Γλυκιά Ζωή - Τεύχος 145

#145 ΤΕΥΧΟΣ 145 • ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.

Στη διαχείριση του διαβήτη κάθε λεπτό μετράει 14 ημέρες διάρκεια αισθητήρα 1 νέα μέτρηση ανά λεπτό Κοινοποίηση τιμών γλυκόζης σε πραγματικό χρόνο Εισαγωγή χωρίς βελόνα Συναγερμοί Υπο/Υπεργλυκαιμίας

menarinidiabetes.gr glucomenday.gr

ΤΕΥΧΟΣ 145 • ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ 236, Τ.Κ. 163 41, ΗΛΙΟΥΠΟΛΗ ΤΗΛ / FAX: 210-5201474 e-mail: possasdia@gmail.com possasdia@yahoo.gr possasdia@hotmail.com site: www.glikos-planitis.gr facebook: "Γλυκός Πλανήτης - ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ" ΕΚΔΟΤΡΙΑ: ΜΑΡΙΑ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ ΑΡΧΙΣΥΝΤΑΚΤΡΙΑ: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΡΑΠΤΗ e-mail: raptidina1@yahoo.gr

Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ-ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ:

POINT EΚΔΟΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Πατρ. Γρηγορίου 'Ε 58-60, Ταύρος Τ: 210 9589775 - F: 210 9589536 E: point@point.com.gr, U: www.printingpoint.gr

#145

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ: ΧΡΗΣΤΟΣ Λ. ΚΑΠΠΑΣ

Εκδίδεται από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη και διανέμεται ΔΩΡΕΑΝ με την ευγενή χορηγία των εταιριών:

ROCHE DIABETES MED TRUST ASCENCIA ΓΙΩΤΗΣ POINT MENARINI ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ - ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΠΡΌΕΔΡΟΣ: ΧΡΉΣΤΟΣ ΔΑΡΑΜΉΛΑΣ Σύλλογος Διαβητικών Ν. Θεσσαλονίκης «Άγιος Δημήτριος» ΑΝΤΙΠΡΌΕΔΡΟΣ Α’: ΓΚΌΛΦΩ ΓΕΜΙΣΤΟΎ Σύλλογος Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη Πειραιά & Νήσων

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Η «Γλυκιά Ζωή» είναι μια προσφορά αγάπης και φροντίδας που ξεκίνησε από το Σύλλογο Διαβητικών Πειραιά και Νησιών προς τα άτομα με Διαβήτη, αλλά και για όσους ενδιαφέρονται για το Διαβήτη.

02

- Μήνυµα Προέδρου

04

- Διεκδικούμε και πετυχαίνουμε

06

- Επίκαιρα - Ιατρικά

14

- Έρευνα για τον διαβήτη

32

- Εκδηλώσεις Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.

34

- Διατροφή

ΑΝΤΙΠΡΌΕΔΡΟΣ Β’: ΠΟΛΥΞΈΝΗ ΤΟΡΟΎΝΟΓΛΟΥ Σύλλογος/Ένωση Διαβητικών Δράμας ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΈΑΣ: ΜΑΡΊΑ ΤΡΙΑΝΤΑΦΎΛΛΟΥ Σύλλογος Διαβητικών Ν. Θεσσαλονίκης «Άγιος Δημήτριος» ΑΝΑΠΛΗΡΏΤΡΙΑ ΓΕΝΙΚΉ ΓΡΑΜΜΑΤΈΑΣ: ΒΑΣΙΛΙΚΉ ΓΟΎΛΑ Σύλλογος Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη Πάτρας «Ζωή Γλυκιά» ΤΑΜΊΑΣ: ΓΕΏΡΓΙΟΣ ΤΣΟΎΤΣΑΣ Σύλλογος /Ένωση Διαβητικών Δράμας ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΉ ΓΡΑΜΜΑΤΈΑΣ Α’: ΜΑΡΊΑ ΣΓΟΥΡΟΎ Σύλλογος Διαβητικών Κρήτης ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΉ ΓΡΑΜΜΑΤΈΑΣ Β’: ΣΩΤΗΡΊΑ ΟΥΣΤΑΜΠΑΣΊΔΟΥ Σύλλογος Διαβητικών Ν. Πιερίας ΥΠΕΎΘΥΝΗ ΔΗΜΟΣΊΩΝ ΣΧΈΣΕΩΝ: ΑΘΑΝΑΣΊΑ ΚΑΡΟΎΝΟΥ Σύλλογος Διαβητικών Ν. Μεσσηνίας «Γλυκιά Μεσσηνία» ΑΝΑΠΛΗΡΏΤΡΙΑ ΥΠΕΎΘΥΝΗ ΔΗΜΟΣΊΩΝ ΣΧΈΣΕΩΝ: ΜΑΡΊΑ ΔΑΣΚΑΛΆΚΗ Σύλλογος Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη Πειραιά & Νήσων ΜΈΛΟΣ: ΛΊΝΑ ΔΌΝΗ Σύλλογος Διαβητικών Ν. Κιλκίς «Δύναμη για Ζωή»

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΣΚΗΤΗΣ ΘΑΝΟΣ ΨυχίατροςΚΥΡΙΑΖΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Παθολόγος Σεξολόγος (με ειδίκευση στο διαβήτη), ΒΟΪΔΟΝΙΚΟΛΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ Γ.Ν. Ασκληπείου Βούλας ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ Οδοντίατρος - Χειρούργος - Ω.Ρ.Λ. Χειρουργός Ουρολόγος Δ/ντής ΓΙΑΜΑΛΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ειδικός Παθολόγος - Υπεύθυνος Διαβητολογικού Ανδρολογικού Ινστιτούτου ΛΑΖΑΝΑ ΓΕΩΡΓΙΑ Ειδική Παθολόγος Ιατρείου Α’ Νοσοκομ. ΙΚΑ - Διαβητολόγος, Επιμελήτρια ΓΚΙΚΑ ΕΛΙΝΑ Δρ. Ψυχολογίας, Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Εκπαιδεύτρια Διαβήτη Πατρών. Συνεργάτης Heinrech - Heine ΔΗΜΟΣΘΕΝΟΠΟΥΛΟΣ ΧΑΡΗΣ Πανεπιστημίου Dusseldorf Κλινικός Διαιτολόγος - Βιολόγος, ΛΑΘΟΥΡΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Παθολόγος Προϊστάμενος Διαιτολογικού τμήματος (με ειδίκευση στο διαβήτη), Νομαρχιακή Γ.Ν.Α. «ΛΑΪΚΟ» Μονάδα Υγείας Αθηνών ΖΟΥΠΑΣ ΧΡΗΣΤΟΣ Παθολόγος ΛΑΛΙΩΤΗ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΜΑΡΙΝΑ (με ειδίκευση στο διαβήτη), Ψυχίατρος Λέκτορας Πανεπιστημίου Διευθυντής Διαβητολογικού Ιατρείου Αθηνών, Διευθ. Αιγινήτειου Νοσοκ. Νοσοκομείου «ΥΓΕΙΑ» Αθήνα Αθηνών ΗΡΑΚΛΕΙΑΝΟΥ ΣΤΕΛΛΑ Παθολόγος ΛΈΠΟΥΡΑΣ ΑΝΤΏΝΙΟΣ Παθολόγος (με ειδίκευση στο διαβήτη), Διαβητολόγος, Διευθυντής Παθολογικής Δ/ντρια Γ’ Παθολογικής Κλινικής Γ.Ν.

- Διαβητολογικής Κλινικής & «ΤΖΑΝΕΙΟ» Πειραιά Διαβητολογικού Κέντρου ΙΑΣΩ General ΚΑΛΔΡΥΜΙΔΗΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΜΑΝΕΣ ΧΡΗΣΤΟΣ Ειδικός Παθολόγος Παθολόγος Ενδοκρινολόγος, Δ/ντής (με ειδίκευση στο διαβήτη), Διευθυντής Ενδοκρινολογικού Τμήματος Γ.Π.Α.Ν. του Διαβητολογικού Κέντρου του ΓΠΝΘ «ΜΕΤΑΞΑ» Πειραιά Παπαγεωργίου, Πρόεδρος της Εταιρείας ΚΑΣΣΗ ΓΕΩΡΓΙΑ Ενδοκρινολόγος Μελέτης Παθήσεων Διαβητικού Ποδιού (με ειδίκευση στο διαβήτη), Καθηγήτρια Ελλάδος Πανεπιστημιακού Ερευνητικού ΜΕΛΙΔΩΝΗΣ ΑΝΔΡΕΑΣ Παθολόγος Διαβητολογικού κέντρου PERUGIΑ (με ειδίκευση στο διαβήτη), Διευθυντής Ιταλίας, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Διαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν. Ιατρείου Β’ Ενδοκρινολογικού, Γ.Ν.Α. «ΤΖΑΝΕΙΟΥ» Πειραιά «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ»

ΜΠΕΝΡΟΥΜΠΗ ΜΑΡΙΑΝΝΑ Παθολόγος (με ειδίκευση στο διαβήτη), Διευθύντρια Διαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν.Ν. Αθηνών «ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ» ΜΟΥΣΛΕΧ ΤΖΑΝΤ Ενδοκρινολόγος (με ειδίκευση στο διαβήτη), Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ. ΜΠΟΥΣΜΠΟΥΛΑΣ ΣΤΑΥΡΟΣ Παθολόγος (με ειδίκευση στο διαβήτη), Διευθυντής ΕΣΥ, Υπεύθυνος Διαβητολογικού Ιατρείου Γ.Ν. Νίκαιας Πειραιά. ΜΥΛΩΝΑΚΗ ΘΕΟΧΑΡΟΥΛΑ Παθολόγος - Διαβητολόγος, Επιμ. Α΄της Β΄ Παθ. Κλιν. Ν.Γ.Ν. ΧΑΝΙΩΝ «Άγ. Γεώργιος» ΠΑΓΚΑΛΟΣ ΜΑΝΩΛΗΣ Ειδικός Παθολόγος (με ειδίκευση στο διαβήτη) ΠΕΤΡΟΥ ΚΩΝ/ΝΟΣ Χειρουργός Οφθαλμίατρος Επιμελητής Α΄Π.Γ.Ν. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Αθηνών ΣΚΟΥΤΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Ειδικός Παθολόγος (με ειδίκευση στο διαβήτη) ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ ΑΛΕΞΙΟΣ Παθόλογος (με ειδίκευση στο διαβήτη), Επιμελητής Γ.Ν. Νίκαιας Πειραιά ΤΕΝΤΟΛΟΥΡΗΣ ΝΙΚΟΣ Παθολόγος (με ειδίκευση στο διαβήτη), Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, Διευθυντής Διαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν.Α. «ΛΑΪΚΟ»

Μήνυμα Προέδρου //

Αγαπητοί αναγνώστες, Το 2022 περνά γοργά και ελπίζουμε να πάρει μαζί του την πανδημία COVID-19, την τρομακτική ενεργειακή «κρίση» αλλά και κάθε άλλη δυστυχία όπως ο πόλεμος που μαίνεται ακόμη μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας. Στη χώρα μας, η παγκόσμια ενεργειακή «κρίση» έχει προκαλέσει «βαθιά» οικονομική κρίση στο Κράτος. Οι αδυναμίες που προσπάθησαν να κρύψουν προηγούμενοι πολιτικά προϊστάμενοι στην Υγεία, πλέον δεν κρύβονται. Ξεκινώντας από το γνωστό, στον χώρο του Διαβήτη, πρόβλημα που αντιμετωπίζουν από τον Μάϊο του 2016 οι ανασφάλιστοι συμπολίτες μας και αφορά στα ποιοτικά αναλώσιμα για τη διαχείριση του Σακχαρώδη Διαβήτη, φτάσαμε το 2022 το υπουργείο Υγείας να αδυνατεί να καλύψει τη συνταγογράφηση των ανασφάλιστων συμπολιτών μας και να τους παραπέμπει αποκλειστικά και μόνο σε ιατρούς που εργάζονται σε κρατικές δομές, με όποιον κίνδυνο και αν εμπεριέχει αυτό. Κινδύνους τόσο για τη σωματική τους ακεραιότητα (συνωστισμός σε δημόσιους χώρους εν μέσω COVID-19) όσο και στην αδυναμία πραγματοποίησης τακτικών ραντεβού (για τους ίδιους τους ανασφάλιστους ή/και για ασφαλισμένους) εξαιτίας του πλήθους των ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη στη χώρα μας. Υπενθυμίζω ότι σύμφωνα με τα στοιχεία που ζήτησε και έλαβε η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ από την ΗΔΙΚΑ, για το 2021 το πλήθος των μοναδικών πασχόντων από Σακχαρώδη Διαβήτη ανέρχεται σε 1.070.000 άτομα. Η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ στην προσπάθειά της να αποτρέψει την παραπάνω κατάσταση αλλά και να επαναφέρει σε γνώση των αρμοδίων, τα προβλήματα που άπτονται του υπουργείου Υγείας, πραγματοποίησε τηλε-συνάντηση με την αναπληρώτρια υπουργό Υγείας Ασημίνα Γκάγκα. Υπήρξε έντονο ενδιαφέρον από την πλευρά της υπουργού και των συνεργατών της, το οποίο όμως αναμένουμε να το δούμε και στην υλοποίηση των αιτημάτων μας.

Παράλληλα, πραγματοποιήσαμε ραντεβού με την ηγεσία του ΕΟΠΥΥ επιδιώκοντας να πιέσουμε εκ νέου για την επίσπευση των διαδικασιών και την έγκριση των νέων τεχνολογικών προϊόντων, όπως είναι τα συστήματα καταγραφής γλυκόζης αλλά και οι νέες αντλίες ινσουλίνης. Για άλλη μια φορά, το ενδιαφέρον ήταν έντονο, όμως ακόμη δεν υπάρχει καμία εξέλιξη στις διαδικασίες της διαπραγμάτευσης ή της έγκρισης, οι οποίες έκλεισαν ήδη 13 μήνες από τη στιγμή έναρξής τους. Σημαντικό είναι να διευκρινίσω, πως πάρα το γεγονός ότι για ένα νέο προϊόν που είναι αντλία ινσουλίνης και έχει από τις 17-01-2022 δημοσιευθεί σε ΦΕΚ η αποζημίωσή του, ακόμη δεν έχει εγκριθεί καμία από τις αιτήσεις για αποζημίωση. Στο ίδιο πλαίσιο πίεσης κινούμαστε και προς το υπουργείο Παιδείας για τα θέματα που απασχολούν τα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη και με πρωτεύον, το ζήτημα του «σχολικού νοσηλευτή». Αναμένουμε μέχρι και αυτήν τη στιγμή επιβεβαίωση για συνάντηση με την ηγεσία του υπουργείου Παιδείας, προκειμένου να τους εκθέσουμε αναλυτικά το σύνολο των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη. Η κατάσταση ολοένα και χειροτερεύει… Η υπομονή όλων εξαντλείται… Πρέπει να είμαστε όλοι μαζί και να κινητοποιηθούμε την κατάλληλη στιγμή… Στις 4 και 5 Νοεμβρίου η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ θα πραγματοποιήσει το 10ο Πανελλήνιο Συνέδριό της στην Αθήνα. Μείνετε συντονισμένοι για περισσότερες πληροφορίες.

Join us against diabetes Με φιλικούς χαιρετισμούς,

Ο Πρόεδρος της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ Χρήστος Δαραμήλας

2 //

145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Club Γίνε μέλος τώρα! Γίνετε μέλος του Wellion Club και ωφεληθείτε από τα πολλά και ενδιαφέροντα προνόμια που έχουν τα μέλη μας: • • •

Υψηλής ποιότητας προϊόντα Wellion επαγγελματικές υπηρεσίες ειδικά προνόμια

Club

Κερδίστε πολλά δώρα για την καλύτερη διαχείριση του διαβήτη σας προτιμώντας τα προϊόντα Wellion

Aναλώσιμα διαβήτη

Εξειδικευμένα προϊόντα διαβήτη

Κρέμα φροντίδας δέρματος

Πιεσόμετρα

Επισκεφθείτε το

wellionclub.gr,

συμπληρώματα διατροφής

Ιμβερτοποιημενο σιροπι ζάχαρης

Club

εγγραφείτε και ανακαλύψτε τα προνόμια σας! Στο Wellion Club η κάθε σου μέτρηση είναι πολύτιμη!

MED TRUST Hellas SA Meteoron 3 • 194 41, Koropi Greece Τηλ: 210 6742375 • e-mail: info@medtrust.gr www.wellion.gr • www.medtrust.gr

Διεκδικούμε και πετυχαίνουμε //

▶ ΤΑ ΝΕΑ ΤΗΣ Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. Το υπουργείο Εργασίας απάντησε σε επιστολή της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σωματείων – Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ) που εστάλη στο υπουργείο Εσωτερικών με θέμα: «Διευκρινίσεις σχετικά με την ισχύ της υποχρεωτικότητας διενέργειας και ηλεκτρονικής εξ αποστάσεως ψηφοφορίας στις εκλογές της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ και των σωματείων μελών της» (Αρ. Πρωτ.: 160/22.02.2022). Στην επιστολή της η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ ζητούσε διευκρινίσεις σχετικά με τη διαδικασία που οφείλουν να ακολουθούν τόσο οι σύλλογοι μέλη της, όπως και η ίδια η Ομοσπονδία αναφορικά με την υποχρεωτικότητα ή μη διενέργειας και ηλεκτρονικής εξ αποστάσεως ψηφοφορίας κατά τη διαδικασία των εκλογών τους, μετά την εφαρμογή του άρθρου 87 του νόμου 4808/2021. Στην απάντησή του, το υπουργείο Εργασίας επισημαίνει ότι: «(…) εφόσον τα επιστημονικά και πολιτιστικά σωματεία, βάσει των καταστατικών τους, δεν υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής του ν.1264/1982 (Α΄ 79), δεν έχουν υποχρέωση εφαρμογής των διατάξεων του νόμου αυτού». Επιπλέον, στο έγγραφο του υπουργείου επισημαίνεται ότι θα πρέπει να εφαρμόζονται κατά τη διενέργεια των εκλογικών διαδικασιών όλα τα απαραίτητα υγειονομικά πρωτόκολλα που ισχύουν τη δεδομένη χρονική στιγμή για την αποφυγή διασποράς του νέου κορωνοϊού. Ως εκ τούτου, γίνεται φανερό ότι στις ανωτέρω διατάξεις δε συμπεριλαμβάνονται η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ και οι Σύλλογοι μέλη της και ως εκ τούτου διενεργούν εκλογικές διαδικασίες χωρίς την υποχρέωση εφαρμογής διενέργειας και ηλεκτρονικής εξ αποστάσεως ψηφοφορίας.

Την ισότιμη πρόσβαση των ανασφάλιστων πασχόντων από Σακχαρώδη Διαβήτη στις δομές υγείας επιμένει να ζητά η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ, σε συνέχεια των επιστολών της Εθνικής Συνομοσπονδίας των Ατόμων με Αναπηρία και Χρόνιες Παθήσεις (ΕΣΑμεΑ), και την εξαίρεση όλων των ανασφάλιστων πασχόντων ανεξαρτήτως τύπου από την εφαρμογή του άρθρου 38 του νόμου 4865/2021 (Αρ. Πρωτ.: 104/07.02.2022 – Αρ. Πρωτ.: 171/25.02.2022 – Αρ. Πρωτ.: 241/28.03.2022). Στην επιστολή της με θέμα: «Ισότιμη πρόσβαση των ανασφάλιστων πασχόντων από Σακχαρώδη Διαβήτη στις δομές υγείας και εκ νέου αίτημα συνάντησης» (Αρ. Πρωτ.: 104/07.02.2022), η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ, εκτός από το σοβαρό θέμα των ανασφάλιστων συμπολιτών μας, έθεσε υπόψη της ηγεσίας του υπουργείου Υγείας μία σειρά ζητημάτων που απασχολούν τους πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη και άπτονται του υπουργείου Υγείας, όπως είναι η κατάργηση του ποσοστού συμμετοχής στην ινσουλίνη για τα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2, η στελέχωση των Διαβητολογικών Κέντρων και Ιατρείων, αλλά και η οργάνωση των Ιατρείων «Διαβητικού Ποδιού» σε όλα τα παραπάνω κέντρα και ιατρεία, με επαγγελματίες υγείας εξειδικευμένους στον Σακχαρώδη Διαβήτη, ζητήματα που αφορούν τον ΕΟΠΥΥ και τον Ενιαίο Κανονισμό Παροχών Υγείας του ΕΟΠΥΥ, η αλλαγή της δασμολογικής κλάσης των αναλωσίμων Διαβήτη και ένταξη όλων σε καθεστώς ΦΠΑ 6%, η συμμετοχή των χρονίως πασχόντων στα Κέντρα Λήψης Αποφάσεων, η συμπλήρωση των διατάξεων νόμου για τις προσωποπαγείς θέσεις με τις ειδικότητες των μαιών και των διαιτολόγων – διατροφολόγων κ.ά.

4 //

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Διεκδικούμε και πετυχαίνουμε Σε συνέχεια της ανωτέρω επιστολής, πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 24 Φεβρουαρίου 2022 ψηφιακή συνάντηση με την αναπληρώτρια υπουργό Υγείας, κ. Ασημίνα Γκάγκα, η οποία ανέφερε ότι θα μεταφέρει στον υπουργό Υγείας όλα τα ζητήματα που συζητήθηκαν κατά τη διάρκεια της συνάντησης, προκειμένου να εξεταστούν, από κοινού. Επιπλέον, συμφωνήθηκε μία στενότερη συνεργασία με τα στελέχη της υπουργού ώστε να ενημερωθούν ενδελεχώς για όλα τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη στη χώρα μας και να κτιστεί μια γέφυρα επικοινωνίας και συνεργασίας, ανάμεσα στο υπουργείο και την ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ, για την επίλυσή τους. Επιπλέον, η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ απέστειλε στο υπουργείο Υγείας επιστολή με θέμα: «Τροποποίηση της υπ’ Αριθμ. Γ5α/Γ.Π.οικ. 60421 Υπουργικής Απόφασης σχετικά με την εκπαίδευση στην ιατρική εξειδίκευση του Σακχαρώδη Διαβήτη» (Αρ. Πρωτ.: 248/30.03.2022). Στην επιστολή της η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ αιτείται την τροποποίηση της εν λόγω Υπουργικής Απόφασης και την ένταξη σε αυτήν των ιατρών παθολόγων και παιδιάτρων που πάσχουν από Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 1 για την απόκτηση χωρίς εξετάσεις του τίτλου της εξειδίκευσης στον Σακχαρώδη Διαβήτη.

Προγραμματισμένη συνάντηση με Στελέχη του ΕΟΠΥΥ πραγματοποίησε η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ στις 10 Φεβρουαρίου 2022 (Αρ. Πρωτ.: 153/18.02.2022) σε συνέχεια της επιστολής της προς τη Διοικήτρια του Οργανισμού με αίτημα συνάντησης για την ενημέρωση και αντιμετώπιση των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη (Αρ. Πρωτ.: 46/26.01.2022). Κατά τη διάρκεια της συνάντησης η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ έθεσε σειρά σημαντικών ζητημάτων όπως είναι η ένταξη και αποζημίωση νέων ιατροτεχνολογικών προϊόντων Διαβήτη, η αποζημίωση ποιοτικών και αξιόπιστων προϊόντων Διαβήτη, η εφαρμογή του άρθρου 61 του ΕΚΠΥ, η τροποποίηση του ΕΚΠΥ και ο προϋπολογισμός ΕΟΠΥΥ για τον Σακχαρώδη Διαβήτη. Παράλληλα, η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ κατέθεσε τις προτάσεις της για τα ανωτέρω θέματα, όπως επίσης και για τον προϋπολογισμό του ΕΟΠΥΥ.

Διευκρινίσεις σχετικά με την υπ’ Αριθμ. Φ.411/12/362832/Σ.8977/26.11.2021 Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ 5700 Β’/08.12.2021) ζήτησε με επιστολή της η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ από το υπουργείο Εθνικής Άμυνας (Αρ. Πρωτ.: 106/07.02.2022). Συγκεκριμένα, στη νεότερη Υπουργική Απόφαση δεν ελήφθησαν υπόψη οι διευκρινίσεις που τίθενται στην παρ. 3 του άρθρου 10 του νόμου 4609/2019, στην οποία σωστά ο νομοθέτης ενέταξε τους πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη, είτε αφορά τα ίδια τα Στελέχη είτε συζύγους ή τέκνα αυτών, με ποσοστό αναπηρίας 50% τουλάχιστον. Όπως επισημαίνει η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ, το γεγονός αυτό έχει προκαλέσει μεγάλη αναστάτωση στους πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη, όπως επίσης και στους γονείς παιδιών με Σακχαρώδη Διαβήτη, οι οποίοι αντιμετωπίζουν μία δύσκολη καθημερινότητα στην προσπάθειά τους να αντιμετωπίσουν αυτήν τη σοβαρή χρόνια πάθηση και καλούνται καθημερινά να ανταποκριθούν σε δύσκολες καταστάσεις, ενώ η τακτική παρακολούθησή τους από τον θεράποντα ιατρό τους είναι υψίστης σημασίας. Το Γραφείο Νομοθετικής Πρωτοβουλίας του υπουργείου Εθνικής Άμυνας σε απάντηση που απέστειλε στην Ομοσπονδία για το ανωτέρω θέμα υποστηρίζει ότι οι διατάξεις του άρθρου 10 παρ. 3 του ν. 4609/2019 συνεχίζουν να ισχύουν. Και προσθέτει: «Δεδομένης της ως άνω αναγραφόμενης πρόβλεψης σε τυπικό νόμο, δεν κρίθηκε σκόπιμη η εκ νέου αποτύπωσή της στην υποδεέστερης τυπικής ισχύος υπουργική απόφαση, στο μέτρο που το εν λόγω ζήτημα έχει ήδη ρυθμιστεί νομοθετικά». Σε νεότερη επιστολή της (Αρ. Πρωτ.: 240/28.03.2022) η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ ζητά από τον υπουργό Εθνικής Άμυνας τη διόρθωση της νεότερης Υπουργικής Απόφασης για λόγους δημοσίου συμφέροντος και για διευκόλυνση των Συμβουλίων Μεταθέσεων και κατ’ επέκταση των πασχόντων από Σακχαρώδη Διαβήτη και των οικογενειών τους.

Όλες τις επιστολές και τα δελτία Τύπου της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ., αλλά και όλες τις δράσεις της Ομοσπονδίας, μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα της: http://www.glikos-planitis.gr/ και στο facebook: https://www.facebook.com/glikosplanitis.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 5

Επίκαιρα - Ιατρικά //

Απαραίτητος ο περιοδικός οφθαλμολογικός έλεγχος στα άτομα με διαβήτη

Τ

ο 2021, ο αριθμός των ανθρώπων παγκοσμίως που έπασχαν από σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) ήταν 537 εκατομμύρια, σύμφωνα με τα στοιχεία της Διεθνούς Ομοσπονδίας Διαβήτη (International Diabetes Federation – IDF). Ο αριθμός αυτός προβλέπεται να φτάσει τα 643 εκατομμύρια ως το 2030 και τα 783 ως το 2045! Περισσότερο από το 40% των ασθενών με σακχαρώδη διαβήτη ανήκουν στην ηλικιακή ομάδα 40-59 ετών, δηλαδή ανήκουν στον ενεργό εργαζόμενο πληθυσμό. Ένας στους τρεις περίπου πάσχοντες από σακχαρώδη διαβήτη θα εμφανίσει διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια. «Ο ασθενής με σακχαρώδη διαβήτη πρέπει να γνωρίζει ότι η κακή γλυκαιμική ρύθμιση μπορεί να γίνει η αιτία για μια σειρά από σοβαρές επιπλοκές που μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο ζωτικές λειτουργίες του, όπως η όραση, ή ακόμα και την ίδια τη ζωή του. Η καλή γλυκαιμική ρύθμιση σε συνδυασμό με καλά επίπεδα λιπιδίων και αρτηριακής πίεσης συμβάλλει σημαντικά στην πρόληψη των ως άνω οφθαλμικών επιπλοκών, καθώς και όλων των επιπλοκών του σακχαρώδη διαβήτη», αναφέρει ο κ. Κωνσταντίνος Γ. Φώτης, MD, MSc, FEBO, Διευθυντής Τμήματος Οπισθίου Ημιμορίου, Χειρουργός Οφθαλμίατρος Β΄ Οφθαλμολογικής Κλινικής του Metropolitan Hospital, ο οποίος μας εξηγεί τη σοβαρότητα των βλαβών που μπορεί να προκαλέσει ο σακχαρώδης διαβήτης στην όραση του πάσχοντος.

6 //

Πώς επιδρά ο σακχαρώδης διαβήτης στον οφθαλμό; Τα αυξημένα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα έχουν ως αποτέλεσμα τη συσσώρευσή της στα τοιχώματα των αγγείων, προκαλώντας τη στένωση και την απόφραξη των αγγείων. Τα μικρά αγγεία όπως αυτά του αμφιβληστροειδούς καθώς και τα αγγεία που τρέφουν τα νεύρα, ακριβώς λόγω της μικρής τους διαμέτρου επηρεάζονται ιδιαίτερα από αυτήν τη συσσώρευση γλυκόζης. Η διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια αποτελεί μορφή μικροαγγειοπάθειας που προκαλεί αλλαγές στα αιμοφόρα αγγεία του αμφιβληστροειδούς. Κατά τα πρώιμα στάδια, ή στο στάδιο της μη παραγωγικής διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας, η μικροαγγειοπάθεια περιορίζεται στον αμφιβληστροειδή. Η εξέλιξη της νόσου στην παραγωγική της μορφή συμβαίνει επειδή οι μικροαγγειακές βλάβες περιορίζουν την παροχή οξυγόνου στον αμφιβληστροειδή. Στην προσπάθεια του οργανισμού να αναπληρώσει την έλλειψη οξυγόνου, νέα παθολογικά αγγεία (νεοαγγεία) αναπτύσσονται από τον αμφιβληστροειδή προς το εσωτερικό της υαλοειδικής κοιλότητας. Αυτή η εξέλιξη μπορεί να οδηγήσει σε δραματική απώλεια όρασης εξαιτίας αιμορραγιών στην υαλοειδική κοιλότητα, ελκτικής αποκόλλησης του αμφιβληστροειδούς και νεοαγγειακού γλαυκώματος. Σε οποιαδήποτε φάση της αμφιβληστροειδοπάθειας μπορεί να εμφανιστεί η διαβητική ωχροπάθεια, να προσβληθεί δηλαδή η κεντρική περιοχή του αμφιβληστροειδούς, η ωχρά κηλί-

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Επίκαιρα - Ιατρικά δα, που είναι υπεύθυνη για την κεντρική μας όραση. Η βλάβη μπορεί να προκληθεί είτε μέσω της διαταραχής της κυκλοφορίας του αίματος και της επακόλουθης ισχαιμίας και ατροφίας, είτε μέσω διαρροής υγρού και επακόλουθου οιδήματος της ωχράς κηλίδας (εστιακού ή διάχυτου). Ενίοτε ο σακχαρώδης διαβήτης μπορεί να προκαλέσει οίδημα στο οπτικό νεύρο, κατάσταση που ονομάζεται διαβητική οπτική νευροπάθεια. Αυτή δε σχετίζεται με τη σοβαρότητα της αμφιβληστροειδοπάθειας. Γενικά δεν επηρεάζει σημαντικά την όραση, αλλά είναι ένας δείκτης μη ικανοποιητικού ελέγχου του σακχαρώδη διαβήτη. Υπάρχουν επίσης και οφθαλμικές παθήσεις, οι οποίες δεν οφείλονται στον σακχαρώδη διαβήτη, αλλά απαντούν συχνότερα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, εξελίσσονται ταχύτερα στους πάσχοντες από διαβήτη. Αυτές που θα πρέπει επίσης να ελέγχονται είναι: Η διπλωπία. Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι η κυριότερη αιτία νευρολογικής βλάβης που επηρεάζει την κινητικότητα των οφθαλμών. Ο καταρράκτης. Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 μπορεί να προκαλέσει έναν τύπο καταρράκτη, ενώ και ο ηλικιακός καταρράκτης τείνει να εμφανίζεται νωρίτερα στους πάσχοντες από σακχαρώδη διαβήτη. Το γλαύκωμα. Στα άτομα με διαβήτη απαντά κάθε τύπος γλαυκώματος (χρόνιο γλαύκωμα ανοικτής γωνίας, γλαύκωμα κλειστής γωνίας, νεοαγγειακό γλαύκωμα). Η απόφραξη της κεντρικής φλέβας του αμφιβληστροειδούς ή κλάδου αυτής Η ισχαιμική οπτική νευροπάθεια η οποία οφείλεται σε αγγειακές βλάβες και διαφέρει από την προαναφερθείσα διαβητική οπτική νευροπάθεια.

Ποια είναι τα συμπτώματα της διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας και ωχροπάθειας; Η εμφάνιση συμπτωμάτων εξαρτάται από το είδος και τον βαθμό των αλλοιώσεων. Πολλές φορές οι πάσχοντες παραμένουν ασυμπτωματικοί ακόμα και σε σχετικά προχωρημένα στάδια της νόσου, γεγονός που υπογραμμίζει την αναγκαιότητα περιοδικών οφθαλμολογικών ελέγχων. Διακυμάνσεις στα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα μπορεί να οδηγήσουν σε αντίστοιχες διακυμάνσεις στην ποιότητα της όρασης, συνήθως όμως αυτές είναι παροδικές.

• Η διαβητική ωχροπάθεια και το οίδημα της ωχράς κηλίδας προκαλούν θόλωση της όρασης.

• Η παραγωγική διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια μπορεί να προκαλέσει μικρές αιμορραγίες μέσα στο υαλοειδές, οι οποίες γίνονται αντιληπτές ως μαύρα στίγματα (μυγάκια). «Μεγαλύτερες αιμορραγίες όμως μπορεί να οδηγήσουν σε απώλεια μέρους του οπτικού πεδίου («σκοτώματα») έως και σε πλήρη απώλεια της όρασης», τονίζει ο κ. Φώτης.

• Σε ακόμα πιο προχωρημένες περιπτώσεις παραγωγικής νόσου, μπορεί να παρατηρηθεί ελκτική αποκόλληση του αμφιβληστροειδή, η οποία, αν αφορά την κεντρική όραση και δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως, είναι δυνατόν να οδηγήσει και στη μόνιμη απώλεια της όρασης.

• Τέλος, σε σπάνιες περιπτώσεις προχωρημένης παραγωγικής νόσου μπορεί να προκληθεί νεοαγγειακό γλαύκωμα, όπου η απότομη αύξηση της ενδοφθάλμιας πίεσης προκαλεί έντονο πόνο, ναυτία, φωτοφοβία και μείωση της όρασης.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 7

Επίκαιρα - Ιατρικά // Προτεινόμενο πρόγραμμα αρχικού οφθαλμολογικού ελέγχου και συνεχιζόμενης παρακολούθησης • Σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1: Πρώτη εξέταση εντός 5ετίας από τη διάγνωση. Αν το ιστορικό είναι ασαφές ως προς τη διάγνωση, τότε θεωρείται πως έχει παρέλθει το διάστημα της 5ετίας. Στα παιδιά, ο πρώτος έλεγχος γίνεται στην 5ετία από τη διάγνωση ή στην εφηβεία, όποιο προηγείται χρονικά. Στη συνέχεια ετήσια παρακολούθηση. Η συχνότητα των ελέγχων πιθανόν να αυξηθεί εφόσον διαπιστωθεί διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια, ανάλογα με τη σοβαρότητα των ευρημάτων.

• Σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2: Πρώτη εξέταση αμέσως μετά τη διάγνωση της νόσου. Στη συνέχεια ετήσια παρακολούθηση. Η συχνότητα των ελέγχων πιθανόν να αυξηθεί εφόσον διαπιστωθεί διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια, ανάλογα με τη σοβαρότητα των ευρημάτων.

• Σακχαρώδης διαβήτης κύησης: Πρώτη εξέταση αμέσως μετά τη διάγνωση και τακτικά (ανά 3μηνο) κατά τη διάρκεια της κύησης. Αν ο διαβήτης δεν επιμείνει μετά τον τοκετό, δεν απαιτείται περαιτέρω παρακολούθηση.

Τι περιλαμβάνει η οφθαλμολογική εξέταση κατά τον περιοδικό έλεγχο του ατόμου με διαβήτη; Σε κάθε άτομο που διαγιγνώσκεται με διαβήτη γίνεται πλήρης οφθαλμολογικός έλεγχος, που περιλαμβάνει μέτρηση της οπτικής οξύτητας, εξέταση του πρόσθιου ημιμορίου του οφθαλμού στη σχισμοειδή λυχνία και μέτρηση της ενδοφθάλμιας πίεσης. Κατόπιν, και μετά τη χορήγηση σταγόνων για τη διαστολή της κόρης (μυδρίαση), ακολουθεί η βυθοσκόπηση για τον λεπτομερή έλεγχο του αμφιβληστροειδούς και του οπτικού νεύρου. Πραγματοποιείται επίσης και απεικονιστικός έλεγχος που περιλαμβάνει την απεικόνιση του αμφιβληστροειδούς και της ωχράς κηλίδας με φωτογραφία βυθού, τομογραφία οπτικής συνοχής (OCT) και OCT-αγγειογραφία. Κατά περίπτωση και ανάλογα με τα κλινικά και απεικονιστικά ευρήματα, μπορεί επιπρόσθετα να πραγματοποιηθεί εξέταση αυτοφθορισμού του αμφιβληστροειδούς, ψηφιακή φλουοροαγγειογραφία με ενδοφλέβια έγχυση χρωστικής και υπερηχογραφία (B-scan).

8 //

Ποια είναι η αντιμετώπιση της διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας και ωχροπάθειας; «Σήμερα, έχουμε πλέον αρκετές θεραπευτικές επιλογές για την αντιμετώπιση της διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας, της ωχροπάθειας και του οιδήματος της ωχράς κηλίδας. Αυτές περιλαμβάνουν την ενδοϋαλοειδική έγχυση αντιαγγειογενετικών παραγόντων (Αντι-VEGF) ή κορτικοστεροειδών, η οποία γίνεται με ένεση του φαρμάκου στο εσωτερικό του ματιού», επισημαίνει ο ιατρός. Η laser φωτοπηξία της ωχράς κηλίδας μειώνει επίσης το οίδημα και μπορεί να γίνει με συμβατικό laser (εστιακή ή «δίκην δικτύου»), καθώς και με micropulse laser που είναι δυνατόν να συνδυαστεί με τις ενδοϋαλοειδικές εγχύσεις. Η αντιμετώπιση της παραγωγικής διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας περιλαμβάνει τη laser παναμφιβληστροειδική φωτοπηξία, κατά την οποία το laser καλύπτει τον περιφερικό αμφιβληστροειδή και όχι την ωχρά κηλίδα, αποσκοπώντας στην υποχώρηση των νεοαγγείων και τη διατήρηση της υπάρχουσας όρασης με αποφυγή των επακόλουθων επιπλοκών. Όταν πλέον εμφανιστούν επιπλοκές της παραγωγικής διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας όπως σημαντικές αιμορραγίες ή/και αποκόλληση του αμφιβληστροειδούς, τότε η θεραπεία είναι χειρουργική: είναι μια επέμβαση που ονομάζεται pars plana υαλοειδεκτομή. Με την επέμβαση αφαιρείται το υαλώδες και η αιμορραγία, και επιδιώκεται η αφαίρεση των νεοαγγειακών μεμβρανών για την αποφυγή ελκτικής αποκόλλησης του αμφιβληστροειδούς. «Στην περίπτωση παρουσίας και αποκόλλησης, τότε επιδιώκεται η χειρουργική θεραπεία αυτής για τη διατήρηση της όρασης», καταλήγει ο κ. Φώτης.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Επίκαιρα - Ιατρικά

Αλληλεπιδράσεις τροφών και φαρμάκων

Ο

ι καθημερινές τροφές που καταναλώνουμε, μπορεί να επιδρούν στη συμπεριφορά ενός φαρμάκου που λαμβάνουμε και μάλιστα αυτή η αλληλεπίδραση μπορεί να είναι σημαντική οδηγώντας σε διαταραχή της απορρόφησης, του μεταβολισμού ή/και της απομάκρυνσης του φαρμάκου και μείωση ή αύξηση της δράσης αλλά και των παρενεργειών της αγωγής. Η παράβλεψη αυτής της αλληλεπίδρασης μπορεί λοιπόν να οδηγήσει ακόμα και σε αποτυχία της προσδοκώμενης θεραπείας εμποδίζοντας τη δράση της φαρμακευτικής ουσίας (π.χ. μειωμένη απορρόφηση ενός αντιβιοτικού) ή ακόμα και στη δημιουργία παθολογικών καταστάσεων (π.χ. αύξηση αρτηριακής πίεσης στη λήψη κορτικοθεραπείας μαζί με αλάτι και άλλα). Λαμβάνοντας λοιπόν ένα φάρμακο πρέπει πάντα

ο γιατρός και ο ασθενής να συναποφασίζουν και να απαντούν σε ορισμένα ερωτήματα όπως: • Τι αναστέλλει και τι επιτείνει τη δράση της αγωγής; • Πότε να παίρνει το φάρμακο ο ασθενής, με άδειο ή γεμάτο στομάχι; • Τι σχέση μπορεί να έχουν τα υπόλοιπα φάρμακα που μπορεί να παίρνει ακόμα ο ασθενής για διάφορα νοσήματα; • Άλλοι παράμετροι, όπως η παχυσαρκία, το κάπνισμα κ.λπ.; Θα αναφερθούμε λοιπόν σε κάποια καίρια θέματα Η πρώτη αλληλεπίδραση που μελετήθηκε ήταν μεταξύ μιας κατηγορίας αντικαταθλιπτικών (αναστολείς ΜΑΟ = τα πρώτα φάρμακα για την κατάθλιψη από το 1950) με την τυραμίνη, μια ουσία που βρίσκεται στα τυριά (με μεγάλη περιεκτικότητα στο ροκφόρ) και η αύξησή της μπορεί να προκαλέσει υπερτασικές κρίσεις. Η λήψη λοιπόν αυτών των αντικαταθλιπτικών, μη γνωρίζοντας ότι αυξάνει τα επίπεδα της τυραμίνης, οδήγησε σε θανάτους από εγκεφαλικά επεισόδια λόγω βαριάς υπέρτασης. Υψηλά επίπεδα τυραμίνης βρέθηκε ότι περιέχονται στα προϊόντα σόγιας, στα τουρσιά, στα σαλάμια και παλαιωμένα κρέατα και παλαιωμένα τυριά, στους ξηρούς καρπούς, στη φάβα, στη μπύρα και το κόκκινο κρασί, τις πολύ ώριμες μπανάνες και το αβοκάντο. Στις μέρες μας, λίγοι μεν (αλλά υπάρχουν) χρησιμοποιούν αναστολείς ΜΑΟ στην κατάθλιψη, μια και οι περισσότεροι λαμβάνουν τα πιο σύγχρονα (SSRI’s = εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης).

Γράφει ο Νικόλαος Γεωργιάδης, Ιατρός Ειδικός Παθολόγος, Μέλος της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας

Ας έρθουμε όμως στο σήμερα και την καθημερινότητα γνωστών-αγνώστων αλληλεπιδράσεων • Γαλακτοκομικά + Αντιβιοτικά: Συχνά συνταγογραφείται ένα αντιβιοτικό από την κατηγορία «κινολόνες». Η δράση τους μειώνεται από το ασβέστιο των γαλακτοκομικών. Το ίδιο συμβαίνει όμως και με μεγάλες ποσότητες σιδήρου και γι’ αυτό πρέπει να αποφεύγονται επίσης και π.χ. το συκώτι αλλά και η λήψη πολυβιταμινών ή η ταυτόχρονη λήψη σκευασμάτων σιδήρου. Επίσης μειώνεται η απορρόφηση της τετρακυκλίνης και μινοκυκλίνης. Έτσι, τουλάχιστον 2 ώρες πριν ή 2 ώρες μετά τη λήψη των αντιβιοτικών πρέπει να καταναλώνονται τα γαλακτοκομικά και μάλιστα με μέτρο.

• Γκρέιπφρουτ και Στατίνες για την υπερλιπιδαιμία: Ο χυμός του γκρέιπφρουτ δεν επιτρέπει τη διάσπαση των στατινών με αποτέλεσμα το φάρμακο να συσσωρεύεται και να αυξάνει η τοξικότητά του (μπορεί να οδηγήσει σε βαριές παρενέργειες, από μυαλγίες μέχρι και ραβδομυόλυση).

• Γκρέιπφρουτ και Αντιυπερτασικά (αναστολείς διαύλων ασβεστίου): Μπορεί να οδηγήσει σε φαινόμενα ορθοστατικής υπότασης.

• Γκρέιπφρουτ και Αντικαταθλιπτικά/ Αγχολυτικά: Μπορεί να αυξήσει τη δράση τους στο Κεντρικό Νευρικό Σύστημα (ΚΝΣ).

• Γκρέιπφρουτ και Αντιεπιληπτικά: Αυξάνεται η τοξικότητά τους.

• Γκρέιπφρουτ και Αντιισταμινικά, Αντισυλληπτικά, Αντιιικά: Αυξάνει την πιθανότητα των παρενεργειών τους. *Αρκετά προβληματάκια λοιπόν με το γκρέιπφρουτ, ας το έχουμε υπόψιν μας. Επίσης, σε μικρότερο βαθμό και όλοι οι χυμοί εσπεριδοειδών αν είναι σε μεγάλη ποσότητα μπορούν δυνητικά να παρουσιάσουν παρόμοια προβλήματα (παν μέτρον άριστον).

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 9

Επίκαιρα - Ιατρικά // •

•

•

•

•

Τυραμίνη + iMAO: Είδαμε πιο πάνω αναλυτικά την επίδραση της τυραμίνης στην πιθανή αύξηση της αρτηριακής πίεσης και την εμφάνιση συμπτωμάτων όπως κεφαλαλγία, θωρακαλγία αλλά και πιθανότητα υπερτασικής εγκεφαλοπάθειας, δυνητικά και θανατηφόρο επεισόδιο. Η ποσότητα της τυραμίνης που περιέχεται σε μια τροφή παίζει επίσης σημαντικό ρόλο. Επιπλέον, είναι καλό να μη συνδυάζουμε μεγάλες ποσότητες τυραμίνης με καφεΐνη ή ακόμα και μεγάλη ποσότητα μαύρης σοκολάτας. Πράσινα φυλλώδη και άλλα λαχανικά + Αντιπηκτικά: Το γνωρίζουν πολύ καλά όσοι ακολουθούν αγωγή με ορισμένα αντιπηκτικά μετά από εγκεφαλικά επεισόδια, μπαλονάκια για καρδιακά επεισόδια, αποφράξεις περιφερικών αγγείων, προσθετικές βαλβίδες, κολπική μαρμαρυγή κ.λπ., και παιδεύονται για τη σωστή ρύθμιση του INR-χρόνου προθρομβίνης όπως λέγεται η εξέταση. Και αναγκαζόμαστε να αλλάζουμε συνεχώς τη δοσολογία. Γιατί; Γιατί ο ασθενής μας δεν προσέχει τι τρώει και ή δεν του έχουν δοθεί σωστές οδηγίες ή δεν τις ακολουθεί όπως οφείλει. Τα κουμαρινικά αντιπηκτικά, αναστέλλουν την παραγωγή της προθρομβίνης, της οποίας η δράση είναι υπεύθυνη για την πήξη του αίματος. Είναι στην ουσία ανταγωνιστές της βιταμίνης Κ και πρέπει η ποσότητα της βιταμίνης Κ που προσλαμβάνουμε από την τροφή μας να είναι σταθερή (όχι μια μέρα στα ύψη και μετά καθόλου). Με τα αντιπηκτικά προσπαθούμε στην ουσία να ελαττώσουμε την ικανότητα του αίματος να πήζει ώστε να αποφύγουμε ένα θρομβωτικό επεισόδιο. Βέβαια δε θα πρέπει να φτάσουμε και στο επίπεδο αιμορραγίας. Η βιταμίνη Κ επηρεάζεται από τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά (σπανάκι, μαρούλι, χόρτα κ.λπ.), το λάχανο, το μπρόκολο, τα λαχανάκια Βρυξελλών, τα αμύγδαλα, η σοκολάτα, ενώ επιτρέπονται αγγούρι, κουνουπίδι, αβοκάντο, πατάτες. ΠΡΟΣΟΧΗ! Είναι σημαντικό αν ο ασθενής μας τρώει κάποιες τροφές πιο πλούσιες σε βιταμίνη Κ (π.χ. συχνά χόρτα ή θέλει καθημερινά τη σαλάτα του), να προσαρμόσουμε τη σωστή δόση στη διατροφή του (την οποία όμως θα του εξηγήσουμε ότι δε θα την αλλάζει κάθε λίγο και λιγάκι). Αλκοόλ και φάρμακα: Δε θα πρέπει να συνδυάζουμε το αλκοόλ με αντιβιοτικά αντιφλεγμονώδη, αντικαταθλιπτικά, αντιισταμινικά, αναλγητικά ναρκωτικά, φάρμακα για τον ύπνο, βρογχοδιαστατλτικά, αντιπηκτικά και θυρεοειδικές ορμόνες (υποθυρεοειδισμός). Η λήψη αλκοόλ μαζί με αυτά μπορεί να δημιουργήσει πολύ σοβαρά προβλήματα, τοξικότητας σε πολλά όργανα του οργανισμού μας. Τροφές πλούσιες σε βιταμίνη C + Σκευάσματα σιδήρου: Η βιταμίνη C προάγει την απορρόφηση του σιδήρου (Fe) στο έντερο, γι’ αυτό καλό είναι να συνδυάζουμε π.χ. τη λήψη του με έναν χυμό φρούτων. Τροφές + Θυρεοειδικές ορμόνες: Η λήψη τροφής επηρεάζει την απορρόφηση της λεβοθυροξίνης και της L-θυροξίνης. Γι’ αυτό παίρνουμε την αγωγή μόλις ξυπνήσουμε και οτιδήποτε άλλο (φαγητό ή χάπια, ούτε καν καφέ

10 //

σκέτο) μετά από τουλάχιστον 20-30 λεπτά. Η υπερβολική κατανάλωση τροφών με ιώδιο μπορεί να οδηγήσει σε βρογχοκήλη και υπερθυρεοειδισμό επειδή το ιώδιο προάγει τη σύνθεση των θυρεοειδικών ορμονών. Πολύ ιώδιο μπορεί να προσλάβουμε από το επεξεργασμένο επιτραπέζιο αλάτι (αν τρώμε μεγάλες ποσότητες), από προϊόντα σόγιας (σόγια σος, γάλα σόγιας, τόφου), από μεγάλες και συχνές ποσότητες σταυρανθών (μπρόκολο, λαχανάκια Βρυξελλών, κουνουπίδι, λάχανο) και από κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων θαλασσινών (π.χ. φούσκες – τις ξέρετε;). Προσοχή χρειάζεται στα άτομα με δυσανεξία στη γλουτένη (κοιλιοκάκη), τα οποία μπορεί εύκολα από τρόφιμα να προσλάβουν πολύ ιώδιο και να προκαλέσουν υπερθυρεοειδισμό και βρογχοκήλη. Επίσης, οι γλυκαντικές ουσίες μπορεί να προκαλέσουν ορμονική διαταραχή με πρόκληση αυτοάνοσου υποθυρεοειδισμού, ενώ και η υπερβολική χρήση ζάχαρης και τα πολλά λιπαρά μπορεί να ελαττώσουν τη δράση της θυροξίνης (ακόμα και σε φυσιολογικές καταστάσεις).

Γενικές οδηγίες: ✓✓ Η λήψη κορτιζόνης απαιτεί προσοχή στην κατανάλωση αλατιού (υπέρταση) και ζάχαρης (υπεργλυκαιμία). ✓✓ Το Ginseng, ένα ήπιο διεγερτικό του ΚΝΣ, μπορεί να προκαλέσει αύξηση της πίεσης σε υπερτασικούς που λαμβάνουν αγωγή. Επίσης μπορεί να αυξήσει την υπογλυκαιμική δράση των αντιδιαβητικών δισκίων στην αγωγή ενός πάσχοντα από διαβήτη. ✓✓ Τα αντισυλληπτικά μπορεί να κάνουν κατακράτηση υγρών σε μεγάλη κατανάλωση αλατιού. Επίσης, κάποιοι λαμβάνουν από μαγαζιά βιολογικών προϊόντων ένα φυτό για το άγχος που λέγεται βαλσαμόχορτο. Η χρήση του όμως μπορεί να μειώσει τη δράση αντισυλληπτικών και να προκληθεί ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη. ✓✓ Το φυτό βαλεριάνα (συχνά υπάρχει σε σαλάτες) μπορεί να αυξήσει τη δράση κατασταλτικών φαρμάκων του νευρικού συστήματος. ✓✓ Η χρήση-κατάχρηση σκόρδου μαζί με αντιπηκτικά μπορεί να προκαλέσει αιμορραγία. ✓✓ Τα αντιβιοτικά σουλφοναμίδια αν δεν πίνουμε πολύ νερό, μπορεί να προκαλέσουν κρυσταλλουρία ή και νεφρολιθίαση. ✓✓ Τέλος, τα πολύ λιπαρά γεύματα αλλά και οι μεγάλες και μακροχρόνιες νηστείες, μπορεί να ανταγωνίζονται πολλές από τις θεραπείες που έχουμε ανάγκη.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Επίκαιρα - Ιατρικά

Ποιους φορητούς αισθητήρες προτιμούν οι ασθενείς;

Γράφει ο Χ. Μιχαλακέας MD, PhD, Καρδιολόγος, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών

Ο

ι χρόνιες παθήσεις (σακχαρώδης διαβήτης, άσθμα, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, καρδιακή ανεπάρκεια, αρθρίτιδα, άνοια, νευρολογικές παθήσεις κ.ά.) προκαλούν σημαντική επιβάρυνση του τομέα υγείας των σύγχρονων δυτικών κοινωνιών. Η εντατική παρακολούθηση των χρονίως πασχόντων είναι επιθυμητή, καθώς έχει ως αποτέλεσμα χαμηλότερες απαιτήσεις σε αναγκαίες πηγές υγειονομικής φροντίδας και σε νοσοκομειακές καλύψεις και μπορεί να εξασφαλίσει μια περισσότερο στοχευμένη παροχή υπηρεσιών υγείας και φροντίδας. Ένας από τους κύριους στόχους της σύγχρονης υγειονομικής περίθαλψης είναι να εξασφαλίσει ότι οι ασθενείς με χρόνιες παθήσεις θα λαμβάνουν ιατρική παρακολούθηση και περίθαλψη κατ’ οίκον, όποτε αυτό είναι δυνατόν. Προκύπτει λοιπόν η ανάγκη ανάπτυξης κατάλληλων αισθητήρων που να μεταφέρουν την ιατρική πληροφορία στο σύστημα υγείας με στόχο τον βέλτιστο χειρισμό των πασχόντων από χρόνια νοσήματα. Ως αισθητήρες (sensors) χαρακτηρίζονται οι συσκευές που μετρούν μια φυσική ποσότητα και τη μετατρέπουν σε ένα μέγεθος (σήμα) που μπορεί να διαβάσει ένας παρατηρητής. Τυπικά οι σύγχρονοι αισθητήρες νοούνται ως οι συσκευές που δέχονται ένα ερέθισμα και αποκρίνονται σε αυτό με ένα ηλεκτρικό σήμα. Η ανάπτυξη του τομέα της τεχνολογίας των αισθητήρων έχει επιτρέψει σε φορητούς, περιβάλλοντες και εμφυτεύσιμους αισθητήρες να εισαχθούν στα συστήματα παροχής υπηρεσιών υγείας. Ιδανικά, αυτό θα οδηγήσει στη διαρκή παρακολούθηση

των φυσιολογικών παραμέτρων των ασθενών, σε αντίθεση με την παροχή ενός «στιγμιότυπου» αυτών των παραμέτρων, όταν οι ασθενείς επισκέπτονται τον θεράποντα ιατρό ή πραγματοποιούν κάποιες εξετάσεις.1 Τα προσωπικά συστήματα υγείας (Personal Health Systems, PHS), συνδυάζοντας πολλούς τομείς της ηλεκτρονικής υγείας (eHealth), φαίνεται πως θα αποτελέσουν τον τρόπο με τον οποίο θα προσφέρονται οι ιατρικές υπηρεσίες στο μέλλον. Στόχος των μελλοντικών αυτών υπηρεσιών υγείας είναι η εξατομικευμένη φροντίδα υγείας με επίκεντρο τον άνθρωπο ο οποίος θα συμμετέχει ενεργά στη διαχείριση της υγείας του και η διασύνδεσή του άμεσα με τα διάφορα δίκτυα πληροφοριών υγείας. Τα PHS περιλαμβάνουν φορητές, φορετές ή/και εμφυτευμένες εντός του σώματος συσκευές, οι οποίες συλλέγουν, παρακολουθούν και μεταδίδουν φυσιολογικά και άλλα συναφή με την υγεία δεδομένα του χρήστη, όπως τα ζωτικά σημεία, βιοχημικούς και γενετικούς δείκτες, τη δραστηριότητά του (π.χ. τοποθεσία, ύπνος, περπάτημα), τη συναισθηματική (π.χ. στρες, κατάθλιψη) και κοινωνική του κατάσταση (π.χ. τρόπος επικοινωνίας και βαθμός αλληλεπίδρασης με άλλους) και τις συνθήκες του περιβάλλοντος πλαισίου (π.χ. ώρα, υγρασία, θόρυβος, ρύπανση ατμόσφαιρας, καιρικές συνθήκες). Επιπλέον, σημαντικό στοιχείο των PHS αφορά στην επεξεργασία και ανάλυση των πληροφοριών (data analytics) και την ενεργό δράση που θα επιλέγεται ως φροντίδα υγείας από τον ιατρό προς τον εκάστοτε ασθενή.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 11

Επίκαιρα - Ιατρικά //

Η συνεχής καταγραφή των παραμέτρων γίνεται με κατάλληλες φορητές συσκευές (portable devices) με τις οποίες ο χρήστης δύναται να συνδεθεί περιοδικά, και συμπεριλαμβάνουν ιατρικές συσκευές, κινητά τηλέφωνα (mobile phones, smartphones), φορητούς υπολογιστές και tablets, φορητούς αισθητήρες και, πρόσφατα, τις λεγόμενες φορετές συσκευές (wearable devices), δηλαδή συσκευές που μεταφέρονται πάνω σε μέρη του σώματος (συσκευές καρπού, έξυπνα ρολόγια, έξυπνα γυαλιά και έξυπνα κοσμήματα) και έξυπνα ρούχα (smart clothes) ή ενδύματα εξοπλισμένα με αισθητήρες. Την τελευταία δεκαετία έχει παρατηρηθεί μια ταχεία αύξηση στην ανάπτυξη νέων συσκευών παρακολούθησης με αισθητήρες για πολλές προσωπικές εφαρμογές όπως η φροντίδα υγείας, η ευεξία, ο τρόπος ζωής, η προστασία και η ασφάλεια. Τα έξυπνα φορετά συστήματα (Smart Wearable Systems, SWS) προσφέρουν εξειδικευμένες εξατομικευμένες λύσεις για συνεχή, μη επεμβατική παρακολούθηση σωματικών παραμέτρων (π.χ. βιοχημικές, γνωστικές, συναισθηματικές), αλλά και εξωτερικών παραμέτρων (π.χ. θερμοκρασία, πίεση, αέρια, ακτινοβολία) συμπεριλαμβανομένης της ανατροφοδότησης (feedback) προς τον χρήστη.2 Από την άλλη μεριά, εμφυτεύσιμες ιατρικές συσκευές (Implantable Devices) που συλλέγουν δεδομένα έχουν μεγαλύτερο βαθμό επεμβατικότητας. Προς το παρόν, εμφυτεύσιμες συσκευές περιλαμβάνουν καρδιακούς βηματοδότες / απινιδωτές, κοχλιακά εμφυτεύματα, αντλίες ινσουλίνης, νευροδιεγέρτες και διάφορα συστήματα χορήγησης φαρμάκων που χρησιμοποιούνται στη θεραπεία διαφόρων χρονίων παθήσεων, όπως οι καρδιακές αρρυθμίες, ο διαβήτης και η νόσος του Parkinson. Οι συσκευές αυτές παρέχουν τη δυνατότητα ασύρματης επικοινωνίας με εξωτερικό υπολογιστή για μεταφορά των καταγεγραμμένων δεδομένων στον ιατρό. Προκειμένου να σχεδιαστούν με επιτυχία συστήματα αισθητήρων με πρακτική εφαρμογή είναι σημαντικό να ληφθούν υπόψιν οι προτιμήσεις των ασθενών. Σε μια συστηματική ανασκόπηση του 2011 συμπεριελήφθησαν 11 μελέτες που αξιολόγησαν τις προτιμήσεις των ασθενών και των θεραπόντων ιατρών σχετικά με μη-επεμβατικούς αισθητήρες παρακολούθησης. Η ανάλυση των δεδομένων έδειξε ότι η πλειονότητα των ασθενών φάνηκε να προτιμά μικρές και απλές στη χρήση και συντήρηση συσκευές που να ενσωματώνονται σε καθημερινά εργαλεία. Επιπλέον, οι περισσότεροι ασθενείς επιθυμούν οι συσκευές αυτές να μην

12 //

επηρεάζουν την καθημερινή τους συμπεριφορά και να μην υποκαθιστούν την επαφή τους με τον επαγγελματία υγείας. Οι ερευνητές καταλήγουν ότι υπάρχει ένδεια δεδομένων και προτείνουν τον σχεδιασμό καλής ποιότητας μελετών σχετικά με αυτό το σημαντικό ζήτημα.3 Μια πρόσφατη μελέτη της χρήσης φορητών αισθητήρων σε 4.109 ενήλικες στον Καναδά έδειξε ότι ποσοστό 66% των χρηστών χρησιμοποιεί τακτικά τη συσκευή για παρακολούθηση παραμέτρων σχετιζόμενων με την υγεία του. Η πλειονότητα των τακτικών χρηστών ήταν νέοι, υγιείς ενήλικες, με πανεπιστημιακή μόρφωση, εργαζόμενοι και με υψηλές σχετικά οικονομικές αποδοχές. Περισσότερο δημοφιλείς συσκευές ήταν τα fitness trackers και τα έξυπνα ρολόγια (smartwatch) με δυνατότητα καταγραφής μεγάλου εύρους παραμέτρων. Οι μισοί χρήστες παρακολουθούσαν τη φυσική τους δραστηριότητα, ποσοστό 33% τη διατροφή, 29% παραμέτρους σχετιζόμενες με τον ύπνο, 13% βιοδείκτες καρδιαγγειακής και αναπνευστικής λειτουργίας και 7% τη λήψη της φαρμακευτικής τους αγωγής. Η πλειοψηφία των χρηστών (83%) δήλωσε ικανοποίηση με τη χρήση της συσκευής και πρόθεση συνέχισης της χρήσης στο μέλλον. Επιπλέον, ποσοστό 68% θεώρησε ότι η χρήση μιας έξυπνης συσκευής βοήθησε στη διατήρηση ή στη βελτίωση της υγείας τους και προσέφερε καλύτερη ενημέρωση σχετικά με ζητήματα υγείας γενικώς.4 Ιδιαίτερα διαφωτιστική για τον σχεδιασμό μελλοντικών μελετών είναι μια δημοσίευση του 2019 σχετικά με τις προτιμήσεις

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Έρευνα για τον διαβήτη // Επίκαιρα - Ιατρικά από το να φέρουν πάνω τους μια συσκευή 24 ώρες το 24ωρο και την επιθυμία συχνότερης επαφής με το ιατρικό προσωπικό της μελέτης. Από τη μελέτη αυτή προκύπτει ότι οι περισσότεροι ασθενείς είναι πρόθυμοι να συμμετέχουν σε έρευνες με χρήση νέας τεχνολογίας με φορητούς αισθητήρες, αρκεί οι συσκευές που παρέχονται να είναι άνετες, βολικές και εύκολες στη χρήση, να προσφέρεται κατάλληλη εκπαίδευση, να έχουν οι ασθενείς πρόσβαση στα δεδομένα που αφορούν την υγεία τους και να υπάρχει εμπιστευτικότητα και προστασία των προσωπικών δεδομένων, αν και το τελευταίο δε φάνηκε να απασχολεί τους συμμετέχοντες σε μεγάλο βαθμό.5 Η νέα αυτή τεχνολογία έχει φυσικά αρκετούς περιορισμούς, καθώς η υιοθέτηση χρήσης των συσκευών δεν ακολουθεί την πορεία ανάπτυξή τους και τίθενται ζητήματα που αφορούν το κόστος των συσκευών, τη χρησιμότητα στην κάλυψη πραγματικών αναγκών, την πολυπλοκότητα στη χρήση και τη δυνατότητα μακροπρόθεσμης διατήρησης του ενδιαφέροντος του καταναλωτικού κοινού. Όσον αφορά στις φορετές συσκευές, η τοποθέτηση στον καρπό αποτελεί τη θέση εκλογής έναντι άλλων σημείων του σώματος.

ασθενών με πρόθεση να συμμετάσχουν σε κλινικές δοκιμές. Συμμετείχαν 193 ασθενείς με αρθρίτιδα, διαβήτη, νόσο Πάρκινσον ή καρδιακή νόσο, μέσης ηλικίας 61 ετών. Ποσοστό 87% των ασθενών είχε ήδη στην κατοχή του ένα έξυπνο κινητό τηλέφωνο και 65% είχε ήδη εμπειρία χρήσης κάποιας εφαρμογής παρακολούθησης υγείας, αν και οι μισοί περίπου δεν ανέφεραν χρήση κάποιας φορετής συσκευής. Μεγαλύτερο ποσοστό (81%) έδειξε θετική πρόθεση να συμμετάσχει σε κάποια κλινική μελέτη με χρήση κινητής τεχνολογίας έναντι 51% με πρόθεση συμμετοχής σε παραδοσιακή κλινική μελέτη, ιδιαίτερα αν είχε προηγηθεί εμπειρία με χρήση έξυπνου τηλεφώνου ή φορετής συσκευής. Τα επιχειρήματα που προέβαλαν όσοι προτιμούσαν τη χρήση κινητής τεχνολογίας ήταν η αντίληψη ακριβέστερης συλλογής δεδομένων, η δυνατότητα να παρακολουθούν οι ίδιοι τα δεδομένα της υγείας τους, η χρήση μιας ενδιαφέρουσας νέας τεχνολογίας και η αίσθηση μεγαλύτερης ασφάλειας έναντι του κλασικού τρόπου διενέργειας κλινικών μελετών. Όσον αφορά το είδος του φορητού αισθητήρα, 95% προτίμησαν τη χρήση φορετής συσκευής, 93% εφαρμογή σε κινητό τηλέφωνο ή tablet, 90% ήταν πρόθυμοι να φορέσουν patch, 86% να κάνουν χρήση διαγνωστικών συσκευών με χρήση σωματικών υγρών και ποσοστό 73% ήταν θετικό στη χρήση κάποιου καταπόσιμου αισθητήρα. Συνολικά, ποσοστό 14% των συμμετεχόντων στη μελέτη δήλωσε ότι δεν επιθυμεί να συμμετάσχει σε κλινική έρευνα με χρήση κινητής τεχνολογίας με κύρια αιτιολόγηση την προβληματική χρήση της συσκευής, την επιβάρυνση

Συμπερασματικά, τρεις κύριες πτυχές πρέπει να ληφθούν υπόψιν από τους κατασκευαστές των φορητών αισθητήρων όσον αφορά την αποδοχή τους από το ευρύ κοινό: η άνεση στη χρήση, η χρησιμότητα και η απόκρυψη των αισθητήρων ώστε να μη γίνονται αντιληπτοί από το περιβάλλον των ασθενών. Ιατρικές κοινότητες και φορείς υγείας θα πρέπει να συνεργαστούν με προγραμματιστές εφαρμογών και κατασκευάστριες εταιρείες, ώστε να επιτευχθεί η βέλτιστη χρήση της νέας τεχνολογίας προς όφελος των ασθενών.

Βιβλιογραφία: 1.

2.

3.

4.

5.

Bioethica. 2016; 4(1), 69-83 Πετάσης Γ. Διπλωματική εργασία ΑΠΘ. 2017 Bergmann JHM, McGregor AH. Body-worn sensor design: what do patients and clinicians want? Ann Biomed Eng. 2011 Sep;39(9):2299312 Paré G, Leaver C, Bourget C. Diffusion of the Digital Health SelfTracking Movement in Canada: Results of a National Survey. J Med Internet Res. 2018 May 2;20(5):e177 Perry B, Geoghegan C, Lin L, et al. Patient preferences for using mobile technologies in clinical trials. Contemp Clin Trials Commun.

2019 Jun 20;15:100399

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 13

Έρευνα για τον διαβήτη //

Παγκρεατικά κύτταρα που παράγουν ινσουλίνη δημιουργήθηκαν για πρώτη φορά στο εργαστήριο Τα κύτταρα μεταμοσχεύθηκαν σε πειραματόζωα και ανέλαβαν τον έλεγχο των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα

Π

λήρως λειτουργικά κύτταρα που εκκρίνουν ινσουλίνη και ρυθμίζουν έτσι τη συγκέντρωση γλυκόζης στο αίμα δημιουργήθηκαν για πρώτη φορά στο εργαστήριο και δοκιμάστηκαν σε πειραματόζωα, μια εξέλιξη που ίσως ανοίγει τον δρόμο για θεραπεία του διαβήτη. Ορισμένοι πάσχοντες από διαβήτη μπορούν ήδη να θεραπευτούν με μεταμόσχευση βήτα κυττάρων από πτωματικούς δότες, ωστόσο η μέθοδος δεν μπορεί να εφαρμοστεί ευρέως καθώς απαιτεί κύτταρα από δύο δότες για κάθε ασθενή. Εδώ και χρόνια, εργαστήρια σε όλο τον κόσμο προσπαθούν να λύσουν το πρόβλημα παράγοντας βήτα κύτταρα από βλαστικά κύτταρα. Όμως τα κύτταρα που προκύπτουν είναι ανώριμα και δεν ελέγχουν αποτελεσματικά την έκκριση ινσουλίνης. Ερευνητές από τη Φινλανδία και τη Σουηδία αναφέρουν τώρα στην επιθεώρηση Nature Biotechnology ότι έλυσαν το πρόβλημα. Η μελέτη τους δείχνει ότι βλαστοκύτταρα μπορούν πράγματι να μετασχηματιστούν σε ώριμα κύτταρα που μιμούνται τα φυσικά βήτα κύτταρα όσον αφορά τη δομή και τη λειτουργία. «Στη μελέτη μας, η έκκριση ινσουλίνης ρυθμιζόταν κανονικά και τα κύτταρα αντιδρούσαν στις μεταβολές των επιπέδων γλυκόζης καλύτερα και από τα παγκρεατικά κύτταρα δωρητών οργάνων, τα οποία χρησιμοποιήσαμε για έλεγχο» δήλωσε ο Βάινο Λιθόβιους του Πανεπιστημίου του Ελσίνκι. Η λειτουργικότητα των κυττάρων εξετάστηκε σε κυτταροκαλλιέργειες και σε πειράματα σε ποντίκια: τα βήτα κύτταρα που μεταμοσχεύθηκαν στα πειραματόζωα άρχισαν να ρυθμίζουν τον μεταβολισμό της γλυκόζης.

14 //

«Τα επίπεδα γλυκόζης είναι υψηλότερα στα ποντίκια από ό,τι στους ανθρώπους, περίπου 8–10 millimolar. Μετά τη μεταμόσχευση κυττάρων, η συγκέντρωση γλυκόζης έπεσε στα επίπεδα που παρατηρούμε και στον άνθρωπο, περίπου 4-5 millimolar» δήλωσε η Γιόνα Ζαριμέκι-Βίρε, υπεύθυνη για τη μεταμόσχευση. Εφόσον τα ευρήματα επιβεβαιωθούν και στον άνθρωπο, η μελέτη ίσως ανοίγει τον δρόμο για την εφαρμογή της ιδέας στην κλινική πράξη.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: in.gr

// Έρευνα για τον διαβήτη

COVID-19:

Ποιοι έχουν αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών και νεφρικών επιπλοκών Πώς σχετίζεται με αυτόν τον κίνδυνο η γλυκόζη

Μ

εγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης καρδιακής ανεπάρκειας, αρρυθμίας και επιπλοκών πήξης συσχετίστηκε με επίπεδα γλυκόζης στο υπογλυκαιμικό εύρος. Μια νέα μελέτη, που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό Diabetes Care, διερεύνησε τη συσχέτιση μεταξύ των συγκεντρώσεων γλυκόζης στο αίμα κατά την εισαγωγή στο Νοσοκομείο και την εμφάνιση καρδιαγγειακών και νεφρικών επιπλοκών σε ασθενείς με κορωνοϊό. Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και του Ενδοκρινολογικού Τμήματος του Νοσοκομείου Αλεξάνδρα, Σταυρούλα (Λίνα) Πάσχου (Επίκουρη Καθηγήτρια Ενδοκρινολογίας), Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (Καθηγήτρια Θεραπευτικής-Προληπτικής Ιατρικής), Γεωργία Κάσση (Διευθύντρια ΕΣΥ Ενδοκρινολογίας-Διαβήτη-Μεταβολισμού) και Θάνος Δημόπουλος (Καθηγητής Θεραπευτικής-Αιματολογίας-Ογκολογίας και Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα αποτελέσματα της μελέτης αυτής. Πρόκειται για πολυκεντρική προοπτική μελέτη που πραγματοποιήθηκε στη Μεγάλη Βρετανία. Συμμετείχαν 36.269 ενήλικες που νοσηλεύτηκαν με COVID-19 μεταξύ 6 Φεβρουαρίου 2020 και 16 Μαρτίου 2021. Οι συμμετέχοντες είχαν διάμεση ηλικία τα 71 έτη και 20.591 από αυτούς ήταν άνδρες (56,8%). Συνολικά, καρδιαγγειακές και νεφρικές επιπλοκές εμφανίστηκαν σε 10.421 (28,7%) ασθενείς. Παρατηρήθηκε μία μη γραμμική συσχέτιση μεταξύ του επιπέδου γλυκόζης εισαγωγής και των καρδιαγγειακών και νεφρικών επιπλοκών.

Τι έδειξε η μελέτη Μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης καρδιακής ανεπάρκειας, αρρυθμίας και επιπλοκών πήξης συσχετίστηκε με επίπεδα γλυκόζης στο υπογλυκαιμικό εύρος. Από την άλλη, η συσχέτιση μεταξύ του επιπέδου γλυκόζης και των πιθανοτήτων εμφάνισης καρδιακής ανακοπής, καρδιακής ισχαιμίας και εγκεφαλικού επεισοδίου χαρακτηρίστηκε από αυξανόμενες πιθανότητες με αυξημένα επίπεδα γλυκόζης εισαγωγής. Για την καρδιακή ισχαιμία και το εγκεφαλικό επεισόδιο η αύξηση των πιθανοτήτων ήταν γραμμική σε όλη την κατανομή της γλυκόζης, ενώ για την καρδιακή ανακοπή ο ρυθμός αύξησης μειώθηκε σε υψηλότερες τιμές γλυκόζης. Επιπλέον, για τις περισσότερες επιπλοκές, παρατηρήθηκε τροποποιητική επίδραση της ηλικίας, με υψηλότερες πιθανότητες επιπλοκών σε υψηλότερα επίπεδα γλυκόζης για ασθενείς ηλικίας <69 ετών. Η προϋπάρχουσα κατάσταση διαβήτη είχε παρόμοια τροποποιητική επίδραση στις πιθανότητες επιπλοκών, αλλά τα στοιχεία ήταν ισχυρότερα για τη νεφρική βλάβη και την καρδιακή ισχαιμία. Αυξημένος κίνδυνος ενδονοσοκομειακών επιπλοκών Η νέα αυτή μελέτη περιγράφει τον αυξημένο κίνδυνο ενδονοσοκομειακών καρδιαγγειακών και νεφρικών επιπλοκών τόσο σε υψηλά όσο και σε χαμηλά επίπεδα γλυκόζης, καθώς και σε ασθενείς με ή χωρίς διαβήτη. Τα ευρήματα αυτά υπογραμμίζουν τη σημασία του τακτικού ελέγχου γλυκόζης κατά την εισαγωγή προκειμένου να εφαρμοστούν εξατομικευμένες στρατηγικές γλυκαιμικής ρύθμισης. Φαίνεται επίσης ότι η γλυκόζη εισαγωγής θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως δείκτης για τη διαστρωμάτωση κινδύνου τέτοιων ασθενών. Μελλοντική έρευνα θα πρέπει να αξιολογήσει τις παρεμβάσεις για τον καθορισμό του βέλτιστου γλυκαιμικού ελέγχου, αποφεύγοντας τόσο την υπογλυκαιμία όσο και την υπεργλυκαιμία σε άτομα με COVID-19. Πηγή: protothema.gr

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 15

Έρευνα για τον διαβήτη //

COVID-19:

Αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης σακχαρώδη διαβήτη στα παιδιά Αναγκαία η παρακολούθηση μεταβολισμού της γλυκόζης, μετά τη μόλυνση

Μ

ια πολύ πρόσφατη μελέτη του Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) στις ΗΠΑ φαίνεται να επιβεβαιώνει προϋπάρχουσες ανησυχίες για απορρύθμιση του μεταβολισμού της γλυκόζης ειδικά σε άτομα με γνωστό σακχαρώδη διαβήτη ή προδιάθεση για διαβήτη και μάλιστα στα παιδιά. Οι Ιατροί του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ) Λίνα Πάσχου, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Βάνα Παπαευαγγέλου και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης του ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα αποτελέσματα της μελέτης αυτής. Για την αξιολόγηση του κινδύνου για οποιαδήποτε νέα διάγνωση διαβήτη (τύπου 1, τύπου 2 ή άλλου τύπου) σε διάστημα >30 ημερών μετά από οξεία μόλυνση με SARS-CoV-2, το CDC υπο-

16 //

λόγισε τη συχνότητα διαβήτη σε ασθενείς ηλικίας <18 ετών με χρήση ηλεκτρονικών δεδομένων υγείας. Συγκεκριμένα, χρησιμοποιήθηκε η ηλεκτρονική βάση IQVIA (80.893 ασθενείς με COVID-19, μέση ηλικία 12,3 έτη, 50,1% κορίτσια) για το διάστημα από 1 Μαρτίου 2020 ως 26 Φεβρουαρίου 2021 και η ηλεκτρονική βάση HealthVerity (439.439 ασθενείς με COVID-19, μέση ηλικία 12,7 έτη, 50,1% κορίτσια) για το διάστημα από 1 Μαρτίου 2020 ως 28 Ιουνίου 2021. Τα στοιχεία που προέκυψαν συγκρίθηκαν με τη συχνότητα νέας διάγνωσης σακχαρώδη διαβήτη μεταξύ ατόμων ίδιας ηλικίας και φύλου που: ✓✓ δεν είχαν διάγνωση COVID-19 κατά τη διάρκεια της πανδημίας ή ✓✓ που είχαν προπανδημική διάγνωση οξείας αναπνευστικής λοίμωξης αλλά όχι λόγω COVID-19 Η συχνότητα εμφάνισης σακχαρώδη διαβήτη βρέθηκε σημαντικά υψηλότερη μεταξύ αυτών με COVID-19 σε σύγκριση με άτομα: 1. χωρίς COVID-19 και στις δύο βάσεις δεδομένων (IQVIA: αναλογία κινδύνου [HR] = 2,66, 95% CI 1,98-3,56, HealthVerity: HR = 1,31, 95% CI 1,20–1,44) και 2. με λοίμωξη αναπνευστικού χωρίς COVID-19 στη μία βάση (IQVIA: HR = 2,16, 95% CI 1,64–2,86). Με άλλα λόγια, η μία βάση κατέδειξε 166% υψηλότερο κίνδυνο για σακχαρώδη διαβήτη στην ομάδα που νόσησε από COVID-19 και η δεύτερη βάση 31% υψηλότερο κίνδυνο. Οι πιθανοί παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί είναι περίπλοκοι και σίγουρα διαφέρουν ανάλογα με τον τύπο διαβήτη. Ο παρατηρούμενος αυξημένος κίνδυνος για σακχαρώδη διαβήτη μεταξύ ατόμων ηλικίας <18 ετών που εμφάνισαν COVID-19, υπογραμμίζει τη σημασία των στρατηγικών πρόληψης έναντι της COVID-19, όπως ο εμβολιασμός.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: glikos-planitis.gr

// Έρευνα για τον διαβήτη

Ο κορωνοϊός

σοβαρός αντίπαλος για τα άτομα με διαβήτη

Σ

ε σοβαρό αντίπαλο εξελίσσεται για τα άτομα με διαβήτη ο κορωνοϊός και μάλιστα σε όσους λόγω χρόνιων υψηλών επιπέδων γλυκόζης στο αίμα έχουν να αντιμετωπίσουν και σοβαρές βλάβες σε κυκλοφορικό, νευρικό και ανοσοποιητικό σύστημα. Αυτό, με τη σειρά του, αυξάνει και τον κίνδυνο για COVID-19 και μάλιστα βαριά. Δεν κινδυνεύουν βέβαια όλοι οι πάσχοντες εξίσου από τον κορωνοϊό. Οι άνθρωποι με διαβήτη τύπου 2 που αρρωσταίνουν με COVID-19 έχουν σχεδόν 50% μεγαλύτερη πιθανότητα να καταλήξουν σε ΜΕΘ νοσοκομείου, εάν έχουν ιστορικό δύο έως τριών ετών κακής διαχείρισης και ανεπαρκούς ελέγχου του επιπέδου της γλυκόζης στο αίμα τους, σε σχέση με τους πάσχοντες που έχουν πετύχει καλύτερο γλυκαιμικό έλεγχο σε βάθος χρόνου, όπως δείχνει μία νέα αμερικανική επιστημονική μελέτη. Οι ερευνητές του Πολυτεχνικού Ινστιτούτου Ρενσελάερ της Νέας Υόρκης, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό για θέματα διαβήτη «BMJ Open Diabetes Research & Care», ανέλυσαν στοιχεία για περισσότερους από 16.000 ανθρώπους με διαβήτη τύπου 2 και COVID-19. Αυτοί οι ασθενείς χωρίστηκαν σε δύο ομάδες, μία με επαρκή έλεγχο των επιπέδων γλυκόζης και μία με ανεπαρκή κατά την τελευταία διετία έως τριετία. Τα άτομα της δεύτερης ομάδας είχαν 48% μεγαλύτερο κίνδυνο να χρειαστούν νοσηλεία σε ΜΕΘ. Κάθε αύξηση κατά 1% του επιπέδου της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης σε βάθος χρό-

νου σχετιζόταν με μία κατά 12% αύξηση της πιθανότητας να καταλήξει ένας πάσχοντας από σακχαρώδη διαβήτη σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας. Επίσης, βρέθηκε ότι τα άτομα με διαβήτη που έπαιρναν το φάρμακο μετφορμίνη όταν μολύνθηκαν από τον κορωνοϊό, είχαν 12% μικρότερο κίνδυνο νοσηλείας σε ΜΕΘ, εκείνοι που έπαιρναν τόσο ινσουλίνη όσο και μετφορμίνη είχαν 18% μικρότερο κίνδυνο, ενώ όσοι έπαιρναν κορτικοστεροειδή είχαν 29% μικρότερο κίνδυνο. Οι ερευνητές επεσήμαναν πως «είναι γνωστό ότι ο διαβήτης αποτελεί παράγοντα κινδύνου για COVID-19, όμως δεν είναι όλοι οι πάσχοντες το ίδιο. Μερικοί έχουν μακρύτερο ιστορικό διαβήτη, μερικοί έχουν πιο σοβαρό διαβήτη και αυτό πρέπει να συνυπολογιστεί. Η μελέτη μάς δείχνει ότι οι ασθενείς με διαβήτη δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ένας ενιαίος πληθυσμός χωρίς διαφορές μεταξύ τους». Οι άνθρωποι με διαβήτη τύπου 2 αδυνατούν να ρυθμίσουν το επίπεδο της γλυκόζης στο αίμα τους χωρίς φάρμακα και ειδική διατροφή. Τα χρόνια υψηλά επίπεδα γλυκόζης, τα οποία τυπικά καταγράφονται από το ποσοστό της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης στο αίμα, μπορούν να προξενήσουν βλάβες σε διάφορες λειτουργίες, όπως στο κυκλοφορικό, στο νευρικό και στο ανοσοποιητικό σύστημα. Αυτό, αυξάνει και τον κίνδυνο για COVID-19 και μάλιστα βαριά. Πηγή: in.gr

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 17

Έρευνα για τον διαβήτη //

Αντιδιαβητικές αγωγές που μειώνουν τον κίνδυνο

των επιπλοκών

Τι είναι οι αγωνιστές GLP-1 και οι αναστολείς SGLT-2

T

ο θεραπευτικό οπλοστάσιο κατά του σακχαρώδη διαβήτη έχει ενισχυθεί με αγωγές που παρουσιάζουν εξαιρετική αποτελεσματικότητα στην αντιμετώπισή του και επιπλέον προλαμβάνουν τις διαταραχές που προκαλεί η νόσος στην καρδιά, τα νεφρά και το ήπαρ. Οι αγωγές αυτές είναι οι αγωνιστές GLP-1 και οι αναστολείς SGLT-2. Οι μελέτες καρδιαγγειακής ασφάλειας (Cardiovascular Outcome Trial – CVOT) που αφορούν στις δύο αυτές αντιδιαβητικές αγωγές τεκμηριώνουν (για την πλειονότητα των GLP1-RA και SGLT-2i) πολύ σημαντικό όφελος και προστασία κυρίως από την καρδιονεφρική νόσο. Διαπιστώθηκαν τα εξής: • Σημαντική μείωση των μειζόνων καρδιαγγειακών συμβαμάτων (σημείο MACE: μη θανατηφόρο έμφραγμα μυοκαρδίου, μη θανατηφόρο εγκεφαλικό και καρδιαγγειακός θάνατος), στους ασθενείς δευτερογενούς πρόληψης (ασθενείς με γνωστή καρδιαγγειακή νόσο) με τους περισσότερους αγωνιστές GLP-1RA (lira, sema, duglatide) και αναστολείς SGLT-2i (empa, cana, dapagliflozin).

• Σημαντική μείωση του νεφρικού τελικού σημείου με τους SGLT-2i και με τους GLP-1RA (με την προϋπόθεση όμως ότι και η λευκωματινουρία -σημάδι της διαβητικής νεφρικής νόσου- συμπεριλαμβάνεται στο νεφρικό τελικό σημείο).

• Σημαντική μείωση του κινδύνου νοσηλείας για καρδιακή ανεπάρκεια με τους SGLT-2i. «Επειδή οι δύο συγκρινόμενες ομάδες (ομάδα παρέμβασης ομάδα ελέγχου) στις μελέτες καρδιαγγειακής ασφάλειας είχαν παρόμοια γλυκαιμική ρύθμιση (παρόμοια μέσα επίπεδα γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης, καθώς ήταν τέτοιος ο σχεδιασμός των μελετών) είναι προφανές ότι οι ιδιαίτερες πλειοτροπικές, συστημικές δράσεις των GLP-1RA και SGLT-2i συνέβαλαν ιδιαί-

18 //

τερα στα ευνοϊκά αυτά αποτελέσματα», αναφέρει ο δρ Ανδρέας Μελιδώνης, Συντονιστής Διευθυντής Διαβητολογικού και Καρδιομεταβολικού Κέντρου του Metropolitan Hospital, Πρόεδρος Ε.ΚΟ.ΜΕ.Ν. Ταυτόχρονα, από την ανάλυση των μελετών καρδιαγγειακής ασφάλειας προέκυψαν και άλλα ενδιαφέροντα συμπεράσματα όπως: • Δεν υπήρξε μείωση των μειζόνων καρδιαγγειακών συμβαμάτων στους ασθενείς πρωτογενούς πρόληψης (στους ασθενείς δηλαδή που είχαν μόνο παράγοντες κινδύνου αλλά δε νοσούσαν). Στις αντίστοιχες μετα-αναλύσεις των εν λόγω αντιδιαβητικών αγωγών αλλά και στις επιμέρους αναλύσεις καρδιαγγειακής ασφάλειας, με εξαίρεση την ντουλαγλουτίδη, στη μελέτη REWIND, σε καμία ανάλυση δε δείχθηκε μείωση των μειζόνων καρδιαγγειακών συμβαμάτων στον πληθυσμό των ασθενών πρωτογενούς πρόληψης.

• Δεν υπήρξε σημαντική μείωση των μικροαγγειοπαθητικών επιπλοκών και πιο συγκεκριμένα της διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας στις αναλύσεις καρδιαγγειακής ασφάλειας των GLP-1RA και SGLT-2i. «Όμως, καθώς η ιδιαίτερη και συνεχής επικέντρωση στα οφέλη των αγωγών GLP-1RA και SGLT-2i φαίνεται να συνυπάρχει παράλληλα με μια σχετική «υποβάθμιση» της αξίας της γλυκαιμικής ρύθμισης, καλό θα ήταν να (ξανά) δούμε τις τεκμηριωμένες συνέπειές της», εξηγεί ο ιατρός.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Έρευνα για τον διαβήτη Συνέπειες της εντατικής γλυκαιμικής ρύθμισης Πρόσφατα δημοσιεύτηκαν τα δεδομένα μεγάλης μετα-ανάλυσης όλων των προοπτικών τυχαιοποιημένων μελετών (RCTs) που διερεύνησαν την επίδραση της εντατικής γλυκαιμικής ρύθμισης έναντι της συμβατικής, στα μείζονα καρδιαγγειακά συμβάματα. Σύμφωνα με τη μετα-ανάλυση αυτή η εντατική ρύθμιση μείωσε σημαντικά την επίπτωση των μειζόνων καρδιαγγειακών συμβαμάτων συγκριτικά με τη συμβατική ρύθμιση.

Επίσης, σημαντική ήταν η μείωση επίπτωσης των μειζόνων καρδιαγγειακών συμβαμάτων στους: • Ασθενείς πρωτογενούς πρόληψης • Ασθενείς με διάρκεια σακχαρώδη διαβήτη < 10 έτη • Ασθενείς με διάρκεια παρακολούθησης > 10 έτη Αντίθετα, δεν ήταν σημαντική η μείωση επίπτωσης των μειζόνων καρδιαγγειακών συμβαμάτων στους: • Ασθενείς δευτερογενούς πρόληψης (ασθενείς με καρδιαγγειακή νόσο) • Ασθενείς με διάρκεια σακχαρώδη διαβήτη > 10 έτη.

Όσον αφορά τις συνέπειες της γλυκαιμικής ρύθμισης στις μικροαγγειοπαθητικές επιπλοκές, η επίδραση της αυστηρής ρύθμισης στη μείωση της επίπτωσης των επιπλοκών αυτών είναι εντυπωσιακή. Στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1, στη μελέτη Diabetes Control and Complications Trial-DCCT (τη μοναδική τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη μελέτη-RCT στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1) δείχθηκε σημαντική μείωση της επίπτωσης όλων των μικροαγγειοπαθητικών επιπλοκών (μείωση 60% της διαβητικής νευροπάθειας, 54% της νεφροπάθειας, 63% της διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας) στην ομάδα της εντατικής ρύθμισης. Αυτή δε η σημαντική μείωση όλων των επιπλοκών δείχθηκε και στη συνέχεια της μελέτης DCCT, τη μελέτη παρατήρησης Epidemiology of Diabetes Interventions and Complications -ΕDIC. Στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, στη μελέτη UK Prospective Diabetes Study-UKPDS υπήρξε σημαντική μείωση κατά 25% των μικροαγγειοπαθητικών επιπλοκών και ειδικότερα κατά 27% της διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας στην ομάδα της εντατικής ρύθμισης που διατηρήθηκε σημαντική ακόμα και 10 χρόνια μετά την παρέμβαση. Η αξία της γλυκαιμικής ρύθμισης στην πρόληψη σοβαρών επιπλοκών και θανατηφόρων συμβαμάτων δείχθηκε με σαφήνεια κατά τη νοσηλεία ασθενών με COVID-19 που έπασχαν από σακχαρώδη διαβήτη.

Σε μελέτη 7.300 νοσηλευθέντων ασθενών με COVID-19 που έπασχαν από διαβήτη φάνηκε ότι οι ασθενείς που κατά τη διάρκεια της νοσηλείας τους είχαν ικανοποιητική γλυκαιμική ρύθμιση (επίπεδα γλυκόζης < 180mg/dl), παρουσίασαν δραματική μείωση κινδύνου θανάτου (HR=0,14 p=0,008) έναντι των ασθενών που είχαν κακή γλυκαιμική ρύθμιση κατά τη νοσηλεία. Σύμφωνα με τη μελέτη, παρατηρήθηκε μείωση κατά 86% των θανατηφόρων συμβαμάτων στη νοσηλεία, ως αποτέλεσμα της καλής γλυκαιμικής ρύθμισης, ενώ παράλληλα παρατηρήθηκε και σημαντικότατη μείωση του κινδύνου εμφάνισης οξείας νεφρικής ανεπάρκειας) και οξείας καρδιακής ανεπάρκειας. Άξιο αναφοράς τέλος είναι ότι οι πάσχοντες από διαβήτη που είχαν καλή γλυκαιμική ρύθμιση κατά τη νοσηλεία τους με COVID-19, είχαν καλή γλυκαιμική ρύθμιση και πριν τη νοσηλεία (γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη = 7,1% έναντι γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης = 8,3% των πασχόντων από διαβήτη με κακή γλυκαιμική ρύθμιση κατά τη νοσηλεία). Η κατά τη νοσηλεία υπεργλυκαιμία (αλλά και η υπογλυκαιμία) επιδεινώνουν ιδιαίτερα την ανοσιακή λειτουργία, ευνοούν την έκκριση προσκολλητικών μορίων και φλεγμονωδών κυτταροκινών και συνεπώς την «καταιγίδα των κυτταροκινών» που σχετίζεται με τη σοβαρή εξέλιξη της νόσου COVID-19 και τον κίνδυνο θανάτου. Η γλυκαιμική ρύθμιση και η αναβολική δράση της ινσουλίνης στη νοσηλεία συμβάλλουν προφανώς στις ωφέλιμες επιπτώσεις που έδειξαν οι μελέτες.

«Συμπερασματικά, η γλυκαιμική ρύθμιση είναι σημαντική και αναντικατάστατη για την πρόληψη των καρδιαγγειακών επιπλοκών στα νεοδιαγνωσμένα με σακχαρώδη διαβήτη άτομα και στους πάσχοντες από διαβήτη πρωτογενούς πρόληψης, όπως επίσης και για την πρόληψη και μείωση εμφάνισης των μικροαγγειοπαθητικών επιπλοκών καθώς και για την πρόληψη σοβαρών επιπλοκών κατά τη διάρκεια οξείας νόσησης. Στους πάσχοντες από διαβήτη με εγκατεστημένη καρδιαγγειακή νόσο, η γλυκαιμική ρύθμιση πρέπει να γίνεται με τις νέες, αποδεδειγμένου καρδιαγγειακού οφέλους αγωγές, όπως οι GLP-1RA και SGLT-2i για να προκύπτει καρδιαγγειακή και καρδιονεφρική προστασία για αυτούς», καταλήγει ο δρ Μελιδώνης.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: iefimerida.gr

// 19

Έρευνα για τον διαβήτη //

Παγκοσμίως απρόσιτη για πολλούς ασθενείς με διαβήτη

η ινσουλίνη

Οι στόχοι του ΠΟΥ πάντα επίκαιροι

Τ

ην ανησυχητική κατάσταση της παγκόσμιας πρόσβασης στην ινσουλίνη και τη φροντίδα των πασχόντων από διαβήτη εξακολουθεί να διαπιστώνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ). Τι και αν πέρασαν 100 χρόνια από την ανακάλυψη της ινσουλίνης, οι υψηλές τιμές, η χαμηλή διαθεσιμότητα, οι λίγοι «παραγωγοί» που κυριαρχούν στην αγορά και τα «αδύναμα» συστήματα Υγείας παραμένουν τα κύρια εμπόδια στην καθολική πρόσβαση. Σύμφωνα με τον γενικό διευθυντή του ΠΟΥ δρ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, «οι επιστήμονες που ανακάλυψαν την ινσουλίνη πριν από 100 χρόνια αρνήθηκαν να επωφεληθούν από την ανακάλυψή τους και πούλησαν το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για ένα μόνο δολάριο. Δυστυχώς, αυτή η χειρονομία αλληλεγγύης έχει ξεπεραστεί από μια επιχείρηση πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων που έχει δημιουργήσει τεράστια κενά πρόσβασης. Ο ΠΟΥ συνεργάζεται με χώρες και κατασκευαστές για να κλείσει αυτά τα κενά και να επεκτείνει την πρόσβαση σε αυτό το σωτήριο φάρμακο για όλους όσους το χρειάζονται». Η ινσουλίνη είναι το θεμέλιο της θεραπείας του διαβήτη, μια και μετατρέπει μια θανατηφόρα ασθένεια σε διαχειρίσιμη για εννέα εκατομμύρια άτομα με διαβήτη τύπου 1. Για περισσότερα από 60 εκατομμύρια άτομα που ζουν με διαβήτη τύπου 2, η ινσουλίνη είναι απαραίτητη για τη μείωση του κινδύνου νεφρικής ανεπάρκειας, τύφλωσης και ακρωτηριασμού άκρων. Ωστόσο, ένας στους δύο ανθρώπους που χρειάζονται ινσουλίνη για διαβήτη τύπου 2 δεν την παίρνει. Ο διαβήτης αυξάνεται σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος και ωστόσο η κατανάλωση ινσουλίνης δεν έχει συμβαδίσει με το αυξανόμενο βάρος της νόσου. Η έκθεση του ΠΟΥ τονίζει ότι ενώ τρία στα τέσσερα άτομα που πάσχουν από διαβήτη τύπου 2 ζουν σε χώρες εκτός της Βόρειας Αμερικής και της Ευρώπης, αντιπροσωπεύουν λιγότερο από το 40% των εσόδων από τις πωλήσεις ινσουλίνης.

20 //

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Έρευνα για τον διαβήτη Προτεινόμενες ενέργειες Ενίσχυση της παραγωγής και προμήθειας ανθρώπινης ινσουλίνης και διαφοροποίηση της παραγωγικής βάσης για βιοομοειδή αναλογικές ινσουλίνες για τη δημιουργία ανταγωνισμού και τη μείωση των τιμών.

• Βελτίωση της οικονομικής προσιτότητας με τη ρύθμιση των τιμών και των προσαυξήσεων, με τη χρήση συγκεντρωτικών προμηθειών και τη βελτίωση της διαφάνειας στον τρόπο καθορισμού των τιμών.

• Προώθηση της τοπικής παραγωγικής ικανότητας σε υποεξυπηρετούμενες περιοχές.

• Προώθηση έρευνας και ανάπτυξης με επίκεντρο τις ανάγκες των χωρών χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.

• Αύξηση στην πρόσβαση στην ινσουλίνη που να συνοδεύεται από έγκαιρη διάγνωση και πρόσβαση σε οικονομικά προσιτές συσκευές για την παρακολούθηση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα και την έγχυση ινσουλίνης.

• Χρησιμοποίηση των πόρων της υγείας με σύνεση επιλέγοντας ανθρώπινη ινσουλίνη όπου είναι δυνατόν και διάθεση επαρκούς χρηματοδότησης για την παροχή ενός πλήρους πακέτου φροντίδας.

• Ο ΠΟΥ έχει επιταχύνει τις προσπάθειες για την αντιμετώπιση ορισμένων από τα εμπόδια στη διαθεσιμότητα ινσουλίνης και συναφών φαρμάκων και τεχνολογιών υγείας μέσω μιας σειράς διαλόγων με επιχειρηματικές ενώσεις και κατασκευαστές αυτών των προϊόντων. Οι δεσμεύσεις της φαρμακοβιομηχανίας • Η ανάπτυξη ενός σχεδίου πολιτικής για τη βελτίωση της πρόσβασης σε βιοομοειδή ινσουλίνη.

• Συμμετοχή στο πρόγραμμα προεπιλογής του ΠΟΥ για ινσουλίνη, μετρητές γλυκόζης, ταινίες μέτρησης και διαγνωστικά εργαλεία.

• Συμμετοχή σε ομαδοποιημένους διεθνείς/ΟΗΕ μηχανισμούς προμηθειών ή συγκεντρωτικής ζήτησης, αφού δημιουργηθούν.

• Υποβολή δεδομένων για τη θερμοσταθερότητα της ινσουλίνης στον ΠΟΥ.

• Συμμετοχή στον μηχανισμό αναφοράς που θα χρησιμοποιήσει ο ΠΟΥ για την εγγραφή και τη δημοσίευση συνεισφορών από τη βιομηχανία φαρμακευτικών προϊόντων και τεχνολογίας υγείας. Οι προσπάθειες για την αύξηση της πρόσβασης σε σωτήρια φάρμακα για τον διαβήτη είναι μόνο μία από τις σημαντικές εργασίας του Παγκόσμιου Συμφώνου για τον Διαβήτη, που ξεκίνησε τον Απρίλιο του 2021. Το Σύμφωνο συγκεντρώνει εθνικές κυβερνήσεις, οργανισμούς του ΟΗΕ, μη κυβερνητικούς οργανισμούς, οντότητες του ιδιωτικού τομέα, ακαδημαϊκά ιδρύματα, φιλανθρωπικά ιδρύματα, φορείς πασχόντων από διαβήτη και τους διεθνείς δωρητές προκειμένου να εργαστούν προς έναν κόσμο όπου όλα τα άτομα που διατρέχουν κίνδυνο για διαβήτη ή που ζουν με διαβήτη να έχουν πρόσβαση στη φροντίδα που χρειάζονται.

•

Οι κύριες αιτίες για τα κενά στην πρόσβαση • Η μετατόπιση της παγκόσμιας αγοράς από την ανθρώπινη ινσουλίνη, η οποία μπορεί να παραχθεί με σχετικά χαμηλό κόστος, στα ακριβότερα ανάλογα (συνθετικές ινσουλίνες) επιβάλλει μια αβάσταχτη οικονομική επιβάρυνση στις χώρες με χαμηλότερο εισόδημα. Γενικά, η ανθρώπινη ινσουλίνη είναι εξίσου αποτελεσματική με τις ανάλογες, αλλά τα ανάλογα είναι τουλάχιστον 1,5 φορές πιο ακριβά από τις ανθρώπινες ινσουλίνες και σε ορισμένες χώρες τρεις φορές πιο ακριβά.

• Τρεις πολυεθνικές εταιρείες ελέγχουν περισσότερο από το 90% της αγοράς ινσουλίνης, αφήνοντας ελάχιστο χώρο στις μικρότερες εταιρείες να ανταγωνιστούν για τις πωλήσεις ινσουλίνης.

• Οι μη βέλτιστες ρυθμίσεις και πολιτικές, συμπεριλαμβανομένων μη βέλτιστων προσεγγίσεων τιμολόγησης φαρμάκων, αδύναμης διαχείρισης προμηθειών και εφοδιαστικής αλυσίδας, ανεπαρκής χρηματοδότηση για την κάλυψη της ζήτησης και γενικά αδύναμη διακυβέρνηση επηρεάζουν την πρόσβαση στην ινσουλίνη και σε συναφείς συσκευές, όπως συσκευές παρακολούθησης και παράδοσης, σε όλες τις χώρες.

• Η ανεπαρκής ικανότητα και υποδομή του συστήματος Υγείας, συμπεριλαμβανομένης της έλλειψης ενσωμάτωσης υπηρεσιών σε επίπεδο πρωτοβάθμιας περίθαλψης, η ανεπαρκής ικανότητα παροχής φροντίδας για τον διαβήτη, η διασφάλιση της συνέχειας του εφοδιασμού και η υποδομή για τη διαχείριση πληροφοριών, τη διαχείριση προμήθειας και την τοπική παραγωγή ινσουλίνης είναι ευρέως διαδεδομένες προκλήσεις σε χώρες με χαμηλότερα εισοδήματα.

• Η έρευνα προσανατολίζεται προς τις πλούσιες αγορές, παραβλέποντας τις ανάγκες δημόσιας υγείας των χωρών χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, οι οποίες ευθύνονται για το 80% της επιβάρυνσης του διαβήτη.

• Το τοπίο των τιμών είναι επίσης ανομοιόμορφο και αποκαλύπτει έλλειψη διαφάνειας στον τρόπο καθορισμού των τιμών, σύμφωνα με την έκθεση. Για παράδειγμα, οι βιοομοειδείς ινσουλίνες (ουσιαστικά γενόσημες εκδόσεις) θα μπορούσαν να είναι περισσότερο από 25% φθηνότερες από το αρχικό προϊόν, αλλά πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένων αυτών με χαμηλότερο εισόδημα, δεν επωφελούνται από , δεν επωφελούνται από αυτήν τη δυνητική εξοικονόμηση

Πηγή: naftemporiki.gr

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 21

Έρευνα για τον διαβήτη //

H αξιοποίηση της γενετικής πληροφορίας οδηγεί σε καλύτερη διατροφική διαχείριση του Διαβήτη Τι αποκαλύπτει ελληνική μελέτη

Η

υγιεινή διατροφή, συμπεριλαμβανομένης της Μεσογειακής, και η άσκηση αποτελούν σημαντικά όπλα στην αντιμετώπιση του προδιαβήτη και του διαβήτη τύπου 2. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητά τους στη βελτίωση καρδιομεταβολικών δεικτών διαφέρει πολύ μεταξύ ασθενών και συχνά είναι περιορισμένη. Σύμφωνα με τον καθηγητή Βιολογίας – Γενετικής και διευθυντή του Εργαστηρίου Βιολογίας της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Αριστείδη Ηλιόπουλο, «οι διαφορετικές αποκρίσεις στη διατροφή αντανακλούν σε μεγάλο βαθμό τις διαφορές που έχουμε στο DNA, τις γενετικές μας “ιδιαιτερότητες”». Ερευνητές από τις Ιατρικές Σχολές του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), του Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) και από το Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδας (ΔΙΠΑΕ), σε συνεργασία με το δίκτυο GENOSOPHY, προσέγγισαν αυτό το έλλειμμα αποτελεσματικότητας των διατροφικών προτύπων στον διαβήτη με εξατομικευμένες διατροφικές συστάσεις που βασίζονται στο γενετικό προφίλ κάθε ασθενούς. Οι εξατομικευμένες αυτές συστάσεις προέκυψαν από τη μελέτη δεκάδων σημείων στο DNA που σχετίζονται με διαφοροποιημένη απάντηση στην πρόσληψη των μακροθρεπτικών συστατικών της τροφής, δηλαδή πρωτεΐνης, λίπους και υδατανθράκων, τη λήψη ή αποφυγή συγκεκριμένων συμπληρωμάτων, τον χρόνο λήψης των γευμάτων (χρονοδιατροφή) και τον ιδανικό τύπο άσκησης. Στη μελέτη συμμετείχαν οι καθηγητές του ΕΚΠΑ Αριστείδης Ηλιόπουλος, Καλλιόπη Γκούσκου και Δέσποινα Σανούδου, η συνεργάτιδά τους, διατροφολόγος Τζένη Λάζου, ο καθηγητής Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής του ΑΠΘ Δημήτριος Γουλής και η λέκτορας του ΔΙΠΑΕ Μαρία Γραμματικοπούλου. Εξατομικευμένη διατροφική παρέμβαση Σε πιλοτική κλινική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο διεθνώς αναγνωρισμένο περιοδικό Frontiers in Nutrition, οι εξατομικευμένες αλλαγές στη διατροφή και την άσκηση ασθενών με προδιαβήτη ή διαβήτη τύπου 2 οδήγησαν σε σημαντική απώλεια σωματικού βάρους και μεγαλύτερη βελτίωση των επιπέδων γλυκόζης, γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης και αρτηριακής πίεσης σε σύγκριση με τις συμβατικές δίαιτες. Η αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων αποδείχθηκε με τη χρήση μίας ειδικού είδους κλινικής μελέ-

22 //

της, που ονομάζεται «n-of-1». Σύμφωνα με αυτήν, κάθε ασθενής έλαβε διαδοχικά τη συμβατική και την εξατομικευμένη διατροφική παρέμβαση, επιτρέποντας την απευθείας σύγκρισή τους. Όπως ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η υπεύθυνη της μελέτης, επίκουρη καθηγήτρια στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ, Καλλιόπη Γκούσκου, «η μεθοδολογία που έχουμε αναπτύξει οδηγεί σε σημαντική βελτίωση των μεταβολικών δεικτών σε ασθενείς με διαβήτη, έως και πλήρη αποκατάσταση των παθολογικών παραμέτρων σε ασθενείς με προδιαβήτη». Η λέκτορας του ΔΙΠΑΕ διατροφολόγος Μαρία Γραμματικοπούλου συμπλήρωσε ότι «οι αλλαγές στο διατροφικό πλάνο που καθορίστηκαν από το DNA κάθε ατόμου ήταν σημαντικές και δε θα μπορούσαν να προβλεφθούν χωρίς τη γνώση της γενετικής πληροφορίας». Τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα οδηγούν τους ερευνητές στην οργάνωση μεγαλύτερης κλίμακας κλινικών μελετών τύπου «n-of-1». Τέλος, ο καθηγητής Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής του ΑΠΘ Δημήτριος Γουλής επεσήμανε ότι «καθώς οι θεραπευτικές παρεμβάσεις αφορούν δίαιτα και σωματική άσκηση, είναι δυνητικά κατάλληλες για κάθε κατηγορία ασθενών με μεταβολικές διαταραχές συμπεριλαμβανομένων παιδιών, εφήβων, ηλικιωμένων και εγκύων». Η ελληνική αυτή έρευνα ανοίγει νέους δρόμους στην αντιμετώπιση του διαβήτη που έχει λάβει επιδημικές διαστάσεις κατά τα τελευταία χρόνια συμβαδίζοντας με αυτές της παχυσαρκίας, ανοίγοντας τον δρόμο στην παροχή διατροφής ακριβείας. Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 είναι μια χρόνια, σοβαρή νόσος. Περισσότερα από 500 εκατομμύρια ασθενείς πάσχουν από διαβήτη, που αντιστοιχούν στο 6,5% του παγκόσμιου πληθυσμού ή σε 6.000 περιπτώσεις ανά 100.000 πληθυσμού. Περισσότερο από ένα εκατομμύριο θάνατοι κάθε χρόνο αποδίδονται στον διαβήτη, καθιστώντας τον την ένατη παγκόσμια αιτία θανάτου. Η θνητότητα οφείλεται κυρίως στη βλάβη των μεγάλων (καρδιά, εγκέφαλος, κάτω άκρα) και των μικρών αγγείων (οφθαλμοί, νεφροί).

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: amna.gr

// Έρευνα για τον διαβήτη

Φάρμακα κατά της υπέρτασης μαχητές ενάντια στον διαβήτη Εκατομμύρια περιπτώσεις εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 παγκοσμίως μπορούν να προληφθούν από ορισμένα φάρμακα κατά της υπέρτασης

Έ

ως τώρα η μείωση της αρτηριακής πίεσης αποτελούσε καθιερωμένη ιατρική στρατηγική για την αποτροπή των αγγειακών επιπλοκών του υπάρχοντος διαβήτη, αλλά νέα μελέτη δείχνει με βεβαιότητα ότι μερικά φάρμακα κατά της πίεσης μπορούν επίσης να προλάβουν τον διαβήτη. Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή καρδιαγγειακής ιατρικής του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης Καζέμ Ραχιμί, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο ιατρικό περιοδικό «The Lancet», σύμφωνα με τη βρετανική «Γκάρντιαν», αξιολόγησαν (μετα-ανάλυση) στοιχεία από 19 έρευνες και κλινικές δοκιμές που αφορούσαν συνολικά σχεδόν 146.000 ανθρώπους, από τους οποίους σχεδόν 10.000 με διαγνωσμένο διαβήτη τύπου 2. Διαπιστώθηκε ότι μια μείωση κατά 5 mmHg στη συστολική πίεση μέσω αντι-υπερτασικών φαρμάκων ή αλλαγών στον τρόπο ζωής μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο διαβήτη κατά 11%. Η μείωση είναι ακόμη μεγαλύτερη (16%) όσον αφορά δύο κατηγορίες φαρμάκων κατά της υπέρτασης, τους αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτενσίνης (ACE) και τους αποκλειστές του υποδοχέα της αγγειοτενσίνης ΙΙ (ARB). Από την άλλη, άλλα είδη φαρμάκων για την πίεση του αίματος, όπως οι αποκλειστές διαύλων ασβεστίου, δε φάνηκε να μειώνουν τον κίνδυνο διαβήτη, ενώ κάποια άλλα φάρμακα όπως

οι β-αποκλειστές και τα διουρητικά θειαζίδης στην πραγματικότητα αυξάνουν τον κίνδυνο διαβήτη, παρόλο που παρέχουν γνωστά οφέλη όσον αφορά την αποτροπή των εμφραγμάτων και των εγκεφαλικών. Εκτός από τα φάρμακα, η διατήρηση φυσιολογικού βάρους και η υιοθέτηση γενικότερα ενός υγιεινού τρόπου ζωής με άσκηση και σωστή διατροφή αποτελούν τον καλύτερο τρόπο για να αποφύγει κάποιος τον διαβήτη. Στους ανθρώπους όμως υψηλού κινδύνου για διαβήτη, σύμφωνα με τους ερευνητές, θα πρέπει να συνταγογραφούνται και φάρμακα όπως οι αναστολείς ACE και ARB.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: ΑΠΕ

// 23

Έρευνα για τον διαβήτη //

Προδιαβήτης:

Οι ενδείξεις που προειδοποιούν έως και 20 χρόνια πριν τη διάγνωση

Α

ν και ο προδιαβήτης αποτελεί «προειδοποίηση» για τη μελλοντική εκδήλωση του διαβήτη τύπου 2, φαίνεται

ότι υπάρχουν σημάδια που «προειδοποιούν» και για τον προδιαβήτη. Οι πρώιμες ενδείξεις για τον διαβήτη ή τον προδιαβήτη μάλιστα, είναι δυνατό να ανιχνευτούν μία έως δύο δεκαετίες πριν τη διάγνωση της πάθησης. Δεκαετής μελέτη που εκπονήθηκε από Ιάπωνες ερευνητές και αφορούσε συνολικά 27.000 υγιείς ανθρώπους (κυρίως άνδρες) που δεν είχαν ιστορικό διαβήτη, παρακολούθησε την πορεία της υγείας των συμμετεχόντων έως ότου αυτοί διαγνώστηκαν με προδιαβήτη ή διαβήτη. Στον προδιαβήτη, τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα είναι μεν υψηλότερα από το φυσιολογικό -γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη ≥5,7% έως <6,5%, γλυκόζη πλάσματος νηστείας ≥100 mg/dl έως <126 mg/dl ή δοκιμασία ανοχής στη γλυκόζη ≥140 mg/dl έως <200 mg/dl, σύμφωνα με την Αμερικανική Διαβητολογική Ένωση (ADA)- αλλά όχι αρκετά υψηλά για να προκύψει διάγνωση για διαβήτη. Κατά την περίοδο της μελέτης, 1.067 συμμετέχοντες διαγνώστηκαν με διαβήτη τύπου 2. Σε σχέση με όσους δεν εκδήλωσαν διαβήτη, οι συμμετέχοντες αυτοί εμφάνισαν τρία συγκεκριμένα συμπτώματα. Ακριβώς το ίδιο μοτίβο προειδοποιητικών ενδείξεων, αν και σε πιο ήπιο βαθμό, παρατηρήθηκε και σε όσους συμμετέχοντες εκδήλωσαν προδιαβήτη κατά τη διάρκεια της μελέτης και μάλιστα έως και μία δεκαετία πριν διαπιστωθεί η πάθηση.

Τα συμπτώματα είναι τα εξής: ✓✓ Yψηλότερα επίπεδα γλυκόζης νηστείας. ✓✓ Mεγαλύτερη αντίσταση στην ινσουλίνη, η οποία αναπτύσσεται όταν τα κύτταρα αδυνατούν να αξιοποιήσουν σωστά την ορμόνη ινσουλίνη για τη ρύθμιση των επιπέδων της γλυκόζης στο αίμα. ✓✓ Υψηλότερος δείκτης μάζας σώματος και μάλιστα έως και 10 χρόνια πριν γίνει η διάγνωση. Ο υψηλός δείκτης μάζας σώματος (25 και άνω) αποτελεί γνωστό παράγοντα κινδύνου για τον διαβήτη τύπου 2.

Πηγή: onmed.gr

24 //

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Έρευνα για τον διαβήτη

Οι ψυχικές

διαταραχές αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη

Η

κατάσταση της ψυχικής υγείας επηρεάζει ραγδαία και την ποιότητα της υγείας ενός ατόμου και φαίνεται πως επηρεάζει και την εμφάνιση του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Πιο συγκεκριμένα, νέα μελέτη δημοσιευμένη στο Diabetologia από το Τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου της Νότιας Δανίας τονίζει ότι οι πιθανότητες εμφάνισης του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 αυξάνονται για όσους πάσχουν από κάποια ψυχική διαταραχή, σε σύγκριση με τον γενικό πληθυσμό. Προηγούμενα σχετικά ερευνητικά στοιχεία επιβεβαιώνουν αυτό το πόρισμα, καθώς έχουν αποδείξει ότι οι πιθανότητες εμφάνισης του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 αυξάνεται σε άτομα με διπολική διαταραχή, σχιζοφρένεια και κατάθλιψη. Παρόλα αυτά, δεν υπήρχε επί του παρόντος διαθέσιμη συστηματική επισκόπηση αυτής της έρευνας για να εξεταστούν οι πιθανές σχέσεις μεταξύ του επιπολασμού του σακχαρώδη διαβήτη και των ψυχιατρικών διαταραχών. Οι ερευνητές της συγκεκριμένης μελέτης έλαβαν υπόψιν τους επιστημονικά στοιχεία από τέσσερις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων, με 32 συστηματικές ανασκοπήσεις βασισμένες σε 245 μοναδικές πρωτογενείς μελέτες. Έντεκα ήταν οι κατηγορίες των ψυχικών αυτών διαταραχών που εξέτασαν: η σχιζοφρένεια, η διπολική διαταραχή, η κατάθλιψη, οι διαταραχές που σχετίζονται με τη χρήση ουσιών, η αγχώδης διαταραχή, η διατροφική διαταραχή, η νοητική υστέρηση, η ψύχωση, η διαταραχή του ύπνου, η άνοια, καθώς και μια «μικτή» ομάδα που περιελάμβανε διαφορετικούς τύπους ψυχιατρικών διαταραχών. Τον μεγαλύτερο κίνδυνο ανάπτυξης του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 διέτρεχαν τα άτομα με διαταραχή ύπνου κατά 40%, ενώ στις διαταραχές υπερφαγίας το ποσοστό ανερχόταν στο 21%. Ακολουθεί η διαταραχή χρήσης ουσιών με 16%, οι αγ-

χώδεις διαταραχές με 14%, 11% μεγαλύτερες πιθανότητες για όσους έπασχαν από διπολική διαταραχή και 11% από ψύχωση. Η κατηγορία ασθενών με τον χαμηλότερο κίνδυνο ήταν όσοι έπασχαν από νοητική υστέρηση, σε ποσοστό 8%. Τέλος, σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις, οι πιθανότητες για τους ασθενείς με ψυχιατρικές διαταραχές ήταν ανεβασμένες κατά 6-9% σε σύγκριση με τον γενικό πληθυσμό. Πώς συνδέονται όμως οι διαταραχές του ύπνου με τον σακχαρώδη διαβήτη; Οι ερευνητές εξηγούν ότι οι διαταραχές του ύπνου αποτελούν μια υποομάδα ψυχιατρικών διαταραχών και έχουν υψηλή συννοσηρότητα μαζί με αρκετές άλλες ασθένειες. Μάλιστα, στη συγκεκριμένη ανασκόπηση, οι περισσότερες από τις πρωτογενείς μελέτες διεξήχθησαν σε άτομα με επιπλέον ασθένειες όπως η χρόνια νεφρική νόσος: «Είναι πιθανό αυτή η φυσική συννοσηρότητα να συμβάλλει στον υψηλό επιπολασμό της νόσου σε άτομα με διαταραχή ύπνου. Η σχέση αυτή είναι πιθανό να είναι αμφίδρομη, με τη διαταραχή ύπνου να αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης του σακχαρώδη διαβήτη, ενώ αντίστοιχα ο σακχαρώδης διαβήτης αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαταραχών ύπνου». Συμπερασματικά, οι ερευνητές σημειώνουν ότι χρειάζεται να κατανοήσουμε περαιτέρω και πιο εμπεριστατωμένα τις διαφορές ανάμεσα σε κίνδυνο ασθένειας και των αιτιών πίσω από αυτές. Τα έγκυρα μάλιστα στοιχεία σχετικά με τους βιολογικούς και συμπεριφορικούς παράγοντες που οδηγούν στον αυξημένο επιπολασμό του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 σε άτομα με ψυχιατρική διαταραχή θα είναι ζωτικής σημασίας για τη σωστή διαχείριση των ασθενών.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: protothema.gr

// 25

Έρευνα για τον διαβήτη //

Η κοινωνική προσφορά κρατάει χαμηλά την εσωτερική φλεγμονή

Η

τήρηση θετικών κοινωνικών σχέσεων αποτελεί φυσικό και ανέξοδο τρόπο για τη διατήρηση της καλής υγείας και τη μείωση της εσωτερικής φλεγμονής στο σώμα όπως απέδειξε αμερικανική μελέτη. Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο Brain, Behavior and Immunity και οι ερευνητές από το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο του Οχάιο θέλησαν να διερευνήσουν κατά πόσο η παροχή βοήθειας ή υποστήριξης σε μέλη της οικογένειάς μας ή φίλους έχει ευεργετική επίδραση όχι μόνο στους άλλους αλλά και σε εμάς τους ίδιους. Οι επιστήμονες, με επικεφαλής τον Tao Jiang, αξιολόγησαν στοιχεία που αφορούσαν σε 1.054 άτομα (34-84 ετών) που είχαν λάβει μέρος στην Εθνική Δημοσκόπηση για την Εξέλιξη των Μεσήλικων Ατόμων.

26 //

Οι συμμετέχοντες είχαν απαντήσει σε ερωτηματολόγιο που αξιολογούσε την «κοινωνική ενσωμάτωση», μέσω ερωτήσεων αν ήταν έγγαμοι ή άγαμοι, πόσο συχνά επικοινωνούσαν με μέλη της οικογένειας και φίλους και πόσο συχνά λάμβαναν μέρος σε ομαδικές δράσεις ή κοινωνικές δραστηριότητες. Επίσης, δήλωσαν πόσο πίστευαν ότι μπορούσαν να βασιστούν στην οικογένεια, τους φίλους ή τον/τη σύντροφο αν χρειάζονται βοήθεια. Έπειτα από δύο χρόνια οι ίδιοι άνθρωποι κλήθηκαν να δώσουν δείγμα αίματος προς ανάλυση, ώστε να αξιολογηθεί και το επίπεδο της ιντερλευκίνης 6 (IL-6) η οποία είναι δείκτης συστημικής φλεγμονής στο σώμα. «Τα υψηλά επίπεδα της IL-6 σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο εκδήλωσης πολλών παθήσεων, όπως ο καρκίνος και τα καρδιαγγειακά νοσήματα», εξηγεί ο Baldwin Way, επίκουρος καθηγητής στο αμερικανικό Πανεπιστήμιο και μέλος της επιστημονικής ομάδας. Από την αξιολόγηση των στοιχείων προέκυψε ότι η χρόνια φλεγμονή κυμαίνονταν σε χαμηλά επίπεδα στα άτομα που είχαν θετικές κοινωνικές σχέσεις. Συγκεκριμένα, τα άτομα που είχαν αναφέρει ότι ήταν διαθέσιμα να υποστηρίξουν φίλους και συγγενείς είχαν χαμηλότερα επίπεδα φλεγμονής στον οργανισμό τους. «Οι θετικές σχέσεις μπορεί να σχετίζονται με λιγότερη εσωτερική φλεγμονή ειδικά σε όσους πιστεύουν ότι μπορούν να προσφέρουν περισσότερη υποστήριξη στους συγγενικούς και κοινωνικούς συσχετισμούς τους», εξηγεί ο Tao Jiang, υποψήφιος διδάκτορας Ψυχολογίας στο Πολιτειακό Πανεπιστήμιο του Οχάιο. Αξίζει δε να σημειωθεί ότι η σημασία του να είναι κανείς διαθέσιμος να προσφέρει στους άλλους και να απολαμβάνει έτσι καλύτερης υγείας ίσχυε ανεξαρτήτως ηλικίας, εισοδήματος, μορφωτικού επιπέδου, χρήσης φαρμάκων και διαγνωσμένων παθήσεων.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: ygeiawatch.com.cy

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 27

Έρευνα για τον διαβήτη //

Βάση μιας ισορροπημένης υγείας ο ύπνος

Ο

ύπνος φαίνεται πως παίζει καθοριστικό ρόλο στη ρύθμιση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα και αποτελεί το δεύτερο σημαντικό στοιχείο μετά το γεύμα. Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιεύονται στο Diabetologia της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Μελέτης του Διαβήτη, τα άτομα που κοιμούνται αργά και έχουν κακής ποιότητας ύπνο έχουν υψηλότερα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα και γενικότερα πτωχό έλεγχο του σακχάρου μετά από τα γεύματά τους. Επιστημονική ομάδα του Κέντρου Διαβήτη του Πανεπιστημίου Λουντ στο Μάλμε με επικεφαλής τη Neli Tsereteli υπό την επίβλεψη του καθηγητή Paul Franks μελέτησε αν οι νυχτερινές διακυμάνσεις του ύπνου, η επάρκεια ή η στιγμή που πέφτει ο πάσχοντας από διαβήτη για ύπνο επηρεάζουν τη μεταγευματική γλυκόζη μετά το πρωινό γεύμα. Ως γνωστόν η διατροφή, η άσκηση και ο ύπνος είναι δομικά συστατικά ενός υγιεινού τρόπου ζωής. Ωστόσο, ο ρόλος του ύπνου στον τρόπο που το σώμα ρυθμίζει τη γλυκόζη του αίματος σε υγιή άτομα δεν έχει μελετηθεί επαρκώς. Η ποιότητα του ύπνου έχει άμεση αιτιολογική συσχέτιση με πολλές παθήσεις, όπως η καρδιαγγειακή νόσος, η παχυσαρκία και διαβήτης τύπου 2. Και ο διαταραγμένος ύπνος που ενδεχομένως να είναι απόρροια της χρόνιας αποφρακτικής πνευμονοπάθειας, σχετίζεται τόσο με τον διαβήτη τύπου 2 όσο και με τον κίνδυνο επιπλοκών που μπορεί να εμφανιστούν ως απόρροια της νόσου. Αυτό το κλασσικό παράδειγμα αλλά και άλλα ανάλογα είναι μια απτή απόδειξη της άμεσης σχέσης της ποιότητας και διάρκειας του ύπνου και της ικανότητας του σώματος να ρυθμίζει σωστά τα επίπεδα της γλυκόζης. Οι ερευνητές μελέτησαν τη σχέση ύπνου (διάρκεια και επάρκεια) και μεταγευματικής γλυκαιμικής ανταπόκρισης (η αλλαγή στη γλυκόζη του αίματος μετά από ένα γεύμα) μετά από πρωινό γεύμα (με ποικιλία μακροθρεπτικών συστατικών) σε μια ομάδα 953 υγιών ατόμων από το Ηνωμένο Βασίλειο και τις ΗΠΑ. Οι συμμετέχοντες είχαν λάβει μέρος στη μελέτη PREDICT1, τη μεγαλύτερη επιστημονική διατροφική μελέτη παγκοσμίως για 14 συνεχείς ημέρες. Η γλυκόζη μετρούνταν με ειδική συσκευή

28 //

διαρκούς μέτρησης (λαμβάνονταν δείγματα ανά 15 λεπτά) ενώ ο ύπνος μέσω ειδικής συσκευής που φορούσαν στο χέρι οι συμμετέχοντες και κατέγραφε την κίνησή τους. Από την επεξεργασία των στοιχείων δεν προέκυψε στατιστικά σημαντικός συσχετισμός μεταξύ της διάρκειας που είχε ο ύπνος και της μεταγευματικής γλυκαιμικής ανταπόκρισης, αλλά παρατηρήθηκε σημαντική αλληλεπίδραση όταν συνεκτιμήθηκε η διατροφική σύσταση του πρωινού γεύματος. Η μεγαλύτερη διάρκεια του ύπνου σχετιζόταν με χαμηλότερα επίπεδα γλυκόζης μετά την κατανάλωση πρωινού με πολλούς υδατάνθρακες και λιπαρά. Αυτό αποτελεί ένδειξη καλού γλυκαιμικού ελέγχου. Επίσης, οι ειδικοί παρατήρησαν ότι όταν το άτομο κοιμόνταν περισσότερο από το σύνηθες είχε μεταγευματικά μειωμένα επίπεδα γλυκόζης την επόμενη ημέρα και αφότου είχε καταναλώσει ένα πρωινό με πολλά λιπαρά και υδατάνθρακες. Ακόμα εντοπίστηκε συσχέτιση μεταξύ της επάρκειας του ύπνου (που αποτελεί και έμμεση ένδειξη για τυχόν διαταραχές ύπνου) και του γλυκαιμικού ελέγχου που δε σχετιζόταν με τη διατροφική σύσταση του πρωινού γεύματος της επόμενης ημέρας. Οι συμμετέχοντες που είχαν υψηλή επάρκεια ύπνου είχαν κατά μέσο όρο περισσότερες πιθανότητες να έχουν μεταγευματικά χαμηλά επίπεδα γλυκόζης συγκριτικά με εκείνους που είχαν μικρή επάρκεια ύπνου. Όταν δηλαδή ο εθελοντής κοιμόνταν περισσότερο από το φυσιολογικό, έτεινε να έχει μεταγευματικά χαμηλότερα επίπεδα γλυκόζης. Τέλος, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι και η χρονική στιγμή που έπεφτε κάποιος για ύπνο επηρέαζε τη μεταγευματική γλυκόζη. Συγκεκριμένα, εκείνοι που έπεφταν για ύπνο αργά είχαν χειρότερο γλυκαιμικό έλεγχο. «Η διάρκεια και η επάρκεια του ύπνου παίζουν καθοριστικό ρόλο στη μεταγευματική γλυκόζη. Μια ακόμη μελέτη αναδεικνύει την αξία του ύπνου στη μεταβολική υγεία και την ανάγκη της εφαρμογής ολιστικών στρατηγικών στην πρόληψη και διαχείριση του διαβήτη», αναφέρεται στα συμπεράσματα της μελέτης.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: topontiki.gr

// Έρευνα για τον διαβήτη

Η ώρα του πρωινού παίζει ρόλο στον μεταβολισμό

Ό

σοι αρχίζουν το φαγητό πριν τις 8:30 το πρωί, έχουν χαμηλότερα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα τους και μικρότερη ινσουλινοαντοχή, πράγμα που μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2. Οι ερευνητές, με επικεφαλής τη δρα Μάριαμ Άλι του Πανεπιστημίου Northwestern του Σικάγο, που έκαναν τη σχετική παρουσίαση στο διαδικτυακό ετήσιο συνέδριο της αμερικανικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας, ανέλυσαν στοιχεία για 10.575 άτομα, που χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες ανάλογα με τον συνολικό χρόνο μέσα στη μέρα που έτρωγαν (από το πρωινό έως το βραδινό): • λιγότερο από δέκα ώρες, • 10 έως 13 και • περισσότερες από 13.

Τα οφέλη της φυτοφαγικής διατροφής

Επίσης δημιουργήθηκαν έξι υποκατηγορίες ανάλογα με το αν κάποιος ξεκινούσε να τρώει πριν ή μετά τις 08:30 το πρωί. «Βρήκαμε ότι όσοι αρχίζουν να τρώνε νωρίτερα στη διάρκεια της μέρας, έχουν χαμηλότερα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα τους και μικρότερη ινσουλινοαντίσταση, άσχετα με το αν περιορίζουν το εύρος της λήψης τροφής σε λιγότερες από 10 ώρες ή “απλώνουν” το φαγητό τους σε πάνω από 13 ώρες καθημερινά», δήλωσε η δρ Άλι. Η αντίσταση στην ινσουλίνη συμβαίνει όταν το σώμα δεν ανταποκρίνεται εξίσου καλά στην παραγόμενη από το πάγκρεας ορμόνη και η γλυκόζη δυσκολεύεται να εισέλθει στα κύτταρα για να μεταβολισθεί, με συνέπεια να αυξάνεται ο κίνδυνος διαβήτη. Πηγή: tvxs.gr

•

•

Σ

ημαντικά οφέλη προσφέρει η φυτοφαγική διατροφή για όσους την υιοθετούν. Το σημαντικότερο είναι ότι μειώνουν τον κίνδυνο για καρδιοπάθεια και άλλες χρόνιες παθήσεις, καθώς και για πρόωρο θάνατο, ενώ ταυτόχρονα χάνουν πιο εύκολα τα παραπανίσια κιλά τους. Η κατανάλωση περισσότερων φυτικών πρωτεϊνών και λιγότερων ζωικών σχετίζεται με μειωμένο κίνδυνο για καρδιοπάθεια (στεφανιαία νόσο). Ολλανδική έρευνα του Ιατρικού Κέντρου του Πανεπιστημίου Έρασμος, που πραγματοποιήθηκε σε σχεδόν 6.000 άτομα σε βάθος 13 ετών, δείχνει ότι όσοι τρώνε περισσότερες πρωτεΐνες φυτικής προέλευσης αντί για ζωικές έχουν μικρότερο καρδιαγγειακό κίνδυνο.

• Η κατανάλωση περισσότερων φυτικών πρωτεϊνών και λιγότερων ζωικών σχετίζεται με λιγότερη συσσώρευση πλάκας στις αρτηρίες, άρα και με μειωμένο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Βραζιλιάνικη έρευνα της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου του Σάο Πάολο, που πραγματοποιήθηκε σε περίπου 4.500 ενηλίκους, βρήκε ότι όσοι καταναλώνουν τακτικά περισσότερες φυτικές πρωτεΐνες έχουν κατά μέσο όρο σχεδόν 60% λιγότερες πιθανότητες να εμφανίσουν δυνητικά επικίνδυνες πλάκες ασβεστίου στο εσωτερικό των αρτηριών τους, σε σχέση με όσους καταναλώνουν περισσότερες ζωικές πρωτεΐνες.

•

Η φυτοφαγία μειώνει πολλούς παράγοντες κινδύνου για καρδιοπάθεια και διαβήτη. Αμερικανική μελέτη της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Τζορτζ Ουάσιγκτον δείχνει ότι οι φυτοφάγοι έχουν λιγότερους παράγοντες κινδύνου για καρδιοπάθεια και διαβήτη. Μεταξύ άλλων, έχουν μικρότερο δείκτη μάζας σώματος, μικρότερη περιφέρεια μέσης, λιγότερο κοιλιακό λίπος, χαμηλότερη χοληστερίνη και χαμηλότερα επίπεδα γλυκόζης σε σχέση με όσους τρώνε κρέας. Όσοι ακολουθούν φυτοφαγική δίαιτα αδυνατίζουν περισσότερο και ταχύτερα. Αμερικανική έρευνα της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, η οποία μελέτησε περισσότερους από 125.000 ανθρώπους σε διάστημα τετραετίας, δείχνει ότι οι φυτοφαγικές δίαιτες με τροφές ποιότητας (που βασίζονται σε πλήρη δημητριακά, φρούτα, λαχανικά, ξηρούς καρπούς κ.ά.) έχουν ως αποτέλεσμα το χαμηλότερο βάρος σε σχέση με δίαιτες που περιλαμβάνουν επεξεργασμένα δημητριακά, τηγανητά, γλυκά κ.ά. Όσο πιο ποιοτική είναι η φυτοφαγική διατροφή, τόσο μικρότερος είναι ο κίνδυνος πρόωρου θανάτου. Δεν έχει σημασία μόνο η φυτοφαγία, αλλά και η ποιότητά της. Aμερικανική έρευνα της Σχολής Επιστήμης της Διατροφής του Πανεπιστημίου Ταφτς, η οποία πραγματοποιήθηκε σε σχεδόν 30.000 ενηλίκους, δείχνει ότι οι καλύτερες δυνατές επιλογές από ποιοτική άποψη στα προϊόντα της φυτοφαγικής διατροφής μειώνουν κατά 30% την πρόωρη θνησιμότητα και αυξάνουν τις πιθανότητες μακροζωίας. Σύμφωνα με τη μελέτη, η ποιότητα της φυτοφαγικής διατροφής είναι πιο σημαντική απ’ ό,τι η ποιότητα της ζωικής διατροφής, καθώς αν κανείς τρώει ζωικά προϊόντα υψηλής ποιότητας, έχει μικρό μόνο όφελος στη θνησιμότητά του. Ιδίως για τους ανθρώπους με χρόνιες παθήσεις, η έρευνα δείχνει ότι η ποιοτική φυτοφαγική διατροφή έχει μεγάλο όφελος.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: onmed.gr

// 29

Έρευνα για τον διαβήτη //

Σπόροι chia, υπερτροφή που αξίζει να εντάξουμε στη διατροφή μας

Κ

ορυφαία υπερτροφή αποτελούν οι σπόροι chia καθώς βοηθούν στη διαχείριση του διαβήτη. Οι αυξημένες τιμές γλυκόζης στο αίμα αποτελούν τον «πρόδρομο» του προδιαβήτη αλλά και του διαβήτη τύπου 2. Προκύπτουν όταν τα κύτταρα του σώματος αντιστέκονται στη δράση της ινσουλίνης, αναγκάζοντας το πάγκρεας να παράγει ακόμα μεγαλύτερη ποσότητα, με αποτέλεσμα τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα να είναι ιδιαίτερα αυξημένα. Για να διατηρήσετε τις τιμές της γλυκόζης στο αίμα σε υγιή επίπεδα, οι ειδικοί συνιστούν άσκηση, διακοπή καπνίσματος, περιορισμό του αλκοόλ αλλά και μια διατροφή «φιλική» προς τον διαβήτη. Αν και ο γιατρός σας σε συνεργασία με τον διαιτολόγο είναι οι κατάλληλοι για να δημιουργήσουν ένα πλάνο διατροφής που θα ταιριάζει στις ανάγκες σας, υπάρχουν ορισμένα τρόφιμα που μπορούν να ενισχύσουν την προσπάθειά σας, σύμφωνα με τους ειδικούς.

Έρευνα που δημοσιεύθηκε στο British Journal of Nutrition διαπίστωσε ότι η κατανάλωση σπόρων chia μπορεί να σας βοηθήσει να διαχειριστείτε την αντίσταση στην ινσουλίνη, η οποία είναι ένα κοινό πρόβλημα που σχετίζεται με τον διαβήτη. Σε άλλη πρόσφατη μελέτη, οι ερευνητές έλεγξαν τι συνέβη όταν ενήλικες με διαβήτη κατανάλωναν 40 γραμμάρια σπόρων chia κάθε μέρα για 12 εβδομάδες. Στο τέλος των 12 εβδομάδων, μαζί με άλλους παράγοντες όπως η υγιεινή διατροφή, η άσκηση και τα φάρμακα εάν χρειαζόταν, η ομάδα που κατανάλωνε σπόρους chia είχε σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα συγκριτικά με την ομάδα που δεν κατανάλωνε.

Οι διαλυτές ίνες Τα οφέλη Σειρά ερευνητικών μελετών προτείνει ότι η κατανάλωση σπόρων chia μπορεί να σας βοηθήσει να διαχειριστείτε καλύτερα τόσο τον διαβήτη όσο και τον προδιαβήτη. Οι συγκεκριμένοι σπόροι είναι πλούσιοι σε φυτικές ίνες και πρωτεΐνες, είναι γνωστό ότι βοηθούν στην πέψη, τον έλεγχο του βάρους, ενώ θωρακίζουν και την εύρυθμη λειτουργία της καρδιάς. Και μαζί με αυτά τα οφέλη, πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι οι σπόροι chia μπορούν επίσης να βοηθήσουν στη διαχείριση του διαβήτη.

Αυτή η εξαιρετικά ωφέλιμη δράση τους οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην υψηλή περιεκτικότητά τους σε φυτικές ίνες και συγκεκριμένα στις διαλυτές. Αυτός ο τύπος ινών, που βρίσκεται επίσης στη βρώμη, τα μήλα και τα φασόλια, βοηθά στην επιβράδυνση της διαδικασίας της πέψης και ως εκ τούτου συμβάλλουν στη διατήρηση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα σε σταθερά επίπεδα. Μπορείτε να προσθέσετε τους σπόρους στο πρωινό σας γεύμα, όπως η βρώμη με γάλα ή ένα γιαούρτι με χαμηλά λιπαρά ή ακόμα και να τους ανακατέψετε στο νερό σας. Πηγή: vita.gr

30 //

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Έρευνα για τον διαβήτη

ς έ ι λ α τ ε Ορθοπ

για καλή υγεία

Τ

ο ποδήλατο μπορεί να μην ακούγεται το ιδανικότερο μέσο για να χρησιμοποιήσει κάποιος μέσα στις μεγάλες πόλεις, εάν όμως το εντάξουμε στην καθημερινότητά μας, μπορεί να αποτρέψει χιλιάδες πρόωρους θανάτους. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνει και νέα έρευνα από το Κρατικό Πανεπιστήμιο του Κολοράντο, υπολογίζοντας για πρώτη φορά όλα τα οφέλη της ποδηλασίας στην πόλη για την υγεία σε 17 χώρες. Σύμφωνα με την ερευνητική ομάδα, 205.424 πρόωροι θάνατοι θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί κάθε χρόνο, εάν κάθε χώρα μπορούσε να υποστηρίξει με ειδικές δομές και πολιτικές την ποδηλασία μέσα στην πόλη. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Environmental Health Perspectives και μοντελοποίησε τα οφέλη από την προώθηση της ποδηλασίας στην πόλη έως το 2050, σε περίπτωση που το 100% των μετακινήσεων πραγματοποιηθούν με το ποδήλατο αντί για το αυτοκίνητο. Ως δεινός ποδηλάτης της πόλης, ο επικεφαλής της έρευνας David Rojas-Rueda, σε συνεργασία με επιστήμονες από το Ινστιτούτο Παγκόσμιας Υγείας με έδρα τη Βαρκελώνη, αποκάλυψε ότι εάν υιοθετηθούν παγκοσμίως πολιτικές που προωθούν τη χρήση ποδηλάτου στην πόλη, μπορούν να προσφέρουν σημαντικά οφέλη στη θνησιμότητα τα επόμενα χρόνια. «Αυτή η μελέτη πρέπει να θεωρηθεί ως ένα κάλεσμα για την εφαρμογή πολιτικών που υποστηρίζουν τη βιώσιμη κινητικότητα και έναν υγιή αστικό σχεδιασμό», τόνισε και πρόσθεσε: «Οι τρέχουσες

πολιτικές θα επηρεάσουν το μέλλον μας και την υγεία των μελλοντικών γενεών». Οι επιστήμονες συνέκριναν τις τρέχουσες τάσεις της ποδηλασίας με τα υψηλά επίπεδα ποδηλασίας στην πόλη μεταξύ 17 χωρών, συμπεριλαμβανομένων της Βραζιλίας, του Καναδά, της Κίνας, της Δανίας, της Αιγύπτου, της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ινδίας, της Ινδονησίας, της Ιταλίας, της Ιαπωνίας, του Μεξικού, της Ολλανδίας, της Ρωσίας, της Νότιας Αφρικής, του Ηνωμένου Βασιλείου και των ΗΠΑ. Η ερευνητική ομάδα χρησιμοποίησε μια ποσοτική μεθοδολογία για να εκτιμήσουν τις επιπτώσεις στην υγεία, με την οποία εξέτασαν τα οφέλη της σωματικής δραστηριότητας και τους κινδύνους που συνδέονται με τα θανατηφόρα τροχαία και την εισπνοή της ατμοσφαιρικής ρύπανσης κατά τη διάρκεια της ποδηλασίας. Επικεντρώθηκαν επίσης στον ενήλικο πληθυσμό και συμπεριέλαβαν τις επιπτώσεις των ηλεκτρικών ποδηλάτων. Το σενάριο αυτό κατά το οποίο θα αυξηθεί η χρήση του ποδηλάτου μέχρι το 2050 βασίστηκε σε αποδεδειγμένες πολιτικές που ενισχύουν τη χρήση του ποδηλάτου όπως: ●● Αναβάθμιση των υποδομών σε υπάρχοντες δρόμους, έτσι ώστε να δημιουργηθεί ένα δίκτυο ποδηλατικών διαδρομών τόσο σε μεγαλύτερους δρόμους όσο και σε μικρότερους. ●● Κοινή χρήση ποδηλάτων στις μεγαλύτερες πόλεις. ●● Προώθηση της χρήσης του ποδηλάτου στις πόλεις με συγκεκριμένες πολιτικές. ●● Επένδυση στην κατασκευή πεζοδρόμων και διαδρομών που μπορούν να συνδυάσουν τη χρήση του ποδηλάτου και των μέσων μαζικής μεταφοράς. ●● Κατάργηση των πολιτικών που υποστηρίζουν τη χρήση του αυτοκινήτου, όπως η δωρεάν στάθμευση και οι επιδοτήσεις καυσίμων, αλλά και αυξήσεις στα τέλη κυκλοφορίας.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: ygeiamou.gr

// 31

Εκδηλώσεις Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. //

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ 2 ΤΥΠΟΥ 2 ΤΥΠΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ∆ΗΣ ∆ΙΑΒΗΤΗΣ ∆ΙΑΒΗΤΗΣ ΣΑΚΧΑΡΩ∆ΗΣ

Με επιτυχία ολοκληρώθηκαν ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 17:00 18:00: τα επιμορφωτικά 17:00 σεμινάρια - 18:00: της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.

18:00 - 19:00:

Τι είναι ο Σακχαρώδης ∆ιαβήτης τύπου 2 / Μύθοι και αλήθειες στην είναι ο Σακχαρώδης ∆ιαβήτης εµφάνιση του ∆ιαβήτη τύπου 2 / ΤιCOVID-19 και ∆ιαβήτης Τύπου 2τύπου 2 / Μύθοι και αλήθειες στην εµφάνιση του ∆ιαβήτη τύπου 2 / COVID-19 και ∆ιαβήτης Τύπου 2

18:00 - 19:00:

Μετάβαση από τον προ-διαβήτη στον ∆ιαβήτη τύπου 2 / ∆ιαβήτης τύπου 2 Μετάβαση από τον προ-διαβήτη στονµε ∆ιαβήτη τύπου 2 / ∆ιαβήτης τύπου 2 στην Περιφέρεια Ανατολικής και συννοσηρότητα / Πώς επηρεάζει η πανδηµία COVID-19 το άτοµο ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ∆ιαβήτη, συµβουλές προστασίαςκαι συννοσηρότητα / Πώς επηρεάζει η πανδηµία COVID-19 το άτοµο µε ∆ιαβήτη, συµβουλές προστασίας 19:00 - 20:00: Μακεδονίας Θράκης 17:00 - 18:00: 19:00 - 20:00:

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 17:00 - 18:00:

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ

Τι είναι ο Σακχαρώδης ∆ιαβήτης τύπου 1; / Πού οφείλεται και πώς Νοµοθεσία της COVID-19 στα άτοµα µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία σχετικά µε Τι είναι ο Σακχαρώδης ∆ιαβήτης τύπουκαλύψεις 1; / Πούαναλωσίµων οφείλεται και Νοµοθεσία της COVID-19 άτοµα µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία σχετικά µε διαχειριζόµαστε καταστάσεις όπως η Υπο/ Υπεργλυκαιµία; / πώς φαρµάκων αλλά και προστασία του στα ασθενή διαχειριζόµαστε Υπο- / Υπεργλυκαιµία; καλύψεις αναλωσίµων / φαρµάκων αλλά και προστασία του ασθενή Πώς επηρεάζει η πανδηµία COVID-19 το άτοµο µεκαταστάσεις ∆ιαβήτη; όπως η 20:00 - 21:00: Πώς επηρεάζει η πανδηµία COVID-19Συµβουλευτική το άτοµο µε ∆ιαβήτη; 20:00 στον - 21:00: 18:00 - 19:00: ενδυνάµωση και εµψύχωση χρόνια πάσχοντα/ 18:00 19:00: Συµβουλευτική ενδυνάµωση και εµψύχωση στον χρόνια πάσχοντα/ Έννοια του αυτοελέγχου στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 1 / Κρούσµα µε COVID-19 στο οικογενειακό µας περιβάλλον Με επιτυχία ολοκληρώθηκαν τον Μάρτιο τα δωρεάν επιμορφωτικά Κατά τη διάρκεια Κρούσµατων µε COVID-19 στο οικογενειακό µας περιβάλλον Τρόπος χορήγησης ινσουλίνης / Έννοια του αυτοελέγχου στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 1 / Τρόπος χορήγησης ινσουλίνης / σεμινάρια της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σωματείων – Συλλόγων σεμιναρίων διανεμήΠώς κάνω µέτρηση; / COVID-19 και αυτοέλεγχος ΣΑΒΒΑΤΟ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣΑΒΒΑΤΟ Πώς κάνω µέτρηση; / COVID-19 και αυτοέλεγχος

ΣΑΚΧΑΡΩ∆ΗΣ ∆ΙΑΒΗΤΗΣ ΤΥΠΟΥ 1

ΣΑΚΧΑΡΩ∆ΗΣ ∆ΙΑΒΗΤΗΣ ΤΥΠΟΥ 1

19:00 - 20:00: θηκαν στους συμμεΑτόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) για πάσχοντες 19:00 στον - 20:00: Συµβουλευτική ενδυνάµωση και εµψύχωση χρόνια πάσχοντα / 10:00 11:00: 17:00 - 18:00:πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη τύπουενδυνάµωση 1 και τύπου 2 και για τους φροντιτέχοντες, Συµβουλευτική χρόνια // 10:00 - 11:00: Τι µέτρηση; είναι ο Σακχαρώδης ∆ιαβήτης τύπου 2 / Μύθοι και αλήθειες στην Κρούσµα µε COVID-19 στο οικογενειακό µας περιβάλλον και εµψύχωση Πώς στον και πότε κάνωπάσχοντα εµφάνιση τουφροντιστές, ∆ιαβήτη τύπου 2 πότε /εκCOVID-19 και ∆ιαβήτης/Τύπου 2 Κρούσµα µε COVID-19 στο οικογενειακό µας περιβάλλον στές τους στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης. Πώς και κάνω µέτρηση; και 20:00 - 21:00: Η σηµαντικότητα της διατροφής στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 2 18:00 - 19:00: 20:00 - 21:00: Η σηµαντικότητα της διατροφής στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 2 επιμορφωτικά σεμινάρια πραγματοποιήθηκαν τον Μετάβαση παιδευτικοί οδηΝοµοθεσίαΤα τηςδωρεάν COVID-19 στα άτοµα µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία 11:00από - 12:00: από τον προ-διαβήτη στον ∆ιαβήτη τύπου 2 / ∆ιαβήτης τύπου 2 Νοµοθεσία της COVID-19 στα άτοµαΈννοια µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία 11:00 - 12:00: και συννοσηρότητα / Πώς επηρεάζει η πανδηµία ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ σχετικά µε καλύψεις αναλωσίµων/ φαρµάκων αλλά και προστασία του αυτοελέγχου στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπουCOVID-19 2 / το άτοµο µε Νοέμβριο του 2021 έωςµετον Μάρτιο του 2022 φαρµάκων σε έξι πόλεις της γοί επιμόρφωσης, ∆ιαβήτη, συµβουλέςΈννοια προστασίας σχετικά καλύψεις αναλωσίµων/ αλλά και προστασία του αυτοελέγχου του ασθενή Μύθοι και αλήθειες στη διατροφή στον ∆ιαβήτη τύπου 2 στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 2 / 17:00 18:00: 19:00 20:00: Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης, οι οποίες ήταν:- Δράμε στόχοΜύθοι την επικαιτου ασθενή και αλήθειες στη διατροφή στον ∆ιαβήτη τύπου 2 12:00 13:00: Τι είναι ο Σακχαρώδης ∆ιαβήτης τύπου 1; / Πού οφείλεται και πώς Νοµοθεσία της COVID-19 στα άτοµα µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία σχετικά µε 12:00 - 13:00: μα, Καβάλα, Ξάνθη, Κομοτηνή, καιη ΥποΑλεξανδρούπολη. Τα λειτουργούν ροποίηση των γνώδιαχειριζόµαστεΟρεστιάδα καταστάσεις όπως / Υπεργλυκαιµία; καλύψεις αναλωσίµων / φαρµάκων αλλά και προστασία του ασθενή ΣΑΒΒΑΤΟ Νοµοθεσία: Πώς – Πώς αξιοποιούνται: Δράμα ΣΑΒΒΑΤΟ Πώς επηρεάζει η πανδηµία COVID-19 το άτοµο µε ∆ιαβήτη; Νοµοθεσία: Πώς λειτουργούν – Πώς 20:00του - 21:00: Κίτρινη καιπράξης Λευκή κάρτα ΕΟΦ / Επιτροπή ελέγχου προστασίας τωναξιοποιούνται: επιμορφωτικά σεμινάρια υλοποιήθηκαν στο πλαίσιο της σεών τους καθώς 18:00 - 19:00: Συµβουλευτική ενδυνάµωση και εµψύχωση στον χρόνια πάσχοντα/ Κίτρινη και Λευκή κάρτα του ΕΟΦ / Επιτροπή ελέγχου προστασίας των 10:00 - 11:00: δικαιωµάτων υγείας Έννοια του στονΠοιότητας Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 1Αγωγή / των ληπτών Κρούσµα µετην COVID-19 στο οικογενειακό µας περιβάλλον «Ανάπτυξη Προτύπου Μοντέλου στην καιυπηρεσιών πληρέστερη 10:00 -αυτοελέγχου 11:00: δικαιωµάτων των ληπτών υπηρεσιών υγείας Τρόπος χορήγησης ινσουλίνης Σακχαρώδης ∆ιαβήτης και άσκηση / Η σηµαντικότητα της / 13:00 - 14:00: Σακχαρώδης ∆ιαβήτης και άσκηση / ΗΑνθρώπινα σηµαντικότητα 13:00 14:00: Πώς κάνω µέτρηση; / COVID-19 καιΦροντίδα αυτοέλεγχος Υγείας, Αυτοφροντίδα - Μακροχρόνια Ασθενών ΣΑΒΒΑΤΟ ενημέρωσή τους -για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση και διατροφής στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη λάθη,της σφάλµατα και ανεπιθύµητα συµβάντα στη φροντίδα των 19:00 - 20:00: διατροφής στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη Ανθρώπινα λάθη, σφάλµατα και ανεπιθύµητα συµβάντα στη φροντίδα των 11:00 - 12:00: ασθενών µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία και δικαιώµατα των ανθρώπων µε με Σακχαρώδη Διαβήτη», η οποία εντάσσεται στο Επιχειρησιακό διαχείριση του Σακχαρώδη Διαβήτη. Συµβουλευτική ενδυνάµωση και εµψύχωση στον χρόνια πάσχοντα / 10:00 - 11:00: 11:00 - 12:00: ασθενών µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία και δικαιώµατα των ανθρώπων µε Αντλίες ινσουλίνης και συστήµατα καταγραφής γλυκόζης Νέα µας Κρούσµα µε COVID-19 στο / οικογενειακό περιβάλλον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου και πότε2κάνω µέτρηση; / Πρόγραμμα «Ανατολική Μακεδονία Θράκη 2014-2020» και Πώς Επιπλέον διανεμήθηκαν στους συμμετέχοντες στα σεμινάρια ειδικά Αντλίες ινσουλίνης Νέα τύπου 2 τύπου 2 20:00 - 21:00: και Η/σηµαντικότητα τηςΣακχαρώδη διατροφής στον∆ιαβήτη Σακχαρώδη ∆ιαβήτη φάρµακα και συστήµατα για την καλύτερη διαχείριση τουσυστήµατα ∆ιαβήτη καταγραφής 14:00γλυκόζης – 14:30: Νοµοθεσία της COVID-19 στα άτοµα µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία 11:00 12:00: υλοποιείται με τη συγχρηματοδότηση τηςγια Ελλάδας και της Ευρωπαϊδιαμορφωμένα τα οποία στόχευαν στον εντοφάρµακα και συστήµατα την καλύτερη διαχείριση του ∆ιαβήτη 14:00ερωτηματολόγια, – 14:30: 12:00 - 13:00: ∆ιάλειµµα σχετικά µε καλύψεις αναλωσίµων/ φαρµάκων αλλά και προστασία Έννοια του αυτοελέγχου στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 2 / 12:00 - 13:00: ∆ιάλειµµα κήςασθενών Ένωσηςµεμέσω του Κοινωνικού Ταμείου. αλλά στην Ποιότητα ζωής ∆ιαβήτη 14:30 - 15:30: τουΕυρωπαϊκού ασθενή Μύθοιπισμό και αλήθειες στη και διατροφή στονενίσχυση ∆ιαβήτη τύπουτων 2 επιμορφωτικών αναγκών των Ποιότητα ζωής ασθενών µε ∆ιαβήτη Ποιότητα ζωής ασθενών 14:30 - 15:30: 13:00 - 14:00: µε- 13:00: ∆ιαβήτη Σκοπός της ανωτέρω δράσης, η οποία περιλαμβάνει και δεύτερο 12:00 πασχόντων και των αξιοποιούνται: ΣΑΒΒΑΤΟ Νοµοθεσία: Πώς λειτουργούν 13:00 - 14:00: Ποιότητα– Πώς ζωής ασθενών µε ∆ιαβήτη ∆ιαχείριση και αντιµετώπιση αγχογόνων καταστάσεων, η ποιότητα 15:30 16:30: Κίτρινη και Λευκή κάρτα τουτους. ΕΟΦ / Επιτροπή ελέγχου προστασίας των κύκλο με ενημερωτικές ημερίδες στις προαναφερθείσες πόλεις, στο φροντιστών ∆ιαχείριση και αντιµετώπιση αγχογόνων καταστάσεων, η ποιότητα 15:30 -216:30: ζωής ως βιοψυχοκοινωνικό φαινόµενο Επιπλοκές στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη / 10:00 - 11:00: δικαιωµάτων των ληπτών Τύπου υπηρεσιών υγείας ζωής ωςανάπτυξη βιοψυχοκοινωνικό Επιπλοκές στον Σακχαρώδη προσεχές μέλλον, είναι η προτύπου μοντέλου Σακχαρώδης ∆ιαβήτης καιενός άσκησηφαινόµενο / Η σηµαντικότητα της να προσέχω 13:00 -απαντήσεις 14:00: 14:00 - 14:30: Τι πρέπει /ΟιΝέα φάρµακα καιστα συστήµατα για την ∆ιαβήτη καλύτερηΤύπου 2 / διατροφής-στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη Ανθρώπινα λάθη, σφάλµατα καινα ανεπιθύµητα συµβάντα φροντίδα των 14:30: Τι πρέπει προσέχω / Νέαστηφάρµακα και συστήµατα για την καλύτερη ∆ιάλειµµα ποιότητας στην14:00 διαχείριση του ∆ιαβήτη αγωγή υγείας, στην αυτοφροντίδα και ερωτηματολόγια 11:00 - 12:00: ασθενών µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία και δικαιώµατα των ανθρώπων µε ∆ιάλειµµα διαχείριση του ∆ιαβήτη 14:30 - 15:30: 16:30 – 17:30: Αντλίες ινσουλίνηςπασχόντων και συστήµατα καταγραφής / Νέα Σακχαρώδη τύπου 2 και τη μακροχρόνια14:30 φροντίδα απόγλυκόζης Σακχαρώδη ήταν∆ιαβήτη ανώνυμες - 15:30: 16:30 – 17:30: φάρµακα και συστήµατα για την καλύτερη διαχείριση του ∆ιαβήτη 14:00 – 14:30: Νοµοθεσία: Πώς λειτουργούν - Πώς αξιοποιούνται: Κίτρινη και ∆ιαχείριση και αντιµετώπιση αγχογόνων καταστάσεων / Η ποιότητα ζωής ως 12:00 προστασίας - 13:00: ∆ιάλειµµα θα συμβάλει στη θεραπευτική αντιμετώπιση Νοµοθεσία: Πώςσωστή λειτουργούν - Πώς αξιοποιούνται: Κίτρινη και παρείχαν ∆ιαχείριση σημαντι-και αντιµετώπιση αγχογόνων καταστάσεων / Η ποιότητα ζωής ως Λευκή κάρταΔιαβήτη του ΕΟΦ/που Επιτροπή ελέγχου των βιο-ψυχοκοινωνικό φαινόµενο Ποιότητα ζωής ασθενών µε ∆ιαβήτη 14:30 15:30: Λευκή του ΕΟΦ/ Επιτροπή ελέγχου προστασίας βιο-ψυχοκοινωνικό φαινόµενο πάθησης καικάρτα στην πρόληψη των κοστοβόρων, σε- 18:30: κάθετων κέςζωής ασθενών πληροφορίες δικαιωµάτωντης τωνχρόνιας ληπτών υπηρεσιών υγείας 17:30 13:00 - 14:00: Ποιότητα µε ∆ιαβήτη δικαιωµάτων ληπτώναγχογόνων υπηρεσιών υγείας 17:30 ∆ιαχείριση καιτων αντιµετώπιση καταστάσεων, η ποιότητα 15:30 16:30: 15:30 - 16:30: ∆ιαβήτης τύπου 2 και οπου ρόλος της άσκησης- /18:30: επίπεδο, επιπλοκών15:30 της. αφορούσαν - 16:30: βιοψυχοκοινωνικό φαινόµενο ∆ιαβήτης 2 2και Επιπλοκές στον Σακχαρώδη Τύπου / ο ρόλος της άσκησης / Μύθοι και αλήθειες στη διαχείριση ζωής του ως ∆ιαβήτη / Ο ρόλος των Ο ρόλος των Συλλόγων ∆ιαβητικών και∆ιαβήτη τηςτύπου Οµοσπονδίας στην υποστήριξη 14:00 - αλήθειες 14:30: στη διαχείριση του ∆ιαβήτη / Ο ρόλος Τι πρέπει ναγνώσεις προσέχωΟ/ ρόλος Νέα φάρµακα και συστήµατα∆ιαβητικών για την καλύτερη τις για την Μύθοι και των των Συλλόγων και της Οµοσπονδίας στην υποστήριξη Συλλόγων ∆ιαβητικών και της Οµοσπονδίας των ανθρώπων µε ∆ιαβήτη Καβάλα ∆ιάλειµµα στην υποστήριξη των διαχείριση του ∆ιαβήτη Συλλόγων ∆ιαβητικών και της Οµοσπονδίας στην υποστήριξη των των ανθρώπων µε ∆ιαβήτη αυτοδιαχείριση του 14:30 - 15:30: 16:30 – 17:30: ανθρώπων µε ∆ιαβήτη µεΠώς ∆ιαβήτη Νοµοθεσία: λειτουργούν ∆ιαχείριση και αντιµετώπιση αγχογόνων καταστάσεων / Η ποιότητα ζωής ως 16:30 – 17:30: Επιπλοκέςανθρώπων στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη- Πώς / αξιοποιούνται: Κίτρινη και Σακχαρώδη ΔιαβήΛευκή κάρτα ΕΟΦ/ Επιτροπή ελέγχουστον προστασίας των βιο-ψυχοκοινωνικό φαινόµενο 16:30 – του 17:30: Επιπλοκές Σακχαρώδη ∆ιαβήτη / Τι πρέπει να προσέχω δικαιωµάτων των ληπτών υπηρεσιών υγείας 17:30 - 18:30: τη και την ποιότητα Τι πρέπει προσέχω 15:30να - 16:30: 17:30 - 18:30: ∆ιαβήτης τύπου 2 και ο ρόλος της άσκησης / 17:30 18:30: ζωής των πασχόΜύθοι και -αλήθειες στη διαχείριση Ο ρόλος των Συλλόγων ∆ιαβητικών και της Οµοσπονδίας στην υποστήριξη Ανθρώπινα λάθη, σφάλµατα και ανεπιθύµητα συµβάντα στη του ∆ιαβήτη / Ο ρόλος των Συλλόγων ∆ιαβητικών και της Οµοσπονδίας στην υποστήριξη των των ανθρώπων µε ∆ιαβήτη Ανθρώπινα λάθη,και σφάλµατα και ανεπιθύµητα συµβάντα στη φροντίδα των ασθενών µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία δικαιώµατα ντων αλλά και των ανθρώπων µε ∆ιαβήτη φροντίδα µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία και δικαιώµατα των ανθρώπων µε Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 1 ασθενών 16:30 –των 17:30: Επιπλοκές στον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη / φροντιστών τους. τωνΤι πρέπει ανθρώπων µε Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 1 να προσέχω 17:30 - 18:30: Η εμπειρία μας από Ανθρώπινα λάθη, σφάλµατα και ανεπιθύµητα συµβάντα στη τις προαναφερφροντίδα των ασθενών µε ∆ιαβήτη / Νοµοθεσία και δικαιώµατα των ανθρώπων µε Σακχαρώδη ∆ιαβήτη τύπου 1 θείσες ενέργειες καθώς και τα συ- Καβάλα Δράμα ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ Ε.Π. “ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΘΡΑΚΗ Ε.Π. “ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΘΡΑΚΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ 2014-2020” 2014-2020” Ε.Π. “ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΘΡΑΚΗ 2014-2020”

32 //

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// Εκδηλώσεις Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.

Ξάνθη

Ξάνθη

Κομοτηνή

Κομοτηνή

Ορεστιάδα

Αλεξανδρούπολη

Αλεξανδρούπολη

μπεράσματα στα οποία καταλήξαμε μέσα από την υλοποίηση του προγράμματος και την επαφή μας με τους πάσχοντες της Περιφέρειας, είναι πως με τη συμμετοχή τους, τόσο οι πάσχοντες με τις οικογένειές τους, όσο και οι φροντιστές τους απέκτησαν εύκολη πρόσβαση στην απαιτούμενη για την κατανόηση και τη διαχείριση του Σακχαρώδη Διαβήτη ενημέρωση, καθώς και στην εκπαίδευση για τη σωστή χρήση των τεχνολογικών επιτευγμάτων, που ανοίγουν νέους δρόμους στην αντιμετώπιση του Διαβήτη. Μέσα από τις γνώσεις που έλαβαν οι συμμετέχοντες στα σεμινάρια θα είναι σε θέση να καλλιεργήσουν περισσότερο το αίσθημα της ευθύνης και της εμπιστοσύνης στον εαυτό τους, γεγονός που θα λειτουργήσει θετικά τόσο στην αντιμετώπιση του Διαβήτη τους, όσο και στον εντοπισμό καταστάσεων που λειτουργούν ως φραγμοί στην αντιμετώπιση του Διαβήτη και οι οποίες μπορεί να μην είναι εύκολα διακριτές από έναν επαγγελματία υγείας. Στο πλαίσιο της πράξης, δημιουργείται παράλληλα και διαδικτυακή πύλη ενημέρωσης, ευαισθητοποίησης και παροχής υποστήριξης σε πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη, η οποία θα βρίσκεται στην ηλεκτρονική διεύθυνση (www. diabeteseducation.gr), ενώ μέσα σε αυτήν θα δημιουργηθεί και πλατφόρμα ασύγχρονης εκπαίδευσης για πάσχοντες και φροντιστές. Ο Πρόεδρος και τα Μέλη του Δ.Σ. της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. θα ήθελαν να ευχαριστήσουν θερμά την Περιφέρεια Ανα-

Ορεστιάδα

τολικής Μακεδονίας Θράκης και προσωπικά τον Περιφερειάρχη κ. Χρήστο Μέτιο, για την αμέριστη υποστήριξη στο σημαντικό αυτό πρόγραμμα της Ομοσπονδίας. Επίσης, ο Πρόεδρος και τα Μέλη του Δ.Σ. θα ήθελαν να ευχαριστήσουν θερμά τις Περιφερειακές Ενότητες Δράμας, Καβάλας, Ξάνθης, Ροδόπης και Έβρου, όπως επίσης και τους Δήμους Δράμας, Καβάλας, Ξάνθης, Κομοτηνής, Ορεστιάδας και Αλεξανδρούπολης για την άριστη συνεργασία και τη δωρεάν παραχώρηση αιθουσών για την υλοποίηση των επιμορφωτικών σεμιναρίων. Συμπαραστάτες μας, επίσης, σε όλη αυτήν την προσπάθεια της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. ήταν και θα παραμείνουν και στο επόμενο στάδιο της δράσης οι τοπικοί Σύλλογοι των Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη, οι οποίοι είναι: Σύλλογος Διαβητικών Ν. Δράμας, Σύλλογος Ινσουλινοεξαρτώμενων Ατόμων με Νεανικό Διαβήτη Ν. Καβάλας «ΓΛΥΚΙΑ ΑΓΚΑΛΙΑ», Σύλλογος Διαβητικών Ν. Ροδόπης «ΓΛΥΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ» και Σύλλογος Διαβητικών Ν. Έβρου, τους οποίους ευχαριστούμε θερμά για τη συμβολή και την υποστήριξη των δράσεών μας. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις δράσεις της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. μπορείτε να επισκεφτείτε την ιστοσελίδα: https://glikos-planitis.gr.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

// 33

Διατροφή // διαβήτη // Έρευνα για τον

Δυσβίωση βακτηριών στο έντερό μας: Τι συμπτώματα έχουμε και πώς μπορούμε να τα θεραπεύσουμε;

Έ

να υγιές σώμα αποτελείται από ένα υγιές γαστρεντερικό σύστημα, το οποίο ξεκινά από το στόμα και καταλήγει στον πρωκτό. Μέρος του γαστρεντερικού μας συστήματος είναι το έντερο, το οποίο διαχωρίζεται σε λεπτό και παχύ. Ένα υγιές έντερο χαρακτηρίζεται από μία σωστά δομημένη από βακτήρια χλωρίδα. Η χλωρίδα του εντέρου μας έχει βρεθεί από έρευνες ότι συμβάλει σημαντικά τόσο στη σωματική μας υγεία όσο και στην ψυχική μας υγεία. Πιο συγκεκριμένα, μια λανθασμένη κατανομή των βακτηρίων του εντέρου μας, η οποία ονομάζεται δυσβίωση, μπορεί να προκαλέσει διάφορες διαταραχές του πεπτικού μας συστήματος όπως σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, καούρες, φουσκώματα, παλινδρόμηση κ.ά. Επιπλέον, έχει συνδεθεί με την εμφάνιση και παθογένεση πολλών χρόνιων παθήσεων, όπως παχυσαρκία, η οποία με τη σειρά της μπορεί να προκαλέσει σακχαρώδη διαβήτη, χρόνια νεφρική νόσο, αθηροσκλήρωση, φλεγμονώδεις παθήσεις του εντέρου και καρκίνο του παχέος εντέρου. Σε ό,τι αφορά την ψυχική μας υγεία, τα βακτήρια του εντέρου μας μπορούν να μας προστατέψουν από αγχώδεις διαταραχές μέχρι και κατάθλιψη. Με ποιον τρόπο διαταράσσεται η φυσιολογία της χλωρίδας του γαστρεντερικού μας συστήματος; Ο πληθυσμός των βακτηρίων του γαστρεντερικού μας συστήματος διαχωρίζεται σε υγιή βακτήρια και σε παθογόνα. Και οι δύο κατηγορίες είναι εξίσου σημαντικές γιατί επιτελούν διαφορετικές εργασίες. Με σωστή αναλογία μεταξύ αυτών των δύο, υπάρχει ένα υγιές γαστρεντερικό σύστημα. Αν διαταραχτεί η ισορροπία, τότε αρχίζουν τα συμπτώματα που αναφέρθηκαν παραπάνω (καούρες, φουσκώματα, παλινδρόμηση, κακή διάθεση).

34 //

γράφει η Βασιλική Λαζαρίδου, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Συνήθως, η ισορροπία διαταράσσεται λόγω της αύξησης του πληθυσμού των παθογόνων βακτηρίων και αυτή η αύξηση προκαλείται εξαιτίας: ✓✓ Του στρες ✓✓ Της χρήσης αντιβιοτικών και φαρμάκων ✓✓ Της κακής διατροφής ✓✓ Της αυξημένης κατανάλωσης ζάχαρης και φρουκτόζης ✓✓ Της έλλειψης φυσικής δραστηριότητας ✓✓ Της ιονίζουσας ακτινοβολίας Αξίζει να σημειωθεί ότι όλα τα παραπάνω περιγράφουν τον σύγχρονο τρόπο ζωής, ο οποίος χαρακτηρίζει πια την καθημερινότητα ανθρώπων όλων των ηλικιών. Τι μπορούμε να κάνουμε για να πετύχουμε αύξηση του πληθυσμού των καλών βακτηρίων; Προσπαθούμε να υιοθετήσουμε έναν πιο υγιεινό τρόπο διατροφής. Σημαντικό σε αυτήν την προσπάθεια είναι να καταναλώ-

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

ΓλυκιάΖωή

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

ΤΕΥΧΟΣ 145 • ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

νουμε φυτικές ίνες και να μην ξεχνάμε το νερό, διαφορετικά μπορεί η απότομη αύξηση των φυτικών ινών να μας δημιουργήσει δυσφορία. Οι φυτικές ίνες βρίσκονται στα φρούτα, τα λαχανικά και τα δημητριακά χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη. Ταυτόχρονα, χρειάζεται να αποφεύγουμε την κατανάλωση τροφίμων υψηλού γλυκαιμικού δείκτη, επεξεργασμένων τροφίμων (δηλαδή συσκευασμένα και λευκά προϊόντα διότι περιέχουν ελάχιστες φυτικές ίνες) και τροφίμων με ζάχαρη ή φρουκτόζη, γιατί η ζάχαρη και η φρουκτόζη αποτελεί τροφή για τα παθογόνα βακτήρια. Επίσης, είναι πολύ σημαντικό να καταναλώνουμε τις τροφές στην πιο απλή μορφή τους (για παράδειγμα, ολόκληρο το φρούτο κι όχι σε χυμό) αλλά και να εντάξουμε στη διατροφή μας ζυμωμένες τροφές όπως είναι το κεφίρ, το γιαούρτι, το τουρσί. Τέλος, θα πρέπει να αποφεύγουμε τη χρήση αντιβιοτικών ή φαρμάκων χωρίς τη σύμφωνη γνώμη του γιατρού μας διότι εκτός του ότι διαταράσσεται η χλωρίδα του εντέρου, τα παθογόνα βακτήρια γίνονται ανθεκτικά σε αυτά και σε μία επόμενη περίπτωση που θα χρειαστεί να πάρουμε αντιβίωση, αυτή θα είναι λιγότερο αποτελεσματική.

#145

Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.

Η Πανελλήνια Οµοσπονδία Σωµατείων - Συλλόγων Ατόµων µε Σακχαρώδη ∆ιαβήτη είναι µια οργάνωση µη κερδοσκοπικού χαρακτήρα. ΣΚΟΠΟΣ µας είναι η διασφάλιση των δικαιωµάτων των ατόµων µε ∆ιαβήτη και η ενηµέρωσή τους µέσω διαφόρων ηµερίδων, συνεδρίων και της «ΓΛΥΚΙΑΣ ΖΩΗΣ».

Το περιοδικό που κρατάτε στα χέρια σας διανέµεται δωρεάν στα µέλη των συλλόγων µας και όχι µόνο, χάρη στην ευγενική χορηγία των εταιρειών που διαφηµίζονται στις σελίδες του. Για την κάλυψη όµως των ετήσιων εξόδων αποστολής του περιοδικού µας στο σπίτι σας έχει ορισθεί η συµβολική ετήσια συνδροµή των 15,00 ΕΥΡΩ, µέσω λογαριασµού σε τράπεζα. Σε περίπτωση που κάποιος κάνει εγγραφή στη µέση ή προς το τέλος του τρέχοντος ηµερολογιακού έτους (και για να µην επιβαρύνεται µε ολόκληρο το ποσό) η συµβολική τιµή είναι 4 ευρώ ανά τεύχος.

Τράπεζα: Alpha Bank Αριθµός Λογαριασµού: 501002002005385 IBAN: GR5201405010501002002005385 ∆ικαιούχος: ΠΟΣΣΑΣ∆ΙΑ Πότε πρέπει να παίρνουμε συμπληρώματα προβιοτικών; Η χρήση συμπληρωμάτων προβιοτικών γίνεται είτε θεραπευτικά είτε προληπτικά. Θεραπευτικά γίνεται όταν υπάρχουν συμπτώματα ανισορροπίας του πληθυσμού των δύο βακτηρίων ή όταν παίρνουμε αντιβίωση. Προσοχή χρειάζεται στην περίπτωση της αντιβίωσης και των προβιοτικών. Σε αυτήν την περίπτωση θα πρέπει να είμαστε ενήμεροι για τη σωστή χρήση τους σε σχέση με την κατανάλωση της αντιβίωσης. Από την άλλη, προληπτική μπορεί να θεωρηθεί η χρήση τους όταν ένα άτομο είναι επιρρεπές στη διατάραξη του πληθυσμού των βακτηρίων και χρειάζεται να παίρνει ανά κάποια χρονικά διαστήματα. Ζητήστε τη βοήθεια ενός ειδικού ή ενός διατροφολόγου και σημαντικό είναι να έχετε και τη σύμφωνη γνώμη του θεράποντα ιατρού σας.

Κατά την κατάθεση της συνδροµής σας στον ανωτέρω τραπεζικό λογαριασµό είναι απαραίτητο να αναφέρετε στην αιτιολογία το ονοµατεπώνυµό σας. Μόλις καταβάλλετε το ποσό της συνδροµής σας, παρακαλείσθε θερµά να ενηµερώνετε τη Γραµµατεία της ΠΟΣΣΑΣ∆ΙΑ στο τηλέφωνο 210 5201474, κ. Κατερίνα Χαρίτου, καθηµερινά από τις 10:00 - 14:00. Αγαπητοί µας φίλοι, συνεργάτες και υποστηρικτές µπορείτε να ενηµερώνεστε για όλες τις εξελίξεις γύρω από τον Σακχαρώδη ∆ιαβήτη και τα νέα της Οµοσπονδίας µέσω της ιστοσελίδας:

http://www.glikos-planitis.gr/ και µέσω Facebook (κάνοντας Like):

Συμπερασματικά, φαίνεται πως η καλή υγεία του γαστρεντερικού μας συστήματος επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες. Γι’ αυτό και χρειάζεται να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί με τις επιλογές μας, τόσο στη διατροφή μας αλλά και στη φυσική μας δραστηριότητα.

Γλυκός Πλανήτης - Ποσσασδια (https://www.facebook.com/glikosplanitis) Επικοινωνήστε µαζί µας στα e mail: posssasdia@yahoo.gr possasdia@hotmail.com possasdia@gmail.com

35

Διατροφή //

Πίτα με χόρτα της άνοιξης και κοτόπουλο Προετοιμασία: 30´ Αναμονή: 1 ώρα Μερίδες: 8-10 Της Σεφ Ντίνας Νικολάου

Υλικά

• 1 ματσάκι άνηθο

• 8 φύλλα

χωριάτικα

• 100 γρ. ελαιόλαδο • 1 πράσο,

ψιλοκομμένο

• 2 πιπεριές υλο. Αν βρείτε ικη πίτα με κοτόπο άτ ξι οι αν ι κα κή τι ταστήσετε Χορτασ διστάσετε να αντικα μη ή ϊκ λα η στ ά ικ θα ή φρέσκα χορταρ οιήσετε βλήτα, λάπα οπ ιμ ησ χρ να ε ίτ ους. το σπανάκι. Μπορε ο βρείτε στους πάγκ σκ ρέ φ ο πι ι ό,τ ραδίκια…

Εκτέλεση Προθερμαίνω τον φούρνο στους 180°C με αέρα. Λαδώνω καλά ένα ταψάκι διαμέτρου 26-28 εκ. Σε ένα αντικολλητικό τηγάνι ζεσταίνω 2 κουταλιές από το μετρημένο ελαιόλαδο και σοτάρω το πράσο, την πιπεριά και το κοτόπουλο για 5 λεπτά ανακατεύοντας. Αποσύρω από τη φωτιά, αλατοπιπερώνω και το αφήνω στην άκρη. Πλένω καλά όλα τα χορταρικά και τα μυρωδικά και τα κόβω σε μέτρια κομμάτια. Τα βάζω σε ένα σουρωτήρι, αλατίζω καλά και τρίβω με τα χέρια μου για να μαραθούν. Τα στύβω και τα μεταφέρω σε μια λεκάνη. Προσθέτω το κοτόπουλο με το πράσο και την πιπεριά, την τριμμένη γραβιέρα, τα αβγά, αλάτι και πιπέρι. Ανακατεύω καλά και αφήνω στην άκρη. Στρώνω 4 χωριάτικα φύλλα στο ταψάκι, λαδώνοντάς τα καλά μεταξύ τους, φροντίζοντας να εξέχουν από τα τοιχώματα του ταψιού. Αδειάζω τη γέμιση και ισιώνω με ένα κουτάλι. Γυρίζω τα φύλλα που εξέχουν από τα τοιχώματα και καλύπτω με τα 3 φύλλα λαδωμένα μεταξύ τους. Τέλος, στρώνω το τελευταίο φύλλο, τσαλακωμένο, πιέζοντας με ένα κουτάλι στις άκρες του για να «σφινώσει» στα τοιχώματα. Σε ένα μπολ χτυπάω τα υλικά για το ψήσιμο (αβγά, γάλα, αλάτι, πιπέρι) και ραντίζω όλη την πίτα. Ψήνω στον φούρνο για 1 ώρα μέχρι να ροδίσει καλά το φύλλο.

36 //

Φλωρίνης, ψιλοκομμένες

• 300 γρ. φιλέτο

κοτόπουλο, κομμένο σε μικρούς κύβους

• 1 κιλό σπανάκι • 1 ματσάκι μυρώνια • 1 ματσάκι καυκαλήθρες

• 2 αβγά, ελαφρά χτυπημένα

• 150 γρ. γραβιέρα Κρήτης, γλυκιά, τριμμένη

• Αλάτι,

φρεσκοτριμμένο πιπέρι

Για το ψήσιμο

• 2 αβγά ελαφρά χτυπημένα

• 150 γρ. γάλα • Αλάτι,

φρεσκοτριμμένο πιπέρι

ιτολόγου Συμ βουνδλήυάζεΔια α την ι στο ίδιο γεύμ

χανικών. Η πίτα αυ τή συ ωτεΐν ης και λα πρ α, ακ θρ άν για πα ρουσία υδατ στιμ η επιλογή εύ κολη και νό είο! ολ σχ Αποτ ελ εί μια το ιό για γασία ή κολατσ γεύμ α στ ην ερ

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Διατροφικές πληροφορίες ανά 100 γραμμάρια: Ενέργεια: 172 kcal Υδατάνθρακες: 17 gr Λίπη: 7,7 gr Πρωτεΐνες: 8,8 gr Φυτικές Ίνες: 0,1 gr Διατροφικά στοιχεία και συμβουλές από τη Διαιτολόγο - Διατροφολόγο

Βασιλική Λαζαρίδου

EΚΔΟΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡHΣΕΙΣ

ΣΧΕΔΙΑΣΜΌΣ - ΠΑΡΑΓΩΓΉ ΠΕΡΙΟΔΙΚΏΝ > ΕΤΑΙΡΙΚΏΝ ΕΝΤΎΠΩΝ > ΒΙΒΛΊΩΝ

Από το 1985 σχεδιάζουμε και παράγουμε

ολοκληρωμένες λύσεις στις έντυπες και ηλεκτρονικές εκδόσεις POINT ΕΚΔΟΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Ο.Ε. Πατριάρχου Γρηγορίου Ε΄ 58-60, 17778 Ταύρος 210 9595683 • 210 9589775 point@point.com.gr www.printingpoint.gr

Διατροφή //

Δίχρωμη κρέμα ψυγείου βανίλια πορτοκάλι Προετοιμασία: 15´ Μαγείρεμα: 10’ Αναμονή: 3 ώρες Μερίδες: 6 Της Σεφ Ντίνας Νικολάου

Υλικά

Απόλυτα δροσερή και εύκολη κρέμα ση. με εντυπωσιακή εμφάνιση και γεύ ό σας χυμ Μπορείτε φυσικά να βάλετε ό,τι μα αρέσει αρκεί να είναι έντονος σε χρώ άνιση. για να υπάρχει η διχρωμία στην εμφ

Για την κρέμα πορτοκάλι

•

200 ml κρέμα γάλακτος

•

700 ml χυμό πορτοκάλι

•

110 γρ. ζάχαρη

•

•

70 γρ. κορν φλάουρ

110 γρ. ζάχαρη

•

70 γρ. κορν φλάουρ

•

1 κουτ. σούπας βανίλια, εκχύλισμα

Για την κρέμα βανίλια

•

500 ml γάλα

Για το σερβίρισμα

• 1 πορτοκάλι ακέρωτο, κομμένο σε λεπτές φέτες

Συμβουλή Διαιτολόγου

Συ νδυάζω το δροσιστ ικό γλύκισμ α με ωμούς ξη ρούς καρπ ούς για κα λύ τερο γλυκαιμικό έλ εγ χο!

Εκτέλεση Για την κρέμα πορτοκάλι: Σε μια κατσαρόλα βάζω τον κρύο χυμό και το κορν φλάουρ. Ανακατεύω με το σύρμα να διαλυθεί και προσθέτω τη ζάχαρη. Βάζω την κατσαρόλα στη φωτιά και μαγειρεύω για 6-8 λεπτά ανακατεύοντας μέχρι να δέσει η κρέμα. Αποσύρω από τη φωτιά και την αφήνω να γίνει χλιαρή. Για την κρέμα βανίλια: Βάζω το γάλα σε μια κατσαρόλα και προσθέτω το κορν φλάουρ. Ανακατεύω μέχρι να διαλυθεί μέσα στο γάλα χωρίς να υπάρχουν σβόλοι. Προσθέτω την κρέμα γάλακτος, τη ζάχαρη και τη

38 //

βανίλια και βάζω την κατσαρόλα στη φωτιά. Μαγειρεύω σε μέτρια φωτιά για 6-7 λεπτά μέχρι να δέσει. Στρώνω με μεμβράνη μια μακρόστενη φόρμα για κέικ. Βάζω τις δύο κρέμες σε δύο κανάτες και αδειάζω σε μικρές δόσεις εναλλάξ μέσα στη φόρμα. Σκεπάζω τη φόρμα με μεμβράνη και βάζω στο ψυγείο για 3 ώρες τουλάχιστον, μέχρι να παγώσει. Με τη βοήθεια της μεμβράνης, αναποδογυρίζω την κρέμα σε μια πιατέλα και στολίζω με φέτες πορτοκάλι.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Διατροφικές πληροφορίες ανά 100 γραμμάρια κρέμα πορτοκάλι Ενέργεια: 123,1 kcal Υδατάνθρακες: 31 gr Λίπη: 0,22 gr Πρωτεΐνες: 0,67 gr Φυτικές Ίνες: 0 gr ανά 100 γραμμάρια κρέμα βανίλια Ενέργεια: 185 kcal Υδατάνθρακες: 23,96 gr Λίπη: 9,54 gr Πρωτεΐνες: 2,3 gr Φυτικές Ίνες: 0 gr Διατροφικά στοιχεία και συμβουλές από τη Διαιτολόγο - Διατροφολόγο

Βασιλική Λαζαρίδου

Η Ντίνα «σερβίρει» τις καλύτερες συνταγές στο www.dinanikolaou.gr

Διατροφή //

Οι ευεργετικές ιδιότητες των φουντουκιών

Ε

ξαιρετική πηγή ενέργειας χωρίς χοληστερόλη αποτελούν τα φουντούκια, ενώ είναι γεμάτα με υγιή λιπαρά, συμπεριλαμβανομένων των ω-3, τα οποία κάνουν καλό στην καρδιά. Επίσης, έχουν πολλά θρεπτικά συστατικά, όπως βιταμίνη Ε, βιταμίνη Β1, μαγνήσιο, χαλκό, μαγγάνιο, βιταμίνη Β6, φολικό οξύ, φώσφορο, κάλιο και ψευδάργυρο. Έτσι, μπορούν να υποστηρίξουν την υγεία, από τη μείωση των επιπέδων χοληστερόλης έως τη βελτίωση της αντίστασης στην ινσουλίνη. ΤΑ ΟΚΤΏ ΟΦΈΛΗ ΤΟΥΣ 1. Δυσκοιλιότητα Τα φουντούκια είναι μια καλή πηγή διαιτητικών ινών. Η κατανάλωση άφθονων φυτικών ινών ενθαρρύνει την τακτική κίνηση του εντέρου και βοηθά στην πρόληψη της δυσκοιλιότητας. Οι διατροφολόγοι συνιστούν στις γυναίκες ηλικίας 31–50 ετών να τρώνε 25,2 γραμμάρια (g) διαιτητικών ινών την ημέρα. Οι άνδρες της ίδιας ηλικίας πρέπει να τρώνε 30,8 γραμμάρια φυτικών ινών την ημέρα. Μια μερίδα φουντούκια 28 g περιέχει περίπου 2,7 g διαιτητικών ινών.

2. Σωματικό βάρος Η κατανάλωση ξηρών καρπών μπορεί να βοηθήσει μερικούς ανθρώπους να πάρουν λιγότερα κιλά. Μια μελέτη του 2018 βρήκε σχέση μεταξύ της κατανάλωσης ξηρών καρπών, της μειωμένης αύξησης βάρους και του χαμηλότερου κινδύνου παχυσαρκίας. Στη μελέτη, οι συμμετέχοντες που έτρωγαν περισσότερους ξηρούς καρπούς είχαν λιγότερες πιθανότητες να γίνουν υπέρβαροι από εκείνους που δεν έτρωγαν. Αν και η έρευνα δείχνει μια συσχέτιση, περαιτέρω μελέτες είναι απαραίτητες για να αξιολογηθεί εάν υπάρχει αιτιώδης συσχέτιση μεταξύ της κατανάλωσης ξηρών καρπών και του μειωμένου κινδύνου αύξησης βάρους.

3. Προστασία από κυτταρική βλάβη Τα φουντούκια είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά, τα οποία είναι ενώσεις που προστατεύουν από την οξείδωση των κυττάρων. Τα φουντούκια μειώνουν την έκταση της κυτταρικής βλάβης από τις ελεύθερες ρίζες. Περιέχουν την αντιοξειδωτική βιταμίνη Ε. Κάποιες έρευνες δείχνουν ότι η βιταμίνη Ε μπορεί να βοηθήσει στην προστασία του οργανισμού από τύπους κυτταρικής βλάβης που συνδέονται με τον καρκίνο.

4. Μείωση της χοληστερόλης Η κατανάλωση φουντουκιών μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της χοληστερόλης. Μια μελέτη του 2013 διαπίστωσε ότι μια διατροφή πλούσια σε φουντούκια μείωσε τα επίπεδα χοληστερόλης χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνών (LDL ή «κακή» χοληστερόλη) των συμμετεχόντων. Αυτός ο τύπος χοληστερόλης μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο καρδιακών προβλημάτων. Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι ο καλύτερος τρόπος για να αποκομίσετε τα οφέλη των φουντουκιών για την υγεία είναι να τα τρώτε καθημερινά, χωρίς να αυξήσετε τη συνολική πρόσληψη θερμίδων.

40 //

Τα αποτελέσματα μιας ανασκόπησης του 2016 έδειξαν επίσης ότι τα φουντούκια θα μπορούσαν να μειώσουν τα επίπεδα της επιβλαβούς χοληστερόλης LDL. 5. Βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη Η κατανάλωση ενός μείγματος ξηρών καρπών που περιλαμβάνει φουντούκια μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη. Μια μικρή έρευνα του 2011 διαπίστωσε ότι η καθημερινή κατανάλωση ενός μείγματος ξηρών καρπών 30 γραμμαρίων, που περιείχε 7,5 γραμμάρια φουντούκια, βελτίωσε την ευαισθησία των συμμετεχόντων στην ινσουλίνη για 3 μήνες. Η μειωμένη ευαισθησία στην ινσουλίνη παίζει ρόλο στην ανάπτυξη του διαβήτη τύπου 2. Η βελτίωση αυτής της ευαισθησίας μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης της πάθησης.

6. Υποστήριξη της υγείας της καρδιάς Τα φουντούκια μπορεί να βοηθήσουν στην προώθηση μιας υγιούς καρδιάς. Το 2013 διαπιστώθηκε ότι η κατανάλωση μιας διατροφής πλούσιας σε φουντούκια μπορεί να βελτιώσει τους βιοδείκτες καρδιαγγειακού κινδύνου, μειώνοντας ενδεχομένως τον κίνδυνο καρδιακών προβλημάτων.

7. Μείωση της φλεγμονής Η κατανάλωση φουντουκιών μπορεί να βοηθήσει στην ανακούφιση της φλεγμονής. Ο οριστικός προσδιορισμός της επίδρασης των φουντουκιών ως προς τη φλεγμονή απαιτεί περαιτέρω επιστημονικές έρευνες.

8. Βελτίωση του αριθμού των σπερματοζωαρίων Πρόσφατη έρευνα δείχνει ότι η κατανάλωση περισσότερων ξηρών καρπών, συμπεριλαμβανομένων των φουντουκιών, μπορεί να αυξήσει τον αριθμό των σπερματοζωαρίων και να βελτιώσει την ποιότητα των σπερματοζωαρίων. Οι ερευνητές τονίζουν, όμως, ότι σε αυτήν τη μικρή μελέτη συμμετείχαν υγιείς, γόνιμοι συμμετέχοντες. Απαιτείται περισσότερη έρευνα για να καθοριστεί εάν τα οφέλη ισχύουν για τον ευρύτερο πληθυσμό.

ΠΙΘΑΝΟΊ ΚΊΝΔΥΝΟΙ ΚΑΙ ΠΑΡΕΝΈΡΓΕΙΕΣ Πολλοί έχουν αλλεργίες στους ξηρούς καρπούς, συμπεριλαμβανομένων των αλλεργιών στα φουντούκια. Όταν μαγειρεύετε για άλλους, να τους ρωτάτε πάντα για τέτοιες πιθανές αλλεργίες, προτού προσθέσετε τους ξηρούς καρπούς σε ένα πιάτο. Για να απολαύσει τα οφέλη για την υγεία των φουντουκιών, ένα άτομο πρέπει να προσέχει τον συνολικό αριθμό θερμίδων που καταναλώνει κάθε μέρα. Όταν προσθέτετε οτιδήποτε σε μια διατροφή, μπορεί να καταναλώνετε περισσότερες θερμίδες απ’ όσες χρειάζεστε και αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση βάρους.

#145 | ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2022

Πηγή: iatropedia.gr