NO
Bergen internasjonale LITTERATURfestival 9.–13. Februar 2022
PERTH—AUSTRALIA GABORONE—BOTSWANA
JAIPUR—INDIA SHANGHAI—CHINA
DUBAI—UAE
BUDAPEST—HUNGARY
2
LITERATURE LIVE AROUND THE WORLD POCOS DE CALDAS—BRASIL
BERKELEY—USA PARIS—FRANCE CHELTENHAM—UK
TORONTO—CANADA
BERGEN—NORWAY
3
Literature live around the world
5 FEBRUARY 2022 2 PM–8 AM
BERGEN NORWAY PERTH AUSTRALIA JAIPUR INDIA DUBAI UAE BERKELEY USA TORONTO CANADA GABORONE BOTSWANA BUDAPEST HUNGARY POÇOS DE CALDAS BRASIL PARIS FRANCE CHELTENHAM UK SHANGHAI CHINA LIVE FROM THE HOUSE OF LITERATURE IN BERGEN HOSTED BY MONA B. RIISE AND BRITTA B.
4
LAURDAG 5. FEBRUAR 14.00–20.00
LITERATURE LIVE AROUND THE WORLD Nyskapinga til LitFestBergen i 2021 var den verdsomspennande litteraturhendinga Literature Live Around the World. Vi produserte ei 12-timar direktesending, der publikum kunne sjå litterære program frå ulike festivalar og litteraturhus rundt om i heile verda. Laurdag 5. februar 2022 er det klart for ei ny utgåve av Literature Live Around the World. Vi startar kl. 14.00 i Australia, og ender opp i USA kl. 20.00, etter å ha vore innom 11 partnarar i like mange land på alle kontinent. Alle partnarar viser ein kort video der dei presenterer byen, kulturen og litteraturen. Deretter koplar programleiarane Mona B. Riise og Britta B. Bergen til verda i beste Grand Prix-stil når dei «ringer opp» vertane i kvart land. Eit unikt litterært program vil så bli vist, til glede for det lokale publikummet i den aktuelle byen, publikummet på Litteraturhuset i Bergen, og for alle over heile verda som vil følgje programmet, heilt gratis, på eigne skjermar. Bli med på denne litterære reisa til alle kontinent! Reiseruta er som følgjer: Bergen, Norge – Perth, Australia – Shanghai, Kina – Jaipur, India – Dubai, UAE – Gaborone, Botswana – Cheltenham, UK –Paris, Frankrike – Pocos de Caldas, Brasil – Budapest, Ungarn – Toronto, Canada – Berkeley, USA For detaljar om programmet og forfattarane frå kvart land, sjå litfestbergen.no. Sendinga blir vist på LitFestBergen si YouTube-side, og via Bergens Tidende sine sider bt.no.
5
Bergen internasjonale litteraturfestival for sakprosa og skjønnlitteratur 9.–13. februar 2022 Tema, 2022: Støv
www.litfestbergen.no facebook.com/litfestbergen instagram.com/litfestbergen #litfestbergen Kontakt info@litfestbergen.no Tlf: 92288550 Litteraturhuset i Bergen Østre Skostredet 5–7 5017 Bergen Norge
6
INNHALD Literature Live Around the World s. 4 Økonomiske bidragsytarar s. 8 Samarbeidspartnarar s. 9 Billettar og festivalkontor s. 10 Administrasjon, styre, råd s. 12 Festivalsjefens introduksjon s. 13 Program s. 14 LitFest UNG s. 65 LitFest MINI s. 72
7
Økonomisk e bidr ag sy ta r a r
Tusen takk til: Bergen kommune Vestland fylkeskommune Norsk kulturfond Fritt Ord Sparebanken Vest Bergesenstiftelsen H. Westfal-Larsen og Hustru Anna Westfal-Larsen’s Almennyttige Fond Litteraturhuset i Bergen Norsk faglitterær forfatter- og oversetterforening Det Norske Teatret AS Bergens Teater og Det Dramatiske Selskab Tekstallianse
8
S a m a r beid spa r t n a r a r
Nasjonale samarbeidspartnarar: Bergen Offentlige Bibliotek Boksalongen Bright Colonialen Kulturoperatørene Nordens hus, Færøyene Norsk PEN Norsk faglitterær forfatter- og oversetterforening (NFFO) Norsk Oversetterforening (NO) Northing Torborg Nedreaas-selskapet Universitetsmuseet, Naturhistorie
Internasjonale samarbeidspartnarar: Nordisk råds litteraturpriser Global Association of Literary Festivals Bay Area Book Festival, USA Cheltenham Literature Festival, UK Columbia Institute for Ideas and Imagination, Frankrike Emirates Airline Festival of Literature, Dubai, UAE Flipoços, Brasil Gaborone Book Festival, Botswana The Hungarian Translators’ House Foundation, Budapest Jaipur Literary Festival, India Owspace, Shanghai, Kina Toronto International Festival of Authors, Canada Western Writers Australia, Perth
9
Korl eis k jøp er eg bil l e t t ? • Følg billettlenka på litfestbergen.no til ticketco.no. • Før festivalen: Kjøp billett i Boksalongen på Litteraturhuset. • Under festivalen: Kjøp billett på Festivalkontoret vis á vis Boksalongen/Litteraturhuset, Østre Skostredet 10.
Er du student? Vi har studentrabatt på alle programpostar. Hugs studentbevis! Ein del programpostar vil bli vist på YouTube. Sjekk programomtalen for meir informasjon. Med atterhald om endringar, spesielt når det gjeld smitterestriksjonar. Sjå litfestbergen.no for oppdatert info, også om strøyma program.
Opningstider, festivalkontoret: Måndag 7. februar: Tysdag 8. februar: Onsdag 9. februar: Torsdag 10. februar: Fredag 11. februar: Laurdag 12. februar: Søndag 13. februar:
10
11.00–15.00 11.00–15.00 11.00–22.00 11.00–22.00 11.00–22.00 11.00–22.00 11.00–17.00
Støvet i oss Teresa Grøtan Festivalsjef Alt starta med støvet. Støv er overalt, i det vi pustar inn, og ut, under sofaen, på månen, i Sahara, i universet. Støv kan vere farleg, ufarleg, stygt eller vakkert, synleg og usynleg. Støvet er i himmelen over oss og i gravene under oss. Den fjerde utgåva av Bergen internasjonale litteraturfestival for sakprosa og skjønnlitteratur løftar støvet fram i lyset. Vi møter støvet i alle sjatteringar: Frå Ziggy Stardust, den musikalske karakteren som David Bowie skapte for 50 år sidan, til kalkstøvet som virvlar opp i det vektløftaren grip stonga. Frå ørkenstormane i Timbuktu, der sandstøvet legg seg over attgløymde manuskript, til stjernestøvet – mikrometeorittane i verdsrommet – dei som landar på hustaka våre, ikkje større enn eit punktum i denne teksten. LitFestBergen er ikkje ein festival der vi søker konsensus. Det er ikkje ein festival der vi leiter etter eitt svar. Her møter litteraturen politikken, samfunnet kunsten og kunsten verda. I år stiller vi vanskelege spørsmål om nedstøva maktrelasjonar: Mellom eldre menn og yngre kvinner, mellom vestlege feministar og kvinner i resten av verda, mellom givar og mottakar av bistand, og mellom menneske og natur.
På Bergen internasjonale litteraturfestival møter det nye og ukjende det velkjende og etablerte. På bestilling frå festivalen har Jon Fosse skrive eit høyrespel. Det blir framført under opnings- og avsluttingsframsyninga. Opningskvelden byr òg på eit sjangeroverskridande verk – der nyskriven poesi, nykoreografert dans og scenografi møtest i framsyninga «Støv», tilrettelagt for syns- og hørselshemma. Og for første gong er LitFestBergen arra ngør av noregsmeisterskapen i slampoesi, sjangeren der framføringa tel like mykje som orda. Kanskje vil dei nye stemmene kvervle opp gammalt, litterært støv? «Støv er poesi», sa den amerikanske forfattaren Mary Ruefle i baren på eit gammalt bergenshotell ein sein søndag i februar 2020. Ho og eg hadde besøkt Lepramuseet etter at ho hadde gjesta festivalen. «Kvardag» var tema det året, og ho fortalte meg om favorittmuseet sitt, The Museum of Everyday Living, som ligg i eit rom på ein låve i Vermont. Dei hadde ei utstilling om støv, og ho fortalde om støvsugarar, ein maskin som simulerte sandstorm og ei glasklokke med støvkorn frå månen. «På ein million ulike måtar,» sa Mary Ruefle, «er støv hjartet av universet, og alt som er der, er etter mi meining litteratur.»
11
Administrasjon Teresa Grøtan, festivalsjef Hjørdis Losnedahl, programrådgivar/dagleg leiar Yngve Knausgård, kommunikasjon/program Amanda Torsteinsdatter Hersvik, festivalmedarbeidar Ingrid Serenne Aakre Kibsgård, praktikant Linda Børnes, prosjektleiar Literature Live Around The World
Styret Birthe Kåfjord Lange, styreleiar Jørn Øyrehagen Sunde Arne Selvik Anne Karin Sæther Gunnar Sørbø Kunstnarisk råd, Noreg Pedro Carmona-Alvarez Jan H. Landro Sandra Lillebø Eirik Vassenden Gunnhild Øyehaug Kunstnarisk råd, internasjonalt Tishani Doshi (India) Alisa Ganieva (Russland) Leila Guerriero (Argentina) Daniel Medin (USA/Frankrike) Jonny Steinberg (Sør-Afrika/Storbritannia) Ece Temelkuran (Tyrkia)
12
LEIKA LEIKEN Av Jon Fosse Under opninga blir det urframføring av tingingsverket Leika leiken, av Jon Fosse. Eit barn vil ha med seg den vaksne i å leika ein leik med stadig skiftande reglar. Leika leiken er eit høyrespel og blir framført på norsk med engelsk tekst. Ein kan også lytte til høyrespelet i festivalkontoret gjennom heile festivalen, og på avslutningsarrangementet sundag ettermiddag, då på engelsk, omsett av May-Brit Akerholt. Regien er ved Kai Johnsen, den som først sette opp Jon Fosses dramatikk på scenen. I samarbeid med Det Norske Teatret.
VAKSENRØYST Kom no så går vi heim Kort pause Kan du ikkje koma BARNERØYST Eg har kome på ein leik VAKSENRØYST Men vi må gå heim BARNERØYST Fyrst må vi leika leiken min
13
ONSDAG 9. FEBRUAR 2022
OPNING AV LITFESTBERGEN 2022 18.30–19.30 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Velkommen til den offisielle opninga av Bergen internasjonale litteraturfestival for sakprosa og skjønnlitteratur 2022. For fjerde året på rad set vi i gang festivalen på staseleg vis, i auditoriet i Litteraturhuset i Bergen. Jon Fosse har på bestilling skrive eit høyrespel for oss, Leika leiken, og uravlyttinga skjer under opninga. Det blir også musikalske innslag frå Pedro Carmona-Alvarez og Annlaug Børsheim. Det blir tale ved festivalsjef Teresa Grøtan, og opningstalen er ved statssekretær Odin Adelsten Aunan Bohmann.
DÅ ZIGGY SPELTE GITAR 19.45–20.30 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
6. juli 1972 opptredde David Bowie i BBC-programmet Top of the Pops. For første gong fekk den britiske nasjonen sjå Ziggy Stardust. Songen han spelte, var «Starman», og etter dei fire minutta var musikkhistoria og det kollektive medvitet endra, ikkje minst for ein generasjon av nye artistar. Dylan Jones har skrive om dette augeblikket og om Ziggy Stardust, og han kan også seie noko om kven David Bowie var, etter å ha intervjua 180 vener, partnarar og andre viktige menneske i Bowie sitt liv i boka David Bowie: A Life. Dylan Jones var redaktør for magasinet GQ frå 1995 til 2021. Han har tidlegare jobba for i-D, Arena, The Face, The Observer og The Sunday Times. Han har skrive fleire bøker om musikk, mellom anna bestseljaren Jim Morrison: Dark Star. Dylan Jones blir intervjua av musikkjournalist i Dagens Næringsliv, Audun Vinger. Arrangementet vil vere på engelsk.
14
15
ONSDAG 9. FEBRUAR 2022
DANSEFRAMSYNING: STØV ONSDAG 20.00–20.30 TORSDAG 14.00–14.45 ALVER 160/80 (STUDENT)
Sjølv det minste støvkorn kan romme ei historie. I framsyninga Støv møtest dans og dikt rundt langbordet. Nokre gonger børstar vi støvet vekk – andre gonger held vi fast ved det som kjære minne. Støv er ei tverrestetisk framsyning som krinsar rundt livet, døden og alt det forunderlege midt imellom. Forfattar Eivind Riise Hauge har skrive teksten, Borghild Rudjord Unneland er scenograf, medan Marit Loe Bjørnstad er dansar og har koreografert framsyninga. Verket er bestilt av Bergen internasjonale litteraturfestival til urframføring i februar 2022. Carte Blanche, Noregs nasjonale kompani for samtidsdans, er medprodusent. Verket blir støtta av Bergen Dansesenter, regionalt kompetansesenter for dans i Vestland fylke. Initiativtakar og kreativ produsent er Tora de Zwart Rørholt.
16
LYTTEPOSTEN Lytteposten er eit gratistilbod frå LitFestBergen til deg som treng ein pause frå festivalprogrammet, men som ikkje har lyst til å ta han. Finn deg ein plass, len deg tilbake og høyr nokre av Noregs og verdas beste forfattarar lese frå bøkene sine på sitt eige språk. Du kan få med deg tre ulike lyttepostar i løpet av festivalen.
ONSDAG 20.45–21.15 AUDITORIET TORSDAG 19.15–19.45 ALVER LAURDAG 14.00–14.30 ALVER GRATIS
17
ONSDAG 9. FEBRUAR 2022
THE SILVER DOLLAR DUKE TOLKAR DAVID BOWIE 20.45–21.30 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
I tillegg til å vere forfattar har danske Madame Nielsen lang og variert erfaring som dramatikar, skodespelar, artist og performancekunstnar. Vi lovar ein konsert og ei framsyning du seint vil gløyme når The (Skinny) Silver Dollar Duke, iscenesett av Madame Nielsen, tolkar Bowie-songar frå «Ziggy Stardust» til «Blackstar», akkompagnert av pianist Simon Toldam.
18
TORSDAG 10. FEBRUAR
MORSMÅL OG METAFORAR. EIN SAMTALE OM SPRÅK OG LITTERATUR I TRE ULIKE LAND Sidan midten av 1990-tallet har meir enn åtti forfattarar og kunstnarar komme til Noreg gjennom fribyordninga, eit nettverk av byar som gir vern til forfattarar, journalistar og kunstnarar som er blitt forfølgde i heimlandet på grunn av arbeidet sitt. Fribyforfattarane og kunstnarane i Noreg kjem frå over tjue ulike land og utgjer ei ueinsarta gruppe som skriv på ei rekke språk og innan fleire sjangrar; dei er romanforfattarar, sakprosaforfattarar, dramatikarar, poetar, redaktørar, omsettarar, forleggarar, journalistar med meir. Tre fribyforfattarar møtest her til ein samtale om litteratur og språk i landa dei opphavleg kjem frå. Har metaforane dei brukar i morsmålet, blitt med dei til Noreg? Samtaleleiar er Hege Newth, generalsekretær i Norsk PEN.
14.00–15.00 OLAV. H. HAUGE GRATIS
I samarbeid med Norsk PEN og Bergen offentlege bibliotek / friby Bergen. Samtalen er på engelsk.
PEN POSTKORTAKSJON Norsk PEN og LitFestBergen inviterer publikum til å skrive ei helsing til forfattarar, journalistar og bloggarar som sit fengsla eller er truga og forfølgde over heile verda. Korta er laga av PEN-medlemmar og fribyforfattarar i Noreg. I samarbeid med Norsk PEN
19
TORSDAG 10. FEBRUAR
SAND I MASKINERIET. FØREDRAG AV JOHN ERIK RILEY 15.15–15.45 ALVER 80/40 (STUDENT)
Kva skjer med forholdet vårt til fotografia når dei blir tatt for å bli delte i ein straum på nettet, i eit evig no, og ikkje for å ta vare på augneblikk for ettertida? Og kva skjer med forholdet vårt til vår eiga historie? Med utgangspunkt i kjende teoretikarar som Susan Sontag og John Berger, undersøker John Erik Riley forskjellen mellom bilde før og no. Han ser på kva som har gått tapt, og kva vi må prøve å ta vare på. I føredraget hentar han inspirasjon mellom anna frå Eugène Atgets klassiske bilde frå tomme Paris-gater og eigne turar i den amerikanske ørkenen, der han har forsøkt å reinse blikket. Korleis kan vi ta tilbake forholdet vårt til kameraet? Kan det framleis vere eit verktøy for tenking, og hjelpe oss å sjå på ein annan måte?
20
UTAN SKULD Abid Raja er stortingsrepresentant og andre nestleiar i Venstre. Han var kulturminister i Erna Solberg si regjering – ein kulturminister som ikkje var redd for å ta plass eller vere synleg, og han blei skulda for å vere både dominerande og brautande. At han i mange år skjulte sider av seg sjølv, var det ikkje så mange som visste før boka hans Min skyld kom ut hausten 2021. I boka fortel han historia om korleis han i oppveksten måtte skjule smerter, sjukdom, mobbing, vald og ikkje minst kjærleiken til ho som seinare blei kona hans. Boka fortel om energien hans, og det sterke ønsket han hadde om å endre livsvegen sin, og om kor vanskeleg det kan vere å bryte opp, sjølv når ein veit at ein må. Professor i journalistikk og mediefag ved OsloMet, Kristin Skare Orgeret er samtaleleiar.
16.00–16.45 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
21
TORSDAG 10. FEBRUAR
TØRK STØV AV EIN KLASSIKAR: GAA’T I HUNDENE. TO NATURHISTORIER AV JUST CATO FRØCHEN 17.00–17.30 ALVER 80/40 (STUDENT)
Kristianiabohemen er velkjend. Mindre kjend er bergensbohemen og frontfiguren Just Cato Frøchen. På 1890-talet redigerte han det skandaleombruste vittigheitsbladet Bergenseren før han flytta til København og levde som redaktør og dramatikar før han kjapt blei utvist frå Danmark grunna fornærmingar mot kongen og brot på sedskapslova. Eirik Vassenden vil tørke støv av Frøchens første bok Gaa’t i Hundene. To naturhistorier, to novelletter som kom ut i 1887. Boka blei inndratt med ein gong på grunn av det usømmelege innhaldet, men kom seinare ut i ei sensurert utgåve.
MUSIKALSK HISTORIEFORTELJING FØR OG ETTER DUST BOWL BALLADS 17.45–18.45 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
I 1940 gav Woody Guthrie ut albumet Dust Bowl Ballads, der alle låtane handlar om kva konsekvensar den økologiske katastrofen i USA på trettitalet hadde for land og menneske. Pete Seeger, Bob Dylan og Bruce Springsteen er nokre av dei mange låtskrivarane og artistane som har latt seg inspirere av Guthrie og den tradisjonen han skreiv i; ein urgamal og universell tradisjon. Ein viktig funksjon for musikken var å overlevere historier og livserfaringar, frå menneske til menneske, frå generasjon til generasjon, og songane kunne vandre mellom bygder, land og verdsdelar. Pedro Carmona-Alvarez, John Erik Riley og Kaja Schjerven Mollerin tar oss med inn i tradisjonen før, og ikkje minst etter, Woody Guthrie.
22
STØVET FRÅ EIN KULTUR I OPPLØYSING I Frankrike på slutten av 70-talet skreiv kjende intellektuelle som Roland Barthes, Jean-Paul Sartre og Simone de Beauvoir under på eit ope brev til støtte for dei som i ei rettssak var tiltalt for å ha hatt eit seksuelt forhold til unge under seksuell lågalder. Vanessa Springora var sjølv i eit slikt forhold frå ho var 14 år, med den 35 år eldre forfattaren Gabriel Matzneff. Då boka hennar Samtykket kom ut i Frankrike i 2020, var ho som sprengstoff. Korleis kunne ein hevde at det var frigjerande å ha seksuelle forhold til born, og det med foreldra sitt samtykke? Vanessa Springora møter forfattar Sandra Lillebø på scena i Bergen. Samtalen blir gjennomført på fransk og tolka direkte av Christina Mediaas.
18.00–19.00 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
23
TORSDAG 10. FEBRUAR
STØV OVER HISTORIA 19.15–20.00 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
Bakteppet for Yvonne Adhiambo Owuor sin roman Støv frå 2014 er det valdelege presidentvalet i Kenya i 2007. Odidi Oganda blir drepen i kamp med politiet. Familien tar med seg liket nord i landet, der mora bur. Dei historiske og politiske årsakene til opptøyane og uroa blir ikkje forklarte i romanen. I jakta på sanninga om Oganda sin død blir ei brutal historie kvervla opp, men meir som minne og løyndommar. På det viset kan støv vere ein metafor for eit forsonande slør over hendingane der hat og vald ikkje er langt unna kjærleiken. Yvonne Adhiambo Owuor er forfattar, regissør og manusforfattar og busett i Nairobi. I 2003 fekk ho Caine-prisen for afrikansk litteratur for novella «Weight of Whispers». For debutromanen Støv fekk ho Jomo Kenyatta-prisen. Romanen blei også kortlista til Folio-prisen. Frå 2003 til 2005 var Owuor daglig leiar for Zanzibar internasjonale filmfestival. Ho jobbar også aktivt med klimaproblematikk og bevaring av natur og kulturarv. Samtalen vil vere på engelsk, og samtaleleiar er Kari Jegerstedt som er leiar for Senter for kvinne- og kjønnsforskning ved Universitetet i Bergen.
24
FILOSOFISK STØVTØRK: SØREN KIERKEGAARD Forfattaren Vigdis Hjorth og filosofen Einar Duenger Bøhn har lese Søren Kierkegaards Frykt og beven og diskuterer samspelet mellom litteratur og filosofi. Dei stiller også blant anna spørsmålet: Kva betyr det å ta Frykt og beven alvorleg i eins eige liv?
20.00–20.45 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Vigdis Hjorth har sidan debuten i 1983 gitt ut over tretti bøker og er ein av Noregs mest markante forfattarar. Einar Duenger Bøhn har i podkasten «Kristopher og Einar leser Nietzsche» saman med Kristopher Schau børsta støv av Nietzsche, og snart skal dei gjere det same med Kierkegaard.
25
TORSDAG 10. FEBRUAR
Å VAKE OVER HISTORIA 20.15–21.00 ALVER 160/80 (STUDENT)
At dei afrikanske slavane gjorde opprør, både på slaveskipa og seinare i Amerika, er velkjent. At det i stor grad var kvinner som organiserte slaveopprøra i USA, har vore utelatt frå historia og gløymt. Den amerikanske juristen og historikaren Rebecca Hall, sjølv barnebarn av slavar, har børsta støv av ein forsømd del av historia. Ho er feminist og aktivist, og i boka Wake: The Hidden History of Women-Led Slave Revolts har ho mellom anna undersøkt gamle rettsdokument og loggbøker frå slaveskip. Ho har også fått undersøkt beinrestar på kyrkjegardar, og overalt finn ho spor etter dei mange kvinnene som organiserte opprøra. Journalist Joshua Hammer leiar samtalen som vil vere på engelsk. Rebecca Hall deltar både på ungdomsprogrammet og på det ordinære programmet.
26
21.00–21.45 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
DJUPNESAMTALE MED JAN KJÆRSTAD Med eit rikt og samansett forfattarskap har Jan Kjærstad lenge vore ei nærverande og sterk stemme i norsk samtidslitteratur. Kjærstad skriv poetisk, kritisk, eksperimentelt og encyklopedisk om mennesket, kunsten, religiøse og politiske spenningar, Oslo-oppvekst og historiske forvandlingar. I 2021 kom boka En tid for å leve, om verdien av å møtast og om liv som blir vovne inn i kvarandre. Romansjangeren står sentralt hos Kjærstad, men han skriv også noveller og barnebøker. Som essayist og redaktør i Vinduet har han vore ei viktig stemme i den litterære debatten. Med trilogien om Jonas Wergeland vekte han internasjonal interesse på 1990-talet, og etter å ha fått Kritikarprisen for Homo Falsus i 1984 og Aschehoug-prisen for forfattarskapet i 1993 fekk Kjærstad Nordisk råds litteraturpris i 2001 for Oppdageren. Møt han i samtale med kritikar og redaktør Kaja Schjerven Mollerin.
27
TORSDAG 10. FEBRUAR
Å VEVE LANGSAMT Derung er eit minoritetsfolk som hovudsakeleg held til i Yunnan-provinsen i Kina.
12.00–12.45 OLAV H. HAUGE 80/40 (STUDENT)
I 2015 tok Beijing Contemporary Art Foundation initiativ til prosjektet Naze Naze som har til føremål å verne og utvikle Derungs veve-tradisjon og framheve verdien av lokalt kvinnearbeid. (Naze naze brao betyr å veve langsamt på derunsk). For å vise fram prosjektet, planlegg Northing ei utstilling av vevde teppe frå Derung-folket i lokalet sitt i Bergen (som også blir LitFestBergens festivalkontor) og ei bokutgiving med journalist og forfattar Yimin Mao. Northing, representert ved Ben Wenhou Yu, og Yimin Mao, vil saman fortelle om Durung-folket, veve-tradisjonen og Naze Naze-prosjektet. Mao deltek direkte via link frå Kina i samtale. Northing blei grunnlagt av arkitekt Ben Wenhou Yu og designar Yilei Wang, og er ein plattform for publisering, design, kulturelle hendingar og tverrkulturell kommunikasjon. Med base i Bergen og med kulturell bakgrunn frå Kina, vil Northing fremme norsk kultur blant kunstnarar og designarar i Asia og omvendt. Samtalen vil vere på engelsk.
28
FREDAG 11. FEBRUAR
SIKTLINJER PÅ MUSEET Den skotske nasjonalpoeten Kathleen Jamie har i tillegg til ei rekke diktsamlingar skrive tre essaysamlingar. I ei av dei, Sightlines, finn vi essayet «Bergen’s Whale Hall: graveyard of giants». Vi ser fram til eit møte mellom forfattar, hval og publikum i Hvalsalen på Universitetsmuseet.
KL. 11.00–11.20 UNIVERSITETSMUSEET NATURHISTORIE I HVALSALEN 80/40 (STUDENT)
KL. 11.30–12.00 UNIVERSITETSMUSEET NATURHISTORIE I UTSTILLINGA «KRYSTALLER» 80/40 (STUDENT)
STJERNEJAKT BLANT KRYSTALLANE Musikar, malar og forskar, Jon Larsen, som fann ein metode for å identifisere mikrometeorittar frå støv og andre partiklar, held eit føredrag om stjernestøv, mellom overjordisk vakre krystallar på Universitetsmuseet.
29
FREDAG 11. FEBRUAR
12.15–13.15 MUSÈPLASS 1, VED CHRISTIE-STATUEN 160/80 (STUDENT)
BYVANDRING: TORBORG NEDREAAS Bli med på ei vandring i bergensforfattaren Torborg Nedreaas’ fotspor. Torborg Nedreaas (1906–87) var ein heilt særeigen byskildrar. I dei tre bøkene om Herdis, Trylleglasset (1950), Musikk fra en blå brønn (1960) og Ved neste nymåne (1971), følgjer vi hovudpersonen frå ho som barn vandrar i regnet på Møhlenpris, via besøk i ulike delar av byen og «på landet», som det heiter på bergensk, til besteforeldre i Marken og i Sandviken. Nedreaas skildrar tuberkulose, alkoholisme, vald og overgrep og viser fram brutale, sosiale skilnader. Lesaren blir vitne til den store bybrannen i 1916 og menneskelege opp- og nedturar, men får òg sett verda gjennom det magiske trylleglaset og høyrt forlokkande musikk frå brønnen. I denne byvandringa vil historikar Jo Gjerstad og litteraturvitar og styreleiar i Torborg Nedreaas-selskapet Grethe Fatima Syéd ta publikum med på ei vandring gjennom sentrale deler av Nedreaas’ Bergen. I samarbeid med Torborg Nedreaas-selskapet.
30
TØRK STØV AV EIN KLASSIKAR GRO HOLM: DET HVITE KULL Professor i nordisk litteratur, Eirik Vassenden tar fram Gro Holms Det hvite kull (1936) – romanen om kraftutbygging som Mikkjel Fønhus ville trykke i ein million eksemplar for å vise folk den enorme øydelegginga av naturen som oppbygginga av industribygdene medførte. Boka har støva ned lenge, men med stigande straumprisar er ho meir aktuell enn nokon gong, med eit persongalleri som omfattar kyniske bergenske advokatar og franske kraftspekulantar.
13.45–14.15 ALVER 80/40 (STUDENT)
BEREKRAFTIG LITTERATURPRODUKSJON LitFestBergen har innleia eit samarbeid med Tekstallianse og Nordens Hus på Færøyene der berekraft og grøn omstilling i kulturproduksjon er tema. Korleis påverkar digital distribusjon av litteratur og litterære samtaler den kunstnariske prosessen for forfattarane? Deltakarar vil bli annonsert på eit seinare tidspunkt.
KL. 14.00–15.00 OLAV H. HAUGE GRATIS
31
FREDAG 11. FEBRUAR
I DETALJANE 14.00–14.45 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Handlinga i palestinske Adania Shibli si bok Minor Detail frå 2020 byrjar sommaren 1949 når israelske soldatar skyt mot ei gruppe beduinar i Negev-ørkenen. Blant offera er ein palestinsk tenåring som blir tatt til fange og deretter valdtatt, drepen og graven ned i ørkensanden. Fleire tiår seinare kjem ei ung kvinne i Ramallah over saka i ei avis og blir fast bestemt på å avdekke sanninga om detaljane kring dette brotsverket, noko som får politiske følger. Minor Detail, som er omsett frå arabisk, er den tredje romanen til Adania Shibli. Boka blei nominert til The National Book Award i 2020 for beste omsetting og langlista til The International Booker Prize i 2021. Shibli kjem til Bergen for å ha ein samtale med Daniel Medin, professor i litteraturvitskap ved det amerikanske universitetet Paris. Samtalen vil vere på engelsk.
32
VINNARMØTE Den grønlandske forfattaren Niviaq Korneliussen blei tildelt Nordisk råds litteraturpris 2021 for romanen Blomsterdalen. Juryen framheva mellom anna romanen sin «levande intensitet». Han handlar om kjærleik og venskap, men også om korleis det er å leve i eit postkolonialt samfunn, der sjølvmordsraten er rekordhøg. Romanen går inn til kjernen i vestlege debattar om identitet og marginalisering og representerer difor noko heilt eige i nordisk litteratur. Niviaq Korneliussen blir intervjua av Heidi Bøhagen, forfattar, skribent og programansvarleg ved Litteraturhuset i Bergen. I samarbeid med Nordisk råds litteraturpris.
15.15–16.00 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
33
FREDAG 11. FEBRUAR
16.00–16.45 ALVER 160/80 (STUDENT)
SLIK BLIR DU KVITT KLIMAANGST Klimatoppmøtet COP26 i Glasgow er over, og FN kjem med stadig nye og skremmande rapportar om tilstanden på jorda. Mange kan få klimaangst og bli handlingslamma overfor konsekvensane av ein stadig varmare klode. Klimaforskar ved Cicero og ein av forfattarane bak FN sin siste klimarapport, Bjørn Samset, gav nyleg ut boka 2070, der han peiker på kva som kan gjerast for å få verda ut av klimakrisa. Boka blei nominert til Brageprisen. Anja Bakke Riise, er leiar av Fremtiden i våre hender og har gitt ut boka Mitt klimaregnskap, der ho ser på det kvar og ein av oss kan gjere reint praktisk for å bremse utviklinga. Saman med samtaleleiar Anne Karin Sæther frå Footprints vil Bakke Riise og Samset snakke om tiltak, klimakunnskap og det å drive formidling utan å skape avmakt og utan å skremme for mykje.
34
17.00–17.45 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
FRÅ ELDEN TIL OSKA Artisten, forfattaren, journalisten og dramatikaren Madame Nielsen kom i fjor med romanen Lamento, som er siste bok i den såkalla kjærleikstrilogien, etter Den endeløse sommeren (2015) og Det høyeste vesen (2017). Eit ungt par slepp så vidt unna ein brann dei sjølve er delvis ansvarlege for å ha tent på. Vi følger paret frå intens lidenskap fram til forholdet ligg i oske, i ei historie fortalt av eit kvinneleg eg, mange år etter. Madame Nielsen har tidlegare vore kjend under ei rekke namn, som alle har ei fortid som forfattaren Claus Beck-Nielsen. Madame Nielsen møter Ida Lødemel Tvedt til samtale om forfattarskapet.
35
FREDAG 11. FEBRUAR
18.00–18.45 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
GLØYMDE MINNE I Jente 1983 møter vi ei kvinne som opplever at livet hennar, og verda utanfor, slår sprekker, samtidig som ho dykkar ned i fortrengte minne og prøver å forstå den jenta ho var som sekstenåring, på godt og vondt. I kryssande linjer gjennom tider og steder, får lesaren også innsikt i korleis den seksten år gamle jenta tenkte, og i kva ho opplevde av maktmisbruk, skam og lyst. Linn Ullmann har uttalt at ho har prøvd å skrive denne boka i mange år, men ikkje fått det til før no. Kva var grepet som gjorde at jo klarte det? Har skriveprosessen vore opprivande? Linn Ullmann møter psykiater og forfattar Finn Skårderud til samtale.
36
18.00–18.45 ALVER 160/80 (STUDENT)
MEETING OF THE MINDS: FESTIVALSPESIAL MED BRITTA B. Poet, kunstnar og konferansier Britta B. har markert seg som ei viktig og spennande stemme i Canada. Verka hennar er å finne på scenar, på trykk og i form av lydinstallasjonar, og i 2021 fekk ho Toronto Arts Foundation Emerging Artist Award. LitFestBergen arrangerer i år NM-finalen i slampoesi, eit medrivande og inkluderande poetisk uttrykk som Britta B. har mykje erfaring med. Kva er eigentleg slampoesi, og korleis oppstod han? Dette og mykje meir vil samtalepartnar Doriansgrave, alias Michael W. Opara, få svar på. Meeting of the Minds byrja som ein open samtale om rasisme i Noreg. Sidan 2020 har Michael W. Opara invitert ei rekke inspirerande gjester til Litteraturhuset i Bergen, til uformelle diskusjonar og utvekslingar kring kreativitet, kunst, lidenskap og livet. Samtalen vil vere på engelsk.
37
FREDAG 11. FEBRUAR
KVEN SNAKKAR SANT? OM TRUVERDE I KRIMINALSAKAR 19.00–20.00 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
Ytringar kan bli brukt som bevis i ei rettssak. Nokre ytringar blir sette på som meir truverdige enn andre og kan føre til domfelling og moglege justismord. Litteraturvitar Line Norman Hjorth gav i haust ut boka Troverdighet i rettssalen. Boka er basert på doktorgradsavhandlinga hennar om rettssakene mot dei fire som var tiltalte i Orderud-saka. Bjørn Olav Jahr har gitt ut bøker med utgangspunkt i kontroversielle kriminalsaker, som Birgitte Tengs-saka og Baneheia-saka. Han er no aktuell med ei ny bok om Viggo Kristiansen. Kristiansen blei dømd for å ha drepe og valdtatt to små jenter og har site nesten tjue år i fengsel. Det vektigaste beviset då Kristiansen blei dømd, var venen Jan Helge Andersen si forklaring i retten. Kristiansen har i alle år hevda seg uskuldig, og saka er under ny etterforsking. Eirin Eikefjord, jurist og politisk redaktør i Bergens Tidende, vil saman med forfattarane sjå nærare på kva som har skjedd i rettssalane i nokre av dei største og mest skakande kriminalsakene frå dei siste tiåra. Line Norman Hjorth er forfattar, og forskar ved allmenn litteraturvitskap ved UiB. Bjørn Olav Jahr er forfattar og journalist og redaktør for sakprosa i Gyldendal.
38
EIT FRITT LIV «Ain’t I a Woman?» var tittelen på ein tale som den tidlegare slaven Sojourner Truth heldt i 1851. Dei kvinnelege slavane blei fråtatt menneskeverdet dobbelt opp – både fordi dei var slavar, og fordi dei var kvinner. Kampen for anerkjenning som kvinne og som svart er ein raud tråd i boka Against White Feminism av den pakistansk-amerikanske advokaten Rafia Zakaria. Den rolla som dei kvinnelege slavane spelte i frigjeringsrørsla, er temaet i den grafiske memoaren Wake av juristen og historikaren Rebecca Hall. Korleis kjem denne historia til syne i dagens USA? Dei to forfattarane møter Anine Bråten til ein samtale om kamp, om mot og om frigjering.
19.30–20.15 ALVER 160/80 (STUDENT)
Samtalen vil vere på engelsk.
39
FREDAG 11. FEBRUAR
19.45–20.30 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
«Ingen vet hvor denne boksamlingen skriver seg fra», og deretter, ingenting – alt er stille, umåtelig – støvkorn, lys, små fremspring, svak krasling. «Strengt tatt er ikke biblioteket noe man skaffer seg – det kommer til deg.»
Å SKRIVE GJENNOM BIBLIOTEKET Kva rolle kan litteraturen ha i eit menneskeliv? Og kva lesnad er det som formar skrivinga? I Checkout 19 (Kasse 19 på norsk) skriv den britiske forfattaren Claire-Louise Bennett om arbeidarklassejenta som blir ein lesar og lar seg forme av litteraturen. Kasse 19 er på ein måte ei skapingshistorie, der øydelegginga heile tida truar, og som på det viset parafraserer «av jord er du komen, til jord skal du bli». Claire-Louise Bennett vaks opp i Wiltshire i England før ho flytta til Irland, der ho har budd i mange år. Debutboka Pond (Dam på norsk) frå 2016 blei kortlista til Dylan Thomas-prisen og fekk ei strålande mottaking i fleire land. «Så sterk at du nesten ikke tror det er sant», skreiv VG. Claire-Louise Bennett blir intervjua av kritikar og forfattar Ida Lødemel Tvedt, og samtalen vil vere på engelsk.
40
POETISK PUNKGALLA Frå stygt og rasande, mollstemt og dystert, til begeistra og lovprisande – poesien rommar alle ytterpunkta i det menneskelege tilværet. Seks poetar møtest denne kvelden i ei lyrisk verd utanfor kartet. Kveldens topograf er omsettar og diktelskar Eira Søyseth.
20.30–22.00 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
Vi har med oss Kathleen Jamie, Skottlands fjerde nasjonalpoet (makar). Ho skriv om natur, kultur og landskap, og som diktar er ho særleg kjend for dei prisvinnande samlingane The Tree House og The Overhaul. Toronto-baserte Britta B har utmerka seg som ei viktig stemme innan spoken word, og i 2021 fekk ho Toronto Arts Foundation Emerging Artist Award. Nils-Øivind Haagensen er aktuell med boka Sangria i parken. I 2020 gav han ut diktsamlinga Det uregjerlige, og han har tidlegare blitt nominert til Nordisk råds litteraturpris for samlinga God morgen og god natt. Den allsidige forfattaren Stig Holmås gav ut diktsamlinga Innom i 2019. Han debuterte som lyrikar i 1970 med den politisk engasjerte Vi er mange. Irakiske Selma M. Yonus kom til Stavanger som fribyforfattar i 2009. Ho har gitt ut tre diktsamlingar på arabisk. I år debuterte ho på norsk med Vuggesang for liten kriger. Nederlandske Ilja Leonard Pfeijffer bur i Genova. Han arbeider innan fleire sjangrar, har gitt ut ei rekke diktsamlingar, og er ein av Nederlands mest profilerte poetar.
41
FREDAG 11. FEBRUAR
Å LEITE ETTER STJERNESTØV I EIN HØYSTAKK 20.45–21.30 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Er det mogleg å skilje stjernestøv frå jordstøv? Jon Larsen blei nysgjerrig då han ein morgon i 2008 fann eit lite skinande sandkorn på eit nyvaska hagebord. Kvar kom dette frå, spurde han seg, og så byrja jakta på det kosmiske støvet – mikrometeorittane – som i store mengder fell ned på jorda kvar einaste dag. Leiande forskarar fortalte at det ikkje var mogleg å skilje det kosmiske støvet frå det jordiske, men Jon Larsen fann ein metode til slutt, til applaus frå forskarmiljøet. I samtale med Kari Slaatsveen fortel han om si eiga og mikrometeorittane si reise.
42
LAURDAG 12. FEBRUAR
12.00–13.00 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
KORLEIS BYGGE LITTERÆRE KARAKTERAR? Korleis tar ein litterær karakter form? Å bruke levande modellar er ein metode, men kan ein også bygge ein karakter frå eigen fantasi, frå oske og støv, og skape eit individ som ikkje enno finst? Kvar går ein for å finne gode modellar, korleis bygger ein opp ein karakter? Marit Eikemo har i forfattarskapen sin etablert seg som ein skarp observatør av samtida, både gjennom essaysamlinga Samtidsruinar og gjennom fleire romanar der vi møter personer som strever i møtet med samfunnet sine forventingar. I den siste boka hennar Team Tuva møter vi hovudpersonen Tuva som berre blir skildra gjennom andre sitt blikk, av menneska ho møter. Jan Kjærstad debuterte i 1980 og har eit omfattande, variert og prislønt forfattarskap bak seg. I den siste boka si En tid for å leve tar han utgangspunkt i tolv ulike personar si oppleving av ei teaterpremiere. Tidlegare journalist og teatermelder i Bergens Tidende og Dag og Tid, Jan H. Landro, er samtaleleiar.
43
LAURDAG 12. FEBRUAR
PÅ JAKT ETTER KULTURSKATTER I ØRKENSTØV 12.00–12.45 ALVER 160/80 (STUDENT)
Timbuktu hadde si stordomstid på 1400- og 1500-talet. Tusenvis av islamske og verdslege manuskript blei produserte på denne tida, men gjennom åra blei dei spreidd for alle vindar i Sahara. På åttitalet drog bibliotekaren Abdel Kader Haidara rundt for å samle inn manuskripta. Det klarte han, men så dukka al-Qaida opp … Den amerikanske journalisten og forfattaren Joshua Hammer kjem for å fortelje om denne jakta, og om kulturminne som så ofte står i fare for å bli øydelagt i krigsområde. Hammer blir intervjua av Tomm Kristiansen, som sjølv har vore opptatt av manuskripta frå Timbuktu. Samtalen vil vere på engelsk.
44
13.00–13.30 ALVER 80/40 (STUDENT)
TØRK STØV AV EIN KLASSIKAR: JEAN RHYS Jean Rhys (1890–1979) er mest kjend for romanen Wide Sargasso Sea, som kom ut i 1966, då mange trudde forfattaren var død for lenge sidan. I mellomkrigstida levde Rhys eit demimonde-liv i storbyane London og Paris. Dette skreiv ho fire romanar om, og den siste av dei, Good Morning, Midnight (1939), er den første som no kjem på norsk, omsett av Grethe Fatima Syéd. Dei fire romanane har mange fellestrekk: Dei skildrar unge kvinner i utkanten av kunstmiljøet og i utkanten av sitt eige liv, forvirra, frosne og til dels fortvila, på vandring i bylandskapet, med litt for lett omgang med alkohol og litt for ulukkeleg omgang med menn. Litteraturvitar, forfattar og omsettar Grethe Fatima Syéd presenterer forfattarskapet til Rhys.
45
LAURDAG 12. FEBRUAR
13.15–14.00 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
DEI USYNLEGE SPORA Kva synlege og usynlege spor står igjen etter eit folkemord, og blir avtrykk i sjela overleverte til neste generasjon? Korleis handterer ein stilla, spøkelsa, og alt det ein har forlate? Beata Umubyeyi Mairesse kom til Frankrike som tenåring etter å ha overlevd folkemordet i Rwanda i 1994, der nesten ein million menneske blei drepne. Etter fleire år med humanitært arbeid debuterte ho som forfattar i 2015 med den prisvinnande novellesamlinga Ejo. Ordet ejo betyr både ’i går’ og ’i morgon’, og tilværet før og etter 1994 er noko som går igjen i skrivinga hennar. I 2017 gav ho ut novellesamlinga Lézardes, og i 2019 diktsamlinga Après le progrès. Hennar siste bok er romanen Tous les enfants dispersés («alle dei spreidde barna») som kom ut i 2021. Beata Umubyeyi Mairesse snakkar med professor i journalistikk ved OsloMet Kristin Skare Orgeret. Samtalen vil vere på fransk og blir tolka direkte av Christina Mediaas.
46
VERDA PÅ LAURDAG Noreg har trekt styrkane sine ut av Afghanistan. No skal vi ta opp igjen bistandsarbeidet. Men verkar bistand? I Norsk bistandshistorie skriv professor emerita i historie Randi Rønning Balsvik om då Noreg starta det første prosjektet i India for 70 år sidan. Er det norsk bistand, er det internasjonal bistand, eller er det frivillig og lokal innsats, som for eksempel den far til Laila Bokhari dreiv i heimlandet Pakistan, som nyttar? Konflikt og folkerettsforsker ved Folkerettsinstituttet, Cecilie Hellestveit, har inngåande kjennskap til Afghanistan. Ho har nyleg gitt ut boka Ulykkelige Arabia, verden etter Jemen.
14.00–15.00 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Mangeårig Afrika-korrespondent for NRK Tomm Kristiansen leiar samtalen.
47
LAURDAG 12. FEBRUAR
14.30–15.15 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
GRAND HOTEL EUROPA Ilja Leonard Pfeijffer, som bur i Italia er ein av dei mest kjende forfattarane frå Nederland og har eit variert og omfattande forfattarskap bak seg. Den siste romanen hans, Grand Hotel Europa, har fått ei rekke prisar og er blitt ein suksess i fleire land. Boka er ei grandios utforsking av forelda europeisk identitet – ein identitet bygd på gammal stordom. Vi dyrkar fortida i den grad at masseturismen øydelegg kulturminna og klimaet. Vi er ute av stand til å sjå framover, og vi lever i støvet av gamle heltar. Gjennom karakterane som bur og jobbar på Grand Hotel Europa, får Pfeijffer sagt mykje om vår tid, vår verd, vårt tankesett og våre verdiar. Saman med journalist, forfattar og påtroppande kulturkommentator i NRK Inger Merete Hobbelstad dykkar vi ned i djupet av Europa. Samtalen vil vere på engelsk.
48
KVEN ER REDD DEN KVITE KVINNA? Kvite vestlege middelklassekvinner har lenge hatt «fasiten» på kva feminisme er, hevdar den pakistansk-amerikanske advokaten og forfattaren Rafia Zakaria. I boka Against White Feminism (2021) tar ho eit kraftig oppgjer med det ho ser som den vestlege feminismen sine band til patriarkalske, rasistiske og koloniale strukturar. Vi treng ein heilt ny feminisme, hevdar ho, ein feminisme etter tradisjonen frå svarte, interseksjonelle forfattarar som til dømes Gayatri Spivak og Audre Lorde.
15.30–16.15 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Rafia Zakaria møter kjønnsforskar og litteraturvitar Kari Jegerstedt til samtale om kva som må til for å skape ein ny, inkluderande feminisme. Samtalen vil vere på engelsk.
FØREDRAG: FILOSOFI PÅ NORSK Kvifor treng vi filosofi, og kor viktig er det å få tenke og skrive på morsmålet? Filosofien stiller nokre av dei mest grunnleggande spørsmåla om livet og verda vi lever i. Han hjelper oss å tenke, søke og forstå og er dermed noko som vedkjem oss alle. Professor i filosofi Einar Duenger Bøhn gav ut boka Meningen med livet i 2019. Han vil ta oss med på ei danningsreise og snakke om kvifor filosofi er så viktig, og kvifor vi treng meir av han på norsk.
15.45–16.15 ALVER 80/40 (STUDENT)
49
LAURDAG 12. FEBRUAR
TILBAKE TIL FRAMTIDA 16.15–17.00 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
50
Bli med på ei apokalyptisk og til tider absurd reise til framtidas natur. Amerikanske Elizabeth Kolbert er journalisten som gjorde uttrykket «den sjette utryddinga» allment kjent – omgrepet som beskriv korleis vi er i ferd med å gjennomføre den største utryddinga av liv sidan ein asteroide utsletta dinosaurane for 66 millionar år sidan. No har den Pulitzervinnande forfattaren skrive Under a White Sky, der ho formidlar korleis menneska ved hjelp av teknologien prøver å halde liv i, eller rekonstruere, naturen. Kolbert møter fysikaren, klimaforskaren og forfattaren Bjørn Samset til ein samtale om menneska, naturen og framtida. Kolbert deltar direkte og digitalt frå USA, og samtalen vil vere på engelsk.
16.30–17.30 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
LITTERÆR BESTØVING «Visst stjeler jeg! Jeg stjeler som en ravn!» Slik var tittelen på eit essay forfattaren Stig Sæterbakken skreiv i tidsskriftet Bokvennen i 2011. Georg Johannesen på si side skal ha forakta lesarane sine fordi dei ikkje forstod at nesten alt han skreiv, var sitat. Frå tid til anna blir forfattarar og journalistar skulda for plagiat. Kvar går eigentleg grensa mellom litterær inspirasjon og litterært tjuveri? Kva er intertekstualitet og litterært felleseige, og når går inspirasjon over til å bli plagiat? Vigdis Hjorth har sidan debuten tidleg på åttitalet vore ein av Noregs mest produktive og kritikarroste forfattarar. Ho har gitt ut ei rekke skjønnlitterære bøker, og har også gitt ut essaysamlingar. Erlend O. Nødtvedt debuterte i 2011 og har gitt ut tre diktsamlingar og to romanar. Litteraturvitar, forfattar og omsettar Margunn Vikingstad er samtaleleiar når forfattarane går opp grensa for kva ein kan tillate seg og ikkje i samspel med andre sine tekstar.
51
LAURDAG 12. FEBRUAR
SIKTLINJER 17.30–18.15 ALVER 160/80 (STUDENT)
Korleis kan vi komme nærare naturen og sjå vår plass i han? I skrivinga til Kathleen Jamie møter vi ein sensibilitet for samanhengar mellom natur og kultur, og ho lyttar til kva naturen og historia har å fortelje oss. Kathleen Jamie blei i 2021 offisielt utnemnd til skotsk nasjonalpoet (makar). I tillegg til diktsamlingar har ho gitt ut tre samlingar med personlege essay (Findings i 2005, Sightlines i 2012 og Surfacing i 2019) som utforskar linjer mellom kvardag og natur, fortid og framtid. Desse vitnesbyrda kan like gjerne ta utgangspunkt i kvardagsopplevingar som i reiser til arkeologiske utgravingar i Alaska, til nordlys på Grønland og til kvalsalen på naturhistorisk museum i Bergen. Kathleen Jamie blir intervjua av Jan. H. Landro, og samtalen vil vere på engelsk.
52
MED OMSETTAREN PÅ SCENEN Korleis er det for ein forfattar å få eigne ord omsette til eit anna språk, og korleis kan ein stole på at omsettaren har oppfatta nyansane? Korleis er det å omsette andre sine ord utan å gjere dei til sine eigne, men ta vare på forfattaren sitt særpreg?
17.45–18.30 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
Nina Lykke sine to prislønte romanar Nei og atter nei (2016) og Full spredning (2019) har begge blitt omsette til polsk av Karolina Drozdowska. Drozdowska har omsett ei rekke norske bøker til polsk og kan seie noko om kva som skjer når dei norske orda blir polske. Forfattar og omsettar møtest til samtale med dagleg leiar i Pelikanen forlag, Eirik Bø. I samarbeid med NORLA.
NYE STEMMER FRÅ SKRIVEKUNSTAKADEMIET Kva skjer på Skrivekunstakademiet for tida? Det kan du finne ut når Skrivekunstakademiet inviterer til ein time i det performative rommet. Årets studentkull les eigne tekstar, så dette blir eit eksklusivt møte med framtidas forfattarar.
18.00–19.00 BOKSALONGEN GRATIS
53
LAURDAG 12. FEBRUAR
FØR KROPPEN BLIR TIL STØV 18.30–19.15 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Alle fryktar det uunngåelege – alderdom, forvitring og død. Men kva skjer eigentleg i kroppen når vi blir gamle? Og kva kan vi gjere for å forseinke utviklinga? Det har gått førti år sidan serien Kroppen blei vist på NRK, ein serie der Trond-Viggo Torgersen fortalde barna litt for mykje om kroppen, medan foreldra raudna. Hausten 2021 gav han ut boka Kroppen for voksne, som også blei ein stor suksess, noko som tyder på eit stort behov for helseopplysning. Trond-Viggo Torgersen møter den litt yngre journalisten Kari Slaatsveen til samtale.
54
SLAMPOESI: NM-FINALE LitFestBergen tar over stafettpinnen og arrangerer NMfinalen i slampoesi etter at meisterskapet i 15 år har vore arrangert av Foreningen !les. Vi gler oss stort!
19.00–21.30 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
Slampoesi er ei direkte og spontan poesioppleving som ligg i kryssingspunktet mellom diktopplesing, spoken word, standup og rapp. Den første slamopplesinga blei organisert på ein jazzklubb i Chicago i 1984 av bygningsarbeidaren og poeten Marc Smith, som hadde eit ønske om å gjere poesien meir folkeleg og inkluderande. Kontakt med publikum, stemning og temperatur i rommet er alfa og omega, og framføringa tel like mykje som det teksten. Programleiar og musikar Heidi Marie Vestrheim er konferansier og leiar finalen. I løpet av hausten og vinteren blir det arrangert delfinalar landet rundt, og den 12. februar samlast finalistane frå Tromsø, Trondheim, Stavanger, Bergen, Oslo, Østfold og Innlandet på Litteraturhuset i Bergen. Vinnaren får dra til Paris og representere Noreg under VM i slampoesi i mai 2022.
55
LAURDAG 12. FEBRUAR
SPØR FORFATTAREN! 20.00–21.00 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Forfattarmytane er mange, og no kan du vere med på å avdekke dei. Vi lar forfattarane Nina Lykke og Erlend O. Nødtvedt svare på spørsmåla dine om korleis dei arbeider, og kva dei et og drikk og gjer for å bli inspirerte. Frode Helmich Pedersen leiar an i jakta på sanninga om stort og smått og inviterer publikum til å ta del i grundige undersøkingar av korleis det eigentleg er å vere forfattar. Send inn spørsmåla dine allereie no til info@litfestbergen.no.
56
SØNDAG 13. FEBRUAR
DET ORKANEN KVERVLAR OPP I orkanens skygge er ei fleirstemt forteljing som sirklar rundt drapet på ei lokal «heks» på den meksikanske landsbygda. Forfattar og journalist Fernanda Melchor skriv medrivande og observant om dynamikkar og friksjonar i det meksikanske samfunnet. Med eit nysgjerrig blikk utforskar ho støvete gater og urolege landsbyar prega av vald, sexisme, narkotika, mytar og begjær.
12.00–12.45 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
Romanen blei ein samtidsklassikar i Mexico, fekk fleire prisar i Tyskland og blei kortlista til The International Booker Prize i 2020. Melchor blei heidra med PEN Mexico Award for Literary and Journalistic Excellence i 2018. I orkanens skygge kom ut på norsk i 2021, og no kan du møte Melchor i samtale med Daniel Medin, litteraturprofessor ved det amerikanske universitetet i Paris. Samtalen vil vere på engelsk.
57
SØNDAG 13. FEBRUAR
OMSETTARANE SIN VINNARSAMTALE 13.00–14.00 AUDITORIET 160/80 (STUDENT)
Kva gjer ei omsetting god? Kva skil det å omsette sakprosa frå det å omsette skjønnlitteratur? Kor tett på originalen bør ein omsettar legge seg, og kor fri og kreativ kan omsettaren tillate seg å vere? Dette er nokre av spørsmåla vinnaren av Bastianprisen 2021, Geir Pollen, og vinnaren av Rosettaprisen 2021, Tove Bakke, skal svare på i denne samtalen leia av Margunn Vikingstad. Bastianprisen er Norsk omsetjarforeining sin pris for framifrå omsetting av eit skjønnlitterært verk. Rosettaprisen er Norsk faglitterær forfattar- og omsetjarforeining sin pris for omsetting av eit sakprosaverk. I samarbeid med NFFO og NO.
58
14.00–15.20 OLAV H. HAUGE 350
JORDA RUNDT PÅ 80 MINUTT Bli med på ei litterær og kulinarisk reise jorda rundt! Som Phileas Fogg i Jorden rundt på 80 dager drar vi austover. Bli med Gunnar M. Sørbø til Khartoum, Ina Strøm til Tokyo, Geir Pollen til Kazan i Russland, og Chris Tvedt til Birmingham. For kvart land blir det servert ein liten rett laga til av restaurant Colonialen.
59
SØNDAG 13. FEBRUAR
14.30–15.15 ALVER 160/80 (STUDENT)
MED KALKSTØV PÅ HENDENE: OM KVINNER OG STYRKETRENING I dag er styrketrening ei sjølvsagd treningsform for kvinner. Men slik har det ikkje alltid vore. Fram til ganske nyleg var denne sysselen eit tabuemne, og dersom han skulle utførast, skulle det helst ikkje skje utanfor heimen. Boka Knäböj er ei forteljing om kvinner og styrketrening. Ho handlar om korleis kvinner har vore motarbeidde og mistenkeleggjorde når det gjeld å bygge kroppen sin og å løfte tungt. Med inspirasjon frå skjønlitteratur og forsking skriv journalisten Sara Martinsson personleg og kunnskapsrikt om den kvinnelege styrketreningas idéhistorie, og alt frå muskelkvinner på 1800-talet til dagens treningsinfluensarar. Ho blir intervjua av forfattaren Sandra Lillebø, som sjølv veit eitt og anna om styrketrening.
60
PROSALONG: AV STØV ER DU KOMEN? Gud skapte menneska av støv, og i kyrkjelege gravferder blir vi den dag i dag lova at vi òg skal stå opp av støvet. Ei av dei ti landeplagene kom i stand då Moses kasta sot mot himmelen. Job gnei seg inn i oske då han mista alt han eigde. Eller – var det støv?
15.45–16.30 ALVER GRATIS
Støvet er eit symbol på det forgjengelege og det låge, det som ikkje er viktig, og som har lite verdi. Slangen i paradiset hadde støv til føde, og i David sin salme nummer 18 heiter det at David skal knuse fiendane «til støv for vinden». Kva representerer støvet i Bibelen? Kari Veiteberg er biskop i Oslo og det siste året aktuell med bøkene Eg hadde ikkje orka Gud utan Jesus og Bibelen på 200 sider. Samtaleleiar er litteraturvitar og forfattar Grethe Fatima Syéd. I samarbeid med NFFO.
61
SØNDAG 13. FEBRUAR
FESTIVALAVSLUTNING 17.00–18.15 OLAV H. HAUGE 160/80 (STUDENT)
17.00 17.10 17.20
Festivaloppsummering Jon Fosse på engelsk Albumklassikar på en søndag
JON FOSSE PÅ ENGELSK Jon Fosse har på bestilling skrive eit høyrespel for oss, Leika leiken, og uravlyttinga gjekk føre seg under festivalopninga. Som avslutning vil vi spele av høyrespelet på engelsk, omsett av May-Brit Akerholt.
ALBUMKLASSIKAR PÅ EIN SØNDAG Gjennom festivalen har Dylan Jones delt sine innsikter om Ziggy Stardust og David Bowie. Madame Nielsen har gjennom sin Silver Dollar Duke tolka Ziggy og Bowie, og Jon Larsen har fortalt om sitt stjernestøvprosjekt. Vi rundar av festivalen med ei utgåve av konseptet klassisk album-søndag, der ikoniske plater blir spelte i sin heilskap. Vi speler David Bowie sitt album The Rise and Fall of Ziggy Stardust and the Spiders from Mars, som feirar femtiårsjubileum i år, frå start til slutt. Innleiing ved Øyvind Vågnes.
62
63
Boksalongen har festivalbøkene. Vi arrangerer signeringer hele festivalen følg oss:
@boksalongen Drop by Boksalongen for browsing, coffee breaks and book signings by visiting authors throughout the festival.
LITTERATURHUSET I BERGEN
64
The independent bookshop at the Bergen House of Literature.
LITTERATURHUSET I BERGEN
Ungdomsprogram 8.–10. februar TIRSDAG 8.02 Rasisme og identitet
ONSDAG 9.02 Natur og klima
TORSDAG 10.02 Ytringsfridom og polarisering
65
TIRSDAG 8.02 ⸺ RASISME OG IDENTITET
Kva er filosofi, og kvifor er filosofi relevant i liva våre? Professor i filosofi ved Universitetet i Agder Einar Duenger Bøhn, som har gitt ut boka Meningen med livet, vil halde føredrag for elevane.
TIRSDAG 8. FEBRUAR KL. 09.00– 09.45 OG 10.00–10.45 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
I boka Sangria i parken frå 2021 problematiserer Nils-Øivind Haagensen grenser for overskridande oppførsel. Kvar går grensa mellom flørt og seksuell trakassering? Forfattaren blir intervjua av elevar.
TIRSDAG 8. FEBRUAR KL. 09.00– 09.45 OG 10.00–10.45 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
66
At dei afrikanske slavane gjorde opprør, både på slaveskipa og seinare i Amerika, er velkjend. At det i stor grad var kvinner som organiserte slaveopprøra i USA, har vore utelatt frå historia, og gløymd. Den amerikanske forfattaren og aktivisten Rebecca Hall har børsta støv av ein ukjend del av amerikansk historie og skrive boka, ein grafisk memoar, Wake: The hidden history of womenled slave revolts. Forfattaren blir intervjua av elevar.
TIRSDAG 8. FEBRUAR KL. 11.30–12.15 OG 12.30–13.15 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
Anne Bitsch gav i 2021 ut boka Brorskapet, om drapet på 15-år gamle Benjamin Hermansen i 2001. Ho rettar søkelyset mot radikaliseringa og den militante nasjonalismen som låg til grunn for hendinga, men fortel også om ei ufullstendig etterforsking og sviktande oppfølging av rasistisk vald i Noreg. Forfattaren blir intervjua av elevar.
TIRSDAG 8. FEBRUAR KL. 11.30– 12.15 OG 12.30–13.15 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
67
ONSDAG 9. FEBRUAR ⸺ YTRINGSFRIDOM OG POLARISERING
Kva skjedde eigentleg i regjeringskvartalet og på Utøya, og korleis kunne noko slikt hende? Med boka La oss snakke om 22. juli vil Thomas J. R. Marthinsen hjelpe barn og unge med å få svar på det dei lurar på. Forfattaren blir intervjua av elevar.
ONSDAG 9. FEBRUAR KL. 09.00–09.45 OG 10.00–10.45 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
Boka Ingen mann er en øy tar føre seg gjenreisinga av Utøya etter 22. juli. Jørgen Watne Frydnes er dagleg leiar av Utøya AS, og i boka skildrar han korleis det er å prøve å skape noko meiningsfylt ut av det meiningslause, som hendingane på Utøya var. Forfattaren blir intervjua av elevar.
ONSDAG 9. FEBRUAR KL. 09.00–09.45 OG 10.00–10.45 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
68
Kva utfordringar står unge overfor når dei skal ytre seg, og korleis kan dei påverke det offentlege ordskiftet? Kva gjer sosiale medium med ytringsrommet? Ungdommens ytringsfrihetsråd har utvikla ein interaktiv sceneproduksjon for VGS-elevar.
ONSDAG 9. FEBRUAR KL. 11.30–12.15 OG 12.30–13.15 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
Øyvind Strømmen har skrive boka Giftpillen. Konspirasjonsteorier og deres ødeleggende kraft. Her viser han korleis konspirasjonsteoriar truar samfunnsdebatten og sosiale relasjonar, og at konspirasjonsteoriar ikkje er noko vi berre kan le bort. Forfattaren blir intervjua av elevar.
ONSDAG 9. FEBRUAR KL. 11.30–12.15 OG 12.30–13.15 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET ONSDAG 9. FEBRUAR KL. 13.30–14.00 PRISUTDELING UNGDOMMENS LITTERATURPRIS (TBA)
69
TORSDAG 10. FEBRUAR ⸺ NATUR OG KLIMA
Anja Bakken Riise er leiar for Fremtiden i våre hender. I boka Mitt klimaregnskap ser ho på kva ein konkret kan gjere for å minske eige klimaavtrykk. Forfattaren blir intervjua av elevar.
TORSDAG 10. FEBRUAR KL. 09.00–09.45 OG 10.00–10.45 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
Byen er full av bilar og bussar, støv, ståk og menneske. Men biologen Hanna Bjørgaas har sett noko anna i byen – eit yrande dyreliv. I boka Byens hemmelige liv tar ho lesaren med på ein tur til naturen i byen. Forfattaren blir intervjua av elevar.
TORSDAG 10. FEBRUAR KL. 09.00–09.45 OG 10.00–10.45 OLAV H. HAUGE OG AUDITORIET
70
Verdsrommet er ein støvete stad. Mellom stjerner, planetar og mørk materie, er det fullt av kosmisk støv – mikrometeorittar. Kvar dag fell hundre tonn av dei ned på jorda. Jon Larsen fann ein metode for å finne dette støvet, og har skrive om det i boka Stjernejeger. Jon Larsen held føredrag for elevane. Forfattaren blir intervjua av elevar.
TORSDAG 10. FEBRUAR KL. 11.30–12.15 OG 12.30–13.15 OLAV H. HAUGE
71
laurdag 5. februar Bergen Offentlige Bibliotek
72
Mormor og dei åtte ungane med Adele Skodespelar Adele Lærum Duus les sine favoritthistorier frå Anne-Cath. Vestlys bøker om Mormor og de åtte ungene, og viser filmklipp frå originalfilmane. Kom og høyr, då vel! Frå 4 år
LAURDAG 5. FEBRUAR KL 12.00 AUDITORIET, BERGEN OFFENTLIGE BIBLIOTEK
269 dagar med regn Likar du å høyre på lydbok? Forfattaren Roald Kaldestad og musikaren Roy Ole Førland formidlar den vakre og poetiske boka 269 dagar som ei «live» lydbok, med illustrasjonane på storskjerm, opplesing, musikk og lydkulisser. Boka er skrive av Roald Kaldestad, og vakkert illustrert av Bjørn Rune Lid. Framsyninga høver for barn frå 5 år
LAURDAG 5. FEBRUAR KL 13.00 UROM, BERGEN OFFENTLIGE BIBLIOTEK
73
Vulkanar og dinosaurar Sjå opp for supervulkanar som eksploderer og meteorittar som styrtar. Møt monsterøgler så store som bussar, hårete mammutar med store støyttenner og ikkje minst digre dinosaurar. Reidar Müller og Sigbjørn Lilleeng har laga boka Supervulkaner og digre dinosaurer – den kjempestore boka om Norges kjempelange forhistorie. No kjem dei for å ta oss med på ei oppdagingsreise i Noregs eineståande forhistorie. Reidar Müller er geolog og ein erfaren formidlar av Noregs forhistorie. I denne boka fortel han på underhaldande vis om alt som er spennande å vite om korleis landet blei til. Boka er rikt illustrert av teikneserieskapar Sigbjørn Lilleeng. Passar for alle.
LAURDAG 5. FEBRUAR KL 14.00 AUDITORIET, BERGEN OFFENTLIGE BIBLIOTEK
74
Opprop mot støvete haldningar Håndbok for unge antirasister av Tinashe Williamson belyser og engasjerer, og oppfordrar til det aller viktigaste, nemlig dialog. Gjennom ti kapittel og ti fiktive karakterar svarer Williamson på spørsmål om kva rasisme eigentleg er, kvifor representasjon er viktig, og kva ein kan seie viss ein opplever at nokon blir diskriminert på grunn av hudfargen sin. Rasisme er eit vanskeleg tema for dei vaksne å navigere i, og for mange er det difor ekstra krevjande å snakke med barna om det. For kva skal ein seie? Kor skal ein starte? Denne engasjerande, inkluderande og lærerike boka er skriven i skuledagbokformat med oppgåver og samtalar som barna lett kan ha med dei vaksne heime eller saman med klassen på skulen. Målet er å gi stafettpinnen vidare til den oppveksande generasjonen og få dei til å føle at dei har makt til å endre verda. Innleiing ved forfattaren og intervju. Det er mogeleg å stille spørsmål frå salen.
LAURDAG 5. FEBRUAR KL 15.00 STORSALEN, BERGEN OFFENTLIGE BIBLIOTEK
75
FOTO Bilda på forsida og baksida er henta frå kunstnaren Gitte Sætres serie Morstøv frå 2013. Hennar kunstnariske metode var å samle støv frå huset sitt. Kunstverket bestod av ei serie fotografi av støvet. Du kan lese meir om utstillinga her: https://www.gittesatre.com/morstoslashv.html Gitte Sætre er ein kunstar som arbeidar med dialogbasert kunst, performance, video og lyd. Ho har stilt ut mellom anna i Noreg, India, Russland, Indonesia, Danmark, Polen, Mexico, USA og Addis Abeba. The photos on the front and on the back of the catalogue, on page 6–7 and on page 80–81, is from the artist Gitte Sætre’s series Motherdust from 2013. Sætre collected dust from her house as her artistic methodology and photographed each small mass of dust as a series of work. Read about the exhibition here: https://www.gittesatre.com/morstoslashv.html Gitte Sætre is a multidisciplinary artist, working with dialogue based art, performance, photography, video and sound. Her work has been shown in Norway, India, Russia, Indonesia, Danmark, Polen, Mexico, USA and Ethiopia. s.5: Mona B. Riise: NRK, collage: Unsplash| s. 6–7 : Shutterstock | s. 13: Tom A. Kolstad | s.15: Alamy | s. 16: Am Nah, Unsplash | s. 17: Eivind Senneset | s. 18: Madame Nielsen | s. 20: John Erik Riley | s. 21: Venstre | s. 22: Shutterstock | s. 23: JFGAGA | s. 24: Shutterstock | s. 25: Orginalb ilde, Wiki Commons | s. 27: Fartein Rudjord | s. 28: Northing | s. 29: Adnan Icagic, Universitetsmuseet i Bergen | s. 29: Jon Larsen | s. 30: Shutterstock | s. 31: Unsplash | s. 32: Fra omslaget til Minor Detail | s. 33: Unsplash | s. 34: Unsplash| s. 35: Paul Bulai, Unsplash | s. 36: Kristin Svanæs-Soot | s. 38: Unsplash | s. 39: Wikimedia Commons | s. 40: Conor Horgan | s. 41: Unsplash | s. 42: Jon Larsen | s. 43: Unsplash | s. 45: Alamy | s. 46: Rodolphe Escher © Flammarion | s. 47: Unsplash | s. 48: Stephan Van Fleteren | s. 50: Unsplash | s. 51: Liya Shin, Unsplash | s. 52: Mehdi Sepehri, Unsplash | s. 54: Eldbjørg Ribe | s. 55: Eivind Senneset | s. 56: Creative Commons | s. 57: Unsplash | s. 59: Shutterstock | s. 60: Unsplash | s. 61: Unsplash | s. 63: Tom A. Kolstad | s. 64: Unsplash | s. 66: Spartacus forlag/Forlaget Oktober | s. 67: Ill. Frå boka: Wake: The Hidden History of Women-Led Slave Revolts/Frå boka: Brorskapet, Gyldendal Forlag| s. 68: Solum Bokvennen | s. 69: Frittord.no/Unsplash| s. 70: Res Publica/ Ragna Misvær Grønstad | s. 71: Jon Larsen | s. 72: Unsplash | s. 78–79: Shutterstock Grafisk design: Ingun White | Trykk: Bodoni AS, Bergen
76
77
MEDIAAS CHRISTINA MELCHOR FERNANDA MIGKOS HELLEVIK MOLLERIN KAJA SCHJERVEN NIELSEN MADAME NORMAN HJORTH LINE NØDTVEDT ERLEND OPARA MICHAEL PFEIJFFER ILJA POLLEN GEIR RAJA ABID RIISE ANJA RIISE HAUGE EIVIND RIISE MONA B. RILEY JOHN ERIK RUDJORD UNNELAND BORGHILD RØNNING BALSVIK RANDI SAMSET BJØRN SHIBLI ADANIA SKARE ORGERET KRISTIN SKÅRDERUD FINN SLAATSVEEN KARI
2022
HOBBELSTAD INGER MERETE HOLMÅS STIG HAAGENSEN NILS-ØIVIND HJORTH VIGDIS JAHR BJØRN OLAV JAMIE KATHLEEN JEGERSTEDT KARI JOHNSEN KAI JONES DYLAN KJÆRSTAD JAN KOLBERT ELIZABETH KORNELIUSSEN NIVIAQ KRISTIANSEN TOMM LANDRO JAN H. LARSEN JON LILLEBØ SANDRA LOE BJØRNSTAD MARIT LYKKE NINA MAO YIMIN MARTHINSEN J.R. THOMAS MARTINSSON SARA MEDIN DANIEL
78
2022
SPRINGORA VANESSA STRØM INA STRØMMEN ØYVIND SYED GRETHE FATIMA SÆTHER ANNE KARIN SØRBØ GUNNAR SØYSET EIRA TOLDAM SIMON TORGERSEN TROND-VIGGO TVEDT CHRIS TVEDT IDA LØDEMEL ULLMANN LINN UMUBYEYI BEATA MAIRESSE VASSENDEN EIRIK VESTRHEIM HEIDI MARIE VEITEBERG KARI VIKINGSTAD MARGUNN VINGER AUDUN VÅGNES ØYVIND WATNE FRYDNES JØRGEN YU BEN YONUS SELMA M. ZAKARIA RAFIA
ADHIAMBO OWOUR YVONNE B BRITTA BAKKE TOVE BENNETT CLAIRE-LOUISE BITSCH ANNE BJØRGAAS HANNA BOKHARI LAILA BRÅTEN ANINE BØ EIRIK BØHAGEN HEIDI BØHN EINAR DUENGER BØRSHEIM ANNLAUG CARMONA-ALVAREZ PEDRO DE ZWART RØRHOLT TORA DROZDOWSKA KAROLINA EIKEFJORD EIRIN EIKEMO MARIT ELEFTHERIA VIKTORIA FOSSE JON HALL REBECCA HAMMER JOSHUA HELLESTVEIT CECILIE HELMICH PEDERSEN FRODE
79