3. Kicevsko-brodski region - verzija 2

КИЧЕВСКОБРОДСКИ КИЧЕВСКО-БРОДСКИОТ РЕГИОН СЕ НАОЃА ВО ЗАПАДНИОТ ДЕЛ ОД РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА. ВО ОКОЛУ 90% ГО ЗАФАЌА СЛИВОТ НА РЕКАТА ТРЕСКА.

Пат меѓу бујната шума во резерватот Јасен A road among the lush forest in the resort Jasen

регион

Местоположба. Регионот ги зафаќа просторите на Кичевската Котлина (945 км2) и Порече (874 км2). Го обиколуваат голем број планински масиви: Бистра, Буковиќ, Добра Вода со Сува Гора, Мокра Планина со ограноците Караџица и Даутица, Бушева Планина со Баба Сач, како и делови од Илинска и Плакенска Планина и Стогово. Богатство. Регионот располага со голема природна разновидност. Особено внимание предизвикуваат многуте пејзажи, како што се клисурестите делови на реката Треска, како и спелеолошките објекти Пешна и Слатинска Пештера. Овој регион изобилува со разновидност од материјална и духовна етнокултура. Хидрографија. Регионот го карактеризираат неколку поголеми извори, како што се врутокот на Треска кај селото Извор, изворите Питран, изворот од пештерата Пешна, изворите на Беличка Река и други. Интересни се долините на Беличка Река, Бродската Клисура, понорот Крапа, а во најново време и акумулацијата Козјак, која со еден поголем дел се простира во регионот на Порече. Клима. Просечната годишна температура изнесува околу 110C, со просечна летна температура од околу 200C, а просечна зимска температура од 1,50C. Просечните количини на врнежи изнесуваат околу 800 мм, од кои поголемиот дел се од дожд. Флора и фауна. Присутна е богата и разновидна шумска и тревна вегетација, која овој регион го одликува како посебен. Особено се развиени буковите и дабовите шумски растителни видови. Животинскиот свет е претставен со муфлоните, срната, мечката, дивата свиња, волкот, лисицата, зајакот. Во долното течение на Треска е лоциран природниот резерват Јасен, кој ги зафаќа западните падини на планината Караџица и Шишевската Клисура на Треска. Сообраќајна поврзаност. Регионот сообраќајно е поврзан со магистралниот пат Скопје - Охрид и со регионалните патишта Кичево - Прилеп, Кичево - Битола и кракот Брод - Самоков. Мрежата на патишта ја надградува железницата до Кичево и поголемиот број локални патни сообраќајници.

Детаљ од Јасен A detail from Јasen

KICHEVO-BROD

region

KICHEVO-BROD REGION IS LOCATED IN THE WEST PART OF THE REPUBLIC OF MACEDONIA. IT COVERS ABOUT 90% OF THE INFLOW OF THE RIVER TRESKA. Location. This region covers the area of 2 Kichevo Valley (945 km ) and Poreche (874 2 km ). It is surrounded by great number of mountain massifs: Bistra, Bukovic, Dobra Voda with Suva Gora, Mokra Planina with branches of Karadzica and Dautica, Busheva Mountain with Baba Sach as well as Ilinska and Plakenska Mountains and Stogovo.

Wealth. Great natural diversity is present in this region. A lot of landscapes such as gorge parts of the river Treska as well as speleological objects Peshna and Slatinska caves. Variety of material and spiritual ethno culture.

Hydrography. There are several bigger sources, such as the vortex of Treska by the village Izvor, Pitran's sources, the source of the cave Peshna, the sources of Belichka Reka and some other. The valleys of Belichka Reka, Brod Gorge, Krapa are interesting, and lately the accumulation Kozjak too, which covers the bigger part of Poreche Region.

Climate. Average annual temperature is about 110C, average summer temperature is about 200C and average winter temperature is from 1,50C. Average amount of precipitation is about 800 mm, mostly rainfall.

Flora and fauna. Rich and diverse forest and grass vegetation is present in this region featuring it as a special one. Especially the beech and oak forest plant species. Wild animals are represented by mouflons, deers, bears, wild boars, wolves, foxes and hares. The natural resort Jasen is located along the lower course of the river Treska, which covers the west slopes of the mountain Karadzica and Sishevo Ravine along Treska.

Traffic connection. Traffic connection of this region is the motorway Skopje-Ohrid and regional roads Kichevo-Prilep, Kichevo-Bitola as well as the branch road BrodSamokov. Traffic net is complemented by the railway to Kichevo and local traffic stops.

МАНАСТИР СВ.БОГОРОДИЦА КИЧЕВСКА свет храм за две религии MONASTERY KICHEVO'S MOTHER OF GOD a holy temple of two religions

МАНАСТИР СВ. ЃОРЃИ ВО КРУШИНО ѕидините од конакот се украсени со керамопластика, реткост од таков тип на македонските конаци ST. GEORGE'S MONASTERY IN KRUSHINO the lodging walls are decorated by ceramic-plastic decoration, which is a rarity for Macedonian lodgings

ШУМСКИ РЕЗЕРВАТ ЈАСЕН извонредна можност за екотуризам со восхит и благодарност кон природата FOREST RESORT JASEN an extraordinary opportunity for eco-tourism with admiration and gratefulness towards the nature

ПОРЕЧКИ МАНАСТИР првиот и најстариот фрескоживопис е од постсветиклиментовиот период PORECHE MONASTERY the first and oldest fresco painting is from the post Saint Kliment period

7

600

метри надморска височина meters altitude

1018

се спомнува во повелба на царот Василие II it was mentioned in the charter of the Tsar Vasilie II

30.000 жители inhabitants

Кичево КРСТОПАТ ЗА ЧЕТИРИ ПАТНИ ПРАВЦИ Кичево ги поседува сите потребни градски функции и претставува административноуправен, економски, културен и здравствен центар во регионот. Како единствено централно место во горното сливно подрачје на Треска, има релативно широка зона на влијание во околниот рурален простор.

Поглед на булеварот „Ослободување“, главната артерија на градот A view to the Boulevard "Liberation", the major city artery

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

К

ичево лежи во средишниот дел на Кичевската Котлина. Има поволна географско-сообраќајна положба и претставува значаен крстопат за четири патни правци: на север преку превојот Стража кон Гостивар, Тетово и понатаму кон Скопје, на југ преку Пресека кон Охрид и Струга, на југоисток кон Демир Хисар и Битола и на исток преку долината на реката Треска кон Македонски Брод, а оттаму преку Барбарас кон Прилеп. Со железничка пруга, преку Гостивар и Тетово, се поврзува со Скопје.

Kichevo FOUR-WAY CROSSROAD

Историски гледано, првпат се спомнува во почетокот на XI век (1018 година) во една повелба на царот Василие II под името Кицавис. Во средниот век градот бил важен војнички центар. Кон крајот на XIV и почетокот на XV век потпаѓа под османлиска власт. Од самиот почеток на XIV век започнува да се развива како трговско-занаетчиско место. Во XVIII век Кичево било седиште на каза. Изградбата на патот Скопје - Кичево - Охрид во 1919 година придонело за јакнење на неговата занаетчискотрговска функција. Кон крајот на XIX и во почетокот на XX век градот броел околу 5.000 жители, а по Балканските војни опаднал на околу 1.000. По Втората светска војна Кичево популациски континуирано расте. Во 1948 година имало 7.280 жители, во 1961 година 10.324 жители, во 1981 година 22.479 жители, во 1994 година - 27.543 жители, а во 2002 година имало околу 30.000 жители. Посебно нагласен раст се забележува од 1961 до 1981 година, кога населението е двојно зголемено.

Kichevo possesses all necessary city functions and it represents an administrative-governing, cultural and health centre in the region. As the only central place in the upper course of the River Treska, it has wide range of influence on the rural area.

K

ichevo lies in the middle of Kichevo Valley. It has a favourable geographic - traffic position and it represents a four-way crossroad: on the north over the slope Straza to Gostivar, Tetovo ahead to Skopje, on the south over Preseka to Ohrid and Struga, on the southeast to Demir Hisar and Bitola and on the east along the River Treska to Makedonski Brod and from there over Barbaras to Prilep. It is connected to Skopje via Gostivar and Tetovo by railway.

Од Ускана до Кичево Античкото име за градот е Ускана. Податоци за постоењето на тврдината над градот, денес позната како Китино Кале, има од раната антика, кога Ускана бил пограничен град на Македонската империја. Во византиско време градот бил добро утврден и претставувал значаен воено-административен и трговски центар. Се знае дека тука престојувал и српскиот цар Урош II во 1320 година, за време на српско-византиските војни, по што византиските војски го напуштаат градот, кој потпаѓа под српска власт Странските патописци низ Македонија од XIV и XV век го споменуваат како Критчово или Кртчово, име кое најверојатно му го дале Словените. По заземањето од Турците во 1385 година, во отоманскиот период градот го носел името Крчово.

From Uskana to Kichevo The ancient name of the city is Uskana. Data for existence of this fortress dating from the early ancient times, nowadays known as Kitino Kale, when Kichevo Uskana was a border city of Macedonian Empire.

The city was well kept and represented a significant military administration as well as trade centre in Byzantines period. The Serbian tsar Urosh II in 1320 was staying here during the Serbian-Byzantine Wars, afterwards Byzantine troops left and the town fell was under Serbian governing. Foreign travelling writers from the fourteenth to the fifteenth century mentioned it as Krithchovo or Krtchovo, probably this name was given by the Slavs. It was invaded by the Turks in 1385, during Ottoman period it was named Krchovo.

Денес Кичево е убаво уреден град, кој го пречекува намерникот со топло добредојде Nowadays, Kichevo is a nicely constructed town which welcomes visitors warmly

7 kichevo-brоd region

Во стопанството доминираат рударството и индустријата. Пресудни за стопанскиот развој на Кичево се присуството на рудните наоѓалишта на железо и неметали во околината на градот и изградбата на пругата со нормален колосек Скопје - Кичево во 1952 година, кога Кичево станува важна товарна станица во Западна Македонија. n

Historical records confirm that it was mentioned for the first time at the beginning of the 11th century (1018) in the charter by Tsar Basil II under the name Kicavis. It was a significant military centre during Middle Ages. It fell under Ottoman rule at the end of the fourteenth and the beginning of the fifteenth the century. At the very beginning of the fourteenth century, it started to prosper as a trade and crafts town. It became a kaaza seat in the eighteenth century. The construction of the road Skopje-Kichevo-Ohrid in 1919 strengthened its crafts and trade function.

At the end of the 19th and the beginning of the 20th century, the number of inhabitants was about 5.000, whereas after the Balkan Wars the number of inhabitants was reduced to circa 1.000. After the Second World War, Kichevo population had a progressive increase. There were 7.280 inhabitants in 1948, 10.324 inhabitants in 1961, 22.479 inhabitants in 1981, 27.543 inhabitants in 1994, and approximately 30.000 inhabitants in 2002. This town had a particularly emphasized development from 1961 to 1981, when the population figures were doubled.

Mining and industry dominate in economy. Crucial for the economic growth of Kichevo are ferrous and non-ferrous metal deposits in the vicinity of the town, as well as the construction of the normal gauge railway Skopje-Kichevo in the year 1952, when Kichevo became an important freight station in Western Macedonia. n

Музеј на Западна Македонија Музејот во Кичево, во кој педантно и систематски е овековечено културно-историското минато на овој крај од Македонија, e свечено отворен на 11 октомври 1980 година, а самата зграда датира од 1892 година. Во текот на Втората светска војна во истата зграда престојувал Главниот штаб на Народноослободителната војска на Македонија. Постојаната поставка во Музејот ја прикажува борбата на македонскиот народ за слобода во XIX и XX век преку автентични материјали, предмети, фотографии, скици, карти, знамиња, макети, текстови. Прикажана е и збирка на оружје од историјата

на македонскиот народ низ вековите. Поголем дел од Музејот е отстапен на фреските и мозаиците. Формирана е етнолошка збирка на кичевски носии од XIX век, покуќнина, народни ткаенини. Покрај историскиот дел, Музејот е во постојана потрага и по археолошки предмети. За таа цел, се вршат археолошки ископувања на Кнежинскиот Манастир, Миокази и Карбуница. Музејот врши авторска и изложбена дејност и организира ликовни изложби.

Museum of Western Macedonia The Museum in Kichevo, where tidy and systematically is perpetuated the cultural-historical past of this region in Macedonia. It was opened on the 11th October, 1980 and the museum building dates back to 1892. It is of great importance that during the Second World War at the place of the present building of the museum there was the Headquarter of the People Liberation Army of Macedonia. The permanent museum's exhibit show us the struggle of Macedonian people for liberation during the 19th and 20th century through documents made by authentic materials, objects, photos, drafts, maps, flags, models, texts. Ethno

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

collection was also made, which is consisted of Kichevo region traditional clothes from 19th century, household objects, traditional cloth. Besides the historical part, the museum constantly searches for archaeological objects.

Numerous archaeological diggings were performed especially on the localities of Knezino Monastery, Miokazi and Karbunica. The museum performs authoring and exhibiting activities as well as it organizes art exhibitions.

Тврдина Китино Кале

во облик во кој постоела до пред помалку од 150 години, тврдината датира од римско време

Kitino (Fortress) Kale the fortress dating from Roman times used to have that shape for about 150 years ago

Китино Кале се нарекува едно специфично возвишение покрај Кичево. Во дадени временски периоди таму егзистирала главна населба, со два реда цврсти тврдини и неколку кули. Сеуште стои една од кулите, каде се најдени пари од времето на Александар Македонски и Јустинијан. Народната легенда вели дека во дворецот на Калето живеела Кита, една од сестрите на Крали Марко, по која Калето го добило и името. Во 1741 година на дел од Калето бил изграден градски часовник, кој по наредба на српските власти бил урнат во 1938 година. Во XIX век на Калето живееле турски великодостојници и управители. На платото од Калето сега е останата само основата. Останатиот дел е релативно сочуван и се наоѓа под земја. На Китино Кале во 1968 година е изградена спомен-костурница на борците од Втората светска војна. Во тој период Калето повторно станува центар на градот. Денес претставува археолошки локалитет, а целиот простор е уреден во форма на парк и претставува пријатно место за рекреација и дружење преку денот и за вечерни забави. Калето е главен објект од интерес за посетителите на овој крај.

Kitino (Fortress) Kale is a specific plateau by Kichevo. There was a major settlement with two lines of solid fortresses and several towers. One of the towers is still there. There were found coins from Alexander Tthe Great and Justinian times. The traditional legend says that Kita was living in the castle of the fortress, she was one of King Marko's sisters after whom the fortress and the city got the name.

A City Clock was built in the Kale in 1741, which was demolished

by Serbian Authorities in 1938. Honoured Turkish inhabitants and managers lived there during the 19th century. Only the foundation is left on the fortress plateau. The remaining part is relatively well kept and it is underground.

Црква Св. Петар и Павле (1907)

The monument ossuary was built during 1968, which was dedicated to the victims from the Second World War. In that period, the fortress regained the position of the town's centre. Nowadays, it is an archaeological site and the whole area is a park therefore it is a pleasant place for recreation and socializing during the day and evening parties. The fortress is the major object that attracts the visitors' attention in this region.

Church St. Paul's and St. Peter's

единствената црква во градот со долга христијанска традиција Првите христијански светилишта во Кичево се спомнуваат во V и VI век. Во Кичево порано имало три цркви, кои за време на османлиското владеење биле разрушени. Црквата Св. Петар и Павле е изградена на темелите на постар објект во 1907 година, а осветена е во 1917 година. Во 1943 година е надополнета со камбанарија, а денес се реконструира и надградува со други придружни објекти: крштелница, трпезарија, црковна библиотека. Со уредувањето на црковниот ентериер и екстериер се отсликува посебниот архитектонски склад и монументалност на црквата.

a unique church in the city which has a long Christian tradition The first Christian shrines in Kichevo were mentioned in the 5th and 6th century. There used to be three churches in Kichevo, which were demolished during Ottoman rule. The church St. Paul's and St. Peter's were built onto foundation of an older object in 1907, and it was consecrated in 1917. It was supplemented by a bell tower in 1943, and nowadays other external objects were restored and built up such as: a baptistery, dining-room and church library. The architectonic unity and its grander are reflection of both interior and exterior of the church.

Манастир Благовештение на Пресвета Богородица - Пречиста (XIV век) свет храм за две религии: манастирската црква е така направена што под еден покрив, покрај христијанската, има и исламска орнаментика

Дел од крстот на кој е распнат Исус Христос се чува во темелите на манастирот, исто како што дел од него има и во темелите на манастирите Св. Јован Бигорски и Св. Ѓорѓи Победоносец во с. Рајчица, Дебарско. Ова верување е мошне раширено меѓу православните верници, со што се заокружува мистичноста на македонските манастири и претставува повод повеќе за посета на овие духовни храмови.

A part of crucifixion cross of Jesus Christ is into the monastery foundation, also there are parts of it in the monastery foundations of St. Jovan (John) Bigorski and St. Gjorgji the Winner in the village Rajchica, Debar region. This knowledge is spoken widely among orthodox believers therefore this is overall conclusion referring to Macedonian monasteries and one more reason to visit these holy temples.

Манастирот е посветен на Благовештение, а општото име му е Пречиста (од празникот Воведение на Богородица во храмот). Изграден e во 1316 година. Се наоѓа близу Кичево, на планината Цоцан, на надморска височина од 920 метри. Порано се викал Крнински манастир, според селото Крнино, што постоело во негова близина до XIX век. Денес Света Богородица Пречиста е женски манастир. Во 1558 година манастирот бил изгорен до темел, а монасите успеале да се спасат преку подземни тунели. Манастирот имал печат од 1763 година. Во 1848 година биле запалени сите манастирски книги кои моментално се нашле таму, по наредба на дебарскиот грчки митрополит Мелетиј. Покрај тоа, богослужбата продолжила да се одржува на словенски јазик. Сегашната црква датира од 1850 година. На новиот величествен храм работеле мијачките мајстори од тајфата на Дичо Зографот, кој го завршил олтарниот простор, а син му Аврам, триесетина години подоцна, го доработил фрескоживописот, кој плени со својата убавина. Со својата вредност се истакнуваат и прекрасниот иконостас, како и црковните книги, меѓу кои е Четвороевангелието од XIV век и Псалтирот од XV век. Во црквата се наоѓа извор со света вода, посветен на св. Богородица.

Првиот македонски архиепископ на возобновената древна Охридска архиепископија, г. г. Доситеј се замонашил во овој манастир, каде што претходно тоа го сторил и македонскиот преродбеник и просветител Кирил Пејчиновиќ.

The First Macedonian Archbishop of re-established ancient Ohrid Archbishopric, Mister Mister Dositej became a monk as the Macedonian reformer and educator Kiril Pejchinovic had previously done.

Прекрасните висококатни конаци им пружаат добредојде на намерниците. Во манастирот активен монашки живот. Монахињите вредно се грижат за уредениот двор, за зеленилото и цвеќињата, како и за припитомените срнички.

The wonderful high-floored quarters welcome the visitors. The nuns take care of that beautiful sanctity around the church, the tidy yard, the greenery and the flowers, the domesticated fawns as well.

Birth of the Holy Mother of God Monastery-Immaculate (14th century) a holy temple of both religions, under one roof besides Christian, there are Islamic ornaments as well

Најголемата манастирска црква во Македонија, која се наоѓа во состав на манастирот, е посветена на Мала Богородица - денот кога се родила св. Богородица. Поделена е на два дела: едниот е христијански храм, а вториот е муслимански сакрален простор, кој не е фрескоживописан и им служел на религиозните потреби на луѓе со исламска вероисповед.

The biggest monastery church in Macedonia, which is a part of the monastery complex, is dedicated to the Nativity of the Virgin.

The monastery church is split in two parts, one is a Christian temple - church, and the other is a Muslim sacral space without frescoes, where people of Islamic faith used to pray and fulfil religious needs.

The monastery is dedicated of the date of birth of Holy Mother of God and its well-known name is Immaculate (named because of the holiday of The Holy Mother of God). It was built in 1316. It is located near Kichevo, on the mountain Cocan at 920 m altitude. Previously it was called monastery of Krnino, according to the same village, that had existed in its surrounding until the 19th century. Now, The Holy Mother of God Immaculate is a female monastery.

The monastery was burnt down to its foundation in 1558, and the monks succeeded to save themselves using underground tunnels. The monastery possessed a seal in 1763. All monastery books were burnt in 1848 by the order of Debar-Greek metropolitan Meletij.

However, the preaching was being continued in Slav language.

The church dates back to 1850. This magnificent temple was built by Miyak masters of Dicho Zograf's group, he finished the altar space and thirty years later his son Avram finished the fresco painting which enchants with its beauty. The wonderful iconostasis as well as church books among which as more remarkable are The Four Gospels dates back the 14th century and The Psalter from the 15th century have a great value. There is a spring of holy water in the church, which is dedicated to St. Holy Mother of God.

7 kichevo-brоd region

gordost pride

Грнчарството од Вранештица Pottery of Vraneshtica

Грнчарската заедница од Вранештица, со околу 30 мајстори, е најголема и најпозната во Македонија. Тие ја продолжуваат петвековната традиција на занаетот, граден преку искуството и вештината на нивните предци. Речиси секое второ семејство во Вранештица изработува грнчарија и сите се врвни мајстори. Вранештица се наоѓа на 12 километри од Кичево, во подножјето на планината Баба, во крајниот јужен дел на Кичевската Котлина, недалеку од десната страна на патот Кичево Македонски Брод. На околу 600 метри надморска височина, селото и околината се познати по богатите шуми и чистиот планински воздух. Селото е омеѓено со три цркви, за кои жителите велат дека се стари и по неколку стотини години. Селото има три големи и богати наоѓалишта на глина. Во пошироката околина досега се пронајдени 470 мали и големи садови, а некои датираат од пред 2500 години. Мајсторите сеуште ја откопуваат глината и ја обработуваат исто како и пред стотини години. Копаат со копачи и ја печат во печки на дрва. Во селото има 70 печки, некои стари и по 200 години. Предметите се сликаат со прсти или со луленце, специјална алатка во која се става бојата и од која таа излегува како низ цевче. Мајсторите сами ги прават боите (бела, црвена или сина) и со педантна техника на мешање добиваат убави нијанси и прекрасно дизајнирани грнчарски производи. Љубопитните туристи секогаш имаат можност да ги посетат гостољубивите домаќинства, оплеменети со разните грнчарски предмети: бардиња со свирче, тави, чинии, дулиња, земјени стомни. Вистинско време за посета е почетокот на главната сезона за производство на грнчарија, кој е поврзан со верската традиција. Секоја година на Велигден сите мајстори се собираат сретсело и го изложуваат изработеното.

Pottery community of Vraneshtica, where are involved about 30 craftsmen, is the largest and best known in Macedonia. They have continued the tradition of this craft for five centuries, it has been built through the experience and skills of their ancestors. Every second family in Vraneshtica produces pottery and all of them are top craftsmen.

Vraneshtica is about 12 kilometres from Kichevo, in the foothill of the mountain Baba, in the ultimate south part of Kichevo Valley not far from the right side of Kichevo-Makedonski Brod. This village and its surrounding at 600 meters altitude are well-known because of the rich forests and fresh mountain air. The village is bordered by three churches which are believed to be several hundred years old.

There are three clay sites in the village. There have been found about 470 small and big dishes, some of them about 2500 years old in wider surrounding. Craftsmen dig out and process clay in the same way as it was performed hundreds years ago. The clay is dug with mattocks and it is baked into wood stove. There are about 70 stoves, some of them are 200 years old. The objects are painted with fingers or a pipe - a specially designed tool which is filled with certain paint and pressed away through a tube. The masters produce the paints by themselves (white, red and blue) then using a precise technique of mixing the basic paints and they get beautiful colours and wonderfully designed pottery.

Curious tourists always have an opportunity to visit welcoming households decorated with various pottery objects: stoups, frying pans, earthenware drinking jugs, pitchers. Real period for a visit is the beginning of season of pottery production which is connected with the religious tradition. Every Easter, all masters exhibit their works in the centre of the village.

Крушино неодминливо место за посета во Кичевско Крушино е спортско-рекреативен центар, кој посетителите ќе ги пречека со чиста шума за прошетка и ќе им понуди мирна природа за одмор и одлично место за рекреација. Се наоѓа на само три километри од центарот на Кичево, на падините на Бистра. Во Крушино се ужива во прошетките низ бујната шума и во локалните специјалитети.

Krushino an inevitable place for a visit in Kichevo Krushino is a sports-recreation centre, welcoming the visitors with its pure forest for walking and it offers calm nature for resting and it is also a great place for recreation. It is located only three kilometres from the centre of Kichevo on the slopes of Bistra. You can enjoy walking through lush forest in Krushino and local specialities.

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

Извор е населба лоцирана на самиот пат Кичево - Охрид, во изворишното сливно подрачје на Треска. Речиси во самото село се наоѓа атрактивниот вруток на реката Треска. Селото е на надморска височина од околу 750 м, а од Кичево е оддалечено 14 км. Извор е препорака за љубителите на излетничкорекреативниот туризам.

Извор излет на врутокот на Треска

Манастир Св. Ѓорѓи, Крушино (XIV век) ѕидините од конакот се украсени со керамопластика, реткост од таков тип на македонските конаци

Izvor (Source) is a settlement located along the road KichevoOhrid in the source area of Treska flow. The attractive vortex is located almost in the village. The village is at 750 meters altitude, and it is about 14 kilometres from Kichevo. Izvor is a recommendation for lovers of picnics and recreational tourism.

Izvor (Source) a picnic along the vortex of Treska На локалитетот Крушино, во селото Кнежино, се наоѓа манастирот Св. Ѓорѓи, изграден на местото на ранохристијанска базилика (III до V век). Пронајдени се темели на црква, фрески и прекрасен мозаичен под кои датираат од XIV век. За време на турското владеење манастирската црква била разурната, а конаците запалени. Во 1973 година е обновен како мала црква, а во 2007 година е осветена нова црква со манастирски конаци. Остатоците од 75-метарскиот конак се доказ за богатиот монашки живот и се смета за голем духовен центар. Над манастирот поминувала Виа Игнација. Локалитетот претставува значајно археолошко наоѓалиште.

St. George's Monastery, Krushino (14th century) the lodging walls are decorated by ceramic-plastic decoration, which is a rarity for Macedonian lodgings St. George's Monastery in the village Knezino in the area of Krushino was built onto an early Christian basilica (from 3rd to 5th century). Frescoes and a magnificent mosaic floor from the 14th century were found onto the church foundation. During Turks rule the monastery church was demolished and the lodgings were set on fire. It was reconstructed as a tiny church in 1973 and a new church with monastery lodging were consecrated in 2007. The lodging remains of 75 meters are a proof for the rich monastic life and it is considered as a great spiritual centre. Via Egnatia was the road above the monastery.

This locality represents an important archaeological site.

7 kichevo-brоd region

Висинската разлика меѓу највисоката и најниската надморска височина во Јасен изнесува над 2.000 метри.

Difference between the highest and lowest altitude of Jasen is above 2.000 meters.

ЈАСЕН ИЗВОНРЕДНА МОЖНОСТ ЗА ЕКОТУРИЗАМ

СО ВОСХИТ И БЛАГОДАРНОСТ КОН ПРИРОДАТА Јасен спаѓа во категоријата заштитени природни резервати, кој формиран заради заштита на природните реткости, со извонредни можности за развој на екотуризмот. Резерватот се наоѓа 30 километри југозападно од Скопје и, покрај западниот дел од планинскиот масив Јакупица, опфаќа и делови од Караџица, Сува Планина и Сува Гора. Опфатен е целиот кањон на реката Треска. Во територијална смисла и распространетост, може да се подели на неколку дела: Кула (според називот на самото место), Ивање (во чиј состав влегува кањонот Матка) и акумулациите Козјак, Матка и Св. Петка. Тие се најголемото водно богатство на Јасен и изобилуваат со многу видови птици и риби кои опстануваат во такви екосистеми. Богат растителетен и животински свет

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

Резерватот зафаќа вкупна површина од 24.000 хектари. Највисока точка е врвот Караџица (2.473). Во резерватот опстојуваат повеќе заштитени растителни видови (Viola koshaninii, Thymus oehmianus, Dianthus kapinensis). Од животните, тука живеат дива коза, мечка и рис, а од птиците - лештарка (Tetrastes bonasia), гологлав мршојад (Gyps fulvus), був (Bubo bubo). Во рамки на заштитените дејности спаѓа и ловот, чија цел е заштита и унапредување на автохтоната ловна и друга фауна. Посебна ловна атракција претставуваат дивокозата, дивата свиња, муфлонот, еленот, срндакот, волкот, лисицата и многу други видови дивеч со кои изобилува Јасен.

Rich flora and fauna

Возбуда - Низ Јасен се изградени околу 35 километри шумски и други патеки кои овозможуваат организирање на планински велосипедизам, пешачење, планинарење, лов, јавање, параглајдерство и качување по карпи. На целата должина од Света Петка и Матка постојат услови за регата, односно патека за кајак на мирни води. Должината на патеката на езерото Света Петка може да се адаптира во должина од 3 км, додека Матка таа може да се адаптира во должина од 7 км.

Excitement - There are built about 35 kilometres forest roads and other paths across Jasen's territory, which provide opportunity for organizing mount biking, walking, climbing, hunting, riding, paragliding and rock climbing. There are conditions for regatta along the lakes St. Petka and Matka, i.e. a path for still water kayak.

ЈASEN AN EXTRAORDINARY OPPORTUNITY FOR ECO-TOURISM

WITH ADMIRATION AND GRATEFULNESS TOWARDS THE NATURE Jasen belongs to the category of natural resorts and it is formed for protection of natural rarities, as well as it has extraordinary possibilities for eco-tourism development.

Fortress resort Jasen is 30 kilometres southwest from Skopje, it covers the western parts of the mountain massif Jakupica, i.e. parts of Suva Planina and Karadzica, as well as parts of Suva Gora. It covers the whole canyon of the river Treska. The territory can be divided into several parts: Kula (as the name of the place), Ivanje (including the canyon of Matka) and the accumulations of Kozjak, Matka and St. Petka. They are the biggest water treasure of Jasen which have abundance of animal species that are able to survive in this type of

Посета - Огромната површина на резерватот не дава можност за безбедно движење без водич. Во Јасен може да се престојува во ловечки куќи, кои се отвораат за организирана група посетители.

ecosystems (many types of birds and fish).

The resort covers 24.000 hectares. The highest point is the peak Karadzica (2.473).

There are a lot of protected herbal species (Viola koshaninii, Thymus oehmianus, Dianthus kapinensis). This is a habitat of the following animal species chamoix, bears and lynxes as well as some birds such as hazel grouses (Tetrastes bonasia), bald vultures (Gyps fulvus) and owls (Bubo bubo). Hunting belongs to protected activities, whose goal is to protect and improve the authentic hunting and other type of fauna. Special hunting attraction are chamois, wild boars, mouflons, deer, wolves, foxes and other species of game, which Jasen has in abundance.

Евроазиски рис - Ова ретко и заштитено животно е еден од симболите на државата. Се наоѓа на опачината на македонската монета од пет денари.

Eurasian lynx - This rare and endangered is one of the state's symbols.

It is on the back of five denars Macedonian coin.

Visit - Walking across the vast area of the resort is not safe without a tourist guide. There are hunting houses for accommodation which can be offered to organized groups.

jasen.com.mk

Козјак Езерото е изградено во Шишевската Клисура на реката Треска, во непосредна близина на Скопје. Долго е околу 18 км и се протега длабоко во областа Порече. На некои места е измерена длабочина и до 130 метри, а максималното растојание од едниот до другиот брег изнесува 400 метри. Наменето е за електропроизводство, со капацитет од околу 380 3 милиони м вода.

Поречко Езеро најголемото македонско вештачко езеро според површината, длабочината, должината и вкупното количество вода

Пристапот до езерото е по солиден асфалтен пат во правец на селото Брезница. Непосредно над езерото се прикажуваат прекрасни погледи кон масивот на Мокра Планина, поточно кон Караџица, областа Порече и планината Сува Гора. Според атракцијата и функционалноста, внимание привлекува изградбата на т.н. воден лифт, место каде што етапно ќе се регулира водостојот на водата во езерото. Оваа огромна инка за контрола на водите во најголемите дождовни периоди е втора по функција во светот. Ја граделе истите кинески експерти што ја проектирале и најголемата светска брана на Жолтата Река во Кина.

Уживање - Целото езеро и просторот околу него се мошне живописни, што го прави Козјак извонреден и често посетуван излетничко-туристички локалитет.

Enjoyment - The whole lake and its surrounding is very picturesque which makes Kozjak extraordinary and frequently visited locality.

Kozjak Lake Porech Риболов - Козјак има богат рибен фонд во Македонија. Во акумулацијата се среќаваат девет видови риби. Рекреативниот риболов е можен преку целата година на целата површина на акумулацијата.

Fishing - Kozjak has rich fish stock in Macedonia.

There are nine fish species in the accumulation.

Recreational fishing is allowed throughout the year on the entire area of the accumulation.

the largest man-made Macedonian lake according to the surface, depth, length as well as according to the total amount of water This lake was constructed in Shishevo Canyon on the river Treska nearby Skopje. It is 18 km long and penetrates deeply into the region of Poreche. In some places it is up to 130 m deep and the maximum distance from the one to the other shore is 400 meters. It is used for production of electrical 3 power and its capacity is approximately 380 m of water.

The access to the lake is along a solid asphalted road towards the village Breznica. Right above the lake, there are magnificent views towards massif Mokra Planina more precisely towards Karadzica, the region of Poreche and the mountain Suva Gora.

According to the attractiveness and functionality of the lake, the construction of the so called water lift is noteworthy, where the water level of the lake will be regulated in phases. This large funnel for control of the water in the rainy periods is second in the world according to its functionality. It was constructed by the same Chinese experts who designed and built the world's largest dam on the Yellow River in China.

Македонски Брод

Во Македонски Брод се забележани температури од 41˚C во август до -27˚C во јануари Temperature in Makedonski Brod is from 41˚C in August to -27˚C in January

585

метри надморска височина meters altitude

ЕДЕН ОД ПОМАЛИТЕ ГРАДОВИ ВО МАКЕДОНИЈА, ЦЕНТАР НА ЖИВОПИСНАТА ПОРЕЧКА ОБЛАСТ

На местото на денешниот град, над водите на Треска постоел мост што ги поврзувал градовите Прилеп и Кичево. Мостот меѓу народот бил познат под името Брод, што значи прегазлив дел од река.

27 km

оддалеченост од Кичево и from Kichevo and

37 km

оддалеченост од Прилеп from Prilep

3.500

жители inhabitants

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

Порече - Областа се дели на Горно и Долно Порече, простор на кој се распоредени над 50-тина прекрасни села, опкружени со бујна природа и преполни со убавина, која чека да биде откриена.

Poreche - This area is divided in Gorno and Dolno Poreche where are located about 50 wonderful villages, surrounded by lush nature and great beauty waiting to be discovered.

М

Makedonski Brod

акедонски Брод е помала населба, која е административен центар за областа Порече. Се наоѓа на патот Прилеп - Кичево, со кои е во главна сообраќајна комуникација. По течението на реката Треска комуницира со областа Порече, со предуслови за комуникација со Скопје. Во 2002 година брои околу 3.500 жители. Во Брод, според големината на населбата, се присутни разни институционални инфраструктурни објекти. Стопанските активности, главно, се насочени во сферата на земјоделството и шумарството. n

ONE OF SMALLER TOWNS IN MACEDONIA, A CENTRE OF THE PICTURESQUE PORECHE REGION There used to be a bridge over Treska water on the area of the town which was connecting Prilep and Kichevo. People named the bridge Brod that meant a part of the river which could be passed over.

Населба од римско време Според еден надгробен споменик пронајден во селото Крапа, утврдено е дека просторот бил населен од Римјаните, а подоцна, со доаѓањето на Словените, во овој крај се доселило словенското племе Берзити, односно Брсјаци.

Settlement from Roman Period According to a tomb, which was discovered in the village Karpa, it was stated that this area was inhabited by Romans and later by Slavs, this area was inhabited by the tribe Berziti i.e. Brsjaci.

Обележје - Споменик на св. Климент во центарот на градот Landmark - The monument of St. Kliment in the city centre

M

akedonski Brod is a smaller settlement which covers the banks of the upper course of the river Treska and it is an administrative centre of the area Poreche.

It is located on the road Prilep-Kichevo which is also the main traffic communication. Along the course of the river Treska it communicates with the area Poreche and there are preconditions for communication with Skopje. There were 3.500 inhabitants in 2002. In compliance with the size of Makedonski Brod, there are certain institutional and infrastructural facilities. The economic activities are mainly aimed at the fields of agriculture and forestry. n

Треска - Една од најубавите македонски реки и заштитен знак на Порече Treska - It is one of the most beautiful rivers and the protective feature of Poreche

Мед - Чистите поречки ливади, место од каде тргнува здравиот поречки мед Honey - The healthy Poreche's honey originates from pure Poreche's meadows

7 kichevo-brod region

Poreche Monastery Birth of Holy Mother of God village Manastirec (12th-14th centuries) the first and oldest fresco painting is from the post Saint Kliment period, from the time when the church had been built

Поречки манастир Раѓање на Пресвета Богородица с. Манастирец (XII-XIV век) првиот и најстариот фрескоживопис е од постсветиклиментовиот период, од времето кога е подигната и црквата Во Порече има околу стотина цркви и манастири. Најзначаен е манастирот Раѓање на Пресвета Богородица во Манастирец, познат како Поречки манастир. Најновите научни истражувања сведочат дека овој манастир не е од XIX век, како што досега се мислеше, туку светилиште непосредно од периодот по св. Климент. Новооткриеното фрескосликарство врз староградбата е зачудувачко. Над западната врата се простира грандиозна фреска на цел ѕид, со сцени од Страшниот суд. Од манастирот зрачи убавината на средновековната уметност. Поречкиот манастир претставувал книжевен и културен центар во Порече и пошироко. Прибежиште - Во овој манастир, бегајќи од режимот на Советска Русија, во 1917 година нашле прибежиште 20 руски монаси.

Poreche had and still has 100 churches and monasteries or so. The most significant is the monastery Birth of Holy Mother of God in Manastirec, known as Monastery of Poreche.

The newest scientific research testifies that this monastery is not from the 19th century as people thought, but it is a sanctuary from the post-Saint Kliment's period. The newly discovered fresco painting on the old construction is amazing. There is a grandiose fresco, on the west door, and spreads on the whole wall, with scenes from the Judgment Day. The monastery of Poreche is a spiritual oasis of medieval art. In the Middle Ages it represented a centre of literature and enlightenment in area of Poreche and beyond.

Shelter - Twenty Russian monks had found a shelter in this monastery, in 1917, running away from the atheistic regime in Soviet Russia.

Слава - Во манастирот се чуваат свети мошти од светиот чудотворец и исцелител Пантелејмон и чудотворна икона на Пресвета Богородица. Манастирската слава е на 21 септември.

Glory - The sacred remains of the saint miracle-maker and healer Pantelejmon and the miraculous icon of Holy Mother of God are kept in this monastery. The monastery feast is on the 21st September.

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

Девички Кули (XIII-XIV век) на 75 метри над реката Треска ве очекуваат тајните на средновековната тврдина

Deva Towers (13th-14th centuries) at 75 metres above the river Treska, the secrets of Middle Age fortress expect you

Еден километар од поречкото планинско село Девич, на 596 метри надморска височина, видливи се остатоци од градби што ја потврдуваат претпоставката дека на тој простор во средниот век постоела населба, која функционирала како центар на целата област. Девички кули се тврдина од XIII и XIV век, која денес претставува атрактивен археолошки локалитет. Се зборува дека ги подигнала принцезата Дева, сестра на Крали Марко, кој имал престолнина во Прилеп. Кулите го носат нејзиното име, а оттаму и блиското село го добило името Девич. Пеша, другата сестра на Марко, живеела во големата пештера на другиот рид, преку патот, која се гледа од Кулите. Пештерата по неа го добила името Пешна. Така, на мал простор се среќаваме со спој на природните и создадените вредности.

One kilometre from the Porech mountain village Devich, at 596 metres altitude, some visible remains of certain buildings were located here which confirms the assumption that there used to be a settlement covering this area as a centre of this region. Deva Towers functioned as a fortress from the 13th to 14th century and nowadays, it represents an attractive archaeological site. It is believed that the towers were erected by the princess Deva, who was King Marko's sister. The seat of King Marko was located in Prilep. Deva Towers were named after her, therefore the near village got the name Devich. Pesha, who was Marko's sister too, lived in the great cave on the other hill across the road, which can be seen from the Towers. The cave was named after her - Peshna.

Therefore, natural and built values can be met on a small area.

Под Девички Кули опстојува вистинска идила во селото Девич, кое и денес живее со легендите за двете сестри, Дева и Пеша.

Under Deva Towers - There is a real idyll in the village Devich, the legends for Deva Towers live till today.

Пештера Пешна

Peshna Cave

пештерата има најголем отвор на Балканот и неодоливо потсетува на замоците од „Господарот на прстените“ Неколку километри од Македонски Брод, покрај патот за Самоков, може да се види пештерата Пешна, прогласена за споменик на природата. Се наоѓа од десната долинска страна на Треска. Изградена е во доломитски мермери. Со димензии од 16,8 х 52,4 метри, според спелеолозите, ова е најголемиот пештерски влезен отвор на Балканот. Таванскиот дел на отворот има висина од 30 метри, а самата пештера е долга околу 50 метри. При силни дождови и при топење на снегот, од крајниот северен дел на пештерата избива силен вруток, кој во сушните периоди од годината наполно пресушува. Пешна во „Њујорк тајмс“ е опишана како идентична на измислените пештери во „Господарот на прстените“. Неколку стотини метри од пештерата тече реката Треска, нудејќи идеално место за рибарење и пикник. Локалитетот на пештерата е пристапен за сите посетители, со пријатен амбиент за рекреативен туризам.

a cave with the biggest mouth on the Balkans and great resemblance with the castles in "The Lord of the Rings" Few kilometres from Makedonski Brod, along the road to Samokov, Peshna Cave can be seen, which is declared to be a monument of nature. It is located on the right valley side along the river Treska. It is built by dolomitic marble.

According to speleologists, it is a cave with the biggest mouth in the Balkans, whose dimensions are 16, 8 х 52, 4 meters. Mouth's height is 30 meters, and the cave is 50 meters long. From the north end of the cave, following strong rains and melting of snow, a strong vortex breaks out which completely dries out during the dry periods of the year. New York Times describes Peshna like an identical one to those in "The Lord of the Rings". Several hundred meters from the cave the river Treska flows, ideal for fishing and picnic.

This site is open for all visitors in a pleasant ambient for recreation.

7 kichevo-brod region

Белица

Белица е населба сместена во источните делови на Порече, непосредно под највисоките врвови на Мокра Планина со Солунска Глава. Атарот на населбата се издига високо меѓу планините Караџица и Даутица. Лоцирана е на 550-590 метри надморска височина, а од Македонски Брод е оддалечена околу 34 километри. Во околината на селото има неколку подземни пештери кои изобилуваат со внатрешна пештерска кореографија.

планински мир Посебна одлика на населбата се Беличките Извори и Беличка Река, најполноводната притока на Треска Special feature of Belchki Izvori and Belichka Reka, the tributary of Treska with the largest quantity of water

Belica mountainous peace Belica is a settlement in the eastern part of Poreche, right below the highest peaks of Mokra Planina with Solunska Glava. The settlement's area is located high among the mountains Karadzica and Dautica. It is at 550-590 meters altitude and it is 34 kilometres from Makedonski Brod. There are several underground caves abounding with interior cave choreography in the vicinity of the village.

Самоков спокојство за посета Црквата Св. Илија со бистата на полскиот етнолог Јозеф Обребски

Легендата за името на селото се врзува со бистрата река, но и со некоја девојка Белаица, која не прифатила да се потурчи и се фрлила во реката

The legend for the name is connected to the pure river as well as to some girl Belaica who refused to convert into Turkish nationality and drawn herself in the river.

Самоков е сместен на левата страна на реката Треска. Со Брод е поврзан со регионален асфалтен пат. Како ридска населба на надморска височина од 580 до 620 метри, Самоков е населба со повеќе функции: има црква, училиште, амбуланта, пошта, земјоделска задруга, хотел, продавници и фабрички погон. Во 1994 година броела 292 жители. Самоков и Порече му благодарат на Јозеф Обребски, полски доктор по балканска етнографија, кој патувајќи со фотоапарат низ овие планински села во 1931 и 1932 година, оставил раритетно фотографско наследство од секојдневното живеење и поречките обичаи, кои денес се чуваат во библиотеката на Универзитетот на Масачусетс. Ја комплетирал докторската теза во 1934 година во Лондон, две години откако го завршил двегодишното патување низ Македонија.

The Church of St. Ilija with a bust of Polish ethnologist Jozev Obrebski

Samokov tranquillity for visitors

6 с ко п с к и р е г и о н

Samokov is located on the left bank of the river Treska.It is connected to Brod by asphalted road.

Being a hilly settlement at 580-620 meters altitude, Samokov has a church, a school, a surgery, a post office, a farming co-operative, a hotel, shops and a factory section. There were 292 inhabitants in 1994. Samokov and Poreche are grateful to Jozev Obrebski, a Polish doctor of Balkans ethnography, who was travelling across these mountainous villages during 1931-1932 and he left rare photo in heritage of everyday life and Poreche customs which are in the library of Massachusetts University. He finished his doctorate thesis in 1934, London when he ended his two year travelling across Macedonia.

Хотел Самоков е пријатно место за престој за да се доживее овој дел од Порече

Hotel Samokov is a pleasant place to stay and feel this part of Poreche

MANIFESTACII manifestations ПОРЕЧКИ СРЕДБИ

КУЌА НА УМЕТНОСТА

септември, Самоков - Македонски Брод

јули, с. Кнежино, Кичево

Порече е регион кој, по течението на реката Треска, се простира од Македонски Брод речиси до Скопје. Во овој простор има над 50 населби, но сите се малку населени, поради големата миграција во последните неколку децении. Оваа традиционална манифестација им овозможува заедничко дружење и чествување на Поречани, со цел да ги зачува и заживее традиционалните вредности на старите обичаи и занаети и да ги претстави и афирмира природните и културните карактеристики на Порече, создавајќи основа за понатамошна афирмација и развој на овој предел. Централно место на Панаѓурот има претставувањето на мајсторските занаетчиски изработки на жителите на Растеш, Самоков и околните села од Македонски Брод, но и од други краеви на Македонија. Панаѓурот го организира Месната заедница на селото Растеш, во соработка со Македонското студентско етнолошко друштво и локалното население.

September, Samokov - Makedonski Brod

Poreche is a region along the course of the river Treska ranging from Makedonski Brod nearly to Skopje. There are more than 50 settlements but all of them are inhabited by low number of inhabitants because of the great migration in the last decades. This traditional manifestation provides customs and crafts as well as natural and cultural values of Poreche to be presented and creating conditions for further establishment and development of this region.

Presenting skilful craft works made by the inhabitants of Rastesh, Samokov and the villages in the vicinity of Makedonski Brod as well as other part of Macedonia takes the central place at the fair. The Fair is organised by the Local Community of the village Rastesh cooperating with Macedonian Students Ethnological Association and local inhabitants.

Куќата на уметноста се наоѓа во близина на манастирскиот комплекс Св. Ѓорѓи, во близина на селото Кнежино, околу четири километри од Кичево. Секоја година овде се одржува меѓународна ликовна колонија, со голем број уметници од земјава и од целиот свет. Куќата на уметноста е седиште и на голем број семинари, советувања и разни други манифестации. Уметниците кои творат на ликовната колонија имаат идеални услови за работа во оваа природна идила и во објект со кој се гордеат сите жители на Кичево. Нивните творби во текот на двонеделниот престој во Куќата на уметноста, како и по завршувањето на колонијата, можат да ги видат многу љубители на уметноста. Кичевската колонија е вистинска ризница на врвни уметнички остварувања, а Кичево и Кнежино се наоѓаат на мапата на најпрестижните меѓународни ликовни колонии.

July, village Knezino, Kichevo

The House of Art is located in the vicinity of the monastery complex St. Gjorgji, nearby the village Knezino, it is about four kilometres from Kichevo. Every year, there is held the International Art Colony therefore a great number of artists from the country as well as all over the world participate at this manifestation. The House of Art is a head of a lot of seminars, advising meetings and other types of manifestations. The artists, who create there, have ideal condition to work in the natural beauty and the building is the pride of Kichevo inhabitants. Their works can be seen during artists fortnight stay in the House of Art and after it.

Kichevo Colony is a real treasury of the best artistic performances therefore Kichevo and Knezino are on the map of the most prestigious international art colonies.

7 kichevo-brоd region

КРАТКИ

преп

раки

за трајни сеќавања SHORT recommendations for everlasting memories

Крушино Krushino

Св. Богородица Пречиста Immaculate Mother of God

Пешна и Девички Кули Peshna and Deva Towers

6 с ко п с к и р е г и о н

Над Кичево се издигнува и прекрасното ритче Крушино, богато со природа, чист воздух и зеленило кое претставува извонредно место за рекреација.

The wonderful hill Krushino is erected over Kichevo, It has wealthy nature, clean air and greenery therefore it is an extraordinary place for recreation.

Задолжително посетете го манастирот попознат како Богородица Кичевска, препознатлив духовен центар на Кичево и регионот. Се наоѓа недалеку од Кичево и претставува важен центар за развојот на писменоста во овој дел од Македонија.

Денес манастирот и неговата околина претставуваат прекрасно место на духовен мир, облагороден од прекрасната местоположба, чистиот воздух и зеленилото.

You must visit the Monastery Kichevo's Mother of God, a recognizable spiritual centre of Kichevo as well as the region. It is not far from Kichevo and it represents an important centre for progress of literacy in this part of Macedonia.

Nowadays, the monastery and its surrounding represent a wonderful place for spiritual peace, enriched by the extraordinary location, clean air and greenery.

Тргнете кон Македонски Брод и посетете ја пештерата Пешна. Ќе ве импресионира реката со потекло од Крапската понорница, која формира неколку езерца и водопади во најголемиот пештерски систем кај нас, за кој се претпоставува дека е долг неверојатни десет километри. Во непосредна близина, ќе ве понесе средновековниот дух на легендите за Дева и нејзините кули.

Go ahead towards Makedonski Brod and visit the cave Peshna. The river that comes from Krapska underground river will impress you, which forms several lakes and waterfalls in the largest cave system here, which is assumed to have a length of unbelievable ten kilometres. In the vicinity of it, mediaeval legends for Deva and her fortresses will carry you away.

Попознат како Кнежински манастир, комплексот се наоѓа западно од Кичево, во близина на селото Кнежино, на надморска височина од над 900 метри. Пределот е богат со вегетација, со букова и дабова шума. Некои од дрвјата имаат повеќевековна старост. Најновата црква, четврта по ред во манастирот, е осветена во 2007 година. Обновениот и проширен конак посакува топло добредојде.

Манастир Св. Горѓи St. George's Monastery

More familiar as Knezino Monastery. This complex is located on the west from Kichevo, nearby the village Knezino at 900 meters altitude. This region has rich vegetation, particularly beech and oak woods. Some trees are more than one century old. The newest church, the fourth one in this complex, was consecrated in 2007. Renovated and more spacious accommodation residence welcomes you.

Посебно доживување за љубителите на природата и пешачењето, велосипедисти, авантуристи, планинари, параглајдеристи. Се препорачуваат организирани посети и неколку дена за уникатен допир со природата.

Јасен Jasen

Special enjoyment for nature lovers and all that love hiking, mount biking, adventures, climbing and paragliding.

Organized visits for several days are recommended to have a unique touch with nature.

Главната манастирска црква располага со една од Поречки манастир најимпресивните зачувани композиции - фреската на Страшниот суд, претставена Poreche Monastery на три ѕида во задниот дел на храмот, што претставува единствен зачуван пример во Македонија на вака поставена повеќеслојна тема.

The main monastery church is one of the most impressive preserved compositions - the fresco of The Judgment Day displayed onto three walls in the back part of the temple, therefore it represents the unique preserved work in Macedonia which was performed onto several - layers theme.

Во манастирскиот комплекс постојат два конака. Постариот е во руинирана состојба, додека поновиот е скоро изграден и служи како дом на монасите и како пријатно место за посетителите.

There are two lodgings in the monastery complex. The older one is in ruins, while the other one has recently been built and is a home for monks as well a pleasant place for visitors.

kichevo-brоd region