Page 1

ZEVENTIG JAAR NA DE GROTE RAZZIA

“Nee, Brussel was níét heldhaftig” Historicus Herman Van Goethem over Jodenvervolging en excuses

23 08 12

P. 6

AFGIFTEKANTOOR BRUSSEL X P303153

© SASKIA VANDERSTICHELE

Beurs gestript BRUSSEL – De premetrostations Beurs en Anneessens krijgen een volledige opknapbeurt. “Beurs moet een visitekaartje worden voor onze stad,” zegt Brussels minister van Vervoer Brigitte Grouwels (CD&V).

H

et station Beurs is met zijn vier miljoen passanten per jaar niet het drukstbezochte ondergrondse MIVB-station, maar wel een van de belangrijk ste. Het ligt op de centrale premetrolijn, in het hart van de stad, op een paar honderd meter van de Grote Markt. Tegelijk is het een van de minst aangename, dat geeft de MIVB zelf ook toe. “Het is er luguber en onaangenaam door de donkere hoeken. Het kost handenvol geld aan onderhoud. Er is de dagelijkse onveiligheid, er zijn de daklozen. Het station is vandaag commercieel ook weinig interessant,” zegt Serge de Fabribeckers, directeur Klantentraject van de MIVB. De MIVB en de Brusselse regering slaan de handen in elkaar om Beurs

een volledige opknapbeurt te geven. “Velen, onder wie de burgemeester van de Stad Brussel, hebben ons verzocht om eindelijk iets aan het station Beurs te doen,” zegt minister van Openbaar Vervoer Brigitte Grouwels (CD&V). “Het station is een veelgebruikte halte bij toeristen en dus bepalend voor het imago van Brussel. Beurs krijgt daarom nu prioriteit.”

schapsmuseum Scientastic, huurder sinds 1994, niet langer welkom is. Het museum moet eind deze maand het station verlaten. Alleen een rechterlijke beslissing, die deze week verwacht wordt, kan daar nog iets aan veranderen. De MIVB is van plan om op die plek 1.500 vierkante meter winkels te ontwikkelen. Volgens Serge

handelspanden. De bezettingsgraad is er bijna honderd procent.” Ook de toegang tot het metrostation Beurs wordt aangepast. Vandaag zijn er dertien ingangen. “Dat is nauwelijks te beheersen,” zegt De Fabribeckers. “Enkele ingangen zullen worden afgeschaft. In ruil komen er vier liften.” Beurs is een van de laatste stations met rubberen

Het wetenschapsmuseum Scientastic, huurder sinds 1994, moet eind deze maand het station verlaten

Scientastic De MIVB en de Brusselse regering, die er samen 11,6 miljoen euro voor uittrekken, hebben beslist om in één beweging ook het station Anneessens te renoveren. Beide stations krijgen wel een heel verschillende invulling. Beurs krijgt een nieuwe commerciële functie. Eerder raakte al bekend dat het weten-

de Fabribeckers is daar grote vraag naar. “Metro- en GEN-stations zijn erg in trek door hun strategische ligging. De handelaars kunnen er een nieuw publiek aanboren. We merken dat aan onze eigen MIVB-

‘Pirelli-vloerbekleding’. Die noppen worden vervangen door tegels. Beurs zal ook uitgerust worden met openbare toiletten. Daarnaast zal VisitBrussels er een balie openen. Naast Beurs wordt dus ook Annees-

sens aangepakt. Onlangs werd Zaal Anneessens voorgesteld, een ondergrondse tentoonstellingsruimte met auditorium. In de ruimte die nog vrij is in het premetrostation, komt nu ook een onthaal voor daklozen. Daklozenorganisaties zullen er zwervers een onthaal bieden en hen doorsturen naar opvangcentra of sociale en medische diensten. Eerst zal het premetrostation Anneessens, net als Beurs, helemaal ‘gestript’ worden. “Dat geeft ons de kans om de stations, die veertig jaar oud zijn, nader te bekijken op het vlak van stabiliteit,” zegt De Fabribeckers. Nadien worden beide station weer van kop tot teen ‘aangekleed’. De MIVB hoopt de vernieuwde stations over anderhalf jaar te kunnen voorstellen. De stations gaan niet dicht, maar de reiziger zal wel tijdelijk hinder kunnen ondervinden door de werkzaamheden. Het werk gaat begin september van start. Steven Van Garsse

N° 1341 VAN 23 TOT 30 AUGUSTUS 2012 ¦ WEEK 34: WEEKBLAD, EEN UITGAVE VAN VZW BRUSSEL DEZE WEEK, FLAGEYPLEIN 18, 1050 ELSENE, REDACTIE: 02-226.45.40, ABONNEMENTEN: 02-226.45.45, E-MAIL: INFO@BDW.BE, WWW.BDW.BE


OPMERKELIJK

BDW 1341 PAGINA 2 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012 © GOOGLE STREET VIEW

Uitgelicht > Artsen Zonder Grenzen kiest bewust voor Brussel

VUB KOOPT KANTOORGEBOUW ELSENE – De Vrije Universiteit Brussel (VUB) heeft een tweede kantoorgebouw gekocht langs de Pleinlaan, vlak bij de campus in Elsene. Het gebouw zal onder meer administratieve diensten huisvesten en als bufferruimte dienen voor de renovatie van bestaande campusgebouwen.

NEDER-OVER-HEEMBEEK – Enkele weken geleden streek het distributiecentrum van Artsen Zonder Grenzen neer in de Haven van Brussel. Met een grote loods van 13.000 vierkante meter zet de organisatie de toon. Zich vestigen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is opnieuw ‘in’, zegt minister Benoît Cerexhe.

Z 

es weken geleden ruilde MSF Supply, het bevoorradingscentrum van Artsen Zonder Grenzen (AZG), zijn gebouwen in Merchtem in voor een stek in het Brusselse havengebied, aan de Vilvoordsesteenweg 140. Het gebouw waar Artsen Zonder Grenzen in trok, Canal Logistics, stond drie jaar leeg, maar is opnieuw in trek. Naast MSF Supply zijn er immers nog drie andere bedrijven in gevestigd. En dat is geen toeval, stelt Brussels minister van Economie Benoît Cerexhe (CDH). Volgens hem tekent zich een kentering af bij bedrijven en organisaties. “Acht jaar geleden – waar is de tijd? –

was de bedrijfsstadsvlucht nog een groot probleem dat ons zorgen baarde,” zegt hij, “maar nu kan ik met recht en reden zeggen dat Brussel opnieuw economisch aantrekkelijk is geworden. De voorbije acht jaar zijn we erin geslaagd vijftigduizend nieuwe banen in het Brusselse gewest te creëren. Zeker nu, in crisistijd, moet de overheid dus haar ondersteunende rol blijven spelen.” Cerexhe meent dat de economische aantrekkelijkheid dan ook grotendeels te danken is aan een geïntegreerd beleid, bijvoorbeeld bij de aflevering van vergunningen. “Nu zitten administraties samen en worden er voor elk bedrijf in samen-

spraak vergunningen afgeleverd. De procedure is eenvoudiger en sneller geworden,” zegt Cerexhe. Zijn administratie speelde dan ook een grote rol bij het aantrekken van AZG naar het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, en met het zoeken naar een geschikt bedrijventerrein.

Zestig procent Brusselaars Ook de keuze voor de Haven van Brussel was heel bewust voor AZG. De niet-gouvernementele organisatie, die medische hulp biedt in ontwikkelingslanden en crisisgebieden, heeft haar Belgische hoofdkwartier al in Jette. “Om praktische redenen was het beter om ons distributiecentrum te verplaatsen naar de Haven. Bij een humanitaire ramp in de wereld moet ons personeel snel klaarstaan om uitgebreid gebrieft te worden en dan te vertrekken naar het getroffen gebied. Dat kan alleen als iedereen in of kort bij Brussel woont. Voor medicijnen en allerhande kits, zoals om tentenkampen

te bouwen of om latrines op te zetten, geldt dat ook. Van hieruit kunnen we snel hulppakketten samen-

Hoewel Brussel aantrekkelijk is voor bedrijven en organisaties, blijft het stil rond het grote dossier van SchaarbeekVorming stellen en verschepen,” zegt Stefaan Phlips, afdelingsdirecteur van MSF Supply. “Zestig procent van het personeel hier woont in Brussel,” voegt hij eraan toe. Hoewel AZG in de haven gevestigd

DE WEEK IN BEELD DOOR BART DEWAELE © BART DEWAELE

De VUB heeft het kantoorgebouw aan de Pleinlaan 9 gekocht. Het heeft een vloeroppervlakte van 9.146 vierkante meter. Een deel daarvan is verhuurd. De rest wil de VUB gebruiken om allerlei diensten in onder te brengen, onder meer een deel van de administratie. “De universiteit heeft extra ruimte nodig, onder meer door de integratie van hogeschoolopleidingen en de invoering van tweejarige masteropleidingen,” zegt woordvoerder Sicco Wittermans aan brusselnieuws.be. “En ook bufferruimte voor de renovatie van gebouwen op de campus is welkom.” In 2010 kocht de VUB al een eerste kantoorgebouw langs de Pleinlaan, op het nummer 5. Dat gebouw werd omgedoopt tot de Karel Van Miert Building en groepeert diensten en afdelingen die te maken hebben met internationale samenwerking. Het eerste gebouw, ongeveer 10.000 vierkante meter groot, kostte 22 miljoen euro. Het is niet bekend hoeveel de VUB betaalde voor het tweede.  LV

‘We moeten snel klaarstaan, en dat kan alleen hier’

‘WEG MET GEWESTBELASTING’ BRUSSEL – De Belgische Vereniging van Belastingbetalers heeft een petitie afgegeven op het kabinet van minister van Begroting Guy Vanhengel (Open VLD). Ze eist de afschaffing van de gewestbelasting. “Die is onrechtvaardig,” zegt initiatiefnemer Albert Charlier, “omdat iedereen hetzelfde betaalt (89 euro, SVG), maar ook omdat maar 55 procent van de gezinnen in Brussel de belasting echt betaalt.” Volgens Charlier kan de heffing zonder veel omhaal worden afgeschaft. “Ze is goed voor in totaal 107 miljoen euro aan inkomsten. Door een betere organisatie van het Gewest kan makkelijk 200 miljoen bespaard worden. Dan is er nog geld over.” Vanhengel is met vakantie en heeft nog niet gereSVG ageerd.

Vijfduizend demonstranten tegen de mogelijke vervroegde vrijlating van Michelle Martin lopen langs de filmposter voor Superstar, over ene Martin die bekend wordt tegen wil en dank. De affiche komt daardoor – wij kunnen het niet helpen – in een enigszins ander daglicht te staan.


© AZG

BDW 1341 PAGINA 3 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

is, hebben ze geen toegang tot een kade. “We zijn met het Brussels Gewest overeengekomen dat we honderdvijftig containers per jaar per boot zullen afhandelen via de containerterminal van de Haven,” zegt Phlips. “De helft van ons transport wereldwijd bestaat al uit vervoer per schip, maar voor dit magazijn is dat anders. Dat komt omdat tachtig procent van onze goederen hier uit medicijnen bestaat, en die moeten snel naar rampgebieden gevlogen kunnen worden.” Naast een hoofdkwartier en een distributiecentrum heeft AZG in Brussel ook pas een opleidingscentrum opgericht. Ook dat kadert in de centralisering van alle diensten in Brussel. Ondanks Cerexhes lovende woorden en de keuze van AZG voor de hoofdstad blijft een belangrijk havendossier in het slop: Schaarbeek-Vorming. Brigitte Grouwels, Brussels minister voor de Haven (CD&V), wil dat terrein gebruiken om de havenactiviteiten uit te breiden. Zo werd er gedacht aan twee bijkomende dokken, maar dat project is afgevoerd. In de plaats wil Grouwels een nieuw logistiek overslagcentrum bouwen, vooropgesteld dat er geen voetbalstadion komt. En daarover bestaat dus nog geen eensgezindheid, en het zal nog wel even duren voordat die er is. Hoopgevend is wel dat de Haven van Brussel goed boert: bijna alle terreinen zijn ingenomen of verhuurd. Tegen 2015 is het ook de bedoeling dat het postbedelingsbedrijf Bpost naar de voormalige Marly-site komt.

De AZG-distributie aan het kanaal, dertienduizend vierkante meter.



Christophe Degreef

WEEKOVERZICHT WOENSDAG 15 AUGUSTUS KAARSJESPROCESSIE JETTE. Op 15 augustus vieren roomskatholieke en orthodoxe christenen Maria-Tenhemelopneming. Traditiegetrouw gaat dat in Jette gepaard met de kaarsjesprocessie op dinsdag, daags voor de feestdag, die veel gelovigen op de been brengt.

DONDERDAG 16 AUGUSTUS ‘BSF GEEN GESLOTEN FESTIVAL.’ Brussels schepen van Toerisme Philippe Close (PS) zegt geen hermetisch gesloten Brussels Summer Festival te willen. Dat doet hij naar aanleiding van berichtgeving in La Capitale dat de toegangscontrole te wensen overlaat en tot bandjesfraude leidt.

VRIJDAG 17 AUGUSTUS NIEUWE TV-REEKS DE VIJFHOEK. Eén lanceert vanaf 4 september een nieuwe serie die dertien afleveringen zal tellen. De reeks De Vijf hoek vertelt het verhaal van een Brusselse wijk en haar bewoners die in conflict komen met een groot bouwproject. Anders dan de titel doet vermoeden, gebeurden de opnames voornamelijk in Vorst.

ZATERDAG 18 AUGUSTUS RWANDESE MANIFESTATIE OP MUNTPLEIN. Een 150tal Rwandezen verzamelt in het centrum. Ze betogen tegen het Congolese geweld op Rwandezen in Brussel en vragen dat het conflict in Oost-Congo niet naar Europa wordt geïmporteerd. Een tiental Congolese tegenbetogers wordt administratief aangehouden, meldt de politiezone van Brussel-Elsene. Sommige Congolezen spreken van een Rwandese provocatie naar aanleiding van het nakende bezoek van minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders (MR) aan Congo en Rwanda. AFSCHEID VAN JAN GIRARDIN. De uitvaartplechtigheid van Jan Girardin van de gelijknamige brouwerij heeft plaats in de kerk van Sint-Ulriks-Kapelle. Girardin, die in Ukkel werd geboren, overleed op vrijdag 10 augustus op 55-jarige leeftijd.

ZONDAG 19 AUGUSTUS ZUIDFOOR KRIJGT 1,4 MILJOEN BEZOEKERS. Na zes weken kermis sluiten de uitbaters van de kramen op de Zuidfoor de deuren. De mooie augustusmaand maakte de wisselvallige maand juli ruimschoots goed, al was het laatste weekend naar verluidt té warm. De ramadan zorgde ervoor dat veel bezoekers er pas ’s avonds laat doorkwamen.

MAANDAG 20 AUGUSTUS

“ “ HET WOORD

Zo’n weer om in een jurk door Bxl te lopen. Alleen uitkijken voor die mannen die dat ook doen.” Radiojournaliste Nina Verhaeghe (VRT) op Twitter tijdens een van de zonnige dagen afgelopen week.

Geloof me, de tijd die ik in mijn tuin doorbreng, terwijl ik het gekrioel van de mieren aan het bestuderen ben, die is onontbeerlijk voor de politieke besluitvorming. Dat brengt rust, dat brengt inzicht.” Minister-president Charles Picqué (PS) out zich in De Standaard als mierenliefhebber.

Bandjesfraude

Echt duur kun je het Brussels Summer Festival, met dit jaar grote namen als John Cale, Stephan Eicher en Iggy Pop & The Stooges, bezwaarlijk noemen: 35 euro voor tien dagen lang concerten en gratis musea, of 12,50 tot 17,50 euro voor een dagpas. Toch vonden sommigen het nodig om hun festivalbandje stiekem door te geven. De krant La Capitale stelde vast dat er nauwelijks con-

trole was bij de ingang en dat heel wat bezoekers daar misbruik van maakten. Brussels schepen van Toerisme Philippe Close (PS) tilt niet al te zwaar aan de bandjesfraude. “We willen de fraude niet aanmoedigen, maar willen van het BSF ook geen festival cadenassé (‘hermetisch festival’) maken.”  HUB

CORIJN: ‘BEELDVORMING BRUSSEL TE NEGATIEF.’ VUB-stedenexpert Eric Corijn vindt dat de Vlaamse media een vertekend beeld van Brussel geven door te focussen op wat er verkeerd gaat. Ze bevestigen zo het angstgevoel, en het is bovendien een goed verkoopsargument, zegt de hoogleraar in De Morgen. BASISSCHOOL SINT-LUKAS ZOEKT NOG LEERLINGEN. De nieuwe artistieke basisschool Sint-Lukas in Schaarbeek is een Belgische primeur en opent dit schooljaar de deuren. Er zijn nog zeven plaatsen vrij in het eerste leerjaar. De eerste kleuteren de onthaalklas zitten al vol. CANAN KIR DAN TOCH NIET NAAR N-VA. Canan Kir, nicht van staatssecretaris en kandidaat-burgemeester Emir Kir (PS), komt dan toch niet op voor de N-VA in Sint-Joost-ten-Node. Een reden wil lijsttrekker Lieven Tack niet geven.

DINSDAG 21 AUGUSTUS ARTSEN ZONDER GRENZEN CENTRALISEERT. Het   distributiecentrum van Artsen Zonder Grenzen verhuist van Merchtem naar de Haven van Brussel in Neder-Over-Heembeek.   De verhuizing past in het beleid van de ngo om de activiteiten te   centraliseren in de hoofdstad. KASTANJEBOMEN LOUIZALAAN GEKAPT. Mobiel Brussel begint met de kap van de zestien overblijvende zieke kastanje­ bomen op de Louizalaan. De kap was eerder al uitgesteld na protest van buurtbewoners.  Samengesteld door Tuur De Moor

MEER NIEUWS DE HELE WEEK ROND OP SURF NAAR BRUSSELNIEUWS.BE EN SCHRIJF JE IN OP DE NIEUWSBRIEF


BDW 1341 PAGINA 4 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Zomerreeks (6/7) > Een reis door de wereld: de Zuid-Amerikanen

Een Zuid-Amerikaanse medley BRUSSEL – Veertig jaar Latino’s in de grootstad! Een blik op wat hen bindt en wat hen verdeelt.

V 

an politieke vluchtelingen in de jaren 1970 en ’80 naar economische migranten vandaag. Van een overwegend mannelijke migratie naar een toenemende vervrouwelijking. Van een gastland dat aanvankelijk een onvoorstelbare opvang organiseerde, naar een land dat stilaan zijn poorten dicht deed en nagenoeg drie kwart van de migranten opsloot in de clandestiniteit. Dit zijn drie essentiële historische karakteristieken van de Zuid-Amerikaanse migratie naar België en Brussel. Vooral sinds de regularisatiegolf van 2009 ziet het er wel naar uit dat er een pagina is omgeslagen en dat, wellicht op Brazilianen na, veel geregulariseerde documentlozen aan een legale carrière kunnen beginnen. Op 11 september 1973 speelde de Chileense dictator Augusto Pinochet een belangrijke rol als stimulans voor de Zuid-Amerikaanse migratie. Tijdens een staatsgreep duwde hij de socialistische regering van Salvador Allende van haar sokkel. België kwam te hulp met onthaalprogramma’s voor duizenden vluchtelingen. Het hele traject was haarfijn uitgestippeld, van bij het onthaal in Zaventem tot het vinden van een eerste baan. Pas wanneer de vluchteling zelfstandig in zijn noden kon voorzien, werd zijn hand losgelaten. “Binnen het jaar kregen mijn ouders een huis, een opleiding en werk toegewezen, terwijl ikzelf op school werd bege-

leid,” vertelt de Chileens-Brusselse glaskunstenaar Oscar Flores. De programma’s werden vrij snel uitgebreid naar Brazilianen, Argentijnen of bijvoorbeeld Paraguayanen die aan de regimes in hun land trachtten te ontkomen. Het zijn overwegend de Chilenen die aan

dogenloze en gewelddadige maoïstische guerrillabeweging van het Lichtend Pad op het eind van de jaren 1980 haar terreur van de provincies naar de steden verschoof. Lima werd onveilig,” legt Luis Barbaran van de vereniging El Andino uit. “Maar enkele jaren later kwam er ook het gewicht van de neoliberale koers bij. Die zette in op de privatisering van de overheidsbedrijven en de sanering van de publieke uit-

het absolute sleuteljaar was 1999. Het land stond toen op de rand van de hyperinflatie. De sucre, de nationale munt, verloor al zijn waarde. In een poging om het tij te keren werd hij vervangen door de dollar. Dit trof alle lagen van de bevolking. Door de lage koers van de sucre was een dollar nauwelijks betaalbaar. De spaargelden gingen in rook op. Mensen verkochten hun wagens en huizen. Ondernemerschap werd door schrikbarend hoge rentevoeten op leningen afgeremd. Een brood werd een fortuin. Ook de Braziliaanse migratie naar Brussel is zeer recent, massaal en bovendien overwegend clandestien en relatief onzichtbaar in het straatbeeld. Ze heeft bitter weinig van doen met samba en bossanova. Exotisme op maat van Belgen vind je sinds de jaren 1990 kleinschalig terug in het Brusselse stadscentrum.

De enkele exotische bars rond de Kolenmarkt steken schril af tegen de harde, ontnuchterende realiteit waarin de meeste Brazilianen leven heel deze episode een tweede generatie in Brussel overgehouden hebben. De anderen keerden na de val van de junta’s doorgaans terug.

Verarmde middenklasse In de loop van de jaren 1980 keerde het tij geleidelijk. Rechtse regimes ruimden plaats voor een toenemende democratisering. Steeds meer werd neoliberalisme het dominante economische model. De kloof tussen arm en rijk vergrootte. De sociale dienstverlening werd uitgehold. Een verarmde middenklasse zocht haar toevlucht in de migratie. In het geval van Colombia kwam daar nog het gewelddadige maatschappelijke klimaat bij. Neem nu de Peruvianen. “Hun migratie viel aanvankelijk nog samen met het moment waarop de mee-

gaven voor het onderwijs en de gezondheidszorg. Bedreiging en verarming deden mensen hun koffers pakken.” Voor Ecuadoranen was het startschot nog scherper. Er waren al wel wat indiaanse wegvoorbereiders in Brussel, de zogenaamde Otavaleños, die naam maakten als straatmuzikant of straatverkoper. Maar

Hans Vandecandelaere werkte als historicus twee jaar lang aan een lijvig boek over zestig jaar migratie naar Brussel. In Brussel – Een reis door de wereld verschijnt omstreeks begin november bij uitgeverij Epo. Een zevendelige zomerreeks in BDW blikt vooruit met herziene, ingekorte voorpublicaties.

© MARC GYSENS

GESANEERD JOSAPHAT WACHT OP HUIZEN SCHAARBEEK/EVERE – De komende maanden moet blijken hoe het nieuwe richtschema voor de Josaphatsite er zal uitzien. Nadat de Europese Commissie het terrein niet praktisch genoeg vond om zich er te vestigen, ligt de klemtoon nu op wonen. De gronden zijn alvast gesaneerd. Wie er onlangs nog voorbij is gereden – met de trein, bijvoorbeeld –, heeft het vast gezien: de Josaphatsite ligt er netjes bij. De voorbije maanden waren graafmachines in

De hele zomer lang gaat historicus Hans Vandecandelaere op wereldreis... in Brussel. Deze week brengt hij verslag uit van het reilen en zeilen binnen de Zuid-Amerikaanse gemeenschap.

de weer om de gronden van het terrein te saneren, een verplichting die de voormalige eigenaar, de NMBS Holding, nog had. Nu ligt de 25,5 hectare grote vlakte tussen de Lam-

Het station van Evere, aan het ene eind van het immense terrein.

bermontlaan en het station van Evere klaar om bebouwd te worden. De Maatschappij voor de Verwerving van Vastgoed (MVV), een vehikel van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest dat grondreserves opkoopt, is er nu volledig eigenaar van. Het zal nog wel even duren eer er ook echt gebouwd wordt op Josaphat. De komende twee maanden stellen drie geselecteerde studiebureaus een offerte op, en het planningsschema dat door de MVV als beste wordt beschouwd, wint. Dan krijgt het uitverkoren studiebureau nog enkele

Maar die enkele bars rond bijvoorbeeld de Kolenmarkt steken schril af tegen de harde, ontnuchterende realiteit die een meerderheid van Brazilianen dagelijks te slikken krijgt.

Bouw en schoonmaak De meeste Zuid-Amerikaanse economische migranten denken in termen van tijdelijkheid. Een grote meerderheid arriveerde hier met een toeristenvisum en verdween daarna in de massa sans-papiers. De instroom was jong. Doorgaans ging het om twintigers of vroege dertigers die de grote oversteek waagden om, meestal in zwartwerkcircuits, hun levenspeil en dat van hun achtergebleven familie op te krikken. Mannen gingen aan de slag in de bouw- en de renovatiesector of anders als tuinier of in de horeca. Vrouwen vonden in Brussel enorme tewerkstellingsmogelijkheden in de schoonmaaksector. De relatieve stabiliteit van die markt verklaarde mede de stijgende instroom van de vrouwen. Hoewel dit allemaal heel recente ontwikkelingen zijn, schrijf ik het in de verleden tijd. Nogmaals, het lijkt me dat we omstreeks 2012 in een scharnierfase zitten, zeker wat de Ecuadoranen en Colombianen betreft. Hoe de omschakeling van een irregulier naar een

maanden de tijd om de offerte in een heus richtschema om te zetten. Bij het ter perse gaan bleek dat er nog heel wat moeilijkheden overwonnen moeten worden. Zo is het niet zeker of er een GEN-station op het terrein komt, en de MVV weet nog niet goed wat er met de laatste bedrijven op de site moet gebeuren. Zeker is dat het gemengd gebied wordt, en dat er ruimte zal zijn voor bedrijven. Toch een lichtpuntje: in een van de Brusselse knelpuntdossiers zit een beetje beweging.  CD


© HANS VANDECANDELAERE

BDW 1341 PAGINA 5 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

de banden tussen de verschillende groepen van ondergeschikt belang. Opmerkelijk is ook dat de eerste generatie, van voormalige studenten en vluchtelingen, nauwelijks contact legt met de vele documentlozen. Een vrij absolute breuklijn is echter die tussen de volbloed indianen en de mestiezen. De beide groepen hebben elk hun eigen, gescheiden circuits. “Ga echter niet af op het uiterlijk als je de twee groepen uit elkaar wilt houden,” leert Barbaran

De Spaanse taal is vaak alleen een bindmiddel tijdens missen en voetbaltoernooien me. “Het biologische aspect bepaalt niet alles. Je kunt indianentrekken hebben, maar toch mesties zijn. Iemand kan intellectueel afstand hebben genomen van de geheel eigen cultuur van de indianen en op die manier opgegaan zijn in de assimilatiemodellen van de nationale staten. Hij of zij voelt zich dan Ecuadoraan of Peruviaan, en geen Otavaleño of Aymara.”

Zonnefeest

Samen met haar man Yoder bereidt Maribel (vooraan op de foto) in Schaarbeek geregeld een berg kleurrijke gerechten voor Zuid-Amerikaanse, voornamelijk Ecuadoraanse Brusselaars.

erkend statuut een impact zal hebben, trok tot nog toe niet de aandacht van de onderzoekers.

Indianen en mestiezen De afgelopen drie decennia kwamen de migranten voornamelijk uit Chili, Peru, Colombia en recenter ook uit Ecuador en Brazilië. De voornaam-

ste richtstad in België is Brussel. Schaarbeek, Elsene en vooral SintGillis zijn belangrijke concentratiegemeenten. “Dat merk je in tram 81, die erdoorheen laveert en die Latino’s naar hun kerken en werkplekken vervoert,” vertelt Ivan Salazar van de sociaal-culturele vereni­g ing Hispano-Belga in Sint-Gillis.

Een van de voornaamste breuklijnen is taalkundig van aard: Portugeessprekende Brazilianen aan de ene kant, de Spaanssprekenden aan de andere. Vervolgens staan de Spaanstalige gemeenschappen relatief op zichzelf. Spaans is wel een bindmiddel tijdens missen en voetbaltoernooien, maar toch blijven

Een eerste vorm van verenigingsleven komt heel spontaan tot stand binnen de verschillende gemeenschappen. Ecuadoraanse mestiezen ontmoeten elkaar bijvoorbeeld geregeld bij de kookmeesters Yoder en Maribel om samen te eten in de buurt van het Liedtsplein in Schaarbeek. Colombianen hebben de traditie van de natilleras: een kleine groep van deelnemers legt maandelijks geld opzij, en de opbrengst wordt vervolgens geïnvesteerd in de organisatie van activiteiten zoals bingo- en dansavonden. Op het eind van het jaar wordt de winst verdeeld. Een vorm van sparen, dus. Indianen organiseren hun eigen zonnefeest en eigen voetbalmatchen. Dit soort van informele bijeenkomsten blijft relatief onzichtbaar voor de buitenwereld, maar is wel erg belangrijk. “Veel verenigingen

willen zich niet laten vastpinnen in officiële structuren. Ze willen hun ding doen, hoe en wanneer ze maar willen en zonder verantwoording te hoeven afleggen,” zeggen Barbaran en Salazar. Daarnaast heb je enkele formele verenigingen zonder winstgevend doel. Enerzijds zijn dat organisaties die zich specifiek bezighouden met de opvang van documentloze migranten; het Braziliaanse Abraço in Sint-Gillis is daar een voorbeeld van. Anderzijds zijn er de socioculturele verenigingen. El Andino bindt Peruviaanse, Ecuadoraanse en Boliviaanse indianen, organiseert cursussen Quechua en wil een venster zijn op de indianencultuur. CescuBolivia groepeert Boliviaanse mestiezen, en ASERB Ecuadoraanse. Ten derde heb je drie koepels die alle Zuid-Amerikaanse Brusselaars weten te verbinden: de radiozenders, de kerken en de voetbaltoernooien. Radio Campus van de Université Libre de Bruxelles en Aire Libre zijn de twee bekendste radiozenders en maken deel uit van het dagelijkse leven van Brusselse Latino’s. De kerken verenigen van hun kant enerzijds de Portugeessprekende Brazilianen en anderzijds alle Spaanstalige Latino’s. Het enige onderscheid situeert zich op het vlak van de evangelische en de katholieke kerken. En dan is er het voetbal, met elk jaar een zaalvoetbalcompetitie in de winter en een openluchttoernooi in de zomer. Chileense vluchtelingen begonnen ermee in de jaren 1970. De locaties van het strijdveld hangen af van de beschikbare sportinfrastructuur: nu eens in Oudergem en Ukkel, dan weer in Molenbeek en Ganshoren. “In principe staan we open voor andere nationaliteiten, maar in de praktijk worden de teams hoofdzakelijk nationaal of regionaal samengesteld,” zegt organisator Christian. “Het team van Samba Brazil telt naast enkele Belgen vooral Brazilianen. Chili wordt voor negentig procent bezet door Chilenen.” En zo zijn er ook nog het Colombiaanse Dim, het Ecuadoraanse Explosion Latina, het Paraguayaanse Atletico Guarani en het Peruviaanse Tuni. 

Hans Vandecandelaere

Met steun van de Vlaamse overheid en Erfgoedcel Brussel

Volgende week, in de zevende en laatste aflevering: de Albanese gemeenschap www.brusselnieuws.be/reisdoordewereld

ADVERTENTIE

Word verzorgende! Nightingale is een Nederlandstalige school die een unieke studierichting in de zachte sector biedt binnen het beroepsonderwijs, met een hoge kans op werk. INLICHTINGEN & INSCHRIJVINGEN: LEOPOLD DE SWAEFSTRAAT 38 IN ANDERLECHT, 02-521.58.67

NIGHTI ZEER G NGALE IS BEREIK EMAKKELIJK BAAR (JACQU MET METRO ES BRE EN BUS L) . ingale.be info@campusnight www.campusn ightingale.be


BDW 1341 PAGINA 6 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

© KAZERNE DOSSIN / MEMORIAAL, MUSEUM EN DOCUMENTATIECENTRUM OVER HOLOCAUST EN MENSENRECHTEN

Drie Joodse meisjes met ster in het Park van Vorst, alledrie geboren in de jaren 1930. Alleen Sarah Skala (in het midden) zou niet gedeporteerd worden. Mathilde Bein (links) overleed in 1944 onderweg naar Auschwitz, Nicha Kichka overleed al in 1942 in dat kamp.

Régine Segal en Henri ‘Chil’ Elberg als tieners, met Jodenster. Segal gaf in 1942 vrijwillig gehoor aan de oproep om in Duitsland te gaan werken, Elberg werd in datzelfde jaar gedeporteerd. Hij overleefde Auschwitz, zij niet.

© UNIVERSITEIT ANTWERPEN

Geschiedenis > Brussel werkte mee aan deportatie, zegt prof. dr. Van Goethem

‘Stop de verzetsmythe’ BRUSSEL – Op 3 en 4 september is het precies zeventig jaar geleden dat in Brussel de eerste en tevens laatste grote razzia werd gehouden door de Duitse bezetter. Daarbij werden zeshonderd joden gearresteerd, om vervolgens gedeporteerd te worden naar vernietigingskampen. Het Brusselse stadsbestuur herdenkt dat feit, maar de officiële uitnodiging zorgt al meteen voor controverse.

I 

n de uitnodiging van het stadsbestuur voor de herdenking op 2 september wordt gesproken over ‘de plechtigheid voor de officiële erkenning van de deelname van het lokaal bestuur, aangesteld door de bezetter, aan de vervolging van Brusselse burgers tijdens de Tweede Wereldoorlog’. Voor de Vereniging voor de Herdenking van de Shoah (VHS) is dat een teken dat de Stad zich nog steeds wil verschuilen achter de rug van de nazibezetter, in plaats van de eigen schuld aan de deportatie toe te geven, zoals het gewillig opstellen van een Jodenregister. ‘Revisionisme,’ klonk het begin deze week dan ook in La Libre Bel-

gique. Een beladen woord, dat niets minder betekent dan de ontkenning van de Holocaust (of Shoah in het Hebreeuws) en de relativering van de wreedheden uit de Tweede Wereldoorlog. Burgemeester Freddy Thielemans (PS) wil tijdens de plechtigheid dus wel de schuld van Brussel in de razzia erkennen, maar met een serieuze ‘maar’ erbij. Wij vroegen de historicus Herman Van Goethem (Universiteit Antwerpen) om duiding. Prof. dr. Van Goethem is thans curator van Kazerne Dossin, het museum over Holocaust en mensenrechten dat begin december in Mechelen de deuren opent.

Heeft burgemeester Freddy Thielemans het recht de schuld van de Stad op deze manier af te wentelen op een ‘door de bezetter aangesteld bestuur’? Herman Van Goethem: “Eerst en vooral: het is tijd om de historische waarheid onder ogen te zien en te erkennen. Dat is een symbolische kwestie, het is immers lang geleden en de gedeporteerden komen er niet door terug.” “Maar Thielemans brengt die waarheid niet. Hij verstopt zich integendeel nog achter de mythe die in Franstalig België leeft dat Brussel zich moedig verzette tegen de Duitsers, en dat de Brusselaars de Jodenvervolging zoveel mogelijk

probeerden tegen te houden, in tegenstelling tot Vlaanderen. Brussel heeft zich meer verzet dan Antwerpen, dat klopt, maar de waarheid is zoveel genuanceerder dan dit zwartwitbeeld.” U zegt: het Brusselse stadsbestuur wil de mythe niet doorprikken. Van Goethem: “Niet voldoende. Ik denk dat Thielemans maar al te goed beseft dat hij de historische schuld van het bestuur moet erkennen, maar ook een deel van de verzetsmythe in stand wil houden, wellicht omdat hij er zelf in gelooft.” Hoe komt het dat die mythe tot vandaag blijft bestaan? Op welk historisch feit is ze terug te voeren? Van Goethem: “Op enkele wapenfeiten, zoals in juni 1941, toen burgemeester Joseph Van de Meulebroeck in Brussel liet aanplakken

Herman Van Goethem: “Brussel was patriottisch, belgicistisch, liberaal én anti-Duits, maar daarom nog niet per se pro-Joods.”

dat hij afgezet zou worden door de bezetter, maar de eer aan zichzelf hield en zelf zijn functies neerlegde. Dat was een belangrijke daad, en de publieke opinie in Brussel werd erdoor gesterkt.” “Algemeen genomen was Brussel inderdaad ook patriottisch, belgicistisch, liberaal én anti-Duits – maar niet per se pro-Joods. Er werd meer verzet geboden door de autoriteiten bij de deportatie dan in Antwerpen, maar dat was niet zozeer een kwestie van pro-Joodse gevoelens, eerder


BDW 1341 PAGINA 7 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

van de administratieve cultuur die toen heerste. ‘Collectief mensen arresteren, dat doen wij Belgen niet,’ was het credo. De administratie gebruikte echter niet de marge die de bezetter bood om ook individuele acties tegen Joden te voorkomen.” Hoezo? Van Goethem: “Je moet niet denken dat als de bezetter iets vroeg aan de Brusselse administratie, je als bediende moest meewerken op straffe des doods. Er was altijd een marge, en je kon perfect weigeren, bijvoorbeeld door te zeggen dat zulks niet in je macht lag. En die marge was er niet alleen bij collectieve arrestaties, maar ook bij

“Het stadsbestuur maakte zelf vijftienduizend fiches van Joden op en legde zo de basis voor vervolging” individuele. Immers, de Duitsers hadden er belang bij om goed samen te werken met de lokale besturen. Deed de administratie niet wat zij vroegen, dan arresteerden ze zelf, met hun eigen manschappen.” “Verzet moet echter niet altijd als iets structureels worden gezien; soms gaat het om een emotionele opflakkering. Bijvoorbeeld: de opvolger van burgemeester Van de Meulebroeck schreef in zijn dagboek dat hij niet van de Joden hield, maar ‘dat wat er nu gebeurt, toch erg is.’ En de clandestiene verzetskrant La Libre Belgique riep de Belgen op om ‘zelfs als u niet van Joden houdt, ze toch te helpen, want dat is een daad van verzet tegen de Duitsers.’  Dat plaatst het ‘heroïsche’ verzet van Brussel wel in een ander daglicht.” “Trouwens: een Brusselse gemeente als Jette werkte maar al te goed mee met het uitdelen van Jodensterren. Ik wil dus zeggen: beste mensen, Brussel als geheel was niet heldhaftig in de oorlog. Integendeel: sinds het begin van de oorlog werkte het stadsbestuur gretig mee om vijftienduizend fiches van Joden op te stellen. En daarmee legde ze de basis voor de vervolging.” Wat moet de burgemeester dan nu doen? Van Goethem: “Ik denk dat het stadsbestuur beter nog eens nadenkt over de uitnodiging en wat ze tijdens de plechtigheid zullen zeggen. Eerlijk gezegd denk ik ook dat Thielemans die uitnodiging en de organisatie van de plechtigheid heeft uitbesteed aan zijn ambtenaren, die zonder historische kennis hebben gehandeld. Dat mag je  niet doen met zo’n beladen onderwerp.” “Nu, de reactie van de VHS is ook overtrokken. Revisionisme is een zwaar woord. Met beschuldigingen komen we niet dichter bij de waarheid.”  Christophe Degreef

ADVERTENTIE

VAN DONDERDAG 30 AUGUSTUS T.E.M. ZATERDAG 1 SEPTEMBER

P-PRAAT Het begint weer, dames en heren. De stad wordt opnieuw opgeleukt door allerlei lachende gezichten, vergezeld van een rood, blauw, oranje of groen kleurtje. We hebben het over verkiezingsaffiches.

GROTE BRADERIE

Het gaat te ver, echter: Delphine Bourgeois kent geen grenzen. Liep eerder dit jaar nog verloren op de Louizalaan toen ze uit het FDF werd gebonjourd, en kondigt nu vol trots aan: ‘Je pousse la liste’. Met een te brede smile. En waar hangen al die affiches? In godgans Elsene, zelfs over de grens op de Louizalaan, dat toch Brussel-stad is. Niemand kan nog buitenkomen in l’Oasis zonder op Delphines lach getrakteerd te worden. En maar duwen met die MR-lijst. Ook altijd amusant is als nieuwelingen in de politiek met foldertjes beginnen te strooien. Zo ook een onbekende groene jongen in Vorst, die foldertjes voor Ecolo wilde bussen, compleet met kind in draagzak op de rug. Was echter vergeten dat hij een draagzak met kind op de rug had, en wist geen blijf met zijn eigenlijke rugzak, die open stond. Gevolg: madame Huytebroeck haar grijnzende gezicht de grond op, in vijftigvoud. Misschien dacht onze groene wel dat hij op die manier een nieuwe Huytebroeck kon zaaien. “Dat is misschien nodig,” spraken wij hem aan, “want binnenkort is ze weg, uw madame Huytebroeck.” “Hoezo?” vroeg hij argwanend. “Hebt u het dan niet gelezen in Le Soir? Ze wil in een appartement in Brussel gaan wonen.” “Ah non, je ne suis pas au courant.” Zwijgend hielpen wij de arme groene zijn foldertjes op te rapen. Op de grond keek Evelyne Huytebroeck ons in vijftigvoud met een boos gezicht aan.

CHIEN ÉCRASÉ UKKEL – Gezien op de begraafplaats van Ukkel. Een vuilnisbak met een bordje: ‘Dit is geen vuilnisbak maar een pluviometer.’ UKKEL – Nee, het was een pluviometer met een bordje: ‘Dit is geen vuilnisbak maar een pluviometer.’ Van dit soort surrealisme wordt Brussel groot. MIVB – Kan iemand ons nog eens uitleggen wat de bedoeling was van de metropoortjes? U weet wel, die dingen die aan de ingang van nu bijna elk metrostation staan. Die poortjes staan meestal open, en dus verliezen ze hun nut, want ze zouden dicht moeten zijn. Veel verschil met vroeger is er niet: er wordt misschien wat minder zwartgereden op sommige dagen, maar op andere dagen zorgen de openstaande poortjes vanzelf voor een groot succes van het MIVB-net. Eén oneerlijkheid, echter: wij weten nog altijd niet waar die verdomde alarmknop zit. Dat mogen ze ons nog wel eens uitleggen, bijvoorbeeld wanneer we onze Mobibkaart opladen. LOUIZALAAN – Ter hoogte van de halte Legrand is Mobiel Brussel begonnen met de kap van zestien kastanjebomen. Die kastanjes zijn ziek en zouden bij een zware orkaanstorm – zoals die wel vaker voorkomen te Brussel – kunnen omvallen. De bomen moesten al lang gekapt zijn, maar enkele nestvogels beslisten daar anders over: bomen mogen niet gekapt worden tijdens het nestseizoen. Moraal van het verhaal: als er vogels in zitten, mogen bomen gerust op uw schedeldak neerkomen. Dan is het goed.

www.thewshopping.be

ADVERTENTIE


BDW 1341 PAGINA 8 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Veiligheid > Drugshandel neemt toe in Matonge, politie blijft afwezig

Nodig: kogelvrij glas en camera’s ELSENE – Het blijft een probleem in de Matongewijk: drugshandel in handen van straatbendes. De politie staat naar eigen zeggen machteloos. “Als we onze rug keren, herbegint het.” Exemplarisch voor de mislukkende strijd van de overheid is dat er nog altijd geen politiecommissariaat is. Het is wachten op een kalasjnikovbestendige ruit.

H 

et stond vorige week in een uitgebreid artikel in Le Soir: de overlast bij drugsverkoop wil maar niet wijken in de Elsense wijk Matonge; het wordt zelfs erger. Een lid van de politiezone BrusselElsene vertelde in de Franstalige krant dat het heel wat tijd vergde om de dealers op heterdaad te betrappen en de bendestructuur te ontleden. Wat het politiewerk ook bemoeilijkt, is het feit dat de dealers de politieagenten in burger herkennen. Het probleem in Matongewijk is echter ook een probleem van een afwezige overheid. Al sinds het voorjaar van 2011 zijn er plannen voor een ‘antenne’, een klein commissariaat zeg maar, in de LangLevenstraat 16, een voetgangers-

straat in het hart van Matonge. Die nevenvestiging moet de vroegere in de Matonge-galerij vervangen, die al sinds 2009 gesloten is. De opening is echter al een paar keer uitgesteld, en hoewel Le Soir nu beweert dat de opening voor september is, is dat twijfelachtig. Twee weken voor september lijkt het nummer 16 van de Lang-Levenstraat nog altijd op het café dat het ooit was (zie foto). Merkwaardig, vooral omdat vorige zomer precies hetzelfde klonk: “Opening in september.” Pierre Lardot (PS), op dit moment plaatsvervangend burgemeester, bevestigt dat de opening wel degelijk voor september is. Gevraagd naar het uitstel zegt hij dat dat komt door “de noodzaak om een kogel-

dat om 23 uur de deuren zal sluiten. Het komt er op vraag van de buurtbewoners, die de overlast beu zijn.

Camerabeelden

Lang-Levenstraat 16: nog altijd geen politie.

vrije ruit te monteren. De bevoegde instanties wilden alleen een commissariaat openen wanneer er een ruit werd geplaatst die de impact van zwaar geschut, zoals een kalasjnikov, kan weerstaan.” Lardot zegt daarmee meer dan burgemeester Willy Decourty (PS), die

© CD

het uitstel lang toeschreef aan een probleem met de oplevering van materiaal. De ‘kalasjnikov-ruit’ komt in een bijkantoor dat nooit de ambitie zal hebben een volwaardig commissariaat te zijn. Integendeel, het wordt veeleer een administratief bureau,

Naast een ‘politiecommissariaatlight’ wil de politiezone ook vijftien camera’s in de wijk. Het is niet duidelijk of de camerabeelden live bekeken zullen worden, of alleen als back-up bij misdrijven zullen dienen, zoals de meeste camerabeelden in Brussel. En zoals de beelden die de MIVB schoot in het metrostation Naamsepoort (ook Matonge) na het incident begin 2011 met een Bulgaarse student die op de sporen werd gegooid door een zwarte jongerenbende. Achteraf bleek dat die beelden ‘te onscherp’ waren. De Elsense criminaliteitsstatistieken tonen een stijging van het drugsbezit aan vergeleken met 2000, voor het gedoogbeleid werd ingevoerd. Wat de handel betreft stijgt het aantal feiten opnieuw, na een sterke dip.  Christophe Degreef

ADVERTENTIE

Vlieg vrijzinnig humanistisch door het leven! voor mensen door mensen Stalingradlaan 18-20, 1000 Brussel [Premetrostation Anneessens] Tel. 02 242 36 02 E-mail: brussel@deMens.nu Jetse laan 362, 1090 Jette [Bus 13 en 14 halte Legrelle] Tel. 02 513 16 33 E-mail: jette@deMens.nu

Ontdek het huisvandeMens op de Jaarmarkt Jette Kom op 27 augustus 2012 naar de Hoek Secretinlaan/Heilig Hartlaan (10u-16u) voor een vliegende verrassing. En verder ook steltlopers, een rodeo surfboard, ballonnen en reuze vier op een rij! Kom de Brusselse vrijzinnig humanistische verenigingen ontdekken aan onze stand. huisvandeMens Brussel Stalingradlaan 18-20, 1000 Brussel huisvandeMens Jette Jetse laan 362, 1090 Jette

Bezoek ons voor meer info op www.deMens.nu


ADVERTENTIE

Vind je opleiding! www.syntrabrussel.be Kom onze

naar infodag!

Do 6 septemb

14u - 19u

Campus Tour & Taxis Campus Ukke l

info@syntrabrussel.be Campus Tour & Taxis ∙ Havenlaan 86C/209 ∙ 1000 Brussel ∙ T 02 421 17 70 Campus Ukkel ∙ Stallestraat 292 ∙ 1180 Brussel ∙ T 02 331 68 01

er


BDW REGIO

BDW 1341 PAGINA 10 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Deze week bij Sint-Guido > In het spoor van een duizendjarige heilige

Van roode loop tot groene gedachten

Jan Delcour (12/9), en een lezing in het Erasmushuis (13/9). Er is de première van de neobarokke ‘SintGuidocantate’ van de negentienjarige Anderlechtenaar Damien Rober door het Chorus Erasmus (9/9). Het religieuze komt ook bovendrijven in de wake, met Latijnse vespers gezongen door het Gregoriaans abdijkoor van Grimbergen (11/9). En dan is er nog de 35-jarige Sebastien de Fooz, die over zijn voettochten naar Jeruzalem komt spreken. Claes: “Guido is in Jeruzalem geweest, en is als enige met een reliek terug thuis geraakt. In die tijd (de kruistochten waren een eeuw later, red.) vertrokken velen in de hoop nooit meer terug te keren. Niet dat ze per se van hun vrouw af wilden of zo, maar ze wilden ginds of onderweg sterven. De hoop te mogen

“Niemand hoeft naar Compostela, Rome of Jeruzalem, en al zeker niet naar het commerciële Lourdes”

Het reliekschrijn van de heilige Guido komt weer vooraan in de Sint-Pieter-en-Guidokerk te staan.

ANDERLECHT – In het midden van de elfde eeuw al, vóór de stichting van het kapittel van Anderlecht, werd de arme vrome boerenknecht Guido vereerd. Kort na zijn pelgrimstocht naar Jeruzalem stierf hij in Brabant op 12 september 1012. Van heinde en ver kwamen gelovigen hem smeken om bescherming tegen den roode loop (bloederige diarree) en aambeien, tegen ziekten bij paarden en andere dieren. Anno 2012 vatten Kerk en Staat de millenniumherdenking van de heilige groots op. Guido als nieuw rolmodel?

D 

e heilige Guido van Anderlecht is op 12 september precies duizend jaar overleden. In de collegiale kerk zijn nog reliekschrijnen te vereren. “We gaan het oudste schrijn uit de zestiende eeuw opnieuw vooraan in de kerk plaatsen. Van een relikwie gaat geen kracht uit, maar wij katholieken hebben wel behoefte aan tastbare beelden,” zegt parochieherder Jan Claes. Als we de vita (levensbeschrijving) met mirakels van de boerenknecht Guido erbij halen, wordt de sfeer van middeleeuwse kerkpolitieke invloed op de gelovigen meteen heel tastbaar. De patroonheilige van kosters en veehouders (vandaar ook de Anderlechtse slachterijen en paardenmarkt sinds 1825) zette Anderlecht

mee op de kaart. Geen wonder dat de gemeente voor groot volksvermaak gaat zorgen, met onder meer middeleeuwse spelen en vuurspuwers. Ook het spirituele krijgt ruim aandacht, want een stukje in de voetsporen van de heilige Guido treden zou de Anderlechtenaar geen kwaad doen, is het idee. Vandaar dat het Kerkelijk Platform Sint-Guidomillennium de festiviteiten inspirerend-ruim heeft opgevat, met veel aandacht voor ‘godszoeken’, solidariteit en ecologie. Pastoor Jan Claes vat het als volgt samen: “We hebben geprobeerd om een eigen accent te leggen, een soort van kritische reflectie op Sint-Guido vandaag. Vandaag ‘god zoeken’ is aan alle beelden voorbijgaan. Het is zoeken naar

de kern van het geluk en het leven. En daarbij de ervaring opdoen dat het beste en schoonste ons gratis gegeven wordt. Zo’n ervaring noem ik een goddelijke ervaring, voor iedereen, voor goddelozen net zo goed als voor katholieken, waaronder zij die denken dat ze het al weten omdat ze zich praktiserend katholiek noemen.” “De millenniumviering is een moment om met mensen in gesprek te

© SASKIA VANDERSTICHELE

gaan, en ook de volgende jaren een meer cultureel-religieuze programmering in Anderlecht op te zetten. Een mooi voorbeeld hiervan is de voordracht van Sebastien de Fooz over zijn voettocht naar Jeruzalem, of het gesprek dat ik heb over ‘de spirituele waarden van de atheïst’ met de vrouw van eerste schepen Fabrice Cumps (PS), een notoir papenvreter. Vanuit Sint-Guido, die op zoek ging naar het geluk en die vertrouwde op een goede afloop, willen we parallellen trekken naar vandaag.”

Pelgrims vandaag ‘Op zoek naar god’ wordt in het feestprogramma subtiel benaderd. Er is het boek van Herman Loris, een historisch-kritische benadering van Guido van Anderlecht, met muzikale begeleiding door hommel­speler

sterven was een doel, want het leven hier was barslecht zodra de zomeroogst vanaf het einde van de winter begon op te raken, en de gewone man alle dagen met honger moest gaan slapen. ‘Sterven op weg’ is een mooie dood. Dit zet nog meer in de verf dat Sint-Guido vanuit zijn eigen armoede alles deelde. De pelgrimage zit mee in de hele spirituele zoektocht, al gaat het ook om een solidariteitswandeling. Niemand hoeft van ons naar Compostela, Rome of Jeruzalem, en al zeker niet naar het commerciële Lourdes. Veeleer leggen we het accent op de mentaliteit van de pelgrim, die zonder geld overgeleverd is aan de goedheid van mensen. Pelgrimeren is jezelf tegenkomen, door al het overtollige los te laten.” Een actuelere verwijzing naar SintGuido, die vee genas – vandaar nog de gezelschapsdierenwijding (16/9) –, is de aandacht van de Kerk voor ecologie. Pastoor Claes heeft gevraagd om geen drank in plastic bekers te verkopen, maar in glazen te serveren. En mogelijk wordt bij de kerktoren een observatorium opgezet om het tweede nest torenvalken te spotten. Dat alles bewijst hoe zo’n millenniumviering van een heilige meer kan zijn dan bedevaartsnijverheid. 

Jean-Marie Binst

Millenniumvieringen Sint-Guido, 8 tot en met 29 september op verschillende locaties, ingericht door het Kerkelijk Platform Sint-Guidomillennium (www.stguido1000.be en 02-523.02.20) en de gemeente Anderlecht (02-558.08.91 en cultuur@anderlecht.irisnet.be). Middeleeuwse markt (8 en 9/9) met wandelzoektocht (14 uur). Later dierenwijding en postzegeldagstempel (12/9), fakkeltocht (14/9), historische processie (15/9), solidariteitstochten (16/9) en tentoonstellingen en lezingen in het Erasmushuis. Later verschijnt het boek 1000 jaar verering Sint-Guido van Anderlecht. Het stripalbum Sinter-Wijer of Sint-Guido van Anderlecht van Castor werd herdrukt en is gratis verkrijgbaar bij de gemeente


Sint-Jans-Molenbeek > Ghanese jongeren op uitwisseling in Centrum West

TELEXREGIO

BDW REGIO

BDW 1341 PAGINA 11 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Bakfietsbioscoop doet werelden opengaan

‘Mobiele utopie’ in het gemeentehuis ETTERBEEK – Van 3 tot en met 28 september loopt de tentoonstelling Mobiele utopie. Etterbekenaars werd gevraagd hun kijk op ‘ideale mobiliteit’ in kunst te gieten; die werken zijn nu te bewonderen. Tot 15 september in de lokettenzaal van het gemeentehuis, Oudergemlaan 113, op autoloze zondag één dag op het Jourdanplein, CD daarna weer in het gemeentehuis. Meer op 02-627.23.29. 

© SASKIA VANDERSTICHELE

Seizoensafsluiter ‘Jong Talent’ SINT-AGATHA-BERCHEM – In het kader van de promotieactie Jong talent van het Brussels Operettetheater wordt in de Oude Kerk op donderdag 23 augustus (14.30 en 20 uur) de seizoensafsluiter Die schöne Müllerin opgevoerd. De miniatuuroperette van Schubert JMB wordt gevolgd door een drink. Meer op 02-482.00.10.

Jette > Ruimte voor bezinning

Glazen eco-gebouwtje op begraafplaats

Centrum West/D’Broej ontvangt deze zomer opnieuw de muzikale jongerenbende Twerammpon Traditionals. Door workshops en kampen ontdekken de Ghanezen een maand lang het Brusselse en Vlaamse jeugdwerk. De hele maand augustus verblijven zes Ghanese jongeren in gastgezinnen. Overdag doen ze samen met de lokale Fanfakids en vrijwilligers van Centrum West allerlei activiteiten. Ook jeugdhuis Ratatouille uit Schaarbeek doet mee. Ze zijn al drie dagen naar de kinderboerderij Het Neerhof in Dilbeek geweest en ze hebben al gekampeerd in Geraardsbergen. Tussendoor staan enkele concerten op het programma. Deze week maken ze samen een bakfietsbioscoop. Een houten bakje wordt via moeren en tandwielen aangesloten op een fiets. Door te trappen komen foto’s in het bakje in beweging en zo worden scènes afgespeeld. Yamina is vrijwilligster: “Ik maakte een testfilmpje over een mannetje. In de krant knipte ik een groot hoofd en een klein lichaam uit, en dat

plakte ik aaneen.” Vervolgens deed ze het ventje verschillende poses aannemen en registreerde ze het met een fototoestel. “Die foto’s zitten nu in het bakje, en zodra de fiets is aangesloten, kunnen we het ook echt bekijken.” Zo maakt elke jongere een twee-, drietal filmpjes. In het atelier van Centrum West zijn ook de Ghanezen druk bezig. Ze spuiten de fiets in het wit, en de houten bakjes in hun nationale vlag. Frank was hier vijf jaar geleden ook al eens met dit uitwisselingsproject. Hij spreekt naast Engels ook een mondje Nederlands. “We lachen en spelen hier samen, en leren van alles. Het is echt interessant.” Jeugdwerker Bart Nagels is trots op dit uitwisselingsproject. “We zijn zelf ook al drie keer in Ghana geweest. Waar in de vorige Brusselse editie vooral muziek en dans centraal stonden, werken we nu voornamelijk rond jeugdwerk. Volgende week gaan we tien dagen op kamp in Sleidinge bij Gent.”  Tuur De Moor

ADVERTENTIE

SECUNDAIR ONDERWIJS

Bettina Hubo

S OCIALE V ERHUURKANTOREN

Verhuur uw woning zorgeloos Verzekerd verhuurbeheer

INSCHRIJVINGEN van 27 augustus tot 10 september

Onderhoud van uw woning Steun voor de renovatie Fiscale voordelen

INTERNAAT

www.fedsvk.be

www.elishout.be Vlakbij



Gegarandeerde huur elke maand

Ook iets voor jou?

Op zoek naar een nieuwe uitdaging, een nieuwe job of wat vrije tijd over? Dan heeft CVO Elishout zeker wat voor jou. Bekijk het ruim aanbod aan praktische opleidingen op onze website en school je bij voor een nieuwe toekomst.

“De onderhoudsdienst zat jarenlang in volledig onderkomen lokalen,” legt schepen Claire Vandevivere (LBJ) uit. Eind dit jaar krijgen de arbeiders een bureau en lokaal aan de achterkant van het nieuwe gebouw, dat twee verdiepingen zal tellen. De voorkant wordt een cirkelvormige constructie in glas en is bedoeld als ruimte voor bezinning. “Dat is vrij uniek,” zegt Vandevivere. “We willen de nabestaanden een ruimte bieden voor een laatste woord van bezinning. In plaats van rond een gat in de grond te staan zullen ze hier op een waardige manier afscheid kunnen nemen.”

Het gebouw, een ontwerp van architect Philippe Danhier, wordt met ecologische materialen opgetrokken en is een lage-energieconstructie. Daarom krijgt de gemeente een premie van Leefmilieu Brussel. Met de andere gewestelijke subsidies erbij blijft er voor de gemeente maar een kleine helft van de kostprijs, 775.050 euro, over. Volgens Vandevivere is het de bedoeling om volgend jaar te beginnen met de aanleg van een multiconfessioneel perceel. “Op een terrein dat nu niet gebruikt wordt, komt er een moslimperk en een perk voor joodse overledenen. Jette is niet aangesloten bij de Intercommunale voor Teraardebestelling, zodat het voor Jetse moslims en joden duurder is om begraven te worden op de multiconfessionele begraafplaats in Schaarbeek. Wij kiezen ervoor, ook vanuit het oogpunt van integratie, om hun in Jette zelf de ruimte te bieden.”

ADVERTENTIE

Infovo ormid dag met o 1 septe ntbijt mber 2012

Volwassenenonderwijs

De begraafplaats van Jette wordt gemoderniseerd. Op de plek waar vroeger de lokalen voor de onderhoudsdienst waren gevestigd, verrijst een ecologische nieuwbouw. En volgend jaar wil de gemeente beginnen met de aanleg van het geplande multiconfessionele perceel.

02 412 72 44

COOVI/CERIA (Anderlecht)

CENTRUM VOLWASSEN ONDERWIJS

M�� �� ����� ��� ��� B������� H������������� G�����


BDW 1341 PAGINA 12 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

tans zijn er, naast sociale woningen, een aantal andere mechanismen die de situatie kunnen verbeteren. Zo kan elke Brusselse gemeente zich beroepen op het openbaar beheersrecht en via dit recht leegstaande woningen in beheer nemen om dan ter beschikking te stellen van kwetsbare groepen. Tot nog toe heeft alleen Elsene aangekondigd van dit recht gebruik te zullen maken.

Leegstandsheffing

De bezetters van de Louizalaan 280 vorig jaar, daags voor hun uitzetting. Ze wilden “een solidaire leefgemeenschap uitbouwen en de leegstand aanklagen.”

© JO VOETS

Wonen > Hanne Stevens (JES): ‘Brussels huisvestingsbeleid mist daadkracht’

‘Recht op wonen gaat boven recht op eigendom’ BRUSSEL – In augustus vorig jaar moesten acht bezetters het pand aan de Louizalaan 280 verlaten nadat de eigenaar een uitzettingsbevel verkregen had; JES schreef er toen voor BDW een vrije tribune over. En nu, een jaar later? Hanne Stevens van JES: “Het prestigieuze beaux-artspand staat nog altijd leeg, samen met vijftien- tot dertigduizend andere panden, en tegelijk wordt de toegang tot betaalbaar en degelijk wonen in Brussel steeds moeilijker.”

BDWOPINIE Het pand aan de Louizalaan 280, een voormalig bankgebouw en hotel dat behoort tot het Brusselse patrimonium, staat al meer dan tien jaar leeg. Vorig jaar klaagden we al aan dat het pand degradeerde, onder meer door een lek op de bovenste verdieping. Een jaar later heeft de eigenaar nog altijd geen bouw- en renovatievergunning aangevraagd. Het is niet alleen een absolute zonde om zo’n pand te laten verkommeren, het is ook tekenend voor het beleid dat tot nu toe gevoerd is. De bezetters, ondersteund door de vzw’s JES, Bij Ons en Woningen 123 Logements, werd na enkele maan-

den verzocht het pand te verlaten. De groep – een mix van studenten, werklozen en werkmensen van verschillende nationaliteiten – wilde in het pand een solidaire leefgemeenschap uitbouwen en de leegstand in Brussel aanklagen. Immers, voor veel mensen is het bijna onmogelijk geworden om een degelijke en betaalbare woning te vinden.

Schrijnend In 2010 bedroeg het tekort aan sociale woningen in het Brusselse gewest 77,3 procent. Volgens de Welzijnsbarometer 2011 wordt deze sterke stijging voornamelijk veroorzaakt door de toename van het aantal huishoudens op de wachtlijst voor sociale woningen, terwijl het aantal beschikbare woningen stabiel blijft.

Hanne Stevens:

“Leegstands­belasting, niet alleen op woningen, ook op kantoren”

Die aangroei van huishoudens op de wachtlijst hoeft niet te verwonde-

ren. Huurprijzen in Brussel kenden tussen 2008 en 2010 een sterke stijging, terwijl de huurdersbevolking verarmde. Vijftig procent van de Brusselse bevolking heeft toegang tot maar vijf procent van de woningmarkt. Als bovenstaande cijfers van de Welzijnsbarometer 2011 de ernst van de zaak onvoldoende zouden aantonen, dan doet volgend verhaal (dat zeker geen geïsoleerd geval is binnen ons straathoekwerk) dat misschien wel. De familie A. met drie kinderen staat al sinds 2008 op de wachtlijst voor een sociale woning. Hun woning brandt af en wordt onbewoonbaar verklaard. Samen met de straathoekwerker schrijven ze elke gemeente aan voor een sociale woning. Niemand kan helpen, want: “U staat vierhonderdste op de wachtlijst.” Of: “Onze woningen zijn niet groot genoeg voor drie kinderen.” Of nog: “Wij bezitten slechts 546 sociale woningen en hebben momenteel achttienduizend dossiers openstaan.” Sinds maart woont de familie A. in een transitwoning, twee kleine studio’s. Het is duidelijk dat het Brusselse huisvestingsbeleid het recht op wonen onvoldoende garandeert. Noch-

De onlangs opgerichte gewestelijke cel Leegstand biedt de hoop dat leegstand efficiënter zal worden aangepakt en dat de leegstandsheffing effectief geheven zal worden. 85 procent van die heffing zou terugvloeien naar de gemeenten en moet worden geïnvesteerd in het woningbeleid. Dat creëert een enorm potentieel; je moet weten dat in 2010 de belasting op leegstand voor een pand zoals het voormalige bankgebouw op de Louizalaan 19.500 euro bedroeg, dat dit bedrag elk jaar groter wordt en dat er veel wooneenheden leegstaan in Brussel. Toch kan men ook op gewestelijk niveau nog doortastender optreden. De leegstandsbelasting wordt enkel geheven op leegstaande woningen, de talloze leegstaande kantoorgebouwen in Brussel laat men ongemoeid. Sterker nog: terwijl volgens het jaarrapport van de vastgoedgroep CBRE ongeveer 1,5 miljoen vierkante meter kantoorruimte leegstaat, worden er nog steeds nieuwe bouwvergunningen voor kantoorgebouwen uitgereikt. Stoppen met het uitdelen van bouwvergunningen en de leegstandsheffing op kantoorgebouwen beginnen te heffen zou al een mooi begin zijn. Daarnaast zou het Gewest, meer nog dan vandaag het geval is, de reconversie van kantoorgebouwen tot woningen mogen aanmoedigen. Als er ook meer ruimte voor alternatieve woonvormen in Brussel gecreëerd zou worden, dan zouden de mensen die moeilijk toegang vinden tot traditionele huisvesting, ook een thuis kunnen vinden. Er kunnen bovendien mooie zaken uit ontspruiten. Kort na hun gedwongen vertrek vond de groep bezetters van de Louizalaan bijvoorbeeld onderdak in een pand aan de Vooruitgangstraat, waar de vzw Woningen 123 Logements een overeenkomst voor tijdelijke bezetting had afgesloten met de eigenaar, spoorinfrastructuurbeheerder Infrabel. Ze wonen er nu al een jaar in solidariteit én tegen een lage prijs. Het pand is ondertussen uitgegroeid tot een ontmoetingsplaats voor de buurtbewoners en -kinderen, velen van hen ook bedreigd met een uithuiszetting. Kortom, de verschillende overheden moeten meer investeren in hun huisvestingsbeleid en meer op zoek gaan naar alternatieven. Er moet belasting geheven worden op leegstaande woningen én op kantoorgebouwen. Het recht op wonen moet eindelijk primeren op het o zo heilige recht op eigendom. De nood is hoog, het probleem acuut. 

Hanne Stevens, signaalwerker bij de vzw JES


BDW 1341 PAGINA 13 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

BRIEVEN VAN LEZERS   lezersbrieven@bdw.be

Selys Longchamps Ik heb uw artikel over oorlogsheld Jean de Selys Longchamps in BDW 1339 van 9 augustus (p. 10) met veel belangstelling gelezen. Ik heb op 20 januari 1943, het was op een woensdag, de Hawker Typhoon van Jean de Selys Longchamps in scheervlucht zien overvliegen en heb in de volgende seconden het geluid van zijn vurende boordkanonnen gehoord. Ik bevond mij toen op de stoep van ons huis, aan de Waversesteenweg 1151 in Oudergem. Het toestel kruiste de straat schuin op een hoogte van naar schatting minder dan vijftig meter. De richting van zijn aanvliegroute wees erop dat hij van over het Jubelpark kwam. Naar mijn gevoel is hij boven het toenmalige Oefenplein (Champ des Manoeuvres) van Etterbeek naar rechts gevlogen om zo, in de as van de De Motlaan, zijn doel te beschieten. Dat was amper enkele seconden nadat hij over mijn hoofd was voorbij gevlogen... Ik hoorde hem meteen vuren. Naar verluidt zou hij van hier richting Doornik gevlogen zijn, waar hij bloemen neergooide over zijn ouderlijk huis. Hierna keerde hij naar zijn basis terug. In bijlage (kopietje verkrijgbaar bij BDW, red.) ontvangt u een plan van zijn vermoedelijke vlucht over de wijk in kwestie, waar dit hoogstaande oorlogsfeit zich heeft afgespeeld. Ik was toen veertien jaar. 

Hubert Soumillion, Oudergem

Containerpark Ik kom zojuist terug van het containerpark van Vorst en schrijf dit briefje om mijn frustratie wat af te reageren. Toen ik er aankwam, stonden er drie auto’s voor mij te wachten om er binnen te rijden. Eén man kwam rond om mijn postcode te noteren (geen probleem), een tweede controleerde de auto’s op hun inhoud. Het duurde maar liefst dertien minuten voor ik aan de beurt kwam. Inmiddels stond er na mij een file van zeker zes of zeven auto’s; wie er nog bij kwam, moest op straat blijven wachten (en het verkeer ophouden). Waarom dat controleren zo lang duurde, begreep ik min of meer op het moment dat ik eindelijk aan de beurt was. Ik had boodschappen gedaan en mijn koopwaar stond in de koffer van mijn wagen, het matrasje van een kinderbed en het stuk mousse die ik kwijt wou, lagen op de achterbank. Eenvoudig toch? Niet in Vorst; de controleur moest ook de inhoud van de koffer grondig nakijken (en dus ook gesloten dozen openen). Mijn opmerking dat ik niet van plan was mijn aankopen in een container te gooien, maakte geen indruk op de man, net zomin als mijn vraag of hij misschien douanier was geweest. Een containerpark is zeker zeer nuttig voor het milieu, maar er een hele rij auto’s tien minuten tot een halfuur met draaiende motor doen wachten, is dat ook bevorderlijk voor het milieu? De trage gang van zaken is niet te wijten aan personeelstekort, hoor, verre van! Minstens tien man voor het hele park, schat ik. Hoe het komt dat er zoveel oude spullen langs de wegen gedumpt worden, begreep ik vroeger niet, nu wel! 

Robert De Groote, Vorst

Kuitenbijter Samen beleefden we een pak plezier. Je ging mee op trektocht door de Roemeense bergen. We verzeulden samen kilo’s boodschappen.

BDWOPINIE

’s Zondags op familiebezoek. Alles kon, je stond klaar. Mijn trouwe metgezel. We deden ook niet álles samen. Dansen op dinsdag bijvoorbeeld, daar deed je niet aan mee. Een pintje pakken in de stad liet je ook aan je voorbijgaan. In periodes van minder activiteit bleef het respect voor elkaar groot. Je kon dagen na elkaar geduldig in onze gang staan. Wachtend op het volgende uitje. Als ik jou voorbijkwam, kon er wel eens een knipoog van af. Dit alles is nu voorbij. Anderen beslisten onze band door te knippen. Te knippen, ja. Om 14.30 uur stond je nog aan het station, om 16 uur was je verdwenen. Ik ga je missen. Laat je niet doen, bijt desnoods in hun kuiten. Het ga je goed, mijn lieve fiets. 

Jamien Stoelzaet, Ninove

De fiets van lezeres Stoelzaet werd onlangs gestolen aan het station van Liedekerke.

Metropoortjes Tegen de herfst wil de MIVB poortjes aan de uitgang testen (BDW 1340 van 16 augustus, p. 3). Of dat zal volstaan tegen zwartrijders, blijft de vraag. Is het u ook al opgevallen dat de toegangspoortjes naar de metro regelmatig open staan? Het is geen uitnodiging om gratis te reizen en evenmin een defect. Volgens de MIVB zouden de poortjes gesloten moeten zijn zonder uitzonderingen. Maar als iemand op de alarmknop drukt, gaan ze toch open. Dat gebeurt blijkbaar frequent en het waarom laat zich raden: sinds de poortjes sneller sluiten, kun je er niet langer met drie tegelijk door. En wat gebeurt er na alarm? Op 12 augustus stonden de poortjes in het station Simonis open om 9 uur, en dat bleek om 16 uur nog altijd het geval te zijn. “Een MIVB-beambte kan niet meteen ter plaatse komen om dit te herstellen. Zodra wij melding krijgen dat er toegangspoortjes in een metrostation open zouden zijn, sturen we deze melding onmiddellijk door naar de bevoegde dienst om hier zo snel mogelijk gevolg aan te geven.” Dat heb ik uiteindelijk gedaan. Het is wel even zoeken. Op de alarmzuil (bovenste foto) staan gele knoppen, maar die werken niet. Wanneer je de metalen klep oplicht, zou contact mogelijk zou zijn, maar er bleek niemand aan de andere kant van ‘de lijn’ te zitten. Elders staat een ‘contactzuil’ (onderste foto): daar kun je een euvel melden. Op 19 augustus stonden de poortjes open aan Lemonnier. Een actie van kermisgangers? Maar hier vond ik enkel twee alarmzuilen en geen contactzuil...   Jo Verwimp, Asse

SPELREGELS VOOR LEZERSBRIEVEN: Mail uw bijdrage naar lezersbrieven@bdw.be. Schrijven kan naar BDW-Brieven van Lezers, Flageyplein 18, 1050 Elsene; faxen naar 02-226.45.69. Vergeet niet uw adres te vermelden, ook in e-mails: zonder het adres van de afzender beschouwen we een brief als anoniem, en wordt hij niet gepubliceerd. De maximumlengte van een bijdrage is 2.500 tekens, inclusief spaties. Wilt u graag een langere, meer uitgewerkte opiniebijdrage schrijven (max. 5.000 tekens)? Neem dan eerst contact met ons op voor overleg via lezersbrieven@bdw.be. De redactie mag lezersbrieven redigeren of weigeren. Moties, manifesten of omzendbrieven worden niet (in deze rubriek) opgenomen.

De minister en de mier door Danny Vileyn Onrust en rellen komen iedere zomer in de een of andere vorm terug. In Anderlecht, Etterbeek en Vilvoorde werden ze deze zomer gekruid met fors geweld tegen ordediensten. Politie-expert Cyrille Fijnaut, zeker geen rechtse rakker, is na de zware rellen in Londen zeer beducht voor een soortgelijk scenario in Brussel. Voor een stad die pretendeert de hoofdstad van Europa te zijn, is de situatie echt riskant, zegt de professor in Knack. Fijnaut verwijt de Brusselse politici geen grondig onderzoek te voeren naar de omstandigheden waarin de politie moet werken. Fijnaut vraagt zich hardop af of dat niet gebeurt omdat de uitkomsten te pijnlijk zouden zijn voor politici en korpschefs. Heeft Fijnaut gelijk? De Brusselse politici mogen de uitspraken van de expert in geen geval over zich heen laten gaan. Niet als ze juist zijn, en evenmin mochten ze fout zijn. Het Brussels parlement moet Fijnaut uitnodigen voor een hoorzitting; laat hem vrank en vrij praten, want het debat hierover is goed voor de democratie. Ondertussen kan minister-president Charles Picqué (PS) de studie – waarvoor beleidsmakers bang zouden zijn – nu al perfect laten uitvoeren. Hij hoeft daarvoor niet te wachten op de volgende fase in de staatshervorming. Londen kan inspiratie bieden: de London School of Economics heeft zich – samen met journalisten, politie, justitie én zelfs relschoppers – op de rellen gestort. Picqué was de voorbije weken (opnieuw) een van de weinige politici die het geweld tegen de politie veroordeelden. Hij was de eerste PS’er in Brussel die veiligheid op de politieke agenda zette. Hij deed dat twintig jaar geleden al, toen veiligheid bij weldenkend links nog als een rechts thema gold. Hoe belangrijk Picqué veiligheid vindt voor het samenleven in de stad, illustreerde hij vorige week ook in De Standaard. In een interview over passies van politici – in zijn geval mieren en versterkte burchten – zei Picqué letterlijk: “Voor de sociale cohesie in de stad zijn gated communities (de hedendaagse burchten, DV) een zeer slechte zaak. Maar dat krijg je als je het veiligheidsprobleem niet onder controle krijgt, als de sociale kloof te groot wordt en als gemeenschappen zich om religieuze of culturele redenen op zichzelf terugplooien.” Picqué maakt zoals vaker de juiste analyse. Nu nog het andere kamp overtuigen – hij kan beginnen binnen zijn eigen partij.

EVA HILHORST


© RACINE

BDW 1341 PAGINA 14 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

VADROUILLE DE CULTUUR- EN VRIJETIJDSBIJLAGE VAN BRUSSEL DEZE WEEK SCHOLENERFGOED UIT BRUSSEL BRUSSEL – Het Institut des Arts et Métiers aan de Slachthuislaan, de hogeschool Francisco Ferrer (1866) in Laken en de voormalige Karel Bulsschool (Rollebeekstraat) zijn u wellicht bekend. Maar kent u ook parels als de gemeentelijke art-nouveaucrèche in de Locquenghienstraat (foto) en de basisschool Reine Astrid in art deco? Het aantal erfgoedwaardige en historische schoolgebouwen in Brussel is groot. Alleen al uit de negentiende en het begin van de twintigste eeuw telt het centrum meer dan veertig openbare scholen die architecturaal waardevol zijn. De ruime meerderheid daarvan staat in de zuidwestkant van de Vijfhoek. Aangevuld met negentien scholen in Laken, Neder-Over-Heembeek en Haren komt de publicatie Les écoles de la Ville de Bruxelles – Un patrimoine architectural aan 63 interessante panden. Hun erfgoedwaarde wordt gedetailleerd omschreven, geïllustreerd met foto’s en plannen, en aangevuld met een kaart waarmee u zelf een promenade kunt uitstippelen. Mogelijk geraakt u makkelijk binnen, nu er nog geen scholieren rondlopen. In korte bijdragen van enkele bladzijden per school komt u alles over de gebouwen te weten. In welke politieke en filosofische context ontstonden die scholen? Waarom werden ze zo snel na elkaar gebouwd? En hoe komt het dat ze allemaal zo goed bewaard zijn? Veel vragen, die een antwoord krijgen van de auteurs-architecten Brigitte Libois en Patrick Burniat. Ook stadsgids Roel Jacobs werkte mee. Het boek werd met de steun van de Stad uitgegeven, maar is alleen in JMB het Frans beschikbaar. Les écoles de la Ville de Bruxelles, uitg. Racine, 176 p., 19,95 euro ADVERTENTIE

Handicap & informatie Deze dienst wil u de nodige informatie bezorgen om u wegwijs te maken in uw zoektocht naar mogelijkheden, voorzieningen voor personen met een handicap

✆ 0800-15045

alle werkdagen van 9 tot 12u30, maandag, dinsdag en donderdag van 13 tot 15u30

Bezoeken enkel op afspraak Informatie@handicap-ambulant.be

Interview > Directeur Dirk De Clippeleir over de dromen van de AB

‘Ik geloof in het Amerikaans Theater’ BRUSSEL – Concertzaal AB neemt straks het Warandepark in met het Vlaamse familiefestival Boterhammen in het Park en met de uitgesproken urban Feeërieën. Zien we straks ook door AB georganiseerde concerten in het Amerikaans Theater en op televisie?

O 

p 11 juli jongstleden speelde Raymond van het Groenewoud op een door de AB georganiseerd feestje zowel op de Grote Markt als in het Flageygebouw en de Beursschouwburg. Niet zo ongewoon, maar dit keer wel een voorbode van een nieuwe trend bij een van de beste concertzalen ter wereld. De AB gaat meer samenwerken met andere cultuurhuizen in Brussel, Vlaanderen en België. AB-directeur Dirk De Clippeleir vertelt: “Een van de eerste zaken die ik wilde toen ik hier anderhalf jaar geleden begon, was de deuren opengooien om opnieuw meer te gaan samenwerken met andere huizen. Er is een aanzienlijke Vlaamse en anderstalige aanwezigheid in Brussel, dus ik vind het belangrijk dat we zoveel mogelijk samenwerken om zo tot een nog boeiender cultuuraanbod te komen. Niet alleen binnen de muzieksector zoals met de Botanique, maar ook links en rechts buiten de muziek. De Vlaamse overheid vroeg daar ook om. En we hebben al goede respons gekregen. Op 11 juli hadden we het concert van Raymond en het Brussels Philharmonic in Flagey, we hadden een programma in samenwerking met onder andere Passa Porta, de Beursschouwburg en De Markten. Dat is de richting die de AB uit moet.”

Waarom waren die samenwerkingen er in het verleden minder? Dirk De Clippeleir: “Omdat we hier binnen onze muren al vijfhonderd evenementen per jaar organiseren. Daar kun je je als ploeg al makkelijk mee bezighouden. We hadden ook net twee crisisjaren achter de rug – 2008 en 2009 –, waarin het normaal is dat je je wat meer terugplooit.” “De voorbije twee jaar waren financieel weer beter, maar samenwerken is voor mij ook niet

zozeer een financieel verhaal. We zijn weer lid geworden van het Brussels Kunstenoverleg. Op Europees vlak denken we aan samenwerking met gelijkgestemde buitenlandse concertzalen rond de verspreiding van Europese muziek. Met de directie bezoeken we om de twee maanden ook een andere instelling om daar kennis te maken met de directie en de

“De Stad Brussel is kandidaat-koper van het Amerikaans Theater en zou met ons als exploitant willen werken”

gang van zaken. Zo zijn we al bij de Vooruit langsgeweest, bij Studio 100, bij Vorst Nationaal. AB is een sterk merk en heeft een uitstekende ploeg, maar kan altijd bijleren.” “De samenwerking met Brusselse cultuurhuizen gaan we vanaf volgend jaar al echt concreet maken. Vanaf september zullen we met en in de Beursschouwburg een maandelijks concert presenteren; in samenwerking met Bozar staat in november een concert van de Deense groep Efterklang en de Rotterdam Sinfonia op het programma. Met Passa Porta praten we om tijdens hun festival iets te doen rond muziek en literatuur, en met Flagey om aan het

Raymond-verhaal een vervolg te breien. We zijn zelfs al gaan praten met Dirk Snauwaert van Wiels. Misschien minder evident, maar veel van onze artiesten zijn ook met andere kunsten bezig. Let wel: de AB blijft een muziekhuis en wordt geen kunstencentrum.” Ondertussen ontvangt de AB zelfs ‘derden’ in Huis 23 boven AB Café. De Clippeleir: “Dat is inderdaad een nieuwe ruimte, met een vergaderzaal en een huiskamer waar we een centraal punt van willen maken waar iedereen welkom is. Het staat open voor iedereen uit de cultuursector. Als presentatieplek, voor concertjes, voor lezingen, interviewsessies... Dat creëert dynamiek in huis, doet onze horeca draaien en zorgt ervoor dat AB meer is dan een concertzaal.” En AB zat al alle dagen vol... De Clippeleir: “Dan heb je het over onze grote zaal. Daar is de vraag inderdaad groter dan het aanbod. Tachtig procent van wat in de grote zaal gebeurt, organiseren we zelf. De rest is verhuur, vooral aan andere concertorganisatoren. Daarbij komt dat we de zaal ook moeten gebruiken voor concerten waarvoor ze in feite niet bedoeld is. Voor de zittende concerten kun je maar zevenhonderd zitjes aanbieden: dat is niet rendabel. Daarom zouden we naar een andere plek moeten kunnen uitwijken, om meteen ook artistiek te kunnen verbreden. Het idee van het Amerikaans Theater (eind juni door de VRT verlaten, MB) is het eerste concrete dat op ons pad kwam en ik geloof heel sterk in dat dossier, om een aantal redenen. Om te beginnen ligt het Amerikaans Theater heel goed. Een van de weinige problemen die de AB als zaal heeft, is dat mensen niet altijd graag naar het centrum van Brussel komen, omdat ze bijvoorbeeld terugschrikken voor parkeerproblemen. Dat deel van het publiek dat we missen, zou wel naar het Amerikaans Theater komen. Je rijdt er zo naartoe, en het is trouwens ook goed bereikbaar met het openbaar vervoer. De zaal zelf kan duizend à


BDW 1341 PAGINA 15 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

er binnen het jaar een businessplan voor op te stellen. Daarbij zou de vzw zich concentreren op het paviljoen, dat gebruikt kan worden als repetitieruimte en kantoorruimte met een culturele link, en wij op het theater zelf. Voor volgende zomer moeten we weten wat haalbaar is.” Staat er nog iets op uw lijstje? De Clippeleir: “De AB heeft gelukkig een heel creatief team, dat overloopt van de ideeën. Kurt (Overbergh, artistiek directeur) heeft vorig jaar ons laboratoriumfestival Domino afgeschaft op zijn hoogtepunt: een moe-

“Voor de zittende concerten kunnen we aan de Anspachlaan maar zevenhonderd zitjes aanbieden: dat is niet rendabel”

dige beslissing. Om onze laboratoriumfunctie te behouden moeten we zeker projecten als Silence is Sexy behouden én nieuwe concepten invoeren. Voorts hebben we ook televisieplannen, die hopelijk snel kunnen worden aangekondigd. Je weet dat we nu al ABtv hebben waarmee we live streamings doen. David (Zegers), onze marketingdirecteur, liep al lang rond met plannen om daarmee naar de echte tv-zenders te stappen: dat gaat nu lukken. Ondertussen zetten we verder in op sociale media. We hebben net een hele audit gedaan waaruit blijkt dat onze zalen grotendeels uitverkopen langs digitale weg. Die platformen gaan we dus nog uitbreiden.” “Voorts is mobiliteit heel belangrijk. We zijn voor de Vlaamse Gemeenschap een van de ecologische proefprojecten. Mobiliteit is daar een belangrijk onderdeel van. Zo werken we sinds kort met het Event Pass-systeem van de MIVB, waarbij in elk concertkaartje een openbaarvervoersbewijs heen en terug binnen Brussel is inbegrepen. Elke toeschouwer betaalt een euro extra om dat mogelijk te maken, en het is de bedoeling om het cijfer van meer dan zeventig procent bezoekers die nu nog met de auto komen, stevig af te bouwen. Dankzij onze gesprekken met de Stad Brussel komen er aan de Beurs trouwens nog dit jaar een dertigtal fietsstallingen.”

Dirk De Clippeleir, al anderhalf jaar directeur van de Ancienne Belgique: “Af en toe moet je ergens afscheid van kunnen nemen om verder te groeien.”

twaalfhonderd zitjes tellen, waardoor we andere dingen kunnen gaan doen, andere types muziek, spoken word of stand-up comedy. Er zijn ook dans- en theatergezelschappen die in Brussel soms moeilijk hun plaats vinden. Voor hen kan het Amerikaans Theater ook een oplossing zijn.” Waar staat u met het dossier? Er zit vast ergens een knoop.

De Clippeleir: “Geld is natuurlijk de belangrijkste kwestie. Het gebouw is nu in handen van het ministerie van Financiën, de Regie der Gebouwen. Zij voelen niet de noodzaak om zelf cultuurhuizen te exploiteren, dus willen ze het gebouw eventueel verkopen. De vraag is dan wie het gaat kopen, renoveren en aanpassen, en wie het rendabel kan houden. Minister Steven Vanackere (CD&V) was gelukkig meteen gewonnen voor ons idee om

© IVAN PUT

het Amerikaans Theater als cultuurtempel te behouden. Er zijn gesprekken geweest met de Vlaamse regering, maar helaas zijn er op dit moment te weinig financiële mogelijkheden. Maar de Stad Brussel is ook kandidaat-koper en zou met ons als exploitant willen werken. Schepen Philippe Close (PS) trekt dat verhaal. De planning is dat de Stad via de vzw Tentoonstellingspark nu samen met de AB het gebouw ter beschikking krijgt van het ministerie, om

Nog even over die online kaartjes: op de AB Blog ontstond enige commotie toen jullie een tentoonstelling over oude ABtickets aankondigden. De Clippeleir: “Ik begrijp dat. Ik ben ook af en toe nostalgisch en ik herinner me dat bij mijn eerste concert, van Supertramp in het Sportpaleis, een prachtig ticket hoorde waarop de dame van de hoes van Breakfast in America afgebeeld stond. Tegenwoordig zijn zulke mooie tickets zeldzaam, maar je voelt dat mensen er soms nog aan houden. Sommige bezoekers komen speciaal naar de ticketshop om een papieren kaartje te kopen. Maar binnen twee jaar zal alles met de smartphone gaan. Af en toe moet je ergens afscheid van kunnen nemen om verder te groeien.”  Michaël Bellon Boterhammen in het Park (12 uur) en Feeërieën (19 uur), 27 tot en met 31 augustus in het Warandepark: www.abconcerts.be


BDW 1341 PAGINA 16 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Oude weggetjes, trage weggetjes, holle en uitgeholde weggetjes: waar in Brussel vind je ze nog?

Het zijpad (2) > Trage wegels

Preekheren en vrijers bij zomeravond

BRUSSEL – Nieuwe functies voor oude wegen: de vzw Trage Wegen toont al tien jaar wat er allemaal kan. Kapel- en molenwegels worden kindlinten of groene linten. In Ukkel kun je nog een oude kerkweg af wandelen, niet meer op het ritme van de kerkklokken, maar op dat van je eigen biologische klok, of die van kind of hond. In Ukkel hebben ze een Lijk-, een Ziekenhuis- en zelfs een Sukkelweg: paden die nogal wat lichamen­ transport te verwerken kregen. Van Forelweg is de functie niet af te lezen, maar dat is nog een authentieke kerkwegel, voor ‘woon-kerkverkeer’. Met Ukkelaar Leo Camerlynck gaan we vanaf de Nekkersgat­molen in Ukkel weer te bede naar de kerk van Drogenbos. “De Ukkelaars konden naar Sint-Denijs in Vorst of Sint-Pieters in Ukkel, maar voor de boerkozen, de kleine hoveniers, was de Sint-Niklaaskerk in Drogenbos dichterbij. Tot kort na de Tweede Wereldoorlog deed de huidige Forelweg, sentier of buurtpad 65bis in de Buurtwegenatlas, dienst als kerkweg. Vroeger heette die Forelweg trouwens de Kelperweg – vreemd, want een kelper is een karper.” In de Keyenbemptstraat kun je nog zien waar de oorspronkelijke Forelweg begon, maar al gauw loopt die

dood op de Melkriekwijk. De voetweg begint nu een eindje verderop, en komt uit op een brede straat met dezelfde naam. Bijzonder is dat je in het gras aan de zijkant plots weer een kronkelig pad ziet:

“Dat moet het oorspronkelijke tracé zijn.” Het volgende stukje wegel loopt dan verder tot de Driekoningenstraat en de Brouwerijstraat, waar je op het eind al de kerk van Drogenbos ziet

staan. “Al bij al was de kerkwegel een kilometer lang, langs weilanden en moestuintjes, goed hoog, om altijd droge voeten te hebben.” Voetwegen verbinden stad en buiten, en in dit geval is Brussel meer

‘de buiten’. Van het drukke centrum van Drogenbos kun je langs de Forelweg verpozing zoeken in het natuurgebied Keyenbempt langs de Geleytsbeek. Het werd door Leef­ milieu Brussel ingericht met bloe-

Drie kerkwegels. Links die van Heembeek, ingesloten tussen school- en kasteelmuur. Midden: de Groendreefstraat in Berchem, van het oude kerkhof naar de kerk. Rechts: muurschildering in het Ukkelse café Oud Drogenbos met het laatste stuk kerkwegel, de huidige Brouwerijstraat. ADVERTENTIE

WWW.KLARAFESTIVAL.BE – 070 210 217

ARTISTIC PARTNERS

MAIN PARTNERS

20 12

OFFICIAL FESTIVAL CAR

Georg Nigl René Jacobs Asko|Schönberg Marc Minkowski Rolando Villazón Claron McFadden N O ’ N I K C O N Reinbert de Leeuw K R O O D Kammerorchester Basel H E AV E N’S Les Musiciens du Louvre Muziektheater Transparant Akademie für Alte Musik Berlin Le Cercle de l’Harmonie Christian Poltéra Jérémie Rhorer Stijn

P 3 1 AUG – 14 SE


Brevierende paus De kerkwegel van Neder-OverHeembeek leeft alleen voort in foto’s

Walkshops

© AN DEVROE

en anekdotes. “Pastoor en onderpastoors pendelden dagelijks over het Kerkwegje van de Sint-Pieterskerk van Neder-Heembeek naar de

Pastoor en onderpastoors pendelden dagelijks over het Kerkwegje van de SintPieterskerk van Neder-Heembeek naar de SintNiklaaskerk van Over-Heembeek Sint-Niklaaskerk van Over-Heembeek,” zegt heemkundige Wim van der Elst. “De school van de zusters

De aloude buurtpaden gaan op in de Groene Wandeling, de ‘trage’ ring rond Brussel, of in gemeentelijke wandelroutes. Maar waar nodig ontstaan nieuwe doorsteekjes of aaneenschakelingen. Toen in 1956 de nieuwe sociale woonwijk Mariëndaal in Heembeek werd aangelegd, was die alleen bereikbaar langs een inrit ter hoogte van de Wimpelbergstraat. Omdat dat toch een eindje van kerk, scholen en winkels af was, werden bestaande veldwegjes gebruikt als binnenweg. Een ervan is volgens Van der Elst een keurig wandelpad geworden. Maar het gaat niet meer louter en alleen om wandelen. Andy Vandevyvere van Trage Wegen over de ecologische en culturele waarde van paden, gevat in nieuwe woorden als groenlinten en walkshops: “Groene linten in het landschap kunnen belangrijk zijn voor fauna en flora, als habitat of verplaatsingsruimte. Groene corridors (greenways) hebben ook een verbindende functie tussen vaak versnipperde natuurgebieden of -parken. Walkshops is een variant op workshops. Tijdens het artistieke Sideways Festival, dat op 1 en 2 september Brussel aandoet, zullen heel wat interactieve workshops de vorm aannemen van een creatieve wandeling.” An Devroe Sideways Festival, ‘artistiek laboratorium op, langs en over trage wegen’, nog tot en met 17 september, www.sideways2012.be

AL

L CO

&A

IVES RCH

, CONNEC TICUT COLLE GE

INDA

LE A

RC

EN T

ER F

OR

CI

CT LE

S ION

T E S Y O F T HE L

van Vorselaar lag langs dat wegje; daarom werd het ook het Kloosterwegje genoemd. Op foto’s uit de jaren 1930 van de speelplaats van de zusterschool is dat goed te zien. Ter hoogte van het klooster en de speelplaats was er een muur als afsluiting, en aan de andere kant eveneens een muur van het kasteeltje van Meurice, zodat het wegje daar als het ware een smalle pijp tussen twee bakstenen muren vormde.” “Onderpastoor De Geest beleefde daar rond 1930 de schrik van zijn leven toen hij ’s avonds als het al donker was, geconfronteerd werd met een razende hond. Hij kon geen kant op, maar hield zich koest en het beest stormde hem voorbij. Met een zekere trots werd ook verteld dat de latere paus Leo XIII, toen hij nog nuntius Pecci in Brussel was, langs het Kerkwegje liep te brevieren.” Het wegje verdween toen de Leo XIII-straat werd aangelegd. In Zo was Heembeek (1981) schreef Jan Verbesselt over het Kerkwegske: “Daar werd sterk gevrijd bij zomeravonden. Een schoner wegske was er in heel Heembeek niet. Het verbond de twee kerken. Hoeveel pastoors en kosters hebben dit wegske niet, al lopend tussen twee missen in, platgelopen. Het was tegelijk ook een schoolwegske voor de kinderen die naar de Zusterschool gingen. In 1921 werd het herdoopt door de anabaptisten van Brussel tot Huiskrekelweg. Krekels en preekheren (meikevers) hebben wij er wel gezien, maar een huiskrekel niet.”

© COUR

menweiden en een moeraszone waar je op een ponton observaties kunt doen. In café Oud Drogenbos, onder de kerktoren, laat Camerlynck ons muurschilderingen met dorpsgezichten zien. Op een ervan is het laatste stuk kerkwegel, de huidige Brouwerijstraat, afgebeeld. Camerlynck zette een beschermingsprocedure in om het interieur van dit café te beschermen. “De schilder zou de eerste uitbater van het café geweest zijn, maar dat wordt nergens bevestigd. Eind negentiende eeuw stonden in de Brouwerijstraat nog geen huizen, wel een rij statige bomen.”

SP E

BDW 1341 PAGINA 17 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Nick Trachet BRUSSEL EN DE WERELD CULINAIR ONTDEKT

Rachel Carson Vandaag gaat het nu eens niet over groente of vis, maar over een belangrijk feit in de geschiedenis van de westerse voeding: vijftig jaar geleden verscheen het boek Silent spring (Stille lente) van Rachel Carson. Enkele hoofdstukken van het boek stonden vanaf juni 1962 in het blad The New Yorker. De nieuwsgierigheid van het publiek was gewekt en de uitgever vervroegde de officiële lanceerdatum van het boek naar 27 september 1962. Silent spring zorgde voor een ware aardverschuiving. De wereld wordt vergiftigd, schreef Carson droog en duidelijk. Sinds de Tweede Wereldoorlog maakte men steeds meer en steeds sterkere scheikundige insecticiden. Terwijl elk chemisch middel op zichzelf niet giftig was voor mensen en hogere dieren, toch niet in de gebruikelijke concentratie, bleek de gecombineerde werking van verschillende gifstoffen op termijn dodelijk. Carson wees als eerste op het gevaar van bioaccumulatie, het opstapelen van vergif doorheen de voedselpiramide en in de bodem. De industrie was biocides aan het creëren die alle leven op aarde zouden vergiftigen. Er zou een dag komen dat er geen vogels meer zouden fluiten in de lente en dat het vee in de weiden zou sterven. Rachel Carson was geen politica, geen activiste die genetisch gemanipuleerde aardappelen uit de grond ging rukken. Ze was een bescheiden vrouwtje en bovendien een echte wetenschapster. Carson werd geboren aan de rand van een mijnstadje in Pennsylvania, op 27 mei 1907. De Amerikaanse droom was aan haar ouders voorbijgegaan. Ze hadden het niet breed, maar er was bos en hei in de buurt. Rachel leerde de natuur lief te hebben. Aanvankelijk wou ze schrijfster worden, maar tijdens haar studie richtte ze haar interesse op de biologie. Wetenschap studeren werd toen nog niet geapprecieerd bij meisjes, maar Rachel werkte hard en haalde haar diploma’s met stip. Haar passie ging uit naar de zee, die ze voor het eerst had gezien toen ze al 21 was. Ondertussen was haar vader gestorven en werd zij kostwinner voor het gezin, met inbegrip van een zus met

kinderen. Rachel Carson zou zelf nooit trouwen. Gelukkig had ze het talent om te schrijven. Ze zorgde voor de publicaties van de Amerikaanse visserijdienst (waar ze een van de eerste vrouwelijke werkneemsters was buiten de schoonmaaksters) en schreef er brochures over natuurbescherming. Maar ze schreef ook thuis. Haar artikels in kranten en magazines, en uiteindelijk ook boeken, gingen over het leven in zee, geschreven in een ‘lyrisch proza’. In 1952 werd ze beroemd met The sea around us. Dat werd een bestseller, een rariteit voor een populariserend boek over wetenschap. Het boek werd vele malen vertaald, ook in het Nederlands. Met de opbrengst kocht ze een huisje aan zee en een microscoop. Een jaar later zou nog het succesvolle The edge of the sea volgen. In 1955 nam Carson ontslag uit overheidsdienst, om haar leven te wijden aan de studie van de invloed van chemische stoffen op het milieu. Het werd een diepgaand en vooral onafhankelijk onderzoek: ze had immers geen broodheer meer. In 1962 was dat werk af. Silent spring werd het startschot voor een rel waarbij de chemische industrie haar op alle vlakken zou aanvallen. De reactie van Monsanto, Cargill c.s. was ronduit wreed. Men probeerde haar in de pers belachelijk te maken. Men verweet haar communist te zijn, of zelfs lesbisch! Ondertussen, maar dat wisten slechts weinigen, werd Rachel behandeld voor borstkanker. Doorheen de aanvallen koos het publiek uiteindelijk de kant van Carson. In 1963 bestelde president Kennedy een rapport over pesticiden, dat haar voor een groot deel gelijk zou geven. Carson was niet tegen bestrijdingsmiddelen, zelfs niet tegen chemische, ze wees er alleen op dat een onoordeelkundig gebruik zou leiden tot een wereldwijde ramp. Rachel Carson stierf aan kanker op 14 april 1964, 56 jaar oud. Silent spring vormde de basis voor een hele tegenbeweging, gedreven door de angst voor scheikundige middelen. Carson schreef dat men insectenbestrijding in de landbouw over een andere boeg moest gooien. Dat de pest control niet op chemische, maar op biologische basis moest worden opgezet. De ‘biologische landbouw’ was geboren. Onder invloed

Hoe een zeebiologe uit Pennsylvania ervoor zorgde dat er vandaag onbespoten appeltjes in de supermarkt liggen... van deze sterke wetenschapster – die overigens zelf niet aan tuinbouw deed – keerden eerst amateurs, en later hele bedrijven zich af van het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen. Biolabels zijn vandaag nog steeds in de eerste plaats een garantie dat er geen chimique werd gebruikt bij de productie. Het belangrijkste is misschien nog dat Rachel Carson het paradigma van de wetenschappelijke vooruitgang doorbrak. Wetenschap bleek niet meer de oplossing voor alles, maar een deel van het probleem. Wie sommige alternativo’s vandaag aan het woord hoort, beseft dat de nachtmerrie nog niet voorbij is. Maar vergeet niet dat de waarschuwing tegen ongebreideld gebruik van chemische middelen juist afkomstig was van een wetenschapster, niet van een oosterse wijze, niet van een Frans filosoof en ook niet van een Indiaans opperhoofd. Of: hoe een zeebiologe uit Pennsylvania ervoor zorgde dat er vandaag onbespoten appeltjes in de supermarkt liggen. Smakelijk. nick.trachet@bdw.be De hele reeks nalezen? www.brusselnieuws.be/trachet


BDW 1341 PAGINA 18 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Nedžad Cengic troont ons op een van zijn stadsverkenningen mee naar de resten van de middeleeuwse stadswal achter de Cellebroersstraat. Ook na twintig jaar blijft Brussel hem verbazen: deze plek ontdekte hij pas onlangs.

© MARC GYSENS

Nedžad Cengic, ontvluchtte oorlogsgeweld in Bosnië-Herzegovina

‘Ik ben allergisch voor

etnisch egoïsme’

SINT-PIETERS-WOLUWE – “Etnisch egoïstisch denken boezemt me angst in. Wij zijn beter, wij zijn mooier, kunnen het beter, weten het beter, doen het beter. Het discours is steeds hetzelfde, het resultaat nooit mooi, soms huiveringwekkend. Zelfs in een grapje stoort het mij, omdat ik er los doorheen kijk. Zegt een heel mooie wijsheid niet: ‘Begrip leidt tot sympathie en sympathie leidt tot liefde’?” Nedžad Cengic vluchtte als tiener voor het oorlogsgeweld in Bosnië-Herzegovina.

I 

n 1992 is Nedžad Čengić met zijn ouders en zijn één jaar jongere zus moeten vluchten. Vluchten voor de nietsontziende agressie van de Bosnische Serviërs, gesteund door het toenmalige Joegoslavische Volks­leger. Zijn geboortestadje Foča heeft hij sindsdien niet meer gezien. “Twee jaar eerder was de sfeer al grimmig, en het is gestaag blijven escaleren. Het betekende het definitieve einde van mijn onbezorgde jeugd, daar tussen de heuvels van de Drina-vallei. We vluchtten naar Split aan de Kroatische kust, waar we een onderkomen vonden in een kamp. Met enkel de kleren aan

ons lijf, enkele schamele bezittingen en als enige officiële document het boekje van het ziekenfonds, dat mijn moeder angstvallig bij zich had gehouden.” “Dat we daar zijn terechtgekomen, is ons geluk geweest: een Belgische delegatie met aan het hoofd André Flahaut, die kinderen uit een stadje bij de grens met Bosnië kwam ophalen voor een maand vakantie, was zwaar onder de indruk van de toestand in ons vluchtelingenkamp. ‘We hebben nog een twintigtal plaatsen vrij in het vliegtuig: wie wil, kan mee.’ Er waren meer kandidaten dan plaatsen natuurlijk, vandaar dat er nog een tweede vlucht

werd ingelegd. Goed om een honderdtal mannen, vrouwen en kinderen te evacueren. Zó snel ging het, dat we pas op de luchthaven te weten kwamen dat België onze bestemming was. Ik wist alleen dat het een tweetalig land was. Toen achteraf bleek dat we in het Franstalige landsgedeelte zouden terechtkomen, was ik blij, omdat ik toch enige noties van het Frans had meegekregen op school.”

Tweede moeder Aanvankelijk kregen de Čengićs onderdak in Terhulpen, in een gebouw van het ONE, de evenknie van Kind & Gezin. Nedžad en zijn

zus gingen naar school in Rixensart, als vrije leerling. “Een taalbad. Na drie, vier maanden konden we ons al tamelijk goed behelpen in een conversatie.” “Acht maanden zijn we daar gebleven. Ondertussen zocht de overheid naar betere opvang. Die hebben we uiteindelijk gevonden bij een koppel uit de Dinantse deelgemeente Falaën, van wie de vier kinderen het huis uit waren. Zij, Colette Maskens, was een uitgeweken Brusseles die als meisje de Tweede Wereldoorlog had meegemaakt en daardoor veel empathie had met wat ons was overkomen. We zijn daar werkelijk met ons gat in de boter gevallen, mede omdat Colette ons, in haar hoedanigheid van psychologe en therapeute, kon helpen ons nare wedervaren te verwerken. Dankzij haar zijn we ook in Brussel terechtgekomen, iets wat mijn ouders graag wilden omdat daar kennissen woonden. Na al die jaren hebben we nog altijd contact; voor mij is Colette een tweede moeder.”


BDW 1341 PAGINA 19 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Al die hulp was allerminst boter aan de galg. Nedžad en zijn zus hebben optimaal gebruikgemaakt van de kansen die hun werden geboden. “We wilden per se een Belgisch diploma middelbaar onderwijs, met het oog op de universiteit. Naar school gaan als vrije leerling – we wilden contact houden met leeftijdsgenoten – combineerden we met afstandsonderwijs, ter voorbereiding van de examens voor de middenjury. Drie jaar hebben we erover gedaan, en vervolgens hebben we ons ingeschreven aan de ULB: mijn zus scheikunde, ik informatica. Informatica, omdat het in die

“Hoe ouder ik word, des te minder vragen ik me stel over mijn identiteit”

jaren een interessant diploma was op de arbeidsmarkt, niet omdat ik een computernerd was. Integendeel, voor mij was het zo ongeveer van nul beginnen.” “Voor mijn vader en moeder was het nieuwe leven ver van huis helaas veel moeilijker. Ze zijn, mede door hun leeftijd, nooit meer aan werk geraakt, en tot overmaat van ramp is vader na een aantal jaar ziek geworden.”

Geen vreemdeling Ondertussen is vader Čengić overleden, is de goedlachse vrijgezel een trotse oom en geniet hij met volle teugen van het leven in Brussel. Heimwee? “Niet echt, al ben ik nog altijd gehecht aan mijn geboortegrond en speelt er een zekere nostalgie. Ik had daar een leven in mijn jeugd, nu heb ik een leven hier. Terugkeren? Het is maar de vraag wat voor toekomst ik daar zou hebben. Neen, mijn thuis is Brussel, België. Zonder dat ik me vreemdeling voel. In Bosnië-Herzegovina voel ik me evenmin vreemdeling. Waarom ik daar ben geboren en nu hier woon, dat zijn de spelingen van het leven waarop een mens nu eenmaal geen vat heeft. En ook: emigratie, om welke reden dan ook, is van alle tijden. Heel spijtig is natuurlijk dat Foča voor Bosnische moslims nog steeds een no-go zone is. Maar als ik met vakantie ga, kan ik het land toch herontdekken, en de naaste familie bezoeken die de terreur heeft overleefd. Tof is ook dat er nog altijd contact is met de andere Bosnische vluchtelingen, die indertijd samen met ons naar hier zijn gekomen. Wat we samen hebben meegemaakt, heeft een onverbrekelijke band gesmeed.” “Naarmate de jaren vorderen – let wel, ik ben

me goed bewust van mijn roots en ik hou van mijn geboorteland –, des te minder vragen ik me stel over mijn identiteit. Ik voel me echt thuis in Brussel. Struinen over de Grote Markt, iets gaan drinken in de Roy d’Espagne, slenteren in de steegjes van de oude stad, schitterend toch? Ik ken Brussel ondertussen als mijn broekzak, door mijn talloze verkenningen te voet. Van noord tot zuid, van oost tot west. Telkens als er vrienden op bezoek komen, maak ik er een punt van een parcours uit te stippelen en hen te gidsen.” “Tal van mooie dingen heb ik in Brussel mogen ontdekken. De gastvrijheid, de diverse architectuur. Afrika, Azië, Marokko, Turkije... Die diversiteit siert Brussel: zoveel mensen, zoveel mogelijkheden. Mensen van wie je iets kunt leren, mensen die iets van jou kunnen leren.” Ondertussen heeft Čengić de accordeon weer ter hand genomen. “Vanaf mijn negende volgde ik twee keer per week les. Door onze emigratie – andere prioriteiten – is dat onder het stof geraakt. Nadat een toevallige kennis mij zijn accordeon cadeau had gedaan, ben ik weer gaan spelen. Van het een kwam het ander, en twee jaar geleden is me een plekje aangeboden in Altland, een groep die klezmer brengt, Joodse feest- en dansmuziek met oorsprong in Centraal-Europa. Het geeft me iets omhanden om mijn zinnen te verzetten, net als mijn inbreng bij Gratiartis, een Bosnische culturele vereniging. Dat is allemaal heel bescheiden, maar het heeft zijn nut: concertjes organiseren, andere organisatoren helpen contact te leggen met Bosnische artiesten.” Een agendapunt dat nu eveneens volle aandacht krijgt, is Nederlands leren. “Tot 2003 had ik niet echt contact met Nederlandstaligen, met Vlamingen. Zo ben ik er pas laat achter gekomen dat er zoiets bestaat als een ‘Vlaams dorp’ in het centrum van Brussel: de Dansaertgemeenschap. Nu is er wél contact, dagelijks zelfs: op mijn werk ben ik omgeven door Vlaamse collega’s. Het zou tof zijn om met hen in hun taal te kunnen converseren en te dollen. Het is me ook al een paar keer overkomen dat ik bij Bosnische vrienden in Vlaanderen was en dat ik de enige Franstalige in het gezelschap was. Zo voel je je al gauw een buitenstaander, zeker als de avond vordert, terwijl ik nu juist hou van menselijke interactie. Je kunt dus stellen dat ik Nederlands ben gaan leren uit sociale overwegingen, niet vanuit professioneel oogpunt. Anders was ik er al veel eerder aan begonnen.” 

Karel Van der Auwera

www.gratiartis.be De hele reeks nalezen? www.brusselnieuws.be/ingesprekmet

Familieportret uit 1977. Nedžad Cengic bij zijn grootmoeder op schoot; helemaal voorin zit zijn overgrootvader.

FREDDI SMEKENS Goeve

H 

et is een geruststellende vaststelling da elk van ons auver ’n goeve beschikt. Goeve komt van geive, wat wil zeggen dat elk van ons wel een of ander talent van zijn voorouders heeft meegekregen. Eigenlijk zit het zo dat men in ons Brusselse dialect voor een gave hebben twee uitdrukkingen kan gebruiken, namelijk ’n goeve hemme en nen don hemme. Die don – of beter gezegd het woordje don – hebben we ontegensprekelijk uit het Frans ontleend. Wanneer ik beweer dat we allemaal op de een of andere manier over nen don beschikken, dan betekent dat daarom nog niet dat we ons daar altijd bewust van zijn. Met andere woorden, men mag gerust stellen dat iemand zijn leven lang kan doorbrengen zonder iene ki van zaain of heu goeve gebrooik te moeke. Uiteraard is dat niet zo’n prettige vaststelling. Zeker omdat we nooit, of in elk geval uiterst zelden, met de vraag “Welken don hei gaa aaigelaaik meigekreige?” geconfronteerd worden. En in feite is dat maar goed ook, want stel dat we het antwoord schuldig zouden moeten blijven... Wat bij nader inzien nu ook weer niet zo erg zou zijn, denk ik. Anderzijds is het een feit dat we die vraag nooit aan onszelf stellen. Lot ons donc mo zegge da nen don zaain aaige ooitwaaist. Een van de ogenblikken waarop we er eventueel wel bij stilstaan, is wanneer we als kind de vraag gesteld krijgen: “Wa wilde gaa loeter weudde?” of (wat op hetzelfde neerkomt) “Wa wilde gaa loeter doon?” Wie van ons kreeg die vraag nooit voor de voeten geworpen, waarde lezer? Maar hoe diep velen van ons ook moeten graven, op zoek naar de kwaliteiten die we al dan niet hebben  meegekregen, of de goeve waarover we beschikken, ons antwoord zal nooit zijn “Niks.” Het zoeken naar een antwoord zal ons misschien wel op het spoor brengen van wa onzen don aaigenlaaik es. Al is het ook wel zo dat we ons, jong als we zijn, spiegelen aan de goeve die anderen hebben en op de een of andere manier in de praktijk proberen om te zetten. Vandaar dat, althans volgens mij, antwoorden als “Pilaut” en “Pompeer” bo-

ven aan het lijstje staan. Daarentegen komen “Artist” en “Stroetveiger” (alweer naar mijn mening) minder vaak voor. Het staat iedereen uiteraard vrij daar een andere inschatting van te maken. Goed om te weten bij dat alles is dat uitspraken of beoordelingen als “Daan (of dei) heit vè niks nen don” amper of zelfs nooit voorkomen, in tegenstelling tot “Daan (of dei) kan niks.” Wat we anderzijds wel graag mogen horen, is “Daan (of dei) heit vè alles nen don,” al heeft dat in sommige gevallen meer met vleierij dan met een concrete vaststelling te maken. Enfin, zoals gezegd zal de gave die de onze is, zich voor onszelf én voor de buitenwereld wel vanzelf uitwijzen. Soms vraag ik me af hoe het zou zijn mochten we nen don waarover we helemaal niet beschikken, proberen te cultiveren, praktisch om te zetten of zelfs eventueel te gelde te maken. Volgens mij moeten er mensen bestaan voor wie oorspronkelijk geen enkele don weggelegd was, en die er op die manier aan de ene of andere geraakt zijn. Alleszins is het wel zo dat we pas noe ’n betche geleifd te hemme, en noe het opmoeke van ’n balans kunnen weten welke goeve de onze es, en er eventueel over oordelen. Ik had het daarnet over het feit dat sommigen onder ons zich spiegelen aan nen don die anderen hebben. In feite is daar helemaal niets mis mee. We nemen als voorbeeld de voorbije Olympische Spelen. Doe zal elken atleit in zaain discipline zaainen of heuren don gruuter wille doon ooitschaaine as den don van de teigenstander. Om maar even in het Brussels te omschrijven wat in het Algemeen Nederlands competitiegeest heet. Maar dat voorbeeld is uiteraard maar eentje uit de vele die met onze gaven en  capaciteiten te maken hebben. Zo zijn ook de kunstenaars en elkeen die een eerbaar  of ander beroep uitoefent, begaan en  behept met de geest waarover ik het net had. Ziezo, waarde lezer, mij rest alleen nog te hopen da ’k toch ’n hiel klaain betche auver nen don beschik vè eet auver ’n goeve ooit te legge.

REDACTIE BRUSSEL DEZE WEEK Flageyplein 18, 1050 Elsene, 02-226.45.40, fax 02-226.45.69, info@bdw.be, www.bdw.be. ABONNEMENTEN Josiane De Troyer (abo@bdw.be), 02-226.45.45, fax 02-226.45.69. Gratis binnen het Brussels hoofdstedelijk gewest. Rest van België 15 euro per jaar; IBAN: BE07424552982266, BIC: KREDBEBB van vzw Brussel Deze Week. Buiten België 25 euro per jaar. DISTRIBUTIE EN PROMOTIE Ute Otten (ute.otten@bdw.be), Paul De Weerdt. RECLAME IN BDW Rika Braeckman (rika.braeckman@bdw.be), 02-226.45.41, 0477-97.21.27, fax 02-226.45.69. OPLAGE 70.490 exemplaren. HOOFDREDACTIE Anne Brumagne (anne.brumagne@bdw.be). EINDREDACTIE Katrien Stroobants (katrien.stroobants@bdw.be). REDACTIE Jean-Marie Binst (jeanmarie.binst@bdw.be), Christophe Degreef (christophe.degreef@bdw.be), Tuur De Moor (tuur.demoor@bdw.be), Bettina Hubo (bettina.hubo@bdw.be), Patrick Jordens (patrick.jordens@bdw.be), Steven Van Garsse (steven.vangarsse@bdw.be), Danny Vileyn (danny.vileyn@bdw.be). REDACTIESECRETARIAAT Isabelle De Vestele (isabelle.devestele@bdw.be), Gerd Hendrickx (gerd.hendrickx@bdw. be). MEDEWERKERS Michaël Bellon, Lieven Bulckaert, An Devroe, Eva Hilhorst, Ilah, Wauter Mannaert, Francis Marissens, Karolien Merchiers, Niels Ruëll, Bruno Schols, Tim Schoonjans, Freddi Smekens, David Steegen, Benjamin Tollet, Georges Tonla Briquet, Nick Trachet, Steven Vandenbergh, Karel Van der Auwera, Matthias Vanheerentals. FOTOGRAFEN Bart Dewaele, Sander de Wilde, Anja Galicia, Marc Gysens, Ivan Put, Herman Ricour, Dieter Telemans, Saskia Vanderstichele, Jo Voets. VORMGEVING Peter Dhondt (peter.dhondt@bdw.be). FINANCIËLE ADMINISTRATIE Manu De Hertogh (manu.dehertogh@bdw.be). VERANTWOORDELIJKE UITGEVER Anne Brumagne, BDW, Flageyplein 18, 1050 Elsene. ALGEMENE DIRECTIE Marijke Vandebuerie (marijke.vandebuerie@bdw.be). Brussel Deze Week wordt gedrukt op de persen van de nv Roularta, Meiboomlaan 33, 8800 Roeselare en wordt gesubsidieerd door de Vlaamse Gemeenschap en de Vlaamse Gemeenschapscommissie. ONS MAILEN? Al onze mailadressen zijn volgens dezelfde structuur opgebouwd: voornaam.naam@bdw.be (losse bestanddelen van voornaam of naam aan elkaar, en zonder trema’s, verbindingsstrepen en andere tekens).


BDW 1341 PAGINA 20 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

Watersport > Aquabike, fietsen in ondiep water

Onder water trappen ETTERBEEK – Sinds enkele weken melden zich in het zwembad De Zwaardvis tientallen sportievelingen voor een cursus aquabike, fietsen in borstdiep water. Sportarts Frank Pauwels ziet heel wat positieve effecten voor de gezondheid. Voorlopig ondervinden vooral vrouwen die aan den lijve. Terwijl zwemmers baantjes trekken, duwen zes vrouwen tussen 20 en 35 jaar oud op de pedalen van hun aquafiets. Sinds juli staat in het gemeentelijk zwembad in de Veldstraat namelijk aquabike, fietsen in borstdiep water, op het programma. Paweł Pomykała en Manuel Comisso organiseren deze cursus via het bedrijfje Aqua 1180. De aquafietsen, 24 kilogram zwaar en van roestvast staal, staan in ondiep water. Vooraleer Comisso, de 42-jarige gespierde instructeur, met de les begint, regelt hij de hoogte en weerstand voor elke fiets. Een sessie telt maximaal dertien deelnemers en duurt 45 minuten: de opwarming, het intensievere werk en nadien de afkoeling. Op de achtergrond begeleidt muziek de sportievelingen. Dat gaat van klassiek over disco tot techno. Volgens Comisso heeft aquabike een gunstig effect op aders, spieren, hart, huid en conditie. “Het positieve effect is niet anders dan bij gewoon fietsen,” zegt Frank Pauwels, sportarts in het UZ Brussel en verbonden aan het Blits, het Brussels Lab voor Inspanning en TopSport aan de VUB. “Het verschil is dat er met aquabike geen zwaartekracht gemoeid is. Het is dus niet belastend voor heupen, knieën, enkels en lage rug. Mensen met knieproblemen hebben baat bij deze sport.” Tegelijk waarschuwt de arts: “Doordat water de huid uitdroogt, is aquabike niet aangewezen voor mensen met eczeem en andere huidaandoeningen.” Het is een heel toegankelijke sport, stelt Co-

Paweł Pomykała loodst zijn groep aquabikers door opwarming, het steviger werk en de afkoeling.

misso nog. “Ik kan lesgeven aan mensen van de derde leeftijd, jongvolwassenen en zelfs een wereldkampioen. Tegelijkertijd, welteverstaan, omdat ieder op zijn of haar ritme de oefeningen doet. Het is wel belangrijk om je lichaam te kennen en het ritme te respecteren.” De instructeur zegt dat ook zwaarlijvige mensen naar de les komen, “al is het voor hen niet

altijd even evident om in badpak rond te lopen.” Zwangere vrouwen of mensen met een hartprobleem raadt hij het af. Maar: in de voorbije twee jaar heeft geen enkele deelnemer een ongeluk gehad, zegt hij nog.

Kleur op de wangen Dit is het eerste jaar dat Pomykała en Comisso

© MARC GYSENS

in Etterbeek lesgeven. De afgelopen twee jaar werd de cursus georganiseerd in het Longchampzwembad in Ukkel, waar Comisso verantwoordelijke is en Pomykała redder. Maar in het Ukkelse zwembad wordt momenteel aan het dak gewerkt. Comisso denkt dat in december de deuren er opnieuw opengaan. In Ukkel meldden zich aanvankelijk wekelijks

ADVERTENTIE

Sportschieten: wapenfreaks gelieven zich te onthouden.


BDW 1341 PAGINA 21 - DONDERDAG 23 AUGUSTUS 2012

“Mannen doen soms wat lacherig. Tot ze op de fiets zitten: na tien minuten hebben ze een kleur, en nog eens vijftien minuten later hebben ze veel respect voor de deelnemers”

opgeleid zijn om lessen aquabike te geven. Comisso: “Dat is belangrijk. Weet je, op deze fietsen zijn tal van oefeningen mogelijk, waarvan sommige heel slecht voor bijvoorbeeld de knieën of de rug kunnen zijn. Maar als de les goed gegeven wordt, dan zijn er geen slechte bewegingen. Naast een specifieke vorming hebben onze instructeurs trouwens allemaal een fysieke opleiding genoten, of ze komen uit een sportieve omgeving.” Een proefles kost 15 euro, de entree voor zwembad niet meegerekend. Voor een bundel van zestien lessen betaalt een deelnemer 180 euro. Comisso: “Door aquabike vooral in publieke zwembaden te organiseren kunnen we die baden een nieuwe dynamiek geven. Zo komt er ander volk langs en ontstaan er extra inkomsten.” 

David Steegen

© KONSTANTIN LAZORKIN

vijftig deelnemers aan, een jaar later was dat gestegen naar tweehonderd. “Als we slecht waren, dan zouden we zo’n cijfer niet halen.” Er komen zowel mannen als vrouwen langs, al zijn de vrouwen in de meerderheid. Maar ook koppels, grootmoeders of moeders met kinderen sporten mee. “Mannen denken vaak dat het ‘iets voor vrouwen’ is. Sommigen lachen er een beetje mee, tot ze op de fiets zitten en meedoen. Na tien minuten krijgen ze een kleurtje. Nog eens vijftien minuten later hebben ze veel respect voor de deelnemers.” Aqua 1180 werkt alleen met instructeurs die

Steven Vandenbergh

de  CLUB

De volgende generatie

om ter snelst Schaken ANDERLECHT – Chess Club Anderlecht organiseert op zondag 9 september zijn Memorial José Tonoli en het Belgisch kampioenschap snelschaken. Deelnemers aan het BK speelt negen partijen tegen negen verschillende tegenstanders. Een partij moet in vijftien minuten gespeeld worden, of de wedstrijd is verloren. Het toernooi wordt om 10 uur ingezet, en om 18 uur worden de prijzen, ter waarde van meer dan 2.500 euro, uitgedeeld. Inschrijven kost 15 euro. Voor schakers jonger dan zestien of ouder dan 65 gaat daar vijf euro af; vooraf inschrijven op www.chessclubanderlecht.org kost 3 euro minder. Ook wie zijn niveau wil opkrikken, kan bij de club terecht. Grootmeester Luc Winants geeft acht avonden (20-23 uur) schaakles. Strategie, tactiek, finales: alle facetten komen aan bod. Een les kost tien euro; de vijftien eersten betalen zestig euro voor acht lessen. Eerste afspraak op 12 oktober.  TS

Alle ministers van Sport van het land buigen zich de komende weken en maanden over de olympische prestaties van de vaderlandse atleten. De commentaarstukken over het (kleine) aantal medailles volgen elkaar in ijltempo op. De opinies zullen even snel vergeten worden als dat ze gepubliceerd werden. Zo gaat dat om de vier jaar. De Olympische Spelen hebben vooral de verdienste het debat over topsportbeleid te hebben geopend en onbekende sportdisciplines bij een miljardenpubliek te promoten. Liggend schieten, bijvoorbeeld. Maar de Spelen bewijzen vooral dat sport universeel is. In Nederland struikelt niemand over de afkomst van de topsprinter Churandy Martina. De 100 meterfinaliste komt uit de Nederlandse Antillen. Door een statutaire wijziging verloren de eilanden vorig jaar hun olympische licentie en moesten de atleten van Curaçao kiezen tussen Nederland en Aruba. De goedlachse sprintbom spreekt een heerlijk Nederlands en wordt door de volledige oranje natie op handen gedragen. De Belgische voetbalsport is al een aantal jaar vertrouwd met het fenomeen van de ‘nieuwe Voetbalbelgen’. Josip Weber, een Kroaat, werd in de jaren 1990 tot Belg genaturaliseerd en speelde een wereldkampioenschap mee. En ook Luis Oliveira, een Braziliaan, heeft de Rode Duivels mooie momenten bezorgd. Sport maakt geen onderscheid. Topsport zorgt voor de innige verbondenheid van een gemeenschap, wat de taalverbondenheid ook moge wezen. Vorige week kleurde het Koning Boudewijnstadion fel rood. De goede prestatie tegen Nederland verenigde het land. In de hoofdstad. In 2022 organiseert de oliestaat Qatar het WK. Het landje telt net geen miljoen inwoners. Hoewel de Qatarezen gek zijn van

voetbal, heeft de nationale ploeg nog niet veel laten zien op de internationale voetbalscene. Daarom is besloten om te investeren in infrastructuur en jeugdopleiding. Hypermoderne stadions verrijzen nu al, en de beste jongeren worden vandaag weggehaald uit verschillende continenten, zodat het organiserende land over tien jaar een degelijke nationale ploeg kan voorstellen. De beste trainers, onder wie José Riga, de voormalige trainer van Standard, zullen zich over de jongeren ontfermen. De nationale ploeg zal voornamelijk bestaan uit Afrikaanse spelers met een Qatarees paspoort. Geen mens die daarover zal vallen. De jeugd van Royal Sporting Club Anderlecht sluit niemand uit. Belgen en buitenlanders verenigd in één geheel. Alleen talent en werkkracht tellen. De beloften nemen dit seizoen voor het eerst deel aan de NextGen Series, een internationale topcompetitie voor jeugdploegen van 24 Europese topclubs. Een prestigieuze competitie die een echte waardemeter is voor de kwaliteit van de Brusselse beloften. De U21 van paars-wit werden ingedeeld in een groep met VfL Wolfsburg, Tottenham Hotspur en FC Barcelona. De eerste wedstrijd werd gespeeld tegen de volgende lichting supersterren uit de Catalaanse hoofdstad. 1-1. Verdienstelijk. De wedstrijd vond plaats in het Mini Estadi van FC Barcelona. Dat ‘ministadion’ is een gezellige, vrij moderne tempel en telt vijftienduizend zitplaatsen. Het wordt exclusief door de jeugd van FC Barcelona gebruikt. Doorgedreven opleiding en infrastructuur: de Qatari’s hebben niets uitgevonden. www.brusselnieuws.be/steegen David Steegen is persverantwoordelijke van voetbalclub RSC Anderlecht

Schietvereniging CNBB, Sint-Agatha-Berchem

Relaxen met een wapen SINT-AGATHA-BERCHEM – Schietgrage cowboys, zo worden sportschutters al te vaak afgeschilderd. Net als bij andere schietclubs hopen ze bij de schietsectie van de Club van de Nationale Bank van België (CNBB) dat de zilveren olympische medaille van Lionel Cox dat beeld bijstelt.

© MARC GYSENS

“Het is niet zo dat ik meteen meer telefoontjes verwacht door de prestatie van Cox op de Olympische Spelen,” vertelt Guy Schummer (53) van de CNBB-schuttersafdeling, “maar ik hoop wel dat zijn medaille het beeld van de schutters helpt te veranderen. Bepaalde gebeurtenissen hebben voor een negatief beeld gezorgd, en om een vergunning te krijgen moet je door een hele administratieve rompslomp. Pas op, ik vind controle goed. Maar het beleid volgt gewoon niet. Er zijn ‘op straat’ nog altijd evenveel wapens te vinden als vroeger.” De CNBB heeft haar thuishaven in Sint-Agatha-Berchem, waar ze verschillende sporten organiseert en culturele activiteiten aanbiedt. De club is exclusief voor werknemers van de Nationale Bank van België, die hier al meer dan een eeuw komen sporten. De hiërarchie van de werkvloer wordt even vergeten, iedereen wordt gewoon bij de voornaam aangesproken. “De sfeer is heel gemoedelijk. Onze schietsectie telt ongeveer honderdtachtig leden, maar daar zitten heel wat sympathisanten bij. We hebben een vijftiental competitieschutters, onder wie een paar kampioenen van Brabant. En in tegenstelling tot wat velen denken, zijn er ook heel wat dames aangesloten.”

“We schieten hier alleen met luchtdrukpistool en karabijn. De kogels zijn kleine loden balletjes, zoals op de kermis. De wapens zijn vrij te koop, maar voor een competitiegeweer zoals die waarmee wij schieten, leg je toch al snel 1.500 à 2.000 euro neer. Dat is wat anders dan op de kermis (lacht).” In de schietstand van CNBB wordt van een afstand van tien meter geschoten. Leden die met echte kogels willen schieten, worden doorverwezen naar de schietstand in de Anderlechtse Konijnenstraat, waar de CNBB samenwerkt met de lokale schietclub. Daar wordt onder meer aan vijftig meter liggen karabijnschieten gedaan, zoals olympiër Cox doet. “Het is een sport die enorm veel concentratie vraagt. Bij luchtdrukgeweren duurt een wedstrijd meestal één uur en 45 minuten, een tijdspanne waarin je je concentratie constant moet behouden. Ik ben bijvoorbeeld op een punt gekomen waarop ik kijk, maar zelf mijn vinger niet beweeg. Als mijn brein het juiste beeld ziet, wordt de trekker overgehaald.” “Ook hier is de medaille van Cox een goede zaak, want het toont dat schieten een echte sport is die onnodig een negatief beeld oproept. Het wapen is gewoon het instrument, zoals een racket voor een tennisspeler. Ik ben geen wapenfanaat, maar de concentratie en de gecontroleerde ademhaling die je nodig hebt, doen ongelooflijk deugd. Het werkt zelfs relaxerend. Ook in het dagelijkse leven helpt het mij, bijvoorbeeld om me beter te concentreren. Ik raad het iedereen aan.”  Tim Schoonjans

BDW - editie 1341  

Brussel Deze Week van 23 augustus 2012

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you