1. Skopski-region

скопски регион СКОПСКИ РЕГИОН СЕ НАОЃА ВО СЕВЕРНИОТ ДЕЛ НА РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА. ЈА ОПФАЌА СКОПСКАТА КОТЛИНА И ЗАФАЌА ПОВРШИНА ОД ОКОЛУ 2.000 км2.

Матка - живописна клисуреста долина на реката Треска Matka - sdfhysd buyggys gyvgsd svsd df sg sgTreska

5 Местоположба. Скопската Котлина е ограничена со планинските масиви Скопска Црна Гора на север, Градиштанската Планина од исток, масивот Мокра Планина на југ и ограноците на Караџица, Сува Гора и Жеден на запад. Регионот непосредно се допира со прекрасните клисурести долини на реката Вардар, како што се Дервенската и Таорската Клисура, потоа Шишевската Клисура на реката Треска, Качаничката Клисура на реката Лепенец и Бадарската Клисура на реката Пчиња. Реки и езера. На мал простор се среќаваат неколку големи реки кои поминуваат низ мошне живописни клисурести долини. Најзначајни се реките Вардар, Лепенец, Пчиња, Кадина Река, Маркова Река и Треска. Од посебен интерес се езерата Матка и Козјак во клисуресто-кањонската долина на реката Треска, потоа термоминералната бања Катланово, минералните извори во Волково и други хидрографски објекти. Клима. Скопскиот туристички регион се одликува со средни годишни температури од 12ºC и просечна годишна количина на врнежи од околу 500 мм. Регионот се одликува со континентална клима со слаби продори од медитерански влијанија, а во повисоките простори преовладува планинска клима. Флора и фауна. Разновидниот геолошки состав, релјефната дисецираност, присуството на вода и климатските влијанија овозможиле богат растителен свет, со разновидна дендрофлора и тревна вегетација. Фауната е претставена со разновиден крупен и ситен дивеч: мечка, волк, дива коза, дива свиња, зајак, еребици и разни други видови животински свет од интерес за туристите. Сообраќајни правци. Во Скопскиот регион се среќаваат неколку сообраќајни правци. Едниот е од Белград кон Солун, вториот од Јадранското Море кон Солун, третиот од Крива Паланка и Куманово и четвртиот, кој од Охрид и Дебар води кон Скопје. Во контекст на туризмот е и железничкиот сообраќај и скопскиот аеродром Александар Велики. На вака важна крстосница, покрај Скопје како главен град на Република Македонија, присутни се уште околу 120 населби, поголем број археолошки локалитети, голем број манастири и цркви, културно-историски споменици и манифестации.

Viola kosaninii кошанинова темјанушка – ендемичен вид од кањонот на Треска Matka is sdfhysd buyggys gyvgsd svsd dfg dfh sty stysrty

SKOPJE region SKOPJE REGION IS LOCATED IN THE NORTHERN PART OF THE REPUBLIC OF MACEDONIA. IT COVERS SKOPJE VALLEY AND OCCUPIES ABOUT 2000 KM2.

Location. Skopje Valley is surrounded by mountain massive Skopska Crna Gora on the north, Gradishtanska Mountain from the east, massifs Mokra Mountain on the south and parts of Karadzica, Suva Gora and Zeden on the west. This region is touching the magnificent gorge valleys of the River Vardar, such as Dervenska and Taorska Gorge then Shishevska Gorge of the River Treska, Kachanichka Gorge of the River Lepenec and Badarska Gorge of the River Pchinja.

Rivers and Lakes. There are several large rivers which flow through very picturesque gorge valleys. The most significant rivers are the Vardar, the Lepenec, the Pchinja, the Kadina River, the Markova River and the Treska. Particularly important are the lakes Matka and Kozjak in the gorge-canyon valley of the River Treska, the thermo-mineral spa Katlanovo, the mineral springs in Volkovo and other hydrographical objects.

Climate. The Tourist Region of Skopje is characterized by average annual temperatures of 12ºC and average quantity rainfall of 500 mm. This region is characterized by continental climate and weak penetration of Mediterranean influence, but mountainous climate dominates in the higher areas.

Flora and Fauna. The diverse geological composition, the relief dissection, presence of water and climate influences have created abundant flora with various dendro flora and herbaceous vegetation. Fauna is represented by various big and small game, such as bears, wolves, wild goats, boars, hares, partridges and many other animal kinds attractive for tourists.

Traffic directions. There are several motorways in the Region of Skopje. The first is from Belgrade towards Thessalonica, the second one is from the Adriatic Sea towards Thessalonica, the third one is from Kriva Palanka and Kumanovo and the fourth one is from Ohrid and Debar leading to Skopje. In the context of tourism are the railway and Skopje Airport Alexander the Great. Besides Skopje, which is the capital of the Republic of Macedonia, on this important crossroad there are about 120 settlements, a large number of archaeological sites, a lot of monasteries and churches, cultural-historical monuments and manifestations.

СКОПСКО КАЛЕ тврдината на Јустинијан Први SKOPJE KALE the fortress of Justinian the First

СТАРА СКОПСКА ЧАРШИЈА ако не се почувствува духот на Чаршијата, како да не сте биле во Скопје СТАРА СКОПСКА ЧАРШИЈА Matka is sdfhysd buyggys gyvgsd svsd dfg aertaer df a aet a sdgy Skopje

СОБОРНА ЦРКВА една од најпрепознатливите цркви во Македонија THE ASSEMBLY CHURCH one of the most distinguishable churches in Macedonia

СВ. ПАНТЕЛЕЈМОН почеток на ренесансата во фрескосликарството, 140 години пред ренесансата во Италија ST. PANTELEJMON renaissance beginning of fresco painting, 140 years before the renaissance in Italy

Скопје МЕТРОПОЛА: СПОЈ НА ИСТОРИСКОТО НАСЛЕДСТВО И УРБАНОТО ЖИВЕЕЊЕ

Скопје е главен град на Република Македонија. Се наоѓа во северниот дел на Република Македонија, во Скопската Котлина. Има поволна географскосообраќајна положба, која е предиспозиција за широка комуникација преку патниот, железничкиот и авионскиот сообраќај.

С

копје е град во централниот дел на Балканскиот Полуостров. Лесно комуницира со медитеранското подрачје на југ и подрачјето на Средна и Северна Европа на север. Преку Качаничката Клисура се поврзува со Јадранското Море. Кон исток, преку Куманово и Крива Паланка се поврзува со Република Бугарија, кон запад се поврзува со Полог, Кичевската Котлина, Охридско-преспанскиот регион и Република Албанија. Скопје датира од предантичкиот период. Овој град имал стратегиско значење во античкиот период, кога бил познат под името Скупи. Ископини од античкиот град Скупи се наоѓаат во месноста Зајчев Рид над утоката на реката Лепенец во Вардар, кај денешното село Злокуќани. Скупи бил главен град на тогашна Дарданија.

Фрлање на крстот во водите на Вардар од Камениот Мост - традицонален обичај по повод христијанскиот празник Водици Фрлање на крстот во водите на Вардар од Камениот Мост - традицонален обичај по повод христијанскиот празник Водици

6 с ко п с к и р е г и о н

200-350 метри надморска височина метри надморска височина

518 година кога градот е подигнат на сегашното место метри надморска височина височина

467.257 жители метри

За време на Октавијан Август, околу 13-11 година п.н.е. Скупи станал легиски логор. Подоцна, Скупи станал еден од поголемите римски градови и најзначајна населба на патот од Солун кон Дунав. Градот имал форма на правоаголник со површина од 40 ха и ѕид дебел 3,2 метри и добил статус на колонија. Градот е уништен од земјотрес во 518 година. На местото од старо Скупи се пронајдени материјални траги, а меѓу многуте ископини значајни се деловите од театарот ископани во 1936 година. На сегашното место градот е подигнат по 518 година.

Јапонски цреши во центарот на Скопје The Macedonia Street - the most popular urban boulevard

Темелите на ново Скопје во втората половина на VI век веројатно ги поставил царот Јустинијан I (527-565). Во негова чест и населбата тогаш се викала Јустинијана Прима. Се претпоставува дека во периодот на негово владеење е изградена тврдината Кале, која се наоѓа на левата страна на реката Вардар. Следните два-три века, со продорот на Куманите и Словените, градот бил мета на пљачкосувања и пустошења, така што се развивал со бавно темпо. После IX век Скопје станува важно византиско средиште. Кон крајот на X век, за време на Самуиловата држава, Скопје се споменува како епископско седиште. Во XII век арапскиот географ Идризи го споменува како богат град под името Искубиа. Градот достигнува поголем напредок во времето на владеењето на царот Душан. Во тоа време во Скопје, како управно и културно средиште, се одвивала жива трговија унапредена од дубровничките трговци. Тогаш во Скопје е издаден Душановиот Законик. За време на османлиското владеење Скопје продолжило да напредува. Се доселиле турски доселеници од Мала Азија. Во градот се изградиле поголем број џамии, амами, анови. Во Старата скопска чаршија бил изграден Куршумли-ан (оловен ан). Даут-пашиниот амам е бања подигната од големиот везир на Румелија. Камениот Мост на реката Вардар е изграден во првата половина на XV век. Мостот ги спојува стариот со новиот дел на градот. Аквадуктот за Скопје е изграден кон крајот на XV век. Се наоѓа од десната страна на стариот пат Скопје Качаник. Одредени поправки и подобро снабдување на градот со вода биле извршени во почетокот на XIX век. Црквата Св. Спас е изградена кон крајот на XVII век. Во XVII век градот бележи стопански, културен и територијален напредок со развиено занаетчиство, трговија и преработувачка на кожи. Но, поради чума, а по наредба на австрискиот генерал Пиколомини, Скопје било запалено во 1689 година и целосно уништено. Долго време градот не можел да се обнови и да се врати на старото ниво.

Skopje METROPOLIS: JOINT OF HISTORICAL HERITAGE AND URBAN LIVING

Skopje is the capital of the Republic of Macedonia.

It is located in the northern part of the Republic of Macedonia, in Skopje Valley.

It has favourable geographical and traffic position, which is a starting point for wider communication via road, railway and air traffic.

S

kopje is a city in the central part of Balkan Peninsula. It easy communicates with Mediterranean region on the south and regions of Central and Northern Europe on the north. It is connected with Adriatic Sea via Kachanichka Gorge. It is connected with Republic Bulgaria via Kumanovo and Kriva Palanka on the east as well as with Republic Albania via Polog, Kichevo Valley, Ohrid-Prespa Region on the west.

Skopje dates back to pre-antique period. This city had strategic importance during antique period, it was known as Skupi. The excavations from the antique city Skupi are in the locality Zajchev Rid above the inflow of the River Lepenec into Vardar, which is the present village Zlokukani. Skupi was the capital of Dardania.

7 с ко п с к и р е г и о н

Зградата на старата железничка станица, урната за време на скопскиот земјотрес во 1963 година со застанатиот часовник во 5 часот и 17 минути.

The building at the Old Railway Station was demolished during Skopje earthquake in 1963 and clock's hands stopped at 17 minutes past 5.

Скопje - град на солидарноста Со стравотниот земјотрес на 26 јули 1963 година е запрено силното поствоено развојно темпо на Скопје. Од земјотресот со јачина од 9 степени загинале над 1.000 лица, а околу 3.000 биле потешко или полесно повредени. Од вкупниот станбен фонд на градот биле урнати или многу тешко оштетени околу 45% од објектите, а урнати или оштетени биле многу јавни згради, културни објекти, индустриски постројки. По земјотресот во 1963 година Скопје, како град на солидарноста, израснува во уште посовремена агломерација во која е изведен урбанистички спој на Истокот со Западот.

Повторно почнал да напредува во XIX век, особено по изградбата на Вардарската железница во 1873 година, а уште повеќе во 1888 година, кога во него се составила Моравската со Вардарската железница. Градот бележел постојан прилив на население. Во 1836 година броел 10.000 жители, во 1858 година - 20.000 жители, при крајот на XIX век населението се зголемило на 32.000 жители, а пред балканските војни на 47.000 жители. Со новопоставените граници кон Грција во 1912 година, кога целото подрачје главно гравитирало кон Солун, се

Улицата „Македонија“ - најпопуларно урбано шеталиште The Macedonia Street - the most popular urban boulevard

6 с ко п с к и р е г и о н

Skopje - the City of Solidarity The vivid established tempo in Skopje was stopped by the devastating earthquake on 26th July,1963. There were more than 1.000 dead and about 3.000 severely or lightly injured in the earthquake with intensity of 9 degrees. The total building fund in the city was demolished or damaged about 45%, and a lot of public buildings, cultural objects, and industrial units were demolished or damaged. After the earthquake in 1963, Skopje as the city of solidarity grew into more modern agglomeration where urban linking of the East and West was performed.

Skupi became a legionary camp during Octavian Augustus rule about 13-11 year BC. Afterwards, Skupi became one of the major Roman cities and the most important settlement on the route from Thessalonica to Danube. The city had a rectangular form covering an area of 40 hectares and a wall which was 3, 2 metres thick therefore it obtained a status of a colony. The city was destroyed by earthquake in 518. Several material traces have been found on the locality of ancient Skupi, and among the significant excavations are parts of the theatre in 1936. The present city was erected after the year 518.

Градски парк - мирно и пријатно место среде бурниот градски живот The Macedonia Street - the most popular urban boulevard

свртело кон Скопје, така што меѓу двете светски војни Скопје стопански и територијално напреднало. Во периодот по Првата светска војна, односно во 1931 година, Скопје имало 65.870 жители. По Втората светска војна, Скопје се развива во најголема и најсовремена градска населба во државата - урбано, популациски, стопански. По 1948 година Скопје популациски постојано расне. Особено засилен пораст е забележан по 1953 година, напоредно со функционалниот напредок на градот. Освен со природен прираст, бројот на жители се зголемил и по механички пат: 1948 година - 88.209 жители, 1953 година - 119.134 жители, 1961 година 165.529 жители, 1971 година - 312.980 жители, 1981 година - 408.143 жители, 1994 година - 444.299 жители, 2002 година - 467.257 жители.

The foundations of the new Skopje were probably laid in the second half of the sixth century by the tsar Justinian I (527565). The settlement was named Justiniana Prima. It is assumed that Fortress Kale was built during his rule, which is on the left side of the River Vardar. Penetration of Kumani and Slavs in the following two-three centuries made this city a target of plunders and devastation therefore the city was developing slowly. Skopje became a significant Byzantine centre after the ninth century. Skopje was mentioned as an Episcopal seat during Samuil's Empire at the end of the tenth century. The Arabian geographer Idrisi mentioned it as a wealthy city named Iskubia in the twelfth century.

The city had a great progress during tsar Dushan rule. During that period in Skopje, which was a cultural and administrative centre, and there was prospering trade improved by the merchants from Dubrovnik. In that period, Dushan's Code was published in Skopje.

During Ottoman rule, Skopje continued to prosper. Turks from Little Asia moved to Skopje. They built a lot of mosques, Turkish baths (Hamams) and inns. Kurshumli An ( Lead Inn) was built in the Old Bazaar, Daut Pasha Hamam is a spa erected by the grand vizier of Rumelia. The Stone Bridge over the River Vardar was built in the first half of the fifteenth century. The bridge connects the old part of the city to the new one. Skopje's Aqueduct was built at the end of the

Есен во Скопје - шеталиште по кејот на Вардар The Macedonia Street - the most popular urban boulevard

7 с ко п с к и р е г и о н

Како најголема популациска агломерација, Скопје има широко гравитациско подрачје кое ги надминува границите на Република Македонија. Напоредно со популацискиот раст, Скопје расне и територијално. Денес околу градот се изградени голем број приградски населби. n

fifteenth century on the old road Skopje - Kachanik. Certain repairs were performed for better water supply in the beginning of the nineteenth century. The Church of the Holy Savoir (St. Spas) was built towards the end of the seventeenth century.

In the seventeenth century the city was marked by economic, cultural and territorial prosperity as well as developed craftsmanship, trade and leather processing. Skopje was burnt and completely destroyed in 1689 by the order of the Austrian general Piccolomini because of the plaque. The city could not be restored for longer period in order to match the old one. The city started to prosper again in the nineteenth century, especially after the construction of Vardar Railway in 1873, and even better prosper in 1888 by linking Morava and Vardar Railway. The number of inhabitants was constantly increasing.

The number of inhabitants in 1836 was 10.000, in 1858 20.000 inhabitants, at the end of the nineteenth century the number increased to 32.000 inhabitants and prior to Balkan Wars up to 47.000 inhabitants.

The newly established border towards Greece in 1912, when the whole area previously gravitated towards Thessalonica directed towards Skopje therefore Skopje had economic and territorial growth between The First and Second World War. There were 65.870 inhabitants in Skopje after the First World War i.e. in 1931. After the Second World War, Skopje grew as the largest and the most modern city settlement in the country and its population, economy and built-up grew, too.

Скопје - широко гравитациско подрачје Скопје е централна населба во Република Македонија, која поради поволната географскосообраќајна положба и широкиот радиус на влијателна зона, со својата функционална улога и состојба ги надминува останатите градски населби во државата. Градот има широко развиен сектор на секундарни, терцијални и квартарни дејности. Претставува државен административно-управен, економски, сообраќаен, културно-просветен и здравствен центар во земјата.

Skopje - wide gravitation area Skopje is the central settlement in the Republic of Macedonia having favourable geographic-traffic position and wide radius of influential zone as well as its functional role and position outrivals the other city settlements in the country. The city has wide range of secondary, third and fourth level activities. It represents administrative-ruling, economic, traffic, culturaleducational and health centre in this country.

6 с ко п с к и р е г и о н

Population constantly increased after 1948. This increase was exceptionally intense after the year 1953, parallel to the functional progress of the city. Besides natality rate, the number of inhabitants was increased by mechanical way: 1948 - 88.209 inhabitants, 1953 - 119.134 inhabitants, 1961 165.529 inhabitants, 1971 - 312.980 inhabitants, 1981408.143 inhabitants, 1994 - 444.299 inhabitants, 2002 467.257inhabitants.

As the largest population agglomeration, Skopje has wide area of gravitation which goes beyond the borders of the Republic of Macedonia. Along its population growth, Skopje expanded territorially as well. Nowadays, there are large number of suburbs. n

Кале

Kale

тврдината на Јустинијан Први

Се смета дека просторот на тврдината Кале, познато како Скопско Кале, бил населен уште во времето на неолитот и раното бронзено време, за што сведочат бројните археолошки наоди. Самата тврдина потекнува од времето на царот Јустинијан I (535). Заради стратегиската положба и улога, тврдината низ историјата често била напаѓана и користена од разни завојувачи. По пропаѓањето на Самуиловото царство (1018), градот бил заземен од востаниците на Петар Делјан (1014-1041). Потоа, бил напаѓан од Куманите, Скитите, Печенезите и други. На Калето се пронајдени разни археолошки остатоци. Денес скопската тврдина Кале е еден од најмаркантните објекти во Скопје со присуство на поголем број различни културни и туристички мотиви.

Камен мост симбол на Скопје од XV век Камениот Мост на реката Вардар е изграден во првата половина на XV век. Мостот ги спојува стариот со новиот дел на градот. Странични пешачки патеки се изградени во 1905 година, а во последната деценија на XX век е целосно реновиран. На левата страна на реката на мостот се наоѓа спомен-плоча на стреланите граѓани на Скопје во 1944 година за време на фашистичката окупација.

the fortress of Justinian the First It is believed that the fortress, also familiar as Skopje Kale (Tower), was inhabited during Neolith and early Bronze Age. There are numerous archaeological data that can witness that. The fortress dates back in the period of the tsar Justinian I (535). Due to its strategic location and role, the fortress used to be attack and use very frequently by different invaders. After the fall of Samuel's Empire (1018), the city was invaded by Petar Deljan (1014-1041). Afterwards, it was attacked

by Kumani, Skiti, Pechenzi and some other attackers. Numerous archaeological remains have been found on the Kale. Nowadays, Skopje's Fortress Kale is one of the most remarkable buildings in Skopje where various cultural and tourist motives are present.

Stone Bridge the symbol of Skopje from the 15th century The Stone Bridge over the river Vardar was built in the first half of the fifteenth century. The bridge links the old part and the new part of the city. Sidewalk paths were built in1905, and it was completely renovated in the last decade of the twentieth century. On the river left side, there is a memorial of fired Skopje citizens in 1944 during fascist occupation.

7 с ко п с к и р е г и о н

Плоштад Македонија

Square Macedonia

основна врска на градските целини од левата и десната страна на Вардар

the core link of the city units on the left and right Vardar sides

Плоштадот Македонија во Скопје поцелосно е оформен во периодот меѓу двете светски војни, поточно од 1920 до 1940 година. Лоциран е во контекст на Камениот мост, како основна врска на градските целини од левата и десната страна на Вардар. Околу него биле лоцирани важни објекти: Народната банка, Поштата, Офицерскиот дом, Стоковната куќа На-Ма, хотелот Македонија, Ристиќевата палата. Но, после Втората светска војна, а особено после катастрофалниот земјотрес од 1963 година, дел од објектите се срушиле, така што денес плоштадот во Скопје има нешто поинаков распоред, но и натаму до него или во негова непосредна близина се наоѓаат важни управноадминистративни, трговски, банкарски, угостителско-туристички и други објекти.

The square Macedonia in Skopje was more precisely shaped during the period between the First and Second World War i.e. from 1920 to 1940. Its location is in the context of the Stone Bridge the core link of the city units on the left and right Vardar sides. There were situated important objects around it :The National Bank, The Post Office, Officer's House, The Department Store Na-Ma, the hotel Macedonia, Riticeva Palace. However, after the Second World War and especially after the disastrous earthquake in 1963, a part of the objects were demolished therefore the square in Skopje has quite different look now. There are very important administrative, trade, bank, catering tourist and other buildings in its surrounding.

Во текот на 2010 година Плоштадот Македонија е збогатен со неколку споменици на познати македонски револуционери од времето на Илинден 1903 и АСНОМ 1944 година. Непосредно покрај Камениот мост гордо се издигаат спомениците на македонските револуционери Гоце Делчев и Даме Груев, а наспроти нив во мермерна карпа е извајан споменикот на Методија Андонов - Ченто. Во непосредна близина на Плоштадот Македонија е Плоштадот Пела.

During 2010, The Square Macedonia has been enriched by several monuments of famous Macedonian revolutionaries from Ilinden period 1903 and ASNOM (Anti-Fascist Assembly of the National Liberation of Macedonia)1944. Next to the Stone Bridge, the monuments of Macedonian revolutionaries Goce Delchev and Dame Gruev are erected proudly and opposite of them is the marble sculpture of Metodija Andonov - Chento, the first president of the Presidium of the National Assembly of People's Republic of Macedonia.

Nearby to the Square Macedonia is the Square Pela.

Методија Андонов - Ченто (1902–1957), првиот претседател на Президиумот на Народното Собрание на Народна Република Македонија Metodija Andonov - Chento (1902–1957), the first president of the Presidium of the National Assembly of People's Republic of Macedonia Гоце Делчев (1872-1903), македонски револуционер, борец за ослободување на Македонија од османлиското ропство Goce Delchev (1872-1903), a Macedonian revolutionary, fighter for liberation of Macedonia from Ottoman occupation

6 с ко п с к и р е г и о н

Даме Груев (1871-1906), македонски револуционер, организатор на Смилевскиот конгрес и поборник за кревање на Илинденското востание Dame Gruev (1871-1906), a Macedonian revolutionary, the organizer of Smilevo Congress and a fighter for rising of Ilinden Uprising

Соборна црква Св. Климент Охридски едно од главните обележја на современо Скопјее онија и една од најпрепознатливите цркви во Македонија Соборната црква Св. Климент Охридски е објект од поновата историја на македонското црковно градителство. Нејзината градба се одвива во седумдесеттите и осумдесеттите години на XX век. Осветена е во 1990 година е седиште е на Македонската православна црква. Лоцирана е во центарот на Скопје.

The Assembly Church St. Kliment Ohridski one of the major features of modern Skopje and one of the most distinguishable churches in Macedonia The Assembly Church St. Kliment Ohridski is an object from the recent history of Macedonian church building. Its building was being performed during the seventies and eighties of the twentieth century. It was consecrated in 1990 and it is a seat of Macedonian Orthodox Church. It is located in the centre of Skopje.

Црква Св. Спас (XVII век) иконостасот во црквата се вбројува меѓу најубавите мијачки копаничарски дела Црквата Св. Спас е изградена кон крајот на XVII век. Се наоѓа десно од тврдината Кале. Навидум е мала и неугледна, но со големо значење. Посебно вреден е иконостасот, кој е работен цели пет години и е довршен во 1824 година. Изработен е од браќата Петре и Марко Филиповски од селото Гари и Макарие Фрчкоски од Галичник. Во дворот на црквата се наоѓа камениот саркофаг со посмртните останки на македонскиот револуционер Гоце Делчев.

Church St. Spas (17th century) the iconostas iconostasis of the church is among magnificent Mijak's carving works the most ma The Th church St. Spas (Holy Savior) was built at the end of the th seventeenth century. It is located on the right side from fro the fortress Kale. It looks quite small and not noticeable, no but it has great importance. The iconostasis has ha an extraordinary value, it was being made whole 5 years ye and it was finished in 1824. It was made by the brothers br Petre and Marko Filipovski from the village Ga Gari and Makarie Frchkoski from Galichnik. The stone sa sarcophagi with the relics of Macedonian revolutionary Go Goce Delchev is placed in the church yard.

7 с ко п с к и р е г и о н

Манастир Св. Пантелејмон, Горно Нерези (XII век) почеток на ренесансата во фрескосликарството, 140 години пред појавата на ренесансата во Италија

St. Pantelejmon Monastery, Gorno Nerezi, Skopje (12th century) Цело Скопје и Скопско, од птичја перспектива, како на екран може да се види од манастирот Св. Пантелејмон во пазувите на Водно. Овој манастир е со најзначајна фрескосликарска вредност во Македонија и едно од највредните дела европското црковно сликарство. Во овој манастир започнува ренесансата во фрескосликарството, речиси цел век и половина пред појавата на ренесансата во Италија нa Џото.

renaissance beginning of fresco painting, 140 years before the appearance of renaissance in Italy

The whole city of Skopje and its region can be seen from the monastery St. Pantelejmon from bird's-eye view, like on a television screen, from the heart of the Mount Vodno. This monastery has the most significant fresco painting in Macedonia and it is one of the most valuable works in Europe.

Here, in Macedonia, in this monastery, the Renaissance in fresco painting begins, and that is one full century and a half before the appearance of the Renaissance in Italy of Giotto.

Манастирот е изграден во 1164 година, за време на византиската династија Комнени. Така е запишано на мермерната плоча, поставена над влезната врата. Најдобрите мајстори и зографи на своето време го направиле своето најдобро дело. Ѕидан е со камен и тули, во форма на впишан крст во правоаголен простор и пет куполи.

The monastery was built in 1164, during the Byzantine dynasty of Comnenus. That is written on the marble board set above the door. The best builders and icon-painters made their best work. It is built with stone and tiles in shape of a cross-insquare plan in a rectangular space and five cupolas.

Манастирот преживеал пожар, земјотрес, разрушувања и грабежи, но останал сведок на богатиот црковен и културен живот во XII век и на црковниот митрополитски центар во Скопје. Овој манастир е дел сите значајни енциклопедиски изданија за културата и уметноста во светот.

The monastery survived a fire, an earthquake, many destructions and pillages but remained a holy and bright witness of the rich ecclesiastic and cultural life in the 12th century of the church and metropolitan centre in Skopje. This monastery is present in all the important encyclopaedic issues in the world, regarding culture and art.

Фрескоживописот од XII век ги претставува светите воини и испосници (прва зона), големите празници (втора зона), a најзначајни се фреските Оплакувањето на Христа и Симнувањето од крстот. Прекрасни се и композициите Успение на Богородица, Сретение, Богородица со Христос и Свети Пантелејмон.

The fresco painting from the 12th century represents the holy warriors and eremites (first zone), the great feasts (second zone). The most important are the frescoes Lamentation and Descent from the Cross. Also wonderful are the compositions: The Assumption of the Holy Mother, The Meeting of Our Lord, The Holy Mother with Jesus Christ and Saint Pantelejmon.

„Оплакување на Христа“ За првпат се изразени чувствата на плач и жалост во ликот на Пресвета Богородица, која со расплакано лице го милува и тажи, гушкајќи го, мртвото тело на Исус Христос. Всушност, тоа е елементот-предвесник на реализмот од ренесансата.

"Lamentation" - Here are expressed for the first time the feelings of sorrow and tears in the face of the Holy Mother, who with tears on her face is caressing and grieving, hugging the dead body of her only son, Lord Jesus Christ.

That is the element-herald of the realism of the Renaissance.

6 с ко п с к и р е г и о н

Манастир Св. Андреа, Матка (1389) ретко зачувана форма на слободен крст во Македонија

St. Andreja Monastery, Matka (1389) rarely kept form of free cross in Macedonia Манастирот е изграден во кањонот на Треска. Го изградил Андреjа, вториот син на кралот Волкашин, во 1389 година. Има форма на издолжен триконхос, со средишна сводна купола. Фрескописци на манастирот се зографите митрополит Јован и монах Григориј, кои работеле и во манастирот Свето Преображение во Зрзе.

The monastery is located in the canyon of the river Treska.

It was built by the second son of king Volkashin - Andreja, in 1389. It has a form of stretched trikonhos with a middle arch shaped dome. The frescoe painters of the monastery are the metropolitan Jovan and monk Grigorij, who also worked in the Transfiguration of Our Lord Monastery in Zrze.

Фреските во Св. Андреа се новост во македонското средновековно сликарство и печат на новиот стил во тоа време со појавата на исихазмот во монаштвото. Во три зони се претставени фрески на светите воини Ѓорѓи, Димитриј, Теодор Тирон и Теодор Стратилат во цел раст, како и фрески со сцени од животот на Господа Исуса Христа. Натписите се напишани со грчко и со црковнословенско писмо.

These frescoes represent a new wave in our Middle Ages painting and are a stamp of the new style, with the appearance of the hesychia in the monk movement. In three zones the frescoes of the holy warriors are represented: Gorgi, Dimitrij, Teodor Tiron and Teodor Stratilat in full stature, as well as the frescoes with scenes of The Life of God Jesus Christ. The writings are in Greek

7 с ко п с к и р е г и о н

Марков манастир Св. Димитриј, с. Сушица (XIV век) духовен мир и спокој низ вековите

Marko's Monastery St. Dimetrij, village Susica (14th century) spiritual peace and quiet thorough the centuries

На околу 20 км од Скопје, крај Маркова Река близу селото Сушица, се наоѓа Марковиот манастир, наречен така по ктиторите - кралот Волкашин и син му Марко. Податоци за изградбата на манастирската црква (1345) и за ктиторите на манастирот дава натписот над јужниот влез, внатре во црквата. Црквата е во форма на впишан крст, изградена од камен и тули. Фреските се од XIV век. Тоа се богати илустрации од Богородичиниот акатист, Христовите чуда, големите празници и повеќе поединечни фигури на светии, ангели, пророци, испосници и воини. Најпозната фреска од овој манастир е Оплакувањето на Рахила, каде што е претставена тешката човечка драма преку убивањето на децата во Витлеем. Манастирот има големо црковно и културно-историско богатство: икони, ракописи и книги, црковни предмети и реликвии. Овде се одвивал интензивен монашки живот, препишувачка и просветна дејност. Во XIX век игумен на манастирот бил македонскиот преродбеник и книжевник Кирил Пејчиновиќ, кој во манастирот основал училиште, а тука ја напишал и својата позната книга Огледало.

About 20 km from Skopje, near the river Marko and the village Sushica, it's where this monastery is located, called Marko's, because it's founders were king Volkashin and his son king Marko.

The writing above the south entrance, inside the church, gives information about the construction of the monastery church (1345), also of the founders. The church is in the form of a cross built of stones and tiles.

The frescoes are from the 14th century: rich illustrations of the akathistos of the Holy Mother, Christ's miracles, His prophets, hermits and warriors. The most famous frescoe in this monastery is The Lamentation of Rachel, where the human drama is presented through the murder of the children of Bethlehem.

The monastery has a great church, cultural and historical heritage: old icons, manuscripts and books, many church objects and relics. In here there was a monastic way of life intensified with transcriptional and educational work. In the 19th century, prior of the monastery was the Macedonian leader of national revival and writer Kiril Pejchinovich, who founded a school in the monastery and here he wrote his famous book Mirror.

Исполнет ден во Марковиот манастир - манастирскиот комплекс, покрај црквата, го сочинуваат обновениот стар конак, новите конаци, старата манастирска трпезарија, камбанаријата, воденицата и други помошни објекти Fulfilled day in Marko 's Monastery - The monastery complex, apart from the church, is consisted of the renewed old monastic quarters, the new monastic quarters, the old monastery dining room, the bell tower, the watermill and other structures

6 с ко п с к и р е г и о н

Други цркви и манастири во Скопје и околината Other churches and monasteries in Skopje and its vicinity Во Скопје се наоѓаат поголем број други цркви со свое посебно значење за македонската историја и култура. Посебно значајни се: манастирот Свети Никита (XII/XIVвек) на падините од Скопска Црна Гора меѓу селата Бањани, Чучер и Горњани, црквата Св. Димитрија во непосредна близина на Камениот мост, црквата Св. Архангел Михаил во Автокоманда во близина на ридот Гази Баба, црквата Св. Ѓорѓи во Чаир изградена во 192427 година, црквата Св. Петка кај населбата Црниче, црквата Св. Богородица во центарот на Скопје покрај кејот на Вардар, црквата Св. Илија во Аеродром, католичката црква Пресвето срце Исусово близу до центарот на Скопје, како и црквите Св. Никола во Љуботен, Св. Богородица во Сушица, Св. Троица во Чучер-Сандево и Св. Ѓорѓи во клисурата на реката Пчиња.

In Skopje, there are a great number of other churches which have special importance for Macedonian history and culture. The following have great importance: the monastery St. Nikita (12th/14th century) situated on the slopes of Skopska Crna Gora among the villages Banjani, Chucher and Gornjani, the church St. Dimitrija nearby the Stone Bridge, the church St. Archangel in Avtokomanda nearby the hill Gazi Baba, the church St. Gjorgji built in 1924-1927, the church St. Petka by the settlement Crniche, the church St. Bogorodica (Holy Mother) in the centre of the city by Vardar's quay, the church St. ILija in Aerodrom, the catholic church The Holy Heart of Jesus near to the city centre, as well as the churches St. Nikola in Ljuboten, St. Holy Mother in Sushica, St. Troica in Chucher- Sandevo and St. Gjorgji in the canyon of the river Pchinja.

Св. Богородица во центарот на Скопје St. Bogorodica (Holy Mother) in the centre of Skopje

Католичка црква Пресвето срце Исусово Catholic church The Holy Heart of Jesus

Св. Троица во Чучер-Сандево St. Troica in Chucher- Sandevo

Св. Архангел Михаил во Автокоманда St. Archangel Mihail in Avtokomanda

Св. Илија во Аеродром St. Ilija in Aerodrom

Св. Ѓорѓи во клисурата на реката Пчиња St. Gjorgji in the canyon of the river Pchinja

7 с ко п с к и р е г и о н

СТАРА ЧАРШИЈА АКО НЕ СЕ ПОЧУВСТВУВА ДУХОТ НА ЧАРШИЈАТА КАКО ДА НЕ СТЕ БИЛЕ ВО СКОПЈЕ Во Скопје, од левата страна на Вардар, преку Камениот мост се наоѓа Старата скопска чаршија. Дел од градот со разновидна и богата историја, традиција, култура и архитектура, денес со направен спој меѓу старото и новото, стопанството и трговијата, културата и традицијата.

6 с ко п с к и р е г и о н

Во духот на историските временски и развојни прилики, културата на организација и традицијата на живеење, во Старата скопска чаршија се сочувани бројни функционални објекти од османлискиот период, а изградени се и нови објекти како одлика на модерното време. Станува збор за Скопскиот безистен, Капан ан, Сули ан, Куршумли ан, Даут-пашиниот амам, Чифте амам, црквата Св. Спас, црквата Св. Димитрија, комплексот музеи на Македонија (историски, археолошки, етнолошки музеј).

OLD BAZAAR АКО НЕ СЕ ПОЧУВСТВУВА ДУХОТ НА ЧАРШИЈАТА КАКО ДА НЕ СТЕ БИЛЕ ВО СКОПЈЕ

Во Скопје, од левата страна на Вардар, преку Камениот мост се наоѓа Старата скопска чаршија. Дел од градот со разновидна и богата историја, традиција, култура и архитектура, денес со направен спој меѓу старото и новото, стопанството и трговијата, културата и традицијата. Во духот на историските временски и развојни прилики, културата на организација и традицијата на живеење, во Старата скопска чаршија се сочувани бројни функционални објекти од османлискиот период, а изградени се и нови објекти како одлика на модерното време. Станува збор за Скопскиот безистен, Капан ан, Сули ан, Куршумли ан, Даут-пашиниот амам, Чифте амам, црквата Св. Спас, црквата Св. Димитрија, комплексот музеи на Македонија (историски, археолошки, етнолошки музеј).

Старата скопска чаршија, која датира од XII век, а најактивно се развивала од XV до XIX век, претставува комплексен стопанскотрговски, архитектонски и културнотрадиционален склоп. Изградена е во ориентален стил, со неколку пошироки и повеќе тесни и со калдрма поплочени улици. Крај нив, слепени еден до друг, поредени се разни занаетчиски и трговски дуќани. Тука се среќаваат разни традиционални занаети, ковачи, кујунџии (златари), грнчари, папуџии, шивачи, саатчии, лимари, казанџии, самарџии со разни производно-услужни дејности. Активни се и разни продавници за современа индустриска стока и производи кои може да се сретнат само тука. Старата чаршија е надградена со најголемиот зелен пазар во Скопје. Чаршијата е центар на најатрактивните угостителски дуќани со разновидни традиционални јадења.

Старата скопска чаршија, која датира од XII век, а најактивно се развивала од XV до XIX век, претставува комплексен стопанско-трговски, архитектонски и културно-традиционален склоп. Изградена е во ориентален стил, со неколку пошироки и повеќе тесни и со калдрма поплочени улици. Крај нив, слепени еден до друг, поредени се разни занаетчиски и трговски дуќани. Тука се среќаваат разни традиционални занаети, ковачи, кујунџии (златари), грнчари, папуџии, шивачи, саатчии, лимари, казанџии, самарџии со разни производно-услужни дејности. Активни се и разни продавници за современа индустриска стока и

7 с ко п с к и р е г и о н

Мустафа-пашина џамија (1492) од редот на најубавите и најраскошните градби од отоманскиот период на Скопје Мустафа-пашината џамија ја изградил скопскиот заповедник Мустафа паша во 1492 година. Се наоѓа спроти влезот на Скопското кале. Џамијата во основа претставува четвртест архитектонски постамент изграден од мермерни блокови украсени со различни орнаменти. Минарето е изградено од бигорни блокови. Во оваа џамија се наоѓа богато декорираниот саркофаг на Ума - ќерката на градителот на џамијата, потоа шадрван, остатоци од некогашни имарети, медреса и друго. Денес претставува значаен споменик на културата и место за духовна исповед на припадниците од муслиманска вероисповед.

Даут-пашин амам монументален споменик на исламската архитектура и уметничка галерија

Даут-пашиниот амам е бања подигната од големиот везир на Румелија. Најверојатно го граделе мајстори од познатата дебарска ѕидарска школа. Амамот е детално реставриран во 1948 година. Адаптиран е во уметничка галерија.

6 с ко п с к и р е г и о н

Mustafa-pasha Mosque (1492) почеток на ренесансата во фрескосликарството, 140 години пред појавата на ренесансата во Италија Мустафа-пашината џамија ја изградил скопскиот заповедник Мустафа паша во 1492 година. Се наоѓа спроти влезот на Скопското кале. Џамијата во основа претставува четвртест архитектонски постамент изграден од мермерни блокови украсени со различни орнаменти. Минарето е изградено од бигорни блокови. Во оваа џамија се наоѓа богато декорираниот саркофаг на Ума - ќерката на градителот на џамијата, потоа шадрван, остатоци од некогашни имарети, медреса и друго. Денес претставува значаен сп

Daut-pasha Bath почеток на ренесансата во 140 години пред појавата на ренесансата

Даут-пашиниот амам е бања подигната од големиот везир на Румелија. Најверојатно го граделе мајстори од познатата дебарска ѕидарска школа. Амамот е детално реставриран во 1948 година. Адаптиран е во уметничка галерија.

Саат кула (XVI век) првата саат-кула во Отоманската империја

Clock Tower (16th century) првата саат-кула во Отоманската империја

Саат-кулата во Старата скопска чаршија потекнува од средината на XVI век, поточно од периодот од 1566 до 1572 година. Се смета за прва саат-кула во Отоманската империја, како дел од Султан-Муратовата џамија. Висока е 40 метри и се состои од неколку делови кои завршуваат со купола. Часовникот е изгубен за време на земјотресот во Скопје во 1963 година, кога кулата сериозно била оштетена. Денес привлекува забележително внимание со својата маркантност.

Саат-кулата во Старата скопска чаршија потекнува од средината на XVI век, поточно од периодот од 1566 до 1572 година. Се смета за прва саат-кула во Отоманската империја, како дел од СултанМуратовата џамија. Висока е 40 метри и се состои од неколку делови кои завршуваат со купола. Часовникот е изгубен за време на земјотресот во Скопје во 1963 година, кога кулата сериозно била оштетена. Денес привлекува забележително внимание со својата маркантност.

Куршумли ан препознатливо историско наследство на Скопје

Импозантниот Куршумли ан (оловен ан) некогаш претставувал карван-сарај. До крајот на XIX век имал улога на преноќиште, а потоа бил претворен во затвор. Денес во него се наоѓа лапидариумот на Археолошкиот музеј.

Clock Tower (16th century) првата саат-кула во Отоманската империја Импозантниот Куршумли ан (оловен ан) некогаш претставувал карван-сарај. До крајот на XIX век имал улога на преноќиште, а потоа бил претворен во затвор. Денес во него се наоѓа лапидариумот на Археолошкиот музеј.

Сули ан (XV век) градскиот конак денес е галерија и музеј Сули ан е објект од XV век, изграден од Ишак бег. Во XVI век бил надграден, така што горните катови претставувале трговски дуќани. За време на земјотресот бил сериозно разурнат, но обновен e во својот првобитен изглед. Денес е седиште на Галеријата на современа уметност и Факултетот за ликовна уметност, а од 1983 година таму се наоѓа и Музејот на Старата скопска чаршија.

Сули ан е објект од XV век, изграден од Ишак бег. Во XVI век бил надграден, така што горните катови претставувале трговски дуќани. За време на земјотресот бил сериозно разурнат, но обновен e во својот првобитен изглед. Денес е седиште на 7 с ко п с к и р е г и о н

Милениумски крст со 66 метри височина, ова е највисокиот објект во Македонија Милениумскиот крст е изграден во 2000 година на врвот Крстоар (1061 метри надморска височина) на Водно, во непосредна близина на Скопје, по повод преминот на вториот во третиот милениум.

Millennium Cross првата саат-кула во Отоманската империја Милениумскиот крст е изграден во 2000 година на врвот Крстоар (1061 метри надморска височина) на Водно, во непосредна близина на Скопје, по повод преминот на вториот во третиот милениум.

Спомен-куќа на Мајка Тереза изградена до местото на нејзината родна куќа Спомен-куќата и споменикот на Мајка Тереза (1910-1997) се лоцирани на улица Македонија, во центарот на градот Скопје. Посветен е на големата хуманистка Агнеса Гонџа Бојаџиу Мајка Тереза, родена во Скопје, добитник на Нобеловата награда за мир во 1979 година. Денес редот на Мајка Тереза брои преку 3000 сестри и преку 500 браќа во повеќе од 100 земји од светот. Мајка Тереза е прогласена за почесен граѓанин на нејзиниот роден град Скопје, кој од своето заминување во хуманитарна у р мисија ј за помош на гладнитее и осамените го посетила четири пати: во 1970, 970, 1978, 1980 и во 1986 година.

6

Millennium Cross првата саат-кула во Отоманската империја Спомен-куќата и споменикот на Мајка Тереза (1910-1997) се лоцирани на улица Македонија, во центарот на градот Скопје. Посветен е на големата хуманистка Агнеса Гонџа Бојаџиу - Мајка Тереза, родена во Скопје, добитник на Нобеловата награда за мир во 1979 година. Денес редот на Мајка Тереза брои преку 3000 сестри и преку 500 браќа во повеќе од 100 земји од светот. Мајка Тереза е прогласена за почесен граѓанин на нејзиниот роден град Скопје, кој од своето заминување во хуманитарна мисија за помош на гладните и осамените го посетила четири пати: во 1970, 1978, 1980 и во 1986 година.

Споменик на Скендер-бег албански херој кој се борел за универзални вредности Ѓерѓ Кастриот - Скендер бег (1405-1468) е национален албански херој, борец за слобода од османлиското ропство. Дело на скулпторот Тома Томаи Дема Бекир од Албанија, споменикот на Скендер-бег е поставен во 2006 година. Скендер бег се смета за голем водач, кој ги бранел и афирмирал вредностите на средновековна Европа пред тогашните османлиски завојувања на Балканот. Поставувањето на споменикот во Скопје е потврда за традиционалниот градски дух на заедништво.

Millennium Cross првата саат-кула во Отоманската империјаа Ѓерѓ Кастриот - Скендер бег (1405-1468) е национален албански херој, борец за слобода од османлиското ропство. Дело на скулпторот Тома Томаи Дема Бекир од Албанија, споменикот на Скендер-бег е поставен во 2006 година. Скендер бег се смета за голем водач, кој ги бранел и афирмирал вредностите на средновековна Европа пред тогашните османлиски завојувања на Балканот. Поставувањето на споменикот во Скопје е потврда за традиционалниот градски дух на заедништво.

Споменик на Гоце Делчев гордост на Македонија Гоце Делчев (1868-1902) е голем македонски револуционер од времето на османлиското владеење во Македонија. Споменикот е лоциран во градскиот парк во Скопје. Поставен е во 1947 година.

Millennium Cross првата саат-кула во Отоманската империја Гоце Делчев (1868-1902) е голем македонски револуционер од времето на османлиското владеење во Македонија. Споменикот е лоциран во градскиот парк во Скопје. Поставен е во 1947 година

7

Матка е мошне карактеристичен локалитет во непосредна близина на Скопје. Се наоѓа северозападно од Скопје, на излезот на реката Треска од долгата Шишевска Клисура. Матка е комплекс од длабоко всечен кањон, во кој е изградена првата вештачка акумулација на Балканскиот Полуостров , во 1938 година. Има повеќе пештери, алпинистички тренинг-центар, уреден тек на Треска за

кајак на диви води, комплекс од повеќе манастири, планинарски дом, ресторани, угостителски објекти, живописна природа со богат растителен и животински свет. Самата акумулација зафаќа површина од 0,25 км2. 3 Долга е 5,9 км, со корисна зафатнина од 2,6 милиони м . Наменета е за производство на електрична енергија на Скопје.

Матка убавина

Matka beuty МАТКА е мошне карактеристичен локалитет во непосредна близина на Скопје. Се наоѓа северозападно од Скопје, на излезот на реката Треска од долгата Шишевска Клисура. Матка е комплекс од длабоко всечен кањон, во кој е изградена првата вештачка акумулација на Балканскиот Полуостров , во 1938 година. Има повеќе пештери, алпинистички тренинг-центар, уреден тек на

Треска за кајак на диви води, комплекс од повеќе манастири, планинарски дом, ресторани, угостителски објекти, живописна природа со богат растителен и животински свет. Самата акумулација зафаќа површина од 0,25 км2. Долга е 5,9 км, со корисна зафатнина од 2,6 милиони м3. Наменета е за производство на електрична енергија на Скопје.

Водно е планински локалитет кој се издига над Скопје до 1061 метри надморска височина. Таму се наоѓа Милениумскиот крст, манастирскиот комплекс Св. Пантелејмон, а Водно располага и со парк-шума, планинарски домови, повеќе угостителски објекти со

уредени патеки за планинарење, паркиралишта за автомобили и широки панорамски погледи. Од Водно се гледа речиси целата Скопска котлина и градот Скопје. Затоа, Водно е еден од најпосетените локалитети во околината на Скопје.

Водно поглед

Vodno view Водно е планински локалитет кој се издига над Скопје до 1061 метри надморска височина. Таму се наоѓа Милениумскиот крст, манастирскиот комплекс Св. Пантелејмон, а Водно располага и со парк-шума, 6 с ко п с к и р е г и о н

планинарски домови, повеќе угостителски објекти со уредени патеки за планинарење, паркиралишта за автомобили и широки панорамски погледи. Од Водно се гледа речиси целата Скопска котлина и градот Скопје.

Катлановска Бања уживање

Катлановската Бања се наоѓа на околу 25 км од Скопје, во непосредна близина на Катланово, на десниот брег на реката Пчиња, на 230 метри надморска височина. Има повеќе извори. Главниот извор е со штедрост од 15 л/сек. Температурата на водата се движи околу 500C. Според хемискиот состав. водите се алкални, земноалкални и сулфурни хипертермални. Погодни се за лекување на црнодробно-жолчниот систем, дишниот систем на метаболизмот, стомачниот цревен тракт, срцевото крвно заболување и слично. Бањскиот комплекс е опремен со туристичкоугостителски и здравствени објекти, со карактеристики за комбинирани видови туризам: лечилишен, рекреативен, спортски, риболовен, ловен.

Katlanovo Spa beauty

Житно поле во катлановското село Бадер Богат ден во Марковиот ман

Катлановската Бања се наоѓа на околу 25 км од Скопје, во непосредна близина на Катланово, на десниот брег на реката Пчиња, на 230 метри надморска височина. Има повеќе извори. Главниот извор е со штедрост од 15 л/сек. Температурата на водата се движи околу 500C. Според хемискиот состав. водите се алкални, земноалкални и сулфурни хипертермални. Погодни се за лекување на црнодробно-жолчниот систем, дишниот систем на метаболизмот, стомачниот цревен тракт, срцевото крвно заболување и слично. Бањскиот комплекс е опремен со туристичко-угостителски и здравствени објекти, со карактеристики за комбинирани видови туризам: лечилишен, рекреативен, спортски, риболовен, ловен.

Гордост Pride

Адам од Македонија Ad a m f rom Macedonia

Мала керамичка скулптура на машко торзо во седечка положба, пронајдена на локалитетот Говрлево во близина на Скопје. Станува збор за една од најстарите скулптури на човечко тело во Европа и се проценува дека датира меѓу четвртиот и третиот милениум пред новата ера.

Мала керамичка скулптура на машко торзо во седечка положба, пронајдена на локалитетот Говрлево во близина на Скопје. Станува збор за една од најстарите скулптури на човечко тело во Европа и се проценува дека датира меѓу четвртиот и третиот милениум пред новата ера.

Откриен е во 2000 година на археолошкото ископување на локалитетот Говрлево, на границата меѓу културните слоеви кои припаѓаат на неолитот и енеолитот. Фигурината претставува еден од десетте уникатни археолошки наоди во светот. Веднаш по самото пронаоѓање го доби епитетот „милениумско откритие“.

Откриен е во 2000 година на археолошкото ископување на локалитетот Говрлево, на границата меѓу културните слоеви кои припаѓаат на неолитот и енеолитот. Фигурината претставува еден од десетте уникатни археолошки наоди во светот. Веднаш по самото пронаоѓање го доби епитетот „милениумско откритие“.

Адам има необична уметничка обработка. Тоа е еден нецелосно сочуван обид за претстава на маж фатен во момент на физичка или духовна активност. Поставено во седната позиција, ова машко тело има нагласена анатомија, длабоко вовлечен стомак, истакнат папок, добро дефинирани мускули, видлив ‘рбет, па дури и скршен фалус.

Адам има необична уметничка обработка. Тоа е еден нецелосно сочуван обид за претстава на маж фатен во момент на физичка или духовна активност. Поставено во седната позиција, ова машко тело има нагласена анатомија, длабоко вовлечен стомак, истакнат папок, добро дефинирани мускули, видлив ‘рбет, па дури и скршен фалус.

Ремек-делото со експлицитно реалистична уметничка форма пред пошироката публика за прв пат беше презентирано на 30 септември 2006 година. Во моментот наодот може да се погледне во поставката на Музејот на Град Скопје.

Ремек-делото со експлицитно реалистична уметничка форма пред пошироката публика за прв пат беше презентирано на 30 септември 2006 година. Во моментот наодот може да се погледне во поставката на Музејот на Град Скопје.

СКОПСКИ ЏЕЗ ФЕСТИВАЛ октомври, Скопје

Скопскиот џез фестивал е манифестација која, почнувајќи од 1982 година, традиционално се одржува во првата половина на октомври. Фестивалот се одликува со високи квалитети, бидејќи на него учествуваат само најдобрите музичари од светот. Овој фестивал е во 2009 година е избран за супербренд во Република Македонија.

SKOPJE JAZZ FESTIVAL October, Skopje

Скопскиот џез фестивал е манифестација која, почнувајќи од 1982 година, традиционално се одржува во првата половина на октомври. Фестивалот се одликува со високи квалитети, бидејќи на него учествуваат само најдобрите музичари од светот. Овој фестивал е во 2009 година е избран за супербренд во Република Македонија.

skopjejazzfest.com.mk

6 с ко п с к и р е г и о н

MANIFESTACII SKOPSKO LETO

МАЈСКИ ОПЕРСКИ ВЕЧЕРИ

BASKERFEST

PIVOLEND

21-31 јули, Скопје

9-31 мај, Скопје

мај-јуни, Скопје

септември, Скопје

Од 1980 година, концепцијата на манифестацијата опфаќа музички концерти, оперски, балетски и драмски претстави, ликовни и фото изложби, филмска програма, перформанси и мултимедијални проекти, како и сопствена продукција и бројни гостувања од странство. На триесетина различни локалитети, на Скопско пулсираат отворените сцени на Скопската тврдина, Старата чаршија, Куршумли ан, Сули ан, Кејот на Вардар, Градскиот парк, салоните на скопските театри и ликовните галерии.

Со традиција од 1972 година, фестивалот е еден од најпосетените настани во Скопје. Сцената на Македонската опера и балет е домаќин на програмата, која се состои од оперски изведби, но и балетски, концертни и симфониски настапи. Редовни учесници на Мајските оперски вечери се оперски и балетски уметници од соседните земји и од светот, како и ансамблите на Македонската опера и балет.

Интернационален фестивал на улични артисти и музичари, кој се одржува на повеќе локации во Скопје. Ова е слободен фестивал за целото семејство, на кој не се наплаќаат билети единствената цена е придонесот во шапките на артистите. Спектакуларна карневалска парада составена од голем број акробати, кловнови, комичари, одачи на штули, магионичари, жонглери, брејкери, куклари, карикатуристи, пантомимичари, национални танчари, музичари, надополнета со разновидни маски, костуми и музика.

SKOPJE SUMMER

MAY OPERA EVENINGS

21-31 July, Skopje

9-31 May, Skopje

Од 1980 година, концепцијата на манифестацијата опфаќа музички концерти, оперски, балетски и драмски претстави, ликовни и фото изложби, филмска програма, перформанси и мултимедијални проекти, како и сопствена продукција и бројни гостувања од странство. На триесетина различни локалитети, на Скопско пулсираат отворените сцени на Скопската тврдина, Старата чаршија, Куршумли ан, Сули ан, Кејот на Вардар, Градскиот парк, салоните на скопските театри и ликовните галерии.

Со традиција од 1972 година, фестивалот е еден од најпосетените настани во Скопје. Сцената на Македонската опера и балет е домаќин на програмата, која се состои од оперски изведби, но и балетски, концертни и симфониски настапи. Редовни учесници на Мајските оперски вечери се оперски и балетски уметници од соседните земји и од светот, како и ансамблите на Македонската опера и балет.

BUSKERFEST

dku.org.mk

mob.com.mk

May-June, Skopje

Интернационален фестивал на улични артисти и музичари, кој се одржува на повеќе локации во Скопје. Ова е слободен фестивал за целото семејство,

на кој не се наплаќаат билети единствената цена е придонесот во шапките на артистите. Спектакуларна карневалска парада составена од голем број акробати, кловнови, комичари, одачи на штули, магионичари, жонглери, брејкери, куклари, карикатуристи, пантомимичари, национални танчари, музичари, надополнета со разновидни маски, костуми и музика. buskerfestmakedonija.com

Со околу 300.000 илјади посетители, фестивалот е дестинација на квалитетна забава и презентација на пивски производители, придружена со фантастична храна од локалните ресторани, анимација на посетителите со музика, продажба на ракотворби, уметнички креации и забавни настапи на артисти од Македонија, Италија, Франција, Англија, Албанија, Косово, Грција, Турција, Србија, Хрватска. Традиционално се одржува на платото пред тврдината Кале во Скопје.

PIVOLAND September, Skopje

Со околу 300.000 илјади посетители, фестивалот е дестинација на квалитетна забава и презентација на пивски производители, придружена со фантастична храна од локалните ресторани, анимација на посетителите со музика, продажба на ракотворби, уметнички креации и забавни настапи на артисти од Македонија, Италија, Франција, Англија, Албанија, Косово, Грција, Турција, Србија, Хрватска. Традиционално се одржува на платото пред тврдината Кале во Скопје. pivolend.com.mk

7 с ко п с к и р е г и о н

КРАТКИ

преп

раки аки

за трајни сеќавања SHORT suggestions for long last memories Не пропуштајте да ги посетите објектите во непосредна близина на центарот на Скопје. Едно од најпопуларните места за посета во Скопје е Калето.

Кале Kale

Стара скопска чаршија Old Skopje Bazaar

Водно Vodno

6 с ко п с к и р е г и о н

Не пропуштајте да ги посетите објектите во непосредна близина на центарот на Скопје. Едно од најпопуларните места за посета во Скопје е Калето.

Невозможно е да не се посети Старата скопска чаршија. Изобилува со културно-историски споменици: анови, амами, џамии, безистен. Невозможно е да не се посети Старата скопска чаршија. Изобилува со културно-историски споменици: анови, амами, џамии, безистен.

Направете прошетка на Водно. Ако не сте во можност да стигнете до врвот, не пропуштајте да стигнете барем до Средно Водно. Оттаму доживејте го Скопје. Одлично место за прошетка и тивко опкружување за одмор. Направете прошетка на Водно. Ако не сте во можност да стигнете до врвот, не пропуштајте да стигнете барем до Средно Водно. Оттаму доживејте го Скопје. Одлично место за прошетка и тивко опкружување за одмор.

Некои од нив се претворени во уметнички галерии и музеи, а во дел од нив се сместени ресторани и продавници. Во Чаршијата денот е исполнет со интересни активности. Некои од нив се претворени во уметнички галерии и музеи, а во дел од нив се сместени ресторани и продавници. Во Чаршијата денот е исполнет со интересни активности.

Св. Пантелејмон St. Pantelejmon

Манастирот се наоѓа во с. Горно Нерези на Водно, на осум километри од Скопје. Уживајте, одморете. Манастирот се наоѓа во с. Горно Нерези на Водно, на осум километри од Скопје. Уживајте, одморете.

Како највисока точка во градот, тврдината нуди фантастичен панорамски поглед, како и можност да се дојде до стариот турски дел од градот за неколку минути. Во лето тука се одржуваат концерти и театарски претстави. Како највисока точка во градот, тврдината нуди фантастичен панорамски поглед, како и можност да се дојде до стариот турски дел од градот за неколку минути. Во лето тука се одржуваат концерти и театарски претстави.

Соборна црква Soborna church

Во внатрешноста на црквата особено внимание привлекува иконостасот направен од дабово дрво. Во внатрешноста на црквата особено внимание привлекува иконостасот направен од дабово дрво.

Матка Matka

Прошетка по кањонот Матка, несекојдневно доживување. Ќе бидете наградени од природата со мир и нова инспирација. Ќе видите и кањон и река и езеро и пештери и манастири. Тука можете да видите сè. Прошетка по кањонот Матка, несекојдневно доживување. Ќе бидете наградени од природата со мир и нова инспирација. Ќе видите и кањон и река и езеро и пештери и манастири. Тука можете да видите сè.

Во дворот е поставен споменикот на господин господин Доситеј, првиот архиепископ на возобновената Македонска православна црква, висок околу два метра, претставен во природна големина. Во дворот е поставен споменикот на господин господин Доситеј, првиот архиепископ на возобновената Македонска православна црква, висок околу два метра, претставен во природна големина.

Катлановска Бања Katlanovo Spa

Една од најпопуларните бањи, каде се допираат медитеранската клима од југ и умерената континентална клима од север. Се наоѓа недалеку од Скопје, на 25 км по автопат. Една од најпопуларните бањи во Македонија, каде се допираат медитеранската клима од југ и умерената континентална клима од север. Се наоѓа недалеку од Скопје, на само 25 км по автопат.

7 с ко п с к и р е г и о н