Vexpansie 4 - 2013

JAARGANG 27 - 2013

4

‘Pick me up KITT’ GEVOLGEN VAN DE ZELFRIJDENDE AUTO

Slim parkeren in Maastricht

Onderzoek naar omvang Europese parkeermarkt

Onderscheidend, opvallend & veilig

Inspiratie opdoen met de Parkeergarage Studio Kleurgebruik is zeer bepalend voor de sfeer en

Wilt u meer weten?

uitstraling van een parkeergarage. Ontdek nu zelf

Triflex BV

welk effect wisselende kleurcombinaties hebben met

Boerendanserdijk 35, 8024 AE Zwolle

de Triflex Parkeergarage Studio. Een online ontwerptool

T +31 38 4 602 050 | F +31 38 4 603 857

waarmee u naar hartenlust kunt experimenteren met

info@triflex.nl | www.triflex.nl

kleuren op hellingbanen, tussendekken, parkeerdaken, parkeervloeren en de in- en uitgang. Laat u inspireren op www.triflex.nl.

Colofon VEXPANSIE

Vexpansie is een uitgave van Vexpan, Platform Parkeren Nederland. De redactionele inhoud verwoordt niet noodzakelijk de standpunten van Vexpan, noch neemt Vexpan verantwoordelijkheid voor de inhoud van redactionele artikelen.

Vexpan - Platform Parkeren Nederland Postbus 5135, 1410 AC Naarden Telefoon: 035-694 32 45 e-mail: info@vexpan.nl www.vexpan.nl

Voorwoord

Parkeeruren binnensteden dalen CASPER STELLING MuConsult

HOOFDREDACTIE

Casper Stelling-Plantenga, e-mail: casper.stelling@vexpan.nl BLADMANAGEMENT

Marieke Docters van Leeuwen (035) 694 28 78 of vexpansie@vexpan.nl REDACTIEADVIESRAAD

Jeroen ter Bekke, Timo Kemerink op Schiphorst, Peter Martens, Jitze Rinsma, Sjoerd Stienstra, Jeroen Quee enMarc Witbreuk VERSPREIDING EN ABONNEREN

Vexpansie wordt in een oplage van 1900 exemplaren verspreid onder de leden van Vexpan en andere personen en organisaties die zich professioneel bezighouden met parkeren. Zoals adviesbureaus, bouw­ bedrijven, lokale overheden, landelijke instanties.

Neemt u voor meer informatie over abonneren contact op met Vexpan.

ADVERTENTIEVERKOOP

Herman Wessels, telefoon: (035) 694 28 78, e-mail: herman@appr.nl VORMGEVING

Merit op de Dijk (art direction), Pleuni Hooghiemstra, APPR DRUK

Ten Brink, Meppel VERSCHIJNINGSFREQUENTIE

4 maal per jaar

AUTEURSRECHT

Zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Vexpan mag niets uit deze uitgave openbaar worden gemaakt of op welke wijze dan ook vermenigvuldigd.

LIDMAATSCHAP

Informatie over lid worden en uw lidmaatschap van Vexpan kunt u vinden op www.vexpan.nl

platform parkeren nederland

Recent is er veel aandacht voor de daling van de verkochte parkeeruren in binnensteden. Dit is een kental dat voor veel partijen belangrijk is, vooral als er sprake is van een trend die zich gaat doorzetten. Winkeliers klagen over dalende bezoekersaantallen in relatie tot veranderingen in het lokale parkeerregime, en gemeentes en private exploitanten zien hun parkeerinkomsten teruglopen. Over oorzaak en gevolg is echter nog (te) weinig bekend.

Ten minste vijf trends zijn van invloed op de ontwikkeling van het aantal verkochte parkeeruren in binnensteden. Ten eerste stijgen de tarieven in Nederland sneller dan de inflatie, wat volgens prijselasticiteiten moet leiden tot vraaguitval dus minder parkeeruren. Ten tweede verandert de balans tussen vraag en aanbod (denk aan de opening van P+R-terreinen aan stadsranden). Ten derde daalt het autobezit en -gebruik onder jongeren. Deze groep is (ten vierde) ook grotendeels verantwoordelijk voor de daling van het aantal bezoekers aan winkelcentra en de stijging van het aandeel online aankopen. Ten vijfde is sprake van groei in de vrijetijdseconomie.

Vier van de vijf trends ondersteunen de geconstateerde daling in het aantal verkochte parkeeruren. Welke trend in welke mate bijdraagt is niet duidelijk, maar het is waarschijnlijk dat er sprake is van een trend die zich doorzet. Waar we voor moeten waken is dat we er consequenties aan verbinden zonder de maatschappelijke discussie te voeren over de uiteenlopende belangen en wensen van de betrokkenen (inwoners, bezoekers, overheid, parkeerexploitanten, detailhandel en horeca, publiekstrekkers en adviseurs/onderzoekers).

De partijen die de bezoekersaantallen in de binnensteden op peil willen houden doen er in ieder geval goed aan te kijken naar een betere aansluiting op de vrijetijdseconomie: openingstijden verruimen, meer aandacht voor beleving en dienstverlening in de detailhandel, en meer ‘fun’ en stadspromotie in de binnenstad. Het veranderen van het parkeerregime kan ook een beetje helpen maar zal in de meeste gevallen niet het verschil maken.

Komend jaar zal misschien blijken of de trend zich voortzet als het consumentenvertrouwen weer stijgt. De redactie van Vexpansie zal de signalen monitoren en waar nodig publiceren over relevante inzichten over dit onderwerp.

CASPER.STELLING@VEXPAN.NL

3

vexpansie 2013

Complete parkeermanagement systemen Innovatieve energiezuine LED lightpipe速 systemen Parkeerverwijsoplossingen Innovatieve duurzame oplossingen voor gastvrij en veilig parkeren End-to-end oplossingen Project consultancy

Fabriekstraat 16-03 7005 AR Doetinchem 0314 - 200025 info@tkhparking.com www.tkhparking.com

47

Inhoud

9

12

16

21

In deze Vexpansie

En verder

9

7

Nieuw redactielid Timo Kemerink op Schiphorst

Parkeernieuws

12 Geslaagd Nationaal Parkeercongres 2013

10 Vexpannieuws

16

‘Pick me up KITT’ Gevolgen zelfrijdende auto

21 Garagenieuws

22

Oplaadpunten in openbare ruimte

30 Vrij Parkeren

26 Pilot slim parkeren Maastricht 34 Verslag EPA-congres in Dublin

Kees Soederhuizen 36 Gemeentecasus

42 Van iets dat je erbij doet naar een echt vak 46 Onderzoek naar de omvang van de Europese parkeermarkt

led-verlichting 38

Regelgeving

49 Productnieuws 50

Servicepagina

5

vexpansie 2013

elds r e w ‘s t mees te ik gebru orsens m e syste

IVAS sensortechniek Volautomatische, accurate bezetmelding van parkeerplaatsen Betrouwbare, gepatenteerde, draadloze detectietechniek Realtime monitoring van alle parkeeractiviteit Meest uitgebreide analysetool voor beheerders Faciliteert direct handhavingsacties Bezettingsgraad mobiel inzichtelijk via SmartApp

Taxameter Centrale B.V. H.J.E. Wenckebachweg 80 1096 AR Amsterdam 020 - 462 0 462 www.taxameter.nl ivas@taxameter.nl

Parkeernieuws Diploma’s voor nieuwe parkeermanagers Tijdens een feestelijke bijeenkomst in september in het Spoorwegmuseum te Utrecht, werden de inzet en moeite van nieuwe parkeermanagers beloond met het ondertekenen en in ontvangst nemen van het diploma.

De eenjarige post-hbo-opleiding Parkeermanager is door DTV Consultants in nauw overleg met Vexpan en CROW ontwikkeld, nadat ook een uitgebreide marktconsultatie heeft plaatsgevonden. Daaruit is gebleken, dat er grote behoefte is aan deskundige parkeermanagers met een hbo-werk- en -denkniveau. Een parkeermanager voert – meestal namens een gemeente – de regie over het gehele parkeerproces: van het opstellen van parkeerbeleid tot en met de uitvoering en handhaving ervan. Hij voert de regie tussen bestuur, afdelingen en organisatie, zowel in- als extern en is de spin in het web die parkeerdiensten op elkaar afstemt en integreert tot één geheel.

Daarbij is hij ook verantwoordelijk voor de financiën en de exploitatie van alle parkeervoorzieningen.

Tijdens de opleiding zijn de studenten aan de slag gegaan met alle beroepssituaties die zij als parkeermanager in de praktijk tegenkomen. Daarbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan het maken van een parkeerbeleidsplanning, een parkeerbalans en een risicoanalyse of het beoordelen van een ontwerp van een parkeergarage.

Informatie: www.dtvconsultants.nl bij educatie.

Boven: Natalie Veenkamp en Kim Heerkens; midden van links naar rechts: Maarten van Loenen, Rik Oppedijk en Karin Ruben; onder: Gerard Knot, Dave Linssen, Tjeerd Velders (staat iets naar achter), Peter Verhoef en Steven de Vos. Niet op de foto: Erik Smits van Oyen

advertentie

Introductie nieuw 10 eurobiljet De uitgifte van het nieuwe 10 eurobiljet staat gepland na de zomer van 2014. De precieze datum zal in een later stadium bekendgemaakt worden.

De voorbereidingen voor de komst van dit biljet zijn in volle gang. Als de nieuwe biljetten in omloop zijn is het noodzakelijk dat de parkeerapparatuur is aangepast om deze nieuwe biljetten te kunnen accepteren. Daarom biedt het Eurosysteem de leveranciers en de partijen die de machines aanpassen, de mogelijkheid om vanaf het eerste kwartaal van 2014 tests uit te voeren met nieuwe biljetten. Indien partijen gebruik wensen te maken van de testmogelijkheid, kunnen zij contact opnemen met DNB via het e-mailadres nieuwe-eurobankbiljetten@dnb.nl.

DNB organiseert een voorlichtingsbijeenkomst ‘De nieuwe EUR 10’ op vrijdagochtend 31 januari 2014 (met lunch). Locatie: het Auditorium van De Nederlandsche Bank, Westeinde 1 te Amsterdam. Deze bijeenkomst is voor alle betrokken partijen in de betaalketen. Reserveer deze datum alvast in uw agenda.

Verdere informatie volgt.

Efficiënt beheer van uw parkeervoorziening wordt steeds belangrijker. Effectief gebruik van bestaande data vanuit uw bedrijf, van uw klanten, bezoekers en leveranciers is hierin essentieel.

Met de innovatieve digitale toepassingen van WPS biedt deze data nieuwe uitdagingen, mogelijkheden en kansen voor het beheer van uw parkeervoorziening. Onze web-based oplossingen in combinatie met robuuste hardware kunnen ook uw bedrijfsprocessen vereenvoudigen.

Met ons breed scala aan producten en diensten is er altijd een oplossing die past bij uw situatie.

Partners in Parking Solutions

www.wpsparkingsolutions.com

Parkeernieuws Q-Park introduceert kentekenherkenning Q-Park Nederland introduceert kentekenherkenning in haar parkeergarages. Als eerste zijn Q-Park Zuidplein in Rotterdam, Q-Park Museumplein in Amsterdam en Q-Park Stadsplein in Amstelveen met dit systeem uitgerust.

Bij het inrijden wordt het kenteken gekoppeld aan het uitgegeven parkeerticket. Na betaling bij de betaalautomaat is het niet meer nodig om bij het

uitrijden een ticket in te voeren. Door de kentekenherkenning gaat de slagboom automatisch open en kan men meteen gemakkelijk uitrijden.

‘Q-Park staat voor comfortabel parkeren’, aldus Mark van Haasteren, algemeen directeur Q-Park Nederland.

‘Kentekenherkenning draagt hier zeker aan bij. Door deze innovatie wordt het parkeren bij ons nog gemakkelijker ge-

maakt. We weten dat onze klanten dat waarderen.’

Op termijn wordt kentekenherkenning niet alleen naar andere parkeergarages uitgebreid, maar biedt het systeem ook andere slimme mogelijkheden, zoals het vooraf reserveren van een parkeerplaats op basis van kentekenherkenning en koppeling aan abonnementen.

Opening nieuw parkeerverwijssysteem: Slim Parkeren Zoetermeer In november opende wethouder Haring van gemeente Zoetermeer het eerste parkeersysteem van de toekomst.

Onder belangstelling van ruim tachtig genodigden uit de mobiliteitswereld, onthulde de wethouder een tekstkar met daarop de tekst ‘PRIS Dorpsstraat Zoetermeer in bedrijf’.

Automobilisten worden vanaf nu in het historisch hart van Zoetermeer snel en eenvoudig naar een vrije parkeerplek geleid. Actuele informatie over alle beschikbare parkeerplaatsen, waaronder ook straatparkeerplaatsen, wordt gekoppeld met elektronische informatieborden langs de wegen naar het oude centrum van de stad. Binnenkort wordt deze informatie ook via een app aan de weggebruiker doorgegeven.

Aansluitend aan de officiële opening was er een symposium waarbij de totstandkoming van het nieuwe systeem in Zoetermeer werd beschreven, en waarbij het belang van actuele parkeerverwijzing werd benadrukt.

Onder leiding van Bert van Leeuwen (bekend van tv) werden verschillende onderwerpen behandeld. Wethouder Hans Haring opende het symposium. Arthur Verhaar van de gemeente Zoetermeer ging in op het hoe en waarom van het nieuwe parkeersysteem. Hij ging in op het succes van investeren in samenwerking door alle partijen. Joep Hintzen van Vialis en Edwin Siemerink van Nedap AVI beschreven

vervolgens de techniek. Zij bespraken de combinatie van het ViValdi-systeem voor dynamisch verkeersmanagement van Vialis en het SENSIT-systeem voor draadloze parkeerdetectie van Nedap AVI. De volgende twee sprekers gingen in op het belang van real time-informatievoorziening bij parkeren. Rob Jeuring van Ecorys benadrukte dat er (te) weinig bekend is over het effect van dergelijke systemen. Casper Stelling van MuConsult berekende de maatschappelijke baten van het nieuwe systeem in Zoetermeer en vertelde over de uitkomsten.

Beide onderzoekers onderstreepten dat

advertentie

dit systeem het zoekverkeer vermindert en de benutting van de bestaande parkeercapaciteit verbetert.

De laatste spreker van de dag was Bert Mooren, directeur van VNO-NCW West.

Hij ging in op het belang van goed mobiliteitsbeleid voor ondernemers in de stad. Het symposium werd afgesloten met een forum op de achterbank waarbij alle sprekers door het publiek werden ondervraagd. Er wordt door de Haagse Hogeschool en MuConsult onderzoek gedaan naar de effectiviteit en de baten van het nieuwe systeem. Hierover wordt in de volgende Vexpansie gerapporteerd.

Nieuw redactielid stelt zich voor Timo Kemerink op Schiphorst

Timo Kemerink op Schiphorst is al ruim tien jaar actief op het gebied van parkeren. Tijdens zijn studie Small Business en Retailmanagement aan de Saxion Hogeschool kwam hij in 2001 in aanraking met het Parkeerbedrijf van de gemeente Enschede. Na een aantal onderzoeken te hebben gedaan verrichtte hij tot zijn afstuderen parttime werkzaamheden voor het Parkeerbedrijf. Direct na zijn afstuderen in 2004 trad hij in vaste dienst bij het Parkeerbedrijf. Hier was hij tot 2009 verantwoordelijk voor het on-street parkeren. De overstap naar off-street parkeren was een logische mede gezien zijn bouwkundige achtergrond (mts bouwkunde).

Op dit moment is hij verantwoordelijk voor vijf gemeentelijke parkeergarages in Enschede, waaronder ook de grootste ondergrondse van Nederland, de H.J. Van Heek met 1650 parkeerplaatsen.

Ook heeft Timo de exploitatie van twee openbare fietsenstallingen onder zijn hoede. Op dit moment wordt onder het Wilminkplein de derde fietsenstalling gerealiseerd.

Naast de exploitatie beheerst hij de bedrijfsvoering en administratieve processen van het Parkeerbedrijf. Zo heeft hij in de afgelopen jaren de Meerjaren Prognose Parkeerbedrijf uitgewerkt tot een professionele tool die als barometer voor het parkeerbedrijf fungeert en is gekoppeld aan de financiële systemen van de gemeente Enschede.

Recente projecten waar hij het meest trots op is zijn; het insourcen van het eerste en tweedelijns onderhoud van de parkeerinstallaties, revitaliseren van parkeergarage Stationsplein (zie blz. 36), overdracht/contractvorming preventief onderhoud aan de gebouweninstallaties en tot slot het uitwerken van het meerjarig onderhoudsprogramma parkeergarages.

Per 1 december neemt hij het stokje binnen de redactieraad van Vexpansie over van Jeroen ter Bekke. Beiden vinden ze het van toegevoegde waarde voor het parkeerbedrijf dat Enschede nauw betrokken blijft bij Vexpan en de parkeerbranche.

Timo ziet uit naar deelname aan de redactieraad en hoopt dat zijn creatieve inbreng zal bijdragen aan het leesplezier.

Levensmotto’s: Don’t follow, take the lead en alles is relatief.

Foto: ©NFP Photography - Pieter Magielsen

9

vexpansie 2013

Vexpannieuws

Monique Pluijm reikt de ESPA’s uit aan de vertegenwoordigers van de parkeergarages

Parkeergarages voorzien van ESPA’s Tijdens het Nationaal Parkeercongres op 3 oktober in de Van Nellefabriek in Rotterdam zijn acht European Standard Parking Awards (ESPA) uitgereikt. Deze awards worden door Vexpan uitgereikt aan parkeergarages in Nederland die voldoen aan de strenge eisen van de Europese koepelorganisatie EPA. De awards gingen naar de volgende parkeergarages: Eemplein in Amers-

foort, Tricotage in Veenendaal en Bolwerk (Q-Park) in Gouda. Een speciale vermelding gaat naar de gemeente Dordrecht waar alle gemeentelijke garages zijn beloond met een ESPA. In Dordrecht gaat het om de parkeergarages: Spuihaven, Veemarkt, Achterom, Riedijkshaven en Sportboulevard.

Op 22 november ontving de Henri Dunant parkeergarage in Nijverdal de

ESPA. Daarnaast zijn de volgende garages van Q-Park goedgekeurd: Mosae Forum (Maastricht), Maasboulevard (Venlo) en de Arendshof (Oosterhout).

En van Interparking de Leidschenhof (Den Haag) en het Stadsplein (Heerhugowaard).

Wilt u ook uw garage aanmelden voor een ESPA, neem dan contact op met het secretariaat: info@vexpan.nl.

Naar verwachting begin 2014 eerste parkeergarages BREEAM BREEAM-NL is een beoordelingsmethode om de duurzaamheidsprestatie van gebouwen te bepalen. Binnenkort kunnen ook eigenaren van parkeergarages een BREEAM-certificaat halen.

Tijdens de interactieve lunchbijeenkomst die Vexpan in november in Huizen organiseerde, gaf de heer Dong Cao, projectmanager Dutch Green Building Council een boeiende inleiding over certificering volgens BREEAM. Men is druk doende om alle specifieke duurzaamheidseisen, te stellen aan parkeergarages, in het systeem op te

10

vexpansie 2013

nemen. Daarbij is steeds goed gekeken naar de eisen om in aanmerking te komen voor een ESPA en naar de NENnormering. De wijze van meten is min of meer gelijk en in sommige gevallen worden iets hogere eisen gesteld. De verwachting is dat in het eerste kwartaal van 2014 de eerste parkeergarages een duurzaamheidscertificaat in ontvangst kunnen nemen.

De aanwezigen waren unaniem van mening dat deze ‘duurzaamheidscertificering’ een stap voorwaarts is voor eigenaren en beheerders van parkeervoorzieningen.

Voor informatie: www.vexpan.nl – presentatie lunchbijeenkomst downloaden en www.breeam.nl.

Algemene Ledenvergadering Op de website van Vexpan kunt u het verslag van de ALV van 3 oktober jongstleden inclusief begroting 2014 en de presentatie Speerpunt Digitalisering downloaden.

Consument geschillencommissie parkeren

Kopgroep digitalisering Het project om actuele parkeerdata in reisinformatie te brengen heeft door de subsidie vanuit het ministerie van Infrastructuur & Milieu (Beter Benutten) een nieuwe boost gekregen. Gemeenten in de kopgroep kunnen daarvan meeprofiteren door een tegemoetkoming van 50 procent in de kosten om de data volgens het open data platform beschikbaar te maken. Peter Martens heeft tijdens de Algemene Ledenvergadering van 3 oktober jongstleden een presentatie gehouden over een van de speerpunten van Vexpan: digitalisering.

Het secretariaat (info@vexpan.nl of 035 – 694 32 45) kan u in contact brengen met de projectleider op het ministerie van I&M.

Onlangs is Vexpan op initiatief van het ministerie van Justitie en Veiligheid benaderd, om te komen tot een consumenten geschillencommissie Parkeren. Dit initiatief is het gevolg van een Europese Richtlijn ADR (Alternative Dispute Regulation) om ingewikkelde rechtszaken te beperken. Dit wordt gesteund door de Consumentenbond en de ANWB. Deze consumenten geschillencommissie Parkeren valt onder een paraplu van totaal 53 geschillencommissies voor allerlei branches, van woninginrichting tot telecombedrijven. Deze richtlijn be-

Omdat Vexpan geen brancheorganisatie is die namens de leden kan handelen, moeten de deelnemende leden (publieke en private parkeerexploitanten) zich individueel bij de geschillencommissie aansluiten. Een eerste inschatting leidt tot een kostenbijdrage van 20 euro per parkeerfaciliteit (parkeergarage of terrein met slagbomen) per jaar. Op dit moment peilt Vexpan de mening en de bereidheid van onze leden tot deelname. Als er voldoende draagvlak blijkt te zijn, gaat een projectgroep samen met de Stichting Geschillencommissie aan het werk met de verdere invulling.

perkt zich tot parkeren achter de slagboom, omdat het parkeren in de openbare ruimte (straatparkeren) al onder de bestuursrechtelijke regelgevingen valt. Vexpan heeft hier een mogelijkheid om samen met Consumentenbond en ANWB een keurmerk aan het parkeren toe te voegen, aanvullend op de welbekende ESPA-awards.

Een positief signaal vanuit parkeren.

Vexpan Agenda 16 januari 2014 Nieuwjaarsrecep tie 13 februari 2014 Lunchbijeenkoms t

Elektrische oplaa

dpunten

25 t/m 28 maart 2014 Intertraffic 2014 Amsterdam RAI 10 april 2014 Algemene Lede

nvergadering en

lunchbijeenkom

st elektronisch be

12 juni 2014 Parking Golf Op

talen

Oprichting expertteam

en

Om te kunnen voldoen aan het toenemend aantal inhoudelijke parkeervragen, roept Vexpan een expertteam in het leven, bestaande uit leden van Vexpan. Inmiddels is een grote groep adviesbureaus onder onze leden serieus in gezamenlijk overleg en heeft interesse om op enigerlei wijze input te leveren aan het expertteam.

17 & 18 juni 2014 VNG-congres 25 september 20 14 Lunchbijeenkoms t kentekenherken

ning

13 november 20 14 Lunchbijeenkoms t Voor meer infor ma

Nieuwe PRIS (Par

keerdata)

tie en aanmelden

, ga naar www.ve

xpan.nl

11

vexpansie 2013

12

vexpansie 2013

keynote speaker Thomas Rau

Geslaagd Nationaal Parkeercongres 2013 Op 3 oktober vond het jaarlijks Nationaal Parkeercongres plaats in de Van Nellefabriek in Rotterdam. Een prachtige industriële locatie die nog mooier uitkwam door de zon die de hele dag scheen. Zo’n 150 bezoekers hebben genoten van een gevarieerd en vernieuwend programma.

TEKST ERNST BOS, STAN VAN DE HULSBEEK, SJOERD STIENSTRA BEELD JEROEN IDEMA

13

vexpansie 2013

PARALLELSESSIE PARKEEROPLOSSINGEN IN BESTAANDE WOONWIJKEN Parkeeroverlast in woongebieden is een veelvoorkomend probleem. Het is zaak om slimme en praktische oplossingen voor het beter benutten van de schaarse parkeerruimte toe te passen. Syb Tjepkema van de gemeente Zwolle en Hans Maljaars van Parking + Protection bespraken, onder leiding van Stan van de Hulsbeek van Spark, mogelijke oplossingen.

Hoewel een bewogen en altijd actueel onderwerp, was het weer een tijd geleden dat dit onderwerp op de agenda stond van het Nationaal Parkeercongres. De laatste keer moet in 2009 zijn geweest, toen de CROW-publicatie Parkeren in woonwijken en het belevingsonderzoek over parkeren in woonwijken van de ANWB verschenen. Hoewel door CROW een gereedschapskist is aangereikt met tools in de categorieën Beïnvloeden, Benutten, Beprijzen (reguleren) en Bouwen, zien we dat de meeste gemeenten de laatste jaren nog vaak de troefkaart ‘reguleren’ trekken, waarbij er een trend te zien is die verschuift van vergunninghoudersparkeren naar de invoering van betaald parkeren met een voor bewoners prettige belanghebbendenregeling.

Zoals beide sprekers lieten zien, ligt de sleutel voor het oplossen in het beter benutten van bestaande parkeercapaciteit. De gemeente Zwolle heeft voor de wijk Assendorp (19e- en begin 20e eeuw) een aanpak opgesteld voor een experiment waarbij het parkeerprobleem in de woonwijk wordt aangepakt door parkeren op afstand te organiseren en ruimtelijke kwaliteit terug te geven aan de buurt met als motto ‘Wat is aan parkeren nodig voor duurzaam prettig leven?’

Hans Maljaars praatte de deelnemers bij over de mogelijkheden van Switchpark. Een systeem waarmee parkeerders geworven en gefaciliteerd worden om leegstaande private parkeerlocaties te gebruiken. Dit kan bijvoorbeeld ongebruikte parkeercapaciteit buiten kantooruren of overcapaciteit van leegstaande kantoorpanden zijn. Dit kan door middel van on-line reserveren, waarbij Parking + Protection het beheer op zich neemt. Zoals uit de presentatie en de discussie blijkt, is het systeem vooral gericht op bezoekers van binnensteden. De sleutel voor het oplossen van parkeerproblemen in woonwijken wordt geboden door dit systeem aantrekkelijk te maken voor bewoners van nabijgelegen buurten. Wellicht een koppeling mogelijk met de Zwolse experimenten?

Met 150 bezoekers was het Nationaal Parkeercongres goed bezocht. In de ochtend aansluitend aan de Algemene Ledenvergadering werden acht ESPA’s uitgereikt, een award voor garages die aan de strenge eisen van de Europese parkeerkoepel voldoen.

Voorafgegaan door een accordeonist werden de awards en de bloemen naar binnen gedragen door Rotterdamse parkeerwachters.

Extra aandacht en een fles champagne was er voor de gemeente Rotterdam, omdat zij voor alle vijf de gemeentelijke garages een award ontvingen (lees hierover meer bij het Vexpannieuws).

Afgaand op de reacties tijdens de koffie en lunch, vonden veel aanwezigen het plenaire ochtendprogramma een schot in de roos. Onder leiding van dagvoorzitter Harald Bresser van RAI Vereniging kwamen eerst architect Thomas Rau en Maurice Geraerts van NXP aan het woord en ontstond vervolgens een levendige discussie tussen deze drie heren waarbij ook Frans Bekhuis van KpVV aansloot.

De dagvoorzitter schetste om te beginnen

14

vexpansie 2013

een mooi beeld van wat de auto-industrie de komende tijd te bieden heeft. Onder andere aan de hand van twee films van zelfrijdende en zelfparkerende auto’s.

Thomas Rau trachtte het publiek vervolgens, op aanstekelijke wijze, te overtuigen dat een duurzame toekomst ligt in een cyclische economie. Een aanpak die ervoor moet zorgen dat grondstoffen niet gedegradeerd worden tot afval, maar dat producten worden gezien als grondstoffendepot. Zijn eigen ontwerp voor het nieuwe gemeentehuis in Brummen is daar een mooi voorbeeld van.

Vertaald naar mobiliteit, pleitte Rau ervoor dat auto’s niet langer verkocht worden, maar als autokilometers worden aangeboden. Na gebruik leveren we onze auto weer in en de auto-industrie zorgt zelf voor hergebruik van de materialen.

Maurice Geraerts nam het publiek vervolgens mee in de toekomst van de auto. Als auto’s steeds meer online zijn, kunnen de sensoren die al in auto’s aanwezig zijn een schat aan informatie ontsluiten. Het meten van de kwaliteit van het wegdek of een bui-

enradar op straatniveau waren slechts enkele van de voorbeelden die tijdens een praktijkproef inmiddels getest zijn.

Tijdens de discussie kwamen naast de nodige vragen over hoe de geschetste ontwikkelingen specifiek geduid moeten worden voor het parkeervak, ook het parkeerbeleid op langere termijn kort aan bod.

Zoals zo vaak, bleek de tijd te kort om alle aspecten uit de diepen, waardoor tijdens de lunch nog met de sprekers doorgediscussieerd werd.

PARALLELSESSIES

De middagsessies werden verzorgd door experts van binnen en van buiten de parkeerwereld. Het onderzoek van Tessa van de Zande van de Radboud Universiteit naar de zin van PRIS en de duiding door verkeerspsycholoog Gerard Tertoolen, schetsten haarscherp de zin en onzin van borden met informatie langs de weg. Uit het onderzoek van Van de Zande kwam naar voren dat slechts twaalf procent van de automobilisten PRIS-informatie daadwerkelijk gebruikt. En

dus was de vraag hoe dit te verbeteren. Het enthousiasme van de zaal leidde de discussie niet alleen langs de vraag ‘Hoe vertellen we automobilisten waar ze kunnen parkeren’, maar ook langs marketing en tarifering.

De vraag of de parkeerder zit te wachten op het digitale geweld dat op hem afkomt, werd door Paul van Loon vakkundig gefileerd in onderdelen. Aan de hand van een onderzoek van de ANWB naar de ergernissen van parkeerders in het algemeen en de particuliere ergernissen van de schrijfster van een ingezonden stuk in het NRC, gaf Paul van Loon – als een ware Jan Mulder bij De Wereld Draait Door – zijn eigen ergernissen– top 5. Zijn centrale vraag daarbij luidt: ‘Waar is de klant in beeld?’ Voldoende stof voor een boeiende discussie tussen de spreker en de zaal onder leiding van Ernst Bos. Tijdens de borrel klonken veel positieve reacties. Mooie locatie, goed georganiseerd en veel nieuwe namen op het programma met vernieuwende onderwerpen. Het was een geslaagde dag. Op naar het volgende parkeercongres!

PARALLELSESSIE DIFFERENTIATIE PARKEERTARIEVEN Op verschillende plaatsen in de wereld worden initiatieven genomen om door differentiatie van parkeertarieven te komen tot een evenwichtiger verdeling van de parkeerdruk. In een parallelsessie werd door Peter Dingemans (TKH), Hans van Raak (gemeente Rotterdam) en Sjoerd Stienstra (Stienstra Advies) een aantal van deze ontwikkelingen toegelicht. Zo worden in verschillende steden in Australië op weekdagen early-bird tarieven aangeboden. Langparkeerders kunnen daarmee tegen aanmerkelijke reductie (65 tot 72 procent) gebruikmaken van parkeeraccommodaties, mits hun aankomst- en vertrektijden binnen bepaalde tijdvensters liggen. In Melbourne is daarnaast een congestieheffing op parkeren ingevoerd met als doel het reduceren van de verkeersdruk op de binnenstad. Het effect daarvan op het autogebruik bleek overigens veel beperkter dan oorspronkelijk verwacht.

In Rotterdam zijn in 1999 vraagafhankelijke parkeertarieven ingevoerd; hoe hoger de parkeerdruk hoe hoger het tarief. De parkeertarieven (minimum 0 gulden/maximum 5 gulden per uur) varieerden per straat, per dag en per dagdeel. Wanneer in een parkeersector met kortparkeerders een bezettingsgraad van boven de 80 procent werd vastgesteld, werd het tarief verhoogd, bij bezettingsgraden onder de 60 procent ging het tarief omlaag. De ervaring toonde aan dat deze vraagafhankelijke tarifering de parkeerdruk kan sturen. Het was echter een arbeidsintensief proces, en door de maximering van het hoogste tarief, werden de tariefverschillen kleiner, waardoor het sturende effect afnam. Per 1 januari 2012 zijn de vraagafhankelijke tarieven in Rotterdam afgeschaft.

Ook San Francisco voerde in 2011 een soortgelijk systeem in, met als doel dat er per straatsectie altijd vrije parkeercapaciteit beschikbaar is en daarmee zoekverkeer wordt voorkomen. Tariefaanpassingen vinden eens in de vier tot zes weken plaats (in parkeergarages eens per kwartaal); de bezettingsgraden op straat worden gemonitord door sensoren. Inmiddels is een redelijk evenwichtige situatie ontstaan. Moest bij de eerste evaluatie bij meer dan 60 procent van de parkeersectoren het tarief worden aangepast, bij de meest recente evaluatie was dit minder dan 40 procent. Er moet veel worden geïnvesteerd in communicatie en gebruikerservaringen, en een geautomatiseerde en betrouwbare datavoorziening is essentieel.

15

vexpansie 2013

Gevolgen zelfrijdende auto voor de parkeerwereld

‘Pick me up KITT’ In de jaren ’80 was KITT, de zelfrijdende auto van Michael Knight in de serie Knight Rider nog toekomstmuziek. Dertig jaar later is de introductie van de zelfrijdende auto geen toekomstmuziek meer, en hebben de eerste exemplaren al tienduizenden kilometers afgelegd. De zelfrijdende auto heeft niet alleen gevolgen voor de verkeerswereld, maar ook voor de wijze waarop we in de toekomst parkeren.

TEKST MARTIN BLANKENDAAL (SPARK)

Op hoofdlijnen zijn er drie typen zelfrijdende auto’s; auto’s die met behulp van de bestuurder zelf achteruit kunnen inparkeren, auto’s die volledig zelfstandig (bestuurder is al uitgestapt) kunnen parkeren en auto’s die volledig zelf kunnen rijden.

Auto’s die met enige hulp van de bestuurder zelf achteruit kunnen inparkeren zijn reeds te koop. Ze bieden vooral gebruiksgemak aan de eigenaren, maar hebben weinig gevolgen voor het parkeerlandschap. Bij de zelfparkerende voertuigen zijn er twee subtypes. Ten eerste auto’s die door de bestuurder naar een beschikbare parkeerplaats worden gereden waarna de auto, nadat de inzittenden zijn uitgetapt, zichzelf inparkeert.

Ten tweede auto’s die bij de ingang van een parkeergarage of parkeerterrein worden achtergelaten in een zogenaamde handoverzone en daarna zichzelf parkeren. Voor beide gevallen vindt de aansturing hiervan plaats met een app op de mobiele telefoon.

Het laatste type is de volledig zelfrijdende auto, die dus niet alleen zelfstandig kan parkeren, maar ook zelfstandig van A naar B kan rijden. De twee laatste typen worden

16

vexpansie 2013

momenteel door diverse partijen ontwikkeld, zoals autofabrikanten en Google.

Naar verwachting duurt het nog enkele jaren voordat de technologie en de wetgeving dusdanig zijn ontwikkeld dat zelfparkerende en zelfrijdende voertuigen daadwerkelijk op het wegennet zullen verschijnen.

Daarbij is de verwachting dat volledig zelfstandig parkerende voertuigen er eerder zijn dan zelfrijdende voertuigen. Een parkeergarage of -terrein voor zelfparkerende voertuigen kan zich immers op privaat terrein bevinden en kan dusdanig worden gebruikt dat daar geen personen aanwezig zijn. Daarmee is het risico op ongevallen met letselschade minder groot, terwijl ook geen of minder wetgeving nodig is om het mogelijk te maken. Uiteindelijk is de opmars van de zelfrijdende auto onvermijdelijk. De voordelen zijn immers evident: minder ongevallen, een betere benutting van de capaciteit van het wegennet en parkeervoorzieningen, de mogelijkheid om tijdens de rit te werken of te ontspannen enzovoort.

Maar wat zijn nu de gevolgen van zelfparkerende voertuigen en zelfrijdende auto’s voor

parkeren, zowel in het algemeen, als op straat, op terreinen en in garages?

BETER EXPLOITATIERESULTAAT

In Nederland zijn circa 14 miljoen parkeerplaatsen beschikbaar voor ruim 8 miljoen personenauto’s, ofwel ruim 1,5 parkeerplaatsen per auto. In stadscentra is het vaak lastig om een vrije parkeerplaats te vinden, terwijl parkeergarages van kantoren en woonlocaties op hetzelfde tijdstip (gedeeltelijk) leeg staan. Als we uitgaan van de meest vergaande variant van de zelfrijdende auto, dan kan een automobilist nadat hij is aangekomen op zijn bestemming, uitstappen en uitladen en vervolgens de auto de opdracht geven een parkeerplaats te zoeken en te parkeren. Als hij weer wil vertrekken kan hij enige tijd voor vertrek een signaal afgeven, komt de auto naar hem toe, stapt hij in en vertrekt weer. Hierdoor is voor dubbelgebruik niet langer de loopafstand relevant, maar de rijafstand, die uiteraard groter is dan de loopafstand. Dat betekent dat de mogelijkheden voor dubbelgebruik van parkeerplaatsen aanzienlijk toenemen, waardoor

minder plaatsen nodig zijn en de bezetting van de resterende plaatsen toeneemt. Goed voor het exploitatieresultaat van parkeervoorzieningen én de kwaliteit van de openbare ruimte.

MAATVOERING

Of het nu de zelfrijdende auto is of de zelfparkerende auto; er zal sprake zijn van minder manoeuvreerruimte om te parkeren dan wanneer automobilisten dat zelf doen.

Omdat de voertuigen een optimale manoeuvre maken, maar ook omdat het niet meer nodig is de portieren te openen; de automobilisten hoeven niet meer in- en uit te stappen als de auto geparkeerd is. Daardoor kunnen de voertuigen bij haaks of bij schuin parkeren dichter naast elkaar staan, waardoor minder ruimte nodig is. Bij langsparkeren is het zelfs denkbaar dat de voertuigen keurig op lengte aansluiten en zich af en toe herschikken als een aantal voertuigen is in- en uitgereden. Door optimaal gebruik te maken van de lengteverschillen tussen de voertuigen wordt de beschikbare ruimte efficiënter benut.

Bijzondere parkeerplaatsen als parkeerplaatsen voor minder validen (met extra breedte), vrouwenplaatsen en familieplaatsen zijn niet meer nodig, want alle parkeerplaatsen zijn voor alle parkeerders geschikt. Het is vooral van belang dat de handoverplaats (sociaal en verkeers-) veilig is en voldoende ruim is opzet voor gebruik door alle doelgroepen.

INRICHTING

Doordat in een garage of op een terrein voor zelfparkerende voertuigen nauwelijks nog personen komen zijn aanzienlijke besparingen mogelijk. Qua ontwerp is comfort voor de parkeerder niet nodig. Dat betekent dat minder ruimte nodig is voor bochten en dat steilere hellingbanen mogelijk zijn. Er zijn minder of geen trappenhuizen, liften en vluchtwegen nodig.

De interne hoogte hoeft niet langer te worden aangepast aan het welbevinden van de parkeerders en kan worden verlaagd van 2,30 naar 2,10 meter. Qua inrichting is het niet nodig om bebording aan te brengen, markeringen en coatings aan te brengen om onder andere parkeervakken en voet-

gangersvoorzieningen aan te geven of wanden en kolommen te schilderen en een hoog verlichtingsniveau te realiseren.

EINDE MECHANISCH PARKEREN?

Voorgaande consequenties voor ontwerp en inrichting vertonen veel overeenkomsten met een aantal van de toegevoegde waarden van het zogenaamde mechanisch parkeren.

En dan met name de volautomatische parkeersystemen. Immers, ook volautomatische parkeersystemen benutten beschikbare oppervlak efficiënter, door auto’s met behulp van pallets of shuttles te transporteren en daardoor te besparen op ruimte tussen de parkeervakken, manoeuvreerruimte, benodigde hoogte, hellingbanen en trappenhuizen/liften. Omdat deze voordelen door zelfrijdende en zelfparkerende voertuigen ook mogelijk zijn, vervalt een groot deel van het onderscheidend vermogen van een volautomatisch parkeersysteem. Zeker als de techniek zich verder ontwikkelt en de voertuigen met elkaar kunnen communiceren.

Dan is het ook mogelijk om de parkeerwegen te gebruiken voor het parkeren van auto’s, en

17

vexpansie 2013

No limits

Slijtlagen voor parkeerdekken Door onze innovatieve manier van denken zijn wij freerunners in hart en nieren; als het nuttig of nodig is, kijken wij over de grenzen van ons vakgebied heen. Want uiteindelijk telt alleen het resultaat: Bolidrain速 en Boligrip速 parkeersystemen.

Geluiddempend, scheuroverbruggend, slijtvast, antislip, verwarmbaar, onderhoudsvriendelijk en kleurrijk.

Bolidt, no limits. http://og.bolidt.nl

de weg van en naar de handoverzone vrij te maken door als het nodig is een aantal auto’s te verplaatsen. Daarmee neemt het oppervlakte per parkeerplaats dus af en zal deze de oppervlakte per parkeerplaats van mechanische parkeersystemen gaan benaderen.

Met name bij de toepassing van autoliften in plaats van hellingbanen.

Waar nu volautomatische parkeergarages interessant zijn als kostenbesparing ten opzichte van een traditionele parkeergarage, om meer parkeercapaciteit te bieden op krappe of onregelmatig gevormde footprints, als blikvanger (zoals de Smarttorens), om een innovatieve uitstraling te creëren of op plaatsen waar een hoge veiligheid (sociale en verkeersveiligheid, geen inbraak, diefstal en vandalisme) van belang is kan straks een parkeervoorziening voor zelfparkerende auto’s op de meeste van deze punten de concurrentie met een volautomatische parkeergarage aangaan. Voor de ontwikkelaar en exploitant zullen de kosten daarbij naar alle waarschijnlijkheid veel lager zijn dan die van een mechanische parkeergarage.

Wat betreft de halfautomatische parkeersy-

De gevolgen voor de parkeerwereld zullen groot zijn stemen zijn de gevolgen beperkter. Deze systemen zijn immers vooral geschikt om de capaciteit van traditionele parkeergarages te vergroten door één of enkele voertuigen naast of boven elkaar te laten parkeren.

Daardoor zullen halfautomatische parkeervoorzieningen minder gevoelig zijn voor de concurrentie van zelfparkerende voertuigen dan volautomatische parkeersystemen.

EERSTE CONCLUSIES

Hoewel de zelfstandig rijdende auto nog toekomstmuziek is, is zijn komst dichterbij en zullen de gevolgen voor de parkeerwereld groot zijn. En zal er vroeg of laat een par-

keerder bij een handoverzone Pick me up, KITT! in zijn mobiele telefoon roepen.

Daarom moeten we nu al anticiperen op zijn komst. Of het nu gaat over het berekenen van de parkeerbehoefte (meer en beter dubbelgebruik doordat het verzorgingsgebied dankzij de zelfrijdende auto’s toeneemt) of om de ontwerpopgave voor nieuwe parkeervoorzieningen (efficiënter ruimtegebruik en rekening houden met de mogelijkheden om in de toekomst zelfparkerende voertuigen te faciliteren).

Rekening houden met de toename van de mogelijkheden voor dubbelgebruik kan bijvoorbeeld door alvast grotere loopafstanden te accepteren of door tijdelijke parkeervoorzieningen op het maaiveld te realiseren die later eenvoudig kunnen worden omgevormd tot een speeltuin of groenvoorziening.

Qua ontwerp zijn kolomvrije overspanningen gewenst, waardoor de vakken smaller kunnen worden gemaakt voor zelfparkerende auto’s. Als kolomvrije overspanningen niet mogelijk zijn kan voor aangepaste stramienen worden gekozen. Er zijn reeds ontwikkelaars die rekening houden met een netto breedte van 10 meter tussen twee kolommen, nu geschikt voor 4 parkeervakken met een breedte van 2,50 meter en in de toekomst voor 5 parkeervakken met een breedte van 2 meter voor zelfparkerende voertuigen. Ook kan rekening worden gehouden met de toekomstige realisatie van een handoverzone.

We moeten ook rekening houden bij bestaande parkeervoorzieningen met krappe parkeervakken, zoals verouderde garages en stallinggarages. Want die kunnen weer interessant worden omdat de afmetingen van de parkeervakken niet langer hoeven te worden gedimensioneerd op parkeercomfort en inen uitstappen van de parkeerders, maar op de manoeuvres van de zelfsturende voertuigen, waarbij het geen probleem is als die een aantal keer moeten steken om een plaats in of uit te rijden.

19

vexpansie 2013

Update

Digitalisering van de parkeerketen; laveren tussen techniek en acceptatie Steeds meer gemeenten ondernemen stappen op de snelweg van de digitale parkeerketen. Technisch is bijna alles mogelijk, maar de maatschappelijke praktijk blijkt vaak weerbarstiger.

Lees verder Hoe te handelen en waar aan te denken?

De oproep van Minister Plasterk aan 160 wethouders begin dit jaar om een E-loket in te richten gaf een flinke boost aan diverse gemeentelijke initiatieven.

Uitvoeringskosten parkeren: het kan nog veel beter

Bijna 50% van de gemeenten is financieel instabiel of kwetsbaar, meldt de Rekenkamer Metropool Amsterdam. En door de gevolgen van de rijksbezuinigingen en decentralisaties gaat dat percentage de Lees verder komende jaren eerder omhoog dan omlaag, zo is de verwachting. Betaald parkeren is voor veel gemeenten een belangrijke bron van inkomsten. Maar de parkeerinkomsten dalen of - op zijn best - blijven gelijk.

Lees meer over deze ĂŠn andere parkeergerelateerde onderwerpen, producten, projecten, kennis en blogs op www.spark-parkeren.nl

Spark analyseert parkeervraagstukken. Van auto’s en fietsen.

Wij ontwikkelen samen met de opdrachtgever een oplossing die duurzaam is. Oplossingen die haalbaar zijn. Functioneel, technisch, organisatorisch, en natuurlijk ook financieel.

Bij het ontwikkelen van onze visies, plannen en oplossingen houden wij altijd de (latente) wensen en verlangens van parkeer-

Nieuwstraat 4 | 2266 AD Leidschendam

ders in ons achterhoofd. Want als we voor deze groep de beste

T 070 317 70 05

oplossing bedenken, is dat automatisch ook de beste oplossing

info@spark-parkeren.nl

voor onze opdrachtgevers.

www.spark-parkeren.nl @sparkparkeren linkedin.com/company/spark-parking parkeerwoordenboek.nl

Garagenieuws In de rubriek Garagenieuws lichten we elk nummer een nieuwe parkeergarage uit.

P+R de Uithof De P+R-voorziening beperkt de parkeer- en verkeersdruk in De Uithof in Utrecht. Dat is goed voor de bereikbaarheid, de leefbaarheid en verdere ontwikkeling van het gebied. De gemeente Utrecht is namens de Universiteit Utrecht, Hogeschool Utrecht en Universitair Medisch Centrum Utrecht opdrachtgever voor de bouw van de parkeergarage.

P+R de Uithof is een parkeergarage met 2000 parkeerplaatsen. Het oppervlak van het gebouw heeft een omvang van bijna anderhalf voetbalveld. De toegang voor auto’s wordt gemaakt vanaf de Universiteitsweg, in het verlengde van de zuidelijke afrit van de autosnelweg A28. Van de 2000 plaatsen zijn er 750 gereserveerd voor de Universiteit Utrecht, 600 voor personeel van het Universitair Medisch Centrum Utrecht en 150 voor de Hogeschool Utrecht. De resterende 500 plaatsen zijn bedoeld als P+R-voorziening. De begane grond is gereserveerd voor het overige vervoer. (Hoogwaardig) Openbaar Vervoer in de vorm van bussen en later trams zorgt voor een snelle aansluiting met het centrum. Er is een fietsenstalling voorzien en ruim voldoende ruimte voor voetgangers die vanuit het Utrecht Science Park aansluiting zoeken met het openbaar vervoer, of op weg zijn van of naar hun gestalde auto. Op de begane grond wordt ook een commerciële ruimte gebouwd, waarvan de gebruiker momenteel nog niet bekend is, en een ruimte voor de beheerder en voor het personeel van de openbaar vervoerder. Daarnaast wordt voor klimmers aan de zuidgevel van de parkeergarage een klimwand gebouwd. De gemeente Utrecht wil hiermee de stad leefbaar en bereikbaar houden èn een aantrekkelijke vestigingsplaats blijven.

Aantal plaatsen 2000 Oppervlak 7500 m2 Hoogte 30 meter Opdrachtgever Gemeente Utrecht Directievoerder IBU Stadsingenieurs Architecten KCAP en studioSK/Movares Leuk weetje In de P+R de Uithof is de langste energiezuinige led-lichtlijn ter wereld geïnstalleerd met een lengte van zes kilometer.

Foto: Spark

21

vexpansie 2013

Nieuwe CROW-publicatie

Oplaadpunten in De ontwikkeling van elektrisch vervoer staat volop in de aandacht. Het elektrisch rijden past bij ambities op het gebied van duurzaamheid (verminderen van uitstoot van broeikasgassen) en leefbaarheid (verminderen schadelijke uitstoot). Bovendien draagt elektrisch rijden bij aan minder geluidsoverlast en biedt het economische kansen voor de Nederlandse automotive industrie.

TEKST MARLEEN HOVENS (CROW) EN JEROEN QUEE (GRONTMIJ) 

De (nog) geringe actieradius van elektrische auto’s maakt een relatief fijnmazig netwerk van oplaadpunten noodzakelijk. Het elektrische wagenpark groeit en de ambities van overheden zijn hoog. Er zijn al signalen dat er op korte termijn in sommige steden te weinig oplaadmogelijkheden zullen zijn.

22

vexpansie 2013

Elektrisch opladen kan tegen relatief lage kosten op eigen terrein. Veel mensen hebben echter geen eigen oprit of garage. Hierdoor zijn oplaadpunten nodig die openbaar toegankelijk zijn. Er is al een flink aantal parkeergarages met oplaadpunten. Daarnaast is het belangrijk om in de openbare ruimte

voldoende oplaadpunten te hebben.

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het realiseren van elektrische oplaadpunten in de openbare ruimte. Bovendien behandelt de gemeente aanvragen van burgers hieromtrent. Het is belangrijk om doeltreffend te werk te gaan met de aanleg en het beheer van

openbare ruimte publieke laadinfrastructuur en de (potentiële) bestuurder van een elektrische auto (de e-rijder) duidelijkheid te bieden over het beleid en procedures.

Netbeheerders (verenigd in de stichting elaad) hebben, bij wijze van pilot, de afgelopen drie jaar voor eigen kosten het overgrote deel van de oplaadpunten in de openbare ruimte gerealiseerd. Enkele steden, waaronder Amsterdam, hebben zelf oplaadpunten geplaatst.

Vanaf 2013 gaan alle lokale overheden naar verwachting vaker het plaatsen van extra oplaadpunten zelf organiseren en daarmee ontstaan nieuwe marktinitiatieven.

Een heldere aanpak en procedure voor de aanvraag van oplaadpunten neemt belemmeringen weg voor (potentiële) e-rijders.

Duidelijkheid voor de e-rijder over het beleid

draagt bij aan optimaal functioneren van elektrische mobiliteit. Dit draagt weer bij aan het bereiken van de gestelde milieu- en mobiliteitsdoelstellingen. Het begint met een duidelijk loket. De gemeente is aan zet voor het toetsen van aanvragen en voor de vervolgstappen om te komen tot de inpassing en inrichting van de oplaadpunten.

De nieuwe CROW-publicatie (nummer 336) beoogt een praktische handreiking te zijn voor de beleidsvorming en –uitvoering rond elektrische oplaadpunten in de openbare ruimte. De publicatie is tot stand gekomen in opdracht van Agentschap NL (namens de Taskforce Formule E-team) en opgesteld door de samenwerkende bureaus HetEnergieBureau en Grontmij. Dit artikel belicht beknopt enkele kernpunten uit de publicatie.

DE LADDER VAN LADEN

Het belangrijkst bij het verder uitbreiden van het aantal oplaadpunten is een heldere structuur in het aanbod. De ladder van laden biedt een structuur voor de mogelijke oplossingen voor het beleid en procedures. De treden leiden van zelfvoorzienendheid van e-rijders naar een gemeentelijke voorziening of bijdrage.

Trede 1: De e-rijder is zelfvoorzienend: een e-rijder die kan parkeren en laden op eigen terrein kan een eigen laadoplossing realiseren die op de bestaande netaansluiting wordt aangesloten. De gemeente kán, maar hóeft geen actieve rol in te nemen. Subsidiëring van oplaadpunten op eigen terrein is een mogelijkheid; sommige automerken bieden gratis oplaadpunten voor thuisgebruik bij

23

vexpansie 2013

aankoop van een elektrische auto.

Trede 2: De e-rijder parkeert op een openbare plek en laadt via een private oplaadvoorziening; dit is een nieuwe oplossing die nog vrijwel niet is toegepast en nadere studie vergt hoe taken en verantwoordelijkheden met betrekking tot beheer, financiering en exploitatie kunnen worden geregeld.

Mogelijkheid 1: parkeren op een openbare plek en het oplaadpunt staat op eigen terrein.

Mogelijkheid 2: parkeren op een openbare plek en een privaat oplaadpunt in de openbare ruimte.

Trede 3: De e-rijder maakt gebruik van publiektoegankelijke oplaadvoorzieningen Mogelijkheid 1: Een publiektoegankelijke par­ keerplek op privaat terrein met oplaadpunt.

Eigenaren en beheerders van publiektoegankelijke parkeerplekken, zoals parkeergarages en bedrijventerreinen, kunnen oplaadpunten plaatsen die publiektoegankelijk zijn. Er is geen nieuwe netaansluiting nodig en de uitvoering van de oplaadpunten kan eenvoudig zijn. De eigenaar van het oplaadpunt bepaalt toegang en gebruik van het oplaadpunt.

Mogelijkheid 2: Een openbare parkeerplek

en publiektoegankelijk oplaadpunt in de openbare ruimte. De toegang en verrekening op deze oplaadpunten vindt plaats via het ‘marktmodel’.

DE WERKING VAN HET MARKTMODEL

De Nederlandse markt heeft een uniform model ontwikkeld voor de verrekening van de oplaadkosten. Het marktmodel standaardiseert twee zaken: De mogelijkheid om met één laadpas op alle oplaadpunten in Nederland elektriciteit af te nemen (interoperabiliteit).

De mogelijkheid de afname van elektriciteit per individu in rekening te brengen.

De in Nederland actieve laaddienstverleners en laadpuntexploitanten hebben de vereniging eViolin opgericht om de financiële afhandeling van laadtransacties op uniforme wijze te faciliteren. Hiermee is in Nederland een gebruiksvriendelijke structuur tot stand gebracht. Dit is enigszins te vergelijken met de werking van de OVchipkaart. Bijvoorbeeld in Duitsland is dit veel meer versnipperd en moet de e-rijder met een verzameling pasjes op weg.

AANVRAAGPROCEDURE GEBRUIKER

Mensen die elektrisch gaan rijden willen beschikken over een oplaadmogelijkheid.

Voor de burger die dit niet op eigen terrein kan realiseren is het plezierig om op een gemakkelijke manier te weten te komen dat dit kan en hoe hij dit moet aanpakken. Het verdient de voorkeur als gemeenten zoveel mogelijk een uniforme aanpak hanteren.

De aanvraag voor een oplaadmogelijkheid moet worden gedaan bij de gemeente. Het aanvraagtraject kent zes stappen: 1 Het loket Een gemakkelijk vindbaar ’loket’ faciliteert (potentiële) e-rijders op een positieve manier.

2 Toetsing aanvraag De gemeente toetst een aanvraag op volledigheid en aan het eigen beleid.

3 Toetsen/selecteren locatie De gevraagde locatie wordt getoetst en goedgekeurd of er wordt gezocht naar een alternatieve locatie.

4 Het verkeersbesluit en akkoord Om een parkeervak specifiek aan te wijzen voor (het opladen van) elektrische auto’s en hierop te kunnen handhaven is het nemen van

advertentie

Profiteer van 5 jaar ervaring in digitale handhaving g 9 9 9 9 9

Bewezen prestatie en grote bedrijfszekerheid Lage onderhoudskosten en hoge levensduur Onopvallend en discreet door plaatsing apparatuur binnen in de e auto Controle en bezettingsgraad van individuele parkeerplaatsen Korte implementatietijd en optimaal handhavingsproces door ruime ervaring

Digitaal handhaven met ScanAuto, ScanScooter en ScanPDA biedt elke gemeente de juiste oplossing voor haar specieke parkeeromgeving. Wilt u meer weten, neem contact op met Allard Blom, 0294-750333, info@scanacar.com of kijk op www.scanacar.com.

een verkeersbesluit noodzakelijk. Hiervoor geldt een specifieke, wettelijke procedure.

5 Voorbereidingen voor realisatie Informeren van betrokkenen en uitvoeren formele meldingen (bijvoorbeeld graafwerk).

6 Realisatie De realisatiefase bestaat uit het daadwerkelijk plaatsen van het oplaadpunt, testen en in gebruik nemen.

INPASSING IN OPENBARE RUIMTE

Bij concrete inpassing in de openbare ruimte gelden enkele aandachtspunten: Locatiekeuze Een goed doordachte locatiekeuze is het startpunt. Hierbij zijn woon- en werkadressen, te bezoeken bestemmingen en spreiding over de gemeente van belang.

Uit praktisch oogpunt moeten boomwortels, kabels, leidingen en langzaam verkeer ontzien worden. Verdere afwegingen zijn onder andere parkeerdruk, zichtbaarheid en veiligheid.

Ook draagvlak in de omgeving is een aandachtspunt: regelmatig maken bewoners bezwaar tegen de plaatsing van een oplaadpunt als door het reserveren van parkeerruimte voor opladen, reguliere parkeerruimte vervalt. Het is dus in elk geval belangrijk om voor een goede onderbouwing van de plaatsing in relatie tot de beschikbare parkeerruimte zorg te dragen.

Inrichting locatie oplaadpunt Een oplaadzuil met twee oplaadpunten wordt het meest toegepast. Het duidelijk markeren en de zichtbaarheid als ’EV-plaats’ bestemt de parkeerplaats voor elektrische auto’s. Ook is het belangrijk om er rekening mee te houden dat de plaats waar de laadkabel op de auto wordt aangesloten verschilt. Bij de Nissan Leaf is dit bijvoorbeeld in de neus, andere autotypen hebben de aansluiting aan de zijkant of aan de achterkant.

Meer gedetailleerde informatie over de inrichting van het oplaadpunt is te lezen in de CROW-publicatie. Het gaat dan om plaatsing ten opzichte van het parkeervak; plaatsing van noodzakelijke verkeersborden; vrije loopruimte rond de laadpaal; vermijding van obstakels; verhardingskeuze en verkeersdoorstroming en -veiligheid.

Beheer en onderhoud De wegbeheerder moet toezien op het maken van afspraken over realiseren, exploiteren, beheren en onderhouden van de laadpalen in overeenkomst met gebruikers, leveranciers en dienstverleners. De gemeente is zelf verantwoordelijk voor de parkeerregulering en handhaving. Ten aanzien van het beheer

moeten de volgende taken op een adequate manier belegd zijn: technisch beheer, storingsmanagement, helpdeskfunctie, bevestigen installatieverantwoordelijkheid voor de oplaadpunten, administratief beheer/ serviceverlening en verwijderen van oplaadpunten als geen aanleiding meer is tot het gebruiken ervan.

OPLAADPUNTEN PARKEERGARAGES

Het realiseren van oplaadpunten in parkeergarages kan onderdeel zijn van het gemeentelijke beleid. Hoe dit kan worden bewerkstelligd is sterk afhankelijk van de al aanwezige elektrische installaties in de parkeergarage. Vanwege de verwachte groei van elektrisch rijden is uitbreidbaarheid van de installatie voor opladen een serieuze afweging waard. Ook voor andere eigenaren/ exploitanten kan het toevoegen van oplaadpunten de gebruikswaarde van de parkeergarage verhogen.

REGULERING EN HANDHAVING

De gemeente moet de exclusieve toepassing van een parkeerplaats voor elektrische auto’s waarborgen met een verkeersbesluit en een verkeersbord E4 of E8 met onderbord ‘opladen elektrische voertuigen’ of ‘elektrische voertuigen’. Oplaadpunten in de openbare ruimte worden in het algemeen niet ‘op kenteken’ gereserveerd, zodat de oplaadpunten voor alle elektrische auto’s te gebruiken te zijn. Voor specifieke organisaties en doelgroepen (zoals Greenwheels, gehandicapten en huisartsen), kan een uitzondering worden gemaakt.

Meestal hanteert de gemeente het uitgangspunt dat een elektrische auto die met de laadkabel is aangesloten op het oplaadpunt,

de betreffende parkeerplaats mag gebruiken. De eigenaar van de auto hoeft dus niet de auto te verzetten als deze is opgeladen.

Dat is prettig voor deze gebruikers en leidt in de huidige situatie niet of nauwelijks tot knelpunten.

Niettemin wordt zo een groter beslag op de beschikbaarheid van de laadpalen gelegd dan strikt genomen nodig is. Bij het verder toenemen van het elektrische wagenpark wordt het misschien nodig om strengere richtlijnen te gaan hanteren en alleen auto’s die daadwerkelijk aan het opladen zijn, toe te staan om te parkeren bij de laadpaal. De laadpaal geeft met de kleur van de verlichting van de stekkeraansluiting aan of er een oplaadactie aan de gang is. Om dit goed te borgen is het belangrijk om een heldere instructie aan de parkeerwachters te geven.

Zij moeten in elk geval bekend zijn met de elektrische autotypen en met de werking en signalen van de laadpalen.

Als er sprake is van gereguleerd parkeren is de juridische werking zodanig, dat het gereguleerd parkeren ook geldt voor elektrische auto’s bij een oplaadpunt. Ook voor deze auto’s moet dus voor het parkeren worden betaald. Sommige gemeenten maken tijdelijk nog een uitzondering om elektrisch rijden extra aantrekkelijk te maken. Eigenaren van elektrische auto’s in vergunninggebieden hebben een parkeervergunning nodig.

DE PUBLICATIE

CROW-publicatie 336 kent diverse praktisch bruikbare bijlagen, onder andere een voorbeeld van een aanvraagprocedure, een opdrachtomschrijving bij aanbesteding en een voorbeeld van een verkeersbesluit.

25

vexpansie 2013

Pilot Slim Parkeren Leren van de toepassing van parkeerapps

Maastricht kampt met een spreidingsvraagstuk op het gebied van parkeren, vooral in de weekenden en op topdagen. Parkeerinformatievoorziening via het wegkantsysteem is er al, maar deze biedt beperkte informatie en is relatief duur.

TEKST WILLY VERWEIJ, FERRY WAHLS EN CASPER STELLING  BEELD Q-PARK

Informatievoorziening in-car en pre-trip kan bijdragen aan het beter informeren van parkeerders opdat zij een betere keuze kunnen maken. Dit vergroot de gastvrijheid van de stad en levert bovendien maatschappelijke voordelen op. Dit is door Maastricht Bereikbaar en Q-park onderzocht in het pilotproject Slim Parkeren. Dit project won onlangs de EPA award 2013. Hierover is in Vexpansie 3-2013 gerapporteerd.

Het ministerie van Infrastructuur & Milieu

26

vexpansie 2013

wil met het programma Beter Benutten de files in tien regio’s met 20 procent verminderen. Een andere doelstelling van Beter Benutten is slimme innovaties inzetten om de bestaande infrastructuur (dus ook parkeerplaatsen) beter te benutten. Rijk en regio vullen deze doelstelling gezamenlijk in. Hiertoe is in Maastricht het regionale programma Maastricht Bereikbaar gestart.

Parkeerspreiding en minder zoekverkeer dragen bij aan de doelstellingen van het

programma Maastricht Bereikbaar. Het onderzoek naar het gedrag van automobilisten onder invloed van interventies via een smartphoneapplicatie, is van belang om basiskennis op te bouwen. Het systeem moet een bijdrage leveren aan het verminderen van het aan parkeerdruk gerelateerde zoekverkeer. De hoofddoelstelling van het project luidt: zorgen voor een optimale geleiding van bezoekers naar beschikbare parkeervoorzieningen in het centrum en de

Figuur 1: bezettingsgraad zaterdag

binnenranden. Subdoelen van deze pilot zijn meer spreiding over parkeerlocaties, verminderen van het zoekverkeer, minder wachttijd voor parkeerlocaties, verbeteren van de (beleving van de) bereikbaarheid en verkrijgen van inzicht in prikkels voor zelfsturend parkeergedrag.

Dat er een spreidingsvraagstuk is in Maastricht, blijkt uit figuur 1. De figuur toont een weergave van de bezettingsgraad van verschillende faciliteiten gedurende de drukste bezoekersdagen van de week. Wat opvalt is dat de verschillen in bezettingsgraad op een zaterdag groot zijn. Er is ruim voldoende capaciteit, maar deze wordt niet optimaal benut.

DE PARKEERAPP 1.0

De app heeft de vorm van een navigatiehulp.

De deelnemer kiest een bestemming (of een parkeervoorziening) en wordt vervolgens naar deze locatie genavigeerd. Bij het uitkiezen van de parkeerlocatie wordt een uitgebreide set informatie aangeboden over de selectie parkeerlocaties in Maastricht. Over straatparkeren wordt alleen generieke statische informatie aangeboden. De informatie

Figuur 2: ontwikkeling downloads app

die de app aanbiedt, kan worden opgesplitst in twee categorieën: statische informatie: informatie die altijd hetzelfde is, zoals de locatie en parkeertarief en dynamische informatie: informatie die tijdsafhankelijk is, zoals actuele bezetting. De app onderscheidt zich van andere informatiebronnen (zoals wegkantsystemen en andere apps) doordat de aangeleverde informatie gepersonaliseerd is op basis van een aantal variabelen zoals gekozen bestemming, huidige locatie en evolutie van bezettingsgraden. Nadat de app live ging, werden potentiële deelnemers uitgenodigd om zich te registreren en de app te installeren op hun smartphone.

Verschillende wervingsacties werden opgezet om de app bekendheid te geven onder de bezoekers van Maastricht. De app blijft in ieder geval tot en met het einde van het project (eind 2014) actief.

WERVING DEELNEMERS

Figuur 2 toont de ontwikkeling van het aantal gebruikers van de app, gebaseerd op het aantal keer per periode dat de app is gedownload en geactiveerd. Wat opvalt is dat het aantal gebruikers door de tijd heen redelijk lineair oploopt.

Het uiteindelijke aantal gebruikers ligt lager dan vooraf verwacht. Een verklaring hiervoor is dat de doelgroep relatief ongrijpbaar is, omdat recreatief bezoek aan Maastricht onregelmatig is. Hierdoor is de trefkans van de wervingsacties beperkt. In de toekomst wordt het mogelijk om meer gerichte wervingsacties uit te voeren op plekken waarvandaan veel bezoekers naar Maastricht komen tijdens drukke weekenden (hierbij wordt een koppeling gelegd met het project spitsmijden bezoekers van Maastricht-Be-

Pilot Slim Parkeren in

Eindrapport Pilot Slim Parkeren Maastricht Bereikbaar

1209181_MB_S lim_Parkeren_E

indrapport_def Blad 1 van 36

Eindrapport Pilot Slim Parkeren

reikbaar, waar momenteel gewerkt wordt aan het ontsluiten van anonieme GPS-data van bezoekers op herkomst-bestemmingsniveau).

Het gemiddelde gebruik van de app is hoog op donderdag tot en met zaterdag (gemiddeld 9,6 tot 12,8 sessies per dag) en laag op zondag tot en met woensdag (gemiddeld 6 tot en met 7,6 sessies per dag). Donderdag tot en met zaterdag zijn tevens de weekdagen waarop de beschikbare parkeercapaciteit het kleinst is en de kans op een volledig bezette parkeerlocatie het grootst.

Als we kijken naar de verdeling van het aantal sessies per gebruiker dan blijkt dat 33 procent de app slechts één maal heeft gebruikt in vier maanden tijd. 38 procent gebruikte de app twee of drie keer, en 29 procent procent van de gebruikers gebruikte de app vaker dan drie keer. In totaal zijn er in vier maanden 1.100 sessies uitgevoerd.

Figuur 3: wel of geen gebruik maken van informatie

27

vexpansie 2013

GEBRUIKERSENQUÊTE

395 app-gebruikers werden uitgenodigd om de enquête in te vullen. Uiteindelijk hebben 93 gebruikers de enquête ingevuld (een respons van ongeveer 23 procent). Deze respons is aan de lage kant. De conclusies zijn derhalve indicatief. Van de respondenten die meer dan één keer de stad bezochten over de afgelopen drie maanden, gaf 24 procent aan minstens één keer te hebben moeten aanschuiven in de rij bij een parkeergarage, of een alternatieve parkeerplaats gezocht te hebben, omdat de garage waar ze oorspronkelijk wilden parkeren volledig bezet was. Bij de respondenten die bij hun bezoek in een

Gekozen locatie

Faciliteit 1 Faciliteit 1 Faciliteit 2 Faciliteit 3 Faciliteit 4 Faciliteit 5 Faciliteit 6 Faciliteit 7 Faciliteit 8 Faciliteit 9 Faciliteit 10 Prive-plaats Straat

Faciliteit 2 1 2

garage parkeerden, is dit aandeel 47 procent.

Hieruit maken we op dat de spreiding van bezoekers over de verschillende parkeerlocaties niet optimaal is, wat resulteert in vermijdbaar verlies in de vorm van wachten zoektijd.

Het tijdverlies in verband met zoekverkeer lijkt substantieel: 8 procent van de respondenten geeft aan dat men bij het meest recente bezoek aan Maastricht ongeveer tien minuten rondgereden heeft op zoek naar een parkeerplaats. Voor nog eens 6 procent was de zoektijd ongeveer vijf minuten.

Op de vraag of men vaak informatie gebruikte bij het maken van een recreatieve reis, ant-

Faciliteit 3

vexpansie 2013

GEDRAGSEFFECTEN

Gebruikers van de app hebben toestemming gegeven om ritten te monitoren. Uit deze

Geadviseerde parkeerlocatie Faciliteit 4 Faciliteit 5 Faciliteit 6

Faciliteit 7

Faciliteit 8

Faciliteit 9

1 1

1

1

2 5 1 2 1

4

1 1

1 1

Tabel 1: relatie tussen geadviseerde parkeerplek en gekozen parkeerplek

28

woordde 47 procent dit altijd of vaak te doen en 8 procent soms. 45 procent doet dit niet of nauwelijks (zie figuur 3). Als motivatie voor het gebruik van verkeersinformatie geeft 51 procent van de respondenten aan dat de reden onder andere is dat: ‘geïnformeerd zijn een goed gevoel geeft’. Daarnaast geeft 56 procent aan dat de informatie helpt bij het vinden van de snelste route. Keuze van de vervoerswijze is een minder genoemde motivatie voor het raadplegen van verkeersinformatie.

1

1

data zijn observaties afgeleid ten behoeve van de beschrijvende analyse. Een observatie is gedefinieerd als een geregistreerde rit die aan de volgende eigenschappen voldoet: • ondubbelzinnige indicatie van parkeerlocatie; • parkeerlocatie in binnenstad Maastricht; • geen indicatie van parkeerduur korter dan vijftien minuten; • geen indicatie van ander vervoermiddel dan auto (op basis van gevolgde route en snelheidspatroon).

Op basis van deze criteria komen we tot een selectie van 55 ritten gemaakt door 42 deelnemers. Het aantal observaties is lager dan eerder voorzien vanwege lager dan verwacht gebruik en lager dan verwacht aantal gebruikers.

De app wordt zowel voorafgaand aan de rit als tijdens de rit geactiveerd. Bij het opstarten van de navigatie kiest een deelnemer voor een bestemming. In tabel 1 geven we het verband tussen de gekozen bestemming en de uiteindelijke parkeerlocatie. Bijna 60 procent van de app-gebruikers parkeert in de voorziening die vooraf gekozen is in de app. De gebruikers die uiteindelijk toch voor een andere parkeerplaats kozen, deden dit omdat zij een beschikbare plaats tegenkwamen, of omdat het PRIS andere informatie gaf dan de app. In die gevallen is het interessant om te constateren dat PRIS-informatie eerder wordt opgevolgd dan app informatie, als beide bronnen beschikbaar zijn en niet overeenkomen.

De parkeerapp heeft als aanvullende functie dat de gekozen bestemming automatisch gewijzigd kan worden als de gekozen parkeerfaciliteit gedurende de reis volloopt. Uit de 56 geanalyseerde ritten zijn er vier ritten waarbij dit is gebeurd. Dat is helaas te weinig om uitspraken over te kunnen doen. De vier ritten zijn wel erg interessant als leerervaring voor toekomstige doorontwikkeling. Daarom zijn ze nader geanalyseerd. Hieruit blijkt dat: • Eén deelnemer kiest in de app een bestemming die volledig bezet is, en wordt meteen geherrouteerd naar een faciliteit waar nog ruim capaciteit beschikbaar is.

De deelnemer rijdt toch naar de oorspronkelijke keuze en vindt daar een plaatsje zonder aan te schuiven.

• Eén deelnemer kiest een bestemming die volledig bezet is en wordt geherrouteerd naar een andere faciliteit. De deelnemer wijzigt handmatig de bestemming terug naar de oorspronkelijke keuze, is daar-

heen gereden en heeft ongeveer vijf minuten in de wachtrij aangeschoven.

• Eén deelnemer kiest een bestemming die volledig bezet is en wordt meteen geherrouteerd naar een andere faciliteit. De gebruiker wijzigt de routering niet, maar parkeert uiteindelijk in de buurt van de oorspronkelijke keuze op straat.

• Eén deelnemer kiest een bestemming die volledig bezet is en wordt geherrouteerd naar een onlogisch alternatief. De gebruiker kiest manueel een nieuwe (derde) bestemming waar hij vervolgens ook parkeert.

CONCLUSIES PILOT

Op basis van de proef Slim Parkeren en de evaluatie daarvan, kan gesteld worden dat het bieden van informatie over de beschikbaarheid van parkeerplaatsen kan bijdragen aan een betere spreiding van vrijetijdsbezoekers over de beschikbare parkeercapaciteit, vooral op zaterdagen, wanneer de parkeerdruk het hoogst is.

De gebruiker lijkt zijn keuze voor een parkeerlocatie af te stemmen op informatie over beschikbaarheid. De deelnemer gebruikt daarvoor soms de app, maar is ook vertrouwd met andere informatiekanalen. Slechts bij uitzondering kiest de deelnemer voor een parkeerlocatie die als (bijna) volledig bezet is aangegeven in PRIS. Wanneer de deelnemer afwijkt van een in de app ingestelde parkeerbestemming, is dit in belangrijke mate toe te schrijven aan onverwachte beschikbaarheid langs de route (zowel parkeergarages/-terreinen als straatparkeren) of automatische herroutering.

Een statistische analyse van het effect van het gebruik van de parkeerapp was niet mogelijk in verband met te lage aantallen analyseerbare ritten. Alhoewel er meer inzicht is ontstaan, is de vraag ‘Op welke wijze en in welke mate automobilisten zijn te beïnvloeden door prikkels via in-carinformatievoorziening?’ onvoldoende beantwoord in deze pilot. De pilot heeft ons wel aanknopingspunten gegeven voor het vervolg. Ook is gebleken dat technische doorontwikkeling van de app mogelijk en wenselijk is.

mische applicatie voor incidentele bezoeker en de toerist in Maastricht. Uiteindelijk kan de app, uitgebreid met meer persoonlijke reisinformatie, ook zinvol blijken voor de forens met auto, al is hun vaste patroon vaak moeilijk te doorbreken.

Centraal staat de vraag op welke wijze en in welke mate automobilisten zijn te beïnvloeden door prikkels via in-carinformatievoorziening (in dit geval middels de app). In de pilot wordt gebruik gemaakt van status- en locatie-informatie als prikkels. Als bijvangst lijken informatie over tariefdifferentiatie en beloning significant effectieve prikkels te zijn.

Dit kan in het vervolgproject en in verbeterde versies van de app expliciet worden meegenomen. Fase 2 van het project wordt momenteel vorm gegeven.

VERVOLG PILOT

WILLY VERWEIJ van Q-Park, FERRY WAHLS van

De pilot Slim Parkeren was primair gericht op het ontwikkelen en testen van een dyna-

de gemeente Maastricht en CASPER STELLING van Maastricht Bereikbaar.

29

vexpansie 2013

Vrij Parkeren

Kees Soederhuizen Huidige functie Directeur Parkeerbedrijf Gemeente Arnhem

Opleiding LTS en MTS elektrotechniek HTS bedrijfskunde

Wilde vroeger worden Zoals zoveel jongetjes: brandweerman, politieagent of treinmachinist. Het is toch iets heel anders geworden.

Parkeert het liefst In een andere stad. Doet in eigen stad alles met de fiets.

Favoriete betaalmethode Op straat met een app en in een garage op mijn account bij een belprovider.

Dan gaan de in- en uitrit zomaar voor je open. Geen gedoe met geld en je krijgt de rekening (net als bij de telefoon) gewoon achteraf.

Ik ben min of meer bij toeval in de parkeerwereld terechtgekomen. Na mijn opleiding heb ik eerst gewerkt bij het Nederlands Openluchtmuseum. Na een paar jaar maakte ik de overstap naar het bedrijfsleven. In 1979 kwam ik in contact met de Gemeente Arnhem. De gemeente zocht iemand voor de organisatie van evenementen. Een uitdagende functie waarin met grote mate van zelfstandigheid de meest uiteenlopende projecten werden gerealiseerd: van het 750-jarig bestaan van de stad, het mede-organiseren van één van de bekende Sonsbeektentoonstellingen tot de organisatie van diverse festivals.

In de tweede helft van de jaren tachtig wilde de gemeente het betaald parkeren professionaliseren. De organisatie van (betaald) parkeren was een lappendeken van activiteiten. De gemeente wilde graag meer zicht op alle parkeeractiviteiten. Aan mij werd gevraagd of ik daaraan invulling wilde geven.

Toen ik in 1987 bij parkeren begon, was er nauwelijks iets geregeld. Ik heb werkelijk nog meegemaakt dat de cassettes van de betaalautomaat door mijn voorganger op tafel werden uitgestort om het geld te tellen. Vervolgens werd het geld in zakjes gedaan en naar de bank gebracht. Ook naar de maatstaven van toen was dat niet echt een voorbeeld van professioneel handelen.

Van enige centrale sturing was destijds geen sprake. Garageparkeren en straatparkeren werden als twee totaal verschillende werelden gezien. Het beleid op het gebied van parkeren beperkte zich vooral tot het straatparkeren. En niet te vergeten: tot het ‘brandblussen’ van de enige publieke parkeergarage van de gemeente. Want daar waren toen voortdurend tekorten op de exploitatie.

Van de oorspronkelijke lappendeken naar de huidige parkeerorganisatie is een lange weg geweest. Arnhem heeft nu een parkeerbedrijf waarin alle activiteiten van gereguleerd parkeren samenkomen. Exploitatie van straat- en garageparkeren, verlenen van parkeervergunningen en -ontheffingen en de handhaving van het (betaald) parkeren. Voor publiek en politiek is er één aanspreekpunt voor de uitvoering van het parkeerbeleid. Met één persoon verantwoordelijk voor de uitvoeringspraktijk, waarbij veel (financiële) vakkennis aanwezig is.

Er is de afgelopen 25 jaar veel veranderd. Er kijkt niemand meer raar op als je in het centrum van de stad moet betalen voor parkeren. Ook de parkeerwereld is ingrijpend veranderd. Dat maakte het ook spannend, er zijn nog steeds nieuwe ontwikkelingen. Van de bouw van nieuwe garages, de uitbreiding van betaald parkeren tot verstrekkende innovaties. Parkeren werd steeds minder beton en meer digitaal. Die hele digitalisering is overigens een forse uitdaging. Die uitdaging heeft twee kanten: hoe doen we dat technisch?

Maar veel belangrijker nog: hoe krijgen we het publiek mee in de nieuwe ontwikkelingen?

Wat zou ik graag nog zien?

De bekende variant op de belastingdienst. Leuker kunnen we het niet maken, maar wel makkelijker. Voortaan geen geklungel met invoeren van kentekens op een schermpje dat maar niet wil reageren, niks pinß∑nen, chippen of creditcard. Parkeren beschouwen als een gewone dienst waar je achteraf voor betaalt. Ontdaan van alle ergernissen en bijbehorende emoties.

30

vexpansie 2013

Foto: ŠNFP Photography - Pieter Magielsen

31

vexpansie 2013

Altijd een vaste parkeerplaats met de PrivaPark parkeerbeugel

Parkeerbeugel De eigen parkeerplek “even� geleend door een ander, of eerst nog een obstakel weghalen, juist op het moment dat u, als rechthebbende, komt aanrijden.

Onderweg is er al zo veel tijd verloren gegaan en komt dit ongemak er ook nog bij!

Er is echter een eenvoudige en een doelmatige oplossing.

De PrivaPark parkeerbeugel is het luxe en verbeterde alternatief voor de ouderwetse parkeerbeugel. U kunt de beugel vanuit uw auto bedienen, u heeft geen last meer van bevroren sloten, slecht weer en afgebroken sleutels. Naast de afstandsbediening zijn er voor de PrivaPark parkeerbeugel diverse bedieningsmogelijk heden ontwikkeld.

Kortom: met de PrivaPark parkeerbeugel bent u altijd comfortabel verzekerd van uw eigen parkeerplaats!

Parkeerbeugel met afstandsbediening Geen bekabeling nodig Eenvoudige installatie Veilig Minimaal onderhoud Diverse bedieningssystemen Al jaren een succes bij vele projecten 24-uurs servicedienst

www.privapark.nl PrivaPark Nederland BV Julianastraat 32 - 34, 1814 EB ALKMAAR T 072 511 59 27, F 072 511 64 04 E info@privapark.nl, I www.privapark.nl

OPLOSSEN VAN PARKEERPROBLEMEN PrivaPark heeft zich gespecialiseerd in het efficiënt oplossen van parkeerproblemen. Het bedrijf biedt doordachte parkeerproducten, oplossingen en adviezen. Tot het productenpakket behoren o.a. (elektrische) parkeerbeugels, slagbomen, afzetpalen en inzinkbare palen.

PRIVAPARK ELEKTRISCHE PARKEERBEUGEL Zekerheid over de eigen parkeerplek, dat was een van de uitgangspunten bij de ontwikkeling van de betaalbare PrivaPark elektrische parkeerbeugel met afstandsbediening. Door dit systeem wordt voorkomen dat een andere auto van uw vaste parkeerplek gebruik kan maken.

Deze PrivaPark parkeerbeugel is een luxe en verbeterd alternatief voor de ouderwetse handmatige parkeerbeugel met slot.

De beugel is onder andere vanuit de auto te bedienen en de gebruiker heeft geen last meer van bevroren sloten, slecht weer, verloren of afgebroken sleutels. Naast de afstandsbediening zijn er voor de PrivaPark parkeerbeugel ook nog andere bedieningsmogelijkheden ontwikkeld.

KENMERKEN De PrivaPark parkeerbeugel kenmerkt zich door een aantal pluspunten zoals een afstandsbediening, geen bekabeling, een eenvoudige installatie, hoge veiligheid, minimaal onderhoud, diverse bedieningssystemen en een scherpe prijs-/kwaliteitsverhouding.

De beugel is al jaren een succes bij vele projecten. Op dit moment zijn er ruim 14.000 beugels in Nederland en België geplaatst.

BASISUITVOERING De PrivaPark is eenvoudig te installeren doordat er geen bekabeling nodig is. De ondergrond bepaalt of een betonnen fundatie noodzakelijk is, indien nodig kunnen wij deze aanbrengen. Wanneer de parkeerbeugel op beton, asfalt of klinkerbestrating geplaatst wordt, zijn vijf bevestigingsbouten voldoende. Ook kan de beugel gelijmd worden in bijvoorbeeld parkeergarages waar niet altijd in de vloer geboord mag worden. De eenvoudige installatie is zelf uit te voeren, maar PrivaPark kan hiervoor ook zorg dragen.

Het oplaadbare ‘batterij -pack’ is eenvoudig uit de voet te verwijderen en kan voor het opladen direct op het 230V -net aangesloten worden. Bij normaal gebruik is het opladen eens per half jaar nodig om de batterijen in goede conditie te houden. Dankzij de instelbare code in de afstandsbediening reageert de beugel alleen op de eigen afstandsbediening. Er zijn ook andere draadloze bedieningsmogelijkheden, zoals via een receptie of gsm.

De PrivaPark parkeerbeugel is niet alleen bijzonder comfortabel, maar ook zeer veilig. Mocht de beugel tijdens het op- of neergaan geblokkeerd worden, dan keert hij direct in tegengestelde richting terug zonder iets of iemand te beschadigen. Op die manier wordt o.a. voorkomen dat de beugel onder de auto klem komt te zitten.

PRIVAPARK INOX Deze uitvoering van de parkeerbeugel is groot en robuust. Hij is daarom uitermate geschikt op een in/uit- of oprit. Hij kan bovendien een slagboom of inzinkbare paal vervangen. De extra sterke beugel is belastbaar tot 10.000 kg wieldruk.

PRIVAPARK INVALIDE Dankzij de speciale afstandsbediening van de PrivaPark invalide parkeerbeugel is regionaal of landelijk parkeren op een invalide -parkeerplaats met deze beugel verzekerd. Minder -validen kunnen overal parkeren waar deze zijn geïnstalleerd.

INNOVATIEPRIJS Nieuw is de GSM -bediening voor gebruik op grotere afstand, vooral voor tijdelijk gebruik door bijvoorbeeld hotelgasten. PrivaPark heeft hiermee de innovatieprijs gewonnen.

PROEFPLAATSING Omdat wij u willen overtuigen van de kwaliteit van ons product bieden wij u in overleg een gratis, geheel vrijblijvende proefplaatsing aan van een maand.

PrivaPark Nederland PRIVAPARK SOLAIR De PrivaPark Solair beugel is de alternatieve versie, voorzien van een zonnepaneel. De accu wordt bij daglicht opgeladen waardoor er een constante stroomvoorziening wordt gerealiseerd.

Deze uitvoering is vooral bestemd voor een meer dan gemiddeld gebruik.

Julianastraat 32 - 34 1814 EB Alkmaar T 072 511 59 27 F 072 511 64 04 E info@privapark.nl I www.privapark.nl

Podium voor professionals Verslag EPA-congres in Dublin 10 tot 12 september Afgelopen september werd het 16e congres EPA-congres gehouden in Dublin. Om de reis naar Dublin aantrekkelijker te maken werden naast het congres ook een aantal andere interessante parkeergerelateerde bijeenkomsten georganiseerd.

TEKST PETER MARTENS BEELD EPA

Op 10 september werd de EPA-Polis parkeerworkshop over straatparkeren gehouden. De workshop trok relatief veel vertegenwoordigers van steden en regio’s. Zo waren er presentaties uit Lille, Dresden en Amsterdam.

Polis, een Europees netwerk gericht op mobiliteit, heeft afgelopen jaar onderzoek gedaan naar ervaringen in vijftien steden met integratie van parkeermanagement en mobiliteitsmanagement. De resultaten worden later dit jaar gepubliceerd. Daarvan zullen we ook verslag doen in Vexpansie.

Op 11 september organiseerde GPAL, een wereldwijd verband van parkeerassociaties, een bijeenkomst waarin ook ervaringen met

34

vexpansie 2013

vertegenwoordigers uit VS, Canada, Australië, Japan, China en Brazilie werden uitgewisseld.

Uiteraard zijn er grote verschillen in omstandigheden, maar interessant is te zien dat er ook parallellen zijn en dat er veel van elkaars ervaringen opgestoken kan worden. Uit een onderzoek naar de belangrijkste ontwikkelingen op parkeergebied kwam geleiding naar vrije parkeerplekken als belangrijkste bijdrage aan de omgeving naar voren. Hiermee zijn we in Nederland op de goede weg. Belangrijk om de positie die we nu met het landelijk platform dynamische parkeerinformatie op dit vlak innemen, ook in internationale samenwerking uit te bouwen.

Het hoofdgerecht van het menu was het EPAcongres. Naast het lezingenprogramma wordt het beursgedeelte steeds omvangrijker en belangrijker als internationale ontmoetingsplek.

In Europa wordt immers steeds meer internationaal samengewerkt en diverse Nederlandse leveranciers hebben dit internationale podium met bijna 500 professionals uit de parkeersector weten te benutten.

LEZINGEN

Het lezingenprogramma was veelzijdig met internationale bijdragen. In de Parking Trend, die u tegelijk met deze Vexpansie ontvangt, staat een uitgebreid verslag met samenvat-

naamde IFSF-standaard is door de internationale benzineleveranciers ontwikkeld.

Door een overeenkomst met de European Parking Association kan de parkeersector daarop meeliften. In een volgende Vexpansie daarover meer informatie in detail.

EUROPESE AWARDS

tingen van de diverse lezingen. Enkele bijzondere presentaties waren: Dynamic pricing van straatparkeren in San Francisco. Hierbij wordt door het varieren van tarieven, de bezetting zodanig beïnvloed, dat deze rond 85 procent blijft schommelen.

Is de bezetting hoger, gaat het volgend kwartaal het tarief omhoog, is de bezetting lager, gaat het tarief omlaag.

Giuliano Mingardo presenteerde het onderzoek naar belang van parkeren voor detailhandel, dat inmiddels ook als KPVV-publicatie Vervoer naar retail is verschenen.

Ties de Groot van de gemeente Rotterdam vertelde over de ervaringen met cashless parkeren op straat sinds de introductie van de euro. Sindsdien is de schade aan betaalautomaten drastisch verminderd, de veiligheid van het personeel verbeterd en de betrouwbaarheid van de apparatuur sterk verbeterd.

Op de laatste dag werd de standaardisatie van elektronisch betalen in de parkeersector belicht door Richard Thoma en Nigel Williams. Deze internationale standaardisatie biedt voor de exploitanten (ook die lokaal in een land werken) een ruimere keuze aan betaaloplossingen en minder risico bij nieuwe betaalproducten, als deze volgens de standaard gecertificeerd zijn. Deze zoge-

Volgens de traditie werden tijdens het congres ook de Europese awards voor de beste garages en meest innovatieve parkeerprojecten uitgereikt. In de vorige Vexpansie heeft u uitgebreid kunnen lezen over alle projecten die waren genomineerd en begin juni door de internationale jury zijn bezocht. De prijzen zijn toegekend aan de volgende projecten: Beste nieuwe parkeergarage: Hamppi parkeergarage in Tampere Finland, ontwikkeld en geëxploiteerd door de stad Tampere. De ondergrondse garage met een groot gewelf met daarin een gedeeltelijk tussendek, geeft een zeer ruimtelijk beeld aan de bezoeker met een groot veiligheidsgevoel.

Beste gerenoveerde garage: parkeergarage Grote Markt in Tongeren, België, gerenoveerd en geëxploiteerd door Q-Park. Deze voormalige bewonersgarage is door een complete extra hellingbaan zodanig toegankelijk gemaakt, dat ook de onderste lagen nu volwaardig door bezoekers gebruikt kunnen worden.

Beste project in straatparkeren is toegekend aan de campagne van Bahnpark in Duitsland (samenwerking van Contipark/Interparking met de Duitse spoorwegen) om klanten op een positieve manier te motiveren om voor parkeren te betalen. Daarmee kon het uitschrijven van naheffingen worden beperkt, steeg de parkeeromzet bij de stations en leed het Duitse spoorwegbedrijf minder imagoschade door geïrriteerde klanten.

Als het beste innovatieve parkeerproject

werd de parkeer-app Smart parking Maastricht beloond met een award. Dit project, een samenwerking tussen Q-Park, de gemeente Maastricht en het landelijk project Beter Benutten, omvat behalve de app met actuele parkeergegevens om bezoekers zonder omweg en zoekverkeer naar een parkeerplek te leiden, ook een onderzoek naar de effectiviteit van in-car parkeerinformatie ten opzichte van PRIS-systemen langs de kant van de weg.

Ten slotte was er een speciale jury-award voor een bijzonder project, dat niet in de prijzen was gevallen. Deze werd toegekend aan de Mercado do Chao do Lovreiro in Lissabon. Dit oude marktgebouw in een van de oude wijken van Lissabon, met zeer nauwe straatjes, werd omgebouwd tot multifunctioneel gebouw met supermarkt, parkeergarage voor bewoners en bezoekers en een restaurant met terras op het dak van het gebouw. De garage werd gedecoreerd door lokale kunstenaars met onder andere professionele grafitti. Doordat er veel minder auto’s in de nauwe woonstraatjes worden geparkeerd, is het klimaat in de buurt sterk verbeterd.

CONGRES 2015

Bij de afsluiting van het congres in Dublin werd bekend gemaakt dat het volgende EPAcongres van 23 tot 25 september 2015 in Berlijn wordt gehouden. In het vervolg verzorgt de EPA zelf de internationale programmering van het congres met een Scientific & Technical Committee, onder voorzitterschap van EPA-vicepresident Laurence Bannerman.

In dit comité zijn vanuit Nederland Giuliano Mingardo (Erasmus Universiteit Rotterdam) en Peter Martens (Q-Park en bestuurslid Vexpan) vertegenwoordigd.

35

vexpansie 2013

Gemeentecasus In elke gemeente is wel een parkeervraagstuk dat op een interessante of in het oog springende wijze is opgelost.

In de rubriek Gemeentecasus deelt Vexpansie deze oplossingen met lezers.

Maximaal resultaat met beperkt budget

Het van

effect

led

Parkeergarage Stationsplein (1978) in Enschede is dankzij led-verlichting en het werk van graffitikunstenaars weer helemaal van nu. Het resultaat: het energieverbruik is met een derde gedaald en de garage heeft een moderne en ruimere uitstraling.

TEKST TIMO KEMERINK OP SCHIPHORST窶ィEELD ﾂｩNFP PHOTOGRAPHY - PIETER MAGIELSEN

et Parkeerbedrijf Enschede (PBE) exploiteert 95 procent van de betaalde parkeervoorzieningen in Enschede en is eigenaar van vier parkeergarages. De bekendste is de grootste ondergrondse parkeergarage van Nederland de H.J. van Heek met een oppervlakte van 70.000 vierkante meter en 1650 plaatsen. Deze parkeergarage is in 2003 opgeleverd en voldoet aan alle hedendaagse huidige normen en wensen. Daarnaast bezit het PBE nog drie bovengrondse parkeergarages: Parkeergarage Brouwerij (2011), Irene (1994) en Stationsplein (1978). Doordat er in 1978 met andere normeringen werd gewerkt, ervaart men parkeergarage Stationsplein tegenwoordig als bekrompen. Dit komt door de relatief kleine vakken en een laag plafond. Het belevingsgevoel wordt hierdoor nadelig beﾃｯnvloed.

Om deze garage meer uitstraling te geven en het belevingsgevoel op te waarderen, is het Meerjaren Onderhoudplan (MJOP) opgesteld. Onderdeel van dit plan was het vervangen van de verlichting en het uitvoeren van het nodige schilderwerk. Geholpen door twee creatieve regionale ondernemers, Leerkes Elektro en Maph Paintingproductions behaalde het PBE hier aansprekende verbeteringen.

36

vexpansie 2013

AANBESTEDING LED-VERLICHTING

Zo heeft het PBE het vervangen van de tl-verlichting onderhands aanbesteed door een offerte uitvraag te doen onder vijf led-verlichting leveranciers. De uitvraag was voor elke leverancier hetzelfde, namelijk het 1 op 1 vervangen van 220 tl-lampen door led-lampen. De aanbieding per leverancier liep zowel qua prijs als qua gekozen oplossing nogal uiteen. Zo boden drie leveranciers retrofit T5-led-verlichting aan en twee andere leveranciers boden armaturen aan op basis van led-strips. Uiteindelijk is het universele karakter van de led-tubes in combinatie met de gunstige prijs doorslaggevend geweest.

Voordat de opdracht definitief gegund werd bezocht een kleine delegatie van het PBE eerst de leverancier. Al snel bleek dat het niet om zomaar een elektrobedrijf ging, maar dat Leerkes een compleet eigen filosofie heeft op het thema verlichting. Met tal van toepassingen in het pand, liet eigenaar Willy Leerkes zien wat er met hun lichtfilosofie allemaal mogelijk is. Zijn nadrukkelijke wens was om deze filosofie ook toe te mogen passen in de parkeergarage Stationsplein. Hierbij ging hij uit van het toepassen van het principe van indirecte verlichting. Voor nagenoeg dezelfde prijs als in de basis, liet hij zien dat spelen met

licht niet per se duurder hoeft te zijn dan het plaatsen van de meer standaard directe verlichtingsarmaturen.

PROEFOPSTELLING

Het PBE wilde eerst overtuigd worden van het effect van indirecte led-verlichting. Leerkes Elektro adviseerde verlichting met een rustige uitsraling wat zou bijdragen aan een ruimtelijk gevoel. Om dit aan te tonen is een parkeerlaag als proefopstelling ingericht. Het resultaat was verrassend en zeer naar tevredenheid van het PBE. In de proefopstelling is ook de uiteindelijke uitvoering van de montagegoot, alsmede de montagehoogte (afstand tot het plafond) bepaald. Tevens is de kleur van het licht bepaald.

BESPARING

Door het gebruik van led-verlichting ligt het verbruik in deze casus ruim 40 procent lager dan bij het gebruik van eenzelfde aantal conventionele T5-armaturen. Ondanks dat er per parkeerdek zes led-tubes extra zijn gemonteerd, is het totale verbruik nu zo’n 33 procent lager. De terugverdientijd komt hierdoor op minder dan drie jaar uit. Om nog meer energie te besparen en om de levensduur van de lampen te verlengen is ervoor gekozen de

gehele installatie na 22.00 uur uit te schakelen.

Per verdieping komen er drie led-lampen te hangen die de nieuwe vluchtwegaanduiding verlichten maar tevens ook voldoende licht (minimaal acht lux) geven voor observatie. Indien beweging wordt gedetecteerd, worden de overige lampen alsnog ingeschakeld. Door deze aanvullende maatregelen verwacht het PBE het stroomverbruik uiteindelijk te halveren.

GRAFFITI ALS KERS OP DE TAART

Indirecte licht geeft een ruimtelijk effect. Om dit te versterken ontstond het idee om speciale effecten en kleuren in perspectief toe te passen op een aantal blinde muren die tot dan in antraciet waren uitgevoerd. Dit idee is door Maph uit Oldenzaal omgezet in een aantal ontwerpen. Het enige kader dat ze meekregen, was dat ze in hun creaties de kleuren van de kolommen op de verschillende verdiepingen terug moesten laten komen. Graffitikunstenaars hebben de muren uiteindelijk een ware metamorfose gegeven en voorzien van zeer fraaie paintings, met een budget dat vergelijkbaar was met het inzetten van een reguliere schilder.

De graffiti’s zijn ook nog eens mooi uitgelicht en vormen de kers op de taart.

37

vexpansie 2013

Parkeergarages toegangsweg en De invoering van de nadeelcompensatieregeling – die vergoedingen regelt voor schade veroorzaakt door bijvoorbeeld gemeenten – is door minister Opstelten van Veiligheid en Justitie voor onbepaalde tijd uitgesteld. Deze regeling kan ook aan de orde zijn bij tijdelijk beperkte bereikbaarheid of onbereikbaarheid van parkeergarages.

TEKST IR. J RINSMA BEELD FRANS BLANKER

Wegbeheerders voeren onderhoud uit aan straten. Dan is een weg(gedeelte) tijdelijk beperkt of niet bruikbaar voor autoverkeer.

Ook een parkeergarage kan bij werk aan voorzieningen onder of direct naast wegen (denk daarbij aan riolering of het verleggen van kabels) tijdelijk minder of niet bereik-

38

vexpansie 2013

baar zijn. Wegwerkzaamheden kunnen ertoe leiden dat de parkeerexploitanten minder parkeerinkomsten genereren. Ook is het mogelijk dat er vervolgschade is nadat de werkzaamheden af zijn, doordat het enige tijd duurt voordat klanten de weg naar de garage weer weten te vinden en parkeren.

DE GEMEENTE

In dit kader hebben exploitanten van parkeergarages meestal te maken met de gemeente als wegbeheerder van lokale wegen.

Als wegbeheerder is de gemeente verantwoordelijk voor het onderhouden of reconstrueren van een weg en de gemeentelijke

Regelgeving

werken aan de omzetschade voorzieningen onder de weg (zoals de riolering). De gemeente bereidt de werkzaamheden voor, communiceert daarover met belanghebbenden en voert deze vervolgens uit. Ook vanwege de uitvoering van bouwplannen kan reconstructie van straten nodig zijn. De gemeenteraad neemt daartoe, de belangen afwegende, besluiten.

Voordat tot reconstructie kan worden overgegaan dienen vaak eerst kabels en leidingen te worden verlegd omdat deze niet onder de weg mogen liggen. Onder de grond liggen tenslotte veel kabels (telefoon, glasvezel) en leidingen (elektra, water en gas) van nutsbedrijven. Ook daaraan treden storingen op die dienen te worden verholpen. Indien werkzaamheden aan kabels nodig zijn dienen de nutsbedrijven daar-

voor een vergunning bij de gemeente aan te vragen. Ook die werkzaamheden kunnen leiden tot beperking van de bereikbaarheid van parkeergarages. Het betreffende nutsbedrijf is de schade berokkenende partij.

SCHADE

Een parkeerexploitant kan van oordeel zijn dat hij schade ondervindt door een tijdelijke beperking van de bereikbaarheid van een parkeergarage door werkzaamheden aan of onder de weg. Als de schade onevenredig is, kan nadeelcompensatie aan de orde zijn.

Nadeelcompensatie is de tegemoetkoming in de schade, die men kan ontvangen als schade wordt geleden door rechtmatig overheidshandelen, en deze schade boven het normaal maatschappelijk risico uitkomt.

EIGEN VERANTWOORDELIJKHEID

Elke ondernemer, of het nu gaat om een tankstation, een wegrestaurant of een winkel, dient rekening te houden met verschillende bedrijfsrisico’s. Een van die risico’s voor een exploitant van een parkeergarage, is dat deze geconfronteerd kan worden met tijdelijke beperking van de bereikbaarheid.

Bij nadeelcompensatie wordt dit normaal maatschappelijk risico genoemd. Bij de beoordeling of er sprake moet zijn van compensatie, moet onder andere vast komen te staan of de schade het normaal maatschappelijk risico overstijgt. Met andere woorden: was de schade hoger dan de drempel van het normaal maatschappelijk risico? Deze drempel ligt niet vast en is lastig te bepalen. >

39

vexpansie 2013

Museumparkgarage - Rotterdam

Parkeergarage Koepoort - Delft

Sika biedt oplossingen voor nieuwbouw en renovatie van parkeergarages Corrosiebescherming ▲ Brandwerende coatings ▲

Waterdichting ▲ Afdichting & verlijming

Betonrenovatie ▲ Wand- en plafondcoatings ▲

Vloercoatings ▲ Structurele versterking

Sika Nederland B.V. - www.sika.nl

SlagboominStallatieS toegangScontrole inzinkbare Palen ParkeerSyStemen Hekwerken PoortautomatiSering SPeedgateS

van Elderenlaan 10 5581WJ Waalre

Regelgeving

ONRECHTMATIGE DAAD

Is schade geleden door overheidshandelen?

Dan zal de benadeelde eerst moeten nagaan of hij die overheid aansprakelijk stelt op grond van een rechtmatige of een onrechtmatige overheidsdaad. Stel dat een ondernemer in de binnenstad omzetschade heeft geleden wegens slechte bereikbaarheid van zijn vestiging als gevolg van de uitvoering van een rioleringsproject. Op zichzelf is de uitvoering van zo’n project normaal gesproken rechtmatig. Maar stel dat de uitvoering ernstige vertraging heeft opgelopen omdat de gemeente onvoldoende vooronderzoek heeft gedaan naar obstakels in de grond. In die situatie kan een aansprakelijkstelling wegens onrechtmatige daad de juiste weg zijn.

DE WNS

Tot nu toe was het in sommige gevallen ingewikkeld voor een exploitant van een parkeergarage om schade te verhalen. Veel wegbeheerders hebben geen regelingen voor nadeelcompensatie. Enkele gemeenten hebben een generieke regeling voor nadeelcompensatie of een specifieke regeling die onderdeel is van de uitvoering van een groot project met veel impact op de omgeving (zoals de verbouwing van het Centraal Station Rotterdam). Het verhalen van schade wordt met de Wet nadeelcompensatie en schadevergoeding bij onrechtmatige besluiten (Wns), gepubliceerd in Staatsblad 2013 nr. 50, iets eenvoudiger. Wat verandert er?

De Wns voorziet de Algemene Wet Bestuursrecht van aanvullende bepalingen over nadeelcompensatie bij rechtmatige besluiten en schadevergoeding bij onrechtmatige besluiten (besluitenaansprakelijkheid). Het deel van de wet dat de schadevergoeding bij onrechtmatig besluiten regelt, is per 1 juli 2013 in werking getreden. De burgerlijke rechter is exclusief bevoegd geworden ten aanzien van dit soort zaken, tenzij de schade lager is dan 25.000 euro. In dat geval kan ook bij de bestuursrechter geprocedeerd worden. Het gedeelte dat gaat over nadeelcompensatie treedt zoals gezegd nog niet in werking, onder andere omdat nog niet alle gemeenten er klaar voor zijn.

DE WNS EN DE GEMEENTE?

Sommige gemeenten hebben een eigen regeling die zal moeten worden aangepast. Anderen hebben niets en zullen de nodige maatregelen moeten nemen om de wet uit te kunnen voeren. Daarbij moet gedacht worden aan: welke afdeling gaat een en ander

behandelen, het ontwikkelen van een digitaal aanvraagformulier en er zullen middelen moeten worden gereserveerd.

VOORKOMEN BETER DAN GENEZEN

Tijdelijk minder of in het geheel niet bereikbaar zijn is vervelend. Procederen om geleden schade vergoed te krijgen is kostbaar en duurt lang, met vaak een onzekere uitkomst.

Het is natuurlijk veel beter schade te voorkomen. Daar ligt in de eerste plaats een taak voor de gemeente.

Als een project gaat spelen dient zij met belanghebbenden in gesprek te gaan om zo weinig mogelijk hinder en een zo kort mogelijke doorlooptijd te krijgen. De planning wordt veelal beïnvloed door de werkzaamheden die nutsbedrijven verrichten voorafgaand aan de andere reconstructiewerkzaamheden.

Het is belangrijk dat gemeenten beleid ontwikkelen waarmee geborgd wordt dat alle werkzaamheden zodanig worden uitgevoerd dat de minste overlast optreedt en een en ander zo kort mogelijk duurt. Dat kan in de vergunning die de nutsbedrijven krijgen worden opgenomen en ook bij de aanbesteding van de uitvoering van de werkzaamheden door de gemeente. Dit klinkt een beetje abstract. Maar dat is het niet. Veelal werden wegwerkzaamheden binnen gemeenten aanbesteed op basis van alleen de laagste prijs. Door bij de gunningscriteria bijvoorbeeld de mate van bereikbaarheid gedurende de uitvoering of een kortere

uitvoeringsduur in geld uit te drukken, gaat de inschrijvende aannemer na of dat voor hem onder aan de streep voordelig is. Een voorbeeld waarbij in de aanbesteding veel aandacht is voor doorstromingen, is de reconstructie van de N301 door Harderwijk, een project van de provincie Gelderland en de gemeente Harderwijk.

Een andere maatregel die kan helpen om het uitvoeringsproces te verbeteren en te bekorten, is dat de geselecteerde aannemer ook de werkzaamheden voor de nutsbedrijven uitvoert of daarvoor de coördinatie uitvoert.

CONCLUSIES

De inwerkingtreding van de nadeelcompensatieregeling is voor onbepaalde tijd uitgesteld. Hierdoor blijft het lastig om schade te verhalen bij rechtmatig overheidshandelen.

Voorkomen is beter dan genezen. In dit geval kan ten minste de hinder beperkt worden.

Gemeenten doen er goed aan om exploitanten van parkeergarages en andere belangrijke stakeholders te betrekken bij (grote) wegwerkzaamheden die de bereikbaarheid negatief beïnvloeden. Exploitanten van parkeergarages kunnen op hun beurt de planning van relevante werkzaamheden bespreken met de gemeente en met andere belanghebbenden om zo de wens te uiten om betrokken te worden bij enerzijds de wijze waarop de uitvoering van werkzaamheden wordt aanbesteed en anderzijds de wijze waarop vergunningsvoorwaarden aan nutsbedrijven zijn geformuleerd.

41

vexpansie 2013

Van ‘iets dat je erbij Hoe de crisis bijdraagt aan het professionaliseren van parkeren

Gemeenten proberen de laatste tijd steeds vaker andere vormen van exploitatie uit en zijn steeds meer gaan samenwerken, zowel binnen afdelingen als tussen gemeenten onderling. Vanuit het besef dat parkeerbeheer een bijzondere uitvoeringsvariant is, wordt bovendien meer geïnvesteerd in vakkundig personeel. Maar hoe komt het dat pas de laatste paar jaar weer geïnvesteerd en geëxperimenteerd wordt?

De mogelijkheden hiervoor bestaan immers al veel langer.

TEKST ANJA SCHIEVINK

DTV Consultants is in gesprek met experts op zoek gegaan naar hoe parkeren is uitgegroeid van ‘iets dat je erbij doet’ naar een volwaardige professie. De behoefte aan een professionele, vakkundige medewerker zien wij namelijk terug in de belangstelling voor onze cursussen op het gebied van parkeren, zoals de cursus Coördinator Parkeerbeheer, die dit najaar met de eerste elf deelnemers is gestart. In dit artikel benoemen we de uitdagingen en kansen die zorgen voor de behoefte aan een professionele medewerker en schetsen we zo een vakgebied in beweging.

UITDAGINGEN

Binnen het vakgebied spelen een aantal uitdagingen. Parkeren is ten eerste een complex vakgebied. Parkeren is zowel een financieel als technisch product, maar ook een dienstverlening, een instrument om verkeersstromen te sturen en een beheeropgave.

Dit vraagt van de parkeermedewerker, dat hij kennis moet hebben van een groot aantal

42

vexpansie 2013

facetten. Welke grenzen stellen de beschikbare hard- en software aan in te zetten instrumenten? Welke financiële consequenties hebben bepaalde keuzes voor de inkomsten en kosten? Kunnen beleidskeuzes makkelijk worden vertaald naar uitvoering op straat, maar ook naar de gebruikers?

Neem als voorbeeld het parkeren met gsm.

Dankzij deze nieuwe betaalwijze zijn er minder betaalautomaten op straat nodig, wat kosten bespaart. Het is dan wel zaak om betalen met gsm goed uit te leggen aan de weggebruikers. Als zij niet begrijpen hoe het werkt, leidt het uitdunnen van het aantal automaten tot veel ongenoegen en klachten.

Deze manier van betalen vergt bovendien een andere invulling van geldgaring, en bijvoorbeeld onderhoud aan software.

Hoe veelomvattend het vakgebied van parkeren is, ervaren Turgay Ozer en Yvonne Sap van de afdeling Parkeervoorzieningen cluster Stadsbeheer van de gemeente Rotterdam tijdens de cursus Coördinator Parkeerbeheer.

Zij zijn op dit moment onder meer bezig met een proef met kentekenbetalen. ‘Na een college over juridische zaken hebben we vanuit de auto direct naar een collega gebeld om na te vragen of wij het kentekenparkeren wel goed in de juridische documenten hebben staan.’ Ze vinden het waardevol dat tijdens de cursus alle facetten van parkeren aan bod komen. ‘Je werkt toch vaak vanuit een automatisme en staat er niet altijd bij stil wat er allemaal bij komt kijken’, geeft Turgay Ozer aan.

Wat daarnaast opvalt, is hoe gefragmenteerd parkeren over de verschillende afdelingen van een gemeente wordt vormgegeven.

Parkeren is een thema binnen de beleids- en beheerafdeling, maar ook voor de medewerker vergunningen achter de balie in de publiekshal of de inkoper die zich buigt over onderhoudscontracten. Deze afdelingen benaderen parkeren allemaal vanuit hun eigen optiek. Zo zien verkeerskundigen parkeren onder meer als een instrument

Foto: Hannah Anthonysz

doet’ naar echt vak

waarmee ze verkeersstromen kunnen sturen, maar vertegenwoordigt parkeren voor de financiële afdeling een inkomstenbron.

Deze gefragmenteerde organisatie legt vanuit verschillende belangen en voorwaarden een claim op parkeren, maar zorgt er ook voor dat informatie zich verspreidt over verschillende afdelingen. Bij veel gemeenten is het daardoor lastig een overzicht te vinden van bijvoorbeeld de kosten en inkomsten van parkeren.

Ook informatiestromen tussen de afdelingen komen vaak onvoldoende vanzelf tot stand.

Zo kan het gebeuren dat bij een medewerker beheer bekend is dat er onderhoud wordt gepleegd aan de parkeerautomaten in een bepaalde straat, waardoor er geen parkeertickets uitgegeven kunnen worden, maar schrijft handhaving gewoon bekeuringen uit.

Ook informatie over bijvoorbeeld gebruik van parkeerplaatsen en ervaringen van klanten wordt nog onvoldoende uitgewisseld.

Beleidsmakers kunnen de haalbaarheid van hun beleidsideeën goed toetsen aan de hand van deze informatie, maar weerleggen ook net zo makkelijk aangereikte informatie.

Ayten Turksever, Manager Parkeervoorzieningen Stadsbeheer van de Gemeente Rotterdam bevestigt dit. ‘Bij de afdeling beleid werken vaak hbo ’ers of wo ’ers, die beter zijn in discussiëren en beargumenteren. Het is dan lastig voor mijn medewerkers om hen te overtuigen van ideeën die zij hebben.’

Turgay Ozer heeft dit onlangs nog zelf ondervonden: ‘Ik had voorgesteld om een parkeerautomaat te verplaatsen. Ik zag namelijk aan de opbrengsten van de automaat dat hij nauwelijks gebruikt werd. Toch is het mij niet gelukt de medewerker van beleid te overtuigen. Uiteindelijk is de automaat dan ook blijven staan.’ >

43

vexpansie 2013

KENtEKENHERKENNING

Q-Park Nederland introduceert ‘kentekenher-

Op termijn wordt kentekenherkenning niet alleen

kenning’ in haar parkeergarages. Als eerste

naar andere parkeergarages uitgebreid, maar

zullen Q-Park Zuidplein in Rotterdam, Q-Park

biedt het systeem ook andere slimme mogelijk-

Museumplein in Amsterdam en Q-Park Stadsplein

heden, zoals het vooraf reserveren van een

in Amstelveen met dit handige systeem uitgerust

parkeerplaats op basis van kentekenherkenning

worden. Bij het inrijden wordt het kenteken gekop-

en koppeling aan abonnementen.

peld aan het uitgegeven parkeerticket. Na betaling bij de betaalautomaat is het niet meer nodig om

Q-Park

bij het uitrijden een ticket in te voeren. Door de

Q-Park is één van de grootste Europese parkeer-

kentekenherkenning gaat de slagboom automatisch

dienstverleners met sterke marktposities in

open en kan men meteen gemakkelijk uitrijden.

Nederland, Duitsland, België, Groot-Brittannië, Frankrijk, Ierland, Denemarken, Zweden,

“Q-Park staat voor comfortabel parkeren”, aldus

Noorwegen en Finland. Q-Park is een erkend

Mark van Haasteren, Algemeen Directeur Q-Park

kwaliteitsleider op het gebied van parkeren.

Nederland. “Kentekenherkenning draagt hier zeker

Haar portfolio omvat zo’n 840.000 parkeer-

aan bij. Door deze innovatie wordt het parkeren

plaatsen verdeeld over meer dan 5.800

bij ons nog gemakkelijker gemaakt. We weten dat

parkeerfaciliteiten in eigendom, exploitatie,

onze klanten dat waarderen.”

beheer of een combinatie daarvan.

KANSEN

Foto: gemeente Rotterdam

Het vakgebied bevindt zich tot slot in een interessante transitie, die allerlei kansen biedt. Nu al zijn technologieën beschikbaar om het betalen en het handhaven anders in te richten. Dankzij deze nieuwe technologieën beschikken gemeenten tegenwoordig over een veel breder pallet aan instrumenten om vorm te geven aan parkeren, zoals betaling per gsm of beheer op afstand met behulp van camera’s. ‘Digitalisering van gegevens maakt het bovendien makkelijker om onderling informatie uit te wisselen en samen te werken’, geeft John van Dijk van ParkeerService aan. ‘Doordat het vakgebied zich bovendien – op onderdelen – leent voor standaardisatie, denk bijvoorbeeld aan het standaardiseren van vergunningen of contracten, zijn er kansen voor het gezamenlijk uitvoeren van parkeerbeheer. Dit levert vervolgens weer een schaalvoordeel en een inkoopvoordeel op.’

KATALYSATOR

Toch verklaren de toegelichte complexiteit, gefragmenteerdheid en kansen niet volledig waarom gemeenten juist nu investeren in parkeren en hier onder meer vorm aan geven door het aanstellen van parkeermanagers of coördinatoren. Bezuinigingsdoelstellingen van gemeenten vormen de katalysator van dit proces. De zoektocht naar besparingen is ook een zoektocht naar het zo slim en innovatief mogelijk vormgeven van parkeren om zo de kosten te minimaliseren. In parkeren gaat immers veel geld om, zowel aan de kosten- als de inkomstenkant. Uitbesteden aan de markt is één van de mogelijkheden, die door de gemeente Rotterdam wordt onderzocht. ‘Dit betekent dat we in de toekomst veel meer op regie gaan inzetten. Om de organisatie hierop voor te bereiden, moeten we nu al investeren in een aantal zaken, zoals het digitaliseren van vergunningaanvragen of beheer op afstand met behulp van camera’s’, zegt Ayten Turksever van de gemeente Rotterdam. ‘Om deze regietaak uit te kunnen voeren, moet de kwaliteit van het personeel op de afdeling Toezicht en Handhaving ook omhoog.’ Turksever hecht daarbij veel waarde aan het opleiden van haar medewerkers. ‘Door het volgen van een cursus worden medewerkers gestimuleerd om te groeien. Bovendien zorgt zo’n cursus voor een gelijkmatige kennisverdeling in het werkveld en wordt kennis onderling

met elkaar gedeeld.’ Wilco van Duijf van ParkeerService onderschrijft het belang van het volgen van een cursus. ‘Het volgen van de cursus Coördinator Parkeerbeheer borgt bepaalde kwaliteiten die nodig zijn voor het uitoefenen van parkeerbeheertaken. Met name de financiële en juridische aspecten zijn voor veel beheermedewerkers nog onbekend. Bovendien zorgt het volgen van een cursus voor een reset en een vernieuwde, meer complete blik op het vakgebied.’ Zijn directeur, John van Dijk, hecht tevens veel waarde aan het leren van elkaar. ‘Bij veel gemeenten is de blik nog naar binnen gericht.

Medewerkers zijn daardoor niet altijd op de hoogte van wat er bij andere gemeenten gebeurt en beschikken ook nog niet over het netwerk om informatie-uitwisseling op gang te brengen.’

instrumenten, digitalisering en standaardisering, die het mogelijk maken om kosten te besparen op de uitvoering van parkeren.

Hiervoor moeten wel uitdagingen worden overwonnen, waarbij de gefragmenteerde vormgeving van parkeren binnen gemeenten en de complexiteit en veelzijdigheid van het vakgebied de belangrijkste zijn. Vanwege deze combinatie van noodzaak, kansen en uitdagingen zijn gemeenten en exploitanten gaan investeren in hun personeel door hun medewerkers op te leiden. Dat zien wij weer terug in de belangstelling voor onze cursus Coördinator Parkeerbeheer en onze posthbo-opleiding Parkeermanager.

MEER INFORMATIE

Voor meer informatie over de cursus kunt u terecht op www.dtvconsultants.nl.

CONCLUSIE

De noodzaak om kosten te besparen heeft gezorgd voor meer aandacht voor het vakgebied parkeren. In parkeren gaat immers veel geld om, zowel aan de kosten- als inkomstenkant. Bovendien zijn er allerlei kansen, in de vorm van nieuwe technische

Anja Schievink, DTV Consultants B.V met medewerking van Ayten Turksever, Yvonne Sap en Turgay Ozer van de afdeling Parkeervoorzieningen, cluster Stadsbeheer van gemeente Rotterdam en John van Dijk en Wilco Duijf van ParkeerService.

45

vexpansie 2013

Onderzoek naar de omvang van de Europese parkeermarkt Al vele jaren ligt de vraag naar de omvang van de Europese parkeermarkt op tafel. In Nederland is in 2002 onderzoek gedaan naar de omvang van de parkeermarkt, destijds gebaseerd op gegevens uit het jaar 2000. Ondanks de ouderdom is dat nog steeds het meest complete onderzoek in Europa.

TEKST PETER MARTENS

Afgelopen september presenteerde de universiteit van Barcelona tijdens het congres van de European Parking Association (EPA) in Dublin de resultaten van een parkeeronderzoek. Dit onderzoek is financieel ondersteund door de EPA. Doel van het onderzoek was inzicht te krijgen in het totaal aantal gereguleerde parkeerplaatsen op straat en in parkeergarages en de parkeeromzet die daarmee gemoeid is. Daarnaast is een schatting gemaakt van de werkgelegenheid in de parkeersector.

EUROPEES ONDERZOEK

Het onderzoek is gebaseerd op gegevens van 748 steden in 17 landen. Dat is 20 procent van alle steden met meer dan 20.000 inwo-

46

vexpansie 2013

ners. De steden zijn onderverdeeld in klein, middelgroot en groot, omdat die verschillende karakteristieken hebben ten aanzien van het aandeel gereguleerde parkeerplaatsen ten opzichte van het aantal inwoners, aantal parkeergarages, tarieven et cetera.

Daarmee is het onderzoek op Europese schaal representatief te noemen. Omdat de steekproef per land nogal verschilt, mogen per land geen conclusies uit de gegevens worden getrokken.

Het totaal aantal gereguleerde parkeerplaatsen in de 24 EPA-landen wordt geraamd op 41 miljoen, waarvan bijna 15 miljoen gereguleerde straatparkeerplaatsen en ruim 26 miljoen in garages en op terreinen. Van de 15 miljoen gereguleerde plaatsen op straat is

bijna 60 procent voor algemeen gebruik, ongeveer 25 procent betreft vergunningparkeren voor bewoners en de overige 15 procent betreft bijzondere regelingen zoals laad- en loszones, plekken voor motoren/ scooters en mindervaliden. Van de ruim 26 miljoen gereguleerde plaatsen buiten de straat is een derde in binnenstedelijke parkeergarages en bijna een vijfde op terreinen.

Andere belangrijke sectoren zijn parkeervoorzieningen specifiek voor winkelcentra (24 procent), ziekenhuizen (9 procent), evenementencentra (10 procent) en luchthavens (4 procent).

De netto parkeeromzet in de 24 EPA-landen wordt geschat op 23 miljard euro. Dat is exclusief btw en zonder zaken zoals bekeurin-

Scope of Park ing in Europe Data Collection

by the European

Parking Associ

ation

www.europeanpa rking.eu

gen, naheffingen mee te tellen. De verdeling is 6 miljard euro voor straatparkeren (95 procent bezoekers en 5 procent bewoners) en 17 miljard euro uit voorzieningen buiten de straat. De parkeergarages nemen daarvan 8 miljard euro voor hun rekening. De gemiddelde omzet per gereguleerde parkeerplaats is berekend op 679 euro. Van de parkeeromzet op straat wordt 95 procent gerealiseerd op de 60 procent plaatsen voor algemeen gebruik.

De overige 40 procent van de plaatsen leveren 5 procent van de omzet.

Van de parkeerplaatsen buiten de straat scoren de parkeergarages (1100 euro per plek) en luchthavens (1200 euro per plek) de hoogste omzet per plaats. Voor de binnenstedelijke parkeergarages is dat wel logisch,

want parkeergarages worden in principe slechts gebouwd waar aanzienlijke vraag naar parkeren is en de investeringen in de loop van de tijd terugverdiend kunnen worden.

WERKGELEGENHEID

In het onderzoek is ook naar de directe werkgelegenheid in de parkeersector gekeken. Deze wordt geschat op ruim 400.000 mensen. Dit betreft alleen de directe werkgelegenheid bij private en publieke exploitanten en toezichthouders, niet de werkgelegenheid bij leveranciers aan de parkeersector. De verdeling is ongeveer 20 procent straatparkeren en 80 procent bij parkeren buiten de straat. Van deze 80 procent werkt ongeveer de helft in de binnenstedelijke

parkeergarages. De 20 procent personeel in straatparkeren bestiert bijna 40 procent van alle gereguleerde parkeerplaatsen en genereert ruim 25 procent van alle parkeeromzet.

De 40 procent personeel in binnenstedelijke garages bestiert ruim 20 procent van alle gereguleerde parkeerplaatsen en genereert 35 procent van alle parkeeromzet.

MEER INFORMATIE

Het integrale rapport met verantwoording van het onderzoek is te vinden op: www. vexpan.nl/kennis/publicaties.

In een volgende Vexpansie besteden we aandacht aan een actualisatie van resultaten uit het onderzoek naar de Nederlandse parkeermarkt uit 2002.

47

vexpansie 2013

SIMPLY INNOVATIVE. BETTER FOR SURE !

-Kastverwarming

-Kastventilatoren -Kastverlichting -Thermostaten -Hygrostaten -Toebehoren

STEGO Nederland B.V. Postbus 1193 – 7801 BD Emmen Tel. 0591-633666 Fax 0591-632640 E-mail: info@stegonederland.nl web site: www.stegonederland.nl

KEY2PARKEREN

VOOR HET EENVOUDIG EN CORRECT UITVOEREN VAN PARKEERBELEID Uw straatparkeerbeleid eenvoudig en correct uitvoeren? Een efficiĂŤnte abonnements- en vergunningadministratie voor on en off street parkeren voeren? Dat kan met Key2Parkeren. Een modern centraal beheersysteem voor gemeentelijke parkeerdiensten en voor bedrijven die diensten verlenen aan de overheid. Met Key2Parkeren heeft u een flexibel en compleet instrument voor een adequate vormgeving van geautomatiseerde processen rond uw parkeerbeleid. De oplossing voldoet volledig aan de eisen van wet- en regelgeving en is ondermeer voorzien van een koppeling naar het Nationaal Parkeer Register (NPR) en Koppelvlakken voor internetdiensten. De koppeling met Basisregistraties en een financieel pakket hoort ook standaard in Key2Parkeren. www.centric.eu

Productnieuws

Nieuwste oplossingen SCANaCAR SCANaCAR biedt met de nieuwste oplossingen de mogelijkheid om door middel van scanauto’s en scanscooters te detecteren of een voertuig geparkeerd staat op bijvoorbeeld een uitzonderingsplaats, zoals een laden en lossen of invalideplaats. Ook lege parkeerplaatsen kunnen worden gedetecteerd. Dit opent de weg naar gerichte handhaving op foutparkeren en naar continue monitoring van en informatievoorziening over bezettingsgraden. Tevens kan de Scanauto het parkeerareaal (aantallen en locaties van individuele parkeerplaatsen) nauwkeurig en geautomatiseerd in kaart brengen.

De nieuwste technologie is gebaseerd op zeer nauwkeurige plaatsbepaling, tot op 35 centimeter, in combinatie met een nieuwe generatie detectietechnieken. Hiermee kan men exact de locatie

van het gedetecteerde voertuig bepalen, maar ook informatie leveren over de bezetting van een parkeerplaats, leeg of gevuld. SCANaCAR zorgt hiermee voor een nog completer aanbod aan diensten, waar gebruikers eenvoudig een keuze uit kunnen maken. Ook

biedt SCANaCAR de mogelijkheid om de oplossingen te testen en te gebruiken binnen de eigen omgeving. De Scanauto is uitgerust met de laatste technieken en is ook beschikbaar voor verhuur op projectbasis.

Meer informatie: www.scanacar.nl

ImPark succesvol getest en gecertificeerd Een belangrijke mijlpaal in de uitrol van haar nieuwe parkeermanagementsysteem ImPark is bereikt door WPS Parking Systems. Na uitvoerige tests volgens haar nieuwe strenge normen voor parkeersystemen, is ImPark geaccepteerd en gecertificeerd door de internationale parkeerorganisatie Q-Park. ImPark is een nieuwe benadering van parkeermanagementsystemen. Het biedt exploitanten, beheerders en eigenaren van parkeervoorzieningen een breed spectrum aan nieuwe mogelijkheden

en functionaliteiten om inkomsten te optimaliseren, operationele kosten te verlagen en de gebruikerservaring te verbeteren.

Peter Peddemors, directeur van WPS Parking Systems: ‘De nieuwste concepten op het gebied van netwerkinfrastructuur en parkeerbehoeften vormden de basis voor de ontwikkeling van ImPark. De typische benadering in de parkeerindustrie is het alsmaar toevoegen van meer modules aan traditionele parkeermanagementsoftware.

In tegenstelling tot deze benadering heeft WPS de vernieuwende stap genomen een volledig nieuw IP-based beheerplatform te ontwikkelen dat perfect past in de onderling verbonden en technologisch gedreven omgeving.

Het ImPark-systeem is uitermate geschikt voor verdere internationale uitrol en ondersteunt daarmee de strategie van WPS om wereldwijd een topdriespeler in de parkeertechnologie industrie te worden.’

Meer informatie: imtech.com/NL/WPS-nl

Inbouwventilator STEGOJET De STEGOJET is een compacte, krachtige inbouwventilator, voor het nauwkeurig koelen van warmtebronnen. De luchtstroom voorkomt de vorming van hotspots. Zijn flexibele constructie maakt een groot draaibereik mogelijk, waardoor de lucht in bijna iedere gewenste richting geblazen kan worden. Er zijn twee manieren van montage mogelijk.

Door een dual clip (twee clips in een hoek van 90 graden) zijn vier verschillende posities op een dinrail mogelijk, tevens kan het scharnier in de behuizing 40 graden om zijn as gedraaid worden. De luchtstroom bij de uitstroomopening buigt de lucht 45 graden af en kan traploos 360 graden gedraaid worden. De STEGOJET heeft een compact bouwvorm en heeft een snelle aansluiting.

Meer informatie: www.stegonederland.nl

49

vexpansie 2013

Service

Over Vexpan BESTUUR

EUROPEAN PARKING ASSOCIATION

• • • • • • •

Vexpan is als onafhankelijke beroepsvereniging lid van de European Parking Association (EPA).

Contactpersoon: Peter Martens – Q-Park NV

Voorzitter: Monique Pluijm - Empaction B.V. Vicevoorzitter: Peter Martens - Q-Park NV Secretaris: Elisio Baptista - Gemeente Nieuwegein Penningmeester: Bart Monster - Almsystems Wouter van Boggelen - IP Parking Ayten Turksever - Gemeente Rotterdam (niet op de foto) André Wielaard - Brick Parking B.V.

SECRETARIAAT

Contactpersoon: Linda Siekman Contactgegevens: info@vexpan.nl, 035 - 694 32 45.

EUROPEAN STANDARD PARKING AWARD (ESPA)

De ESPA is een onderscheiding die namens de EPA wordt verstrekt.

De ESPA wordt in Nederland uitgereikt door Vexpan. De ESPA is in het leven geroepen door de Europese parkeerbranche, omdat zij de kwaliteit en het imago van parkeervoorzieningen wil verhogen. Bij de toetsing wordt gebruik gemaakt van een uitvoerige checklist, waarbij onderdelen als verlichting, gebruiksgemak, veiligheid, comfort en betaalsystemen aan de orde komen.

WOORDVOERING

Peter Martens: contact via het secretariaat: info@vexpan.nl of 035 – 694 32 45.

LID WORDEN

Voor informatie over uw lidmaatschap of lid worden van Vexpan kunt u kijken op www.vexpan.nl of neem contact op met het secretariaat.

INTRODUCTIELIDMAATSCHAP

Om de drempel voor nieuwe leden te verlagen heeft het bestuur van Vexpan een instaplidmaatschap geïntroduceerd. Nieuwe leden betalen in het eerste jaar van hun lidmaatschap € 750,- voor een heel kalenderjaar van januari t/m december. Wanneer men lid wordt vanaf 1 april, betaalt men bijvoorbeeld 9/12 van € 750,- = € 562,50.

Dat gaat naar rato over het jaar zo verder door. Vanaf 1 november van een lopend jaar geldt een lidmaatschap dat ingaat per 1 januari van het volgende jaar voor € 750,-.

Mocht u uw garage willen laten toetsen voor de ESPA dan kunt u via onze website het aanvraagformulier downloaden. Meer informatie vindt u op www.vexpan.nl/kwaliteit of neem contact op met het secretariaat: info@vexpan.nl of 035 – 694 32 45.

KEURMERK STRAATPARKEREN

Het Keurmerk Straatparkeren voor gemeenten is een waardering van de kwaliteit van het parkeren op straat. Het keurmerk garandeert kwaliteitsnormen ten aanzien van onder andere: parkeerbeleid, parkeerbebording en –bewegwijzering, betalingsmogelijkheden en communicatie met parkeerders.

Meer informatie vindt u op www.vexpan.nl of neem contact op met het secretariaat: info@vexpan.nl of 035 – 694 32 45.

platform parkeren nederland

50

vexpansie 2013

n e r e t e o t e ! t n n e a g . a o t eren s k m r a n p e e t t slim . n n n a e a v l traat k n s a k p m n o e Onze u naar bi mobilisten hnetugw garages en i o j i r aut b uren r e e e e m om n meer en n meer park

g aa ekke a d t a r n g ro lpt u r jaa e e h d e e l I i mob Park

Extra parkeerders in uw garage? Mobiel parkeren als betaalmiddel toevoegen? Parkmobile helpt u graag op weg.

Geheel vrijblijvend de mogelijkheden bespreken? 06 228 246 09 | tomas.novak@parkmobile.com | www.parkmobile.com

d! erd! ceer ifi e rtfic certi geece 01g 9001 O40 IS 1 O IS

ten.com

arkeerkaar .p w w w om erkaarten.c

info@parke

l n . t e n a l p @ erkaarten

parke

Leverancier van parkeerkaarten voor alle systemen PARKINGSUPPLIES B.V. TRANSPORTCENTRUM 21 7547 RT ENSCHEDE TELEFOON 053 - 43 22 688 FAX 053 - 43 25 350