ROEREND Iedereen is het roerend eens: ons patrimonium moet bewaard en beschermd worden. Het moeten niet eens ‘monumenten’ zijn. Een omwalde hofstede, een paar arbeidershuisjes, een veldkapel. Hun vertrouwd beeld op ons netvlies gegrift. Identiteit of nostalgie in baksteen, hout en beton? Laat een ander maar uitleggen dat de kerk, de molen, de sjouwer ooit op de slooplijst zouden staan. Dat heet onroerend erfgoed. Grondvast, geworteld in ons collectief geheugen en als het meezit, koninklijk beschermd. Waarom krijgt roerend patrimonium meestal niet dezelfde waardering en zorg? Verhalen, geschriften, beelden, voorwerpen die mede de geschiedenis van personen, families, verenigingen vertellen. Onze zoektocht leverde een onverhoopt aantal verenigingsvlaggen op. Sommige zagen al jaren het daglicht niet meer, gekreukeld en het wapperen verleerd, maar nog steeds trots hun lading dekkend. Er bestaat ongetwijfeld meer van dat. Laat het niet verdwijnen in de grijparmen van onze wegwerpmaatschappij. Ons dorp moet deze winter geen brown-out vrezen. Bewaar de kaarsen maar voor de gezelligheid. Zet tablet en mobieltje eens uit en test even of u nog een sinterklaas- of kerstliedje kent. Dat heet dan ont-roerend erfgoed. Dit is zowaar de laatste column ‘oude stijl’. Er wacht u een verrassend nieuwjaarsgeschenk. Sst…, surprise!
1 ‘t Aaltje
AALBEKE IN DE OORLOG (2) Op 18 oktober 1914 begon de slag aan de IJzer, waarbij vele duizenden Belgische soldaten sneuvelden of gewond werden. Eind oktober liet men de IJzervlakte onder water zetten en kwam de Duitse opmars tot stilstand. De ca. 25 km brede frontzone zou de komende drie jaar vrijwel niet meer veranderen. Het ‘Vrije België’ beperkte zich tot het gebied achter de IJzer. De Duitsers groeven zich in op de andere oever. Dit ’operatiegebied’, waar de krijgswet van toepassing was, liep van Diksmuide over Torhout en Roeselare naar Menen. Daarachter lag het ‘etappengebied’.
Organisatie van de bezetting Omdat de Belgische regering naar Le Havre was getrokken en koning Albert bij zijn troepen bleef, lag de politieke en bestuurlijke organisatie van het land helemaal overhoop. De Duitse bezetter installeerde in Brussel een generaalgouvernement dat het bestuur overnam. Het grootste deel van Oost– en WestVlaanderen werd etappengebied, een rust– en bevoorradingsgebied waar de Duitse legerleiding zorgde voor de logistiek: hospitalen, magazijnen, onderhoud van materiaal, munitieopslag, bakkerijen, post en telegrafie enz. De gemeenten ten zuiden van Kortrijk, waaronder Aalbeke, maakten vanaf november 1914 deel uit van het etappengebied van het Vierde Leger. Tegelijk lag de grens met het operatiegebied vlakbij: die volgde de weg Brugge-Kortrijk om
november– december 2014
Tijdens de Eerste Wereldoorlog konden de Aalbekenaren betalen met ‘eigen geld’. 31ste jaargang nr. 183
ter hoogte van ‘Sente’ af te zwenken naar Bissegem en dan verder de Leie te volgen tot aan de Franse grens. In het etappengebied waren er drie bestuursvormen. De Belgische administratie, in de praktijk het gemeentebestuur (o.l.v. burgemeester Henri Bonte en de schepenen Henri Castel en Cyriel Vanoverschelde), bleef bestaan. Daarnaast was er een Duits burgerbestuur dat afhing van de Zivilverwaltung in Gent (hoofdplaats van de etappe) en het militaire bestuur, dat werd aangestuurd vanuit de Etappen-Inspektion. Aalbeke, een Etappenstation met een Ortskommandant, viel onder de Etappen-Kommandatur van Moeskroen. Het gemeentebestuur kon dus verder werken, maar kreeg het zwaar te verduren. De bezetter moeide zich met alles, er waren de onophoudelijke opeisingen. Ook het gebrek aan levensmiddelen en de werkloosheid namen in de loop der jaren flink toe. De Zivilverwaltung hield zich bezig met de burgerlijke zaken zoals de handel, industrie, landbouw, onderwijs en de gemeentebelastingen, de Ortskommandant met alles wat de militairen en de oorlog aanging, zoals het naleven van het politie-uur, de opeisingen en de uitreiking van passen.
Leven in het etappengebied Een van de eerste maatregelen die het Aalbeekse gemeentebestuur, net als vele andere gemeentebesturen trouwens, moest nemen had betrekking op de uitgifte van noodgeld. Door de oorlog was er een nijpend geldtekort en al op 15 september 1914 besliste men tot de uitgifte van gemeentelijke bonnen ter waarde van 1, 2 en 5 frank. De gemeenteraad motiveerde dit vanuit de vaststelling dat door ‘de verschrikkelijke oorlog die het land verlamde en alle industriële en commerciële activiteiten opschortte’, een groot deel van de bevolking 2
‘t Aaltje
In het gemeentearchief van Aalbeke, nu bewaard in het stadsarchief, zitten ettelijke bundels met de ‘boekhouding’ van de Duitse bezetter. werkloos was en dat het niet mogelijk was om aan de grote noden van vele gezinnen te voldoen, ondanks de grote inzet van de hulpcomités. De beperking tot een maximum van 20.000 fr. bleek snel onvoldoende en men zag zich later verplicht om nog bijkomende leningen aan te gaan.
Duitsers soms een feestje organiseerden en, let wel, dat waren geen bras– of zuippartijen maar gemoedelijke ontmoetingen. Zingen en muziek maken, daar hielden de Duitsers van. Ook als ze door de straten marcheerden, zongen ze’.
Inkwartieringen Duitse soldaten op doortocht of in rust werden ondergebracht bij de Aalbeekse bevolking. De Aalbeekse Antoinette Bels, zus van Michel Bels die later een bekende (kunst-) schilder werd, vertelde hierover voor Canvas/ Lannoo: ‘Er waren Duitsers die voor langere tijd bleven, anderen kwamen en gingen. De Duutske gedroegen zich voorbeeldig en hun uniformen waren stijlvol en verzorgd’. Dat waren ook hun ontspanningsactiviteiten. Nogmaals Antoinette Bels: ‘Clara, Zoë, Bertha en Martha baatten een café uit ip de platse van Aalbeke en dat bracht behoorlijk wat op. De Duitsers waren trouwe klanten—de herberg was trouwens verboden domein voor de dorpelingen. Bij de herberg hoorde een grote zaal waar de
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
Voor Duitse soldaten die in het voorjaar van 1917 werden overgeplaatst van Rusland naar het westelijk front was hun doortocht in Aalbeke hét moment voor een foto en berichtje naar de familie.
elders ondergebracht maar het is nooit uitgekomen dat hij de dader was…. Later waren we eens met de hele bende aan de wandel en passeerden we een weide waar het vol stond met paarden van de Duitsers. Michel riep lachend: “kijk, misschien staat mijn huzaarke daartussen”. Het scheelde weinig of hij kreeg van moeder een lap om de oren’.
Opeisingen
In november 1916 kreeg de gemeente Aalbeke een rekening voor de inkwartiering van Duitse troepen en voor hun bevoorrading. Sowieso lieten de bezetters niet toe dat er met hun voeten werd gespeeld. Wie hen in de luren legde, werd hard aangepakt. Michel Bels, toen 13 jaar, zag niet altijd de gevaren in en, zo vertelde zijn zus, ‘die was voor niets of niemand bang. Mijn broer had opgevangen dat er niets beters
bestond dan de haren van een paard om borstels te maken. Op een onbewaakt moment is Michel in een weide de staart van een Duits huzarenpaard gaan afsnijden. Toen hij met de paardenstaart thuis kwam, hebben mijn ouders hem direct voor enkele weken bij familie
De spreekwoordelijke Duitse grondigheid bestond toen ook al. In het gemeentearchief van Aalbeke (nu bewaard in het stadsarchief) zitten ettelijke bundels met de ‘boekhouding’ van de Duitse bezetter. Wat ze nodig hadden werd simpelweg opgeëist. Alles werd zeer nauwkeurig opgeschreven en er werd voor alles een bon of een document opgemaakt en ondertekend, door de Ortskommandant of door de burgemeester of secretaris. Het waren wel niet de Duitsers die voor de betaling moesten instaan, maar de gemeentekas... Aalbeke, Marke, Heule en Bissegem waren in die tijd nog overwegend
Bij brouwer Theophile Christiaens op de ‘Kleine Plaats 15’ werden maar liefst 60 soldaten en 1 officier ondergebracht. 3 ‘t Aaltje
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
OORLOG IN HET KLOOSTER Het klooster van de zusters van de Heilige Jozef in de Lauwsestraat was een geschikte plaats voor het verzorgen van gewonden, zo blijkt uit een verslag uit 1919 dat wordt bewaard in het archief van het bisdom. Van 1914 – 1918 telde het klooster 18 leden die zich uitsluitelijk, in gewonen tijd, bezig houden met de opvoeding en het onderwijs van de kinderen der kostschool en van die der gemeente. Kunstschatten, kelken en alle kerkgewaad hebben wij kunnen verbergen en in veiligheid houden voor de Duitschers, die ons huis overvielen den 6den October 1914. Denzelfden dag nog kwam men met Duitsche gekwetsten toe, die wij zelve moesten helpen verzorgen. Zes dagen daarna wierden ze door de Belgen achtervolgd, die ons huis bombardeerden en den vijand op de vlucht dreven. Een Duitsche ambulancier wierd aan onze deur doodgeschoten. Twee dagen daarna kwam van Doornik een versterkend Duitsch leger de gekwetsten afhalen. Nauwelijks waren deze vertrokken of de troepen kwamen opvolgentlijk ons huis belegeren tot dat zij het eindelijk geheel innamen, in 1917-1918, voor hun lazaret op zulke wijze dat wij na drie weken aanhoudend smeeken den kelder en 4 plaatsen van het hoogste verdiep ten onzen gebruike mochten behouden. Voor het overige gedroegen zij zich menschelijk ten onzen opzichte. Verscheidene malen wierd er huiszoeking gedaan in het klooster gedurende deze angstvolle jaren. De stoffelijke schade wordt gerekend van zes tot acht duizend franken veroorzaakt door het bewonen der soldaten (de troepen telden gewoonlijk van 3 tot 400 mannen. De inventaris der klokken werd gemaakt, maar deze zijn niet weggenomen geweest. Geen enkel fransch woord mocht gehoord of gezien worden in de klassen. Aardrijkskundige of andere kaarten in het Fransch gemaakt moesten uit de school verdwijnen. Belgische en vreemde vluchtelingen hebben wij dagelijks bij honderden en honderden geherbergd in het begin van den oorlog en ook op het einde, bijzonderlijk gedurende het bombardement. Op 19den October 1918 mochten wij de Engelsche troepen verwelkomen, die de gelukkige verlossing van ons land medebrachten. Deze hebben wij logies verschaft tot de dagteekening van den wapenstilstand. Nu moesten de troepen de plaatsen afstaan voor de Engelsche lazaretten die ons bijbleven tot op het einde van November 1918. Na het verlaten der zieken hebben wij nog eenige troepen gehad tot Nieuwjaar 1919. Van nu af hadden wij bijna alle dagen vreemde gevangenen te herbergen, die ’s anderendaags met vollen moed hunnen weg voortzetten om hun vaderlijk huis te bereiken. Gedaan te Aelbeke den 14 Aug. 1919
De ‘Duitsche ambulancier’ die op 12 oktober aan het klooster werd doodgeschoten en waarvan hierboven sprake is vermoedelijk Albert Fischer, Vizefeldwebel van het 2de Bayrische Schwere-Reiter-Regiment. Hij ligt begraven op het soldatenkerkhof in Menen (bron: Namenlijst In Flanders Fields). 4
‘t Aaltje
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
plattelandsdorpen. Ze lagen dicht bij het front, ideaal voor de Duitsers om er vee en paarden op te eisen, net als veevoeder en stro. Een telling van de Aalbeekse veestapel uit 1910 noteerde 97 paarden en 586 stuks rundvee. De telling uit 1917 zag nog slechts 28 paarden en 38 runderen. Het verschil was nog groter bij de Aalbeekse kippen: de 7.363 uit 1910 waren in 1917 herleid tot amper 660. Al is het mogelijk dat er heel wat pluimvee werd verborgen gehouden voor de bezetter. De opeisingen van vee hadden uiteraard gevolgen voor de voedselbevoorrading. Vanaf de tweede helft van de oorlog was er een groot tekort aan vlees en werd het in april 1916 gerantsoeneerd tot 100 gr. per week. In 1917 daalde dat zelfs tot 50 gr. per week. De zwarte markt bloeide. Honden en katten verdwenen uit het straatbeeld… Zuivelproducten werden zeldzaam. Aan melk werd flink wat water toegevoegd. In 1917 werd er in Aalbeke zelfs ‘op bevel’ een ‘verplichtigende samenwerkende melkerij der gemeenten AelbekeMarcke’ opgericht. Tijdens de bezetting mochten de bakkers geen brood meer aan huis leveren. De mensen moesten hun brood zelf halen. Zo gingen er Aalbekenaren, waar er geen bakker was, naar Marke. Omdat er almaar minder bloem was, besliste het gemeentebestuur van Marke dat hun bakkers een merkteken op hun brood moesten zetten, zodat het leveren van brood aan niet-Markenaren kon worden gecontroleerd. Gelukkig voor vele inwoners was er ook hier een Hulp– en Voedingscomité dat de grootste noden kon lenigen door voedsel, kledij en brandstof uit te delen. Het comité zag zich op een bepaald moment wel verplicht om een verbod uit te vaardigen op het verkopen van “waren voortkomende van het voedingskomiteit” en daar strenge straffen voor aan te kondigen, want “aangezien het in het belang van
Het verbruik van melk werd gerantsoeneerd . Zieken en zwangere en ‘zoogende’ vrouwen moesten een doktersattest voorleggen. eenieder is dat geheel de gemeente niet beroofd worde door het nationaal voedingskomiteit van alle verzendingen van levensmiddelen worden alle inwoners verzocht alle overtredingen die er nog zouden kunnen bestaan kenbaar te maken”.
Verplichte arbeid Alsof de opeisingen van dieren, voedsel en gebruiksvoorwerpen nog niet genoeg waren, werden vanaf 1917 ook mensen opgeëist om verplicht voor de bezetter te werken. Zo moesten bv. in maart 1917 51 mannen verplicht aan de slag in de pannenfabriek. En wanneer er te weinig opgeëist volk kwam opdagen, kreeg de gemeente in de persoon van burgemeester Bonte een fikse boete opgelegd. Maar, wie in eigen gemeente een taak toegewezen kreeg was nog bij de ‘gelukkigen’. Niet minder dan 108 (van de ca. 2000) Aalbekenaren kregen het bevel om als Zivilarbeiter 5 ‘t Aaltje
naar het Franse Piennes (departement Meurthe et Moselle) te vertrekken. Ze kregen er een ondraaglijk werkritme opgelegd én tegelijk amper te eten. Velen werden snel ziek, dertien overleefden het niet. Zeven Aalbekenaren hebben een gekend graf op de Franse militaire begraafplaats van Pierrepont: Maurice Balduck, Achille Debrulle, Emile Cremers, André Leveugle, Georges Millecamps, Alois Parmentier en Adolf Vaneeckhout. Anderen stierven elders (Odile Bossuyt, Jerome Byttebier, Remi Declercq) of kort na hun terugkeer in Aalbeke (Remi Depraetere, Henri Hostyn, Maurice Vandenbulcke).
In 1918 waren de bevolking én de legers uitgeput. In het volgende en laatste artikel van deze reeks gaan we in op de bevrijding op 19 oktober en het einde van de oorlog.
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
Deze reeks is o.m. gebaseerd op de voordracht van Filip Santy tijdens de Nacht van de Geschiedenis (org. Davidsfonds). Aanvullingen en bijkomende informatie kunnen worden doorgegeven op filip.santy@telenet.be of 056 42 33 05 Bronnen: gemeentearchief Aalbeke; archiefcollecties Filip Santy; E. Van Hoonacker, Kortrijk 14-18 (1994); A. Flipts, M.& R. Faillie, Marke 2 Wereldoorlog I (1984); De Leiegouw, Achter het front: ZuidWest-Vlaanderen tijdens de Eerste Wereldoorlog (2014)., Namenlijst In Flanders Fields, Philippe Vanoutrive, De Allerlaatste Getuigen (Canvas-Lannoo 2011).
AALBEEKSE VLAGGEN: GEZIN EN JEUGD Voor de derde reeks over Aalbeekse vlaggen komen nog een aantal verenigingen aan de beurt: de Gezinsbond, de Kroonwacht, de Chiro en JCC.
DE GEZINSBOND De eerste vlag Niet iedere vereniging beschikt over een archief betreffende het aanschaffen en de inhuldiging van haar vlag. Bij de Gezinsbond beschikken ze wel over twee vlaggen. Opgericht in 1929 als Bond der Kroostrijke Gezinnen zorgde de vereniging er al vlug voor een vlag te laten maken en op 8 mei 1932 vond de vlaginhuldiging plaats. Het aanschaffen van de vlag was wel een dure aangelegenheid. Alfred Carette uit Brugge kreeg de opdracht. Hij was koster op de SintMagdalenaparochie, ook borduurder en ‘bijzonder gekend voor het maken van vlaggen’ zoals het op zijn factuur vermeld stond. Het kostte de vereniging maar eventjes 2000 frank plus 20 frank taks. Deze bedragen omgerekend naar onze tijd zou dit ongeveer € 3030 zijn. Om de kosten te dragen werd een beroep gedaan op de leden en
sympathiserende inwoners om een bijdrage te storten. Het archief vermeldt dat die varieerde van 5 frank over 10, 20, 50 tot 100 frank. (De tegenwaarde van 100 frank in 1932 zou vandaag ongeveer € 150 bedragen). De totale opbrengst van niet minder dan 92 schenkers bedroeg 2 460 frank. Daarmee was de kostprijs ruimschoots vergoed. Voor de vlaginhuldiging van zondag 8 mei 1932 werden kosten noch moeite gespaard. Die nam dan ook een hele dag in beslag. Een paar punten van het programma vallen daarbij op. Vooreerst een driestemmige hoogmis, opgedragen door een kanunnik uit Roeselare en uitgevoerd door een Kortrijks koor. Het archief vermeldt verder dat na het ‘noenmaal’ om halfdrie werd vergaderd voor een stoet door het centrum van de gemeente. Die werd begeleid door twee muziekmaatschappijen met talrijke verenigingen. Aan het monument van de gesneuvelden (uiteraard toen enkel voor de slachtoffers van 14 -
18) werden bloemen neergelegd en het Bondslied gezongen. De dag eindigde met een prachtig vuurwerk. Voor de mensen van toen moet dit een speciale gebeurtenis geweest zijn. Tot slot nog vermelden hoe de vlag er uit zag. De afbeelding is eerder symbolisch. Daarop is te zien dat een man en een vrouw in het huwelijksbootje zitten. Ze zijn veilig aan het varen onder de beschutting van een vuurtoren. Ze zien verlangend uit naar een aantal ooievaars die met hun ‘pakketje’ komen aangevlogen. Het zijn er vier (in die tijd de noodzakelijke voorwaarde om bij de Bond der Kroostrijke Gezinnen aan te sluiten). Ook de patroonheilige SintCornelius is er, minder zichtbaar, op afgebeeld. Het geheel is omkaderd met de Belgische driekleur.
De tweede vlag Ter gelegenheid van het dertigjarig bestaan werd op 15 mei 1960 een nieuwe Bondsvlag ingehuldigd. En ook hiervan beschikt de vereniging over een goed bewaard archief. Het eerste deel van de dag liep ongeveer gelijkaardig zoals de voorgaande inhuldiging: hoogmis, optocht met neerleggen van een bloemenkrans bij het monument, feestvergadering en banket. Waarbij aan de verenigingen opnieuw gevraagd werd deel te nemen. Voorontwerp, ontwerp en uitwerking van de vlag werden toevertrouwd aan Frits Sabbe, architect in Waregem, voor de som van 500 frank. Voor het nylonweefsel zorgde Les Usines Textiles Valére Devos, ook uit Waregem.
De eerste vlag van de ‘Bond der Kroostrijke Gezinnen’ dateert uit 1932. 6
‘t Aaltje
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
In een toespraak een paar maanden later gaf secretaris Leon Dekeyzer wat uitleg over de symboliek van de nieuwe vlag: “We hebben een nieuwe
vlag: modern van kleur en opvatting en sober van lijn maar de symboliek blijft steeds dezelfde. Het kroostrijk gezin is niet meer die groep mensen van vroeger, gebukt onder last en kommer en materiële zorgen, neen, de kleuren zijn licht en blij. De zon bestraalt het jonge gezin. Er is stil geluk en blije levensmoed. Fier en recht groeit de boom en verbeeldt de hoop op een volwaardig bestaan voor de kinderen van het grote gezin. Breedgetakt en diepgeworteld verbeeldt hij de sterke steun die vader, moeder en kinderen voor elkaar moeten betekenen”. Heel wat notabelen en verenigingen (mét vlag) waren present op de inhuldiging van de nieuwe vlag van de Bond op 15 mei 1960. geregeld meer dan honderd kinderen en dit op vakantiedagen. Ook hier werd een vlag gemaakt met blauwe achtergrond en een rode smiley.
“Modern van kleur en opvatting en sober van lijn”: vlag uit 1960.
Jefi In haar jaarprogramma nam de Gezinsbond van Aalbeke vroeger telkens een aantal jeugdfilms op. Toen de Gezinsbond nationaal besloten had een jeugdfilmclub (vandaar de naam Jefi) op te richten aarzelde de afdeling Aalbeke niet om aan te sluiten. Dat was in 1977 het geval. De bedoeling was geselecteerde en pedagogisch verantwoorde jeugdfilms te tonen die telkens ingeleid en van animatie voorzien werden. Dat het een succes werd bewees de aanwezigheid van
Door de opkomst van de vele jeugdprogramma’s op televisie besliste men in Brussel om met de jeugdfilmclub te stoppen. Toch worden nu nog door het OC filmnamiddagen voor kinderen georganiseerd waaraan de Gezinsbond haar medewerking verleent.
KROONWACHT Begonnen in de jaren 1940 groeide deze jeugdvereniging al snel uit tot
een flinke groep met meer dan honderd leden, maar uitsluitend voorbehouden voor meisjes. Ze droegen allemaal een uniform. Naast de zondagse bijeenkomsten werden geregeld uitstappen georganiseerd. Een traditionele uitstap ging naar Hernieuwenburg aan het kasteel van Wielsbeke waar in 1956 bijgaande foto genomen werd. Op hun vlag staat Kroonwacht Aalbeke met naast het Chirokenteken een meisjeskopje met het traditionele mutsje. Deze vlag is niet bewaard gebleven. Later is de vereniging overgegaan in wat nu de Chiro is.
Kroonwacht Aalbeke in 1956 in Hernieuwenburg Wielsbeke. 7 ‘t Aaltje
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
De eerste vlag met Chiro Aalbeke Corneelke werd gemaakt door Sabine Lachat in 1993.
CHIRO Van Kroonwacht naar Chiro dus. De eerste vlag met Chiro Aalbeke Corneelke werd gemaakt door Sabine Lachat in 1993 en ingewijd door pastoor Sergeant eind juni van dat jaar tijdens de heemfeesten.
jeugdbeweging open staat voor alle kinderen en jongeren. De CHI staat voor Christus. De RO, een Griekse letter die eruit ziet als een P maakt het Chiroteken vol. De vlag van Chiro Aalbeke bevat drie kleuren: blauw, rood en wit. Later werd een nieuwe, gelijkaardige vlag aangekocht met sponsoring van de leden. Ze wordt telkens op bivakkamp gehesen.
In 2001 werd bij Chiro nationaal een nieuwe vlag aangevraagd. De letters van de naam Aalbeke werden er op genaaid door de moeder van leider Tommy Vandepitte. Deze vlag werd evenwel gestolen in 2011 tijdens het bivak in Amel.
JCC
Het Chiroteken bestaat uit een P met een halve cirkel erdoor. Een open cirkel om aan te tonen dat de
Het Jeugd Comité Corneel is een jeugdorganisatie, ontstaan als opvolger van ’t Skut. Enkele jaren
8
‘t Aaltje
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
geleden heeft Patsy Nolf een vlag gemaakt met donkergrijze kleur en rode letters. Daarin zit ook de afbeelding van de Sjouwer verwerkt. Het comité organiseert onder meer het kooivoetbal tijdens de Corneliusfeesten.
KERMISIJVER ‘Bis repetita placent’ zou een Vlaamse partijvoorzitter bij deze foto citeren. Vrij vertaald: twee is altijd nog beter dan één. Over de medewerking en de ijver van onze stadsdiensten ter gelegenheid van plaatselijke feestelijkheden en kermissen hebben wij in geen geval te klagen. Al minstens een week vooraf worden stapels nadarafsluitingen ter plaatse gebracht om de verwachte massa’s in bedwang te houden. En het moet de bewoners en bezoekers tijdig
duidelijk worden gemaakt dat er op die dagen niet zomaar overal geparkeerd mag worden. Bijvoorbeeld in de Aalbekekerkstraat. De woensdag al wordt een lading mobiele parkeerverbodsbordjes (van donderdag t.e.m. maandag) op de stoepen geplaatst. De foorkramers komen er aan! De donderdagmorgen
WEGGEEFKAST Ze stond er parmantig, de weggeefkast van KVLV, op Aalbekeplaats tijdens de Corneliusfeesten. Nu staat ze in de foyer van het OC. Je kan er nog altijd bruikbare spullen anoniem achterlaten. Wie iets kan gebruiken, mag het meenemen. Gratis en voor niets! We vragen u alleen om spullen in goede staat achter te laten, dus in goede staat en niet versleten. Zodat anderen er nog plezier kunnen aan beleven.
9 ‘t Aaltje
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
rijdt er opnieuw een camionette van de stad voor. Hier gaan namelijk de zondagnamiddag de Merckxen en Boonens in spe hun kunnen laten zien op een gesloten parcours. De stadswerkman plaatst doodgemoedereerd telkens een tweede parkeerverbodsbordje (op zondag) naast het eerste. Opdracht volbracht!
DE MONNIK (SLOT) De moord is gepleegd… Met tranen in de ogen heeft de zwerver de monnik om het leven gebracht. Geduldig heeft hij gewacht tot op een kerkelijke hoogdag. In de avondlijke stilte van de Allartbosweg gaat uur na uur voorbij, tot de morgen komt. Voor de oriëntatie van de trouwe lezers van onze dorpskrant zijn ook in de laatste aflevering van dit achtste misdaadverhaal de bestaande Aalbeekse straatnamen en namen van gebouwen behouden. De gebeurtenissen en de personages daarentegen zijn totaal verzonnen. Echt bestaande personages zijn door de verteller fictief gebruikt.
25. Nachtmerrie … Met angstige ogen keek de jongen naar de vreemd glimlachende monnik. Zijn armen afwerend voor zich uitgestrekt schuifelde hij over de stenen vloer van de sacristie voorzichtig achterwaarts. De monnik kwam dichter en dichterbij. De jongen voelde dat zijn hielen tegen de plint stootten van de zware eikenhouten kast waarin de kazuifels en de stola’s opgeborgen zaten. Hij stond klem. Door het raam van de sacristie viel het heldere licht van de volle maan op het schrikaanjagende, dichtbije gezicht van de monnik. “Kom,” zei het gezicht, “kom; je hoeft niet bang te zijn. Geef me je hand.” De jongen rilde van angst en probeerde zijn handen achter zijn rug te verbergen. Met een snelle beweging greep de monnik ze stevig vast en trok ze naar zich toe. “Voel maar,” zei hij, “voel maar hoe zacht ik ben. Streel me, streel me nog een keer Ludovic, dan zal ik voor altijd je beste vriend zijn.” “Neen! Neen! Neen! huilde de jongen… Met een ijselijke gil veerde Ludovic rechtop terwijl hij met alle kracht die hij in zijn armen had het donsdeken van zich af gooide. Ganaëlle schrok wakker, knipte het nachtlampje aan, sloeg haar arm om zijn schouders en fluisterde in zijn oor: “Stil maar, Ludovic. Ik ben bij je. Het is maar een droom. Het is maar die droevige herinnering, lieveling.” Ludovic keek hijgend, met opengesperde ogen naar de muur van de slaapkamer. Langzaam vloeide de spanning uit hem weg en snikkend omhelsde hij zijn vrouw. 10 ‘t Aaltje
De eerste klaarte sijpelde door de gordijnen. Op de kerkklok sloeg het traag en iel zes uur in de morgen. Ludovic wiste zich het zweet van het voorhoofd. “Ik moet er uit, Ganaëlle, zei hij. Ik wil een ochtendwandeling maken om weer tot rust te komen.” Zij zoende hem voorzichtig op de mond. “Ga maar,” zei ze, ”ik wacht wel op jou.”
26. Een heel vroege telefoon Gepensioneerd pastoor en oudaalmoezenier van de vissers Ruprecht Majoor had van de hele nacht geen oog dicht gedaan. Zijn geweten herhaalde en herhaalde dat hij moedig moest zijn en dat hij zijn vroegere kerkelijke baas ‘verklikken’ moest. Onmiddellijk had hij hem herkend, gisterenavond in de kerk van Aalbeke. Eerst die stem en bij de communie die ogen. Dat baardje en die bril en die monnikskruin konden hem niet misleiden. Het was wel nog verschrikkelijk vroeg, maar bij de politie was toch altijd iemand op post… Hij zuchtte luid en drukte toen vastberaden 056 239611. De telefoon rinkelde één keer en hij hoorde een klaarwakkere stem: “Politie Kortrijk.” Ruprecht Majoor haalde even diep adem en begon toen snel te spreken. “Ik wil u melden dat de pedofiele monseigneur die het gerecht al zo lang zoekt in Aalbeke waarnemend pastoor is. Ik heb hem gisterenavond in de kerk daar, tijdens de eucharistieviering, met mijn eigen ogen gezien.” Aan de andere kant van de lijn werd het even stil. “Mag ik uw naam weten a.u.b.? En waar bent u nu?”
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
Het vroege telefoontje duurde nog een geruime tijd en de stem van de oud-aalmoezenier werd rustiger en rustiger. Eindelijk zou er recht kunnen geschieden…
27. Twee verstoorde ochtendwandelingen Felix Akers was gewoontegetrouw vroeg op stap gegaan. Wat was er heerlijker dan een frisse morgenwandeling. Jammer dat hij zijn trouwe hond Wiske moest missen. Het beestje was van ouderdom gestorven en hij had het nog niet over zijn hart kunnen krijgen een nieuwe viervoeter in huis te halen. Later misschien. Op de helling van de Luingnestraat aarzelde hij even. Langs de molen naar de Zevekotestraat of liever de Allartbosweg in? Hij koos het laatste. Voor zich uit zag hij op de rug een jonge man heel langzaam het lommerrijke straatje naar beneden wandelen. Bij het inhalen groette hij hem vriendelijk met “Goede morgen” en hij keek hem van terzijde aan. Hij herkende hem als de man van die jonge Française Ganaëlle, Ludovic. Ze woonden hier vlakbij, wist hij. De jonge man zag er bezorgd uit, maar hij antwoordde met een duidelijk Frans accent: “Ook goede morgen”. “Vroeg op wandel?” vroeg Felix en hij glimlachte naar Ludovic. Die knikte even en samen stapten ze zwijgend voort. Enkele tientallen meter verder, op het kruispunt met de Vondelstraat, lag een vormeloze donkere massa op de grond. Het leek wel een menselijk lichaam. Ze keken elkaar verbaasd aan en ze verhaastten hun stap.
“De pastoor!” hijgde Felix Akers en hij keek met vragende ogen naar Ludovic. Die werd lijkbleek, keek met een ruk van de dode weg en snakte naar adem. Op een betonnen paaltje zag hij een man zitten in een vaalbruine winterjas en met een vormeloos vilten hoedje op het hoofd. Zijn ogen stonden dof en star. “Papa!” fluisterde Ludovic.
28. Het verhoor Op het bureau van commissaris Vriendelyckx in het Kortrijkse politiegebouw heerste chaos. Wijkinspecteur Anke Smets keek niet zonder verbazing naar het drukke heen- en- weergeloop van rechercheurs en gerechtsdienaren die papieren en dossiers brachten en meenamen en elkaar gehaast met halve zinnen onbegrijpelijke dingen meedeelden. Op hun gezicht droegen ze de ernst van het grote belang van deze dag. Een pedofiel was vermoord. Een moordenaar was gevat. De wijkinspecteur moest komen getuigen hoe de arrestatie precies verlopen was. Zo gemakkelijk had ze het nog nooit gehad. De dader zat wezenloos op een betonnen paaltje in de Vondelstraat, het bebloede mes nog in de hand. Gewillig had hij het mes aan haar gegeven en was zonder enig verzet met haar meegegaan. Dit was beslist geen gewone moord geweest, dacht ze. Maar bestonden er wel ‘gewone’ moorden? In de verhoorkamer zat commissaris Vriendelyckx aandachtig naar de man aan de overkant van de tafel te kijken. Hij leek wel gebroken, maar toch straalde hij een zekere rust uit. De tolk vertaalde een voor een de trage zinnen die de man uitsprak als antwoord op elke vraag. Commissaris Vriendelyckx verstond het Frans van de man moeiteloos maar omdat de ‘zwerver’ geen woord Nederlands sprak en de commissaris wettelijk verplicht was Nederlands te spreken was een tolk onvermijdelijk.
11 ‘t Aaltje
“Ludovic is dus uw zoon?” vroeg de commissaris. De man knikte kort. “U was visser in Normandië?” Weer knikte de man bevestigend. “U hebt bij uw arrestatie al toegegeven dat u de zogenoemde frater Penetentius gisterenavond hebt gedood, met een fileermes?” De man boog het hoofd. Er welden tranen uit zijn ogen en bijna onhoorbaar zei hij “Ja”. Vriendelyckx liet een lange stilte vallen. “Waarom hebt u dat gedaan?” vroeg hij tenslotte met zachte stem. De man rechtte het hoofd en keek de commissaris aan. “Ik ben een visser, meneer, al mijn hele leven. Ook mijn vader was een visser. Ik heb thuis geleerd eerlijk en oprecht te zijn. Mijn ouders waren brave christelijke mensen die eerbied en ontzag hadden voor priesters en geestelijken. Zij hebben ook veel goede priesters gekend. Als kind mocht ik misdienaar zijn in de abdij van Notre Dame du Bec. Dat was een hele eer voor mij. Later, toen ik zelf een zoon had, Ludovic, vond de abt het vanzelfsprekend dat ook hij misdienaar werd . Maar toen kwam het grote ongeluk. Bijna tien jaar geleden kwam die hoge geestelijke uit Vlaanderen. Niemand kende hem want hij kwam niet uit de streek. Pas veel later hoorde ik dat hij op de vlucht was. Ludovic moest ook zijn mis dienen.” De man slikte en met toegeknepen stem fluisterde hij: “Hij heeft mijn zoon aangerand… op de hoogdag van Pasen. Hij heeft hem daarna vele keren misbruikt… Tot Ludovic mij op een avond eindelijk wenend en snikkend kon vertellen wat er gebeurde. Ik ben toen naar de abt gegaan, maar die deed alsof hij mij niet geloofde. Toen heb ik gezworen mij te wreken. Ik heb lang moeten wachten want in de abdij mocht ik niet meer binnen. Door een gelukkig toeval kwam ik te weten dat de smeerlap, het woord is niet te sterk meneer, terug zou keren naar Vlaanderen als pastoor. De rest kent u.”
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
29. Een troostend gesprek Enkele dagen later zat parochieassistente Mauricette Verminderen in Amours toujours aan de keukentafel, bij Ganaëlle. Ludovic was gaan vissen naar het kanaal Bossuit-Kortrijk. Geurige koffie en smakelijk koekjes verspreidden een zekere gezelligheid in het huis. “Ik denk niet dat uw schoonvader erg zwaar gestraft zal worden,” zei de parochieassistente. De advocaat zal wel onweerstaanbare dwang pleiten en veel verzachtende omstandigheden. Het komt wel goed, Ganaëlle.” “Voor Ludovic is de dood van die monnik een verlossing,” mijmerde de jonge vrouw. “Ons huwelijksleven kan nu echt beginnen.” “Ja,” antwoordde Mauricette Verminderen, “ hij kan nu eindelijk gelukkig worden.” Ganaëlle glimlachte raadselachtig naar Mauricette. “Dat denk ik ook. Ik ben vanmorgen naar de dokter geweest. Het is nu zeker: ik verwacht ons eerste kindje. Hij zal niet gelukkig maar dolgelukkig zijn…” (einde) tekst Frans Destoop tekeningen Frank Claerhout en Boudewijn Deschamps
12 ‘t Aaltje
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
13 ‘t Aaltje
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
OUDE REUS WORDT TOCH NIET GEVELD In het vorige Aaltje maakten we melding van de beslissing van het College van Burgemeester en Schepenen van Kortrijk om de reuzegrote populier in de Papeyeweg te vellen omwille van de geplande heraanleg van de voetweg. De weg is intussen opnieuw geasfalteerd, maar kijk, de meer dan honderd jaar oude reus staat er toch nog…
Een andere oplossing In de oorspronkelijke motivering waarom de boom geveld moest worden stond dat de takken van de boom boven en tussen de luchtleidingen voor de elektriciteit zaten en zo een reëel gevaar vormden. De riool, die nu langs het weiland over verschillende private eigendommen loopt, moest ook verlegd worden en het wegdek was zo beschadigd dat een normaal gebruik door fietsers en voetgangers bijna onmogelijk was geworden. Niet iedereen was met die beslissing van het schepencollege gelukkig. Sommige omwonenden zagen de boom liever niet verdwijnen. Er kwamen drie schriftelijke opmerkingen binnen bij het schepencollege. Ook gemeenteraadslid Cathy Matthieu bezorgde het stadbestuur een gemotiveerd bezwaarschrift waarin op de ecologische waarde van de boom werd gewezen en gepleit werd voor een andere oplossing. De bevoegde schepenen hadden daar blijkbaar oor voor en er werd beslist de boom te behouden en naar een andere oplossing te zoeken. Het wegje wordt niet heraangelegd, maar kreeg een asfaltoverlaging. Het huidige rioolsysteem blijft liggen.
Canadapopulier of niet Na het artikel in ’t Aaltje twijfelden enkele lezers aan de benaming Canadapopulier, zoals die vermeld stond in de oorspronkelijke collegebeslissing. Volgens sommigen moest dit Vlaamse populier zijn. De kroon van de boom was veel te wijd uitgewaaierd om een Canadapopulier te zijn, vonden ze. ’t Aaltje ging natuurlijk op zoek naar de juiste benaming. 14 ‘t Aaltje
De Canadapopulier wordt tot 30 m hoog en is geen ‘exoot’. Populieren behoren tot de wilgenfamilie. Onder de boomspecialisten bestaan uiteenlopende meningen over het aantal soorten populieren. Zeker is dat de meest verspreide populier in Europa de Zwarte Populier is. Hij werd vaak als sierboom aangeplant en wordt tot 35 meter hoog. De Canadapopulier is een kruising van de Europese Zwarte populier met de Amerikaanse populier, een kruising die halfweg de 18e eeuw in Frankrijk ontstaan is. Ook die boom wordt tot 30 meter hoog, wat voor onze boom in de Papeyeweg perfect kan kloppen zoals de bijgevoegde zeer recente foto leert. Een Canadapopulier is dus geen ‘exoot’. Het verschil is niet eenvoudig vast te stellen. Onze boom zou in de lente geobserveerd moeten worden. De Zwarte populier heeft bij een volwassen boom een nogal zwarte en ruwe schors aan de voet; hoger
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
nogal vlekkerig. Twijgen en knoppen zijn met een wollig wit haardons bezet. De bladeren kunnen zowel groot (9 bij 8 cm) of klein (5 bij 5 cm) zijn. De mannelijke katjes zijn karmozijnrood en grijs; de vrouwelijke bleekgroen of groenachtig geel. Elk op aparte bomen. Bij de Canadapopulier, die dus eigenlijk een variant is van de Zwarte populier, is de schors van volwassen exemplaren gegroefd en grijsbruin. De bladeren zijn 9 bij 14 cm driehoekig tot hartvormig. De mannelijke katjes zijn roodpaars. Omdat de bomen veel pluis produceren en sommige mensen daarvoor allergisch zijn gebruikt men meestal alleen mannelijke bomen. De vermenigvuldiging gebeurt dan door het nemen van winterstekken. Boomkenners zeggen onze dorpskrant dat het best zou zijn de klimop rond de stam te verwijderen.
Verwarring Maar misschien heeft de discussie over de breedte van de kruin en de naam van de boom te maken met een verwarring met de Italiaanse populier. Die is ook een variant van de Zwarte populier maar is smaller en zuilvormiger. Die beschrijving past inderdaad niet bij onze reus in de Papeyeweg. Laten we dus maar zeggen dat het een Canadapopulier is, tenzij de komende lente ons anders leert…
ARMSCHOOLPAD (DEELS) HERAANGELEGD
Het paadje dat de Lijsterstraat verbindt met de Kapelhoekstraat, tussen de woning van dr. Bossuyt en de nieuwe aanleunwoningen aan De Weister zal hopelijk binnenkort een naambordje krijgen, verwijzend naar de historische benaming van het weggetje: Armschoolpad. Het eerste gedeelte is erg mooi heraangelegd. Jammer dat verderop het pad te smal en moeilijk begaanbaar is gebleven. 15 ‘t Aaltje
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
VERENIGINGSNIEUWS OC Kinderatelier ‘Chef zoekt ster’ van 4 t.e.m. 12 jaar Maandag 22 t.e.m. woensdag 24 december – 9 u.-12 u.
Onze chef zou zo graag zijn eerste ster verdienen. Hij gaat nog harder in potten en pannen roeren, maar het lukt hem niet alleen. De kinderen kunnen hem komen helpen. Ook zijn restaurant moet er picobello uitzien. Men knutselt en kokkerelt er stevig op los om toch maar die ster in de wacht te slepen! 6 tot 12-jarigen kunnen aansluitend in de namiddag een sportkamp omnisport te volgen. Inschrijven: Sportplus 056 278 000 kinderatelier € 18,50 / dagkamp: kinderatelier/sportkamp 9 u.-16 u. 6 t.e.m. 12 jaar: € 40.
Filmnamiddag ‘Pelle de politiewagen rijdt weer uit’ Dinsdag 23 december – 14-16 u. Toegang: 4 euro, drankje inbegrepen, leden Gezinsbond 3 euro(op vertoon van lidkaart). Er is opvang voorzien vanaf 13.30 u. en tot 16.30 u.
16 ‘t Aaltje
Nederlands gesproken, vanaf 4 jaar. I.s.m. de Gezinsbond Een nieuwe opdracht voor Pelle, het leukste politiewagentje ter wereld. Hij moet een oogje in het zeil houden in het natuurpark. Daar broedt moeder arend op een ei. Maar twee vrouwelijke dieven gaan er met de vogelmoeder vandoor. Pelle krijgt het nu erg druk: hij moet niet enkel de dieven grijpen, maar ook het ei uitbroeden. Het wordt nog ingewikkelder wanneer Pelles beste vriend agent Richard verliefd wordt op één van de dieven… In zijn tweede lange animatiefilm is Pelle in grootse vorm: hij rijdt, flitst, racet en vliegt er op los. En altijd bewaart hij zijn breedste glimlach. Een uiterst charmant personage in een zalig tekenfilmspektakel voor het jongste publiek.
HARMONIE Provinciaal laureaat Op 11 oktober nam de harmonie Eendracht in het CC Het Perron in Ieper deel aan het provinciaal muziekfestival en de provinciale Vlamowedstrijd. Het was wachten tot het laatste orkest op 19 oktober de laatste noten had gespeeld om het resultaat te kennen. Eendracht Aalbeke wist zich te plaatsen binnen het selecte clubje van de 15 ‘provinciaal geselecteerde muziekensembles’ en krijgt daarvoor vanwege de Provincie WestVlaanderen gedurende drie jaar een mooie subsidie. Bovendien slaagden de muzikanten er in om 91% te behalen in de categorie ereafdeling harmonie. Zo werden ze meteen ook provinciaal Vlamo-laureaat en zullen ze midden november hun provinciale titel verdedigen op de finalewedstrijd in het Lemmensinstituut in Leuven.
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
Ceciliafeest Op zaterdag 22 november viert de harmonie haar jaarlijkse Ceciliafeest. Het organiserend comité plaatst het feest in het teken van televisieprogramma’s. Bovendien zal de harmonie aanknopen bij een oude traditie. Vooraleer te feesten wordt er tussen 18 en 19 uur een korte muzikale optocht gehouden in de centrumstraten van Aalbeke.
Muziekkamp Het nieuwjaarsconcert van de jeugdharmonie en de mini’s (zie elders in dit Aaltje) wordt elk jaar grondig voorbereid tijdens een muziekkamp. Van 20 tot 22 december zullen de jonge muzikanten daarvoor naar het jeugdverblijf Ten Berg in Merelbeke trekken.
OKRA Seniorenfeest Maandag 17 november, 14 u., OC. Op het programma een optreden van virtuoos keyboard solozanger singer-performer Jan Wuytens. Toegang leden 6 euro, niet leden 10 euro, koffie en avondbroodjes inbegrepen. Inschrijven bij uw wijkverantwoordelijke of via telefoon bij voorzitter Chris Verhaeghe Tel.056 41 75 96.
Wandelen Vrijdag 7 november en 5 december, 14 u. OC. Wandelen in het mooie herfstlandschap 7 à 8 km. Er is een tussenpauze voor een verfrissing. Niet-leden zijn niet verzekerd.
Petanque Vrijdag 14 en 28 november en 12 en 26 december, 14.30 u., bij André Tomme, Bergstraat 136
Petanqueballen zijn ter plaatse te verkrijgen. Deelname 2 euro. Sportleden zijn verzekerd.
gegevens worden u dan medegedeeld en de afspraken worden gemaakt.
PAROCHIE
CONSERVATORIUM I.S.M. DAVIDSFONDS
Vormsel
Kinderen van de maan
Het heilig vormsel vindt plaats op zaterdag 25 april 2015 om 16.30 uur. Vanaf zaterdag 15 november 2014 (om 14 u. in het OC) beginnen de catechesebeurten. Alle kinderen geboren in 2003 en zij die geen uitnodiging ontvangen hebben (door de wet van de privacy krijgt de parochie geen adressen meer) kunnen zich die dag nog inschrijven om hun vormsel te doen. Wil dan een pasfoto en 40 euro inschrijvingsgeld meebrengen. Neem liefst vooraf contact op met het secretariaat: Ginette Vermeeren, via tel. 056 41 07 85, GSM 0475 707 258 of e-mail ginette.vermeeren@telenet.be. Alle
naar het jeugdboek ‘Maankind’ van auteur Hilde Vandermeeren. Vrijdag 21 november, 19.30 u., OC Wat? De leerlingen van het Conservatorium Kortrijk brengen een eigen en muzikale bewerking: de muziektheatervoorstelling ‘kinderen van de maan’ naar het jeugdboek ‘Maankind’van auteur Hilde Vandermeeren, in het OC van Aalbeke. Het verhaal: Simon is tien jaar en heel bijzonder. De maan is zijn vriend, de zon zijn vijand. De zon kan hem heel ziek maken en daarom kan hij overdag niet naar buiten. Hij gaat zelfs niet naar school! Toch droomt hij ervan om later
profvoetballer te worden. Samen met z’n vriendjes uit de buurt maken ze de droom waar. Bekroond auteur Hilde Vandermeeren beschrijft de unieke vriendschap tussen deze kinderen. Een grappig en ontroerend verhaal over anders zijn en jezelf aanvaarden. Wie? - livemuziek door leerlingenorkest o.l.v. Herbert Matton, 30 muzikanten (afdeling samenspel van het conservatorium). - liedjes gezongen door kinderkoor van het conservatorium (de notenleerklassen van Patrick Celis en Chris Decooman, afdeling Aalbeke en Bellegem) - toneelspel door leerlingen AVV, 40 leerlingen (afdeling Woord Aalbeke - Conservatorium) Bart De Wildeman Voor wie? iedereen welkom toegang: gratis. (Vervolg op pagina 18)
LANDELIJKE GILDE AALBEKE organiseert
GEZINSHALLOWEENTOCHT 8 november 2014 Een avontuurlijke kindvriendelijke wandeling van +/- 5 km op verkenning door de landelijke omgeving van Aalbeke. Start tussen 18.00-18.30 u ter hoogte van Garage Monserez, Moeskroensesteenweg 383, Aalbeke € 6/p.p. kinderen -3j gratis Voor deze prijs voorzien wij 3 stops. Tijdens de eerste stop bieden wij u een warm kommetje soep, op de tweede stopplaats een broodje met een braadworst en een drankje.Als afsluiter een kopje koffie met een stukje gebak.Voor de kinderen voorzien we nog een verrassing en een leuke bijkomende activiteit. Graag aangepaste kledij en verlichting. Het mooist verklede gezin krijgt een geschenk. Overschrijven voor 4/11 op rek.nr. BE77 7384 0112 6142 met duidelijke vermelding van het aantal volwassenen en kinderen (boven en onder 3jaar) Contactpersoon Martin Verpeut 0499 987 190
17 ‘t Aaltje
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
KWARTEEUW
FEMMA
Die zaterdagochtend, vijfentwintig jaar geleden, had de redactie van de dorpskrant een afspraak voor een bedrijfsbezoek aan Koramic Pottelberg, alias de pannenfabriek op de Sterhoek. Het verslag hiervan leverde het hoofdartikel voor ’t Aaltje nr. 33 van november-december 1989, onder de titel: ‘Een tachtigjarige herboren’. In 1907 richtte de Kortrijkse industriëel Ernest Dumolin nabij het spoorwegstation van Aalbeke een mechanische pannenfabriek op, onder de naam ‘Sterreberg’. De nodige klei werd in de nabije omgeving nog met de spade ‘gestoken’, later met de typische baggermachines afgeschraapt, en met ‘kleitetreintjes’ naar het ‘pannekot’ gevoerd. Gelijkaardige scenario’s deden zich voor in Lauwe (Lauwberg en La Lys), Marke (Pottelberg, Kortrijk (Littoral). Deze afzonderlijke productiebedrijven werden ondergebracht in een gezamenlijke verkoopsgroep: Kortrijks Dakpannenkantoor, voorloper van Koramic. De veroudering van gebouwen en werkmethodes kwam scherp tot uiting bij de bouwcrisis rond 1980. De inmiddels ontstane groep Koramic-Terca besliste drastisch te herstructureren. Alle verouderde fabrieken gingen dicht en werden vervangen door een enkel productiecentrum op de site van Sterreberg. Marktstudies wezen uit dat de merknaam voor dakpannen ‘Pottelberg’ de grootste faam had in binnen- en buitenland. Sterreberg werd Pottelberg. In 1985 werd een nieuwe fabriek gebouwd op het terrein van 18 hectare. Er werd meer dan een miljard frank (circa 25 miljoen euro) geïnvesteerd. “Pottelberg is waarschijnlijk de meest moderne dakpannenfabriek in Europa”, vertelden de Koramicgidsen aan de redactie. Het artikel beschreef verder het productieproces vanaf het mixen van de verschillende soorten klei, over het in vorm persen tot het drogen en bakken in een gasgestookte oven. De 18 ‘t Aaltje
productiecapaciteit bedroeg tot 50 miljoen dakpannen per jaar, genoeg om meer dan twaalfduizend modale huizen te bedekken. Er werd met de Koramic-mensen ook gepraat over de nog aanwezige kleivoorraden in de omgeving en over het omleggen van de Blauwkasteelstraat tot buiten de stockeerruimten bij het fabriek. Een kwarteeuw later, na het uiteenvallen van de tapijtgigant LDP, is Pottelberg veruit het grootste productiebedrijf op Aalbeeks grondgebied. Er werd door Koramic een broertje –zeg maar broeropgetrokken op een boogscheut, net over de taalgrens, op het industrieterrein van Moeskroen: Tuileries du Hainaut. Het zijn op vandaag de twee enige dakpannenfabrieken in ons land. Ook de Koramicgroep is in de voorbije kwarteeuw geëvolueerd. De focus werd verlegd van productie naar investeringsactiviteiten. Alle productievestigingen en commerciële activiteiten zijn nu ondergebracht bij de internationale Wienerberger Groep, een van de grootste baksteen- en dakpannenproducenten in de wereld. Wienerberger werd opgericht in Wenen in 1819. De groep overkoepelt 230 fabrieken in 30 verschillende landen en stelt 13.000 mensen tewerk. Wienerberger België, met hoofdzetel in Kortrijk, heeft 13 productievestigingen en stelt 1.100 personen tewerk. Hun gamma bouwproducten wordt voorgesteld in de showrooms te Kortrijk en Londerzeel. Meer dan honderd jaar geleden had ‘meneer Ernest’ het zich nooit zo kunnen voorstellen.
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
Crea salon Woensdag 5 nov. en 3 dec., 19.30 u., Maandag 17 nov. en 15 dec., 13.30 u., OC. Breien, haken, allerhande borduurtechnieken, verschillende hobby’s… Vanaf nu werken we zonder begeleiding. Info: Jeanine Carrein 0473 37 16 25
Zwemmen Donderdag 6 nov. en 4 dec., 9.45 u., oud gemeentehuis. Zwemmen en genieten van een tof samenzijn onder vrouwen. Info: Jeanine Carrein 0473 37 16 25
Crea: vrije scrappy Donderdag 20 nov., 19.30 u., OC. Een avond waar je verder kunt werken aan je scrapcreaties. Je wilt iets nieuws starten? Hier heb je de mogelijkheid. Iedereen helpt elkaar. Info: Bea Loncke 0485 98 75 52
Koken: onze succesgerechten Dinsdag 25 nov., 19.30 u., OC. Iedereen heeft wel een gerecht waarvoor hij gekend is. Dit zullen we dan klaarmaken en proeven. Inschrijving: Jeanine Carrein
Naaien: retouches maken Woensdag 26 nov., 19.30 u., OC. En broek of rok inkorten? Hoe doe ik dat? Hier krijg je info en de werkwijze om je retouches te doen. Geef door wat je wilt leren. Info: Jeanine Carrein 0473 37 16 25
Mutsen breien Donderdag 27 nov. en 11 dec., 19.30 u., OC. Mutsen breien is ‘in’, in alle kleuren en modellen. Het moment om een toffe muts te breien? Info: Jeanine Carrein 0473 37 16 25 (Vervolg op pagina 19)
ONZE RAPSTE JONGENS EN MEISJES De kidsrun tijdens de Corneliusfeesten lokte opnieuw heel wat enthousiaste deelnemertjes. Niet iedereen kan op het podium eindigen, maar weet dat deelnemen belangrijker is dan winnen. Proficiat aan iedereen die meeliep en in het bijzonder aan de top drie van elke reeks. We zetten de namen van de Aalbekenaren in vet.
Meisjes lj. 1-2: 1. Alessia Vandendriessche, 2. Floor Vanneste, 3. Sana Leblanc
Meisjes lj. 3-4: 1. Lania Le Blanc, 2. Sophie Deryckere, 3. Emma Gardyn
Meisjes lj. 5-6: 1. Jade Foulon, 2. Florine Verpeut, 3. Marthe Buls
Jongens lj. 1-2: 1. Ephaim Peeters, 2. Louis Vervaecke, 3. Lars Vanneste
Jongens lj. 3-4: 1. Jelle Van Meenen, 2. Mathis Heffinck, 3. Leon Verbeke
Jongens lj. 5-6: 1. Ralph Nollet, 2. Achraf Hamouchi, 3. Simon Driessens
(Vervolg van pagina 18)
Ladies @ the ladies Woensdag 2 dec., 18.45 u. voor de carpooling. Een avondje uit onder vrouwen naar een nieuwe film. Kans om een prijs te winnen. Naar huis gaan met een 19 ‘t Aaltje
goody-bag vol verrassingen. Info: Bea Loncke 0485 98 75 52
gerechtjes. Info: Jeanine Carrein 0473 37 16 25
Koken met stevia
Kerstfeestje
Dinsdag 9 dec., 19.30 u., OC.
Zondag 14 dec., 13.30 u., OC.
Stevia is een vervangmiddel voor wie geen suiker mag gebruiken. Maar hoe koken we daar precies mee? We maken kennis met enkele
Een bijeenkomst om niet te missen. Een koffietafel, een ontspanning en een heerlijke snack. Iedereen welkom! Info: Bea Loncke 0485 98 75 52
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
TERUGBLIK SINT-CORNELIUSFEESTEN 2014
20 ‘t Aaltje
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
21 ‘t Aaltje
november– december 2014
31ste jaargang nr. 183
ONDERHOUD VAN GRAFZERKEN De maand november nadert en dus ook de tijd om de grafzerken op te kuisen. PWA Kortrijk vzw organiseert hiervoor een onderhoudsproject. PWA Kortrijk vzw kan het het oppoetsen van een grafzerk laten uitvoeren door een PWAwerknemer. Voor een poetsbeurt van een graf van normale grootte betaalt u slechts € 6,95, inclusief schoonmaakmiddelen. Er is wel een beperkt aanbod, afhankelijk van het aantal beschikbare PWA-werknemers.
Voor meer inlichtingen neemt u contact op met de Werkwinkel, dienst PWA Kortrijk vzw, Koning Albertstraat 12, Kortrijk. U kunt hen ook telefonisch bereiken op het nummer 056 26 67 84. Openingsuren Werkwinkel: ma t.e.m. vrij 8.30-12u / 13.15-16.30 u, gesloten op woensdag- en donderdagnamiddag. Op vrijdagnamiddag en in schoolvakanties gesloten om 16 u.
WAAR NOG BLOED DONEREN? Sinds geruime tijd is het niet meer mogelijk om bloed te geven in het OC Aalbeke. Het Rode Kruis zag zich gedwongen om de inzamelingen in Aalbeke stop te zetten. Het aantal bloedgevers lag immers onder de vooropgestelde minimumaantallen. Vanuit het beheerscomité van het OC is verschillende malen aangedrongen om de bloedafname opnieuw te organiseren, maar tevergeefs. Daarom even mededelen waar je nu als donor wel nog terecht kunt. Het donorcentrum Kortrijk, Doorniksewijk 54 Kortrijk, is iedere werkdag open van maandag tot en met vrijdagvoormiddag. Bloedgeven in het donorcentrum Kortrijk kan enkel op afspraak via telefoon 056 44 33 35.
Bellegem
Kortrijk Bloedgeven op mobiele locaties kan ook in Kortrijk. •
•
Bloedgeven kan ook in OC De Wervel in Bellegem, Processiestraat 6. De planning voor 2015 ligt al vast: op de vrijdagen 23 januari, 3 april, 24 juli en 23 oktober, telkens tussen 18 en 20.30 u.
22 ‘t Aaltje
woensdag 5 november van 17.30 tot 20.30 u, Parochiaal centrum (rechtover Rivan), Beekstraat 65 donderdag 20 november van 17.30 tot 20.30 u in de ontspanningszaal RVT SintJozef, Condédreef 16
U kan ook altijd op de site www.bloedgevendoetleven.be zoeken naar een bloedinzameling dicht in uw buurt.
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183
AALBEEKSE VERDIENSTE 2014 Wie wordt in januari gelauwerd als de Aalbeekse Verdienste 2014? Zoals onze trouwe lezers weten reikt de Verenigingsraad ARKO om de twee jaar de Aalbeekse Verdienste uit aan een persoon (man/vrouw) of een vereniging of een organisatie die zich op een of ander gebied uitzonderlijk verdienstelijk gemaakt heeft in en voor Aalbeke en de Markesteert. ARKO roept alle lezers en alle verenigingen van Aalbeke en de Markesteert op om tegen 15 december 2014 kandidaturen in te dienen. De verkiezing gebeurt daarna door een ARKO-jury. De laureaat wordt gehuldigd op de nieuwjaarsreceptie zaterdag 17 januari 2015. Als u vindt dat persoon a of b, of vereniging x of y echt de Aalbeekse Verdienste moet krijgen, bezorg dan hun naam onder gesloten omslag én met een korte motivering in de brievenbus van het Ontmoetingscentrum tegen 15 december. Meer informatie bij de voorzitter van ARKO, Frans Destoop. frans.destoop@telenet.be 056 42 73 85
Eerdere laureaten 1994: Restaurant Saint-Cornil 1995: André Verleye 1996: Firmin Cornelus 1998: Louis Corne 2000: Kon. Harm. Eendracht 2002: Leon Dekeyzer 2004: Annie Vermeulen 2006: Arsène Santy 2008: Dorpskrant ‘t Aaltje 2010: Norbert Bulcaen 2012: Frans Destoop (voor de betekenis van de laureaten: zie http://www.aalbeke.be/overaalbeke/aalbeekse-verdienste)
KRONIEK
ACTIVITEITENKALENDER
De wet op de privacy bepaalt dat eenieder de publicatie van gegevens van de burgerlijke stand over zichzelf kan verhinderen door een seintje te geven aan het stadsbestuur. Dat wil onder meer zeggen dat wie niet wil dat geboorte, huwelijk, jubileum of overlijden in het Aaltje wordt vermeld, dit ook aan de stad moet laten weten.
Geboorten 22/8: Felix Maes Overlijdens 25 augustus: Lucienne Libeer, 81 jaar, weduwe van René Devos 30 augustus: Gabriella Grijspeert, 90 jaar, echtgenote van Marcel Defosssez 1 september: Greta Delannoy, 65 jaar, echtgenote van Pascal Leman 3 september, Willy Haegeman, 75 jaar, weduwnaar van Erna Cornelus 10 september: Simonne Debouvry, 84 jaar, weduwe van André Germonprez 22 september: Jan Quaegebeur, 44 jaar 1 oktober: Agnes Vandeputte, 87 jaar, weduwe van Jozef Vanhuysse
Huwelijken 12 september: Dries Delcroix en Nadia Dewitte 19 september: Thomas Houtekier en Femke Deschamps 27 september: Carl Denys en Lien Vandorpe 3 oktober: Philip Ghekiere en Stephi Quartier
23 ‘t Aaltje
november– december 2014
NOVEMBER wo
5
za vr do
8 7 13
vr
14
za
15
ma
17
di
18
wo do
19 20
vr za ma di
21 22 24 25
wo do vr zo
26 27 28 30
Kaarting, Okra, 14 u., OC Creasalon, feMma, 19.30 u., OC Flamme fatale XV, Chiro Korneelke, 20.30 u., OC Wandelen, Okra, 14 u., start aan OC Hobby, Ziekenzorg, 14 u., OC Kantklossen, feMma, 19.30 u., OC Petanque, Okra, 14.30 u., André Tomme Zangavond ‘Boy tonight’, Davidsfonds, 20 u., OC Startdag vormselcatechese, JoPa, 14 u., OC Indische avond, Kookploeg Chiro, 19 u., OC Creasalon, feMma, 13.30 u., OC Seniorenfeest, Okra, 14 u., OC Kantklossen, feMma, 19.30 u., OC Start to yoga, feMma, 19.30 u., OC Naaiproject voor gevorderden (3), feMma, 19.30 u. Onder ons, Ziekenzorg, 14 u., OC Vrije scrappy, feMma, 19.30 u., OC ‘Kinderen van de maan’, Conservatorium, 19.30 u., OC Sint-Ceciliafeest, Kon. Harmonie Eendracht, 19 u., OC Naaiproject voor gevorderden (4), feMma, 19.30 u., OC Kookles ‘Feestmenu’, KVLV, 13.30 u., OC Kookles ‘eigen recepten’, feMma, 20 u., OC Retouches maken, feMma, 19.30 u., OC Mutsen breien (2), feMma, 19.30 u., OC Petanque, Okra, 14.30 u., André Tomme Sinterklaasfeest, Chiro Korneelke, 14 u., OC
DECEMBER ma wo
1 3
vr za zo ma di wo do
5 6 7 8 9 10 11
Vr
12
zo ma di wo do
14 15 16 17 16
za
20
Cocktailavond, Markant, 20.30 u., OC Kaarting, Okra, 14 u., OC Creasalon, feMma, 19.30 u., OC. Wandelen, Okra, 14 u., start aan OC ‘Getickt’, Anders Toneel, 20 u., OC ‘Getickt’, Anders Toneel, 14.30 u., OC Winterfilm, SAKz, 14 u., OC Koken met stevia, feMma, 19.30 u., OC ‘Getickt’, Anders Toneel, 20 u., OC Hobby, Ziekenzorg, 14 u., OC Mutsen breien (3), feMma, 19.30 u., OC Petanque, Okra, 14.30 u., André Tomme Kookles, KVLV, 19.30 u., OC Whiskey proeven, Davidsfonds, 20 u., OC Kerstfeestje, feMma, 13.30 u., OC Creasalon, feMma, 13.30 u., OC Kantklossen (2), feMma, 19.30 u., OC Bloemschikken kerststuk, feMma, 19.30 u ., OC Kerstfeest, Ziekenzorg, 11 u., OC Bloemschikken, KVLV, 19.30 u.,OC Legoblokken, KWB/Gezinsbond, 14 u., OC Kerstfeest, Splus, 15 u., OC
31ste jaargang nr. 183
(Vervolg van pagina 23)
ma di vr za
22 t.e.m. wo 24 Kinderatelier ‘Chef zoekt ster’OC, 9-12 u., OC met de mogelijkheid van sportkamp omnisport van 13-16 u. 23 Filmnamiddag ‘Pelle, de politiewagen rijdt weer uit’, OC, 14 u., OC 26 Petanque, Okra, 14.30 u., André Tomme 27 Nieuwjaarsconcert, Jeugdharmonie Eendracht Aalbeke, 20 u., OC
REDACTIE Frank Claerhout, Firmin Cornelus Boudewijn Deschamps, Frans Destoop Pieter Hanssens, Etienne Lachat Filip Santy, Alain Vandeputte, Ginette Vermeeren REDACTIEADRES Ontmoetingscentrum, Aalbekeplaats, 8511 Aalbeke, tel. 056 40 18 92 frans.destoop@telenet.be Rek. nr. BE57 4616 5227 8135 'T AALTJE is een uitgave van de Aalbeekse verenigingsraad ARKO GRATIS VERSPREIDING Jaarabonnement buiten Aalbeke en Markesteert: € 12. AFHUREN: 1 pag: € 50 - ½ pag: € 30 SPONSORING: € 40 per nummer. VERANTWOORDELIJKE UITGEVER
Frans Destoop, Steertstraat 93, 8510 Marke Artikels en aankondigingen van activiteiten voor het volgend nummer worden op het redactieadres verwacht vóór
15 december 2014. Dit Aaltje kwam tot stand met de financiële steun van:
RECHTZETTING Enkele lezers wezen ons op een foute identificatie bij deze foto uit het vorige nummer. Het is niet onderpastoor Georges Lecluyse, maar wel onderpastoor Joseph Hubaux die op de foto staat. Dit zou ook kunnen betekenen dat de foto werd genomen in de periode 1951-1958, in plaats van 1942-1947.
24 ‘t Aaltje
november – december 2014
31ste jaargang nr. 183