Page 1

2014-2015

TEKNOLOGIA DBH 1

Egilea: I単aki Zarauz Leoz 2014-06-11


Teknologia

DBH 1. maila

DBH 1. maila. Teknologia DBH 1. mailako liburua. AURKIBIDEA 1. Zer da teknologia?

2

3

1.

Proiektua: “Zubia eskegia”

3. or

2.

Zer da teknologia?

6. or

2.1.1

Teknologia prozesua

10. or

2.1.2

Teknologia gelako planoa

12. or

2.1.3

Talde lana

13. or

2.1.4

Lan proposamenak

15. or

2.1.5

Fluxu diagramak

17. or

2.1.6

Antolaketa teknikak: Gant diagramak

18. or

2.1.7

Herramintak

20. Or

Marrazketa Teknikoa 3. Proiektua: “Ataka automatikoa”

22. or

4. Marrazketa teknikoa ordenagailuz: Sketch Up

30. or

5. Marrazketa teknikoa paperean

42. or

6. Programazio hastapenak: Scracth

52. or

7.

58. or

Robotika hastapenak: WeDo sistema

Elektrizitatea 8. Proiektua: “Konekta jokua”

66. or

9. Zer da elektrizitatea?

68. or

10. Elektrizitate ariketak

78. or

11. Elektrizitate praktikak

88. or

1


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014

1.

gaia: Zubi eskegia

Ikaslea: Data: Irakaslea: I単aki Zarauz Leoz 2


Teknologia

DBH 1. maila

1. Zer da teknologia? Ikasgai honen bitartez, lehen aldiz hurbildu zara teknologiaren mundura. Proiektuak, praktikak, simulazioak, ‌ denetarik izando duzu eskura zure buruan eraikitzen dituzun teknologia proiektuak eraikitzeko. Disfrutatu.

1.1.Proiektua: Zubia eskegia 1. Proiektua: ZUBI ESKEGIA.

a) Egin beharrekoa: “Diseinatu eta eraiki ezazu zubi eskegi bat.� Gehienezko neurriak: 1. Oinarri nagusia: Egur-okumea:500mm x 250mm x 7mm 2. Zubiaren luzearen neurriak: Kartulina:400mm x 100mm 3. Errepidearen altuera: 150mm 4. Gehinezko altuera: 300mm 5. Jasan beharreko gehienezko zama: 2 kg b) Jarraitu beharreko pausoak: 1. Diseinua: a. Bakarkako diseinu proposamenak: b. Taldeko diseinua eraiki. i. Sketch Up 3D marrazketa programan marraztu. ii. Layout programan planoak inprimatu. 2. Eraikuntza: diseinuan marraztutakoa eraiki. 3. Frogatu: jatorrizko baldintzak betetzen ote diren frogatu. 4. Txostena: jarraitutako pausoak txosten batetan adierazi. 5. Aurkezpena: gelako lankideen aurrean, eraikitako proiektua aurkeztu eta bideoan grabatu. 3


Teknologia

DBH 1. maila

2. Proiektua: ZUBI ESKEGIA. Diseinu proposamenak

4


Teknologia

DBH 1. maila

2. Proiektua: ZUBI ESKEGIA. Diseinu proposamenak

MATERIALAK: Okumea:500 mm x 200 mm x 7 mm Listoiak: 10 mm x 10 mm 20 mm x 10 mm 20 mm x 20 mm 30 mm x 10 mm 30 mm x 30 mm 40 mm x 10 mm

5


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014 2.

gaia: Zer da teknologia?

Ikaslea: Data: Irakaslea: I単aki Zarauz Leoz

6


Teknologia

DBH 1. maila

1.2.Teknologia prozesua

7


Teknologia

DBH 1. maila

8


Teknologia

DBH 1. maila

9


Teknologia

DBH 1. maila

1.1.Teknologia prozesua 1. gaia: TEKNOLOGIA PROZESUA? 1. ARIKETA: “Teknologia-prozesua� osatzen duten pausoak ordenatu itzazu, bakoitzaren esanahia modu laburbilduan azalduz: a) b) c) d) e) f) g) h)

Pausoa

Lan proposamena (ideiarik hoberenaren aukeraketa) Diseinua Aurkezpena ( memoria) Eraikuntza Arazoa identifikatzea Proba (ebaluazioa) Beharra Planifikazioa

Deskribapena

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

10


Teknologia

DBH 1. maila

2. ARIKETA: “Teknologia-prozesua”-ren pausoak erabiliz, ondoko arazoari irtenbide bat aurkitu iezaiozue:

“ Lau errepideetako gurutze-bide batean kotxe gehiegi daude eta oinezkoek ezin dute errepidea gurutzatu arriskurik gabe”. Nola konponduko zenuke arazoa?

Pausoa

Deskribapena

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

11


Teknologia

DBH 1. maila

1.3.Teknologia gelako planoa Aztertu dezagun teknologia gelako planoa.

a) Kolore desberdinak erabiliz (gorria, urdina, ...) ondorengo eremuak bereiztu: i. Tailerreko eremua (eskulana egiteko eremua) ii. Makinen eremua iii. Biltegia iv. Proiektuak uzteko eremua v. Idazteko eta marrazteko eremua

12


Teknologia

DBH 1. maila

1.4.TALDE LANA

13


Teknologia

DBH 1. maila

a) Taldekideen betebeharrak: i) Taldeko ordezkaria: Taldearen iritzia irakaslearen aurrean azaltzea; tutorearen aurrean taldeko galderak bideratu; taldeko ordezkaritza gelakideen aurrean; antolaketa ardurak gelan; Proiektuen zaintza antolatuko duen kidea; … ii) Dokumentazioaren arduraduna: Dokumentazioa jaso, gorde, antolatu eta zaintzapean gordeko duen taldekidea; txostenen nondik norakoak bideratuko dituen arduraduna; fotokopien banaketa bideratuko duen kidea; … iii) Erraminten eta materialeen arduraduna: Taldeko ardurapean dauden erraminten arduraduna; panela modu egokian antolatuta dagoela ziurtatuko duen kidea; taldeak behar dituen materialak eskatuko dituen arduraduna; horien erabilera egokia egingo duen kidea;… iv) Garbitasunaren arduraduna: Taldeak gela behar den modura jaso duela ziurtatuko duen kidea; taldeko mahaia egoki garbitu dela ziurtatuko duen kidea; Proiektuen txukuntasuna gauzatuko duen kidea; …

14


Teknologia

DBH 1. maila

1.4.LAN TALDEAK 1. ariketa:

idatzi ezazu orrialde honetan lankide on batek izan behar dituen ezaugarriak.

2. ariketa: 13. orrialdeko “jarrera� desberdinak aztertu eta zure izaera identifikatu ezazu. a. Zein da zure izaerara gehien hurbiltzen den pertsonaia? b. Zergatik?

15


Teknologia

DBH 1. maila

1.5.LAN PROPOSAMENAK

16


Teknologia

DBH 1. maila

17


Teknologia

DBH 1. maila

1.6. PLANIFIKAZIOA: FLUXU DIAGRAMAK

1. ariketa:

Patata tortila bat egiteko jarraitzen behar den fluxu diagrama idatzi ezazu.

2. ariketa: Afaldu ostean, lotara joateko jarraitzen duzun prozesuaren fluxudiagrama marraztu ezazu.

3. ariketa: Ohera joaterakoan jarraitzen duzun prozesuaren fluxu-diagrama marraztu.

18


Teknologia

DBH 1. maila

1.7.PLANIFIKAZIOA: GANTT DIAGRAMAK

a) Lehen errenkada: Denbora, asteetan antolatuta, adibidez. b) Lehen zutabea: Egin beharreko lanak (tareak), lehentasun ordenean. Hauek lan oinarrizko unitateak dira: a. Diseinoan: Sistemaren marrazketa 3D (Sketch Up), planoak eskalan (Layout), planoen inprimaketa. b. Eraikuntza: Piezen marrazketa, mozketa, lixaketa, … c. Muntaketa: Piezen elkarketa, kolatzea, … d. Txostena: Txostenaren idazketa, planoen txertaketa, maketazioa, … e. Funtzionamenduaren frogapena: Funtzionamenduaren egokitasuna frogatu. f. Aurkezpena: aurkezpen gidoia, power point aurkezpena eta aurkezpenaren grabaketa. c) www.planner.com d) www. Openprog.com 19


Teknologia

DBH 1. maila

1.7 PLANIFIKAZIOA: GANTT DIAGRAMAK Osatu ezazu ondorengo Gantt diagrama eraiki behar duzuen proiektuaren lana aurrikusiz.

20


Teknologia

DBH 1. maila

1.8.ERRAMINTAK Erraminta bakoitzaren erabilera ulertzeko, ondorengo fitxak bete: a. Marrazketa tresnak Izena

Marrazkia

Erabilera

b. Mozketa tresnak Izena

Marrazkia

Erabilera

21


Teknologia

DBH 1. maila c. Akabera tresnak

Izena

Marrazkia

Erabilera

e) Eraikuntza eta muntaketa tresnak Izena

Marrazkia

Erabilera

22


Teknologia

DBH 1. maila

1.9. TEKNOLOGIAKO TXOSTENAK Teknologiako proiektua �txosten teknikoa� deritzon dokumentu batetan jaso behar dira. Lan honetan, ondorengo atalak aurkeztu behar dira eginiko lana bertan modu egokian deskribatzeko. Hauek dira txosten tekniko baten atalak: a) Azala: Proiektuaren izenburua,marrazkia, data, ebaluaketa, taldearen zenbakia, taldekideen izenak,‌ . Proiektua non, noiz, zeinek etab. aurkeztuko duen lehen orrialdea. b) Sarrera: Proiektuaren deskribapen laburra, ezaugarri nagusiak, etab. deskribatuko dituen atala. Sarreraren irakurketak proiektuaren deskribapen orokorra egingo du gehiegi sakondu gabe. c) Planoak: i. ii. iii. iv.

Taldekideen proposamenak; Bakarkako planoak Taldeko proiektua: Plano orokorra Plano orokorra pieza bakoitzaren izena adieraziz. Pieza desberdinen zerrenda: pieza zenbakia, izena, zenbakia, materiala, neurri nagusiak. v. Pieza bakoitzaren planoak, zenbakiaz ordenatuta. Kajetinak ongi idatzita.

d) Funtzionamendua: Proiektuaren funtzionamendua deskribatuko duen atala. e) Kudeaketa: Proiektua noiz eraiki den adierazten duen Gantt diagrama hemen aurkeztu behar da f) Eraikuntza: Proiektua eraikitzeko jarraitu diren prozesuak adieraziko dira hemen. g) Tresnak eta materialak: Erabilitako materialeen zerrenda eta erabilitako erraminten zerrenda. h) Hobekuntza posibleak: Denbora gehiago izanezkero, proiektua nola hobeagotu litekeen adieraziko da atal honetan. Txosten eredu bat Txosten eredua bat ikusteko hemen klikatu.

23


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014 3. gaia: Proiektua: Ataka automatikoa Ikaslea: Data: Irakaslea: I単aki Zarauz Leoz

24


Teknologia

DBH 1. maila

2. Marrazketa Teknikoa 2.1. Proiektua: Ataka automatikoa “Diseinatu eta eraiki ezazu parking bateko sarrera gobernatuko duen ataka automatikoa�

a) SARRERA Eraiki behar dugun proiektua parking bateko barrera izango da. Horretarako mekanismo bat sortuko dugu eta hori maniobratuko duen zirkuitu elektrikoa eraiki. Proiektuaren helburua izango da atea ireki eta ixteko maniobra agindua geuk ordenagiluz ematea. Hortik aurrera, ondorengo mugimendua automatismoak makina berak egingo du; eta mugimenduaren bukaera aginduko duen maniobra batia ere. Horretarako, guk ordenagailuz maniobra egin ahal izateko, bai goranzko eta bai beranzko mugimenduaren aginduak eman ahal izateko bi posiziotako konmutagailu bikoitza izango dugu. Agindu hori zirkuitu elektrikoaren bidez motoerreduktoreak beteko du biraketa behar den noranzkoan egitean (goraka edo beheraka egiteko motorearen biraketa noranzko desberdina izango baita). Mugimendu hori transmisio mekanikoaren bidez abiaduraz murriztuta iritsiko da hesiaren ardatzera. Hesiak bere mugimendua egingo du eta honen amaieran bai noranzko batean bai bestean (goraka ala beheraka) mikroruptoreak sakatuko ditu (bata ala bestea), horrela mugimendua geldiaraziz.

25


Teknologia

DBH 1. maila

b) ZIRKUITU ELEKTRIKOA: material zerrenda Motorra: abiadura murrizgailuaz. LED diodoak: Gorria eta berdea Mikroruptorea Wedo sistema

c) MATERIALEN ZERRENDA ZKIA

MATERIALA

KANT. ERABILPENA

EZAUGARRIAK

1

Egurra

1

Lanaren oinarria

300 x 150 x 10 mm

2

Okumen

2

Atakaren euskarria: albokoa

67 x 42 x 8 mm

3

Okumen

1

Atakaren euskarria: azpikoa

42 x 20 x 8 mm

4

Okumen

1

Atakaren euskarria: atzekoa

20 x 20 x 8 mm

5

Okumen

1

Konmutagailuare oinarria

50 x 20 x 8 mm

6

Okumen

1

Konmutagailuaren hanka

30 x 20 x 8 mm

7

Okumen

1

Atakaren haga

200 x 14 x 8 mm

8

Okumen

1

Semaforoa

135 x 30 mm

9

Okumen

1

Atakaren apoioaren oina

300 x 200 mm

10

Okumen

1

Atakaren apoioa

65 x 40 mm

11

Engranajea

2

Engranaje mekanikoa

38 hortz

12

Engranajea

1

Engranaje mekanikoa

15 hortz

13

Hagaren lotura 1

Engranaje mekanikoa

14

Konmutagailua 1

Zirkuitu elektrikoa

15

Mikroruptorea 2

Zirkuitu elektrikoa

26


Teknologia

DBH 1. maila

ZKIA

MATERIALA

KANT.

ERABILPENA

16

LED gorria

1

Zirkuitu elektrikoa

17

LED berdea

1

Zirkuitu elektrikoa

18

Erresistentzia elektrikoak 2

Zirkuitu elektrikoa

19

Torloju amaigabea

1

Engranaje mekanikoa

20

Moto erreduktorea

1

Engranaje mekanikoa

21

Ardatz metalikoa

2

Engranaje mekanikoa

22

Erregeletak

Zirkuitu elektrikoa

23

Hari eroalea

Zirkuitu elektrikoa

24

Prisioneroa

1

EZAUGARRIAK

125 O

55 mm x Ă˜ 4

Engranaje mekanikoa

4- PLANOAK

27


Teknologia

DBH 1. maila

28


Teknologia

DBH 1. maila

d) OINARRIA ETA EGITURAREN ERAIKUNTZA 1. Oinarriaren eraikuntza 1 pieza da oinarria eta bertan kokatuko ditugu proiektuaren gainontzeko elementuak. Oinarriaren neurria duen egur zati bat bilatu beharko duzue eta horri dagozkion zuloak egin. Pieza honen lodiera ez da bete beharrekoa, ez baitu garrantzia gehiegirik. Oinarriari 4 hanka egingo dizkiogu lurretik altxa dadin azpitik hari elektrikoak pasa ahal izateko. Hauen tamaina zeuek aukeratu dezakezue. 2. Zatien eraikuntza 8mmko lodierako okumenean 2, 3 eta 4 piezak dagozkien neurrietan markatu eta moztu atakaren oinarria eraikitzeko. Kontu handiz egin 2. piezaren zuloak, hauek egoki egitea erabakigarria da proiektuak ondo funtzionatzeko. Era berean 5 eta 6 piezak markatu eta moztu konmutagailuaren euskarria egiteko. 3. Atakaren euskarria 2, 3 eta 4 piezak elkarri itsatsi irudian ageri den bezala. Piezak itsastean oso garrantzitsua da ardatzarentzat diren zuloak ongi lerrokatuak egotea. Horretarako itsasteko garaian jar itzazu ardatzak zuloetan lerrokatze errazago ahalbidetzeko. Konmutagailuaren euskarria 5 eta 6 piezak elkarri itsatsi irudian ageri den bezala. Gaineko pieza horretan kokatuko dugu gero 4. konmutagailua. Bi euskarriak elkarrekin lotuko ditugu muntaketaren bukaeran, hau da, konexio elektrikoak egin eta gero, hauek errazago egin ahal izateko. e) SEMAFOROA, BARRAREN APOIOA ETA BARRA. -Semaforoa 8. pieza da eta beheko partean limaren bidez 6mmko diametroa duen zilindroa egingo dugu. Horrela gero oinarrian egindako zuloan kokatu ahal izango dugu. 29


Teknologia

DBH 1. maila

-Barraren eraikuntzan zuloa egin eta ondoren abellanatua egingo diogu, bere lotura den 13. pieza egoki lotu ahal izateko. - Barraren apoioa egiteko 9 eta 10 piezak erabili behar ditugu, elkarrekin itsatsi eta oinarrian itsatsi. f)

ERREDUKZIO MEKANIKOAREN MUNTAKETA

- Beheko ardatzean irudian agertu bezala alde batean 38 hortzeko engranajea sartu eta beste aldean 13 hortzetakoa. - Goikoan berriz erdian barra eta bere lotura sartu beharko ditugu eta “prisionero� baten bidez lotu ardatzari. Ondoren 38 hortzetako engranajea jarriko dugu. - Engranajeak presioan sartu behar dira ardatzetan beraz kontu handiz mailu bat erabili dezakezue zeregin horretan. g) ZIRKUITUEN ESKEMA ELEKTRIKOA

30


Teknologia

DBH 1. maila

h) ZIRKUITU ELEKTRIKOAREN ERAIKUNTZA - 3. atalean elementu bakoitzaren azalpena egin dugu, beraz badakigu bakoitzaren konexioak nola egin beharko ditugun. - Konexioak egiteko beti ere hari elektrikoa oinarrian egindako zuloen bidez pasako ditugu batetik bestera. - Pilarekin edo elektrizitate iturriarekin konexioa egiteko erregeletak jarriko ditugu behar denean bertan konektatu ahal izateko. - Konmutagailuan eta sakagailuan kableak konektatzeko borneetan bildu edo eztainatuaren bidez soldatu ditzakegu. - Behin hari elektrikoak konektatu ondoren konmutagailua eta sakagailuak irudian azaltzen diren lekuetan kokatuko ditugu lekeda termourtugarria erabiliz. - LED diodoak eta erresistentziak konektatzeko eztainuaz soldatuko ditugu - Konexio berdinean hari kopuru handia badugu, erregeletak erabili ditzakegu lana errazteko.

31


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014 4. gaia: MARRAZKETA ORDENAGAILUZ: “SKETCH-UP” Ikaslea: Data: Irakaslea: Iñaki Zarauz Leoz

32


Teknologia

DBH 1. maila

2.2. Marrazketa teknikoa ordenagailuz: Sketch Up

33


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

1.

ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

34


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

2. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

35


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

3. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

36


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

4. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

37


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

5. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

38


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

6. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

39


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

7. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

40


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

8. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

41


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

9. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

42


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila ORDENAGAIAILUZ LAGUNDUTAKO MARRAZKAETA: Sketch-Up

10. ariketa:

1.

Diseinatu eta eraiki ezazu ondorengo neurriak dituen pieza.

43


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014

5. gaia: MARRAZKETA TEKNIKOA PAPEREAN Ikaslea: Data: Irakaslea: I単aki Zarauz Leoz 44


Teknologia

DBH 1. maila

2.3. Marrazketa teknikoa paperean

AURKIBIDEA 1. 2. 3. 4. 5.

Hizkuntza teknologikoa Hizkuntza grafikoa Prespektibak eta bistak Neurketak eta akotazioak Marrazketa teknikoaren ikurrak.

45


Teknologia

DBH 1. maila

1.

HIZKUNTZA TEKNOLOGIKOA

1.

Arkatzen gogortasuna.

a) 2H, HB eta 2B gogortasun desberdineko arkatzak erabiliz, 3 cm-tako 6 bana lerro marraztu dagokiozkien tarteetan. b) Aurrekoetatik 3 ezabatu mota bakoitzarako.

BIGUNA (2B)

TARTEKOA (HB)

GOGORRA (2H)

b) Galderak erantzun; i)

Zein da errazago ezabatzen den arkatz mota? Zergaitik?

ii)

Zein erabiliera du arkatz mota bakoitzak?

46


Teknologia

DBH 1. maila

2. Eskuaira eta karbaboia irudiari jarraituta erabiliz, azpiko lerroen paraleloak marraztu (5 paralelo kasu bakoitzean).

47


Teknologia

DBH 1. maila

3. Ondorengo ereduari jarraituz, lerro hauen perpendikularrak marraztu adierazitako lekuetatik.

48


Teknologia

DBH 1. maila

4. Graduatzailearen laguntzaz, anguluak ereak adierazten duen modura neurtzen dira.

Ondorengo balioko angeluak marraztu lerroaren erpinetik. i) ii) iii) iv)

Â=25º Â= 42º Â= 68º Â=125º

49


Teknologia

DBH 1. maila

4. DIN A4 paperean, ondorengo irudia marraztu eskuaira, karbaboka eta konpasa erabiliaz.

50


Teknologia

5.

DBH 1. maila

DIN A4 motako orrialde batetan , ondorengo irudia marraztu.

51


Teknologia

6.

DBH 1. maila

DIN A4 motako orrialde batetan, ondorengo irudia kmarraztu.

52


Teknologia

DBH 1. maila

7. DIN 4A motako orrialde batetan, ondorengo irudiak marraztu.

53


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014

6.

gaia:Programazioa: “Scratch”

Ikaslea: Data: Irakaslea: Iñaki Zarauz Leoz

54


Teknologia

2.4.

DBH 1. maila

Programazio hastapenak: Scratch eta Wedo sistemak

Programazioaren hastapenak: SCRATCH 1. ariketa: ARRAIN ONTZI BIRTUALA “Diseinatu eta eraiki ezazu arrainontzi birtual bat, non, gorako, beherako, ezkerreko eta eskuineko geziei sakatzerakoan, arraiak gora-behera-ezkerrara eta eskuinera higituko diren.�

55


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: SCRATCH 2. ariketa: LERRO JARRAITZALEA “Diseinatu eta eraiki ezazu agertokian marraztutako ibilbide bat jarraitzeko gain den robot higikaria. Robotak bi “antena” izango ditu: 

Ezkerreko antena=gorria 

Eskuineko antena=urdina.

Ezkerreko antenaz ibilbidea ukitzean, esquinera higituko da Eskuineko antenaz ibilbidea ukitzean, ezkerrera higituko da. Ibilbidea ukitzen ez duenean, aurrera higituko da.”

56


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: SCRATCH 

ariketa: “SEMAFOROA”

“Diseinatu eta eraiki ezazu semaforo batez gobernatutako gurutzebidea. Semaforoaren egoera 10 segundura aldatuko da. Semaforoa gorria denean, ibilgailuak gelditu eta oinezkoak zebrabidea gurutzatuko dute.”

57


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: SCRATCH

4 ariketa: “BATUKETAK, KENKETAK”

“Proiektu honek 3 joku desberdin eraikitzea proposatzen ditu: a) Diseinatu eta eraiki ezazu bi batugaien balioa eskatu eta baturaren emaitza kalkulatuko dituen bideojokua.

b) Diseinatu eta eraiki ezazu biderketak egiten dituen bideojokua. c) Diseinatu eta eraiki ezazu zatiketak egiten dituen bideojokua. i) Zatiketa osoa bada, zatidura pantailan adieraziko da. ii) Zatidura osoa ez bada, zatidura osoa eta hondarra adieraziko dira. da.”

iii) Eta zatitzailea 0 bada, zatiketa ezinezkoa dela adieraziko

58


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: SCRATCH 5. ariketa: “BIDERKETAK ETA ZATIKETAK”

“Proiektu honek 3 joku desberdin eraikitzea proposatzen ditu: a) Diseinatu eta eraiki ezazu bi batugaien balioa eskatu eta baturaren emaitza kalkulatuko dituen bideojokua.

b) Diseinatu eta eraiki ezazu biderketak egiten dituen bideojokua. d) Diseinatu eta eraiki ezazu zatiketak egiten dituen bideojokua. i) Zatiketa osoa bada, zatidura pantailan adieraziko da. ii) Zatidura osoa ez bada, zatidura osoa eta hondarra adieraziko dira. iii) Eta zatitzailea 0 bada, zatiketa ezinezkoa dela adieraziko da.”

59


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014 7.

gaia:Robokita. Hastapenak: “WeDo sistema”

Ikaslea: Data: Irakaslea: Iñaki Zarauz Leoz

60


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: WEDO

1.

ariketa: MOTOREEN MUGIMENDUA “Diseinatu eta eraiki ezuzu motore bat aurrera eta atzera higitzen duen programa. Mugimenduaren norantza aldaketa 10 segunduro gertatuko da eta atzera higiten denean, polikiago biratu beharko du.�

61


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: WEDO

2.

ariketa: DISTANTZIA SENTSOREA “Diseinatu eta eraiki ezuzu distantzia sentsorearen aginduak adierazten duenen, motorea bat aurrera eta atzera higituko duen programa. Distantzia 30 baino txikiagoa denean, aurrera higituko da. Distantzia 30 baino handiagoa denean, atzera higituko da.�

62


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: WEDO 3.

ariketa: INKLINAZIO SENTSOREA: DANTZARIAK

“Diseinatu eta eraiki ezazu inklinazio sentsoreak agintzean, baleta dantzatuko duen dantzari baten mugimenduak gobernatutzen dituen programa.�

Ebazpena:

63


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: WEDO

4.

ariketa: INKLINAZIO SENTSOREA “Diseinatu eta eraiki ezuzu hegan egiten duen abioia. Hegaldiaren biraketa angelua inklinazio sentsoreak gobernatuko du, ondorengo balioe jarraituz: a) Inklinazio sentsorearen balioa= 1

biraketa angelua= -30º

b) Inklinazio sentsorearen balioa= 2

biraketa angelua= 0º

c) Inklinazio sentsorearen balioa= 3

biraketa angelua= 0º

d) Inklinazio sentsorearen balioa= 4

biraketa angelua= +30º”

64


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: WEDO 5.

ariketa: ROBOT HIGIKARIA “a) Diseinatu eta eraiki ezuzu distantzia sentsoreak aginduta eskuak altza eta jeitsiko duen robota. b) Motorea gehitu eta mugimendua, motorearen mugimenduarekin batera, sinkronizatu.�

65


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: WEDO

6.

ariketa: ROBOT HIGIKARIA

“Diseinatu eta eraiki ezuzu ataka automatikoa kontrolatuko duen Scratch-WeDo programa. Ondorengoak dira bete beharreko baldintzak: a) Kotxea hurbiltzen denean eta sentsoreak 30eko balioa baino txikiagoa denean, hesia igo egingo da, proiektuan motorea mugituz eta pantailan, haga altzatuz. b) Haga altzatuta, kotxea pasa arte, sistemak 10 segundu iraungo du. c) 10 segunduak pasatzean, hesia jeitsi egingo da, hurrengo kotxearen zain geldituz.�

66


Teknologia

DBH 1. maila

Programazioaren hastapenak: WEDO 7.

ariketa: PROIEKTUA: ATAKA AUTOMATIKOA “Diseinatu eta eraiki ezuzu ataka automatikoa gobernatzen duen Scratch eta WeDo programa.”

67


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014 8.

Gaia: Proiektua: Konekta jokua

Ikaslea: Data: Irakaslea: I単aki Zarauz Leoz

68


Teknologia

DBH 1. maila

3. Elektrizitatea 3.1. Proiektua: Konekta jokua

69


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014 9.

Gaia: Elektrizitatea

Ikaslea: Data: Irakaslea: I単aki Zarauz Leoz

70


Teknologia

DBH 1. maila

3.2. Zer da elektrizitatea?

71


Teknologia

DBH 1. maila

72


Teknologia

DBH 1. maila

73


Teknologia

DBH 1. maila

74


Teknologia

DBH 1. maila

75


Teknologia

DBH 1. maila

76


Teknologia

DBH 1. maila

77


Teknologia

DBH 1. maila

78


Teknologia

DBH 1. maila

79


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014 10. Gaia: Elektrizitatea ariketak

Ikaslea: Data: Irakaslea: I単aki Zarauz Leoz

80


Teknologia

DBH 1. maila

3.3. Elektrizitate ariketak

1.

Zerrendatu itzazu erresistentzia txikiko bost material (eroale onak): a) b) c) d) e)

2. Zerrendatu ezazu erresistentzia handiko bost material (eroale txarrak): a) b) c) d) e) 3. Zein dira zirkuitu elektriko bat osatzeko behar diren oinarrizko hiru osagaiak?

4. Diseinatu eta marraztu ezazu pila bat, etengailu bat eta bi lanpara dituen zirkuitua. Osagai guztiak serian lotuko dira.

81


Teknologia

DBH 1. maila

5. Diseinatu eta marraztu ezazu ondorengo osagaiak dituen zirkuitu elektrikoa : Pila bat (4,5v), bi motore paraleloan eta etengailu bat.

6. Diseinatu eta marraztu ezazu hiru lanpara eta pila bat dituen zirkuitua. Lanpara bi paraleloan ipini eta hirugarrena seriean.

82


Teknologia

DBH 1. maila

7. Ondoko zirkuitua aztertu:

a) Osagai bakoitzari jarri. b) Nola daude osagaiak lotuta: seriean ala paraleloan? c) Zer gertatuko da B bonbila puskatzen bada? Zein piztuko da kasu horretan?

8. Ondoko zirkuitua aztertu dezagun: a) Osagai bakoitzari izena jarri.

b) Zer gertatzen da I etengailua istean eta besteak ez?

c). Zer gertatzen da P1, P2 eta I etengailuak istean?

83


Teknologia

DBH 1. maila

9. Ondoko zirkuitua aztertu dezagun: korronte elektrikoaren norantza marraztu geziak erabiliz

10. Ondoko zirkuitua aztertu dezagun. Osagai bakoitzari izena jarri.

11. Ondoko zirkuitua aztertu dezagun:

a. Osagai bakoitzari izena jarri.

b. Nola daude P1 eta P2 sakagailuak konektatuta? Seriean ala paraleloan?

84


Teknologia

DBH 1. maila

12. Ondoko osagai elektriko bakoitzaren ikurra marraztu:

a. Motorea b. Etengailua c. Sorgailua d.

Bonbila

e. Sakagailula f.

Leda

g. Txirrina h. Konmutagailua

13. Osagai elektrikoak lau taldeetan sailkatu: Sorgailu, eroale, hargailu edo maniobra elementu.

85


Teknologia

DBH 1. maila

14. Korronte elektrikoa (I) polo negatibotik irten eta positibotik sartzen den aldagai bat da (ikusi eredua) Adib 01:

Adib 02:

Zirkuitu bakoitzean, geziak modu egokian marraztuz eta izenak ondo adieraziz, korronte elektrikoaren norantza adierazi ezazu:

86


Teknologia

DBH 1. maila

15. Ondoko zirkuituak aztertu ditzagun. Zer gertatuko da etengailu, sakagailu edo konmutagailuak sakatzean? a)

b)

c)

d)

e)

87


Teknologia

DBH 1. maila

16. Ondorengo zirkuituen eskema elektrikoa marraztu ezazu: a.

b.

c.

d.

88


Teknologia

DBH 1. maila

17. Elektrizitate simulazioak: Cocodrile Clips Cocodrile Clips programan, ondorengo zirkutuak marraztu izatu eta beraien funtzionamendua aztertu ondoren, gertatuko diren efektuak deskribatu itzazu. 1.

2.

3.

4.

89


Teknologia

DBH 1. maila

90


Teknologia

DBH 1. maila

91


Teknologia

DBH 1. maila

TEKNOLOGIA DBH 1. maila

TEKNO DBH 1 Ikasturtea:2013/2014 11. Gaia: Elektrizitatea praktikak Ikaslea:

Data: Irakaslea: I単aki Zarauz Leoz

92


Teknologia 17.1.

DBH 1. maila Elektrizitate praktikak

Ondoko zirkuituak eraiki eta bakoitzaren funtzionamendua aztertuz, ausnartu, arrazoitu eta galderak erantzun:

ELEKTRIZITATEA: praktikak P1: Pila elektrikoak Testuak arretaz irakurri, eta elektrizitatateko eragileak erabiliz, dagokion zirkuituak eraiki eta galderak erantzun: 1. Beharrezko materiala: Pila: V=1,5 v Pila: V=4,5 v Sorgailua: V= 6v Etengailuak Bonbila 2. Saiakuntza: Ondoko bi zirkuituak eraiki itzazu: 3. Zein desberdintasun dago bi lanparetako argien artean?

4. Bi zirkuitu elektrikoak marraztu itzazu

93


Teknologia

DBH 1. maila

5. Ondorengo pila elkarketak eraiki itzazu eta polimetroaren bidez, lortutako boltai balioak neurtu itzazu A eta B puntuen artean. Ondoren, datuak taulan idatzi.

Zirkuitua

V1 teorikoa

V2 neurketa

V1-V2

i

ii

Iii

Iv

6. Polimetroa erebiliz, ondorengo pilen boltaia neurtu ezazu:

V1=

V2=

V3=

V4=

V5=

94


Teknologia

DBH 1. maila

ELEKTRIZITATEA: praktikak P2: Eroaleak eta isolatzaileak

Testuak arretaz irakurri eta elektrizitatateko eragileak erabiliz, dagokion zirkuituak eraiki eta galderak erantzun:

95


Teknologia

DBH 1. maila

96


Teknologia

DBH 1. maila

97


Teknologia

DBH 1. maila

ELEKTRIZITATEA: praktikak P3: Nola gobernatzen dira zirkuitu elektrikoak? 1. ERABILI BEHARREKO MATERIALA Sorgailuak; Lanpara; N.A sakagailua; N.C sakagailua; korapiloak 2.

IKERKETA

a) Eraiki ezazu lanpara sinple bat pizteko gai den zirkuitu sinple bat, irudiko eskemari jarraituz.

b) Imaginatu ezazu lanpara piztuta mantendu nahi dugula maniobra elementu batek itzali egin behar dela esan arte. Ordezkatu ezazu etengailua sakagailu horrengaitik eta zirkuituaren eskema marraztu ezazu.

c) Zein maniobra elementu erabili behar da, sakatzen den bitartean soilik lanpara piztu nahi bada? Ordezkatu eta zirkuitua marraztu ezazu.

98


Teknologia

DBH 1. maila

d) Etengailua eta sakagailua seriean konektatu itzazu, irudiari jarraituz.

“1” edota “0” zenbaki bitarrak erabiliz, taula bete sistemaren egoera uneoro adierazteko. “1”= piztuta; “0”= itzalita

Aukerak

Egoaera a

Egoera b

Lanpara

1

0

0

0

2

0

1

1

1

0

4

1

1

5

0

0

6

0

1

0

0

3

7

Operadorea a

Etengailua

Etengailua

Operadorea b

Etengailua

Sakagailua NC

8 9 10 11

Etengailua

Sakagailua NA

12

99


Teknologia

DBH 1. maila

ELEKTRIZITATEA: praktikak P4: BESTE AGINTE KONPLEXUAGO BATZUK 1. ERABILI BEHARREKO MATERIALA Sorgailua; Etengailua; Mikroetengaillua; Korapiloa; Gurutze konmutagailua; N.A sakagailua; 2. IKERKETA a) Eraiki ezazu lanpara sinple bat pizteko gai den zirkuitu elektrikoa (ikus irudia)

b) Orain, bi lanpara txandaka nahi ditugu piztu. Zein operadore elektriko beharko genuke bi lanpara txandaka pizteko? Eskemari jarraituz zirkuitua eraiki.

c) Nolako zirkuitua eraiki behar da lau lanpara txandaka piztu nahi badaira? i) Hiru mikroetengailiu erabili itzazu zirkuitua eraikitzeko. ii) Zirkuituaren eskema marraztu ezazu.

100


Teknologia

DBH 1. maila

d) Lanpara bat bi puntutik pizten saiatuko gara. Ondorengo zirkuituetatik zeinek lortzen du helburua? A? B? C?

e) Hiru zirkuituetatik zeinek lortzen du argitasun gehiago? Zirkuituak eraiki eta konprobatu ezazu.

101


Teknologia

DBH 1. maila

ELEKTRIZITATEA: praktikak P5: PARALELOZKO ZIRKUITUAK 1. ERABILI BEHARREKO MATERIALA Sorgailua; Etengailuak (3); Korapiloak (2); Lanparak (3) 2. IKERKETA a) Eraiki ezazu lanpara bat piztuko duen zirkuitu elektrikoa. b) Egokiu ezazu aurreko zirkuitua bi lanpara paraleloan pizteko. c) Egokitu ezazu aurreko zirkuitua hiru lanpara paraleloan piezteko d) Hiru lanpara paraleloan dituen zirkuituaren eskema marraztu ezazu.

e)Eraikitako hiru zirkuituetatik, zeinek du argitasun gehien? a? b? c? Zergaitik?

f) Polimetroa hartu eta lanpara bakoitzaren boltaia neurtu ezazu. Balioak idatzi: V1=

V2=

V3=

g) Hiru lanpara paraleloan dituen zirkuitua aztertuz, zer gertatuko zen lanpara bat kentzen badugu? Konprobatu eta ondoriak idatzi.

102


Teknologia

DBH 1. maila

f) Ondorengo instalazioa eraiki ezazu. Bonbilaren argitasuna ikusi ezazu.

Ondoren, seriean bigarren pila bat txertatu ezazu.

Aurrekoarekin alderatuz, argitasun gehiago ala gutxiago egiten du? Zergaitik?

Orain, hirugarrengo pila bat konektatu ezazu seriean.

Zer gertatzen zaio bonbilaren argitasunari? Zergaitik?

103


Teknologia

DBH 1. maila

ELEKTRIZITATEA: praktikak P6: ZIRKUITU MISTOAK 1. ERABILI BEHARREKO MATERIALA Sorgailua; Etengailuak (3); Korapiloak (4); Polimetroa

2. IKERKETA a) Eraiki ezazu hiru lanpara modu mistoan konektatuta dituen zirkuitua, bi paraleloan dituena eta hirugarrena seriean lotuta duena.

b) Neurtu ezazu polimetroa erabiliz lanpara bakoitzean dagoen boltaia: V1=?

V2=

c) Eraiki ezazu ondorengo eskemari jarraituta bost lanpara dituen zirkuitua.

Polimetroaz, lanpara bakoitzean erortzen den boltaia neurtu eta balioak idatzi 104


Teknologia

V1=

DBH 1. maila

V2=

V3=

V4=

v5=

d) Polimetroa modu egokian konektatuz, neurtu ezazu zirkuitutuik zehar dabilen korrontearen interntsitatea. I=

105


Teknologia

DBH 1. maila

ELEKTRIZITATEA: praktikak P7: ELIKATZE ITURRIA AZTERTZEN

1. ERABILI BEHARREKO MATERIALA Elikatze iturriak (2); Etengailuak (2); Korapiloak (2); Transformadorea (2)

2. IKERKETA

a)

a) Eraiki itzazu ondorengo bi zirkuitu elektriko hauek: b)

b) Ba al daga lanpararen argitasunean nolabaiteko desberdintasunik? Zergaitik?

c) Aldatu ezazu elikatze iturriaren boltaia eta kokatu ezazu 7,5 v-etan. Zer gertatu zaio lanparearen argitasunari? Zergaitik?

d) Korronte elektriko bi mota daudela esaten da: korronte jarraia eta korronte ez jarraia. Zertan desberdintzen dira? e) Zein da “elikatze iturri jarraiaren” ikurra? Eta “elikatze iturri ez jarraiarean” ikurra? f) Hasierako zirkuituen eskemak marraztu elikatze iturrien ikurrak erabiliz.

106


Teknologia

DBH 1. maila

ELEKTRIZITATEA: praktikak P8: ERRESISTENTZIA ELEKTRONIKOAK

107


Teknologia

DBH 1. maila

2014-2015

TEKNOLOGIA DBH 1

Egilea: I単aki Zarauz Leoz

108

21 teknologia dbh 1 mailako liburua 2014 09 02 ar  
21 teknologia dbh 1 mailako liburua 2014 09 02 ar  
Advertisement