ+~ ø£M, @+ #˚j·÷\+{≤s¡T. ø£M e÷{≤¢&É&ÉT. ˝Àj·T n+#·Tq •Ksês√Vü≤D »s¡T>∑T‘√+~ m|ü&˚$T »s¡T>∑T‘·T+<√ y˚∫ #·÷&Ü* J$‘·+ ˇø£ edü+‘êìï <ë∫ ñ+∫+<äì q$Tà q&Éyê*


J$‘·+ <Ó’e+ <Ó’e+ nr‘·X¯øÏÔ e÷Á‘·y˚T nì, ø±e\dæq$ ÇdüTÔ+~, ø±ìyê{ÏøÏ <ä+&ç+düTÔ+<äH˚yês¡÷ <Ó’e+ ˝ÒH˚˝Ò<äì, Á|ü|ü+#·+ |üs¡e÷e~Û nì Áã‹πøyês¡÷ ˇπø bıs¡bÕ≥T ¬s+&ÉTyÓ’|ü⁄\qT+&ç #˚düTÔHêïs¡T <Ó’e+ nr‘·X¯øÏÔ e÷Á‘·y˚T ø±<äT, ñqï<ä+‘ê <Ó’ey˚T, J$‘·y˚T <Ó’e+ J$‘·+ <Ó’eeTì uÛ≤$+#ê* JeqX¯≈£îÔ*ï <Ó’Mdü+|ü<ä>± Á>∑Væ≤+#ê* |ü<äy˚T<Ó’‘˚ @$T{Ï |ü$Á‘·uÛ≤eq ø±yê* edüTÔy˚<Ó’‘˚ @$T{Ï eTq uÛ≤e+‘√ |ü$Á‘·+ #Ój·÷´* |ü$Á‘·uÛ≤eq nqTuÛÑyê*ï |ü$Á‘·+ #˚düTÔ+~, X¯óÁuÛÑ+ #˚düTÔ+~ dü«#·Ã¤yÓTÆq eTqdüT‡˝À J$‘êqTuÛÑe+ $düÔ]düTÔ+~ J$‘·+ <Ó’e+ ˇø£fÒ J$‘·+˝Àì }Vü≤\T $&ç∫ J$‘êìï }Væ≤+#ê* J$‘·+˝Àì nqTuÛÑyê\T $&ç∫ J$‘êìï nqTuÛÑ$+#ê* }Vü≤ @<Ó’‘˚ @$T{Ï }Vü‰˝Àø£+ $düÔ]+#ê* ‘·q˝ÀH˚ ‘êH=ø£ eT÷\ ˇ~– Áã‘·ø£≥+ e÷ì ‘·q Äø±X¯+ ì+&Ü ‘êH˚ yê´|æ+#ê* ‘êqT ñqï Á|ü|ü+#·+ì+&Ü ‘·qH˚ <ä]Ù+#ê* n|ü&ÉT n+<ä]˝À eTq≈£î <Ó’e+ ø£ì|ædüTÔ+~ eTq˝À n+<ä]ø° <Ó’e+ ø£ì|ædüTÔ+~


eT‘·+ eT‘·eT+fÒ @$T≥+fÒ ø£$ Ç˝≤ #ÓbÕŒ&ÉT eT‘·eT+fÒ eTìwæ m<ä>∑≥+, JeqkÕs¡+ yÓ<äø£≥+ eTq+ ãj·T\T<˚]q #√≥T ‘Ó\TdüTø=ì m|üŒ{Ïø° nø£ÿ&É ñ+&çb˛e≥+ eT‘·+˝À eT÷&ÉT <ës¡T\T+{≤sTT ‘Ó*j·Tìyê] <ë] yê]øÏ n˙ï ‘Ó\Tdüì|ædüTÔ+~ ‘·eTøÏ ‘Ó*dæ+<˚ ∫e]<äì|ædüTÔ+~ ‘Ó*d”‘Ó*j·Tìyê] <ë] yês¡T me] e\j·T+˝À yês¡T ‹s¡T>∑T‘·T+{≤s¡T yê]˝À Äø±X¯+˝≤ ì*#˚ zs¡÷Œ, #·÷ùd ÁX¯<ë∆ ø£\yês¡T ˇø£Hê{ÏøÏ ‘Ó*dæqyês¡e⁄‘ês¡T ‘Ó*dæqyê] <ë] yê]øÏ ‘·eTπøMT ‘Ó*j·T<äì|ædüTÔ+~ @<Ó’Hê yÓTT<ä{ÏkÕπs ‘Ó\TdüTÔqï≥¢ì|ædüTÔ+~ Á|ü|ü+#·+˝À |üdæ‘·q+ ‘·|æŒb˛sTTqyês¡T ‘Ó*j·Tìyês¡T |üdæ‘·q+ ‘·|æŒb˛sTT+<äì u…+>∑|ü&ç yÓ~πøyês¡T ‘Ó*d”‘Ó*j·Tìyês¡T |üdæ‘·q+˝À Á|ü|ü+#·+ ‘·|æŒb˛sTTqyês¡T ‘Ó*dæqyês¡T


∫es¡ #·÷dæqyê&ÉT Äq+~ùdÔ Äø±X¯+ |ü≥ºq≥T¢ Äq+~+#ê* s√~ùdÔ Á|ü‹ nDTeP ø£]–b˛j˚T≥≥T¢ s√~+#ê* @~ #˚dæHê |üP]Ô>± #˚j·÷* @<√ ˇø£fÒ #˚j·÷* Ç+ø£ @MT $T>∑\q≥Tº #˚j·÷* düTìï‘·+>± ñ+fÒ Äø±X¯+ ‘êøÏHê #·*+∫b˛yê* ø£]ƒq+>± ñ+fÒ nDTyÓ’Hê #=s¡ã&É˝Òq+‘· ø£]ƒq+ ø±yê* ‘êH˚ ñHêïqqTø=+fÒ Äø±X¯yÓTÆHê nedüs¡+ ˝Òq≥T¢+&Ü* ‘·\e+∫‘˚ Á|ü‹ nDTe⁄ø° ÁbÕs¡∆q>± qeTdüÿ]+#ê* @~ #˚dæHê ∫e]ø£+{≤ #˚j·÷* ‘·*¢y˚s¡T yÓTT<ä{Ϭø’Hê, ∫{≤s¡Tø=eTà ¬ø’Hê #˚s¡Tø√yê* }Væ≤ùdÔ Äø±X¯+ n+‘ê }Væ≤+#ê*, #·÷ùdÔ nDTe⁄es¡≈£L #·÷&Ü* ‘·s¡ÿyÓTÆHê, qeTàø£yÓTÆHê yê{Ï ∫es¡ #·÷&Ü* ˇø£ ∫es¡ #·÷ùdÔ #ê\T, ¬s+&Ée ∫es¡ e<ä›Hêï ‘Ó\TdüTÔ+~ düèwæº e\j·÷ìï <ë{Ïqyê&çøÏ $\j·T kÂ+<äs¡´+ düTŒ¤]düTÔ+~ ∫es¡ #·÷dæqyê&ÉT e÷Á‘·y˚T Á|ü|ü+#·s¡Vü≤kÕ´\ eTT&ç $|üŒ>∑\&ÉT #êe⁄|ü⁄≥Tºø£\qT u§eTà\T#˚dæ Ä&ÉTø√>∑\&ÉT n‘·qT sêyê\qTø=+fÒ ekÕÔ&ÉT, yÓfi≤fl\qTø=+fÒ yÓfi¯‘ê&ÉT eTqø£˙ï ø±yê*. dü>±\÷, bÕ‹ø£\÷, $]–qM, |ü–*qM eTq¬ø’Hê ns¡∆+ø±ì eTq ø=\‘·\ y˚Ts¡øÏ eTdüø£Nø£{Ï˝À <ë–q≥Tº M≥ìï{Ï yÓqTø± eTq*ï <ë#·Tø=+{≤+ eTq ø=\‘·\øÏ n+<äì~ @<√ eTq*ï ø±yê\+fÒ Çø£ÿ&çøÏ $dæπsdüTÔ+~, e<ä›qTø=+fÒ yÓq≈£îÿ ˝≤π>düTÔ+~


yÓHÓï\˝Àø£+ ø=+<äs¡T+{≤s¡T, Nø£{Ï˝À ø£fi¯ófleT÷düTø=ì q&ÉTdüTÔ+{≤s¡T <äj·T‘·\∫ yê]eTT+<äT mìïBbÕ\T yÓ*–+∫Hê Nø£{ÏH˚ #·÷düTÔ+{≤s¡T ø£fi¯ófl ‘Ó]∫ #·÷&ÉeT+fÒ, ø£fi¯fl+fÒ @$T{Ï, ‘Ós¡e≥eT+fÒ @$T≥+{≤s¡T yÓ\T‘·Ts=ø£≥T+<ä+fÒ yÓÁ]e÷≥+{≤s¡T eT]ø=+<äs¡T+{≤s¡T, ˙&É*ï yÓ<äT≈£î‘·÷ ‘·\<ë#·Tø=+{≤s¡T Nø£{Ï uÛÑÁ<ä‘ê, yÓ\T‘·Ts¡T düŒwüº‘ê ø±yê\+{≤s¡T yÓ\T‘·Ts¡T yÓ#·Ã<äq+ Nø£{Ï #·\¢<äq+ ¬s+&É÷ nedüs¡y˚Tq+{≤s¡T yê] ø£fi¯flì yÓ\T‘·Ts¡T Äø£]¸düTÔ+fÒ yê] bÕ<ë\ì ndæÔ‘·«y˚T˝Òì Nø£{Ï ã+~Û+∫+<ä+{≤s¡T mø£ÿ&√ ˇø£s¡T+{≤s¡T, m+&É˝À¢ |ü&ç q&ç∫yÓ[flb˛‘ês¡T yÓqT‹]– eTqe+ø£ #·÷dæ MTs¡T m+&Ée÷e⁄*ï Á‘ê>∑T‘·THêïs¡+{≤s¡T H˚qTqï~ m+&É˝≤+{Ï yÓHÓï\, s¡+&ç n+<äs¡+ Ä&ÉTø=+<ëeT+{≤s¡T |üø£«yÓTÆq |òü˝≤˝≤¢+{Ï ø=+<ä]øÏ yê]e÷≥\T ns¡∆eTÚ‘êsTT ˇø£ >±*‘Ós¡ ‘êøÏ‘˚ #ê\T |ü+&ÉT sê*q≥Tº ˇø£ eTÚq+˝≤+{Ï e÷≥ ‘êøÏ‘˚ #ê\T, yês¡T yÓHÓï\˝Àø£+˝ÀøÏ <ä÷πøkÕÔs¡T


n‘·qT n‘·ì ø√dü+ ãj·T\T<˚πs yê]øÏ n‘·HÓ˝≤ ñ+{≤&√ ‘Ó*j·T<äT n‘·ìï #·÷dæqyê¬s’Hê m˝≤ ñ+&É&√ #ÓãT‘ês¡T ø±ì n‘·ìï #Ó|üŒ˝Òs¡T ˝Àø£+ >∑T]+∫ ‘Ó*j·Tø£b˛sTTHê Áã‘·ø£{≤ìøÏ dæ<ä∆eTÚ‘·Tqï >∑s¡“¤düú•X¯óe⁄˝≤ ø=+<äs¡‘·ìì yÓ~πø+<äT≈£î ãj·T\T<˚s¡‘ês¡T yÓfi‚fl ø=B› dü÷~yÓTTq˝≤ |ü<äTHÓ’q, Çs¡T¬ø’q <ë]yÓ+≥ ‘·eT‘√ ‘Ó#·TÃø=qïe˙ï ˇø=ÿø£ÿ{° $&ç∫ô|&ÉT‘·÷ ∫e]ø£+{≤ q&ç∫ yÓ[fl düŒ èVü≤ ‘·|ü‘ês¡T n|ü&ÉT ìs¡à˝≤ø±X¯+˝≤+{Ï n<ä›+˝≤ n‘·qT ø£ì|ækÕÔ&ÉT n‘·ì˝ÀøÏ #·÷düTø=qï|ü⁄&ÉT ÄX¯Ãs¡´+ ø£\T>∑T‘·T+~ @ s¡÷|üeT÷ ˝Òì ñ‘·Ô ∫s¡Tqe⁄«˝≤ n‘·qT yê]øÏ ø£ì|ækÕÔ&ÉT n‘·ìø°, yê]ø° eT<Ûä´ ìÁ<äø°, yÓT\≈£îeø° ñqï+‘· <ä÷s¡yÓTÆHê ˝Ò<äì n‘·ìï #˚πs+<äT≈£î }Vü≤˝À+∫ Á|ü|ü+#·+˝ÀøÏ e#˚à düeTj·TyÓTÆHê m≈£îÿeì ‘Ó\TdüTÔ+~ n|ü&ÉT yês¡T }Vü≤\ dü]Vü≤<äT›\ ne‘·\ ñqï n‘·ì˝ÀøÏ Á|üy˚•kÕÔs¡T, n‘·qT>± ø£]–b˛‘ês¡T


ø£\TdüTø√yê* n‘·q÷, Äy˚T ø£\TdüTø√yê* ã\XÊ©, ã\V”≤qT&ÉT ø£\TdüTø√yê* |ü+&ç‘·T&É÷, bÕeTs¡T&É÷ ø£\TdüTø√yê* ù|<ë, <Ûäì≈£î&É÷ ø£\TdüTø√yê* n‘·q÷, Äy˚T #Ó]–b˛yê* e´‹πsø£ yêdüÔyê\T #Ó~]b˛yê* n|ü&ÉT eTìw”, eTìw” $T>∑˝≤* eTqTwüß\T e÷Á‘·+ $T>∑˝≤* _Ûqï<Ûäèyê\qT+&ç eTqTwüß\T>± m<ä>±* eTqTwüß\÷, $T>∑‘ê Je⁄\÷ ø£\TdüTø√yê* eTìwæ ‘·qqT ‘·T&ç#˚düTø√yê* ¬s+&ÉT Je⁄\T e÷Á‘·+ düŒ+~+#ê* Je⁄\÷, Á|üø£èr ø£\TdüTø√yê* J$ ‘·qì Á|üø£è‹øÏ n]Œ+#·Tø√yê* @¬ø’ø£ J$‘·+ n+‘·{≤ $ÁX¯$T+#ê* J$‘·eT÷, eTè‘·T´eP ø£\TdüTø√yê* J$‘·+ ‘·qqT eTè‘·T´e+‘· ‘˚*ø£#˚düTø√yê* Jeqàs¡D≤\T #Ó]– ‘êqT e÷Á‘·+ $T>∑˝≤*


s¡Vü≤dü´+ düeTTÁ<ä+˝À á<˚ #˚|üøÏ düeTTÁ<ä+ s¡Vü≤dü´+ Äø±X¯+˝À ‘˚˝Ò düeTkÕÔìø° Äø±X¯+ s¡Vü≤dü´+ ø±\+˝À ø£~˝Ò Á|ü|ü+#êìøÏ ø±\+ s¡Vü≤dü´+ Je+‘√ düŒ+~+#˚ ÁbÕDÏøÏ J$‘·+ s¡Vü≤dü´+ yÓT\≈£îe˝À n˙ï ‘Ó*ùd eTìwæøÏ yÓT\≈£îe s¡Vü≤dü´+ s¡Vü≤dü´+>± ñ+&É≥+˝À n+<äeTT+~ s¡Vü≤kÕ´ìï yÓ<äø£≥+˝À Äø£s¡¸D e⁄+~ me] <ë>∑T&ÉTeT÷‘·˝≤≥˝À yê]øÏ Äq+<ä+ e⁄+~ ì»+>± Ä≥ Çø£ #ê\T nì|æ+∫q|ü⁄&ÉT Ä≥#ê\ì $TqVü‰ eTπsMT nì|æ+#·q|ü⁄&ÉT #ê*q+‘· ìÁ<äb˛j·÷ø£ ìÁ<ä $&çb˛sTTq≥T¢ s¡Vü≤dü´+ $&çb˛‘·T+~ n|ü&ÉT n+&É+˝Àì |üøÏåøÏ yÓ*π>˝Àø£+, m–πs˝Àø£+ ñqï#√≥H˚ ø£ì|ædüTÔ+~


ˇø£ÿ }ôV’≤Hê n|ü&ÉT ˇø£ÿ }ôV’≤Hê |üPe⁄˝≤ sê\<äT ˇø£ÿ }ôV’≤Hê d”‘êø√ø£˝≤ m>∑s¡<äT ìÁ<ä˝À bÕbÕsTT qe⁄«˝≤ yÓ\>∑<äT ø£<ä\ì ø√H˚{Ï˝À #·+<äe÷eT˝≤ Á|ü‹|òü*+#·<äT }Vü≤\˙ï eT+#·T˝≤ ø£]–b˛j·÷ø£ }Vü≤\˙ï ‘Ós¡\˝≤ ‘=\–b˛j·÷ø£, yÓ÷Vü≤+˝≤ Ä$s¡sTTb˛j·÷ø£ }Vü≤\˙ï eTØ∫ø£˝…’, |æ≥º\>∑T+|ü⁄˝≤ m–]b˛j·÷ø£ |æ\¢#˚|ü\>∑T+|ü⁄˝≤ ‘·{≤\Tq e÷j·TeTj·÷´ø£ }Vü≤˝…’Hê ‘êø£˝Òì Äq+<ä+˝≤, Äq+<ä+˝≤+{Ï Äq+<ä+˝≤ }Vü≤HÓ’Hê <ë#·˝Òì Äø±X¯+˝≤, Äø±X¯+$TqVü‰ @MT˝Òì Äø±X¯+˝≤ }Vü≤HÓ’Hê yÓ÷j·T˝Òì |üdæeTqdüT‡˝≤ ñ+&çb˛‘êeTT n|ü&ÉT eTq˝Àì eTVü‰s¡Vü≤dü´+ eTVü‰X¯Ãs¡´+>± |üø£«eTÚ‘·T+~


n~ ñ+≥T+~ $ø£dæ+#˚ |ü⁄wüŒ+MT<ä y˚sTT ø£$‘·\T sêj·Te#·Tà y˚sTT uÛ≤yê\T |üPe⁄ #·T≥÷º d”‘êø√ø£˝…’ m>∑s¡e#·Tà nsTTHê |üPe⁄ |üPe⁄˝≤>±H˚ ñ+&çb˛‘·T+~ ns¡∆sêÁ‹ #·+Á<äTì #·T≥÷º nH˚ø£ <Ûë´Hê\T düèõ+#·e#·Tà nH˚ø£ ÁbÕs¡∆q\ yÓHÓï\\T #·+Á<äTìøÏ n]Œ+#·e#·Tà nsTTHê #·+Á<äT&ÉT #·+Á<äTì˝≤π> ñ+&çb˛‘ê&ÉT @~ ñ+<√ n~ ñ+≥T+~ m|üŒ{Ïø° n+‘·+˝Òì ø±\+˝≤>±H˚ m|üŒ{Ïø° ø£ì|æ+#·ì ø±+‹˝≤>±H˚ m|üŒ{Ïø° #˚‹øÏ ‘·>∑\ì J$‘·+˝≤>±H˚


>√&É eTq+ >√&ÉqT #·÷düTÔqï|ü⁄&ÉT >√&ÉyÓqTø£ @eTT+<√ #·÷&É>∑\>±* >√&É yÓqTø£yÓ’|ü⁄ ø±<äT, >√&É ñ+&É&É+ yÓqTø£. y˚\˝À ˇø£]øÏ áe÷≥ ns¡∆eTÚ‘·T+~ y˚\˝À ˇø£]øÏ dü«#·Ã¤‘· s¡Vü≤dü´ J$‘ê<äs¡ÙeTÚ‘·T+~ yê]øÏ áe÷≥ ‘Ó\TdüTÔ+~ Á|ü|ü+#·+ ˇø£ >√&É <ëìì ≈£L˝≤Ã\qTø=qïyês¡T, <ëìøÏ ã˝≤ìïkÕÔs¡T n~ ˝ÒH˚˝Ò<äì ‘Ó*dæqyês¡T, <ëì˝À+∫ q&ç∫yÓ[flb˛‘ês¡T ˝Ò≈£î+&Ü ñ+&É>∑*π> dü«#·Ã¤‘· ñqïyê]øÏ Á|ü|ü+#·+ ñqï≥T¢ ø£ì|æ+#˚ ˝Òì<äì ‘Ó\TdüTÔ+~ yês¡T Á|ü|ü+#·+˝À e⁄+≥÷, Á|ü|ü+#·+ ñ+&É{≤ìï <ë{Ïe⁄+{≤s¡T eTq <˚Vü‰\ì |ü>∑\T ‘ê≈£î‘·T+~. sêÁ‹ ‘ê≈£î‘·T+~ n$ yê{Ï ˙&É\T eTq ˝À|ü\ sê*à yÓfi¯‘êsTT y˚\˝À ˇø£s¡T |ü>∑{Ï˙, sêÁ‹˙ <ë{Ï yÓfi¯‘ês¡T yês¡T ˙&É\T sê\ì ø±+‹˝À ñ+{≤s¡T nø£ÿ&É yês¡T ñ+&És¡T. Á|ü|ü+#·+ ñ+&É<äT πøe\+ ø±+‹ ñ+≥T+~. ø±+‹ ñ+&É≥y˚T ñ+≥T+~


◊<äT X¯≈£îÔ\ Ä≥ ø£<ä\ì Äø±X¯+˝À ø£<ä*ø£ ÁbÕD+ b˛düTø=ì yêj·TTesTT+~ Äø±XÊìøÏ yêj·TTe⁄ ˇs¡TdüTø=ì n–ï yÓ*–+~ n–ï #·\¢ã&ç ˙s¡sTT+~, ˙s¡T |òüT˙uÛÑ$+∫ H˚\sTT+~ eTq |üPs¡T«\T #Ó|æŒq á ø£<∏ä ‘·\#·Tø=qï|ü⁄&É˝≤¢ ‘Ó*j·Tì dü+‘√wü+ e\j·÷\T>± ø£eTTàø=+≥T+~ Äø±X¯y˚T X¯ã›yÓTÆ eTq #Óe⁄\ <ë«sê ‘·qì $+≥T+~ yêj·TTy˚ düŒs¡Ù˝≤ e÷] eTq #·s¡à+ <ë«sê ‘·qì ‘ê≈£î‘√+~ n–ï <äèX¯´+˝≤ $düÔ]+∫ eTq ø£qT\ <ë«sê ‘·qì #·÷düTø=+{À+~ »\y˚T s¡düs¡÷|ü+ <ë*à eTq Hê\Tø£ <ë«sê ‘·qì s¡T∫#·÷k˛Ô+~ uÛÑ÷$T |ü]eTfi¯+>± |üø£«eTÚ‘·÷ eTq Hêdæø£ <ë«sê ‘·qì ÄÁ|òü÷DÏk˛Ô+~ eTq |üPs¡T«\T $|æŒq á s¡Vü≤dü´+ ‘·\#·Tø=qï|ü⁄&É˝≤¢ mø£ÿ&çqT+&√ ‘˚*ø£<äq+ e´ø£ÔeTÚ‘√+~, $düÔ]k˛Ô+~ ◊<äT eTVü‰X¯≈£îÔ\÷ yê{Ï Ä≥ n$ Ä&ÉTø=+fÒ eTq+ #˚j·Te\dæ+<˚$T{Ï #˚j·Te\dæ+~ ‘Ó*j·Tø£b˛sTTHê, #˚j·T≈£L&Éì$ #ê˝≤ ø£ì|ædüTÔHêïsTT yê{Ï Ä≥≈£î eTq+ Ä≥+ø£+ ø±ø£b˛‘˚ #ê\T |æ\¢\ Ä≥*ï #·÷dæ Äq+~+∫q≥T¢, Äq+~ùdÔ #ê\T nsTT‘˚ ø£<ä\ì Äø±XÊìøÏ eTT+<äT @eTT+~ Äø±X¯+ ñ+&É{≤ìøÏ eTT+<äT ñqï~ @$T{Ï á Á|üX¯ï ‘·\#·Tø=qï|ü⁄&É˝≤¢ Äø±X¯eT+‘· >±&ÛÉyÓTÆq ìX¯Ùã›+ y˚T\Tø=+≥T+~ ∫s¡+‘·q ìX¯Ùã›+˝À $X¯«+ düT<ä÷s¡ qø£åÁ‘·+˝≤ mø£ÿ&çø√ Á|üj·÷DÏdü÷Ô ø£ì|ædüTÔ+~


¬s+&ÉT q<äT\T ndüÔeTj·T ñ<äj·÷\ ˇ&ÉT¶*ï ˇs¡TdüTø=ì ˇø£ Nø£{Ï q~ Á|üeVæ≤düTÔ+~ ñ<äj·÷düÔeTj·÷\ ˇ&ÉT¶*ï ˇs¡TdüTø=ì ˇø£ yÓ\T‘·Ts¡T q~ Á|üeVæ≤düTÔ+~ yÓ\T‘·Ts¡÷ Nø£{° ¬s+&ÉT q<äT˝≤ ˇø£ q~ì ‹s¡π>ùdÔ ¬s+&Ée~ ne⁄‘·T+<ë ¬s+&ç+{Ï˙ Á|üeVæ≤+|ü#˚düTÔqï Äø±XÊìï n&É>±* ¬s+&ÉT eT>∑‘· nqTuÛÑyê\ ˇ&ÉT¶*ï ˇs¡TdüTø=ì ˇø£ ìÁ<ä q~ Á|üeVæ≤düTÔ+~ eT] ¬s+&ÉT eT>∑‘· nqTuÛÑyê\ ˇ&ÉT¶*ï ˇs¡TdüTø=ì ˇø£ yÓT\≈£îe q~ Á|üeVæ≤düTÔ+~ ìÁ<ë yÓT\≈£îyê ¬s+&ÉT q<äT˝≤ ˇø£ q~ì ‹s¡π>ùdÔ ¬s+&Ée~ ne⁄‘·T+<ë ¬s+&ç+{Ï˙ Á|üeVæ≤+|ü#˚düTÔqï ndæÔ‘ê«ìï n&É>±* ¬s+&ÉT ‘·≥düÔ düeTj·÷\ ˇ&ÉT¶*ï ˇs¡TdüTø=ì ˇø£ <äT:K+ ì+&Üsê Á|üeVæ≤düTÔ+~ eT] ¬s+&ÉT ‘·≥düÔ düeTj·÷\ ˇ&ÉT¶*ï ˇs¡TdüTø=ì ˇø£ Äq+<ä+ bı]¢b˛‘·÷ Á|üeVæ≤düTÔ+~ <äT:KeT÷ Äq+<äeT÷ ¬s+&ÉT q<äT˝≤ ˇø£ q~ì ‹s¡π>ùdÔ ¬s+&Ée~ ne⁄‘·T+<ë ¬s+&ç+{Ï˙ Á|üeVæ≤+|ü#˚düTÔqï dü«#·Ã¤yÓTÆq eTqdüT‡ì n&É>±*


<ë]ø±ì <ë] ne⁄qq≥+ ˇø£ <ë], ø±<äq≥+ ˇø£ <ë] Çe«≥yÓTTø£ <ë], rdüTø√e≥yÓTTø£ <ë] $»j·T+ ˇø£ <ë], |üsê»j·T+ ˇø£ <ë] Á|ü‹kÕØ ¬s+&ÉT <ës¡T\T m<äTs¡e⁄‘êsTT Á|ü‹kÕØ ¬s+&ÉT<ës¡T\ eT<Ûä´ ì\ã&ç #·÷kÕÔeTT ¬s+&ÉT<ës¡T\÷ m|ü&É÷ ¬s+&ÉTdü>±\T>± ø£ì|ækÕÔsTT @ <ë] yÓ[flHê Çs¡T≈£îdü+<äT˝À¢ e∫Ãq<ë] eTs¡∫b˛‘êeTT #ê˝≤kÕs¡T¢ <ë]ø±ì <ë] ˇø£{Ï eTqø√dü+ ñ+≥T+~ ìX‚Ùwü+>± eTq*ï ˇ+|ü⁄ø=+≥÷ yÓfi‚fl <ë] ñ+≥T+~ eTq+ ø±ì$ $&ç∫ô|&ç‘˚ ‘˚*ø£|ü&˚ <ë] ñ+≥T+~ e~˝ÒùdÔ, e<äT˝…’‘˚ XÊ«dü˝À ø=‘·Ô>±* #˚s¡T‘·T+~ U≤∞ #˚dæq >∑~˝À Äø±X¯+˝≤ Äq+<ä+ ì+&ÉT‘·T+~ ˝À|ü*ø£+{≤ $ÁXÊ+‹ ñ+fÒ yÓ\T|ü*<ä+‘ê ‘Ó\TdüTÔ+~ q&ç∫ #·÷&Ü\ì|æ+#˚ <ë] eTqø√dü+ m<äTs¡T#·÷düTÔ+~ eTq ˝À˝À|ü* bıs¡\qT+&ç düTŒ¤]dü÷Ô ñ+≥T+~ q&Éyê\qTø=+fÒ #ê\T eTqã<äT\T ‘êH˚ q&ç#˚+<äT≈£î dæ<ä∆+>± ñ+≥T+~


q&ÉTdü÷Ô ñ+{≤eTT ø±\+˝Òì ˝Àø£+qT+&ç ø±\+˝ÀøÏ C≤] mø£ÿ&çø√ ‘Ó*j·Tø£H˚ q&ÉTdü÷Ô ñ+{≤eTT ø=‘·Ôø±–‘ê\e+{Ï yÓT\≈£îe\T kÕj·T+Á‘êìøÏ eTs¡ø£\T |ü&ç q*–b˛‘êsTT q*–b˛sTTq yÓT\≈£îe\ <=+‘·s¡\T <ë#·Tø=ì ñ‘ê‡Vü≤+>±H√, $düTø=ÿ+≥÷H√ q&ÉTdü÷Ô ñ+{≤eTT ø£+{ÏeTT+<äT <äèXÊ´\T eTq yÓqTø£ Ä$s¡e⁄‘·T+{≤sTT ìX¯Ùã›+˝À ãT&É>∑˝≤¢ ˝Ò∫q e÷≥\T n+‘·˝À ∫{Ï¢b˛‘êsTT J$‘êqTuÛÑe+ n+~qfÒ¢ n+~ C≤]b˛‘·T+~ nqTuÛÑe+ yÓqø±\ |üs¡T>∑Tô|&ÉT‘·÷ q&ÉTdü÷Ô ñ+{≤eTT @y√ bı+~q≥T¢+≥T+~ bı+<ä≥+ yÓqø±\ <˚ìH√ b˛>=≥Tºø=qï≥T¢+≥T+~ m|ü&É÷ @<√ eT]∫b˛sTTq≥T¢+≥T+~ yÓ<äø£e\dæq<˚<√ ‘Ó*j·T≈£î+&ÜH˚ yÓ<äT≈£î‘·÷ ‘Ó*dæ+<ä+≥÷H˚, ‘Ó*j·T˝Ò<äqTø=+≥÷H˚ q&ÉTdü÷Ô ñ+{≤eTT eTq‘√ Äø±X¯+ q&ÉTdüTÔ+~. >±* q&ÉTdüTÔ+~ ì|üPŒ, ˙s¡÷, H˚˝≤ eTq‘√ q&ÉTkÕÔsTT eTq‘√ ø£\\T q&ÉTkÕÔsTT, ø£<∏ä\T q&ÉTkÕÔsTT q&ÉTdü÷Ô, q&ÉTdü÷Ô ø±\+˝Òì#√≥ Ä–b˛‘êeTT #˚‘·T\˝À X¯Sq´+‘√, ø£fi¯fl˝À Nø£{Ï‘√ Ä]b˛‘êeTT ‘êqT q&ÉTdüTÔ+<√ ˝Ò<√ ‘Ó*j·T≈£î+&Ü ‘Ós¡MT~ u§eTà˝≤ nDTyÓ’Hê »s¡>∑≈£î+&Ü ø±\+ >∑&ÉTdü÷Ô ñ+≥T+~


∫≈£îÿeTT&ç #ê˝≤ dü+e‘·‡sê\T>± #·÷düTÔHêïqT eTTU≤\˝À ny˚ yÓTs¡T|ü⁄\T, eTdüø£Nø£≥T¢ y˚{ÏH√ <ë#·Tø=+≥Tqï uÛÑj·÷\T, y˚{ÏH√ b˛>=≥Tºø=qï ~>∑Tfi¯ófl yÓ*‹|ü&É≥+.. yÓTTs¡≥Tø±e≥+.. j·TT>±\Hê{Ï$ ‘êC≤>± |ü⁄qsêeè‘·+ ne⁄‘·÷.. Hê˝Àq÷.. Hê |ü]düsê\˝Àq÷.. eTs=ø£kÕ] #Ó≥¢MT~ dü÷s¡´ø±+‹ Áø£eT+>± e÷j·TyÓTÆ+~ eTs=ø£kÕ] bı&Éyê{Ï ˙&É\T Nø£{Ï˝ÀøÏ ø£]–b˛j·÷sTT eTs=ø£kÕ] Hê ‘·\ô|’q ìX¯Ùã›+>± #·+Á<äT&É÷, qø£åÁ‘ê\÷ y˚T\Tø=HêïsTT eTs=ø£kÕ] ∫e]|æ≥º\T qqTï Hê ø£\\øÏ e<ä* >∑÷fi¯fløÏ #˚s¡Tø=+≥THêïsTT á kÕj·T+Á‘·+ qqTï m|ü&É÷ Äø£]¸+#˚ ∫≈£îÿeTT&çì #·÷düTÔHêïqT M≥ìï{Ï˝À+N ø±\+ Á|üeVæ≤düTÔ+<ë á ø£åD+˝≤ ì\ø£&É>± ñqï ø±\+˝À+∫ Ç$ n˙ï Á|üeVæ≤düTÔHêïj·÷ ¬s+&ÉeÁ|üX¯ï ‘·s¡Tyê‘· m|üŒ{Ï˝≤π> @MT e÷{≤¢&Ü\ì|æ+#·˝Ò<äT


˙&É˝Òì ø±+‹ øÏ{Ïø°¬sø£ÿ\T eT÷dæ |ü\T#·ì Nø£{Ïì >∑~˝ÀøÏ ÄVü‰«ì+#êqT X¯ØsêìøÏ eT+#·+ô|’q $ÁXÊ+‹ ì∫Ã, HÓeTà~>± ø£qT\TeT÷dæ eTè<äTe⁄>± qqTï #Ó]|æy˚j·T{≤ìøÏ Á|üj·T‹ïdüTÔHêïqT bòÕqT >±* e\j·÷\ì #·|ü&ÉT #˚düTÔ+~ πø\+&És¡T r>∑ >√&É‘√ Ä&ÉTø=+{À+~ ãj·T≥ yêVü≤qy˚T<√ Vü‰s¡qT X¯u≤›ìï rdüT¬øfi¯ó‘·T+~ @y√ |æ≥º\T ñ+&ç ñ+&ç ‘·eT ≈£L‘·*ï >∑Ts¡TÔ#˚düTø=+≥THêïsTT á X¯u≤›\T yê{Ï yÓqTø£qT+&√, ˝À|ü*qT+&√ Hê |ü\T#·ì Nø£{Ï >∑~˝Àø°, #Ó]|æy˚düTø=+≥Tqï Hê˝Àø° yÓT\¢>± @y√ ø±+‹ì ˇ+|ü⁄‘·THêïsTT ø±+‹ n‹ eTè<äTe⁄>± düú\+ dü]Vü≤<äT›*ï #Ó]|æy˚k˛Ô+~ Ç+‘·ø±\eT÷ düú\+˝À H˚qT ñHêïqqTø=HêïqT Ç|ü⁄&ÉT düú\y˚T Hê˝À ñqï≥T¢ ø£ì|æk˛Ô+~ á düú\+ |ü$Á‘·+>± e⁄+~. ÄX¯Ãs¡´+>± e⁄+~ ˙&É˝Ò ˝Òì ø±+‹e˝Ò e⁄+~


yÓTT<ä{Ï Á|üX¯ï\T |üì˝À ñqï|ü⁄&ÉT qTe⁄« @$T{Ï nqï~ ¬s+&Ée Á|üX¯ï ˙ $sêeTdüeTj·÷\˝À qTe⁄« @$T{Ï nqï~ yÓTT<ä{Ï Á|üX¯ï |ü<äT>∑T]˝À ñqï|ü⁄&ÉT qTe⁄« mes¡T nqï~ ¬s+&Ée~ ˙‘√ qTe⁄«+&˚ @ø±+‘·+˝À qTe⁄« mes¡T nqï~ yÓTT<ä{Ï~ ¬s+&ÉeÁ|üX¯ï\T Á|ü|ü+#êìøÏ #Ó+~q$ qTe⁄ yÓ[flq eTs¡Tì$Twü+ ìqTï eT]∫b˛j˚T+<äT≈£î Çwüº|ü&˚ Á|ü|ü+#êìøÏ yÓTT<ä{ÏÁ|üX¯ï\T ˙≈£î #Ó+~q$ ˙qT+&ç Á|ü|ü+#·+ ‘=\–q eTs¡Tì$Twü+ ìqTï <ä>∑Zs¡≈£î rdüTø=H˚ ˙≈£î yÓTT<ä{ÏÁ|üX¯ï\T |ü$Á‘·yÓTÆq$ ˙ Jeq;»+ yÓTT\¬ø‘˚Ô πøåÁ‘êìøÏ #Ó+~q$


˝À‘Ó’q ìC≤sTTr |üPe⁄\T, s¡+>∑T\T, Áù|eT\T yÓHÓï\, #·*>±\T\T, yêq»\T¢\T ˇø£kÕ] Hê˝À qø£åÁ‘ê\ dü«#·Ã¤yÓTÆq ø±+‹ì |ü]#êsTT eTs=ø£kÕ] yÓT]ùd eÁC≤\bı&ç˝≤ qqTï >±j·T|ü]#êsTT düTìï‘·yÓTÆq Äq+<ë\ì #·÷|æ+∫ ˝À‘Ó’q u≤<Ûä\ì eT÷\´+>± d”«ø£]+∫+~ J$‘·+ eT]+‘· >±&ÛÉyÓTÆq nqTuÛÑyê\˝ÀøÏ ‘·|æŒ+#·Tø√yê\ì #·÷dæq|ü⁄&ÉT ndæÔ‘·«y˚T ø£~*b˛j˚T y˚<äqì |ü]Vü‰s¡+>± ø√]+~ ã\yÓTÆq <äT:K+ yÓTTq‘˚*q ø£˙ï{ÏdüT&ç˝≤ ˝À|ü* ˝À‘·T˝À¢øÏ ‹]– ∫e]øÏ qqTï eTs¡DÏ+#·eTì ø√]+~ <äT:U≤ìøÏ ‘·\e+∫ eTs¡DÏ+#·uÀ‘·÷ e⁄+&É>± <äT:K|ü⁄>=+‘·T˝À mø£ÿ&√ ©\>± ìC≤sTTr ˝À|æ+∫q ˙&É\ ø£<ä*ø£*ï >∑eTì+#êqT H˚qT eTs¡DÏ+#·{≤ìøÏ ìsêø£]+∫q|ü⁄&ÉT <äT:K+ ‘êH˚ eTs¡DÏ+#·{≤ìï ø£qT>=HêïqT ˝À‘Ó’q <äT:K+qT+&ç ãj·T≥|ü&É{≤ìøÏ eT]+‘· ˝À‘Ó’q ìC≤sTTr nedüs¡eTì ‘Ó*dæ+~ ìC≤sTTr yÓ\T>∑T˝À qqTï H˚qT yÓTT<ä{ÏkÕ] düŒwüº+>± #·÷dæq|ü⁄&ÉT ˇø£ÿkÕ]>± ÄX¯Ãs¡´+ ø£*–+~ H˚qT J$‘·eTqTø=qï~ ˇø£ eTè‘·$wüj·T+, ˇø£ ˙&É n~ Hê≈£î m|ü⁄&É÷ Äq+<ä+ ø£*–+#·˝Ò<äT m|ü⁄&É÷ H˚H˚ <ëìøÏ Äq+<ä+ ø£*–+#êqT J$‘·+ |ü]∫q düú\ø±\|ü⁄ Ç+Á<äC≤\+˝À+∫ m|ü⁄&É÷ H˚H˚ #·*+#·ì Äq+<äyÓTÆ Á|üø±•düTÔHêïqT


H˚qT ñHêïqT H˚qT Vü≤è<äj·÷ìï. H˚qT n+<ä] ˇπø Vü≤è<äj·÷ìï ˇø£ X¯Øs¡+˝À+∫ e÷{≤¢&ÉT‘·THêï H˚H˚ n+<ä] X¯Øsêìï düèwæº Hê ø£$‘·«+, Hê >±q+ nH˚ø£+>± e´ø£ÔeTÚ‘·÷ nìï{Ï <Ûä«ì˝≤, kÂ+<äs¡´+˝≤ H˚qTHêïqT nH˚ø£ dü«sê\T>± $ø£dædü÷Ô nìï{Ï X¯è‹˝≤, Hê<ä+˝≤ H˚qTHêïqT düèwæº Hê Ä≥, Hê ñ‘·‡e+ Hê Ä≥ yÓqTø£ dü«#·Ã¤yÓTÆq |üdæ‘·q+ H˚HÓ’ ñHêïqT H˚H˚ Hê Ä≥ì ÄX¯Ãs¡´b˛‘·÷ #·÷düTÔHêïqT ø£åD+ düèwæºdü÷Ô, ø£åD+ #Ó]ù|dü÷Ô ñ‘·‡e#Ó’‘·q´+ H˚HÓ’ ñHêïqT düèwæº H˚HÓ’ ñHêïqT. @ø£ø±\+˝À nH˚ø£yÓTÆ, ˇø£ÿf…Æ ñHêïqT Hê˝À Á|ü‹ ˇø£{° ‘·q≈£î ‘êHÓ’ ñ+~. ‘êH˚ düeTdüÔyÓTÆ ñ+~ H˚qT Vü≤è<äj·÷ìï. n+<ä] ˇπø Vü≤è<äj·÷ìï H˚qT H˚qT>± ñqï|ü&ÉT H˚H˚ |ü]|üPs¡í Áù|eTì. ø±s¡TD≤´ìï |ü]|üPs¡í dü+‘√cÕìï, düTU≤ìï, dü+‘·è|æÔì H˚qT Hê˝ÀH˚ ñqï|ü&ÉT n|ü]$T‘·yÓTÆq ùd«#·Ã¤ì, kÂ+<äsê´ìï, X¯øÏÔì Je⁄\T y˚<äq˝À ñqï|ü&ÉT yê]˝À XÊ+‹HÓ’ z<ës¡TÑ·THêïqT yês¡T ÁuÛÑeT\˝À eTTì–q|ü&ÉT |üs¡eT ø±s¡TD≤´HÓ’ï m<äTs¡T#·÷düTÔHêïqT H˚qT dü<ë ìX¯Ã\+>± ñHêïqT. ìs¡à\+>± ñHêïqT ø£åDø£åDeT÷ e÷πs düèwæº˝≤ n‹ düTìï‘·+>± ñHêïqT @ X¯ø°Ô nDTe÷Á‘·eT÷ #Û˚~+|ü˝Òì Ä<Ûës¡yÓTÆ ø£]ƒq+>± ñHêïqT @ø£ø±\+˝À H˚qT ñHêïqT>± ñHêïqT, ˝ÒqT>± ñHêïqT


#·<äe≥+ #ê˝≤eT+~ $düÔ è‘·+>± #·<äTe⁄‘ês¡T Nø£{Ï˝À q&ÉeHê e<ë› nqTø=+≥÷ q&ç∫q≥T¢ ˙{Ï˝À eTTq>∑≈£î+&Ü ‘˚*ø£>± á~q≥T¢ ô|’ô|’q #·<äTe⁄‘ês¡T j·TT>±\T J$+#˚ •\˝≤>± ô|’ô|’q Áã‘·T≈£î‘·Tqï≥Tº #·<äTe⁄‘ês¡T ø=+<ä]øÏ #·~$q ø=B› @y√ ø=‘·Ô <ës¡T\T, ø=‘·Ô ˝Àø±\T ø£ì|ækÕÔsTT düs¡<ë>± Áã‘·T≈£î‘·Tqï≥Tº düs¡<ë>± #·<äTe⁄ø√e≥+ ˇø£ Ä≥ Ä&É≥+ u≤e⁄+≥T+~. <ëì kÂ+<äs¡´+ <ëì≈£î+≥T+~ ns¡T<äT>± yê]˝À ø=+<ä]øÏ #ê˝≤ø±\+ #ê˝≤ ˝Àø±\T ‹]–q ‘·s¡Tyê‘· #·+<äe÷eT ø£<∏ä˝À¢ sê≈£îe÷s¡T&ç yÓqø±\ #ê˝≤kÕs¡T¢ q&ç∫q ‘·s¡Tyê‘· Ç+‘˚Hê Ç+πøyÓTÆHê ñ+<ë nH˚ Á|üX¯ï mø£ÿ&çqT+&√ eTÁ]$‘·Ôq+˝≤ yê\T‘·T+~ Çø£ #·<äe≥+ Ä|æ ‘·q˝À y˚T\Tø=qï ˝Àø±\ìï{Ï˝À ‹]–ekÕÔs¡T Ç+‘˚Hê Ç+πøyÓTÆHê ñ+<ë nH˚ Á|üX¯ï yÓTT\¬ø‘·Ô≥+ ÁbÕs¡+_ÛdüTÔ+~ n|ü&ÉT yês¡T ˝À‘·T>± #·<äe≥+ yÓTT<ä\Tô|&É‘ês¡T Çìï ˝Àø±\T mø£ÿ&ÉTHêïjÓ÷ yÓ<äø£≥+ yÓTT<ä\Tô|&É‘ês¡T Çìï ˝Àø±\ì bı<äTe⁄ø=qï }Vü≤ nH˚ ˝Àø±ìï ‘˚]bÕs¡ #·÷kÕÔs¡T Çìï ˝Àø±\ì ø£\>∑+≥Tqï Jeqdü«bÕïìï |ü]o*kÕÔs¡T uÛÑ÷>∑s¡“¤+˝Àø°, »\>∑s¡“¤+˝Àø° yÓ[flq≥Tº J$‘·>∑s¡“¤+˝ÀøÏ Á|üy˚•kÕÔs¡T n|ü&çø£ yês¡T @ ˝À‘·T©ï #·<äes¡T, @ ˝Àø±©ï #·÷&És¡T yês¡T ˝À‘·T˝À ñ+{≤s¡T. yêπs Á|ü|ü+#·yÓTÆ ñ+{≤s¡T n|üŒ{ÏqT+&ç yê]ø£˙ï ‘Ó\TkÕÔsTT. düTŒ¤]kÕÔsTT. yê]‘√ ø£*dæ J$kÕÔsTT


ø£$‘·«+ Hê≈£î q∫Ãq uÛ≤yêìï ˙≈£î q∫Ãq e÷≥\˝À #Ó|üŒ≥+ ø£$‘·«+ ˙≈£L, Hê≈£L eT<Ûä´qTqï U≤∞˝À X¯‘·ø√{Ï uÛ≤yê\qT <ä]Ù+#·≥+ ø£$‘·«+ uÛ≤yê\ |ü+#·s¡+>∑T\ u§eTà\‘√ ø±ùd|ü⁄ Ä&ÉTø√e≥+ ø£$‘·«+ |ü+#·eTVü‰uÛÑ÷‘ê\ì ‘√∫q≥T¢ ø£*|æ, ‘√∫q≥T¢ $&ÉBùd Ä≥\˝À ìqTï qTeP«, qqTï H˚q÷ eT]∫b˛e≥+ ø£$‘·«+ <ëø√ÿe≥+ ø£$‘·«+, <=]øÏb˛e≥+ ø£$‘·«+ <ëø=ÿ+≥÷, <=]øÏb˛‘·÷ n\dæb˛sTTq qTeP«, H˚qT\T ˇø£{Ï>± $ÁXÊ+‹ bı+<ä≥+ ø£$‘·«+ Áã‹øÏq ø£åD+ ø£$‘·«+ ø£åD+ ø£åD+ |ü⁄&ÉT‘·÷H˚ e⁄+&É≥+ ø£$‘·«+ bÕ‘êfi¯+˝À qT+&ç bıs¡*b˛j˚T »\+˝≤ m|üŒ{Ïø° Áã‘·T≈£îMT<ä ñãT≈£î‘·Tqï ñ‘ê‡Vü≤+ ø£$‘·«+ ø£<ä\≈£î+&Ü ø£~*#·÷ù| HÓ’|ü⁄D´+ ø£$‘·«+ nø£åsê\ r¬>˝À¢ $<äT´‘Ó’Ô $ÁuÛ≤+‹ìe«≥+ ø£$‘·«+ e÷≥ yÓ[flb˛j·÷ø£ eTq eT<Ûä´q ø±+‘·T©H˚ eTÚq+ n~ ø£$‘·«+


ø£$‘·«+ bÕsƒê\T 1 ø£$‘·«eT+fÒ Vü≤è<äj·T düŒ+<äq á e÷≥ dü]>± ns¡∆yÓTÆ‘˚ #ê\T @~ ø£$‘·«+ ø±<√, @~ J$‘·+ ø±<√ ≈£L&Ü ‘Ó\TdüTÔ+~ 2 ø£$‘ê«ìøÏ Vü≤è<äj·T+ s¡~Û, ø£$ kÕs¡~Û, edüTÔe⁄ s¡<Ûä+ ñ<˚«>∑+ nX¯«+, ‘·‘·«+ e÷s¡Z+ X¯ã›yÓ’∫Ár, ‘·s¡ÿ$Hê´dü+, n\+ø±sê\÷ nÁkÕÔ\T, <Ûä«ì ÁãVü‰àÁdüÔ+ s¡düE„ì˝À ne÷qe⁄ì ‘=\–+∫, e÷qe⁄ì s¡øÏå+#·≥+ \ø£å´+ 3 ‘·‘·«+ ˝Òì ñ<˚«>∑+ ø£fi¯ófl eT÷düTø=ì q&ÉTdüTÔ+~ ñ<˚«>∑+ ˝Òì ‘·‘·«+ }]πø ≈£Ls¡TÃì #·÷düTÔ+~ nìïs¡+>∑T©ï <ë#·Tø=qï ‘Ó\T|ü⁄˝≤+{Ï~ Á|üXÊ+‘·ñ<˚«>∑+ nq+‘·C≤„HêìøÏ ‘Ós¡T#·Tø=qï ÄX¯Ãs¡´y˚T ‘·‘·«kÕs¡+ 4 |ü<ë\‘√ ø±<äT, uÛ≤e+‘√ ñ+&Ü* uÛ≤e+‘√ ø±<äT, ˙‘√ qTe⁄«+&Ü* ˙‘√ qTe⁄«qï|ü⁄&ÉT ˙˝À JeqkÕs¡+ ñ+&Ü* ìs¡à\yÓTÆq <äT:K+‘√ ì+&çq J$‘·eTT+&Ü* nø£ÿ&É e÷{≤¢&Ü\qï ø√]ø£ |ü⁄{≤º* n~ |ü<ë\ es¡≈£L ‘√düT≈£îsêyê* 5 Çyêfi¯ Áã‘·ø±* ø±ì, ìqï{Ï˝À, πs|ü{Ï˝À M\Tø±<äT ì\ã&çq#√≥ #·÷&Ü* ø±ì, ˝Òì#√≥TqT #·÷&É˝ÒeTT Çyê[º ‘êC≤ |ü<ë\÷, uÛ≤yê\÷, •\ŒeT÷ |ü≥Tºø=ì ì»+>± eTq<Ó’q Áã‘·T≈£î˝À ì\ã&ç e÷{≤¢&Ü* 6 |üøÏå¬sø£ÿ\T ‘·–*ùdÔ |üøÏå ø±˝ÒeTT, eTq }Vü≤ |üøÏå˝≤ ¬sø£ÿ\T $bÕŒ* |üP\πs≈£î˝À¢ eTTì–‘˚ |üPe⁄ ø±˝ÒeTT, eTq ø£\ |üPe⁄˝≤ $ø£dæ+#ê* nø£åsê\T ≈£L]Ñ˚ ø£$‘·«+ ø±˝ÒeTT ø£$>± J$+#·≥+ kÕ<Ûäq #˚j·÷*, ìC≤sTTr>± düŒ+~+#˚ n\yê≥T+&Ü* 7 ø£$‘·«+ s¡|æŒùdÔ ø£e⁄\+ ø±˝ÒeTT ø£$‘ê«ìï ‘·|æŒ+#·Tø√˝Òìyês¡T ø£e⁄\e⁄‘ês¡T uÛ≤e+ ø£$ì nqTdü]ùdÔ ñ|üHê´düeTÚ‘·T+~ ø£$ uÛ≤yêìï ÄÁX¯sTTùdÔ, <Ûë´ìùdÔÔ ø£$‘·«+ edüTÔ+~


düqïì πsK ø£$‘·«+ sêdüTÔqï|ü⁄&ÉT ø±<äT, sêùdeTT+<äT ø£$ ø±yê* ø£$‘·«+ #·<äTe⁄‘·Tqï|ü⁄&ÉT ø±<äT, #·~yêø£ n\»&ç ø£*–+#ê* ø£$ |ü<ë\‘√ ø±<äT, |ü<ë\ eT<Ûä´ eTÚq+ ì+|æ Ä˝À∫+|ü#˚j·÷* |ü⁄düÔø£+ ‘Ó]∫q|ü⁄&ÉT ø±<äT, eT÷dæq ‘·s¡Tyê‘· e<ä\ì C≤„|üø£+ ø±yê* eTìwæ ñqï|ü⁄&ÉT ø±<äT, yÓ[flb˛j·÷ø£ M&Éì |ü]eTfi¯+ ø±yê* ø£$ø°, kÂ+<äsê´ìø° eT<Ûä´ ø£$‘ê«ìø°°, eTÚHêìø° eT<Ûä´ eTìwæ ñ+&É{≤ìø°, yÓfi¯fl{≤ìø° eT<Ûä´ düqïì πsK ñ+≥T+~ nø£ÿ&É ì\ã&ç Áã‹πøyê]˝À nìï{Ïø° düŒ+~+#˚ Je+ ñ+≥T+~ yê]øÏ nìï{Ï˝À Je+ ì+ù| X¯øÏÔ ñ+≥T+~


}Vü≤ n<ä›+˝À ø£ì|æ+#˚ Á|ü‹_+ã+˝≤+{Ï }Vü≤ì ‘êø£˝Òì ø±+‹˝≤+{Ï, ‘êø£˝Òì Nø£{Ï˝≤+{Ï }Vü≤ì ø£qT\T $|üŒ>±H˚ d”‘êø√ø£˝≤ m–]b˛j˚T ø£\˝≤+{Ï }Vü≤ì ‘˚*ø£>± e⁄+<ä˙, }]πø e∫Ã+<ä˙ ùd«#·Ã¤˝≤ e⁄+≥T+<ä˙, mes¡÷ #·÷&És¡˙ }]πø >±*|ü≥+˝≤ m>∑πskÕÔ+ ø±ì }Vü≤‘√ C≤Á>∑‘·Ô>± ñ+&Ü* n~ eTìwæì <Ó’yêìï #˚düTÔ+~, <äj·T˙j·TT&ç˙ #˚düTÔ+~ eTq˝À|ü* ˝Àø£+˝À }Vü≤ì B|ü+˝≤ yÓ*–+∫q|ü⁄&ÉT #·÷&Ée\dæqy˚y√, ø±ìy˚y√ ‘Ó*dæe⁄+&Ü* m≥T q&Éyê˝À, m˝≤ q&Éyê˝À #ê‘·HÓ’e⁄+&Ü* }Vü≤ JeqkÕs¡+ }Vü≤ eTq ÁbÕD+ <ë#·Tø=qï eÁ»+ }Vü≤ $‘·Ôq+˝À ∫Á‹+∫q eèø£å ìsêàD+ ÁX¯<ä∆>±, HÓeTà~>± }Vü≤ì m<ä>∑ìyê«*. $ø£dæ+#·ìyê«* }Vü≤ @<√, yêdüÔey˚T<√ ‘Ó*j·Tq+‘· ã\yÓTÆq }Vü≤ø√dü+, X¯óÁuÛÑyÓTÆq }Vü≤ø√dü+, $XÊ\yÓTÆq }Vü≤ø√dü+ m&É‘Ó>∑ì <ëVü≤+‘√, zs¡TŒ‘√ y˚∫ e⁄+&Ü*


düTìï‘·+>± düTìï‘·+>± ñqï|ü⁄&ÉT kÂ+<äs¡´•Ks¡+MT<ä <äT:K+˝Àj·T n+#·T˝À¢ q&ÉTdüTÔqï≥T¢+≥T+~ Á|ü‹B yÓ*–b˛‘·÷ ñ+≥T+~ Á|ü‹B u≤<Ûä ô|&ÉT‘·÷ ñ+≥T+~ yÓT]ùdNø£{Ï˝≤+{Ï s¡Vü≤kÕ´˝Òy√ Äø£]¸düTÔqï≥T¢+≥T+~ yÓ\T‘·Ts¡T˝≤+{Ï ÄX¯Ãs¡´+˝À eTTì–b˛‘·Tqï≥T¢+≥T+~ ndæÔ‘ê«ìï ø√˝ÀŒ‘·Tqï≥T¢+≥T+~ <äj·T>∑\<√, ˝Ò<√ m|üŒ{Ïø° ‘Ó*j·Tì Á|ü|ü+#·+˝À ‘·q˝ÀøÏ ‘êqT e\j·÷\T ‹s¡T>∑T‘·÷ _>∑TdüTø=H˚ eÁ»+˝≤ Áã‘·ø£{≤ìøÏ kÕVü≤düyÓT+<äT≈£î ø±düÔ+‘· uÛÑj·T+ #ê\T, ‘·q˝À yÓ*‹ ñ+<äqï ÁuÛÑeT #ê\T m<äT≥ mes¡THêï #˚‘·T\T #êdüTÔqï bÕ|ü˝≤ me] ˝À|ü*¬ø’Hê #·÷dæ qy˚«düTÔqï |üdæbÕ|ü˝≤ eT+#·T˝Àø°, yêq˝Àø°, m+&É˝Àø° ˝Ò‘·πsø£*ï #êdüTÔqï |üPe⁄˝≤ ø√eT\+>±, <äj·T>± Áã‘·ø£{≤ìøÏ kÕVü≤dü+ ø±yê* |ü⁄wüŒ<äfi≤\qTø=ì C≤«\*ï ‘êø£uÀj˚T ne÷j·Tø£‘·«+˝≤+{Ï kÕVü≤dü+ ø±yê*


ø£$‘·«+, <Ûë´q+ ø£$‘·«eT÷, <Ûë´qeT÷ |üdæ|æ\¢˝≤¢+{Ï$ n$ eTq+ s¡eTà+fÒ sêe⁄ eTq eTTK+ #·÷kÕÔsTT eTq+ q∫Ñ˚ ekÕÔsTT, q∫Ãq+‘· ùdù| ñ+{≤sTT Vü≤è<äj·÷ìï Äe]+∫q ñ<˚«>±\ì XÊ+‹‘√ X¯óÁuÛÑ+ #˚düTø=ì eTTK+˝À qe⁄« yÓ*–+#·Tø=ì ø£fi¯ófl $XÊ\+>± ‘Ó]∫q≥T¢ eT÷düTø=ì eTq eT+∫‘·Hêìï eTqyÓTÆHê q$Tà eTq e<ä›øÏ ‘·|üŒø£ ekÕÔj·Tì ‘·\∫, y˚∫ #·÷&Ü* n|ü&ÉT n$ ekÕÔsTT eTqì ‘êøÏ eTqqT+&ç eTqì ‘=\–kÕÔsTT eTq*ï ø±ùd|ü⁄ |üdæ|æ\¢*ï #˚kÕÔsTT ø£$‘·«eT÷, <Ûë´qeT÷, |üdæ‘·qeT÷ ˇø£˝≤+{Ï$ n$ eTq˝À|ü* eT+∫‘·q+˝≤+{Ï$


yÓTT<ä˝…’‘˚ #ê\T Äø±X¯+˝À |ü\T#·>± |üs¡T#·Tø=qï X¯ã›+˝≤ |ü<ës¡∆+˝À ø√eT\+>± ìÁ~düTÔqï s¡T∫˝≤ Ç+ø± @ nqTuÛÑeeT÷ m<äTs¡Tø±ì yÓT\≈£îe˝≤ düs¡fi¯+>±, ‘˚≥>±, Á|üXÊ+‘·+>± dæ<ä∆+>± ñ+&É>∑*–‘˚ #ê\T |æ≥ºyê˝≤ø£ |æ≥º˝À yê\T‘·Tqï $ÁXÊ+‹˝≤ qe⁄«‘·T+fÒ qe⁄«˝À $ø£dædüTÔqï ø±+‹˝≤ }]πø ñ+&û ˝Òq≥T¢, ø£~© ø£<ä\q≥T¢ ñ+&É>∑*–‘˚ #ê\T, #·*+#·>∑*–‘˚ #ê\T n\y√ø£>± ¬sø£ÿ\˝≤¢]à m>∑s¡uÀj˚T |æ≥º˝≤ n\˝≤ ˙{Ï˝ÀøÏ C≤] #˚|ü˝≤ á<äT‘·Tqï eTìwæ˝≤ yÓTT<ä\sT÷ ø±q≥T¢ yÓTT<ä˝…’‘˚ #ê\T ‘Ó*j·Tì X¯≈£îÔ\T @y√ yê≥+‘·≥ n$ eTq }Vü≤˝À¢ yê*, e÷≥˝À¢ ˇ~–, |üqT˝À¢øÏ Á|üeVæ≤+∫ eTq ø£$‘ê«\˙, ø£s¡Ôyê´\˙ yÓ*–+∫, B$+∫ yÓfi¯‘êsTT


sêj·T≥+ yÓTT<ä\Tô|{≤ºø£ mes√ #˚sTT|ü≥Tºø=ì sêsTTdüTÔqï≥T¢+≥T+~ q~˝ÀøÏ ~>∑≥+ es¡πø eTq #˚‘·T˝À¢ ñqï≥T¢ ìÁ<ä˝ÀøÏ Á|üy˚•+#·≥+ es¡πø eTq≈£î ‘Ó*dæq≥T¢ yÓTT<ä{Ï }Vü≤ì nø£åsê\T>± nqTe~+#·≥+ es¡πø ‘Ó\TdüTÔ+~ M~Û˝À n&ÉT>∑Tô|{≤ºø£ <ës¡T¢ q&Éø£ì ìsê∆]+∫q≥T¢ ˝À|ü* e÷≥ì $&ç∫ô|{≤ºø£ ˝Àø£+˝À <ëì|üì n~ #˚dæq≥T¢ $ÁX¯$T+∫q uÛ≤eHêX¯≈£îÔ*ï y˚T\Tø=*bÕø£ @<√ eTVü‰$Vü≤+>∑+ ¬sø£ÿ\ô|’ møÏÿq≥T¢+≥T+~ ø£$‘·«+ sêj·T≥+ yÓTT<ä\Tô|{≤ºø£ Çø£ m>∑s¡e\dæ+<˚, á<äe\dæ+<˚ düyê\ø£å }Vü≤\T düs¡<ë>± eTq*ï Ä&ÉTø√e\dæ+<˚ eTq ˝À|ü* J$‘˚#·Ã¤H√, kÂ+<äsê´H√ï ø£$‘·«+ n<ä›+˝À #·÷düTø√e\dæ+<˚, dü]#·÷düTø√e\dæ+<˚


ø£$‘·« düeTj·T+˝À ø£$‘·«+ ø£qT>=+≥Tqï|ü⁄&ÉT ∫Á‘·+>± ñ+≥T+~ ø£$ ñ+{≤&ÉT, ñ+&É&ÉT Á|ü|ü+#·+ ø£ì|ædüTÔ+~, ø£ì|æ+#·<äT @ |üì #˚düTÔHêï #˚dæq≥T¢+&É<äT sêuÀj˚TuÛ≤ey˚T Äø±X¯eT+‘Ó’ m<äT≥ ì\TdüTÔ+~ ˇø=ÿø£ÿkÕ] sêdüTÔHêï&√, #·<äTe⁄‘·THêï&√ ‘Ó©<äT eT+∫yêø£´+ eùdÔ eT¬ses√ sêdüTÔHêïs¡ì|ædüTÔ+~ ø£$‘·«+ sêdüTÔqï|ü⁄&ÉT ø£$ XÊÁdüÔy˚‘·Ôø°, ãTTwæø° eT<Ûä´ ì\ã&É‘ê&ÉT J$‘êìøÏ ø=‘·Ô<ë] yÓ<äT≈£î‘·T+{≤&ÉT ˇø£ uÛ≤e+ sêj·÷\ì ≈£Ls¡TÃ+fÒ n+‘·ø£Hêï n+<äyÓTÆqB, ñqï‘·yÓTÆqB B|üø±+‹ yÓ*dæb˛‘·÷ dü÷s√´<äj·T+ e∫Ãq≥T¢ edüTÔ+~ ø£$ ø£$‘ê«ìï e´ø°Ôø£]düTÔHêï&√ ø£$‘·«+ n‘·ìï ñqïrø£]düTÔ+<√ ‘Ó*j·T<äT ø£$‘·«+ sêj·T≥+ <Ûë´q+ #˚düTÔqï≥T¢ ñ+≥T+~ ø£M, nø£åsê\÷ #Ó]–b˛sTT ø£$‘·«+ yÓ\T>∑T‘·Tqï≥T¢+≥T+~ |æ\¢\T m|ü&É÷ neTà <ä>∑Zs¡ ñ+&Ü\qTø=qï≥T¢ eTq+ m|ü&É÷ ø£$‘·«+ <ä>∑Zs¡ ñ+fÒ u≤>∑T+&ÉTqT neTà˝≤+{Ï ø£$‘·«+˝≤ n+<äs¡+ ñ+&É>∑*–‘˚ u≤>∑T+&ÉTqT


∫e]e÷≥˝≤ @ e÷≥ #Ó|æŒHê Ç~ ∫e] e÷≥qï≥Tº #ÓbÕŒ* ø±\+ #ê˝≤ ñqï≥T¢ ø±ø£, ø±\+ #ê\<äqï≥Tº #ÓbÕŒ* dü¬s’q uÛ≤yê\T #·÷düTø=ì, |ü<ë\T @s¡Tø=ì dü¬s’q uÛ≤yêy˚X¯+ ‘·\<ë*à düs¡fi¯+>±H˚ nsTTHê dü+|üPs¡í+>± dü÷{Ï>±H˚ nsTTHê düTìï‘·+>± y˚>∑+>±H˚ nsTTHê yÓHÓï\øÏs¡D+˝≤>± #ÓbÕŒ* m+‘·ø±\+ Áã‹øÏHê Ç<˚ ∫e] ø£åDeTqï≥Tº Áã‘·ø±* düeTj·T+ #ê˝≤ ñqï≥T¢ ø±ø£, düeTj·T+ #ê\<äqï≥Tº Áã‘·ø±* dü¬s’q C≤„q+ H˚s¡TÃø=ì, dü¬s’q dü+<äs¡“¤+ |ü≥Tºø=ì dü¬s’q dü+»„\T mqTïø=ì, dü]ø±ìe˙ï e÷qTø=ì, e<äT\Tø=ì dü«#·Ã¤+>± düŒ¤{Ïø£+˝≤, düVü≤»+>± |ü#·Ã<äq+˝≤, #·Ts¡T≈£î>± yÓTs¡T|ü⁄˝≤ Áã‘·ø±* eT∞fl Áã‹πø M\T+<√, ˝Ò<√qqï≥T¢ Áã‘·ø±* yÓ[flb˛sTTHê ñ+&çb˛yê\qï≥T¢ Áã‘·ø±*


sêdæqy˚ sêdüTÔHêïHê sêdæqy˚ eT∞fl sêdüTÔHêïHê nì dü+<˚Vü≤+ ek˛Ô+~ #·÷dæq dü÷s¡T´&çH˚ eT∞fl #·÷&É≥+ ˝Ò<ë Áã‹øÏq J$‘·y˚T eT∞fl Áã‘·ø£≥+ ˝Ò<ë nì #Ó|üø=Hêï »yêãT˝À mø£ÿ&√ \j·T ‘·|æŒq≥¢ì|ædüTÔ+~ e∫Ãq edüTÔe⁄˝Ò eT∞fl edüTÔHêïj·÷ nqTø=qï|ü⁄&ÉT ˇø£ÿ |üs¡«‘êH˚ï |ü~kÕs¡T¢ e]í+∫Hê Á|ü‹kÕØ eTs=ø£yÓ’|ü⁄qT+&ç #·÷düTÔHêïqT ø£<ë Á|ü‹kÕØ ø=‘·Ô>± y˚T\Tø=+≥THêïqT ø£<ë nqTø=+fÒ »yêãT ø=+#Ó+ u≤e⁄qï≥¢ì|æ+∫+~ mes√ nqï≥T¢ ˇø£ ø£$ ˇø£ÿ ø£$‘˚ sêkÕÔ&˚yÓ÷ ˇø£ >±j·T≈£î&ÉT ˇø£ÿ bÕfÒ bÕ&É‘ê&˚yÓ÷ yÓ’$<Ûä´+ ñ+&Ü* ø£<ë nì |ü~ s¡ø±\ Nø£≥¢ì ‘·\T#·Tø√e≥+ ø£Hêï ñqï ˇπø yÓ\T‘·Ts¡Tì |ü~kÕs¡T¢ ‘·\T#·Tø√e≥+ eT+∫<äì ˇø£ÿ Vü≤è<äj·T+‘√H˚ eT∞fl ø£$‘·«+ sêdüTÔHêïqT ˇø£ÿ Vü≤è<äj·÷H˚ï eT∞fl ø£$‘·«+˝ÀøÏ ÄVü‰«ìdüTÔHêïqT


|üü+»sê\T ªø=ìï düeTj·÷\Tµ |üÁ‹ø£˝À #·~$ mes√ e÷{≤¢&ÉT‘·÷ @ dü+<äs¡“¤+ ñ<˚›•+#ês¡Hêïs¡T @ ñ<ä´eT+MT<ä nø£åsê\˙fi¯ófl #·\T¢‘·THêïs¡ì yê] ñ<˚›X¯´+ n~ @ ñ<ä´eT+ >∑T]+N ø±<äT eTq n+<ä] J$‘√<ä´eT+ >∑T]+#·ì ø£$ #ÓbÕŒ&ÉT u≤>±H˚ ñ+~ ø±ì, düe÷»düŒèVü≤ ø±yê* ø£<ë nHêïs¡T Äø±X¯+˝À m–πs |üøÏåì |ü+»s¡+˝Àì |üøÏå }#·\ #ê≥TqT+&ç #·÷dü÷Ô bÕ|ü+ n~ Äø±X¯+˝À ã+~Û+#·ã&ç+~ @+#˚j·÷˝À ‘Ó*j·Tø£ m>∑Ts¡T‘√+<äqTø=+≥T+~ |üø°å Äø±X¯+˝À m+<äT≈£î m>∑Ts¡T‘êe⁄ |üü+»s¡+ #˚s¡Tø=ì }#·*ï ‹≥ºe#·Tà ø£<ë n+≥T+~ J$‘·+ ø±Hê«düTMT<ä düe÷»+ ˇø£ u§eTà e÷Á‘·y˚T J$‘·+ ˝Ò≈£î+&Ü düe÷»+ ˝Ò<äT J$+#˚ @sêŒ≥T¢ e÷Á‘·y˚T J$‘·+ ø±<äT J$‘·+ ns¡∆yÓTÆ‘˚ düe÷»+ ns¡∆eTÚ‘·T+~, ns¡∆e+‘·eTÚ‘·T+<äì ø£$ m|üŒ{Ï˝≤π> ‘·q≈£î ‘êH˚ »yêãT #Ó|üø=Hêï&ÉT Ç~ Äø±X¯+, Ç~ ùd«#·Ã¤, Ç~ J$‘· \ø£å´eTì düŒwüº+>± ‘Ó\TdüTø=ì J$‘·+ <ë] ‘·|æŒq eT÷˝≤\T yÓ~øÏ |ü≥Tºø=ì eTq ãVæ≤s¡+‘·s¡ b˛sê{≤\÷, ‘ê´>±\÷ #˚j·÷\ì b˛sê≥+ @<Ó’Hê <äT:K+‘√H˚, JeqπøåÁ‘·+˝ÀH˚ n+fÒ |üs¡ì+<ä $TqVü‰ J$‘·eT+fÒ @ Ädüø°Ô ˝Òìyê]øÏ ns¡∆+ø±<äT #ê˝≤eT+~øÏÏ q∫Ãq e÷≥\T #ê\T, ∫‘·ÔX¯ó~∆ nø£ÿs¡˝Ò<äT $\Te\T e÷{≤¢&ç‘˚ #ê\T, yê{ÏøÏ <ä÷s¡+>± Áã‹øÏHê |òüs¡yê˝Ò<äT me] ø£qT¬s|üŒ\T mes¡T $|üŒ>∑\s¡T |ü+»sê\T ì+&çq Äø±X¯+˝À $T–*q Äø±X¯+≈£L&Ü |ü+»s¡+˝≤>±H˚ ø£qã&ÉT‘·T+~


‘Ós¡T#·Tø=ì ñ+&É≥+ ‘·\T|ü⁄ ‘·{Ϻq|ü⁄&ÉT mes¡T nì $ì|ædüTÔ+~ H˚qT X¯ã›+ >∑~˝À Á|üy˚•+#êø£ eTq H˚H√, ø±ì H˚H√ b˛\TÃø=ì ‘·\T|ü⁄\T ‘Ós¡T#·Tø=+{≤sTT |ü<ë\T #·÷d”, |ü<ë\ yêdüq #·÷d” eTq ‘·\T|ü⁄\T ‘Ós¡T#·Tø=+{≤sTT ˝Ò<ë _>∑TdüTø=+{≤sTT |üdæ|æ\¢\ ø£qT\˝≤>±, Á|üXÊ+‘·+>± $ø£dæ+#˚ |üP\˝≤>± eTqø£ìïy˚fi¯˝≤ ‘Ós¡T#·Tø=ì ñ+&É≥+ #ê‘·HÓ’‘˚ u≤>∑T+&ÉTqT


ø=‘·Ô>± Á|üy˚•+#·≥+ ø=‘·Ô ø£$‘·˝ÀøÏ ø=‘·Ô>± Á|üy˚•+#ê* ø=‘·Ô }]˝À ˇ+≥]>± q&ÉTdüTÔqï≥Tº ø=‘·Ô Ä|ò”düT˝À n+<ä] eTTU≤\˙ #·÷düTÔqï≥Tº ø=‘·Ô eTqTwüß\ eT<Ûä´ ø=‘·Ôe÷≥\ ø√dü+ yÓ<äT≈£î‘·Tqï≥Tº ø=‘·Ô ø£$‘·˝ÀøÏ ø=‘·Ô J$‘·+‘√ Á|üy˚•+#ê* |ü]X¯óÁuÛÑ düú\+˝ÀøÏ q&ÉeuÀ‘·Tqï≥Tº |ü$Á‘· Á|ü<˚X¯+˝À ©q+ ø±uÀ‘·Tqï≥Tº ø£\>∑H˚yê&çì |üP]Ô>± X¯óÁuÛÑ+ #˚düTø=ì Á|üy˚•+#ê* ø=+#Ó+ ñ‘ê‡Vü≤+>±, ø=+#Ó+ C≤Á>∑‘·Ô>± Ç+Á~j·÷\ì+&Ü yÓT\≈£îe ì+|ü⁄ø=ì <˚Vü≤+ì+&Ü ‘êC≤XÊ«dü rdüTø=ì ì+&ÉT>±H˚ nsTTHê @MT ˝Òq≥T¢ yÓT\≈£îe>±H˚ nsTTHê @MT ms¡T>∑q≥T¢ ñ<˚«>∑+‘√H˚ nsTTHê Á|üXÊ+‘·+>± ñqï≥T¢ ø=‘·Ô ø£$‘·˝ÀøÏ Á|üy˚•+#ê*. ø=‘·Ô>± J$‘·+˝ÀøÏ Á|üy˚•düTÔ+&Ü* n|ü&ÉT eTq˝Àì ø=‘·Ô<äq+‘√ eTq ø£$‘·«+ Á|üø±•düTÔ+~ eTq J$‘·+ $ø£dæ+#˚ |ü⁄wüŒeTÚ‘·T+~, eTq#·T≥÷º yÓHÓï\ e\j·TeTÚ‘·T+~


e÷≥\T e÷≥\T eTq‘√ q&ÉTdü÷Ô ñ+{≤sTT ø=ìï ‘êuÒfi¯fl˝≤ ì+bÕ~>± ‘=+<äπs$T≥+{≤sTT ø=ìï ≈£î+<˚fi¯fl˝≤ >∑+‘·T˝Òdü÷Ô Ä\dü´yÓT+<äTø£+{≤sTT ø=ìï eTq Á|üø£ÿq |ü≈£åî\˝≤ m>∑Ts¡T‘êsTT ø=ìï eTq #˚‹˝Àì B|ü+˝≤ <ë] #·÷|ækÕÔsTT ø=ìï d”‘êø√ø£˝≤¢ eTqeTTHêï ˝ÒqfÒ¢ eTqeTT+<˚ n≥÷Ç≥÷ ‹s¡T>∑T‘êsTT ø=ìï eTq ˙&É*ï eTqø£+fÒ bı&Ée⁄>± eTq eTT+<äT |üs¡TkÕÔsTT ø=ìï e÷≥\T ‘√≥˝Àì |üP\˝≤ |ü\ø£]+∫ ‘·|üø=+{≤sTT nìï e÷≥\÷ ˇø£˝≤>±H˚ eTq‘√ q&ÉTdü÷Ô ñqï≥T¢+{≤sTT ø=ìï eTq‘√ ˇø£ÿ n&ÉT>∑Ty˚dæ e÷j·TeTe⁄‘êsTT ø=ìï eTq #˚sTT |ü≥Tºø=ì, eTq≈£î #˚j·T+~+∫ q&ÉTkÕÔsTT ø=+#Ó+ eTT+<ä÷, ø=+#Ó+ yÓqTø± q&ç#˚ e÷≥\˙ï eTq≈£î ‘Ó*j·Tì yÓ#·Ã<äHêìïdü÷Ô ñ+{≤sTT ns¡T<äT>± ø=ìï e÷≥\T+{≤sTT m|ü&É÷ ñ+&˚ >±*˝≤, Äø±X¯+˝≤ düs¡fi¯+>± ñ+{≤sTT eTq≈£î ˇø£yÓ’|ü⁄ <ä÷s¡πsKMT<ä ‘˚\T‘·Tqï dü÷s¡´_+ã+˝≤ eTs√yÓ’|ü⁄ ˙˝≤ø±XÊìï B$düTÔqï Ç+Á<ä<ÛäqTe⁄˝≤ eTq Á|üø£ÿq ñqïfÒ¢ ñ+&ç eTq≈£î n+<ä≈£î+&Ü ñ+{≤sTT eTq‘√ q&ÉTdüTÔqïfÒ¢ ñ+&ç nq+‘·>∑e÷´\ì #˚] ñ+{≤sTT


eTT&ç $|üŒ≥+ ‘ê&ÉTeTT&ç $|üŒeTHêïs¡T ‘ê&ÉT n≥÷, Ç≥÷ ‹|æŒ #·÷dæ eTT&ç m≥TqT+&ç |ü&ç+<√ n≥TqT+&ç yÓq≈£îÿ˝≤–‘˚ eTT&ç $&çb˛sTT+~ ‘ê&ÉTeTT&ç $|æŒq≥Tº eTqTwüß*ï $|æŒ#Ó|üŒ≥+ ‘˚*ø£ dü+|üqTï\T #Ó&ɶyês¡T, ù|<ä\T eT+∫yês¡T dü+|üqTï\T |ü⁄D≤´‘·Tà\T, ù|<ä\T bÕ|ü+#˚kÕs¡T me]øÏ q∫Ãq≥Tº yês¡T eTT&ç$|üŒe#·Tà eTìwæ˝À y˚\ eTT&ÉT\THêïsTT ‘ê&ÉT˝≤+{Ï$, <ës¡+˝≤+{Ï$, eTØ düqï{Ï$ eTq˝À|ü* πø+Á<ë\T kÕ˝…>∑÷&ÉT <ësê˝≤¢ ∫≈£îÿ\T |ü&çe⁄HêïsTT düqïìb˛>∑T\ eTT&ÉT\T $|üŒ≥+ ø£wüº+ eTT&ç $|üŒuÀsTT eTs√eTT&ç y˚ùdyê] eT<Ûä´ $|üŒ˝Òø£ <ësê\T ‘Ó+|æ Áb˛>∑T\Tô|fÒºyê] eT<Ûä´ Ç‘·qT #ê‘·HÓ’q+‘· z|æø£>± M˝…’qìï eTT&ÉT\T $ù|Œ |üì ô|≥Tºø=Hêï&ÉT eTT&ÉT\T m≥TqT+&ç |ü&ܶjÓ÷ ‘Ó\TdüTø=+≥÷ n≥TqT+&ç $|üø=+≥÷ yÓfi¯ó‘·THêï&ÉT


ø£M, y˚T|òüTeT÷ o‘êø±\|ü⁄ k˛eT]s√E\˝À ô|’q y˚T|òüTeT÷, øÏ+<ä ø£M >±*˝À á<äT‘·Tqï≥T¢ ]ø±MT>± ‹s¡T>∑T‘·T+{≤s¡T m<äT¬s’q |æ≥º*ï y˚T|òüTeT÷, m<äT¬s’q eTqTwüß*ï ø£M |ü\ø£]+N, |ü\ø£]+#·≈£î+&Ü ‘·s¡*b˛‘·T+{≤s¡T düeTTÁ<ä+˝À+∫ q<äT*ï m‘·TÔø=ì H˚\ô|’ |üdæbÕ|ü˝≤ düT‘ês¡+>± C≤s¡$&ç∫q y˚T|òüT+ ‘·qπøMT ‘Ó*j·Tq≥T¢ |üdæyÓTTVü≤+‘√ eTqì #·÷düTÔ+~ J$‘· eTôVA<˚«>±\ì eTè<äTe⁄>± bı<äTe⁄ø=ì eTq eTqd”‡eT\˝À Ç+Á<ä<ÛäqdüT‡*ï Ä$wüÿ]+∫q ø£$ ‘˚*¬ø’q Vü≤è<äj·T+‘√ |æ≥º\>∑T+|ü⁄\ eT<Ûä´ ‘·qì b˛>=≥Tºø=ì, yÓ<äT≈£î‘·T+{≤&ÉT ej·TdüT e∫Ãq ne÷àsTT n<ä›+˝À n≥T ‹]^, Ç≥T ‹]^ #·÷düTø=qï≥T¢ y˚T|òüT+ ‘·q s¡÷bÕìï n≥÷Ç≥÷ e÷s¡TÃø=ì #·÷düTø=+≥T+~ |æ\¢yê&=ø£&ÉT ‘Ó\¢ø±–‘·+MT<ä ø=‘·Ô ^‘·©ï, eT\T|ü⁄©ï ø£ìô|&ÉT‘·Tqï≥Tº Á|üXÊ+‘·yÓTÆq eTqdüT‡˝À ø£$ ø=‘·Ô }Vü≤*ï ø£ìô|&ÉT‘·T+{≤&ÉT |ü]∫q ø£+ø£s¡ sêfi¯flMT<ä q&ÉTdüTÔqï≥Tº ì$TcÕ\ eTTfi¯flMT<ä q&ÉTdü÷Ô e⁄+&˚ eTq*ï ø£M, y˚T|òüTeT÷ |ü\ø£]+N, |ü\ø£]+#·≈£î+&Ü ‘·s¡*b˛‘·T+{≤s¡T eTqì Áù|$Tdü÷Ô ≈£L&Ü eTqì #·÷&ÉqfÒº yÓ[flb˛‘·T+{≤s¡T ùd«#·Ã¤>± e⁄+&ÉeT˙, dü«#·Ã¤+>± e⁄+&ÉeT˙ eTqøÏ ‘Ó*j·T≈£î+&ÜH˚ eTqì B$dü÷Ô ‹s¡T>∑T‘·T+{≤s¡T á o‘êø±\|ü⁄ k˛eT]s√E\˝À ø£M, y˚T|òüTeT÷.


eTÚqyêø£´+ dü‘·´eT÷, kÂ+<äs¡´eT÷, dü+y˚<äHê ø£\>∑*dæq ˇø£ yêø£´+ ø√dü+ ø£$ ø£\>∑+{≤&ÉT Ä˝À#·q\ <ës¡T\ yÓ+≥ q&ç∫ nH˚ø£ dü‘ê´\qT |ü\ø£]kÕÔ&ÉT ÄX¯Ãs¡´+ >=*ù| Á|üø£è‹˝À eTTì– nH˚ø£ kÂ+<äsê´\qT Vü≤‘·TÔø=+{≤&ÉT Nø£≥¢ yÓ\T‘·Ts¡T\ eTqdüT‡˝À #˚] nH˚ø£ düŒ+<äq\qT nqTuÛÑ$kÕÔ&ÉT Á|ü‹B ‘·q˝À $T>∑‘ê ¬s+&É÷ ñHêïj·T+≥T+~ Á|ü‹B ‘·q˝À+#˚ $T>∑‘ê$ ‘Ó\TkÕÔj·T+≥T+~ u§eTà\>∑~˝À e~*q |æ\¢yê&ç˝≤ ø£$ Á|ü‹ yêø±´˙ï |ü≥Tºø=ì #·÷kÕÔ&ÉT |ü≥Tºø√ø£eTT+<äT yÓT]dæb˛‘·Tqï yêø±´\T |ü≥Tºø√>±H˚ yÓ*dæb˛e≥+ >∑eTìkÕÔ&ÉT ‘·q bÕ<ë\ n*øÏ&ç ø±>±H˚ ‘Ó*j·Tsêì s¡Vü≤kÕ´˝Òy√ bÕe⁄sê\ >∑T+|ü⁄˝≤ m–]b˛e≥+ >∑eTìkÕÔ&ÉT n|ü&çø£ ø£$ e÷{≤¢&É≥+ e÷H˚kÕÔ&ÉT yêø±´\ ø√dü+ yÓ<äø£≥+ e÷H˚kÕÔ&ÉT n|ü&É‘·ì #·T≥÷º dü‘·´eT÷, kÂ+<äs¡´eT÷, dü+y˚<äHê ø£\>∑*dæq eTÚq+ @<√ yÓ\T‘·Ts¡T˝≤, Äø±X¯+˝≤, yÓT\≈£îe˝≤ |ü]yê´|üÔeTÚ‘·T+~ ˇø£ eTÚqyêø£´y˚T<√ ø£$˝À|ü\ eT+Á‘·+˝≤ dü+#·]düTÔ+~


l s¡eTDeTVü≤]¸ eTs¡D≤ìøÏ n≥TyÓ’|ü⁄q J$+∫qyês¡T eTÚqeTH˚ eTVü‰q~˝≤ Á|üeVæ≤+∫qyês¡T |üdæ‘·q+˝À ì\ã&ç #·÷|æ+∫qyês¡T Á|üX¯ï˝≤+{Ï »yêãTì ø£qT>=qïyês¡T @MTø±ì H˚qT qT uÀ~Û+∫qyês¡T mø£ÿ&Ü˝Òì $XÊ«ìï ‘=\–+∫qyês¡T ˙y˚ <Ó’eeTì <ÛÓ’s¡´+ #Ó|æŒqyês¡T }]πø ñ+fÒ #ê\ì z<ë]Ãqyês¡T ÁbÕDÏ me¬s’Hê ÁbÕD+ô|’ <äj·T#·÷|æqyês¡T edüTÔe⁄ @yÓTÆHê |ü$Á‘·‘·qT <ä]Ù+∫qyês¡T eTq ø£+{ÏøÏ eTqø£+fÒ kÕe÷qT´\T eTq Vü≤è<äj·÷ìøÏ eTqø£Hêï düT|ü]∫‘·T\T yês¡T eTq ø£\ yÓ\T|ü\ ø√sTT\ ø£\dü«q+ yês¡T ì»yÓTÆq qe⁄«, ˙ ˝À|ü* ì»yÓTÆq qTe⁄«


qqTï s¡øÏå+∫q C≤„qT\T J$‘·y˚T$T{Ï Ç˝≤ ñ+~, n+<ä]˝À á n\»&ç @$T{Ï, <äT:Ky˚T$T{Ï ˝Àø£+ <√wü+ düπs ø±ì, eTT+<äT Hê˝À|ü* yÓ*‹ @$T≥ì, ì+|ü⁄ø=H˚ e÷s¡Zy˚T$T≥ì |ü<˚|ü<˚ e<ä\ì Á|üX¯ï\ X¯s¡|üs¡+|üs¡˝À >±j·T|ü&ç Áã‘·T≈£î yÓ÷j·T˝Òì ãs¡Teì|æ+∫, ‘·|üø=H˚+<äT≈£î ‘·Vü≤‘·Vü≤˝≤&ÉT‘·Tqï|ü⁄&ÉT »qà\÷, bÕ|ü|ü⁄D≤´\THêïjÓ÷, ˝Ò<√ ø±ì @ ø±\+˝À me] ø£˙ïs¡T ‘·T&ç∫q |ü⁄D´yÓ÷ ø£˙dü+ yê]‘√ ø£˙ïs¡T $&ç∫q ø£ìø£s¡yÓ÷ |òü*+∫ #·\+>±]<ë«sê uÛÑ>∑yêHé düàè‘·T\T J$‘·+˝À Á|üy˚•+#êsTT dü‘·´<äs¡Ùq+ düVü≤»+>± »s¡>±\ì, dü«#·Ã¤+>± ñ+fÒ #ê\T dü‘·´+ düTŒ¤]düTÔ+<äì Á|üXÊ+‘·+>±, düs¡fi¯+>± ªH˚qT mes¡µqï~ >∑Ts¡TÔ≈£î‘Ó#·TÃø=H˚ Á|üj·T‘·ï+ dü‘ê´ìøÏ dü÷{Ï nsTTq <ë] nì l uÛÑ>∑yêHé eTè<äTe⁄>±, <äj·T>± uÀ~Û+#ês¡T <ë] <=]øÏ+<äì, dü«|üïe\j·÷\ ne‘·* dü‘·´+ uÀ<Ûä|ü&ç+<äì dü+‘√wü+ ø£*–+~ ø±ì, J$‘·+ HÓeTà~+∫+~ ø±ì eTìwæøÏ ‘·q yÓqTø£qTqï <äèX¯´+ ø£ì|æ+#·q≥T¢ Hê≈£î ø£ì|æ+#·ì Hê˝À|ü* Á|ü|ü+#·+ dü‘·´+≈£L&Ü ø£qã&É≈£î+&Ü #˚dæ+~ eè<Ûë>± b˛ππ>dæq ñ<˚«>±\÷, uÛÑj·÷\÷, ø±+ø£å\T qqTï düs¡fi¯+ ø±≈£î+&Ü #˚kÕsTT #Ó≥¢˙&É˝À #˚sê\ì ‘Ó*dæHê ‘·q˙&Éì ‘·|æŒ+#·Tø=H˚+<äT≈£î m+&É˝À |üs¡T>∑Tô|&ÉT‘·Tqï≥T¢ ˝À|ü\ yÓ<äø±\ì ‘Ó*dæHê, XÊ+‹ø√dü+ Ç+ø± ãj·T≥ yÓ<äT≈£î‘·Tqï|ü⁄&ÉT ªn~ H˚qµì #ÓãT‘·÷ l eTVü≤sêCŸ eTs=ø£ |ü⁄düÔø£+˝À ø£ì|æ+#ês¡T nH˚ø£ <˚X¯ø±˝≤\ C≤„qT\ s¡÷|ü+ <ë*Ãq dü‘·´y˚T l uÛÑ>∑yêHé˝≤ e∫à qqTï <Ûäè&É+>± s¡øÏådüTÔqï dü‘·´y˚T eT]ø=+#Ó+ <äj·T‘·\∫ eTs=ø£kÕ] l eTVü≤sêCŸ˝≤ <äs¡Ùq$T∫Ã+~ C≤„q+ nìï{Ïø£Hêï ‘˚*¬ø’q<äì, á ø£åDy˚T bı+<äe#·Ãì ìC≤ìøÏ á ø£åD+ e÷Á‘·y˚T C≤„qdü«s¡÷|üeTì ø√s¡Tø=qï<ëìø£Hêï m≈£îÿe <ÛÓ’sê´ìïdü÷Ô n&ç–q Á|üX¯ï\ø£Hêï düŒwüº+>± »yêãT*dü÷Ô Hê˝À |ü~\+>± <ë#·Tø=qï <Ó’Hê´ìï #Ó]ù|XÊs¡T ÇHêïfi¯Sfl Hê˝À yÓ÷dæq eTVü‰$XÊ«ìï rùdXÊs¡T XÊÅdüÔ+ |ü~eT+~‘√ |ü+#·Tø=ì XÊÅdüÔs¡TD+ rs¡TÃø√yê\ì ô|<ä›\T #ÓãT‘ês¡T ∫qHê{Ï |ü+#·Tø=H˚ düs¡<ë b˛ìyê&çøÏ n+‘·ø£Hêï ø±e\dæ+<˚$T≥ì Ç|ü&ÉT n+<ä]‘√ $TeTà*ï |ü+#·Tø=+≥THêïqT l ìdüs¡Z<ä‘·Ô eTVü≤sêCŸ dü+uÛ≤wüD\T Ç+^¢wüß˝À ªnj·÷+ <ä{Ÿµ |ü⁄düÔø£s¡÷|ü+˝À ñHêïsTT


#·\+>±]øÏ ìyê[ MTs¡T #·÷&É≥+ #·÷dæ, Ç‘·qT #·÷&É≥+ H˚s¡TÃø=Hêï&ÉT MTqT+&ç Vü≤è<äj·T+qT+&ç e÷{≤¢&É≥+ H˚s¡TÃø=Hêï&ÉT Ç‘·qT ÁoÁoì #·<äeuÀsTT $TeTà*ï #·~yê&ÉT, Ç<ä›s¡T ÁoÁo*ï #·÷kÕ&ÉT MT eT÷´õ+>∑T‡˝À ø£]–b˛j·÷&ÉT, MT #˚sTT |üü≥Tºø=ì {≤>√sYì ø£*kÕ&ÉT $TeTà*ï nqTdü]+∫ ns¡TD≤#·\+es¡≈£L q&ç#ê&ÉT nø£ÿ&É $TeTà*ï $&ç∫ MTs¡T q&Ée<ä\∫q <ë]yÓ+≥ n&ÉT>∑T\T y˚XÊ&ÉT j·Te«q~Hê\ MT kÕyêdü+ Ç‘·ìï ‘·|ü<√e˝≤+{Ï dü¬s’q<√e q&ç|æ+∫+~ #·\+>±s¡÷, #ê˝≤yê{ÏøÏ ø£å$T+#ê* #ê˝≤eT+~ì MTs¡T |ü⁄e⁄«©ï, |æ≥º©ï #·÷|ædüTÔqï|ü⁄&ÉT MT #·÷|ü⁄&ÉTy˚\Tì |ü]o*+#˚ s¡dü<äèwæºøÏ ø£å$T+#ê* MT‘√ q&ç#˚yês¡THêïs¡ì dü+ãs¡|ü&ÉT‘·Tqï|ü⁄&ÉT MT‘√ q&ÉTdü÷ÔH˚ me]<√eq yês¡T q&ç∫q HÓ’|ü⁄D≤´ìøÏ ø£å$T+#ê* MTs¡T Vü≤è<äj·TeT+‘ê ì+|æ e÷≥\T ãVüAø£]düTÔqï|ü⁄&ÉT MT e÷≥˝À¢ yê] e÷≥˝Ò $qï ‘Ó*$‘˚≥\øÏ ø£å$T+#ê* #·\+>±s¡÷, MTs¡T e÷qeC≤‹ ùd«#êä dü«|üï+ MTs=ø£ ø£\ì Hê{≤s¡T, sêuÀj˚T ‘·sê\≈£î MTs=ø£ eTVü‰eèøå±ìï ø±qTø£>± Ç#êÃs¡T MTs¡T C≤„|üø£eTTqï+‘· ø±\+ e÷qe⁄\T m<äT>∑T‘ês¡T e÷qe⁄\T m<äT>∑T‘·Tqï+‘· ø±\+ MTs¡T J$+∫ ñ+{≤s¡T


dü+Je<˚yé>±]øÏ $TeTà*ï #·~y˚es¡≈£L s¡kÕq+<ëìøÏ ∫+‘·q e´‹πsø£eTì yê{ÏøÏ m|üŒ{Ïø° bıdü>∑<äì uÛ≤$+#˚yê&çì $TeTà*ï #·~yêø£ |üPe⁄øÏ Vü‰ì˝Ò≈£î+&Ü eTø£s¡+<ä+ d”«ø£]+#ê\+fÒ düTìï‘·yÓTÆq düŒ+<äHê, ì•‘· |ü]o\Hê düe÷q+>± nedüs¡eTì s¡dü∫+‘·q\ y˚T\Tø£\sTTø£˝À ì>∑÷&ÛÉ˝Àø±\ dü+#·]+#˚ eTVü≤‘·«eTT+<ä˙ Á>∑Væ≤+#êqT s¡düdü+j·TeTq+ MTqT+&ç H˚s¡TÃø=HêïqT <äj·T, $y˚ø£+ @~ nedüs¡eT+fÒ ¬s+&É÷ düe÷q+>± ñqï‘·yÓTÆqeì @ ˇø£{À mqTïø√eT+fÒ <äj·T ñ+fÒ #ê\+{≤s¡T >ö‘·eTT&ÉT H˚qT #·÷dæq MTs¡T ãT<äT∆ì˝Àø£+yês¡T MTs¡T sêdæq<ëìø£Hêï MTs¡T ñqï‘·yÓTÆqyês¡T MT es¡í ∫Á‘ê\e˝Ò MT qe⁄« s¡düeTj·TyÓTÆq~ ø±\+#ê\ì ø±\+˝À MT‘√ ñ+fÒ ø±\+ ì<ëì+#˚~ Çs¡T≈£î J$‘·+ $XÊ\eTj˚T´~, ñ<˚«>±\T #·\¢ã&˚$ yÓTTs¡≥T uÛ≤yê\T kÕ<ÛäTe⁄˝…’ X¯øÏÔ bı+<˚$ e÷qe⁄&ÉT n‹e÷qe⁄&ÉT ø±yê\ì ‘ÓHê*qT+&ç ‘·TeTà|üP&ç yÓfi≤fl\qï+‘· ‘˚*ø£>± #Ó|æŒ eTVü‰>∑eT´yÓTÆHê ‘˚*ø£>± ‘Ó*j·T#Ó|üŒ≥+ $#ês¡<Ûës¡ qqTdü]+∫ J$‘·+ ˝À‘·T\T <ä]Ù+#·≥+ MTs¡T H˚sêŒs¡T


X¯óÁuÛÑyÓTÆq ø£$øÏ mìï ñ<ë‘·ÔuÛ≤yê\T #Ó|æŒHê mìï Jeqs¡Vü≤kÕ´\T $X¯Bø£]+∫Hê ø£$ kÂ+<äs¡´|üø£å+ $T>∑‘ê$ ø£$øÏ n<äq|ü⁄ u≤<Ûä´‘·\e⁄‘êsTT n$ n‘·ìø£+fÒ C≤„qT\÷, XÊÁdüÔy˚‘·Ô\÷ u≤>± #˚kÕÔs¡T ø£$ $TqVü‰ mes¡T kÂ+<äs¡´+ Ä$wüÿ]+#·>∑\s¡T ø£$ $TqVü‰ mes¡T s¡dü˝Àø£+ uÛÑT$øÏ ~+#·>∑\s¡T X¯óÁuÛÑyÓTÆq ø£M, ÇkÕàsTT˝Ÿ>±s¡÷ MTs¡T á ø£$ì eTìï+#ê* Ç‘·qT áø±˝≤ìøÏ ø£$‘·«+ø£Hêï, ‘·‘·«+ n‘·´edüs¡eTì ‘·\#ê&ÉT eTìwæ˝Àì kÂ+<äsê´ìï ‘·{Ϻ˝Òù| Á|üj·T‘·ï+ ø=ìïkÕs¡T¢ eT]#ê&ÉT Ç‘·qT |üPdæq ø±dæì |üP\˙ kÂ+<äs¡´s¡Vü≤dü´+ ‘Ó*dæqyês¡T s¡Vü≤dü´+>± <ä]Ù+#·≥+ $TqVü‰ mes¡÷ |ü{Ϻ+#·Tø√≈£î+&Ü yêfi¯fl ˙&É*ï ‘·s¡TeTTø=+≥÷ yÓ[flb˛j·÷s¡T sêsTT˝≤+{Ï J$‘êìï ã+>±s¡+ #˚ùd s¡dü$<ä´ ‘Ó*dæq $TÁ‘·T\T Çs¡T≈£î<ës¡T˝À¢ø√, J$‘·+˝≤ ∫ÛÁ<äyÓTÆq yêø±´˝À¢ø√ ‘·s¡*b˛‘·THêïs¡T eT]ø=+<äs¡T Ä]∆ø£e\j·÷˝À¢øÏ nìyês¡´+>± e\düb˛‘·THêïs¡T $H√<äe÷<Ûä´e÷\÷, ¬øØ]»eT÷ e\y˚dæ |ü≥º>± $T–*q ÁbÕDT\T m+&ÉT‘·Tqï eT&ÉT>∑T˝À m>∑XÊ«dü‘√ Ç+ø± nø£åsê\T ≈£L&Éã\T≈£î‘·THêï+ m&Ü]˝À ‘·&Ü]b˛sTT ‹s¡T>∑T‘·Tqï kÕ{Ïyê]ì |æ\e{≤ìøÏ á ø£$ Ç|ü⁄&ÉT ì>∑÷&ÛÉkÂ+<äs¡´+e+{Ï ns¡D´+ $&ç∫ yÓTÆ<ëq+ #˚s¡Tø=Hêï&ÉT Ç‘·ì |æ\T|ü⁄ $ì n&É$yÓ’|ü⁄ #·÷&É>∑*π> ‘·s¡Tyê‹ ‘·s¡+yês¡T n<äT“¤‘·yÓTÆq ø£$‘·«+ sêkÕÔs¡ì Ä•düTÔHêï&ÉT, ø£$ eT] ÄXÊJ$ ø£<ë


e÷ ø±\+ ø£$ ø£M, $TeTà*ï #·÷dæq|ü&ÉT n<äèX¯´ ñ<Ûäè‘· uÛ≤e s¡as¡T*ï •s¡düT‡ô|’ ÄyêVü≤q #˚düTø=ì |üèBÛ«‘·\+ô|’q Ä$wüÿ]+#·uÀ‘·Tqï •e⁄ì˝≤ ø£ì|ækÕÔs¡T MTs¡T e÷{≤¢&ÉT‘·Tqï|ü⁄&ÉT ø£ì|æ+#·ì ‘·s¡+>±˝Òy√ MT #·T≥÷º |ü]ÁuÛÑ$TkÕÔsTT MT #·T≥÷º #˚]qyê]ì ø£$‘·« |ü]eTfi¯+ ‘Ós¡\T>± Áø£eTTà‘·T+~ ˇø£Hê&ÉT yêHêø±\|ü⁄ ø=+&É˝À¢ q~˝≤ s¡ø£Ôes¡í»˝≤\‘√ |üs¡efi¯ófl Á‘=øÏÿq MTs¡T e÷ ø£fi¯fleTT+<˚ HêHê –s¡T\ yê>∑T©ï MT˝ÀøÏ bı<äTe⁄ø=+≥÷ yÓTÆ<ëq Á|üy˚X¯+ #˚dæ, qBrsê\ Bs¡Èu≤VüQe⁄*ï #ê|æ eTVü‰q~˝≤ $düÔ]+#ês¡T Ç|ü⁄&ÉT X¯s¡<äè‘·Tq~˝≤ ì+&ÉT>±, ìs¡à\+>± e÷ JeqπøåÁ‘ê˝À¢øÏ ø£$‘·«+ ø±\Te\T ø£{ϺdüTÔHêïs¡T y˚TeTT eT]∫b˛‘·Tqï @<√ kÂ+<äs¡´düŒ èVü≤ì ì<äT]+#˚ yÓTÆ<ëHê˝À¢øÏ #·|ü&ÉT˝Òì ø£\˝≤>± Á|üy˚X¯ô|&ÉT‘·THêïs¡T ø£M, MTs¡T J$‘êìï ø£$‘·«+ #˚j·TuÀsTT ø£$‘ê«ìï J$‘·+ #˚kÕs¡T ñ<ä´e÷ìï ø£$‘·«+ #˚j·TuÀsTT ø£$‘ê«ìï ñ<ä´eT+ #˚kÕs¡T Ç|ü&ÉT ø£$‘·«eT÷, J$‘·eT÷ y˚s¡Tø±<äT ø£$‘·«eT÷, düs¡«Væ≤‘·ø±+øå± ñ<ä´eTeT÷ y˚Ós¡Tø±<äT Çø£ y˚TeTT Áã‹øÏ‘˚ ø£$‘·«+˝≤ Áã‘·ø±*, Áã‘·T≈£î ˇø£ ñ<ä´eT+˝≤ Áã‘·ø±* (ø£$ ¬ø. •yê¬s&ç¶>±]øÏ)


qqTï ø£qT>=Hêïs¡T Äsê<Ûäq dü+|ü⁄{Ï sêdæ Hê<ë]q H˚qTqï|ü⁄&ÉT mes√ Hêø√düy˚T |ü+|æ+∫q≥Tº MTs¡T e÷ }s=#êÃs¡T, qqTï yÓ~øÏ |ü≥Tºø=Hêïs¡T ø£$‘·«yÓT+<äT≈£î sêj·T≥+, mes¡T $+{≤s¡ì ‘·\b˛düTÔqï|ü⁄&ÉT X¯óÁuÛÑyÓTÆq n<ä›+˝≤+{Ï Vü≤è<äj·T+‘√ qqTï #·<äeeTHêïs¡T #·<äTe⁄‘·÷ #·<äTe⁄‘·÷ MT eTTK+˝Àì yÓ\T‘·Ts¡TkÕ+Á<ä‘·˝À MT yêø±´\˝À, MT yêø±´\ $sêe÷\˝À Hê ø£$‘·«+ H˚qT eT∞fl #·÷düTø=HêïqT, dü]#˚düTø=HêïqT Hê ø£$‘·«yÓTe]øÏ ø±yê\ì Hê˝ÀøÏ H˚qT eTT≈£î[+#·Tø=qï|ü⁄&ÉT Hê eTT+<äT uÛÑ÷‘·<ä›+˝≤+{Ï n<ä›yÓTTø£≥T+∫ Hê $\Te Hê≈£î ô|+∫ <ÛÓ’s¡´+ ø£*–+#ês¡T me]ï yêπs eT]∫b˛sTT Áã‹πøø±\+˝À MTs¡T #ê˝≤kÕs¡T¢ qqTï Hê≈£î |ü]#·j·T+ #˚kÕs¡T ìs¡T‘ê‡Vü≤+˝≤+{Ï ã<ä›ø£+ ÄeVæ≤+∫q|ü⁄&É˝≤¢ MT≈£î ø£$‘·«+ u≤ø° ñqï≥Tº, Hê CÒãT MT<Ó’q≥Tº HêqT+&ç qqTï ãj·T≥≈£î ˝≤>±s¡T ø£$‘·«eT+fÒ ø£\>∑q≥+ ˇø£fÒ ø±<äì <ÛÓ’s¡´+>±, ñ‘ê‡Vü≤+>± Áã‘·ø£≥eTì ÄX¯˝≤+{Ï XÊ«dü ì+&Üsê ì+|ü⁄ø=ì ô|qT düyêfi¯fl n\\øÏ m<äTØ~ #·÷|æ+#ês¡T Nø£{Ïy˚fi¯\ Hê≈£î ø=+#Ó+ ‘√&ÉT+{≤s¡ì ø£$‘·«<˚e‘· |ü+|æ+∫q≥Tº ø=|üŒ]Ô>±s¡÷, MTs¡T e÷ }s=#êÃs¡T, qqTï ø£qT>=Hêïs¡T (ø£$, Äràj·TT\T ø=|üŒ]Ô>±]øÏ)


‘Ó\T>∑Te÷cÕºs¡T ‘Ó\T>∑Te÷cÕºs¡÷, Ç+≥s√¢ MTeTT+<äT n\¢]>±, ÄdüøÏÔ>± ≈£Ls¡TÃqï|ü⁄&ÉT MTs¡T ‘Ó\T>∑T˙, e÷cÕºs¡T˙ ˇπøkÕ] ìs¡«Væ≤+#˚yês¡T ‘Ó\T>∑TMT<ä Áù|e÷, e÷cÕºs¡+fÒÒ uÛÑj·TeT÷ ˇπøkÕ] ø£*–+#˚yês¡T ø±\+ >∑&ç#êø£, $qï bÕsƒê\˙ï <äj·T‘·\∫ m–]b˛sTTHê MT ‘Ó\T>∑TMT~ Áù|eT e÷Á‘·+ Hê˝À|ü\ $T–*b˛sTT+~ n~ }]πø ñ+&Éø£ Hê˝À ø£$‘ê«ìï yÓ*–+∫+~ ø£$‘·«+ |ü≥Tºø=ì MT eTT+<äTø=∫Ãq|ü⁄&ÉT qqTï #·÷dæ >∑]«+∫, Hê ø£$‘ê«ìï Áù|$T+#ês¡T n|ü&ÉT eTq eT<Ûä´ uÛÑj·T+ Áù|eT>± |ü]|üø£«eTsTT+~ ø£$‘·«+ eTqì Áù|eT e\j·T+>± dü]~~›+~ Áù|eT ø£$‘ê«ìï $T–*Ã+~ n|üŒ{ÏqT+&û Áù|e÷, ø£$‘·«eT÷ eTq eT<Ûä´ e\j·÷\T ‹s¡T>∑T‘·÷ m>∑Ts¡T‘·THêïsTT (e÷cÕºs¡T Jj·Td”« qs¡dæ+Vü‰sêe⁄>±]øÏ)


Ä‘·à düVü≤#·s¡TìøÏ eTq yÓTT<ä{Ï Çs¡yÓ’\˝À eTq+ ø£*ùdHê{ÏøÏ düeTdüe÷»+ düVü≤»+>± sêyê\ì e´edüú HÓ’s¡÷|ü´ $wüj·TeTì, e´≈£îÔ\T |ü]D‹ #Ó+<ë\ì eTq+ e÷s¡≥+ eTq yÓTT<ä{Ï u≤<Ûä´‘·ì ‘Ó\TdüTø=Hêï+ eTq˝À|ü* ns¡D≤´\˝À ìsêj·TT<ÛäT˝…’ dü+#·]düTÔHêï+ eTq+ ø£\TdüTø√>±H˚ ˇø£] BbÕìø=ø£s¡T ø±+‹e\j·TeTj·÷´+ ˇø£] |ü⁄cÕŒ\ø=ø£s¡T |ü]eTfi¯eTj·÷´+ ˇø£] n<ä›+˝À eTs=ø£s¡T Á|ü‹|òü*+#ê+, |ü]o*+#·Tø=Hêï+ Çyê[ºøÏ j·TT<ä∆+#ê\ì ˝Àø£+ô|’ Nø£{Ï <äj·T>± >∑T&Üsê\T yê\TÑ·Tqï|ü⁄&ÉT MT }] ø±\Te>∑≥Tºô|’ #˚] Á|üeVæ≤+#˚ ø±\Te˙, ø±˝≤˙ï, uÛ≤yê\˙ eTè<äTe⁄>± ÁbÕs¡∆q˝≤ |ü\ø£]+#ê+ e÷]b˛‘·Tqï $TÁ‘·T\˙, eTqTwüß˝À¢ e÷s¡T‘·Tqï ÁbÕ<Ûëq´‘·\˙ |ü\e]+#ê+ Nø£{Ï˝À ‘˚\T‘·Tqï qø£åÁ‘ê\˝≤ ∫s¡+‘·q e÷qe$cÕ<ä+˝À yÓTs¡TdüTÔqï dü‘ê´\qT uÒ\>± Vü≤‘·TÔø=Hêï+ mH√ï ì>∑÷&ÛÉ $wüj·÷\qT düTBs¡È eTÚq+ eT<Ûä´ e÷{≤¢&ÉTø=Hêï+ ¬s+&ÉT <äXÊu≤›\˝À eTq+ me«]ø° #Ó|üŒ≈£î+&Ü mH√ï s¡Vü≤dü´d”eT\T ‹]–e#êÃ+ eTq eTTU≤\˝À <äj·T yÓ*dæb˛≈£î+&Ü e&É>±&ÉTŒ˝À¢, s¡a+s¡a≤ì˝≤˝À¢, eT+#·TeTãT“˝À¢ ‘·\e+#·T≈£î |üj·Tì+#ê+ eTqe+‘·T ø£˙ï{Ïì Á|ü|ü+#êìøÏ n]Œ+#ê+ Á|üj·÷DyÓTTø£ eTõ© #˚s¡Tø=Hêïø£ Ç|ü&É˙ï ne÷j·Tø£+>±, $XÊ\+>± ø£ì|ædüTÔHêïsTT Ç|ü&É+<ä]˝À ø£å$T+#·e\dæ+<˚<√ ø£ì|ædüTÔ+~ Ç|ü&ÉT Á|ü‹ø£åDeT÷ yÓTT<ä{ÏkÕ] Áã‘·T≈£î‘·Tqï≥¢ì|ædüTÔ+~ Çø£ÿ&É ø±ùd|ü⁄ Ä>±ø£, eTqì ˇø£]H=ø£]øÏ #·÷|æ+∫q X¯øÏÔ @<√ mø£ÿ&√ ñ+&˚ eTq ˇ+≥] $TÁ‘·T\ø√dü+ Ç|ü&ÉT nø£åsê\ bÕe⁄sê\ì |ü+|ü⁄‘√+~, yê]˝À ø±düÔ+‘· <ÛÓ’sê´ìï ì+|ü⁄‘√+~ (Ä\bÕ{Ï sê+u≤ãT>±]øÏ)


‹\ø˘ }]yê&ÉT ø£$‘·«eT+fÒ |ü<ëàq~ô|’ |ü&Ée˝À ‹s¡>∑≥eTì Á|üXÊ+‘· yêø£´eTì, eTÚHêìøÏ eTT+<äTe÷≥ì ‘·‘·«+ eTVü≤‘ê«ìï ø£$‘·«+ #Ój·T´≥y˚T ñ<ë‘·ÔeTì Áø£eT+>± ‘Ó\TdüTø=+≥÷, ø£$‘·«+ sêdüTø=+≥÷ >∑&ç|æqs√E˝À¢ ‹\ø˘>±s¡÷, H˚qT $TeTà*ï dü]>± #·<äe˝Ò<äT MT y˚>∑+ yÓq≈£îqï Vü≤è<äj·÷y˚>∑+ >∑eTì+#·˝Ò<äT ø£$ <ä>∑Z]øÏ #·<äTe] sê˝Òq|ü&ÉT #·<äTe] ‘·s¡+>∑<ä÷s¡+ Á>∑Væ≤+∫ ø£$ sêj·÷\ì ˝Ò≈£î+fÒ n‘·ìπøMT $ì|æ+#·<äì, ø£ì|æ+#·<äì Á>∑Væ≤+∫ ø=+#Ó+ y˚>∑+, yÓT‘·Ôì yê&û, ø=+#Ó+ kÕe÷qT´ì Hê&û #·÷düTø=+≥÷ qqTï ø±˝≤ìøÏ dü]#˚düTø=+≥÷ eT∞fl nø£ås¡Á|üy˚X¯+ #˚düTÔqï|ü⁄&ÉT Ç˝≤π> mes√ e÷{≤¢&çq≥T¢+<äì MTs¡T C≤„|üø£+ e∫Ã, $TeTà*ï eT∞fl yÓTT<ä{ÏkÕ] #·~$ H˚qT sêdæqM, sêj·÷*‡qM ø=ìï MTs¡T Hêø£Hêï n+<ä+>± sêj·T≥+ #·÷dæ dü+‘√wü+ ø£*–+~ MTs¡T ‹\ø˘ }] ø£$ nì me¬s’Hê nqï|ü⁄&ÉT ø±uÀ\ì nqTø=H˚yê&çì ø±ì ‹\ø˘>±s¡÷, H˚qT MT }]yê&çqì, MT ‘·s¡Tyê‹ ‘·s¡+yê&çqì Ç|ü&ÉT ‘Ó\TdüTø=HêïqT


m<äTs¡T#·÷kÕÔs¡T Ç\¢+‘ê dü+<ä&ç>± ñ+~ n‹<ÛäT\‘√ ì+&çb˛sTT ø£fi¯ø£fi¯˝≤&ÉT‘√+~ |üdæyê&çøÏ e÷Á‘·+ ‘√&ÉT mes¡÷ ˝Òs¡T ‘·q‘√ ‘êH˚ Ä&ÉTø=+≥THêï&ÉT ‘·qì n+<äs¡÷ Áù|$TkÕÔs¡T #·÷&É>±H˚ z ø£åD+ $ø£dækÕÔs¡T nsTTHê ‘·q‘√ Ä&ÉTø=H˚ r]ø£ me]ø° ˝Ò<äT ‘·\T|ü⁄\T eT÷dæq eT+~s¡+˝À <˚e⁄&É÷ ô|<ä›yêfi¯fløÏ n&ɶ+ sê≈£î+&Ü |üdæyê&É÷ ‘·eT düeTj·T+ e#˚Ães¡≈£L m<äTs¡T#·÷kÕÔs¡T ô|<ä›\ dü+s¡+uÛ≤\ì ns¡∆+ø±q≥T¢ #·÷kÕÔs¡T Ç+ø± e÷≥\T H˚s¡«ì <˚e⁄&É÷ Ç+ø± e÷≥\T #ê\ì |üdæyê&É÷ ˇø£]˝À ˇø£s¡T ‘·eT ˇ+≥]‘·q+ <ä]ÙkÕÔs¡T |üqT\T #˚d”#˚d” n\dæb˛sTT M{ÏøÏ n+‘·y˚T$T{Ï, M{Ï˝À|ü\ n+<äy˚T$T≥ì Ä˝À∫+∫ $ÁXÊ+‹ yÓ’|ü⁄>± ô|<ä›yêfi¯ófl ‹]–q|ü⁄&ÉT <˚e⁄&É÷, |üdæyê&É÷ ì»yÓTÆq J$‘·+ Á|ü<ä]ÙkÕÔs¡T n+‘·es¡≈£L yês¡T ô|<ä›eTqdüT‘√ m<äTs¡T#·÷kÕÔs¡T


ùdïVü≤+ ˇø£kÕ] u≤\´ùdïVæ≤‘·T&ÉT ø£ì|æùdÔ qqTï >∑Ts¡TÔ|ü{≤ºyê nì n&ç>±qT n‘·qT ‘·q düàè‹yÓTÆ<ëqeT+‘ê ‹s¡T>∑T‘·÷H˚ ˝Ò<äq˝Òø£ WqHêï&ÉT, yÓTTVü≤e÷≥+>± qyê«&ÉT n‘·ì|ü&ÉT u≤\´ ùdïVæ≤‘·T&ÉT ø±<äT, dü>∑≥T k»q´+ ‘Ó*dæqyê&ÉT m+<äT≈£î eT]∫b˛j·÷&ÉT ø£*dæ Äq+~+∫q s√E\ì, Hê{Ï kÕyêkÕ\qì #ê˝≤kÕs¡¢ì|æ+#˚~ ãVüQXÊ Äs√E˝À¢ n‘·qT Hê‘√ ùdïVü≤+ #˚j·T˝Ò<äT ‘·q düs¡<ë\‘√, dü+‘√wü+‘√ ùdïVü≤+ #˚kÕ&ÉT n+<äTe\q ‘·q dü+‘√cÕìøÏ ¬s+&Éeø=düqTqï qqTï eT]#ê&ÉT ãVüQXÊ, n‘·H˚ düVü≤»+>± ñHêï&˚yÓ÷ ã\yÓTÆq uÛ≤e+‘√H√, dü+<äs¡“¤+˝ÀH√ #ê˝≤eT+~ì ø£\TkÕÔ+ n$ ø£qTeTs¡T>∑j·÷ø£ yê{Ï‘√ |ü]#·j·TyÓTÆq eTqTwüß©ï eT]∫b˛‘ê+ n+<ä]˙, nìï{Ï˙ düe÷#ês¡+˝≤ >∑Ts¡TÔ+#·Tø√e≥+ düπsø±ì yê{Ï‘√ ô|qy˚düTø=qï ñ<˚«>±\T eT]∫b˛e≥+ eT+∫~ ùdïVü≤+, ø√|ü+, dü+‘√wü+, u≤<Ûä ñ<˚«>∑+ @<Ó’Hê yê{Ïì eT]∫q|ü⁄&ÉT J$‘·+ düŒwüº+>± Á|ü‹|òü*düTÔ+~ eTqTwüß\÷, dü+<äsꓤ\÷ eTs¡˝≤ m<äT¬s’q|ü⁄&ÉT ‘êC≤ eTìwæ˙, dü+<äsꓤ˙ï ‘êC≤ Vü≤è<äj·T+‘√ ‘êø£≥+ u≤e⁄+≥T+~ Hê u≤\´+˝Àì $TÁ‘·T&ÉT Hê‘√ø±ø£ u≤\´+‘√ ùdïVü≤+ #˚dæq≥T¢ e÷qe dü+ã+<Ûä+ @<Ó’Hê, dü+<äs¡“¤+ @<Ó’Hê m<äT{Ï eTìwæ‘√ ø±ø£ n‘·ì J$‘·+‘√ ùdïVü≤+ #˚j·T≥+ m|üŒ{Ïø° düJe+>± ñ+≥T+~ ãVüQXÊ n~ e÷Á‘·y˚T ì»yÓTÆq ùdïVü≤eTe⁄‘·T+~


Äø±X¯+ Ç|ü⁄&ÉT Äø±X¯+ ‘·s¡#·÷ ø£$‘·«eTe⁄‘√+~ kÕs¡+ ø£qsêì Äø±X¯+ s¡kÕs¡íeyÓT˝≤ nsTT+<äì n‘·Hê˝À∫+#ê&ÉT Äø±X¯+ ãVüQXÊ ‘·q Äø±+ø£å\ Á|ürø£˝≤ e⁄+~, ‘·q \ø£å´+˝≤ e⁄+~ n+‘·kÕ‡sêìøÏ #Ó+~q nH˚ø£uÛ≤yê\øÏ Äø±X¯+ Á|ürø£ ñ<˚«>±\‘√ ø£\Twæ‘·+ø±ì eTqdüT‡ø° nqTuÛÑyê\‘√ ø£\‘·#Ó+<äì yÓT\≈£îeø° Ä˝À#·q\ Ä≥+ø£+˝Òì düTŒ¤s¡Dø° ø√]ø£\ yÓ*‹˝Òì Äq+<ëìø° @ ã+<Ûä+ Ä|ü˝Òì ùd«#·Ã¤ø° dü]Vü≤<äT›\T ‘Ó©ì $XÊ\‘ê«ìø° Á|ürø£ Äø±X¯+ düèwæºøÏ ‘êH˚ ø±s¡DyÓTÆ @MT ms¡>∑q≥T¢+&˚ dü«#·Ã¤‘·ø° nìï{Ï˙ bı<äTe⁄ø=ì, nìï{Ï˝À ˇ~–, @B ‘·q~ ø±<äqï≥T¢+&˚ ìs¡à\Áù|eTø° ñ+&û˝Òq≥T¢+&˚ ñ<ë‘·Ô dü«uÛ≤yêìø° Äø±X¯+ Á|ürø£ eTq+ Äø±X¯+ |æ\¢\eT˙, ∫qï∫qï Äø±XÊ\eT˙ eTqì m|ü&É÷ e<ä\ì neTà˝≤+{Ï Äø±XÊìï eTqy˚T ‘·|æŒ+#·Tø=ì, ‘·|æŒb˛j·÷eTqTø=ì dü<ë yÓ<äT≈£î‘·÷ ‹s¡T>∑T‘·THêïeTì n‘·qT >∑eTì+#ê&ÉT dü<ë eTqì ø£\>∑+≥T+~ neTà Äø±X¯+ neTà eTTK+˝ÀøÏ #·÷&É≥+ø£Hêï Äq+<ä+ @eTT+<äì ‘·q ‘·*¢ì ‘·q˝À ø£qT>=q≥+ø£Hêï n+<äyÓTÆq |üì @$T≥ì n‘·qT ‘·q˝ÀøÏ ‹]–, ‘·q Äø±X¯+ ø£qT>=ì ‘·q Äø±X¯+˝À ãVüQ»qà\ <äT:K+qT+&ç $ÁXÊ+‹bı+~ Äø±X¯+qT+&ç n|ü⁄&˚ |ü⁄{Ϻq Äø±X¯+˝≤ eT∞fl eTqì |ü\ø£]kÕÔ&ÉT eTq˝À|ü* ìs¡à˝≤ø±XÊìøÏ n<ä›yÓTÆ eTqeTT+<äT ì\TkÕÔ&ÉT

B.V.V's 103 POEMS  

Poems of B.V.V Prasad

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you