Verslag Leger des Heils Maatschappelijke Dienstverlening Zeeland 2013-2015

Iedereen telt mee

2013 - 2015

Maatschappelijke Dienstverlening Leger des Heils Zeeland

doen wat we geloven

Inhoudsopgave 01 Voorwoord 5 02 Missie statement en doelstelling 6 03 Leger des Heils in Zeeland 7 04 Activiteiten kerkgenootschap 8

Leger des Heils 05 Stichting Leger des Heils 10

Welzijns- en Gezondheidszorg

Zuidwest Nederland 06 ReShare 12 07 Uit de praktijk

14

08 Ontwikkelingen

17

09 Nieuwbouw dienstencentrum Tholen

18

10 CliĂŤnten/hulpvragers 19 11

Signalen 19

12 Medewerkers 20 13

Enkele kerncijfers van de 21 Zeeuwse korpsen en dienstencentra

14 Externe contacten

22

15 Vooruitblik 22

Een steunend contact Dit is wat het kerkgenootschap Leger des Heils wil zijn voor iedereen, zowel op pastoraal als op sociaal-maatschappelijk gebied.

16 Contactadressen 23

3

01 Voorwoord In navolging van Jezus Christus willen wij er zijn voor onze naaste, niet alleen met kerkelijke en pastorale activiteiten, maar ook door het bieden van praktische ondersteuning, een luisterend oor en een helpende hand.

Voor u ligt het verslag van de maatschappelijke dienstverlening van de Zeeuwse korpsen (kerken) en dienstencentra van het Leger des Heils in Zeeland.

Vanuit het kerkgenootschap Leger des Heils is er in Zeeland een goede samenwerking met de Stichting Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg Zuidwest Nederland en Leger des Heils ReShare (kledinginzameling). Vandaar dat ook zij aan dit jaarverslag een bijdrage leveren.

Omdat het kerkgenootschap van het Leger des Heils geen subsidie of andere financiële tegemoetkoming ontvangt is gekozen om dit verslag eens in de drie jaar uit te brengen. De maatschappelijke dienstverlening van het kerkgenootschap Leger des Heils en diverse projecten worden bekostigd vanuit de jaarlijkse landelijke collecte en middels fondsenwerving. Hiervoor zijn we de Zeeuwse bevolking zeer erkentelijk. Ook het exploitatieresultaat van de kringloopwinkels is bestemd voor de maatschappelijke dienstverlening.

Als Leger des Heils merken wij de afgelopen jaren nadrukkelijk de gevolgen van de financiële crisis. Het gaat nu economisch beter in ons land maar veel mensen en gezinnen merken daar nog weinig van. Er wordt in deze tijd een toenemend beroep op ons gedaan door mensen met diverse psychosociale problemen waarbij er vaak ook sprake is van schuldenproblematiek.

We zien dan ook een toename van het aantal hulpvragers en bezoekers aan onze winkels.

Naast de hulp via kleding, meubels, voedselpakketten en immateriële hulp komen we regelmatig situaties tegen waarin we graag meer willen doen om de situatie even te doorbreken en een lichtpuntje te brengen in de moeilijke situatie waarin mensen verkeren. Dit geldt vooral als het gezinnen met kinderen betreft.

4

Via giften van particulieren en sponsoring van bedrijven hebben we hiervoor een bescheiden steun-/noodfonds maatschappelijke dienstverlening. Uiteraard doen we ook regelmatig een beroep op de afdeling sociale zaken van de gemeenten maar de bijdragen via de gemeenten zijn beperkt of om allerlei redenen niet mogelijk.

Door de decentralisatie van zorg naar de gemeenten en het principe van de participatie-maatschappij is er het risico dat vooral kwetsbare mensen tussen wal en schip vallen. Lang niet iedereen is in staat om op eigen kracht problemen op te lossen en soms is het netwerk van mensen maar heel beperkt of zelfs afwezig. Juist voor die mensen zonder helper willen wij als Leger des Heils er zijn.

We bieden mensen zonder werk een plaats om actief te zijn en zo hun re-integratie mogelijkheden te vergroten. Eenzaamheid en het ontbreken van zinvolle relaties blijkt nog steeds een groot probleem te zijn in onze samenleving. Vaak gaan gesprekken over levens- en zingevingsvragen.

Voor al deze mensen willen wij er zijn met naast het geven van materiële ondersteuning, het bieden van een luisterend oor en waar mogelijk een helpende hand. De korpsofficieren (voorgangers) en medewerkers van de korpsen en dienstencentra (vrijwel allen vrijwilligers) en de medewerkers Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg Zuidwest Nederland zetten zich daar elke week voor in. Vanuit ons geloof willen we er zijn voor mensen die om welke redenen dan ook het moeilijk hebben en een beroep op ons doen.

Dat geloof dringen we niet op maar we willen het wel graag delen met mensen, omdat we geloven dat Gods liefde naar alle mensen uitgaat en ieder mens van waarde is en erbij mag horen.

Mei 2016 Begeleidingsraad maatschappelijke dienstverlening Leger des Heils Zeeland.

5

02 Missie statement en doelstelling

03 Leger des Heils in Zeeland

Het Leger des Heils is een internationale beweging en behoort tot de universele christelijke kerk. Zijn boodschap is gebaseerd op de Bijbel. Zijn dienstverlening wordt gestimuleerd door de liefde tot God. Zijn opdracht is het Evangelie van Jezus Christus te prediken en in zijn naam menselijk nood te lenigen zonder enige vorm van discriminatie.

Het Leger des Heils in Zeeland bestaat uit het kerkgenootschap Leger des Heils met korpsen in Goes, Terneuzen en Walcheren (locatie Middelburg) en dienstencentra in Goes, Zierikzee, Vlissingen en Tholen (Sint Maartensdijk). Ook is er een kledingwinkel in Tholen Stad en in maart 2016 is vanuit korps Goes een kledingwinkel geopend in Heinkenszand. Op deze wijze hopen we nog meer mensen te bereiken. Mensen met een smalle beurs maar die door onze laagdrempeligheid ook komen met andere hulpvragen.

Deze missie is ook het uitgangspunt voor alle activiteiten van het Leger des Heils in Zeeland.

Zowel van het kerkgenootschap als van Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg Zuidwest Nederland en ReShare. Door middel van de maatschappelijke dienstverlening willen de korpsen en dienstencentra de kernfunctie dienstbaarheid van het kerkgenootschap Leger des Heils gestalte geven. We verstaan hieronder alle vormen van pastorale en maatschappelijke ondersteuning, dienstverlening en begeleiding aan mensen die dit nodig hebben, voor zover die binnen onze mogelijkheden liggen.

Onze motivatie putten we uit de bijbel en de inspiratie uit het leven en handelen van Jezus Christus. Naar zijn voorbeeld werken we met een directe betrokkenheid voor onze naaste met als uitgangspunt dat ieder mens een unieke persoonlijkheid is en mag zijn.

6

De maatschappelijke dienstverlening vanuit de korpsen/dienstencentra betreft onder meer de volgende activiteiten: kringloopwinkels (kleding, meubels en kleine inventaris) met name bestemd voor mensen met een minimaal inkomen, sociaal spreekuren (veelal voor mensen die het contact met de hulpverlening verloren zijn en mensen met levensvragen), verstrekking van levensmiddelenpakketten en gratis kleding en meubels, inloop/ open huis voor mensen die behoefte hebben aan contact (thema eenzaamheid).

Er is een nauwe samenwerking met de extramurale teams en maatschappelijke opvang van het Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg Zuidwest Nederland. Deze teams richten zich vooral op zorgmijders en mensen en gezinnen met meerdere problemen. Maatschappelijke opvangvoorzieningen zijn er in Terneuzen en Vogelwaarde. Begeleiding thuis kan door heel Zeeland gegeven worden. De afdeling ReShare zorgt met de bekende containers voor de kledinginzameling in diverse gemeenten in Zeeland, Goes, Middelburg, Vlissingen, Schouwen-Duiveland en Terneuzen.

Together we are one….

De samenwerking tussen de verschillende Leger des Heils entiteiten (kerkgenootschap, Welzijnsen Gezondheidszorg en ReShare) is een goede basis voor al onze activiteiten in Zeeland.

Gezamenlijk zijn we tot veel in staat. Maar ook de samenwerking met andere instanties, maatschappelijke organisaties, kerken, gemeenten is daarbij essentieel. Juist als we elkaar weten te vinden, dan kunnen we meer betekenen voor mensen die om welke reden dan ook hulp nodig hebben. Wij kunnen dat niet alleen en uiteindelijk gaat het ook niet om ons, maar om de ander die hulp nodig heeft. “Together we are one”.

Meer dan kringloop Onze kringloopactiviteiten zijn daarbij vaak een belangrijk middel om met mensen in contact te komen. Naast materiële hulp door middel van kleding en meubels willen we meer bieden via ons sociaal spreekuur, raad en daad balie.

Zoals mensen wegwijs maken in het doolhof van de hulpverlening, de verstrekking van noodvoedselpakketten en een luisterend oor bieden bij levensen zingevingvragen. Misschien juist dat zetje geven om eindelijk de stap te maken om hulp te vragen bij alcoholproblemen. Eenzaamheid blijft een groot probleem in onze hedendaagse samenleving. Door verbroken relaties en lossere verbanden. Door middel van onze koffiehoek en laagdrempelige activiteiten willen we met mensen in contact komen. Graag gaan we in gesprek als daar behoefte aan is.

Dat alles past ook goed bij de uitgangspunten van de wet maatschappelijke ondersteuning (WMO), met als doelstelling dat iedere burger zijn plaats in de samenleving kan innemen en daarin blijft participeren. Dat sluit naadloos aan bij onze visie op hulpverlening.

7

04 Activiteiten kerkgenootschap Leger des Heils Elk korps en dienstencentrum in Zeeland heeft een inloopmogelijkheid voor mensen die met vragen zitten of advies willen over hun situatie.

Deze activiteit noemen wij de raad & daad balie of sociaal spreekuur. Hier zijn vrijwillige medewerkers aanwezig om een luisterend oor te bieden, te adviseren, materiële steun te verlenen (indien mogelijk) en mensen te helpen bij het zoeken naar de juiste vorm van reguliere zorg in hun situatie. Waar nodig kunnen zij een beroep doen op de professionele medewerkers van Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg Zuidwest Nederland.

De bezoekers behoeven niet eerst een afspraak te maken en voor hen staat de koffie of thee klaar.

De medewerkers nemen alle tijd voor een bezoeker, indien nodig worden er afspraken gemaakt voor vervolggesprekken. Met behulp van een sociale kaart wordt de bezoeker zo goed mogelijk geadviseerd over de verschillende mogelijkheden om een probleem op te lossen. Tevens biedt men hulp bij het invullen van formulieren, aanvragen voor kwijtschelding enz.

In de korpsen en dienstencentra bestaat ook de mogelijkheid om tijdens het open huis of koffiecontact binnen te lopen voor contact met anderen bij een kopje koffie of thee. Hierbij wordt de mogelijkheid geboden voor ontspanning of creatieve activiteiten, terwijl er ook gelegenheid is voor een pastoraal gesprek.

In vrijwel alle korpsen en dienstencentra vinden maaltijdprojecten plaats waarbij men zich vooral richt op mensen met weinig of geen sociale contacten. In Zierikzee is de “Lunch Time”, waarbij mensen tussen de middag een broodje, tosti en een kopje soep tegen een lage prijs kunnen verkrijgen, erg bekend.

8

Ook in korps Terneuzen en korps Walcheren kan men wekelijks terecht voor een lunch of een warme maaltijd. In het nieuwe dienstencentrum Tholen te Sint Maartensdijk komt ook een maaltijdproject.

In het korpsgebouw in Goes en dienstencentrum Zierikzee is er een noodopvang voor mensen die in een acute crisissituatie verkeren. Deze noodopvang is kortdurend en vult de tijd op tussen de hulpvrager die acuut uit een situatie weg moet en een meer structurele oplossing door de reguliere hulpverlening. De organisatie is in Goes in handen van een lokale interkerkelijke stichting, die deze noodopvang bestuurt, financiert en beheert. In Zierikzee is dit ook zo geregeld en hier subsidieert de Gemeente Schouwen-Duiveland deze voorziening. De medewerkers en bestuursleden zijn in beide plaatsen vrijwillige medewerkers uit de deelnemende kerken.

De 2e hands kledingwinkels van de korpsen zijn zeer bekend. Hier kunnen mensen met een smalle beurs goede gebruikte kleding tegen lage prijzen verkrijgen. Tweemaal per jaar is er een speciale winkelopening waar mensen en gezinnen met een minimaal inkomen op uitnodiging om gratis zomer- en winterkleding kunnen komen.

In Goes (regiofunctie), Sint Maartensdijk en Terneuzen is er tevens een meubelhal waar 2e hands meubels en kleine inventaris worden aangeboden. De voorraden van deze winkels worden ook gebruikt om directe materiële noodhulp te kunnen verlenen aan mensen die dit nodig hebben en hiervoor zelf niet over de financiële middelen beschikken.

In de regel wordt deze noodhulp verleend op aanvraag van maatschappelijke organisaties ten behoeve van hun cliënten, die in schrijnende situaties verkeren of via onze eigen spreekuren.

Naast dit alles is er in diverse korpsen speciale aandacht voor de jeugd en organiseren de jeugdwerkers het gehele jaar door vele activiteiten voor de verschillende leeftijdsgroepen. Zo is er ‘Zingen met je kind’. We zingen dan kinderliedjes, bewegen op de muziek en de kinderen kunnen muziekinstrumentjes gebruiken. Daarna is er voor ouders of verzorgers koffie en gelegenheid om met elkaar in gesprek te gaan terwijl de kinderen spelen.

Vanuit de korpsen is er een bezoekgroep actief, de “Bezoek voor U” groep, die structureel mensen thuis of in een tehuis bezoekt voor een steunend contact en diensten met gasten en kerstvieringen organiseert. Met Pasen, ziekenzondag en kerst verzorgt de BVU een attentie voor hun contacten.

In Goes wordt er elk jaar een bloesemtocht georganiseerd, waaraan ongeveer 150 gasten deelnemen.

Lokaal en regionaal wordt er door de korpsen op diaconaal gebied samengewerkt met andere kerk- en geloofsgemeenschappen en de lokale Raad van Kerken.

De Zeeuwse korpsen en Leger des Heils Welzijnsen Gezondheidszorg Zuidwest Nederland zijn vertegenwoordigd in het GHOR, de Geneeskundige Hulporganisatie in de Regio Zeeland.

In 2015 werd vanuit de korpsen samen met andere kerken geestelijke verzorging geboden in de crisis-noodopvang voor vluchtelingen in verschillende plaatsen in Zeeland. Het bieden van een luisterend oor en ondersteuning aan de vele vluchtelingen maar ook aan hulpverleners en vrijwilligers.

Aan mensen/gezinnen met psychosociale problemen wordt een steunend contact geboden. Vaak is er hierbij sprake van verslavingsproblematiek, relatie-, en psychische problemen en schulden. Door een soort ‘maatjeshulp’ worden mensen gesteund om in samenwerking met allerlei instanties hun leven weer ‘op de rails te krijgen en te houden’

Terneuzen

Walcheren

Goes

Zierikzee

Tholen

Kledingwinkel Meubelhal Bezoekgroep Sociaal spreekuur/ Raad & Daad balie Open Huis Noodopvang* Maaltijdverstrekking

* De noodopvang in Goes en Zierikzee is een interkerkelijke samenwerking van een aantal kerken in Goes en Zierikzee, waaronder korps Goes.

9

05 Stichting Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg Zuidwest Nederland Het Leger des Heils is onvoorwaardelijk betrokken bij mensen zonder helper, vaak mensen met twee handen vol problemen op diverse gebieden, waaronder huisvesting, schulden, verslaving en psychiatrie. Mensen die door de vele vangnetten heen zijn gevallen, waardoor meedoen in de samenleving niet lukt zonder hulp of toezicht.

Wij ondersteunen hen door de eigen kracht te stimuleren en hen te helpen het gewone leven te herstellen. Hierdoor worden zelfredzaamheid en welzijn bevorderd. De zorg wordt op straat, achter de eigen voordeur en in opvang- en woonvoorzieningen verleend zowel aan individuen als aan gezinnen. Wij wijzen mensen niet af, maar lopen een eind(je) met hen mee. Wij geloven in mensen!

Het Leger des Heils W&G ZWN is in Zeeland actief op de terreinen van de Maatschappelijke Opvang (MO), de Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ), forensische zorg en jeugdzorg.

01 Voortgang begeleidt mensen die wel een dak boven hun hoofd hebben, maar moeite hebben om dat vast te houden. Er spelen meerdere problemen tegelijkertijd, waarbij het ontbreken van woonvaardigheden in het oog springt. Daarnaast is er vaak sprake van verslaving, schulden en/of psychiatrische problemen. De dagstructuur en een passende dagbesteding ontbreken.

02 Bij ‘10’ voor Toekomst helpen we gezinnen die met meerdere ingewikkelde problemen te maken hebben. Door de integrale aanpak leren gezinnen omgaan met hun problemen. Als het kan betrekken we het eigen netwerk van het gezin bij het hulpverleningsproces. Doel is een gezonde en veilige leefomgeving voor kinderen en ouders.

03 Grijs Genoeg(en) helpt mensen van 55 jaar of ouder, die sterk teruggetrokken leven. Mensen die het moeilijk vinden om de dag door te komen, het huis schoon te houden of erop uit te gaan om boodschappen te doen. Mensen die het niet lukt 10

om goed voor zichzelf te zorgen en tegelijkertijd zorg mijden. Veelal spelen psychiatrische problemen en/of verslaving een rol.

04 Reclassering helpt mensen die binnenkort vrijkomen na een verblijf in een penitentiaire inrichting. Het komt voor dat mensen de gevangenis verlaten met niet meer dan een vuilniszak aan bezittingen, zonder thuis en vervreemd van de samenleving. Reclassering helpt deze mensen op weg bij re-integratie in de samenleving door middel van advies en toezicht.

05 Veldwerk helpt dak- en thuisloze mensen met directe praktische hulp en slaat een brug naar verdere hulpverlening. Er spelen meerdere problemen tegelijkertijd, veelal verslaving, schulden en/of psychiatrische problemen. Daarmee zijn zij niet alleen zichzelf tot last, maar ook hun omgeving.

Zij zoeken zelf geen hulp, eerder mijden zij contact met hulpverleners.

06 Dak- en thuisloze mensen kunnen overdag terecht bij Hier en Nu voor een praatje, een kop koffie en diverse andere faciliteiten. Door de laagdrempeligheid van de dagopvang is het een vindplaats voor kwetsbare, zorg mijdende mensen.

07 Dak- en thuisloze mensen kunnen ’s avonds en ‘s nachts terecht bij Van de Straat voor een praatje, een warme maaltijd, een bed en diverse andere faciliteiten.

08 Bij Herstart is er 24 uur per dag op vraag begeleiding mogelijk. Cliënten krijgen een eigen kamer en basisbenodigdheden. Herstart helpt onder andere bij inschrijving in de gemeentelijke basisadministratie en, als het nodig is, bij het aanvragen van een uitkering of het vinden van een baan of dagbesteding.

09 Huis en Haard is er voor (ex) dak- en thuisloze mensen met psychiatrische problemen. In deze beschermde woonvorm krijgen de cliënten een eigen kamer en er is 24 uur per dag begeleiding aanwezig. Dit maakt Huis en Haard voor velen een beschermd en veilig thuis.

10 Domus is een beschermde woonvorm voor (ex) dak- en thuisloze mensen die nergens anders terecht kunnen, mede door een actieve verslaving en psychiatrische problemen. Zij krijgen 24-uurs begeleiding, een eigen kamer en benodigdheden voor het eerste levensonderhoud. De zorgvraag van de cliënt staat centraal en er worden individuele afspraken gemaakt over middelengebruik.

De hulpverlening wordt aangepast op de zorgvraag met als doel dat cliënten zo zelfstandig mogelijk kunnen meedoen in de samenleving.

11 Het 50|50 workcenter is een beschutte plek voor mensen die in het gewone leven niet op eigen kracht aan de slag kunnen. Dagbesteding, dagritme en arbeidsritme zijn belangrijk voor iedere mens. Het workcenter voorziet in diverse

1 2 3

4 5 6 7 8 9 10

11

mogelijkheden van dagbesteding of werkervaringsplaatsen voor cliënten van het Leger des Heils en voor cliënten vanuit andere organisaties.

Het Leger des Heils W&G ZWN werkt nauw samen met de korpsen in de regio Zeeland. Dit is te zien op het gebied van maatschappelijke dienstverlening, verstrekken van goederen aan minderbedeelden, uitreiken levensmiddelenpakketten aan cliënten, medewerkersbijeenkomsten, vieringen, activiteiten voor kinderen en gezamenlijk vormgeven van vrijwilligersbeleid. Ook is er een medewerker uit de korpsen als geestelijk verzorger verbonden aan de afdelingen.

Begeleiding thuis: Voortgang (volwassenen) ‘10’ voor Toekomst (gezinnen) Grijs Genoeg(en) (55+) Overige producten: Reclassering (Toezicht) Veldwerk (Outreaching) Hier en Nu (Dagopvang) Van de Straat (Nachtopvang) Herstart (24-uurs opvang) Huis en Haard (Beschermd wonen) Domus (Beschermd wonen, psychiatrie en verslaving) 50|50 workcenter

Middelburg

Goes

Vogelwaarde

Terneuzen

11

06 Leger des Heils ReShare Leger des Heils ReShare is het onderdeel van het Leger des Heils dat zich bezighoudt met de inzameling van kleding, schoenen en textiel.

Ieder jaar gooit een Nederlander gemiddeld veertien kilo kleding in de vuilnisbak. Zonde!

Want die kleding kan nog prima gebruikt worden.

Naast kledingcontainers zamelen we ook huis-aan-huis in en staat onze inzameldoos, de ReBox, op scholen, bedrijven en verenigingen, maar ook binnen ons eigen netwerk (bij de korpsen) van het Leger des Heils. Daarnaast onderhouden wij vele contacten met nationale én internationale zakelijke partners.

Bij het inzamelen van kleding maken we gebruik van nieuwe, logistieke systemen waardoor onze vrachtwagens (al dan niet hybride) zo efficiënt en CO2-vriendelijk mogelijk alle kleding op de juiste plaats brengen.

ReShare hergebruikt kleding, jaarlijks zo’n 24 miljoen kilo. Er kan nog zoveel gedaan worden met tweedehands kleding: 1. We geven een gedeelte van de kleding gratis aan mensen die ze niet kunnen betalen.

In Nederland, maar ook in het buitenland.

In 2015 heeft ReShare bijvoorbeeld tal van vluchtelingen aan kleding geholpen. We hebben altijd een noodvoorraad klaar staan.

2. Ook gaat een gedeelte van de kleding naar tweedehands kledingwinkels van het Leger des Heils. Daar wordt het verkocht aan mensen die rondkomen van een minimum of gratis verstrekt aan mensen in een crisissituatie.

3. Tot slot wordt een gedeelte van de kleding verkocht. Met de opbrengst van deze kleding kunnen we het hulpaanbod steunen van het Leger des Heils. Denk aan de jeugdzorg, arbeidsintegratie en opvang voor tienermoeders en daklozen.

12

Het Leger des Heils wil het voorbeeld van Jezus volgen en daarom omzien naar mensen die het minder hebben. Door kleding te hergebruiken

hoeft er minder kleding geproduceerd te worden.

Ook verdwijnt er dan minder herbruikbare kleding in de verbrandingsoven. Zo werken we samen aan een betere wereld. Over werk gesproken, het Leger des Heils biedt door kledinginzameling bijna driehonderd werkplaatsen aan mensen die aan de zijlijn van onze maatschappij staan.

We bieden hen een zinvolle dagbesteding (zogenoemde ‘social return’).

Het mag geen geld kosten, maar we hoeven er ook niet rijk van te worden. Het belangrijkste is dat we onze doelgroep aan betaalbare kleding kunnen helpen en dat we een sociale functie krijgen in de wijk. Hiervoor stellen we professionele mensen aan om de winkel draaiende te houden.

Ook betrekken we andere organisaties en de gemeente zoveel mogelijk bij de winkel.

De ReShare Store is van ons allemaal,” aldus directeur Simon Smedinga.

ReShare zamelt jaarlijks in Zeeland meer dan 1 miljoen kilo kleding en textiel in.

Samenwerking Leger des Heils ReShare en Dienstencentrum Zeeland Het creëren van therapeutische arbeidsplaatsen is een belangrijk onderdeel van de missie van Leger des Heils ReShare. Ook in Goes en Vogelwaarde worden, naast vrijwilligers, mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt ingezet. Mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt worden ingezet bij de inzameling en de verwerking van de kleding, schoenen en textiel. Hiermee wordt hen een nuttige dagbesteding geboden en kunnen zij werkervaring op doen. Het doel hiervan is om hen uiteindelijk te kunnen opleiden en begeleiden naar een terugkeer op de arbeidsmarkt.

Duurzaamheid is ook voor ReShare erg belangrijk.

Daarom zoeken we voortdurend met elkaar naar mogelijkheden om het hele proces van kledinginzameling en -verwerking beter te maken.

De eerste stappen zijn al gezet op het gebied van recycling. Dat bouwen we met nieuwe kennis en technieken steeds verder uit, zodat in de toekomst alle textiel kan worden verwerkt tot een nieuw product. Zo dienen we het milieu, want hoe meer textiel wij kunnen recyclen, hoe minder er via het huisafval in de verbrandingsoven terecht komt.

ReShare Stores Leger des Heils ReShare zoekt naar nieuwe mogelijkheden om invulling te geven aan social return en duurzaam hergebruik. Daarom heeft de stichting in 2014 een nieuwe winkelformule ontwikkeld: de ReShare Store. De ReShare Store is een moderne, frisse winkel, dicht bij het hart van het Leger des Heils. Leuke sociale prijzen, een gezellig gesprek, een werkplek voor vrijwilligers en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en bovendien een plek waar veel verschillende mensen komen om te shoppen.

De een omdat er op de kleintjes gelet moet worden, de ander omdat die er graag hip uitziet in unieke items en weer een ander om het milieu niet te belasten. Door het hergebruik van kleding hoeft er namelijk minder kleding gemaakt te worden. Deze diversiteit maakt shoppen in de ReShare store een unieke beleving!

De ReShare Store onderscheidt zich van de bestaande tweedehands korpswinkels door de meer commerciële insteek. “We hebben ruim de tijd genomen voor deze nieuwe formule.

13

Kerkgenootschap Leger des Heils

07 Uit de praktijk Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg “Ik woonde in een huis met vier kamers, maar het lukte me niet om dat te onderhouden. Er kwamen klachten van buren en uiteindelijk ben ik door de woningcorporatie uit huis gezet. ”Piet (60) woont inmiddels na 3 jaar in een begeleide woonvorm, weer zelfstandig. Nog wel met begeleiding en huishoudelijke ondersteuning. En inmiddels ook schuldenvrij. “Mijn droom vind je misschien wel een beetje gek, maar ik zou het eeuwige leven willen hebben. Niet hier op aarde, maar dat heeft te maken met wat ik geloof. Ik wil zo goed mogelijk naar Gods wil leven en daarbij voor mijn medemensen zorgen en hen ondersteunen.”

Piet Kees

“Onze situatie is sterk veranderd. Ik drink minder, iedereen krijgt ontbijt, gaat schoon en op tijd naar school. Het huis is netjes en er is weer dagstructuur. Ik lag door een depressie hele dagen op de bank. Post ging ongeopend in de kast en we kregen schulden.

De kinderen liepen met een boog om me heen. We vertrouwen onze gezinscoach. We moeten het zelf doen, zij helpt als het niet lukt.”

Evelien

“Ik heb veel gestolen om rond te kunnen komen en drugs te kopen. Ik had ook altijd ruzie met de politie, ze moesten altijd mij hebben. Bij Domus heb ik weer wat rust gevonden, ze helpen me met de aanpak van mijn verslaving en om overzicht te krijgen in de vele boetes.”

“Op een dag waren mijn problemen zo groot, dat ik de deur van mijn huis achter me heb dichtgetrokken. Ik ben er nooit terug geweest.

Sindsdien slaap ik op straat, ik heb mijn vaste stekkie. Je went eraan. Het is wel fijn dat Hier en Nu er is. Ze luisteren naar je. Het is er warm en je kunt douchen. Ik zie er graag fris uit. En als het te druk wordt? Dan ga ik weer.”

Mo

“Mijn vrouw zette mij op straat, omdat ik maar niet van de fles kon afblijven. Bij vrienden en familie kon ik niet meer terecht. Na een paar nachten slapen in het park, nam iemand me mee naar Van de Straat. Hier kon ik eindelijk weer een nacht doorslapen en douchen. De medewerkers hier hebben me op het spoor gezet van de hulpverlening. Stap voor stap ga ik aan de slag met mijn problemen.“

Familie de Boer met 4 kinderen, is nadat de man werkeloos is geworden in de schulden geraakt na gedwongen verkoop van het huis.

Er spelen in het gezin ook nogal wat psychosociale problemen. Hij heeft weer werk gevonden en ze doen erg hun best om van het geld dat door de schuldsanering overblijft rond te komen. We kwamen er achter dat er boven geen vloerbedekking lag en men op de betonnen vloer leefde. Met hulp van een bedrijf hebben we goedkope vloerbedekking kunnen kopen dat door vrijwilligers is gelegd.

Uitspraak maatschappelijk werker: Fijn dat we voor voedselpakketten, kleding en meubels altijd een beroep kunnen doen op het Leger des Heils. De lijnen zijn kort en als er nood is dan helpt het Leger direct.

Maaike Schiedon is een vrouw met diverse psychosociale problemen. Ze is vaak te goed van vertrouwen waar regelmatig misbruik van wordt gemaakt. Ze is na een relatiebreuk alleen komen te staan en 6 maanden zwanger. Heeft hier vrijwel geen netwerk. Na een verblijf in de noodopvang kunnen we haar weer helpen aan een appartementje en meubels is geen probleem, die hebben we genoeg. Voor de komende baby waren er nog wel wat spullen nodig. Dankzij een gift konden we die voor haar kopen. Naast ambulante begeleiding blijft een vrijwilliger haar bezoeken en biedt een steunend contact.

Mevrouw van Dalen is een bejaarde vrouw die samenwoonde met haar zoon, die aan drugs is verslaafd. We hebben al lange tijd contact met haar. Ze is in het verleden gescheiden en haar andere zoon is door suïcide om het leven gekomen. Haar verslaafde zoon heeft financieel fors misbruik van haar gemaakt en ook de nodige problemen in de buurt veroorzaakt. Gelukkig heeft hij na veel aandringen elders onderdak gevonden. Mevrouw wil nu graag verhuizen naar een seniorenwoning in een woonzorgcentrum. De financiën zijn hierbij een probleem. Met de vrachtauto en vrijwilligers van het Leger helpen we haar met verhuizen. Omdat ze geen financiële reserve heeft en alleen een AOW-uitkering is de waarborgsom en overname van de vloerbedekking e.d. een probleem. We helpen haar met gordijnen en een financiële bijdrage uit het steunfonds voor de overname.

Zo kan mevrouw weer een nieuwe start maken.

Erik Govers (56) is gescheiden en al geruime tijd werkeloos. Het lukt hem maar niet om een nieuwe baan te vinden. Hij raakt steeds meer in een isolement, drinkt soms te veel alcohol en wordt steeds depressiever. De huisarts had hem aangeraden om vrijwilligerswerk te gaan doen. Een buurvrouw gaf het advies om eens bij het dienstencentrum van het Leger des Heils te gaan kijken. Hij werkt nu 4 dagen per week in de meubelhal en gaat soms mee op de bus. De activiteiten en contacten doen hem goed. Hij nam deel aan de kerstviering en maaltijd op eerste kerstdag. Hij had zo tegen de kerstdagen opgezien maar dit had hem goed gedaan. Zijn leven krijgt weer perspectief.

Peter “Het scheelde niet veel of ik was uit huis gezet. Ik betaalde mijn rekeningen niet, kocht veel liever drugs. Gelukkig heeft het Leger des Heils mijn huur overgenomen. Dit betekende wel, dat ik me begeleidbaar op moest stellen, zo heet dat. Geen punt, want ze leren me alles wat nodig is om het straks zelf te kunnen.

Ze hielpen me weer aan werk. Ik verdien mijn eigen brood.

Ik ben weer mens.”

14

Wegens privacyredenen zijn de namen gefingeerd.

Esmée

Anneke Verdonk is een gescheiden moeder met 3 kinderen. De vader van de kinderen betaalt de alimentatie zeer onregelmatig. Hij werkt op een booreiland en lijkt nu met de ‘noorderzon’ vertrokken. Er komt van hem nu niets meer binnen. Ze deed via ons sociaal spreekuur een beroep op ons voor een voedselpakket en luiers. Letterlijk alles was op. Tot de zaken met hulp van het algemeen maatschappelijk werk zijn geregeld, helpen we haar wekelijks met een flink levensmiddelenpakket en luiers en is hun voorraad in de koelkast weer op peil gebracht.

15

08 Ontwikkelingen Schuldhulpbegeleiding Op initiatief van het Leger des Heils in Goes is in samenwerking met andere kerken in 2013 kleinschalig gestart met een project schuldhulpbegeleiding en administratieve ondersteuning.

Sindsdien is het aantal hulpvragers enorm gegroeid. Het werkgebied strekt zich inmiddels uit over de 5 gemeenten in de regio de Bevelanden.

Niet alleen de gemeente verwijst mensen naar ons door, ook andere instellingen en de hulpvragers zelf weten ons te vinden. De groep van zo’n 40 vrijwilligers is afkomstig uit het Leger des Heils, de kerken in de regio maar ook van buiten de kerken.

Allemaal mensen die graag iets willen doen voor de ander met financiële en andere problemen.

We bieden schuldhulpbegeleiding en administratieve ondersteuning. Onze vrijwilligers zijn getraind om mensen met financiële zorgen zo goed mogelijk te helpen en bij te staan. Daarbij wordt allereerst geluisterd naar het verhaal achter het probleem. Vervolgens wordt gekeken hoe de situatie zo snel mogelijk gestabiliseerd en verbeterd kan worden. Ook zijn er vrijwilligers die ondersteunende activiteiten doen zoals gebruiksklaar maken van computers, vervoer naar ziekenhuis en diverse andere hand en spandiensten.

In 2015 ondersteunden we gemiddeld ruim 60 hulpvragers (personen en gezinnen). In de loop van 2015 zijn circa 40 hulpvragers weer uitgestroomd. De reden kan zijn dat zij een bewindvoerder hebben gekregen of weer zonder hulp hun financiële zaken willen regelen. Bij vrijwel alle hulpvragers spelen er meer dan alleen financiële problemen. Dit kan zijn op psychosociaal gebied, een lichte verstandelijke beperking, psychiatrische problemen of in de opvoeding van de kinderen.

Veel hulpvragers hebben een uitkering van de gemeente.

Aanvullende hulp Als Leger des Heils zijn we in staat om in samenwerking met andere kerken onze hulpvragers aanvullende hulp te bieden. Twee maal per jaar kunnen onze hulpvragers voor een bepaald bedrag gratis komen winkelen in onze kledingwinkel.

Daarnaast geven we een levensmiddelenpakket met Pasen en Kerst en indien nodig verstrekken 16

we meubels of andere huisraad. Er zijn bijeenkomsten voor (veel eenouder-) gezinnen rond de Pasen en Kerst en een kerstmaaltijd voor iedereen. Een aantal hulpvragers heeft deelgenomen aan de sociale vakanties in Lunteren.

Via het steunfonds maatschappelijke dienstverlening kunnen we incidenteel aan mensen in moeilijke situaties extra ondersteuning bieden.

Voor meer informatie kijk op onze website: www.shvgoes.nl. Nu wordt schuldhulpbegeleiding en administratieve ondersteuning vanuit Goes gedaan. De bedoeling is om deze vorm van dienstverlening in de toekomst ook vanuit andere korpsen en dienstencentra te bieden.

Introductie nieuwe vrijwilligers De maatschappelijke dienstverlening vanuit de korpsen staat of valt met de inzet en betrokkenheid van vrijwilligers. We zijn dan ook erg blij dat telkens weer nieuwe vrijwilligers, die onze doelstelling onderschrijven, zich melden. De reden om vrijwilligerswerk te gaan doen kan heel verschillend zijn: vanuit je geloof iets voor de ander willen doen tot een zinvolle dagbesteding en het opdoen van contacten. Een goede introductie op de werkplek maar ook binnen de organisatie Leger des Heils is hierbij belangrijk. Tweemaal per jaar is er Zeeuws breed voor nieuwe vrijwilligers een introductiebijeenkomst. Naast onderlinge uitwisseling komen aan de orde de missie en doelstelling van het Leger des Heils, de verschillende entiteiten en hun onderlinge samenhang en het Leger des Heils in Zeeland. De bijeenkomsten worden door de aanwezigen zeer gewaardeerd.

Fiets- en computerproject in Tholen Met de gemeente Tholen is een samenwerkingsovereenkomst gesloten met als doel dat kinderen van minder draagkrachtige ouders (inkomensgrens 110% van de bijstandsnorm) mee kunnen blijven doen in de samenleving. Met subsidie van de gemeente Tholen zorgt het dienstencentrum voor goed bruikbare fietsen en computers. Tevens is er een parttime arbeidsplaats met als doelstelling re-integratie in het arbeidsproces.

17

09 Nieuwbouw dienstencentrum Leger des Heils Tholen te Sint Maartensdijk

10 Cliënten/hulpvragers Door de laagdrempeligheid van de korpsgebouwen en dienstencentra komen er veel vragen om ondersteuning, hulp en advies binnen bij de Zeeuwse korpsen. Ook het feit dat het Leger des Heils geen onderscheid maakt op welk gebied dan ook voor het verlenen van ondersteuning speelt daarin een belangrijke rol.

Doordat wij als kerkgenootschap geen subsidie van overheden ontvangen voor ons werk, hebben wij de mogelijkheid om de benodigde tijd en ruimte vrij te maken voor een persoonsgerichte benadering van de cliënt, gast of hulpvrager. Alle kosten die dit met zich meebrengt worden gefinancierd uit de netto opbrengsten van de kringloopwinkels, de jaarlijkse landelijke collecte en giften van bedrijven en particulieren.

In 2011 werd het dienstencentrum in de tijdelijke huisvesting aan de Radda Barnenstraat in Sint Maartensdijk in gebruik genomen. Door de gemeente Tholen werd deze voormalige kleuterschool voor vier jaar beschikbaar gesteld. Al snel bleek het dienstencentrum in een grote behoefte te voorzien. De meubelhal is gevestigd in een loods elders in Sint Maartensdijk. Ook werd vanuit dit dienstencentrum gestart met een kledingwinkel in Tholen-stad. De voorzieningen in Tholen worden jaarlijks door ruim 20.000 mensen uit de regio Tholen en ook uit West Noord - Brabant bezocht. De koffiehoek voorziet in een grote behoefte. Jaarlijks maken hier zo’n 2500 personen gebruik van. Medio 2015 zijn circa 100 vrijwilligers actief binnen onze voorzieningen in Tholen.

Het Leger des Heils heeft duidelijk zijn plaats in de Thoolse samenleving verworven. Ook de Legerleiding wil de voorziening in Tholen graag handhaven en gaf toestemming voor de realisatie van een nieuwe voorziening (investeringskosten circa 1 miljoen euro) in Sint Maartensdijk. Na een

18

intensief overleg met de gemeente Tholen werd overeenstemming bereikt over de aankoop van een mooie zichtlocatie bij de rotonde aan de ingang van Sint Maartensdijk. Wie het dorp nadert kan niet om het dienstencentrum heen.

Op 29 januari 2016 vond de officiële handeling voor de start van de nieuwbouw plaats. Wethouder C. van Dis van de gemeente Tholen en Lt-Kolonel J. den Hollander, directeur kerkgenootschap en vrijwilliger mevrouw N. van Gorsel - Wolse duwden symbolisch een vrachtauto van de aannemer weg en maakten daarmee het bouwbord zichtbaar voor iedereen.

Ontmoetingsfunctie, kringloop (kleding, meubels en kleine inventaris), werkplaatsen, kantoor en gespreksruimtes komen nu op één locatie bij elkaar met een totale oppervlakte van circa 1100 m2.

Een unieke voorziening binnen het kerkgenootschap Leger des Heils met veel mogelijkheden voor dienstverlening maar ook voor activiteiten op het gebied van evangelisatie en geestelijke vorming. Medio juni 2016 zal het nieuwe dienstencentrum in gebruik worden genomen en na de zomer zal de officiële opening plaatsvinden.

11 Signalen De samenleving is voortdurend aan verandering onderhevig. Veel mensen hebben het moeilijk om hun hoofd financieel boven water te houden.

De decentralisatie van taken van de rijksoverheid naar de gemeenten hebben vele veranderingen teweeg gebracht. Mensen moeten meer zelf doen of een beroep op hun netwerk doen. Niet iedereen is hiertoe in staat of beschikt over een netwerk dat hem of haar kan en wil ondersteunen. Vooral kwetsbare burgers dreigen hiervan de dupe te worden. Dit betreft met name ouderen zonder netwerk en mensen die psychosociaal om allerlei redenen zwak in het leven staan. Door dit alles zien wij een toename van het aantal hulpvragen en bezoekers aan onze winkels.

In onze dienstencentra bieden wij mensen een plaats om actief te zijn en zo hun re-integratie mogelijkheden te vergroten. Voldoende deskundige begeleiding is hierbij wel een voorwaarde.

Eenzaamheid en het ontbreken van zinvolle relaties is nog steeds een groot probleem in onze samenleving. Juist het ontbreken van een goed netwerk en contacten met buren zijn hier vaak debet aan. Laagdrempelige vormen van ontmoeting zoals in onze koffiehoek voorzien dan ook in een behoefte. Vaak gaan gesprekken over levens- en zingevingsvragen. Voor ons als Leger des Heils, samen met andere kerken en maatschappelijke organisaties, ligt hier een belangrijke taak.

Bij werkeloosheid en bij uitval uit het arbeidsproces is het voor velen vaak erg moeilijk om opnieuw een betaalde baan te vinden.

19

12 Medewerkers De maatschappelijke dienstverlening vanuit de korpsen wordt geheel verzorgd door vrijwillige medewerkers onder aansturing van de korpsofficieren (voorgangers). Omdat er in Zeeland een flink aantal 2e hands kleding- en meubelwinkels zijn, is voor de coördinatie en continuïteit hiervan een beroepskracht werkzaam.

Enkele honderden mensen zijn op vrijwillige basis op één of meerdere dagdelen in de week werkzaam binnen de maatschappelijke dienstverlening in Zeeland. Deze mensen komen zowel van “binnen” als van “buiten” het Leger des Heils. Aan alle vrijwilligers wordt gevraagd om de doelstelling van het Leger des Heils te onderschrijven.

Regelmatig worden er trainingen en cursussen georganiseerd om de deskundigheid van de medewerkers te verhogen of te actualiseren.

De korpsen en dienstencentra bieden een erkende stageplaats voor o.a. de beroepsopleidingen sociale dienstverlening en maatschappelijk werk.

Steeds vaker voldoen wij aan verzoeken voor vrijwilligerswerk met als doelstelling re-integratie in de samenleving en het arbeidsproces.

Deze verzoeken komen van zowel de gemeenten, Emergis (GGZ) als de reclassering (mensen met een taakstraf).

13 Enkele kerncijfers van de Zeeuwse korpsen en dienstencentra 2013 - 2015 2013

2014

2015

Kledingwinkels Aantal bezoekers

43.435

45.545

58.259

Meubelwinkels Aantal bezoekers

18.445

18.367

23.275

533

1.295

1.342

3.442

3.444

3.801

65 351

61 489

56 877

BVU / koffiecontact enz.** Aantal bezoeken / bezoekers Activiteiten

36.111

12.706

12.220

Open Huis Aantal bezoekers

8.865

8.905

11.182

Sociaal Spreekuur/R & D Aantal bezoekers SHV cliënten

1825

1072 40

1417 98

1.550

1.072

2.554

904.502

1.047.109

1.161.139

Aantal gratis verstrekkingen*

Maaltijdvoorziening Aantal deelnemers Noodopvang Aantal opgevangen personen Aantal nachten opvang

Voedselpakketten Aantal gratis verstrekt kg kleding en textiel door ReShare in Zeeland ingezameld

* Inclusief kleding, meubelen en huisraad. ** Inclusief begeleiding, hand en spandiensten.

20

21

14 Externe contacten • Interkerkelijke Noodopvang “De Bevelanden” van de stichting Open Huis Goes • Interkerkelijke Noodopvang Schouwen-Duiveland • Interkerkelijk Diaconaal Overleg Terneuzen e.o.

• Diaconaal Platform Goes i.o.

• Stichting Leergeld Oosterschelderegio • Stichting Maatschappelijk werk & Welzijn Oosterschelderegio (SMWO) • Maatschappelijk Werk Walcheren • Porthos Walcheren • Platform Uitkeringsgerechtigden en Ouderen (PUGO) Vlissingen • Woon(her)kansen Oosterschelderegio • Politie Walcheren, Oosterschelderegio en Zeeuws Vlaanderen • Emergis, centrum voor geestelijke gezondheid en maatschappelijke opvang • Stichting Vluchtelingenwerk Zeeland • Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst (GGD) Zeeland • Geestelijke Hulp bij Ongevallen en Rampen (GHOR) Zeeland • Actie- en Meldpunt Bemoeizorg • Jeugdzorg Zeeland • Gemeentelijke afdelingen Werk & Inkomen in Zeeland • Gemeentelijke afdelingen WMO in Zeeland • Gemeentelijke Kredietbanken in Zeeland • Woningcorporaties in diverse Zeeuwse plaatsen • Voedselbank Walcheren • Voedselbank Schouwen-Duiveland • Voedselbank Bevelanden • Voedselbank Zeeuws Vlaanderen • Meldpunt “Achter de Voordeur” • Blijf-van-mijn-Lijfhuis Vlissingen • Walk Inn Goes

15 Vooruitblik Als begeleidingsraad maatschappelijke dienstverlening in Zeeland blijft ons streven om de samenwerking tussen de verschillende eenheden van het Leger des Heils nog verder te optimaliseren. Door bundeling van krachten zijn we tot meer in staat.

Op het gebied van de maatschappelijke opvang zouden we graag ook boven de Westerschelde beschikken over een aantal opvangplaatsen waar mensen wat langere tijd kunnen verblijven.

De verblijfsperiode in de noodopvang in Goes en Zierikzee is voor een aantal situaties te kort om weer te kunnen re-integreren in de samenleving.

Het vinden van geschikte huisvesting kost vaak een langere periode. Leger des Heils Welzijnsen Gezondheidszorg Zuidwest Nederland heeft afspraken met de woningcorporaties gemaakt om mensen versneld aan een woning te helpen mits men begeleiding blijft accepteren. Desondanks blijft er behoefte bestaan aan huisvesting om een wat langere periode te overbruggen. Vooralsnog willen gemeenten het aantal opvangplaatsen niet uitbreiden. Ook de financiële middelen zijn hiervoor niet toereikend. Desondanks zal Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg zich blijven inspannen om boven de Westerschelde tot een uitbreiding van het aanbod te komen.

Met de realisatie van een Bij Bosshardt (een huiskamer van de buurt) in Bergen op Zoom ontstaan er mogelijkheden om samenwerking tussen het dienstencentrum Tholen en Leger des Heils Welzijns- en Gezondheidszorg Zuidwest Nederland vorm en inhoud te geven.

Het steunfonds maatschappelijke dienstverlening Zeeland voorziet in een behoefte en maakt het mogelijk om mensen en gezinnen in een moeilijke situatie een steuntje in de rug te geven of een nieuwe start mogelijk te maken. Dankbaar zijn we voor particulieren en bedrijven die ons dit mogelijk maken. We blijven zoeken naar mogelijkheden om de kring van begunstigers te kunnen uitbreiden.

In dit alles voelen we ons afhankelijk van God en bidden wij om Zijn zegen over ons werk.

22

16 Contactadressen Korps Goes, dienstencentra Goes, Zierikzee en Tholen Korpsgebouw Ravelijn de Groene Jager 72 4461 DJ Goes T 0113 270 720 www.legerdesheils.nl/korpsgoes

Dienstencentrum Goes Leliestraat 24 4461 PG Goes T 0113 213 427

Kledingwinkel Goed & Koop Dorpsstraat 123a 4451 AC Heinkenszand

Dienstencentrum Zierikzee Poststraat 37 4301 AA Zierikzee T 0111 417 483 www.legerdesheils.nl/korpsgoes/ dienstencentrum-zierikzee Dienstencentrum Tholen Vanaf juli 2016 Sportlaan 3 4695 BA Sint Maartensdijk T 0116 610 194 www.dienstencentrumtholen. legerdesheils.nl

Kledingwinkel Gaaf & Goed Tholen Dalemsestraat 4 4691 CX Tholen

Leger des Heils ReShare Postbus 6083, 4900 HB Oosterhout T 0900 9322 www.reshare.nl

Korps Walcheren, dienstencentrum Vlissingen Korpsgebouw ’t Zwin 1 4335 XT Middelburg T 0118 614 877 www.legerdesheils.nl/korpswalcheren Dienstencentrum Vlissingen Singel 24 4382 LT Vlissingen T 0118 615 247

Korps Terneuzen Korpsgebouw Dijkstraat 90 4531 CR Terneuzen T 0115 69 4111 www.legerdesheils.nl/korpsterneuzen

Meubelhal korps Terneuzen Diepenbrockstraat 425 4536 GW Terneuzen

Leger des Heils Stichting Welzijns- en Gezondheidszorg Zuidwest Nederland Locatie Terneuzen Stationsweg 37-39 4538 AB Terneuzen T 0115 619 560 Locatie Vogelwaarde Rapenburg 119 4581 AC Vogelwaarde T 0114 676 085

Aanmelding cliënten: ATM Afdeling Traject Management T 0118 421 445 www.legerdesheils.nl/zuidwest-nederland

www.legerdesheils.nl

23

Samenleven doe je dus niet alleen

Colofon Uitgave Begeleidingsraad Maatschappelijke Dienstverlening Leger des Heils Zeeland Samenstelling en eindredactie Rien Heijboer Ontwerp en opmaak Menno Geene – www.make-it-visual.nl Fotografie Gert Schipper - www.gertschipper.nl en beeldbank Leger des Heils

doen wat we geloven