Het magazine van Veenendaal voorjaar 2025

VOORJAAR 2025 | BEWAAREXEMPLAAR

Het magazine van

Koningsdag en 80 jaar vrijheid vier je in Veenendaal!

Koningsdag programma

Vier de vrijheid

De UITagenda van Veenendaal

[ 2 ] Hét magazine van Veenendaal

INHOUD

Colofon Jaargang 15 - Nr. 1 - 2025 Hét magazine van Veenendaal is een uitgave van Elan Media Group BV Torenstraat 3, Kesteren T. (0488) 44 20 36 E. info@elan-media.nl I. www.elan-media.nl Voorpagina foto: Jolijn Lemstra

14

Vormgeving Elan Media Group BV Yvonne Jansen Redactie en fotografie Lilian Steensma Govert Govers Theater Lampegiet RBT Heuvelrug Jolijn Lemstra Arjenne Niessink Maarten de Penning Ted Walker Bert Rietberg Hennie Henzen Ton Valkenburg Roel van der Voort Gemeentearchief Veenendaal

17

#ORANJE SPECIAL

44

33

Eindredactie Miranda Ederveen Hoofdredactie Lilian Steensma Ferry Gerritsen Druk Senefelder Misset, Doetinchem Verspreiding Verspreidingsburo, Rhenen Copyright Het auteursrecht op de in dit tijdschrift verschenen artikelen wordt door de uitgever voorbehouden.

Het verlenen van toe­ stemming tot publicatie in dit tijd­schrift houdt in dat de auteur de uit­gever onherroepelijk machtigt de bij of krachtens de auteurs­ wet door derden ver­ schuldigde vergoeding voor kopiëren te innen en dat de auteur alle ­overige rechten over­draagt aan de uitgever.

Niets uit deze uitgave mag ­worden overgenomen, vermenigvuldigd of gekopieerd zonder uitdrukkelijke toestemming van de uitgever.

WWW.DITISVEENENDAAL.NL

@ditisveenendaal Praat mee: #ditisveenendaal

#VIERDEVRIJHEID

51 www.ditisveenendaal.nl

VOORWOORD

Ko n i n g

sdag

We slaan de handen ineen In Veenendaal gaan we bijzondere weken tegemoet, waarin herdenken en feestvieren hand in hand gaan. We kijken achterom en daarna, met in ons achterhoofd de lessen uit het verleden, weer vol vertrouwen en goede moed vooruit.

Binnenkort vieren we Koningsdag! Ik geniet altijd van het moment dat de Markt volstroomt en oranje kleurt. Mooie tradities moet je koesteren: samen zingen we de koning en zijn gezin uit volle borst toe. Na de aubade wandel ik graag even met mijn vrouw door de binnenstad. De sfeer van saamhorigheid die daar hangt, maakt dat ik me een trotse burgervader voel.

In dit magazine lees je over wat de stichting Oranjedag Veenendaal, MAAK. Veenendaal en #ditisveenendaal samen organiseren rond de viering van 80 jaar vrijheid. Ze slaan de handen ineen om samen het unieke verhaal over de bevrijding van Veenendaal te delen.

Ik zeg alvast: berg je vlag na 5 mei niet al te ver op, want op 10 mei heb je die weer nodig. Dan vlagt heel Veenendaal voor vrijheid. Wat die datum bijzonder maakt ontdek je vanzelf wanneer je deelneemt aan de activiteiten rond 80 jaar vrijheid.

Als je je verdiept in bezetting en oorlog, vroeger of vandaag, dan realiseer je je hoe bijzonder het is dat we in vrede mogen leven. Samen houden we de herinnering levend, samen vieren we de vrijheid.

Maar eerst viert Veenendaal Koningsdag!

Blader snel verder, dan weet jij wat er die dag allemaal te doen is.

Ik wens je mooie dagen, Gert-Jan Kats

Hét magazine van Veenendaal [ 3 ]

[ 4 ] Hét magazine van Veenendaal

Ko n i n g

sdag

Onderhandelen op de kleedjesmarkt Er zal op Koningsdag weer stevig onderhandeld worden in het centrum van Veenendaal! De kleedjesmarkt in de Hoofdstraat is de plek waar koopjesjagers, schatzoekers en handelaartjesin-de-dop elkaar treffen.

Ben jij er klaar voor?

De kleedjesmarkt op Koningsdag wordt mogelijk gemaakt door Heuvelman Staal. Handelen zit deze mannen van staal in het bloed. ‘Dat klopt, onze familie is al sinds 1876 actief in de handel’, zegt Dorus Heuvelman.

‘Mijn vader nam het schrootbedrijf van zijn toenmalige werkgever Toon van Dijk over. Toon was nauw betrokken bij de Veense Oranjevereniging en mijn vader vond dat wel mooi. Hij besloot als nieuwe eigenaar die steun voort te zetten.’

Vaste prik!

Tradities, respect en trouw zijn belangrijke waarden voor het bedrijf. Dorus vervolgt: ‘Wij koesteren onze band met stichting Oranjedag Veenendaal. Ik heb veel waardering voor wat zij al jarenlang allemaal mogelijk maken op Koningsdag.’ Op de vraag hoe hij die feestdag zelf graag invult, reageert Heuvelman: ‘Een rondje over de kleedjesmarkt is voor mijn vrouw en mij vaste prik.

Als ondernemer vind ik het grappig om daar te zien dat sommige kinderen geboren handelaars zijn. Wat klein begint, kan uitgroeien tot iets groots, dat zag ik wel aan mijn vader.’

Of jij op Koningsdag nu spullen gaat kopen óf ver­ kopen, maak er een gezellige dag van!

Bijzonder werkbezoek Dorus Heuvelman was onlangs met zijn zoons Gijsbert en Stefan te gast bij Hyundai Steel, een belangrijke leverancier. ‘Heel bijzonder om samen met mijn jongens naar Korea te reizen voor dit werkbezoek. Gijsbert en Stefan hebben hun eigen plek in de organisatie en geven er te zijner tijd ongetwijfeld hun eigen draai aan’, zegt Dorus. Hij besluit met een lach: ‘Of zij op hun beurt stichting Oranje­dag blijven steunen? Vast wel, we zullen zien!’

Heuvelmans tips voor jonge handelaars: • Plak een prijsje op je spullen, lekker duidelijk.

• Ga samen met iemand, gezellig en praktisch.

• Kleed je in laagjes, hou rekening met het weer.

• Geef je spullen ronde prijzen, wel zo makkelijk.

• Maak een feestje van jouw kleedje!

• Onthoud: mensen houden van koopjes.

• Enne… Vergeet vooral niet te genieten!

Ko n i n g

sdag

Hét magazine van Veenendaal [ 5 ]

De hele Koningsdag muziek op de Markt Welke Veenendaler houdt er niet van zingen en dansen? Op Koningsdag kan je je hart ophalen op de Markt. ’s Ochtends luiden we Koningsdag daar samen in met de traditionele aubade. Blijf daarna lekker hangen op de Markt, er klinkt daar de hele middag muziek.

Koningsdag is in Veenendaal elk jaar één groot feest. Het hele centrum kleurt rood, wit, blauw en oranje. Dus, hup, op tijd je bed uit! Snel een boterham eten – oké, een oranjetompouce mag ook – en dan snel op de fiets naar de Markt. Met een beetje geluk sta je tijdens de aubade en de prijsuitreiking van de fietsversierwedstrijd met je neus vooraan bij het podium. Omdat Nederland dit jaar 80 jaar vrijheid viert, speelt de Kelwona Pipe Band Society uit Canada tijdens de aubade doedelzakmuziek. Het belooft indrukwekkend te worden, dus zorg ervoor dat je erbij bent!

Stoepkrijten en Schminken Loop jij na de aubade ook graag een rondje over de Braderie bij Theater Lampegiet of over de vrijmarkt in de Hoofdstraat? Je komt daar altijd wel bekenden tegen, gezellig.

Je scoort er unieke koopjes, van speelgoed en boeken tot bijzondere woonaccessoires, dus sla je slag. Ben je uitgeshopt, loop dan vooral weer even terug naar de Markt.

Terwijl kinderen zich daar laten schminken of met stoepkrijt de mooiste creaties maken, genieten volwassenen er van een kop koffie met iets lekkers erbij.

Zingen en swingen Cultuurpodium op de Markt 10.00 uur 11.30 uur 13.00 uur 14.30 uur 15.45 uur 16.00 uur

Traditionele aubade All4Fun popkoor Timeless Groove Roxy Music Tributeband Dansschool van de Haar DJ Partypat

Vanaf het Cultuurpodium klinkt de hele middag muziek.

Zing lekker mee met Popkoor All4Fun en gooi daarna de heupen los op de muziek van Timeless Groove en de Roxy Music Tributeband. Dansschool Van de Haar laat zien hoe leuk dansen is en DJ Partypat draait daarna de vrolijkste hits.

Wat jij ook onderneemt, zorg ervoor dat je het Cultuurpodium niet mist.

Fijne Koningsdag!

Mede mogelijk gemaakt door…

Hardeman Veenendaal – je ziet hun rode busjes en vrachtwagens door heel Veenendaal rijden - is diepgeworteld in de Veense samenleving. Hardeman is al jaren trotse sponsor van Stichting Oranjedag Veenendaal, dit jaar in het bijzonder van het Cultuurpodium op de Markt op Koningsdag.

[ 6 ] Hét magazine van Veenendaal

Ko n i n g

sdag

Schoolvoetbal, 60 jaar spanning en sensatie

Het was een komen en gaan van basisschoolleerlingen, de afgelopen weken op de velden van VRC. In de voorrondes van het ISO Groep schoolvoetbaltoernooi namen leerlingen van 19 scholen het tegen elkaar op. De finales worden op Koningsdag gespeeld. Spannend!

De 52 jongens- en meidenteams die meedoen bestaan uit leerlingen van de groepen 7 en 8 van de basisschool. Ze voetballen op een half veld, acht tegen acht. De jongensteams spelen recreatief of competitief. De meidenteams spelen op één niveau: competitief. De afgelopen weken stonden de topteams in de voorrondes al heel wat keren tegenover elkaar. Het ging er fel aan toe op de voetbalvelden van Sportpark Spitsbergen!

Sport verbroedert

Zet ‘m op!

Marco Mulder is salesmanager bij ISO Groep, de sponsor van het toernooi. Marco houdt wel van een goed potje voetbal, net als veel van zijn collega’s. Uit hun werk gingen ze afgelopen weken regelmatig even kijken bij de voorrondes. Dat kan prima, het kantoor van ISO Groep staat aan de Smalle Zijde, niet zo ver van Sportpark Spitsbergen af. In aanloop naar het toernooi kregen alle deelnemende scholen een voetbal met ISO Groep-logo cadeau. ‘Ideaal om mee te trainen’, zegt Marco met een lach.

Op Koningsdag worden vanaf 14.00 uur de finales gespeeld op de voetbalvelden van VRC, Sportpark Spitsbergen in Veenendaal. Burgemeester GertJan Kats reikt de trofeeën uit. Marco en zijn collega’s zijn daar zéker bij! ‘De finale van dit 60e schoolvoetbaltoernooi belooft weer spannend te worden!’, zegt hij. ‘Wij kijken naar een sportieve, zinderende finale met veel enthousiaste toeschouwers. Jongens en meiden, zet ‘m op!’ www.schoolvoetbalveenendaal.nl

Zakelijk en sportief Hij vervolgt: ‘Sport is een belangrijk thema voor ISO Groep. Wij houden wel van een uitdaging, zowel zakelijk als sportief. We doen als collega’s jaarlijks mee met een voetbaltoernooi. De opbrengst daarvan gaat naar een goed doel. Een Veens sportevenement is niet compleet als er geen collega’s van ISO Groep meedoen. Sport verbroedert, zeggen ze. Ik denk dat dat klopt.’

ISO Groep is een IT bedrijf dat klanten alle mogelijke zorgen rondom IT, security, printen en bellen uit handen neemt. Het team wil dat bedrijven, scholen, apotheken en stichtingen ongestoord en veilig kunnen doen waar zij goed in zijn. Wel zo prettig!

Ko n i n g

Hét magazine van Veenendaal [ 7 ]

Samen zingen sdag

voor de koning

Hieperdepiep hoera-ha-ha!

Tijdens de aubade zingen we ook ‘Vandaag is het weer Koningsdag’, je vindt de tekst hieronder. Begin maar alvast met oefenen, dan kan je op Koningsdag uit volle borst meezingen!

Vandaag is het weer Koningsdag Hieperdepiep hoera!

Dus wappert overal de vlag Hieperdepiep hoera!

De koning krijg nu muzikaal Hieperdepiep hoera-ha-ha!

Het beste van ons allemaal Hieperdepiep hoera!

Refrein: Lang leve onze koning Hieperdepiep hoera-ha-ha!

Lang leve onze koning Hieperdepiep hoera!

We roepen en we zingen luid Hieperdepiep hoera!

We hangen onze driekleur uit Hieperdepiep hoera!

Oranjewimpel aan de vlag Hieperdepiep hoera-ha-ha!

Zo vieren wij de Koningsdag Hieperdepiep hoera!

Voor veel Veenendalers is Koningsdag niet compleet zonder de traditionele aubade. Om 10.00 uur kleurt de Markt rood, wit, blauw en oranje en dan klinkt er muziek. Wat de aubade dit jaar extra bijzonder maakt: er zijn doedelzakspelers uit Canada bij!

De aubade wordt mede mogelijk gemaakt door KUDO. Je komt de bouwers van KUDO momenteel volop tegen in het centrum van Veenendaal, onder andere in de Tuinstraat.

Daar wordt hard gewerkt aan de realisatie van zowel winkelruimte als woningen.

Waardering en respect Mark Walraven is hoofd productie bij KUDO. Hij legt uit waarom de aubade zo mooi aansluit bij de visie van het bedrijf. ‘KUDO staat voor waardering en respect. Het zijn waarden die als een rode draad door onze organisatie lopen. Op Koningsdag tonen we samen respect en waardering voor ons Koningshuis, vooral tijdens de aubade komt dat mooi tot uiting. Samen zingen verbindt.’

Startsein Op 27 april geeft de burgemeester vanaf het grote podium op de Markt om 10.00 uur het startsein voor een dag vol feestelijke activiteiten. Er worden verschillende liederen gezongen, waaronder uiteraard het Wilhelmus. Mark: ‘Geen nood als je niet alle liederen uit je hoofd kent; de liedteksten worden ter plekke uitgedeeld. Namens KUDO: een gezellige Koningsdag gewenst.’

Refrein Het centrum is heel mooi versierd Hieperdepiep hoera!

Door jong en oud wordt feestgevierd Hieperdepiep hoera!

Vertier en vrolijkheid op straat Hieperdepiep hoera-ha-ha!

Een lasershow vanavond laat Hieperdepiep hoera!

Refrein

Een dag vol activiteiten Mark Walraven van KUDO (rechts) in overleg.

KUDO staat voor waardering en respect.

[ 8 ] Hét magazine van Veenendaal

Ko n i n g

sdag

Stuntvrouwen en lefgozers, opgelet!

Waaghalzen, stuntvrouwen en lefgozers, heb ik jullie aandacht? Op Koningsdag moet je op de Duivenweide zijn! Het parkeerdek daar wordt weer omgebouwd tot een uitdagend pumptrack-parcours.

Hoeveel lef heb jij?

Wie niet bang is voor een beetje actie, is op Koningsdag vanaf 10.00 uur welkom op de Pumptrack. Let op: het is geen plek voor bangeriken of angsthazen; het gaat er spectaculair aan toe! Kinderen en tieners kunnen zich er uitleven op de vele fietsen die er klaarliggen. Wel even een helm opzetten, hè? Die krijg je bij de Pumptrack te leen. Veiligheid vóór alles.

Mede mogelijk gemaakt door…

De pumptrack wordt dit jaar mede mogelijk gemaakt door Gebr. Henken Veenendaal, sponsor van Stichting Oranjedag Veenendaal. De geschiedenis van het familiebedrijf voert terug tot vóór de Tweede Wereldoorlog

Amerikaanse legertruck ‘Een overgespoten, Amerikaanse leger­truck, dat was het eerste gemotoriseerde voertuig waarmee mijn opa Gerrit Henken net na de oorlog kolen en zand vervoerde’, vertelt Robert Henken. ‘Toen de Amerikanen na de Tweede Wereldoorlog huiswaarts keerden, kon opa de truck overnemen.

De vrachtwagen gaf meer mogelijk­ heden dan de paardenkar die hij vanaf 1932 gebruikte. Opa Gerrit zou trots zijn als hij wist dat Henken vandaag in Veenendaal hét adres is voor sier­ bestrating, infra en transport!’ De afgelopen decennia maakte het bedrijf – en daarmee ook het wagenpark – een flinke groei door. Inmiddels rijden er 22 vrachtwagens van de gebroeders Henken door heel Nederland.

Onvergetelijke ervaring De huidige eigenaren, neven Robert en Gert Henken, doen graag iets terug voor de maatschappij waarin ze zo diep geworteld zijn. Robert: ‘Dat klopt! We doen dat al jaren door sportclubs te sponsoren en dit jaar dus ook als sponsor van Stichting Oranjedag Veenendaal.’ Op Koningsdag geen rondje in een Amerikaanse legertruck, maar wél een onvergetelijke ervaring op de Pumptrack.

Robert besluit: ‘Mijn collega’s en ik wensen je een fijne Koningsdag!’

Ko n i n g

sdag

Hét magazine van Veenendaal [ 9 ]

Samen bouwen, da’s teamwerk!

Op Koningsdag kunnen kinderen hun fantasie de vrije loop laten tijdens de LEGObouwwedstrijd, mogelijk gemaakt door DISC Factor. In de hal van De Cultuurfabriek staan bakken vol kleurrijke LEGO-steentjes klaar.

Wat maak jij?

Koningsdag is niet compleet zonder de inmiddels traditionele LEGO-bouwwedstrijd.

Meedoen is gratis, je kunt tussen 12.00 en 17.00 uur gewoon binnenlopen in de centrale hal van De Cultuurfabriek en een mede­ werker vragen om een bouwplaat. Leef je uit en maak op die bouwplaat jouw unieke, fantastische creatie. Als je uitgebouwd bent, lever je jouw bouwwerk in. Vergeet niet je naam erop te zetten, want een LEGOmedewerker bepaalt na afloop welke kinderen er vandoor gaan met een prijs.

Er kunnen ongeveer 75 kinderen tegelijk terecht bij de bouwwedstrijd. Is er nog even geen plek voor jou? Geen probleem: Grand Café Blàài in de centrale hal is open, dus daar kan je even wachten terwijl je iets lekkers eet of drinkt. Of je loopt nog even terug naar het Kees Stipplein, want daar liggen dit jaar voor het eerst reuze LEGO-stenen om samen iets moois mee te bouwen.

Zet ‘m op en vooral: veel plezier!

Ken je kleur, dat geeft minder gezeur Zo kleurrijk als LEGO Het team van DISC Factor is zo kleurrijk als LEGO-steentjes! Ze willen eigenlijk maar één ding: teams inspireren en motiveren om samen te werken voor de mooiste resultaten. ‘DISC Factor en de LEGO-bouwwedstrijd, dat is een combinatie met een knipoog’, zegt eigenaar Sandor Lemstra. ‘Wij maken namelijk torens van Duplo, de grotere variant van LEGO. Deze torens worden binnen bedrijven gebruikt om te laten zien hoe iemand graag communiceert en samenwerkt. Met de Duplo-steentjes op je bureau attendeer je jouw collega’s op jouw manier van communiceren, heel handig! Een doener is anders in de omgang dan een inspirator.

Iemand die erg sociaal is, werkt weer anders samen dan een heel consciëntieuze collega. Juist die verscheidenheid schept een krachtig team. We zien bijzondere dingen gebeuren als collega’s elkaar beter begrijpen. Doe jij mee met de LEGO-bouwwedstrijd?

Volg je hart, blijf dicht bij jezelf en maak iets moois. Succes!’

[ 12 ] Hét magazine van Veenendaal

Ko n i n g

sdag

Laat je in de watten leggen

Blikvanger in het klein

Als jij regelmatig bij Van der Valk Hotel Veenendaal komt, dan hoeven we je niet te vertellen dat het daar goed toeven is. Het is een oase van luxe en rust. Je kunt er lunchen, dineren en vergaderen terwijl je uitkijkt over Veenendaal. Da’s cool, hè?

Dit jaar is Van der Valk Hotel Veenendaal een van de sponsoren van Stichting Oranjedag Veenendaal. Directeur Daan Delpeut legt uit waarom. ‘Koningsdag is een feestdag om samen te vieren. Ga er met je familie of vrienden op uit en geniet van alle activiteiten die Stichting Oranjedag organiseert. Wij maken al die vrolijke activiteiten graag mede mogelijk. Het is onze manier om iets terug te doen voor Veenendaal, de plaats waar wij ons thuis voelen,’ zegt hij met een lach.

Dineren met uitzicht over Veenendaal Verrassend lekker eten Hotel Veenendaal is inmiddels een begrip in Veenendaal en niet alleen omdat je er verrassend lekker kunt eten. Het hotel biedt ook vergaderarrangementen voor groepen van uiteenlopende grootte en een wellness waar je even volledig tot rust kunt komen. Daan Delpeut: ‘Mocht je na de Oranjeweek lekker willen bijkomen, laat je dan bij Hotel Veenendaal in de watten leggen, daar zijn wij goed in!

We zijn zeven dagen per week, 24 uur per dag geopend en ontvangen je graag. Tot snel!’

Koningsdag belooft weer één groot feest te worden in Veenendaal!

Stichting Oranjedag Veenendaal kan dankzij maatschappelijk betrokken ondernemers een mooi programma neerzetten. Eén van die oer-Veense ondernemers: Rijk van Manen.

Als het over Horlogerie Van Manen gaat, is de kans groot dat je direct het torentje van Van Manen voor je ziet. Van Manen is er trots op dat de inmiddels iconische klokkentoren een echte blikvanger is. ‘De klokkentoren is sinds kort als sleutelhanger verkrijgbaar. Onze instagramvolgers konden al een gratis roze of goud- of zilverkleurige versie ophalen in de winkel’, zegt Rijk terwijl hij een miniatuur klokken­ toren met sleutelring laat zien. ‘Speciaal voor de Oranjeweek hebben we een oranje versie laten maken. Leuk, hè?’

Met respect voor de natuur De sleutelhanger is gemaakt door 3D Marks, het bedrijf van Ivar Kraaijevanger. Rijk: ‘Ivar gelooft net als wij in de kracht van lokale winkels. Hij maakt 3D geprinte souvenirs van gebouwen waar gemeenschappen trots op zijn. De sleutelhangers worden gemaakt in Nederland van een bio-based materiaal. Ze zijn dus met respect voor de natuur geproduceerd en vervoerd. Iets voor jou, zo’n sleutel­ hanger? Loop eens binnen in onze horlogerie, je bent welkom!’

Ko n i n g

Ook Van Gent viert feest

sdag

Hét magazine van Veenendaal [ 13 ]

Oranjedag: ‘Sponsors, bedankt!’

Op 27 april wordt Koning Willem Alexander 58 jaar, hoera! Weet je wie dit jaar ook een bijzonder feestje viert? Van Gent Autobedrijf!

Toen Willem Alexander – destijds nog een prinsje – 3 jaar oud was, begonnen Wim en Cor van Gent een autogarage achter hun ouderlijk huis.

Destijds konden zij onmogelijk vermoeden dat Van Gent in 2025 zou uitgroeien tot een succesvol familiebedrijf met vijf vestigingen. Je kunt er terecht voor Toyota’s in alle soorten en maten. Wat je ook koopt of leaset, je krijgt er altijd de vertrouwde service met de Van Gent Servicepas. Dit jaar bestaat het bedrijf 55 jaar.

Klantvriendelijk ‘Gaaf toch, dat we nu niet alleen in Veenendaal en Ede, maar ook in Amersfoort, Naarden en Hilversum een begrip zijn?’, zegt Gilbert van Gent, verantwoordelijk voor aftersales. ‘We koesteren de sterke binding die we met onze klanten hebben. Klantvriendelijkheid zit ons in de genen.’

Al 55 jaar service en kwaliteit

De Oranjeweek staat weer voor de deur. Naast Koningsdag en Dodenherdenking is er dit jaar ook de viering van 80 jaar vrijheid in Nederland. Vrijwilligers van Stichting Oranjedag Veenendaal organiseerden samen met anderen tal van activiteiten.

‘Veel bedrijven dragen Veenendaal een warm hart toe en steunen ons’, legt Emile Vermeulen van SOV uit. ‘Er is weer van alles te beleven op Koningsdag dankzij o.a. Toyota Van Gent, Van Der Valk, Horlogerie Van Manen, Tamminga, Roelofsen bloemen, CMC bedrijfsmakelaars, de Vastgoedbrigade, en Van Beek Kolen en Olie.’

Mede mogelijk gemaakt door…

Onze wortels Van Gent Autobedrijf is dit jaar opnieuw sponsor van Stichting Oranjedag Veenendaal. ‘We vergeten niet waar onze wortels liggen’, zegt Gilbert met een lach. ‘Koningsdag in Veenendaal is belangrijk, daar leveren wij graag een bijdrage aan. Koningsdag vieren én mooie auto’s verkopen, wij doen het met enthousiasme, al 55 jaar.’

Verschillende bedrijven hebben hun naam verbonden aan een specifieke activiteit. Emile: ‘ISO Groep is trotse sponsor van het schoolvoetbal, KUDO maakt de aubade mede mogelijk, Heuvelman Staal de kleedjesmarkt in de Hoofdstraat en DISC Factor de LEGO bouwwedstrijd. Hardeman is sponsor van het cultuurpodium op de Markt en Henken Buitengewoon van de pumptrack. Mark Terlage Uitvaartzorg is als sponsor betrokken bij de herdenking op 4 mei in Veenendaal.’

Het worden mooie dagen!

Naast de steun voor Koningsdag is er dit jaar ook een bijzondere samenwerking voor 80 jaar Vrijheid tussen SOV, MAAK. Veenendaal, #ditisveenendaal en andere partners. Het beloven mooie dagen te worden in Veenendaal.

[ 14 ] Hét magazine van Veenendaal

Het is 5 mei 1945. In Nederland wordt de bevrijding uitbundig gevierd! Vlaggen wapperen, kinderen dansen op straat en overal klinkt het Wilhelmus. Overal? Nee, toch niet! In Veenendaal houden inwoners zich op 5 mei nog angstvallig stil. Hoe zit dat?

Het unieke verhaal van Veenendaal ‘Wat het verhaal over de bevrijding van Veenendaal uniek maakt, is dat de geallieerden Veenendaal pas op 9 mei binnenkwamen met het goede nieuws dat de oorlog voorbij was. Heel wat later dus dan de rest van Nederland’, legt Siem van Eek uit.

Verboden liefde Misschien ken je Siem van YouTube of TikTok. Hij maakt voor #ditisveenendaal regelmatig korte video’s waarin hij vertelt wat er allemaal te beleven valt. En nu is Siem bezig met een heel ander project. ‘Samen met inwoners maak ik een korte film die speelt tussen 5 en 10 mei. In Veenendaal is het stil, dronken SS’ers schieten doelloos rond. Er heerst dus gevaar. Maar… er is ook liefde! Een verboden liefde tussen Anna en Nico, twee jonge Veenendalers.’

Ontmoeting tussen heel diverse Veenendalers

Plannen dwarsbomen Verboden liefde, Siem? Waarom verboden? ‘Nou, Anna zat bij het verzet, terwijl Nico’s vader heulde met de vijand. Nico denkt totaal anders over de oorlog dan zijn vader, maar Anna mag van haar vader absoluut niet met Nico omgaan, dat begrijp je wel.

Nico zou via zijn vader de plannen van het verzet onbedoeld kunnen dwarsbomen. Dat zou kostbare levens kunnen kosten.

Het is een spannend verhaal, je moet de film echt gaan bekijken.’

Hét magazine van Veenendaal [ 15 ]

Script en productie Op zoek naar acteurs deed Siem een oproep via #ditisveenendaal. ‘Daar kwamen meer dan 100 reacties op, tof!’, vertelt hij. Voor een heel aantal rollen vond Siem acteurs op het Christelijk Lyceum Veenendaal. ‘Klopt. In de film acteren meerdere leerlingen en anderen werkten mee aan het script en de productie. De film speelt natuurlijk 80 jaar geleden en het was nog een hele klus om daar de juiste kleding en filmlocaties bij te vinden. Nu ik de beelden aan het monteren ben, blijkt dat aardig te zijn gelukt, da’s mooi.’

Voel je vrij De film vertelt het unieke verhaal over de bevrijding van Veenendaal en laat kijkers nadenken over wat vrijheid nou eigenlijk is. De vrijheid van een land én de vrijheid om te houden van wie je wilt. ‘Ik hoop dat jij je vrij voelt om te zijn wie je in wezen bent’, zegt Siem en hij besluit: ‘Ga jij de film bekijken? Ik ben benieuwd wat je ervan vindt. Laat het vooral weten via de socials van #ditisveenendaal.’

In Veenendaal wordt 80 jaar vrijheid uitbundig gevierd! Stichting Oranjedag Veenendaal, MAAK. Veenendaal en #ditisveenendaal hebben samen een mooi programma neergezet. In dit magazine lees je er meer over, blader maar snel verder!

[ 16 ] Hét magazine van Veenendaal

Bevrijdingsrun dwars door centrum Elke vijf jaar is Nationale Bevrijdingsdag voor veel Veenendalers een vrije dag.

Ook dit jaar zijn de meeste bedrijven en scholen op 5 mei gesloten. Alle gelegenheid dus om ’s ochtends met het hele gezin mee te doen met de Bevrijdingsrun door het centrum.

Ate Brouwer van Sportservice Veenendaal organiseert het evenement en hij kijkt er nu al naar uit. ‘Het wordt mooi!’, zegt hij. ‘In de nacht van 4 op 5 mei haalt een groepje hardlopers het bevrijdingsvuur op in Wageningen, stad van de bevrijding. Die hardlopers brengen het vuur naar het Vrijheidsplein (Kees Stipplein) in Veenen­daal en vanaf dat plein start om 10.00 uur een Bevrijdingsrun door het centrum. De route is 1,2 kilometer lang en dus geschikt voor het hele gezin.’

Startnummer en medaille Je kunt alleen deelnemen aan de run door het centrum als je je vooraf hebt ingeschreven via de site van Sportservice Veenendaal. Je krijgt een startnummer en een medaille als blijvende herinnering. Is hardlopen niet echt jouw ding, maar hou je wel van wandelen?

Geen probleem, er is een Bevrijdingswalk van 5 kilometer voor je uitgestippeld. De wandeling brengt je langs onder andere het oorlogsmonument en de Joodse begraafplaats. Kies je voor de Bevrijdingswalk met gids, dan stop je onderweg bij gidsen die je van alles vertellen over Veenendaal tijdens de oorlog. Een bijzondere beleving! Ook voor de wandelingen geldt: even vooraf inschrijven.

Veel te beleven Blijf na de run of wandeling vooral nog even gezellig rondhangen op het Vrijheidsplein. Er is daar namelijk genoeg te beleven op Bevrijdingsdag. Geniet van muziek, bezoek in De Cultuurfabriek de expositie Helmen vol Verhalen of ga in gesprek met veteranen. ‘De Bevrijdingsrun of -walk is een prachtige manier om Bevrijdingsdag te beginnen’, zegt Ate en hij besluit: ‘In Veenendaal vieren we samen de vrijheid, doe jij mee? Je bent welkom! Meld je aan, dan zien we elkaar op 5 mei.’

Meedoen?

Schrijf je snel in!

Ga jij mee het bevrijdingsvuur ophalen?

Loopgroep RLV organiseert samen met Sportservice Veenendaal de nachtelijke tocht naar Hotel de Wereld in Wageningen. In de nacht van 4 op 5 mei wordt daar het bevrijdingsvuur opgehaald. Wil jij mee, hardlopend of wandelend?

Vertrek: 4 mei 23.00 uur. Neem even contact op met RLV voor o.a. informatie over de verschillende afstanden: secretaris.rlv@gmail.com

Hét magazine van Veenendaal [ 17 ]

Samen herdenken en koesteren Rouwen is een werkwoord, dat weet uitvaartverzorger Mark Terlage maar al te goed. Gemis van een geliefde doet pijn, maar je kunt die pijn niet ontlopen. ‘Dat is zo’, zegt Mark. ‘Iedereen gaat anders om met verlies, maar eigenlijk vereist rouwen in alle gevallen actie. Je moet ermee aan het werk. Dat zal ook de familie van Tiny en Grada hebben ervaren aan het einde van de oorlog.’

Manieren ontwikkelen

Tijdens de Tweede Wereldoorlog moesten heel wat Veenendalers afscheid nemen van geliefden.

Zo ook de familie van Tiny en Grada.

Luister tijdens de herdenking bij het oorlogs-monument op 4 mei naar het trieste verhaal van de twee zussen.

Pijn wegduwen heeft niet veel zin. Op een bepaald moment komt het waarschijnlijk toch in alle hevigheid weer boven. Mark: ‘Mooi als het lukt om een overledene te herdenken met een traan, maar ook met een lach. Laat het verdriet toe en koester tegelijkertijd de mooie, warme herinneringen. Die dingen kunnen naast elkaar bestaan, is mijn ervaring. Mijn vrouw verloor vorig jaar heel plotseling haar moeder. Dat had op ons gezin een enorme impact, ook op onze dochters en mijzelf. Oma is nog altijd aanwezig, ze blijft een belangrijk onderdeel van ons leven, alleen nu op een andere manier.

Die andere manieren ontdekken en ontwikkelen, dat kost energie.

Maar het loont!’

Belangrijk werk Mark Terlage is al jaren trouwe sponsor van stichting Oranjedag Veenendaal. ‘Ze doen belangrijk werk, vind ik. Ik geniet van de feestelijkheden op Koningsdag – op 30 april ben ik notabene zelf jarig! – en ik ben blij dat ze de herdenking op 4 mei al zo lang organiseren. Ik ben benieuwd naar het verhaal over Tiny en Grada. Samen feestvieren én samen herdenken in Veenendaal, dat is goed’, besluit Mark.

Stilstaan bij graven oorlogsslachtoffers

Herdenking op 4 mei Op 4 mei herdenkt Veenendaal de oorlogsslachtoffers bij het monument aan de Kerkwijk, naast het NS station Centrum. Vanaf 19.30 uur begint het programma. Het Ritmeester-Veen­zangers Mannenkoor, Harmonie Caecilia en kinderen van Musical Academie ReZonanZ verlenen hun medewerking.

De werkgroep Graven Oorlogsslachtoffers Munnikenhof heeft op de begraafsplaats aan de Munnikenweg een tijdelijk Ereveld aangelegd, te bezoeken tot na Pinksteren.

Op 4 mei is de Joodse begraafplaats aan de Parallelweg geopend tussen 14.00 en 16.00 uur, op 5 mei tussen 10.00 en 12.00 uur en tussen 14.00 en 16.00 uur.

[ 18 ] Hét magazine van Veenendaal

Wat de bevrijding van Nederland ten diepste betekent, begrijp je eigenlijk pas goed als je ook tot je laat doordringen hoe zwaar de bezetting moet zijn geweest. Daarvan is Bert Rietberg overtuigd. En dat verklaart zijn gedrevenheid als coördinator van het Grebbelinie bezoekerscentrum.

Beleef de bezetting én de bevrijding Stap je het terrein van het bezoekerscentrum op, dan word je daar verwelkomd door acht houten soldaten. Ze nemen je mee langs de verhalen over de Grebbelinie waarvan verdedigingswerk Fort aan de Buursteeg onderdeel is.

Bezoek je het fort, dan waan je je al snel terug in de periode dat er honderden militairen bivakkeerden. Elke eerste zondag van de maand kan je om 14.00 uur met een gids op pad langs kazematten, de binnenplaats en andere bezienswaardigheden. Heb je dorst en trek gekregen van de wandeling, kom dan even bij in het gezellige restaurant Grebbelounge.

Ga met soldaat Kobus op speurtocht

Hét magazine van Veenendaal [ 19 ]

Bezetting én bevrijding

Te voet of op de fiets

‘Dit jaar vieren we dat het 80 jaar geleden is dat Nederland bevrijd werd’, zegt Bert Rietberg. ‘Reden voor dankbaarheid.

Een wisselexpositie met films en foto’s vertelt het verhaal over de oorlog. In één vitrine wordt de bezetting belicht, in een andere vitrine de bevrijding. Eén paneel gaat over de gevechten in 1940 in de regio. Erg ingrijpend voor de mensen die daar woonden.’

Wandel of fiets je graag, dan is het bezoekerscentrum een ideale uitvalsbasis voor mooie tochten. ‘Dat klopt’, zegt Bert.

‘Op 5 juli kan je 10, 15, 30 of 40 kilometer wandelen tijdens de Grebbevallei Tocht. Dat is gewoon heerlijk wandelen en onderweg leer je van alles over de Grebbelinie. Pak je de fiets – even je batterij opladen kan uiteraard ook bij het bezoekerscentrum – dan ontdek je welke impact de oorlog op steden en dorp in de omgeving had. Je krijgt vanzelf respect voor de inwoners die zich na de oorlog wisten te herpakken.’

Alsof je er zelf bij was Kinderen kunnen met houten soldaat Kobus op speurtocht door het bezoekerscentrum. Een laagdrempelige manier om veel te leren over de oorlog en de bevrijding. Bert vervolgt: ‘Op 4 mei kan je meegaan met een wandeling van ongeveer twee kilometer. De route voert over de aarden wallen en langs grachten en bunkers. Onderweg hoor je hoe de Nederlandse verdedigers zich voorbereidden op de naderende oorlog, wat er gebeurde in mei 1940 en hoe het Duitse leger bezit nam van het fort. De rondleiding is een beleving voor jong en oud.’

Op de website van het bezoekerscentrum vind je een compleet overzicht van de activiteiten, ook van de activiteiten rond tachtig jaar vrijheid. Kies wat bij jou past, de houten soldaten ont­ vangen je met open armen. Spreekwoordelijk dan, hè? Tot snel! www.grebbeliniebezoekerscentrum.nl

[ 20 ] Hét magazine van Veenendaal

Samen vieren we de vrijheid Vanaf 3 mei heet het Kees Stipplein een week lang ‘het Vrijheidsplein’!

Het is die week 80 jaar geleden dat er in Nederland een einde kwam aan de Tweede Wereldoorlog.

Benieuwd wat er die week gebeurt op het plein voor De Cultuurfabriek? Sjors en Ellen doen het je uit de doeken.

Sjors Driever is jongerencoach bij MAAK. Veenendaal en Ellen van Hees is directeur van de Bibliotheek. Zij kijken uit naar de week waarin wordt stilgestaan bij het bijzondere verhaal van de bevrijding van Veenendaal.

Nieuwe verbindingen ‘Inderdaad!’, zegt Ellen met een lach. ‘In Veenendaal slaan allerlei partijen de handen ineen om te vieren dat we al 80 jaar in vrede en vrijheid leven.

Mooi om te zien dat er zo nieuwe verbindingen ontstaan. Op zaterdag­ middag 3 mei kan je op het plein en in De Cultuurfabriek van alles beleven rond 80 jaar vrijheid. Je moet daar gewoon echt bij zijn! Op 3 mei wordt om 13.00 uur de bijzondere week geopend door wethouder Dylan Lochtenberg. Neem deel aan workshops, beleef het verleden en ontdek waarom Veenendaal niet op 5 mei, maar pas op 9 mei werd bevrijd. De expositie Helmen vol Verhalen vertelt over verlies, loyaliteit en vriendschap, erg indrukwekkend. Ik kijk uit naar een prachtige, waardevolle week.’

Volop beleving op het Vrijheidsplein

Hét magazine van Veenendaal [ 21 ]

Vrijheidsconcert voor jongeren Sjors vervolgt: ‘Vrijheid, dat is niet alleen dat er geen oorlog is. Het betekent vandaag ook dat je in Veenendaal mag zijn wie je bent. Dat er steeds meer ruimte is voor Veenendalers met diverse achtergronden blijkt wel uit initiatieven als Pride en Keti Koti. We zijn goed op weg.’ Als jongerencoach en organisator vindt Sjors het fantastisch dat er op 10 mei een spetterend Vrijheidsconcert komt, speciaal voor en door jongeren.

Tijdens het concert wordt een stukje unieke, lokale geschiedenis gedeeld, namelijk; het verhaal over de bevrijding van Veenendaal.

Het Vrijheidsplein is het decor van dit concert dat Veense talenten samenbrengt.

Het wordt een avond vol muziek van onder andere headliner Marc Floor. Geniet naast muziek van film en spoken word en beleef samen een onvergetelijk feest!’

Kleurrijke vlaggenlijn Ben je binnenkort op het Vrijheidsplein, kijk dan vooral ook even omhoog. ‘Ja, dat is een goeie tip’, zegt Ellen. ‘In aanloop naar de feestweek maakten jongeren vlaggen waarop ze laten zien wat vrijheid voor hen betekent. Daarvan is een kleurrijke, veel­ zeggende vlaggenlijn gemaakt. Kom jij in de feestweek ook naar het Vrijheidsplein? Je bent meer dan welkom!’

Voor en door Veens talent Een handvol namen van professionals die meewerken aan Vier de Vrijheid: MUDA, Marc Floor, Muziektheater Veenendaal, Efron Nitrauw, Puck van Ruler, Noëlle Drost, Cheb Abdelghani, Siem van Eek en Sanne Heymann. Het complete programma van de activiteiten op en rond het Vrijheidsplein vind je op www.ditisveenendaal.nl/vrijheid

Dit is het unieke verhaal van Veenendaal

[ 22 ] Hét magazine van Veenendaal

Als je echt van buiten houdt…

Ontdek de Grebbelinie Stap in de geschiedenis en wandel of fiets door het prachtige landschap van de Grebbelinie.

Ontdek de sporen van vrijheid en oorlog en geniet van de rust die deze bijzondere plek te bieden heeft. Als je echt van buiten houdt, is de Grebbelinie iets dat je niet mag missen.

De historische waterlinie, die van de Nederrijn bij de Grebbeberg via Veenendaal naar Spakenburg slingert, heeft meer te bieden dan je denkt. Het is een plek waar geschiedenis en natuur samenkomen en waar veel te beleven is.

De geschiedenis is voelbaar De Grebbelinie speelde een onmiskenbare rol in de Tweede Wereldoorlog en is een stille getuige van de strijd om vrijheid. Van de indrukwekkende Grebbeberg, waar in mei 1940 zware gevechten plaats­ vonden, tot de betonnen kazematten en tankver­ sperringen die je onderweg tegenkomt – de geschiedenis komt tot leven in het landschap. Door deel te nemen aan evenementen zoals re-enactments, rondleidingen en tentoonstellingen stap je letterlijk terug in de tijd en ervaar je de kracht van de linie. Het is niet alleen de geschiedenis die de Grebbelinie zo bijzonder maakt, ook het landschap heeft iets magisch. Uitgestrekte weilanden, dichte bossen en rustgevende wateren nodigen uit om even helemaal tot jezelf te komen.

Wist je dat de Grebbelinie een vogelparadijs is? Het is een belangrijk leefgebied voor tal van vogelsoorten, waaronder zeldzame en bedreigde. Een ultieme bestemming voor vogelliefhebbers en natuurfotografen.

Hét magazine van Veenendaal [ 23 ]

De mooiste fiets- en wandelroutes Trek je wandelschoenen aan en ontdek de linie te voet of kies voor de fiets en laat je verrassen door de verborgen plekjes. Onderweg kun je het ver­ leden op verschillende manieren ervaren: stop bij de kazematten, het Grebbeliniebezoekers­ centrum, Grebbelinie in het vizier of een van de andere bijzondere locaties die de geschiedenis tot leven brengen. Stop in een van de charmante dorpen en strijk neer op het terras voor heerlijke streekgerechten. Of je stopt bij één van de boerderijen langs de linie om de lokale smaken van de regio te proeven, van ambachtelijke kazen tot kakelverse eieren.

Zoveel meer te ontdekken...

Tijdens je ontdekkingstocht over de Grebbelinie zal je zeker niet voorbijgaan aan de kastelen die het landschap sieren. Kasteel Amerongen, Huis Doorn en Kasteel Groeneveld zijn allemaal binnen handbereik en bieden niet alleen een fascinerend kijkje in de geschiedenis, maar ook prachtige tuinen om in te dwalen. Het is bijzonder, nietwaar?

Vaak zoeken we tijdens onze vakanties naar indrukwekkende locaties, maar die liggen ook vaak gewoon om de hoek. Geschiedenis, natuur, kastelen, lokale producten, musea en gezellige terrasjes – ze wachten op je. Trek eropuit, voel de geschiedenis, proef de streek en ontdek alles wat deze bijzondere regio te bieden heeft! www.opdegrebbelinie.nl

Hier komt de geschiedenis tot leven

[ 24 ] Hét magazine van Veenendaal

Straatnamen in Oost

eerbetoon aan omgekomen Veenendalers In Buurtstede, het eerste wijkdeel van Veenendaal-oost, werden zo’n 15 jaar geleden 50 Veenendalers, die tijdens de Tweede Wereldoorlog of tijdens uitzending naar Nederlands Oost-Indië zijn omgekomen, geëerd met een straatnaam. Laat je 80 jaar na dato raken door het gedicht dat stadsdichter Mats Beek jaren geleden over hen schreef.

Veenendaal-oost, met name De wijzen wonen in ’t oosten, in Buurtstede, Veenendaal.

De straatnamen vertellen er een tragisch, waar gebeurd verhaal.

Er werd geschopt en ook geslagen.

De SD ging flink tekeer.

De Duitsers zeiden dat hij vluchtte.

En schoten Jelis domweg neer.

Zij stierven ergens in een oorlog.

Hun namen staan gegrift in steen bij het station Veenendaal-centrum.

Elke vierde mei gaan we daarheen.

Jacob Engelaan, verzetsman!

Er werd een huiszoeking gedaan.

Verkeerde plaats, verkeerde tijd: daar kwam toevallig Jacob aan.

Ik wil vandaag wat namen noemen: een eerbewijs, al is het klein, aan heel gewone Veenendalers, die naamgevers van straten zijn.

In Apeldoorn werd hij gemarteld, nadat hij was gearresteerd.

Bij de Willem III kazerne is hij daarna gefusilleerd.

De invalsweg heet naar Van Essen.

De Duitsers wilden zich ontdoen van de Van Essens, immers: Joden.

Zes stuks dus – van de zes miljoen.

Willem Koene was BS’er.

De omgeving hier was al bevrijd, maar er patrouilleerden nog SS’ers.

Zij voerden hier hun laatste strijd.

Anne Bosma, negentien jaar pas was opgeroepen als soldaat.

In Moergestel, mei 1940, sneuvelde hij, midden op straat.

Tussen BS’ers en SS’ers kwam het tot een vuurgevecht.

Willems dood kwam op de Buurtlaan.

Op 7 mei nog ‘omgelegd’.

Jelis Budding van de Buurtlaan: zijn vlees was clandestien geslacht.

De Duitsers zochten ene Budding; Jelis reageerde wat verdacht.

De vrijheid is voor ons heel logisch, zodat we er niet stil bij staan dat er voor die vrijheid is gestorven.

Denk daar bij zo’n straatnaam aan!

Meer informatie over de naamgevers van de straten in Oost vind je op de website www.veenendaaloost.nl

Hét magazine van Veenendaal [ 25 ]

Nieuw woningaanbod Groenpoort Er wordt volop gebouwd in Groenpoort en de verkoop verloopt vlot. Achter de schermen werken ontwikkelaars aan weer nieuwe projecten. In het tweede kwartaal verwachten we nieuw woning­ aanbod, dus meld je aan voor de nieuwsbrief via www.woneningroenpoort.nl. Op de website vind je naast het woningaanbod ook uitgebreide wijkinformatie. Aanmelden voor de nieuwsbrief kan daar ook. Zo blijf je op de hoogte!

Kom je gerust eens oriënteren

In het i-centrum aan de Van Essenlaan 1 staat de grote maquette van de wijk en vind je verkoopdocumentatie van de lopende projecten. Interessant en ver­ helderend! Loop gerust eens binnen en stel je vragen. Je bent van harte welkom! www.woneningroenpoort.nl

Een bijzondere woonwijk in wording.

Ook in de nieuwe wijk Groenpoort zijn 12 straten vernoemd naar moedige stadgenoten. Hier dragen de straten en lanen de namen van verzets­strijders uit de oorlogstijd.

Foto boven: Impressie Groenpark fase 2 (Van Wijnen), online start verkoop medio april

Foto links: Impressie Flore modern vrijstaand (LATEI), start verkoop op 8 mei in het i-centrum

[ 26 ] Hét magazine van Veenendaal

10 mei 1945: heel Veenendaal eindelijk vrij!

Op 5 mei wordt er in de Basiliek een bijzonder concert gehouden. Een concert dat je meeneemt naar het unieke verhaal over de bevrijding van Veenendaal in 1945. Het is belangrijk dat die geschiedenis gedeeld wordt, vinden Elly en Nic van Wakeren, drijvende krachten achter het concert.

Ze zijn al maanden bezig met de organisatie van het Bevrijdingsconcert. En daar gaat de nodige energie in zitten, helemaal als je niet meer piepjong bent. ‘Dat is zo!’, zegt Elly. ‘Het was een hele klus om alles voor elkaar te krijgen, maar het is gelukt, mede dankzij de steun van betrokken, Veense ondernemers.’ Als locatie werd gekozen De Basiliek. ‘Daar kunnen tenminste veel mensen in’, zegt Elly.

Bevrijdingsconcert Zonder al te veel te verklappen, deelt ze iets over het verloop van de avond. ‘Het wordt echt onvergetelijk. De opening wordt verzorgd door trompettist André Heuvelman. We hebben een bijzondere band, ik ben blij dat hij erbij is’, zegt Elly. ‘Daarna verschijnt het korps van de Royal Canadian Mounted Police op het podium en vervolgens het Taras Shevchenko Militair Orkest. Die laatsten komen uit Oekraïne en weten dus uit ervaring dat vrede en vrijheid niet vanzelfsprekend zijn. Het orkest bestaat uit zo’n 28 muzikanten.’

Amazing Grace Tussen de muzikale optredens door vertelt Veenendaler Jaap Pilon over de bevrijding van Veenendaal. Elly: ‘Het is een verhaal dat lang niet iedereen kent. Als je benieuwd bent waarom Veenendaal pas op 9 mei werd bevrijd, dan moet je echt

naar het concert komen. Het Ritmeester-Veenzangers Mannenkoor treed ook op, die kunnen natuurlijk niet ontbreken. Het concert wordt afgesloten met het gezamenlijk zingen van Amazing Grace en daarna zingt Amélie Hardeman het Wilhelmus. Dat doet ze a capella, heel knap!’

Een verhaal dat niet iedereen kent

Gratis toegang Elly en Nic kijken uit naar het concert en hopen op een hoge opkomst. De zaal is open vanaf 19.30 uur en het concert begint om 20.00 uur. Kaarten kan je gratis be­ stellen via www.basiliek.ticketing.nu. Je betaalt alleen 2 euro administratiekosten per bestelling. Wil je toch graag iets bij­ dragen? Attent! Bij de uitgang is een collecte.

‘Tot ziens op 5 mei in de Basiliek!’

Hét magazine van Veenendaal [ 27 ]

Alle Veense uitjes op een rij Wat gebeurt er veel in Veenendaal, hè? Je zou het haast niet kunnen bijhouden allemaal… Gelukkig hoeft dat ook niet, want dat doet #ditisveenendaal voor je! Op de site van #ditisveenendaal vind je een #UITagenda. Alle uitjes overzichtelijk op een rij.

Breng jouw activiteit onder de aandacht. Organiseer jij iets in Veenendaal? Tof! #ditisveenendaal helpt je graag om jouw evenement onder de aandacht te brengen.

Het enige dat je hoeft te doen is jouw activiteit aanmelden via de site. Simpel en effectief.

Abonneer je op de nieuwsbrief, dan ben je altijd op de hoogte van concerten, voorstellingen, festivals en alle andere evenementen. In De Rijnpost vind je elke maand een selectie items uit de #UITagenda. #ditisveenendaal is ook te volgen op social media. Via Facebook, Instagram en TikTok laat YouTuber Siem – altijd lachen met die gozer - je weten welke evenementen jij echt niet mag missen.

Uitje plannen? Begin bij de #UITagenda van #ditisveenendaal!

Meld je nu aan voor de nieuwsbrief!

Dat kan via de website of door een mail te sturen naar info@ditisveenendaal.nl met als onderwerp ‘nieuwsbrief’. www.ditisveenendaal.nl/nieuwsbrief

#UITAGENDA

[ 28 ] Hét magazine van Veenendaal

Veenendaal herdenkt

en viert feest!

We gaan bijzondere dagen tegemoet! Zaterdag 26 april gaan de vlaggen uit, dan vieren we Koningsdag. Op 4 mei staat we samen bewust stil bij oorlogsslachtoffers, om vervolgens op 5 mei te vieren dat we al 80 jaar in vrijheid leven.

Herdenken en vieren doen we samen.

APRIL

25 Koningsnacht buiten tot 26 april 01.00 uur horeca Veenendaal

APRIL

26 Koningsdag buiten tot 24.00 uur Veenendaal

30 APRIL T/M

11 MEI Kermis dagelijks 14.00 - 23.00 uur Evenemententerrein

Expositie WOII in Veenendaal

Koningsnacht

Dompel je onder in de geschiedenis van Veenendaal tijdens de Tweede Wereldoorlog. Bezoek de speciale expositie in VEXPO en ontdek bijzondere verhalen bij een inlooprondleiding langs de collectie van het Stadsmuseum.

Op donderdag 25 april gaan we Koningsdag op gepaste wijze inwijden! Vanaf 20.00 uur is de Sandbrinkstraat dé plek waar live muziek klinkt.

Trek je Oranjeshirt aan, zing ongegeneerd mee en geniet! Samen met oude vrienden en nieuwe bekenden beleef je een avond waar nog lang over zal worden nagepraat.

Een avond over 80 jaar vrijheid in Veenendaal Ben jij ook zo benieuwd naar de verhalen over wat er zich afspeelde in Veenendaal tijdens de Tweede Wereldoorlog? Op 22 april krijg je tijdens een interessante avond in Theater Lampegiet antwoord op veel vragen. Het jubileumboek over Veenendaal in de Tweede Oorlog en tijdens de bevrijding wordt die avond gepresenteerd. Je bent vanaf 19.00 uur van harte welkom in Theater Lampegiet.

MEI

1-31 Expositie WOII in Veenendaal Stadsmuseum

MEI

1

Voorstelling ‘t Hooge Nest 20.00 uur Theater Lampegiet

Hét magazine van Veenendaal [ 29 ]

MEI

2

Sport- en Zwemdag meivakantie Zwembad De Vallei

MEI

4 Rondleiding Fort aan de Buursteeg

MEI

3

MEI

5 ng

Keep them rolli

het centrum route o.a. door

14.00 uur Buursteeg, Renswoude

MEI

Groene Grensloop wandelen in vrijheid start: Waterhuis

4

APRIL - JUNI

Fabriek op Zondag lezing Rabbijn Katz

19-9 19 april t/m 9 juni Wandelen over tijdelijk Ereveld Munnikenhof

Cultuurfabriek

MEI

4 Stolpersteine Route

MEI

3

start 20.15 uur Hoofdstraat

Aftrap Vrijheidsweek vanaf 13.00 uur Kees Stipplein

MEI

5

Stichting Harold Wakeman bevrijdingsconcert 20.00 uur De Basiliek

MEI

MEI

4

5

Dodenherdenking

Bevrijdingsrun en -walk

vanaf 19.30 uur Stationsplein

10.00 uur Kees Stipplein

MEI

MEI

3-10 Expositie l Verhalen Helmen vo k

ie Cultuurfabr

Een uniek inkijkje Tot eind mei kan je in het gemeentehuis een tentoonstelling over 80 jaar vrijheid in Veenendaal bekijken.

Bladerend door plakboeken van mevrouw Thoomes van der Schoot krijg je een uniek beeld van hoe het leven in Veenendaal moet zijn geweest tijdens en net na de Tweede Wereldoorlog. De tentoonstelling is tot eind mei te zien in de hal van het gemeentehuis.

6

Van Grebbelinie tot slag om Arnhem lezing Niek Nelissen 15.00 uur Cultuurfabriek

#UITAGENDA

[ 30 ] Hét magazine van Veenendaal

MEI

10 MEI: Kunst- & Kreamarkt

6

Een middag waarop kunst, creativiteit en heerlijke lekkernijen samenkomen. Op de Kunst- en Kreamarkt vindt je handgemaakte sieraden of woonaccessoires van lokaal, kunstzinnig, creatief talent.

Geniet tussendoor van versgebakken zoetigheden. Mmmm…

10.00 - 15.00 uur, Markt info@thee-cafe.nl / 06 - 50 47 85 76

Lunchconcert Reint van den Brink Cultuurfabriek

MEI

7

MEI

9

Jaap Pilon bevrijding Veenendaal

Lezing Bevri

ann

20.00 uur

Cultuurfabrie

k

Downtown

MEI

MEI

7

10

Voorleesfeest Vrijheid/Samen

Muzikale verr 13.30 uur

15.00 uur

plein

MEI

Verzetspaspoort maken 15.30 - 17.00 uur Cultuurfabriek

assing

Scheepjeshof

Cultuurfabriek

8

MEI

Hang de vlag uit, Veenendaal!

Het verhaal over de bevrijding van Veenendaal is best bijzonder.

Veenendaal werd pas op 10 mei bevrijd, terwijl het overgrote deel van Nederland al vanaf 5 mei de vrijheid vierde. Een goede reden om dit jaar op 10 mei in Veenendaal de vlag uit te hangen.

Doe je mee?

10

lezing Abdel kader Benali De stilte van de ander 15.00 uur Cultuurfabrie

k

MEI

10

10

Veenendaal vlagt voor vrijheid

Bevrijdingsc oncert Vier de Vrijh eid

door heel Veenendaal

jding

Hermy Heym

MEI

Kees Stipplei

n

Hét magazine van Veenendaal [ 31 ]

MEI

16&17 Buitenbuhne Rondom Theater Lampegiet

MEI

24 Fietsdag activiteiten in heel Veenendaal

MEI

MEI

17

29

Vlooienmarkt

Hemelvaartsmarkt

9.00 - 16.00 uur

Patrimoniumlaan

Evenemententerrein

MEI

22 Veenendaal Live 20.00 - 24.00 uur Markt

MEI

23 Veenendaal Live 20.00 - 01.00 uur Markt

MEI

31 Heuvelrug Wandeltocht

start: Rembrandt College

JUNI

2-5

Ik heb een potje met vet… … al op de táááfel gezet. Ik heb een potje, potje, potje, potje vèhèhet, al op de táááfel gezet. Ken je dat liedje?

Tijdens de avondvierdaagse wordt het veel gezongen door de kinderen die de 5 of de 10 kilometer lopen.

Slim, want als je samen lekker hard gaat zingen, is het makkelijker om de moed erin te houden. Ook als die bijna in je schoenen zakt. Op de laatste avond van de Vierdaagse worden de wandelaars feestelijk onthaald.

Avondvierdaagse

start: Evenemententerrein 5 juni: intocht op de Markt

MEI

24 Veenendaal Live 20.00 - 24.00 uur Markt

Uit je dak op de Markt Feestvieren, dat kunnen Veenendalers wel! Tijdens Veenendaal Live gaat het dak er weer vanaf, wel drie avonden achter elkaar. Het wordt dansen, hossen en keihard meezingen met de foutste hits van toen. Zuiver zingen is niet nodig, als je maar plezier hebt. Het worden stapelgekke avonden, dus neeem je vrienden, collega’s of wie dan ook mee ga samen lekker los. De toegang is gratis, kom op tijd.

#UITAGENDA

[ 32 ] Hét magazine van Veenendaal

Kom lekker buitenspelen!

JUNI

10

Examengala Het Perron ‘s avonds Markt

Stoepkrijten, touwtjespringen of een potje knikkeren… Op woensdag 11 juni spelen op heel veel plekken in Nederland kinderen op straat. Dat huiswerk kan best een paar uurtjes wachten. Televisie uit, schermpjes aan de opladers voor later; we gaan HUP! naar buiten.

Ook in Veenendaal doen verschillende straten mee. Leuk als jij iets wilt organiseren in jouw straat. Online vind je inspiratie en concrete ideeën. Wordt er in jouw straat niet iets gezamenlijks georganiseerd: geen nood. Het barst in Veenendaal van de speeltuintjes, trapveldjes en andere speelplekken. Ga maar eens samen met een vriendje of vriendinnetje op onderzoek uit. Veel plezier!

JUNI

JUNI

18 Park Klassiek 20.00 - 22.00 uur Gedenkpark Oude Begraafplaats

JUNI

11

21

Nationale Buitenspee ldag

Pride Veenendaal 13.00 - 16.00 uur

‘s middags

Kees Stipplein

overal in Ve en

endaal

JUNI

Blijf op de hoogte van de laatste events op ditisveenendaal.nl/uitagenda

JUNI

12-14

28 Keti Koti Veenendaal 13.00 - 17.00 uur Cultuurfabriek

Oude auto’s, motoren en andere voertuigen Liefhebbers van klassieke voertuigen kunnen tijdens het Oldtimerfestival hun hart ophalen. Vanaf het Scheepjeshofplein vertrekt op zaterdag 14 juni vanaf 9.00 uur de Oldtimertoertocht. Na afloop van de ochtendrit zijn vanaf 12.00 uur meer dan 400 oude voertuigen te bewonderen op het festivalterrein aan de Groeneveldselaan. Ook kinderen zullen zich er geen moment vervelen.

Festival Zand Stadsstrand

JUNI

14 Oldtimerfestival start Oldtimerrit 9.00 - 11.00 uur Scheepjeshofplein

JUNI

14 Oldtimerfestival 12.00 - 16.00 uur Evenemententerrein

JUNI

28 Open Tuinendag 10.00 - 15.00 uur diverse locaties

JUNI

27&28 Truckersdag vr. 17.00 - 24.00 uur za. 8.00 - 17.00 uur Evenemententerrein

Hét magazine van Veenendaal [ 33 ]

JUNI

28 Schuiteman Valley Run 10.00 - 16.30 uur Winkelcentrum De Ellekoot

JUNI

28

Schuiteman Valley Run Op zaterdag 28 juni is het weer zover. Dan staat de Schuiteman Valley Run op de kalender. Op de laatste zaterdag van juni kunnen hardlopers van start voor een prachtige tocht van 5, 10 of 15 kilometer over de Utrechtse Heuvelrug. Kinderen kunnen meedoen met de kidsrun van 1,2 kilometer. Ben jij al aan het trainen? Super, zet ‘m op!

Zomerbraderie Veenendaal Oost 10.00 - 17.00 uur Waterhuis

JULI

7-10 Zwemvierdaagse Zwembad De Vallei

JULI

21-24 Zomersportweek 9.15 - 12.30 uur De Groene Velden

AUGUSTUS

8&9

Classic Races De Faktorij

Blijf op de hoogte via onze nieuwsbrief!

Dat kan via de website of door een mail te sturen naar info@ditisveenendaal.nl met als onderwerp ‘nieuwsbrief’. www.ditisveenendaal.nl/nieuwsbrief

[ 34 ] Hét magazine van Veenendaal

en gáán!

Banden oppompen, broodjes mee Fiets je wel eens door Veenendaal en omgeving, dan herken jij de fietsknooppunten bordjes wel. Witte bordjes met een groen cijfer erin. Misschien heb jij al heel wat mooie fietstochten gemaakt door een van de vele knooppuntenroutes te volgen. Ideaal!

De bordjes en infopanelen waarmee de knooppuntenroutes worden aangegeven, konden wel wat aandacht en liefde gebruiken. Niet zo vreemd; het netwerk bestaat al 25 jaar! Je kunt je voorstellen dat de omgeving continu verandert. Zo ontstonden er de afgelopen jaren bijvoorbeeld nieuwe woonwijken, verbeterde fietspaden en nieuwe bezienswaardigheden. Het aanpassen van de bewegwijzering was daardoor geen overbodige luxe. Er is de afgelopen maanden hard aan gewerkt en het resultaat mag er zijn.

Mooier en veiliger Het vernieuwen van de bordjes en infopanelen was een mooie gelegenheid om gelijk nieuw uitgestippelde routes op te nemen in het netwerk.

Delen van de oude routes zijn veranderd of verdwenen. Anderen zijn beter, mooier of veiliger geworden. Er zijn fietsroutes tussen natuur- en recreatiegebieden en bezienswaardigheden toegevoegd. Ook in en rondom Veenendaal zijn de nodige wijzigingen doorgevoerd. Welke? Dat mag je zelf gaan ontdekken.

Hét magazine van Veenendaal [ 35 ]

Welke route kies jij?

Een route fietsen aan de hand van het fietsknoop­ puntennetwerk is even eenvoudig als leuk. Fiets­ banden oppompen, broodjes in je fietsmand, flesje water mee en gáán! Kies online een route uit en begin bij een van de bordjes van jouw route. Fiets van knooppunt naar knooppunt door de pijlen op de bordjes te volgen. De routes zijn beide kanten op te fietsen, net wat je wilt. Zo kom je nog eens ergens, hè?

Navigeren Gewoon de bordjes volgen is een prima manier om de routes te fietsen. Laat jij je graag leiden door jouw fietsnavigatiesysteem, dan kan je een GPX-track van jouw fietsknooppuntenroute downloaden. Je navigatie­systeem wijst je de weg en jij hebt alle gelegenheid om te genieten van de omgeving, lekker makkelijk.

De fiets pakken is een ideale manier om op ontdekkingstocht te gaan in je eigen omgeving. Laat je aangenaam verrassen door de natuur en bezienswaardigheden in en rond Veenendaal. www.ditisveenendaal.nl/fietsen

24 mei 2025 Fietsdag In Veenendaal is elke fietstocht een feestje! Op 24 mei worden er voor fietsers allerlei activiteiten georganiseerd. Het is een ideale dag om er samen op uit te trekken. Je krijgt die dag op vertoon van deze bon korting of een gratis consumptie bij:

Cafetaria ’t Huus 2.0 Zandstraat 15: t/m 30 juni 2025 15% korting op je bestelling.

De Bombardon Kerkewijk 10: koffie / thee / frisdrank met kuitenbijter voor € 4,50.

De Duck Passage Corridor: bij koffie naar keuze een punt appeltaart gratis.

Grand Café Blàài Kees Stipplein 74: 2 koffie of thee met gebak halen, 1 betalen

DownTown Tuinstraat 133: een gratis drankje bij de lunch.

Shake-inn Zandstraat 15 t/m 30 juni 2025 2e milkshake 400cc gratis

HEMA Hoofdstraat 30-32: een gratis kop koffie, thee of cappuccino

[ 36 ] Hét magazine van Veenendaal

Mooi hè, onze Utrechtse Heuvelrug Wie in Veenendaal woont, heeft geluk. Vanuit ’t Veen loop je zó het bos in, heerlijk! Wil jij je omgeving verkennen, opnieuw of voor het eerst, dan hebben we een tip voor je: Doe mee met de Heuvelrug Wandeltocht. Dan steun je ook nog eens twee goede doelen.

Wandelen is goed voor lichaam en geest. Je traint je spieren, verbetert je conditie en als je met een maatje wandelt, heb je alle tijd voor een goed gesprek. Meer redenen om je aan te melden voor de 20e Heuvelrug Wandeltocht van zaterdag 31 mei heb je niet nodig, toch?

Bijzondere verhalen De wandeling voert langs bossen, heide en watertjes waarvan je het bestaan misschien niet eens kende. Je wandelt over heuvels, langs kastelen en je kunt onderweg zomaar toneelspelers tegen­ komen met de meest bijzondere verhalen. Of je nu wilt genieten van de omgeving of je wilt vooral veel kilometers maken, de Heuvelrug wandeltocht is er voor alle wandelaars. Je kunt kiezen uit routes van 10, 15, 25, 40 of 50 kilometer.

Goede doelen

Rotaryclub Veenendaal-Regio Deelname aan de Heuvelrug Wandeltocht van 31 mei 2025 kost € 9,50 per persoon, kinderen t/m 12 jaar lopen gratis mee. Voor groepen vanaf tien personen is er een compleet verzorgd groepsarrangement. De tocht wordt georganiseerd door leden van Rotaryclub Veenendaal-Regio. Zij regelen verschillende rustpunten met gratis koffie, thee, limonade en bouillon. Als aandenken is er een medaille en een Heuvelrug Wandeltocht-badge verkrijgbaar. Meer informatie en inschrijven: www.heuvelrugwandeltocht.nl

Net als voorgaande jaren is de opbrengst van de Heuvelrug Wandel­tocht voor een goed doel. Dit jaar zijn dat de Stichting Liedjesfabriek en de Veenendaalse dansgroep Plezier voor Allen.

Medewerkers van de Liedjesfabriek bezorgen zieke kinderen graag een unieke muziekbeleving en dansgroep Plezier voor Allen organiseert dansavonden voor mensen met een verstandelijke beperking.

Een feestelijk onthaal bij terugkomst

Wandel mee en geniet van een sfeervolle, sportieve dag. De wandeltocht start bij het Rembrandt College en bij terugkomst worden wandelaars op diezelfde plek feestelijk onthaald met muziek en een drankje. Schrijf je vandaag nog in!

Hét magazine van Veenendaal [ 37 ]

Sportdag in het warme zand Sporten in het warme zand van een beachcourt en daarna bijkomen tijdens een gezellige borrel. Op de jaarlijkse sportdag van Rotaryclub Veenendaal gaan sporten en netwerken prima samen. En de opbrengst? Die gaat naar het goede doel.

De voorbereidingen voor de 26e Bedrijvensportdag van zaterdag 21 juni zijn in volle gang. Veel Veense bedrijven hebben zich al ingeschreven, maar er is nog plek. ‘Of je nu wilt meedoen met collega’s, vrienden, klanten of buren; snel aanmelden dus!’, zegt Hugo Rijken, een van de sportieve leden van Rotaryclub Veenendaal.

Gezellig én competitief Hij vervolgt: ‘Het zonnetje hoeft maar iets te schijnen, of rond het beachcourt van sporthal De Vallei hangt direct een heerlijke summer vibe. We hebben de sportdag een aantal jaren van binnen naar buiten verplaatst en dat bleek een goede zet. De sfeer rond de sportvelden is gezellig, zomers, maar natuurlijk ook competitief.’

Aandachtsgebieden Ondernemers die meedoen zijn altijd van harte bereid een bijdrage te leveren aan de goede doelen die de Rotaryclub steunt. ‘We kiezen de doelen heel bewust uit aan de hand van criteria die Rotaryclubs wereldwijd hanteren. De focus ligt op aandachtsgebieden als moeder- en kindzorg, gezondheid, watervoorziening en onderwijs. Afgelopen jaren bracht

de sportdag gemiddeld ruim 25.000 euro op. Dit jaar wordt de opbrengst verdeeld over negen lokale en internationale doelen.’

Schrijf je in LaVita Lifestyleclub verzorgt tijdens de sportdag verschillende workshops en Restaurant 3Zussen zorgt tussen de middag voor een heerlijke, voedzame lunch. ‘Geloof me, dat kan je wel gebruiken’, zegt Hugo met een lach. ‘We gaan er samen met Sportservice Veenendaal weer een gedenkwaardige dag van maken. Schrijf je in en begin maar alvast met trainen, dan ben jij op 21 juni in topvorm. Ik zie je dan!’

Aanmelden? Goed idee! Stuur even een mailtje naar secretaris@rotary0318.nl

[ 38 ] Hét magazine van Veenendaal

Altijd intens

Aanstaand theaterseizoen 2025 – 2026 viert Theater Lampegiet, met het thema Altijd Intens, de zeggenschap van theater. Verwacht een seizoen vol meeslepende verhalen, verrassende perspectieven en klinkende klanken.

Theaterseizoen 25/26 Theater laat je op intense wijze ontspannen. Intens creatief, intens indrukwekkend, intens ontroerend of intens nostalgisch. Theater raakt, ontroert en verbindt. Het brengt je terug naar vervlogen tijden, laat je de emoties van toen herbeleven en opent tegelijkertijd de deur naar een toekomst vol inspiratie, kunst, cultuur en gezamenlijke beleving.

Op woensdag 21 mei 2025 luidt Theater Lampegiet het nieuwe theaterseizoen in met de start van de voorverkoop. Vanaf 10:00 uur kan iedereen tickets boeken voor de nieuwste voorstellingen. Enkele voor­ stellingen zijn nu al in de verkoop. Het is dus aan te raden om lampegiet. nl in de gaten te houden voor de meest actuele agenda.

Een kleine vooruitblik De volledige programmering wordt dán bekend. Speciaal voor de lezers van dit magazine maken we een paar voorstellingen bekend (onder voorbehoud van wijzigingen). Theater Lampegiet staat weer vol grote namen uit de cabaretwereld, de beste tributemuziek en veel­ zeggende toneelstukken.

Muziekliefhebbers kunnen dit seizoen genieten van de tributemuziek van John Mayer, CCR, Eric Clapton, Elvis Presley en natuurlijk Tom Jones.

Omdat het belangrijk is om culturele uitstapjes te bieden voor alle leef­ tijden, is er een extra groot jeugdaanbod. Zo kunnen jongvolwassenen zich opmaken voor een musical, gebaseerd op één van de meest populaire boeken uit hun jeugd: Hoe overleef ik?

Tot slot alvast een rijtje bekende Nederlanders: Waylon, Frans Bauer, Henry van Loon en Soy Kroon!

Hét magazine van Veenendaal [ 39 ]

Theater raakt, ontroert en verbindt

BuitenBühne familiefestival Het theaterfestival BuitenBühne is een gezellig Lampegiet Spektakel voor de hele familie, waarbij je twee dagen lang kunt genieten van gratis toegankelijke voorstellingen op het theaterplein naast Theater Lampegiet. Verwacht een gevarieerd programma met een spectaculaire hoofd-act: acrobatische en ritmische capriolen op een draaiend podium. Daarnaast verrast Steven Kazan met zijn magische vingervlugheid en komen kinderhelden Woezel en Pip ook voorbij dit jaar.

BuitenBühne laat een voorproefje zien van verschillende aspecten die het theater te bieden heeft. Beleef het samen op vrijdag 16 en zaterdag 17 mei.

Podcast biedt inzicht: zo worden shows gemaakt

Altijd intens exclusief In de podcast Theater Praat gaat Theater Lampegiet in gesprek met artiesten die in Veenendaal optreden. Iedere aflevering biedt inzicht in hoe shows worden gemaakt en in het leven van de makers. Onder anderen Simon Keizer, Jan Dulles en Alex Ploeg zijn al te gast geweest. Genoeg om dus alvast uit te checken! www.lampegiet.nl

Kleurrijk, divers en vol karakter

[ 40 ] Hét magazine van Veenendaal

Veenendaal is een kleurrijke samenleving; inwoners verschillen in meerdere opzichten van elkaar.

Veel Veensen zijn hier geboren en getogen, anderen vonden er pas later een thuis. De een gaat naar de kerk, de ander naar de moskee.

Diversiteit geeft Veenendaal karakter.

Knoop gesprekjes aan Ook als je qua seksualiteit of genderidentiteit niet in een standaard hokje past, mag je in Veenendaal jezelf zijn. Ten­ minste, dat vindt het team dat bezig is met de organisatie van Pride Veenendaal, een initiatief van COC Veenendaal, de Bibliotheek en Veens Welzijn.

Veilige plek voor iedereen Op vrijdag 20 juni vertoont Veens Welzijn een film die aansluit bij het thema inclusie. Na de film kunnen bezoekers met een panel en met elkaar in gesprek gaan onder het genot van een hapje en een drankje. Het team van Pride Veenendaal wil dat Veenendaal een veilige plek is voor iedereen, ook voor inwoners die op grond van hun identiteit regelmatig worden buitengesloten.

Iedereen die oprecht openstaat voor de ander is welkom bij de filmavond.

COC.Veenendaal

Zaterdag 21 juni zal het Kees Stipplein tijdens Pride Saturday nog het meeste weghebben van een festivalterrein. Er klinkt muziek, er is reuring en het zal er naar verwachting wemelen van de kleurrijke bezoekers. Slenter op je gemak langs de kraampjes op de informatiemarkt en knoop gesprekjes aan. Kan jij zingen, dansen of toneelspelen? Ook voor jou is plek op het open podium. Aanmelden kan via Facebook of Instagram COC Veenendaal, of door te mailen naar cocveenendaal@cocmiddennederland.nl. Zaterdagavond wordt Pride Saturday afgesloten met een gezellige borrel.

Comedy Pride Night

Een gezonde dosis inclusiviteit

coc_veenendaal

Heb jij zin in een avond vol humor, verrassingen en een gezonde dosis inclusiviteit? Op donderdag 26 juni kan je lachen in de foyer van Theater Lampegiet voor Comedy Pride Night. Dat is stand-upcomedy met een kleurrijke twist. Comedians uit de LGBTQ+-gemeenschap, doorgewinterde professionals en aanstormend talent, nemen het podium over. Ze zijn authentiek, origineel en vooral mega­ grappig.

Pride Veenendaal blijft zich inzetten voor een Veenendaal waar iedereen, super-queer of giga-straight, zichzelf kan zijn. Dat doen ze enthousiast, vol vertrouwen de met de nodige humor. Op de socials van COC Veenendaal lees je er meer over.

Hét magazine van Veenendaal [ 41 ]

’t Veen op de klassieke toer Veenendaal, daar zit muziek in! Van welke muziekstijl jij ook houdt, je komt er aan je trekken. In juni kan je je laten verrassen door de betoverende schoonheid van klassieke muziek. Geniet op 13 juni van Klassiek in het Zand en op 18 juni van Park Klassiek.

Park Klassiek Gedenkpark De Oude Begraafplaats

Klassiek in het Zand Stadsstrand Veenendaal Van donderdag 12 juni t/m zaterdag 14 juni komt er drie dagen lang muziek vanuit het stadshart van Veenendaal.

Festival Zand weet al jaren op een unieke manier muziek, cultuur én mensen samen te brengen. Op vrijdagavond 13 juni ben je welkom bij Klassiek in het Zand, een gratis toegankelijk openluchtconcert. Kijk elkaar maar eens diep in de ogen op de live muziek van André Heuvelman & the Orchestra of Tomorrow. Geniet tijdens een dinertje op een terras van de warme stemmen van Karin Strobos en Lilian Farahani. Klassiek in het Zand is niet compleet zonder de inzet van jong, lokaal toptalent zoals Amélie Hardeman en Donna Derks. Het concert begint om 21.00 uur. Neem een klapstoeltje of dekentje mee en nestel je op het stadsstrand. Het wordt een prachtige avond rond het thema ‘Als de liefde niet bestond…’ www.festivalzandveenendaal.nl

Op 18 juni is de oude begraafplaats aan het Kostverloren voor de derde keer het decor van Park Klassiek. Ensemble Lylium treedt dan op. Dat ensemble wordt gevormd door de Veenendaalse sopraan Noëlle Drost en haar muzikale vriendinnen Ana, Francesco en oprichtster van het ensemble Michela. De dames die elkaar leerden kennen tijdens hun studie aan het Koninklijk Conservatorium van Den Haag, maken gebruik van historische barokinstrumenten. Voorafgaand aan het concert verzorgen Vrienden van De Oude Begraafplaats rondleidingen door het park.

Zij vinden dat de prachtige begraafplaats wel wat bekender mag worden onder Veenendalers.

De toegang tot het park en het concert is gratis, maar een beetje geld meenemen is handig: er is een cateraar aanwezig. De rondleidingen beginnen om 19.00 uur, het concert om 20.00 uur. www.kunstplatformveenendaal.nl/park-klassiek

[ 42 ] Hét magazine van Veenendaal

Eindeloos zwem- en spetterplezier!

De zomer staat voor de deur, mmmm… De dagen worden langer, de temperatuur loopt op en waarschijnlijk heb je een paar weken vakantie in het vooruitzicht. Heerlijk! Wil je deze hele zomer eindeloos genieten van waterpret? Haal dan nu jouw Zomerzwemabonnement bij zwembad De Vallei!

bij een van de filialen. Je krijgt dan een unieke code. Vul deze code in bij je online bestelling en betaal slechts € 55,50 voor vier maanden zwemplezier! Bestel op tijd, want de code is geldig tot en met 31 mei 2025. Vanaf 1 juni 2025 betaal je het reguliere tarief voor het Zomerzwemabonnement.’

Trek talloze baantjes

Met het Zomerzwemabonnement kan je in de maanden mei, juni, juli en augustus lekker voordelig genieten van alles wat zwembad De Vallei te bieden heeft. Trommel je vrienden op, roetsj samen van de waterglijbanen en leef je uit op het springkussen. Moe geworden? Droom dan even weg in het bubbelbad of ontspan op de ruime ligweide. Hoog tijd voor een ijsje of wat lekkers van horeca De Vallei!

Profiteer van korting Tot en met 31 mei 2025 betaal je € 63,00 voor het Zomerzwem­ abonnement. Haal je regelmatig boodschappen bij Jumbo, dan kun je sparen voor nóg eens € 7,50 korting. ‘Dat is een mooie kans, toch?’, zegt Krystiaan, bedrijfsleider bij Jumbo PWA-park.

‘Bij alle vier de Jumbo filialen in Veenendaal kun je zegeltjes sparen. Plak ze op je spaarkaart en lever die volle spaarkaart in

Ook voor sportievelingen die deze zomer lekker willen blijven bewegen, is het Zomerzwemabonnement ideaal. Je kunt daarmee vier maanden lang talloze baantjes trekken voor een vaste prijs. Op de site van Sportservice Veenendaal lees je alles over het Zomerzwemabonnement, waaronder ook de kleine lettertjes.

Een zomer lang voordelig zwemmen

Mis deze kans niet en zorg dat je klaar bent voor een zomer vol waterpret. Laat de zomer maar komen! www.sportserviceveenendaal.nl/ zomerzwemabonnement

Hét magazine van Veenendaal [ 43 ]

Stap over de drempel, kom in beweging Bewegen is gezond. Je lichaam en geest knappen op van een flinke wandeling of een stevig potje tennis. Lekker!

Vind jij het lastig om te bedenken welke vorm van bewegen bij jou past? Michelle van Sportservice Veenendaal geeft je gratis beweegadvies op maat.

‘Veenendaal heeft geluk, we hebben een geweldig sport- en beweegaanbod’, zegt beweegcoach Michelle. ‘Veel Veenendalers kunnen zich geen leven zonder sport voorstellen, maar voor anderen is het niet zo makkelijk om een geschikte manier van bewegen te vinden. Dat is helemaal niet erg, ik help je graag op weg.’

Een actieve leefstijl Sportservice Veenendaal wil maar één ding: Dat alle inwoners van Veenendaal het plezier en de voordelen van bewegen aan den lijve onder­ vinden. Michelle en haar collega’s verzorgen in het zwembad en in de zaal beweegactiviteiten voor alle inwoners van Veenendaal. Denk aan seniorengym, fifty fit en bootcamplessen. Er zijn ook activiteiten speciaal voor deelnemers van de leefstijlprogramma’s. ‘Dat klopt’, zegt Michelle.

‘En laatst organiseerden we een fitheidstest.

Deelnemers hoorden na de test hoe het ervoor staat met hun conditie en kregen beweegadvies op maat. Op onze site vind je meer informatie over de programma’s en activiteiten die we aanbieden. Neem er eens een kijkje.’

Conditie en contacten Er kunnen allerlei redenen zijn waarom sporten of bewegen niet vanzelfsprekend is. Misschien heb je last van overgewicht, ben je op leeftijd of heb je vaak pijn. Je aansluiten bij een sportvereniging is dan niet zo makkelijk. ‘Wat jouw achtergrond of uitdaging ook is, ik geloof dat we samen een vorm van bewegen kunnen vinden die bij jou past en waar jij blij van wordt’, zegt Michelle. ‘Bewegen komt je kracht, conditie en balans ten goede. Kies je voor een beweegactiviteit die je samen met anderen kunt doen, dan is het nog gezellig ook.’

Een adviesgesprek is gratis voor inwoners van Veenendaal. ‘Stap over de drempel en neem vandaag nog contact met me op’, besluit Michelle.

‘Ook voor jou is er een beweegactiviteit die past, ik help je die graag te ontdekken.’

Michelle.hovestad@sportserviceveenendaal.nl

[ 44 ] Hét magazine van Veenendaal

Ronddraaiende bouwkranen, vrachtwagens die af en aan rijden en werklui die fluitend aan het werk zijn. In het centrum van Veenendaal is volop bedrijvigheid! Maar wat gebeurt er toch allemaal achter die bouwhekken?

We vroegen het wethouder Dylan Lochtenberg.

Henny Jansen en Dylan Lochtenberg in gesprek met een ondernemer.

bouwhekken?

Wat gebeurt er toch achter die Save the Date Officiële opening brouwerspoort

12 SEPTEMBER

De wethouder is net als binnenstadsmananger Henny Jansen geboren en getogen in Veenendaal. Vanaf hun jonge jaren zagen ze hoe het kloppend hart van hun geliefde Veenendaal zich in rap tempo ontwikkelde. Ze kijken beiden uit naar de oplevering van de projecten die momenteel worden afgerond.

Groen en gezellig wonen ‘Inderdaad’, zegt Dylan. ‘Als kind kwam ik vooral in het centrum om te winkelen. Die functie verandert; de binnenstad wordt naast een heerlijk winkelhart ook steeds meer de plek voor een goed gesprek op een terras, een plek waar je geraakt wordt door kunst en cultuur. Er ontstaat zo een soort gezamenlijke huiskamer en ik word daar wel blij van. Het is voor velen een aangename plek is om

Hét magazine van Veenendaal [ 45 ]

te wonen en te werken. In de Tuinstraat zie je nu vooral vrachtwagens laden en lossen, maar als de ontwikkeling naar groene, gezellige woonstraat is afgerond, weet je niet wat je ziet. Ik kijk ook uit naar het moment dat in het nieuwe Theater Lampegiet voorstellingen worden gegeven, films worden gedraaid en het nieuwe poppodium van start gaat.

Rond het theater komen parkeervoorzieningen en een terrein voor evenementen. En uiteraard: woningen! Daar is in Veenendaal grote behoefte aan.’

Het is hier goed toeven

De binnenstad als gezamenlijke

Henny knikt. Hij is blij dat er in de binnen­stad zo hard wordt gewerkt om het centrum nog aantrekkelijker te maken. ‘De binnenstad wordt groener en dat maakt het een prettige plek om te verblijven. Het bruist hier van de ideeën, initiatieven en het enthousiasme!’, zegt hij. ‘Wist je dat hier elk jaar zo’n vijf miljoen bezoekers komen? De helft komt van buiten Veenendaal. Ze vinden het hier blijkbaar goed toeven, ik begrijp ze wel. We mogen trots zijn op wat we hier samen neer­ zetten. Ondernemers grijpen kansen en pakken uitdagingen vol zelfvertrouwen aan. Veenendalers zitten vol initiatieven, kijk maar naar evenementen zoals Veenendaal Live, Festival Zand en alle activiteiten op Koningsdag. Ik geniet daarvan.’

huiskamer

We gaan het samen vieren Passage Corridor wordt momenteel grondig onder handen genomen.

Winkelpanden worden energiezuinig gemaakt en passages gerenoveerd. Boven winkels komen woningen. ‘Een ‘rondje dorp’ is binnenkort een totaal nieuwe ervaring’, zegt Dylan met een lach. ‘En dat allemaal dankzij de samenwerking tussen winkeliersver­enigingen, vastgoedeigenaren en lokale ondernemers. Zij willen samen maar één ding: een bruisende binnenstad in Veenendaal. Een plek waar jij je thuis voelt. Als de bouwhekken bij Brouwerspoort verdwenen zijn en er zwemmen vissen in het nieuwste deel van de Brouwersgracht, gaan we het samen vieren. Ik hoop dat jij erbij bent!’

[ 46 ] Hét magazine van Veenendaal

Zo ben je de hitte de baas Een artikel over hitte, pffff… is dat niet een beetje overdreven? Zo heet wordt het toch niet in Veenendaal? Nou, daar kon je je wel eens in vergissen. De kans op tropische temperaturen neemt in Nederland toe.

Maar geen zorgen, met een goede voorbereiding ben jij de hitte de baas.

Judith is praktijkondersteuner Ouderenzorg bij een Veense huisartsenpraktijk. Ze pakt altijd de fiets als ze op bezoek gaat bij ouderen. Vaak gaat het om alleenstaanden die op hoge leeftijd nog zelfstandig wonen. ‘Dankbaar werk’, zegt ze. ‘Ik mag iets voor hen betekenen en zij voor mij. Vanuit hun leven­s­ ervaring delen ze van alles met me, heel waardevol!’

Extra kwetsbaar Judith vervolgt: ‘Als het erg heet wordt, zijn 75-plussers, jonge kinderen en mensen met chronische ziekten extra kwetsbaar. Bij warmte zetten je bloedvaten uit en je kunt daardoor duizelig worden, vooral als je snel opstaat. Doe dus rustig aan! Ik adviseer vaak een kan water op het aanrecht te zetten, dat her­ innert je eraan regelmatig een glas te drinken, ook als je eigenlijk geen dorst ervaart. Moet je van de hitte overgeven of heb je diarree, dan werken de medicijnen die je hebt ingenomen misschien niet goed. Houd daar rekening mee.’

Zorg goed voor jezelf én anderen

Hét magazine van Veenendaal [ 47 ]

Heb jij een goede ventilator in huis?

Hittebetutteling? Nee, dank je!

Dat je niet moet gaan hardlopen of voetballen bij een temperatuur van boven de 35 graden, dat snapt eigenlijk iedereen wel. Niemand zit te wachten op hittebetutteling. Judith: ‘Maar geloof me, nu alvast bedenken hoe jij jouw woning kan koelen in de zomer is niet overdreven. Heb je een goede ventilator in huis? Kan jouw slaapkamerraam ’s nachts open, zonder dat er allerlei ongedierte naar binnen vliegt? Zorg niet alleen voor jezelf, maar ook voor de mensen om je heen. Je chronisch zieke oom of een eenzame buurvrouw op leeftijd kunnen jouw hulp misschien goed gebruiken.’

Weten wat je moet doen als het ineens heel warm wordt is handig, weet Judith uit ervaring. ‘Op deze pagina deel ik wat tips en op internet is ook veel informatie te vinden, bijvoorbeeld op de website van de GGD’, zegt ze. ‘Tot slot: hou het hoofd koel, hè? Ik wens u en jou een fijne zomer!’

Tips van Judith bij extreme hitte: • Leg een natte doek in je nek, draag dunne kleding • Zodra het afkoelt: zet ramen en deuren open • Drink genoeg, ook als je geen dorst hebt • Let op: medicijnen werken anders als het erg heet is • Zoek de schaduw op en maak je vooral niet druk • Doe je boodschappen als het koel is • Zorg voor elkaar; vraag om hulp als het nodig is

www.ggdleefomgeving.nl/zomer-en-hitte

[ 48 ] Hét magazine van Veenendaal

‘Ik zie mijzelf hier wel werken!’

Een vervolgopleiding kiezen na de middelbare school valt vaak niet mee. De mogelijkheden zijn eindeloos, hoe ontdek je wat bij jou past? Je blikveld een beetje verbreden door bedrijven te bezoeken kan dan helpen, is de ervaring van Monique Sassmannshausen. Monique geeft les op Het Perron en daarnaast is ze projectleider van de JBD: de Jongeren Bedrijvendag die op 8 april voor het vierde jaar op rij werd gehouden. De JBD wordt mogelijk gemaakt door Bedrijvenkring Onder­ nemend Veenendaal, voortgezet onderwijsinstellingen en de gemeente Veenendaal.

Gezamenlijke aftrap ‘En door ruim 60 Veense ondernemers!’, vult Monique aan. ‘Zij openden hun deuren voor een kijkje in de keuken. Het bleek weer een perfecte manier voor leerlingen om te ontdekken of een bepaalde branche bij hen zou kunnen passen.’ De scholieren verzamelden zich op dinsdag 8 april in De Basiliek voor de aftrap. Ze kregen uitleg over de gloednieuwe app Tomorrow Talent, een platform waar scholen en bedrijven

Trots op bedrijvigheid in Veenendaal

De beste manier om het Veenendaalse bedrijfsleven te ontdekken? Stap in groepjes op de fiets, klop aan bij bedrijven en ervaar aan den lijve hoe het er daar aan toe gaat. De Jongeren Bedrijvendag was weer een inspirerende happening voor ruim 750 middelbare scholieren.

Hét magazine van Veenendaal [ 49 ]

informatie over bijvoorbeeld open dagen en bedrijfsbezoeken kunnen uitwisselen. Burgemeester Gert-Jan Kats sprak de leerlingen toe en zwaaide ze daarna uit. In groepjes ver­ trokken ze op de fiets naar allerlei verschillende bedrijven en organisaties.

Drempel is lager De fietstocht bracht ze langs onder andere technische be­ drijven, zorginstellingen en winkels of ze keken binnen bij bijvoorbeeld notariskantoren en marketingbureaus. ‘Ondernemers deden echt hun best om hun potentiële werknemers een interactief programma te bieden’, zegt Monique. ‘Dat is mooi, want het helpt de leerlingen bij hun sector- of profielkeuze en het verlaagt de drempel om bedrijven te benaderen voor een stage of profielwerkstuk. Ik was op bezoek bij één van de bedrijven en moest glimlachen toen ik een jongen hoorde mompelen: Ik zie mijzelf hier later wel werken… Dat is nou precies de bedoeling van de JBD.’

Oriënteren Het mes snijdt bij de JBD aan meerdere kanten. Onderwijsinstellingen zijn blij dat leerlingen zich op een leuke manier kunnen oriënteren op hun loopbaan en bedrijven krijgen de kans om jongeren warm te maken voor hun branche. De gemeente is trots op alle bedrijvigheid in Veenendaal en ziet graag dat waardevolle arbeidskrachten in Veenendaal hun talenten inzetten en verder ontwikkelen. Voor herhaling vatbaar dus!

Ben je ondernemer en wil jij tijdens de komende JBD ook jouw deuren openzetten voor jong talent? Monique komt graag met je in contact. m.sassmannshausen@hetperron.nl Het Perron, 0318 509 600

Jongeren Bedrijvendag weer een groot succes

[ 50 ] Hét magazine van Veenendaal

op je sloffen

Leren doe je in Olomouc

Met klasgenoten van de middelbare school een stad in het buitenland bezoeken, dat is nog eens iets anders dan een excursie naar een museum. Anniek was er wel voor te porren. Samen met elf andere leerlingen van het Ichthus College ontdekte ze de Tsjechische stad Olomouc.

Toen Anniek op school een extra vak mocht kiezen, koos ze voor het Global Citizen programma. Tijdens dat vak ontdekken leerlingen hoe leeftijdsgenoten in het buitenland leven, werken en studeren. Ze ondervinden dan al snel: anders is ook gewoon. ‘Precies’, zegt Anniek, wereldburger in de dop. ‘Deze uit­ wisseling was onderdeel van het programma. Zo’n stad bezoeken is natuurlijk leuk, maar door contact aan te gaan met jongeren die er wonen, krijg je ook echt iets van de cultuur mee. Je leert elkaar vanzelf beter begrijpen en meer waarderen.’

Over en weer

Openstaan voor andere culturen

Olomouc en Veenendaal hebben al sinds 1993 een bijzondere band. Er waren de afgelopen jaren al heel wat inwoners van Olomouc te gast in Veenendaal. ‘En andersom dus ook’, zegt docent Daan van Vreeswijk die meeging naar Tsjechië om de leerlingen te begeleiden. ‘Er ontstond in korte tijd leuk contact tussen de jongeren uit Olomouc en onze eigen leerlingen. Ze gingen winkelen, naar de dierentuin en oefenden hun Engels terwijl ze samen genoten van een mooie zonsondergang; we hadden prachtig weer. De Tsjechische leerlingen lieten hun stad zien en nodigden ons uit in hun klas.’

Cultuurdingetje Anniek moet lachen als ze terugdenkt aan het bezoek aan het gymnasium van Olomouc. ‘Wij vonden het erg grappig dat leerlingen daar op sloffen lopen in de klas.

Dat is dus zo’n cultuurdingetje waarin we van elkaar verschillen. Wij hadden sloffen bij ons, dus we pasten ons aan, geen probleem!’, zegt ze. ‘Wat ons ook opviel, is dat ze daar meer prestatiedruk lijkten te ervaren. Eén van onze gezamenlijke activiteiten was het beschilderen van een linnen tasje. Wij hadden vooral veel lol, maar de Tsjechen werkten erg serieus en maakten er echte kunstwerken van. Bijzonder.’

Daan van Vreeswijk knikt en zegt: ‘Openstaan voor andere culturen maakt dat je ruimdenkender wordt, dat vind ik het mooie van het Global Citizen programma. In juni willen de jongeren uit Olomouc Veenendaal be­ zoeken. Onze leerlingen zijn al bezig met het samenstellen van een programma; wij kijken uit naar hun komst!’

Stedenband krijgt ander karakter Na de val van de muur konden steden in het voormalig Oostblok wel wat steun en inspiratie gebruiken bij het vormgeven van hun jonge democratie. Om Olomouc op weg te helpen, ging Veenendaal een stedenband aan met die stad. Het contact kreeg de afgelopen jaren een steeds wederkeriger en vriendschappelijker karakter. De stichting Stedenband Veenendaal-Olomouc maakt uitwisselingen mogelijk op het gebied van sport, muziek en kunst & cultuur. www.ditisveenendaal.nl/olomouc

Stap op de fiets,

maak een foto In Veenendaal is elke fietstocht een feestje. De fietspaden zijn lekker breed en je kunt je fiets op veel plekken veilig stallen. In dit magazine lees je over de compleet vernieuwde knooppuntenroutes door en rond Veenendaal.

Waarschijnlijk kreeg jij na het lezen van dat verhaal zin in een fietstochtje.

Heel begrijpelijk!

Deel je foto via social media

Deel jouw foto met de hashtag #ditisveenendaal.

Misschien val jij wel in de fietsprijzen!

Wil jij kans maken op een fietsprijs, stippel dan snel een route uit en stap op de pedalen. Maak onder­weg een foto van jezelf of je fietsmaatje bij een knooppuntenbordje en deel die foto op social media met de hashtag #ditisveenendaal.

Op 15 augustus bepaalt de jury van #ditisveenen­ daal wat de grappigste, mooiste of meest originele foto’s zijn. Wees creatief, leef je uit. In het volgende magazine #ditisveenendaal plaatsen we de foto’s van de winnaars. Zit jouw foto daartussen, dan verdien je uiteraard een prijs.