Linxuit 2026-1

AFGIFTEKANTOOR GENT X · ERKENNINGSNUMMER P602487 – B30032 RETOUR: HOOGSTRAAT 42, 1000 BRUSSEL

Linxuit Linxuit

PB- PP B- 63

BELGIE(N) - BELGIQUE

DRIEMAANDELIJKS MAGAZINE VOOR VRIJWILLIGERS VAN LINX+ 2021 · jaargang 1 · nummer 1 · P602487

v.u.: Caroline Copers, Hoogstraat 42, 1000 Brussel

Retour: Linx+ vzw, Hoogstraat 42, 1000 Brussel DRIEMAANDELIJKS MAGAZINE VAN LINX+ MAART 2026

IJS G R OT E P R SO CIALE FIE F OTO G R A ZIE PAGIN

A 14

Samen Solidair: Nieuwe expo en spel

Interview: Jonas Van der Slycken Platform 21/03 Kortrijk p.8 • Jurgen Masure p.18 • Brigitte Herremans p.20

KRUISWOORD 1

1. Stad met sociale tuinwijk 2

2. Auteur van ‘De macht achter AI’ (familienaam) 3

3. Filmfestival in Kortrijk

4

4. Spreker 21ste Paul Verbraekenlezing (voornaam) 5

5. Locatie Optimo

6

6. Sporten voor personen met een beperking

7

7. Daguitstap op 19 april 2026 8

8. Deelnemer fototraject De Rode Antraciet (voornaam)

9

9. Stad waar Platform 2103 actief is 10

10. Documentaire over asbest

11

11. Auteur van ‘Schandalig rijk of ongelijk’ (voornaam)

12

12. Onze exporuimte in Gent

13

13. Voorzitter van vzw Linx+ (familienaam)

LINXUIT LEZEN LOONT! Alle antwoorden vind je in deze Linxuit. Stuur het woord dat we zoeken voor 1 juni 2026 naar info@linxplus.be of Linx+, Hoogstraat 42, 1000 Brussel. Vermeld duidelijk je naam en adres. Onder alle juiste inzendingen verloten we een exemplaar van het boek ‘Palestina, verzet tegen het verlies’ van Brigitte Herremans (zie p. 21). Succes!

WINNAAR VORIG KRUISWOORD ‘Beleidsplan’ was het woord dat we zochten. Marleen Van den Durpel uit Waasmunster is de gelukkige winnaar van het boek ‘Kort door de bocht’ van Bert Engelaar en Bekvegter.

Veel leesplezier!

COLOFON

Driemaandelijks magazine van Linx+ vzw.

2026 • jaargang 6 • nummer 1

Linxuit is gratis voor vrijwilligers van Linx+. Andere geïnteresseerden kunnen zich abonneren voor 12,50 euro per jaar op BE79 8777 9643 0233.

Medewerkers en contact Linx+, Hoogstraat 42, 1000 Brussel tel. 02 289 01 80 info@linxplus.be, www.linxplus.be beryl.vervloet@linxplus.be els.rits@linxplus.be marc.spruyt@linxplus.be sandra.temmerman@linxplus.be Verantwoordelijke uitgever Miranda Ulens, Hoogstraat 42, 1000 Brussel Omslag Vlag van de Socialistische Onderlinge Bijstand ‘Helpt Elkaar’ van Lokeren, 18991925 © VL000005, collectie AMSAB-ISG

Linx+ in jouw regio Antwerpen / Mechelen+Kempen stien.verbelen@linxplus.be Limburg carla.verdingh@linxplus.be Oost-Vlaanderen hendrik.braet@linxplus.be, sabrina.meijs@linxplus.be Vlaams-Brabant wim.lahou@linxplus.be West-Vlaanderen fabienne.girolami@linxplus.be Coördinatie en eindredactie: Marc Spruyt Opmaak: Rudi De Rechter

www.linxplus.be www.linxplus.be/nieuwsbrief www.facebook.com/linxplus www.instagram.com/linxplus

Abonnementen en adreswijzigingen info@linxplus.be of Linx+ tav Els Rits, Hoogstraat 42, 1000 Brussel.

Druk Graphius / gedrukt op Circle offset (milieuvriendelijk en 100% gerecycleerd) papier

MAAK KENNIS MET

Caroline Copers Op deze pagina laten we je kennismaken met onze bestuurders.

Beginnen doen we met de gloednieuwe voorzitter van vzw Linx+.

Caroline, je bent nu op pensioen en voorzitter van Linx+. Wat vind je belangrijk vanuit die rol?

Caroline Copers: “Tijdens mijn actieve loopbaan (als algemeen secretaris van het Vlaams ABVV, nvdr) was ik afgevaardigd bestuurder van vzw Linx+.

Ik heb vanuit die hoedanigheid gedurende vele jaren de transitie en het volwassen worden van de vzw meegemaakt en ondersteund. Vandaag is de vzw in goede handen bij een geëngageerde ploeg mensen, en dat doet mij plezier. Als voorzitter wil ik verder meewerken aan het op de kaart zetten van Linx+ en aan de kwaliteit van de activiteiten. Daarvoor kan ik mijn netwerk mee inzetten.”

Waarom wou je dit graag doen? En heb je nog tijd voor andere engagementen?

Caroline: “Ik heb dit voorzitterschap met veel goesting aanvaard.

Omdat ik in dit project geloof en ik mezelf niet zozeer zie als de kapitein, maar als de loods die dit schip door toekomstige stormen moet helpen sturen. De loods bepaalt niet de bestemming, maar begeleidt de weg ernaartoe. Linx+ bewijst dagdagelijks stevig op eigen benen te staan na de transitie tot één vzw. Als voorzitter wil ik een bevoorrechte getuige zijn van wat Linx+ allemaal kan doen de volgende jaren. Ik heb nog andere onbezoldigde mandaten in andere geëngageerde organisaties, zoals bij FOS of als voorzitter van vzw Helden van het Verzet. Alleen maar positieve energie, dus!”

Hoe kijk je naar het nieuwe beleidsplan en het politieke getouwtrek rond het decreet sociaal-cultureel werk? Hoe moet Linx+ zich hierin opstellen?

Caroline: “De manier waarop sinds

Kortrijk: Linx+ op MOOOV Op woensdag 19 april 2026 programmeert Linx+ in Kortrijk de film It Was Just an Accident. De film kijkt recht in de ogen van het onrechtvaardige Iraanse rechtssysteem, maar doet dat met onverwachte humor en veel menselijkheid. Na de vertoning volgt een kort nagesprek volgens de methode Over de streep, waarbij we samen stilstaan bij rechtvaardigheid, schuld en herstel. De filmavond maakt deel uit van het MOOOV Filmfestival 2026 en van het traject Kortrijk Restorative City / Kortrijk Herstelstad.

Linx+ organiseert de vertoning samen met Avansa MZW. FMDO zorgt voor Iraanse hapjes na de film.

jaren opeenvolgende Vlaamse regeringen omspringen met het middenveld vind ik bijzonder verontrustend.

Specifiek in het sociaal-cultureel werk wordt Linx+ al verschillende jaren geconfronteerd met beleidsbeslissingen die van weinig vertrouwen en respect getuigen. Spelregels die veranderen tijdens het spel, verstrenging van criteria en voorwaarden om recht te hebben op subsidies… Altijd en overal vanuit een wantrouwen naar sociaal-culturele organisaties toe. Vervolgens volgt een politiek pokerspel tussen ministers waarbij binnen de Vlaamse regering de besparingen worden ‘uitgewisseld’, soms tegen de eigen decretale spelregels in. Dit alles brengt onrust en rechtsonzekerheid voor veel goedwerkende laagdrempelige verenigingen…

Het valt dus te verwachten dat de sector tegen het einde van deze legislatuur opnieuw zal worden geconfronteerd met alweer een nieuw decreet. Ik denk dat het belangrijk zal zijn dat Linx+ enerzijds strategisch goed afstemt met het bestuur en de algemene vergadering over de te volgen weg, maar anderzijds bondgenootschappen moet versterken met andere spelers op het terrein om gezamenlijk de belangen tegenover de Vlaamse regering te verdedigen. We moeten dus collectief onze stem laten horen tegenover het beleid.”

Naar welke Linx+ activiteit kijk je dit jaar uit?

Caroline: “Ik kijk uit naar alle activiteiten en naar de nieuwe focus inzake fotografie. Maar kiezen is verliezen, en dus omarm ik graag het volledige programma.”

Antwerpen: Linx+ in De Roma Op dinsdag 28 april 2026 wordt in De Roma de podcast Eindelijk vrij gelanceerd. In deze radiodocumentaire van Layla El ­Dekmak gaat het over wat er écht gebeurt wanneer iemand de gevangenis verlaat. Via persoonlijke getuigenissen, aangevuld met inzichten van criminologen en hulpverleners, schetst de podcast een indringend beeld van het leven na detentie – met hoop, maar ook met armoede, stigma en structurele drempels. Deze documentaire van Docwerkers is nadien te horen op VRT Radio 1 en VRT MAX. Met steun van Linx+ en Fonds Pascal Decroos.

3

3

5

2

4

6

7

9

8

10

1

AFDELINGSNIEUWS

1 Op vrijdag 5 december 2025

bezocht Linx+ Mikpunt uit Antwerpen het Nationale Douanemuseum.

Een voormalige douanier gidste de groep en vertelde over het dagelijkse werk bij de douane en de strijd tegen drugs en namaakproducten.

Nadien werd het bezoek afgesloten met een drankje.

2 In december volgden enkele

leden van Linx+ Tiffany uit Ronse een workshop mozaïek. Die nieuwe vaardigheden bleven niet beperkt tot de deelnemers: ze werden gedeeld met de hele groep. Samen gingen de leden daarna aan de slag om mozaïektheelichtjes te maken voor de kerstmarkt. Zo werd creativiteit meteen omgezet in een gezamenlijke actie.

3 Op dinsdag 13 januari 2026 zet-

te Linx+ Tongeren zijn vrijwilligers in de bloemetjes. Een afdeling draait op engagement, en dat werd expliciet erkend. De vrijwilligers kregen een Linx+-zakje met een attentie als dank voor hun inzet. Het was een moment van waardering voor iedereen die mee activiteiten mogelijk maakt.

4 Linx+ Fotogroep Mikpunt

uit Antwerpen viert in 2026 haar 35-jarig bestaan. Tijdens het jaarlijkse ‘Snuitje van het jaar’ op zondag 18 januari 2026 kreeg dat jubileum extra aandacht. 49 leden gingen samen op restaurant. Tussen de gangen door volgde een verrassingsoptreden van Miss Lucifer. De namiddag werd afgesloten met muziek en dans.

5 Linx+ Boontje uit Sint-Niklaas

organiseerde op zondag 18 januari 2026 een nieuwjaarsontbijt in de foyer van de schouwburg. Zo’n 70 aanwezigen schoven aan. De muzikale omlijsting werd verzorgd door Steph Van Uytvange. Het werd een geslaagde start van het nieuwe werkjaar.

6 Op zondag 8 februari 2026

organiseerde Linx+ ’t Virveld uit Dilsen-Stokkem een ontbijt ten voordele van Ons Huis met een Hart, een ontmoetingsplaats voor mensen die geraakt zijn door kanker. 76 deelnemers namen deel. Samen zamelden ze 500 euro in voor het goede doel. Een activiteit die ontmoeting koppelde aan solidariteit.

OP KOMST

bracht Linx+ Brugge S een gegidst bezoek aan het kasteel van Loppem.

Naast het architecturale verhaal kwam ook de politieke rol van het kasteel op het einde van de Eerste Wereldoorlog aan bod. Het werd een informatieve namiddag.

Diest, 11/04/2026: Bezoek aan de historische stad met Linx+ Genk.

Torhout, 23/04/2026: Gust De Coster ‘Wit-lof from Belgium 2.0’, een avond vol Belpopgeschiedenis Linx+ Biz’art.

Ieper, 24/04/2026: 1 Mei-kwis, maximaal 5 personen per ploeg - Linx+ Ieper.

Leopoldsburg, 25/04/2026: Daguitstap met Linx+ De Brug Dendermonde-Wetteren.

Brugge, 25/04/2026: Gespreks­ ochtend met Dominique W ­ illaert, Amerika onder het Trumpbeleid Linx+ Brugge S ism Linx+ Brugge B Onderweg en Linx+ DOCA. Kortrijk, 30/04/2026: vooravond 1 mei, muziek, sfeer en gezelligheid Linx+ Achturencultuur.

Knokke-Heist, 09/05/2026: Gespreksnamiddag, Joost Bonte over omgaan met armoede - Linx+ Egelantier.

Hoeilaart, 13/05/2026: De uitdagingen met Jean-Paul Van Bendegem - Linx+ 5 voor 12.

9 Op donderdag 26 februari 2026

¢ Meer info: www.linxplus.be

7 Op vrijdag 13 februari 2026

organiseerde Linx+ De Brug Roeselare een infonamiddag over de pensioenhervorming. Gastspreker was Oliver Pintelon, adviseur bij de studiedienst van het ABVV. Na de uiteenzetting was er ruimte voor vragen.

8 Op woensdag 25 februari 2026

trok Linx+ De Brug uit Gent naar Bowling Gent in de Overpoort. Het werd een ontspannen namiddag waarin spel en ontmoeting centraal stonden.

10 Linx+ Genk trekt elke week de

wandelschoenen aan, door weer en wind. Samen stappen ze de donkere dagen lichter tegemoet. Een frisse neus, een fijne babbel en ­vooral: elkaar ontmoeten. Want bij onze Genkse afdeling staat verbondenheid altijd voorop.

OPROEP Wil jij jouw activiteit in de volgende Linxuit zien verschijnen? Bezorg dan een kort verslag én foto van je evenement aan je regionale afdelingsondersteuner. Vermeld zeker wat, waar en wanneer. Vertel ook iets over hoe het verliep en of de deelnemers tevreden waren. Op die manier inspireer je andere afdelingen en zet je je eigen afdeling in de kijker!

WIST JE DAT… je als Linx+ afdeling voortaan zelf je activiteiten kan aankondigen op onze website? Zo maak je extra reclame!

Surf naar www.linxplus.be/ aankondigen en vul alle gegevens in. Hulp nodig hierbij?

Contacteer dan je regionale afdelingsondersteuner. Enkel activiteiten die openstaan voor een breed publiek en herkenbaar zijn als Linx+ activiteit worden opgenomen.

¢ Zoek je tips om activiteiten te organiseren, of wil je weten hoe je geld in het bakje van jouw afdelingskas kan krijgen? Bezoek dan onze inspiratiegids op www.linxplus.be/inspiratiegids.

5

DEELNEMER IN DE KIJKER

Bert Bussens: “Je bent nooit te oud om te leren” In deze nieuwe rubriek maken we kennis met deelnemers aan onze activiteiten. Een vertrouwd gezicht op vele Blik Historik wandelingen is Bert Bussens.

zoekende blik volgden. Het maakte duidelijk dat elke plek zijn eigen gevoeligheden heeft en dat kijken nooit neutraal is.

Andere momenten krijgen vorm in gebouwen en straten. De sociale tuinwijk in Aarschot, gebouwd na de Eerste Wereldoorlog om woningnood op te vangen, liet hem stilstaan bij hoe steden proberen antwoorden te vinden op crisissen. Nog indringender waren de kleine arbeidershuisjes in Turnhout. Twee kamers, een groot gezin, een wever die thuis werkte voor enkele centen. Uiteindelijk zijn het voor hem “de verhalen van de gewone man in de straat” die een wandeling betekenis geven.

“Niet aarzelen. Doen” Bert vindt dat vooral jongeren dit zouden moeten meemaken. Niet om hen een les te geven, maar om te tonen dat vooruitgang resultaat is van keuzes, inzet en strijd. Wat zegt Bert tegen iemand die twijfelt om mee te stappen? Zijn antwoord is kort en beslist: “Niet aarzelen. Doen.”

Dat hij zich snel thuis voelt in de groep, heeft volgens hem te maken met herkenning. Gidsen die hij al vaker hoorde, deelnemers die hij opnieuw tegenkomt. Het maakt dat een wandeling al snel aanvoelt als een ontmoeting tussen bekenden.

Misschien is dat wel de kern van zijn verhaal. Je schrijft je in voor een wandeling, maar je krijgt er gesprekken, herinneringen en nieuwe blikken op het verleden bij. En soms ook het gevoel dat je deel uitmaakt van iets dat groter is dan jezelf.

De link met Linx+ begon eenvoudig, Bert Bussens stelt zich zonder omwegen voor. “Ik ben Bert, een kind met een artikel in De Nieuwe Werker. van de jaren vijftig, al enkele jaren Het bleef niet bij lezen. Bert schreef met pensioen en al vijftig jaar ge- zich in en merkte al snel dat de actitrouwd.” Zijn loopbaan speelde zich viteiten aansloten bij wat hem boeit. af in de petrochemie. Hij begon bij de “Vooral wanneer er een sociaal oogAntwerpse olieraffinaderij RBP, een punt in zit, ben ik geïnteresseerd.” bedrijf met een sterke syndicale werKleine momenten die blijven king, waar 150 arbeiders in 1978-1979 hangen gedurende elf maanden een bezetWat hem telkens opnieuw doet teting hielden. Dat verleden klinkt vandaag nog door wanneer Bert praat rugkomen, zijn twee dingen: gidsen over arbeid, solidariteit en de weg die die hun verhaal kennen en deelnemers die mee luisteren, vragen stelwerknemers hebben afgelegd.

Met het pensioen kwam ruimte len en aanvullen. Dat Linx+ het sovoor andere interesses. Fotografie ciale verleden van de arbeidersklaswerd zijn vaste metgezel. Hij volgt se zichtbaar maakt, raakt hem. Niet → Marc Spruyt nog geregeld cursussen bij CVO Ant- als abstract thema, maar als iets wat Tip: Ook benieuwd naar het verhaal werpen. “Je bent nooit te oud om te in het dagelijks leven voelbaar blijft. van de tuinwijk in Aarschot? Ga dan leren”, zegt hij daar zelf over. Met een “Onze voorouders hebben offers gemee op zaterdag 20 juni 2026 met camera in de hand trekt hij naar bui- bracht om de welvaart te bereiken onze Blik Historik wandeling. Info: ten. Wandelen, kijken en vastleggen waarin we nu leven.”

Sommige herinneringen zitten in www.linxplus.be/wandelingen. vormen één beweging. Thuis zoekt hij diezelfde gelaagdheid in histori- details. Tijdens een wandeling in Masche televisieseries: verhalen die to- tonge (Brussel) zag Bert hoe enkenen hoe mensen vroeger leefden en le deelnemers foto’s namen terwijl buurtbewoners hen met een onderkeuzes maakten.

6

Linxuit • MAART 2026

VRIJWILLIGERS

Internationaal Vrijwilligersjaar, ook bij Linx+ In 2026 zetten de Verenigde Naties vrijwilligers wereldwijd in de kijker.

Vijfentwintig jaar na de eerste editie in 2001 komt er opnieuw internationale erkenning voor vrijwilligerswerk. Met het Internationaal Vrijwilligers­jaar willen de VN het belang van vrijwilligerswerk benadrukken in het realiseren van de Duurzame Ontwikkelingsdoelen en in het versterken van solidaire en duurzame samenlevingen.

Maar wat betekent dat concreet voor jou als vrijwilliger?

1. Meer waardering en zichtbaarheid 2026 wordt een jaar waarin vrijwilligers expliciet erkend worden als maatschappelijke motor. De VN roepen overheden en organisaties op om vrijwilligers structureel te ondersteunen en hun bijdrage zichtbaar te maken.

In Vlaanderen wordt dat onder meer opgevolgd via Vlaanderen Vrijwilligt, het steunpunt voor vrijwilligerswerk. Zij bundelen initiatieven, delen inspirerende praktijken en zorgen voor informatie en ondersteuning.

Voor jou betekent dat: meer erkenning, meer aandacht en een sterker kader rond je engagement.

2. Duidelijkheid over je rechten Vrijwilligerswerk in België is wettelijk geregeld via de Vrijwilligerswet (2005). Dat betekent dat je rechten en plichten duidelijk omschreven zijn.

Via Vlaanderen Vrijwilligt (en op www.linxplus.be/inspiratiegids) vind je informatie over: × verzekeringen (burgerlijke aansprakelijkheid en lichamelijke ongevallen) × onkostenvergoedingen (forfaitair of reëel) × aansprakelijkheid × de combinatie van vrijwilligerswerk met een uitkering of pensioen

3. Kansen om bij te leren Vrijwilligerswerk is ook een leertraject. Je ontwikkelt competenties zoals organiseren, communiceren, begeleiden en samenwerken. Volgens Vlaanderen Vrijwilligt draagt vrijwilligerswerk bij aan persoonlijke ontplooiing, zelfvertrouwen en sociale verbondenheid.

Onderzoek waar ook de VN naar verwijzen, toont aan dat vrijwilligerswerk samenhangt met meer welzijn en maatschappelijke betrokkenheid. Engagement is dus niet alleen nuttig voor anderen, maar versterkt ook je eigen positie in de samenleving.

4. Een sterker netwerk Het Internationaal Vrijwilligers­ jaar stimuleert samenwerking tussen organisaties, lokale besturen en vrijwilligersnetwerken. Voor jou betekent dat meer ontmoetingen, uitwisseling en kruisbestuiving. Vrijwilligerswerk bouwt sociaal kapitaal op: je maakt deel uit van

een gemeenschap en vergroot je netwerk.

En bij Linx+?

Ook bij Linx+ zijn vrijwilligers de ruggengraat van onze werking.

Lokale groepen organiseren activiteiten in heel Vlaanderen. Gidsen dragen onze wandelingen. Fotografen versterken inclusietrajecten met partnerorganisaties.

Als vrijwilliger bij Linx+: × kies je zelf je engagement en tijdsinvestering × werk je rond solidariteit, sociale geschiedenis en rechtvaardigheid × maak je deel uit van een netwerk dat vrije tijd inzet tegen onrecht en uitsluiting.

Het Internationaal Vrijwilligersjaar is een hefboom om jouw engagement sterker te maken.

Wil je weten waar jij kan instappen? Bekijk de mogelijkheden via www.linxplus.be/vrijwilligers of neem contact op via info@ linxplus.be of 02 289 01 80.

Maak het mee! www.vlaanderenvrijwilligt.be

Het Internationaal Vrijwilligersjaar is een moment om die bescherming extra onder de aandacht te brengen en te versterken.

7

BONDING EN BRIDGING IN DE PRAKTIJK

Eén persoon kan wel een verschil maken: het verhaal achter Platform 21/03 in Kortrijk Vrijwilligerswerk draait om verbinding, zowel binnen een groep als met andere organisaties en gemeenschappen. In deze Linxuit-reeks laten we je kennismaken met verschillende praktijkvoorbeelden.

Voor deze Linxuit gingen we in gesprek met Shahnaz Akhtar, 42 jaar, afkomstig uit Wevelgem. Als vertaler-tolk, partner en mama van drie kinderen besloot zij enkele jaren geleden dat ze niet langer aan de zijlijn wilde blijven staan wanneer het over racisme en discriminatie ging.

Ze richtte Platform 21/03 Kortrijk op en vertelt ons hoe de lokale werking groeide, welke uitdagingen daarbij kwamen kijken en welke kracht ontstaat wanneer organisaties elkaar vinden rond een gedeeld maatschappelijk thema.

Shahnaz, enkele jaren geleden besloot je om in Kortrijk een werking onder de noemer van Platform 21/03 op te richten. Waarom?

Shahnaz: “Het is eigenlijk ontstaan uit een combinatie van frustratie en hoop. Ik kwam zowel op mijn werk als privé vaak in aanraking met racisme en discriminatie en wilde daar actief iets tegen doen. Toen ik ontdekte dat er in onze regio nog geen lokale groep van Platform 21/03 bestond, besloot ik om er zelf één op te starten.”

Wat is jouw rol binnen de Kortrijkse werking van Platform 21/03?

Shahnaz: “Ik ben voorzitter van de Kortrijkse groep. Dat betekent dat ik mensen samenbreng, vergaderingen organiseer en mee het netwerk draaiende hou. Zelf voel ik me vooral iemand die probeert verschil te maken, samen met anderen.”

Hoe heb je dit aangepakt?

Shahnaz: “De koepelorganisatie gaf me tips over hoe ik organisaties kon uitnodigen om een lokaal netwerk op te richten dat zich inzet rond 21 maart.

Van daaruit ben ik beginnen mailen en bellen en is de groep in Kortrijk uitgegroeid tot wat die vandaag is: een breder netwerk van organisaties die het platform steunen. Niet ieder-

8

Linxuit • MAART 2026

een die in het begin aan boord kwam, bleef. Maar ook nieuwe partners zijn er ondertussen bij gekomen.”

Had je op dat moment ervaring met het opbouwen van een netwerk of met het organiseren van activiteiten?

Shahnaz: “Helemaal niet. De eerste samenkomsten waren spannend, aangezien ik nog nooit zoiets had gedaan. Gelukkig voelde ik meteen dat er in de groep veel passie en motivatie was om met het thema aan de slag te gaan. Een samenwerking groeit langzaam. Je moet er tijd, energie en vooral respect in blijven steken. Door de jaren heen zijn we uitgegroeid tot een breed lokaal netwerk. Waar mogelijk houden we ook contact los van de jaarlijkse samenwerkingen.”

“Door de eigenheid van elke partner word je een eenheid die bergen kan verzetten” Shahnaz Akhtar Wat zijn volgens jou de belangrijkste voordelen van samenwerken met zoveel organisaties?

Shahnaz: “Ik geloof in: hoe meer zielen, hoe meer vreugde. Het grootste voordeel is volgens mij dat je zo een hele variatie aan standpunten en ideeën hebt. Bovendien wordt het organiseren en financieren van activiteiten gemakkelijker wanneer het werk niet op een kleine groep terechtkomt. Wat ik zelf het leukste vind, is dat we elkaar blijven motiveren. Iedereen moedigt elkaar aan om de jaarlijkse activiteit tot een mooi en geslaagd geheel te maken.”

Iedere organisatie die dit initiatief ondersteunt, heeft haar eigenheid.

Beïnvloedt dat de manier van samenwerken?

Shahnaz: “Natuurlijk beïnvloedt dat

de manier van samenwerken. Ik denk dat dat juist de schoonheid is van samenwerken met verschillende partners. Er zijn er die in de groep heel stil zijn, maar daarbuiten heel wat in werking stellen. Dan heb je andere partners die heel assertief zijn en in de groep heel wat ideeën naar voren brengen. Je hebt er ook die proberen een brug te vormen tussen iedereen.

Iedereen heeft een eigen meerwaarde. Door de eigenheid van elke partner word je een eenheid die bergen kan verzetten. Daar staat wel tegenover dat er in de groep een gevoel van eenheid moet zijn. Luisteren naar elkaar en respect hebben voor elkaar is hierin cruciaal.”

Wat loopt in jullie samenwerking meestal vlot?

Shahnaz: “Onze samenwerking loopt heel vlot op heel wat vlakken. Het vlotst gaat het wanneer we ideeën uitwisselen en samen bekijken wat haalbaar is. We kunnen snel bijsturen wanneer iets niet werkt.”

En wat loopt soms moeizamer?

Shahnaz: “Zoals overal loopt het soms wat moeilijker als we elkaar niet goed genoeg begrijpen. Ook belangen van meewerkende partners kunnen soms schuren. Daarom is het belangrijk dat we daar open over communiceren en de nodige aanpassingen maken waar nodig.”

Dit artikel komt onder de rubriek ‘bonding & bridging in de praktijk’ in Linxuit. Kan je dit toepassen op Platform 21/03 Kortrijk?

Shahnaz: “Bonding is dat warme gevoel dat ontstaat wanneer mensen rond hetzelfde thema gemotiveerd zijn. Dat hadden wij vrij snel.

Bridging is uitdagender: samenwerken met partners die anders denken of werken. Maar net daardoor wordt het geheel sterker. Iedereen draagt op zijn of haar eigen manier bij. Dat maakt de samenwerking rijk.”

PLATFORM 21 03 KORTRIJK

Tijdens de actie van Platform 21/03 Kortrijk vorig jaar, op 20 maart 2025, schoven 200 mensen aan tafel voor ‘Samen eten tegen racisme’.

Wat neem je mee naar de toekomst werking en mooie acties neer te zetvoor jezelf? En voor het platform? ten.”

Shahnaz: “Voordat ik het platform in Kortrijk oprichtte, dacht ik dat ik “Een samenwerking groeit langals één persoon geen verschil kon zaam. Je moet er tijd, energie en maken in de wereld. Ondertussen denk ik daar anders over. Ik heb de vooral respect in blijven steken” aanzet gegeven voor de oprichting Shahnaz Akhtar van de lokale werking van het platform in Kortrijk. Ondertussen zijn we een paar jaar later en is er een breed Hoe ervaar je de samenwerking met ondersteunend netwerk dat zich elk Linx+? jaar rond 21 maart verenigt tegen raShahnaz: “Fabienne vertegenwoorcisme en discriminatie. digt Linx+. Er wordt helder gecomEén persoon kan dus wel degelijk municeerd en in het belang van de verschil maken, dankzij voldoende groep gehandeld. Ze stimuleert mij vertrouwen en een beetje geluk. Deze ook om tijdig overleg in te plannen boodschap geef ik ook mee aan mijn en taken te verdelen. Waar mogelijk kinderen: je hebt maar één persoon neemt ze ook enkele taken op zich. nodig om iets in beweging te brengen. Het is een aangename samenwerking Wat ik meeneem over samenwer- en ik hoop die nog vele jaren verder king: een samenwerking staat of valt te zetten.” met de mensen die zich aansluiten. → Fabienne Girolami Ik besef hoeveel geluk ik heb met partners die zich niet laten tegenhouLees meer over samenwerken den en zich jaar na jaar met evenveel met andere organisaties op passie inzetten om samen een sterke www.linxplus.be/inspiratiegids

Wat is Platform 21/03? Platform 21/03 is een coalitie van burgers en middenveldorganisaties die zich sinds 2017 verenigen en rond 21 maart in heel het land activiteiten organiseren. 21 maart staat wereldwijd in het teken van verdraagzaamheid en de strijd tegen racisme en discriminatie. Deze coalitie is uitgegroeid tot een bredere beweging met verschillende lokale groepen, waaronder de groep in Kortrijk. Het doel? Gelijke rechten voor iedereen. Hoe meer gelijke rechten gegarandeerd zijn, hoe minder kans er is op structurele discriminatie en uitbuiting.

Platform 21/03 Kortrijk wordt gesteund door vrijwilligers en een twintigtal partners uit het middenveld, waaronder Linx+, ABVV West-Vlaanderen, Rebelle, Avansa MZW, Howest Sociaal Werk en Vives. www.platform2103.be

Een netwerk opstarten?

Dit zijn de tips van Shahnaz × Begin met passie en een duidelijke visie. Dat helpt bij het aanspreken van mogelijke partners. × Gebruik ook het netwerk van partners waarmee je samenwerkt. × Open en eerlijk communiceren: duidelijk zeggen wat je bedoelt en luisteren naar elkaar. Durf vragen te stellen, zaken te benoemen en feedback te geven. × Wederzijds respect en gelijkwaardigheid: iedereen brengt een eigen meerwaarde binnen. Zonder respect valt een samenwerking uit elkaar. Probeer nooit je eigen standpunten door te drukken en ga op zoek naar compromissen. Dat maakt het aangenamer om als groep samen verder te werken.

9

STIEL

Jonas Van der Slycken: “Er zijn veel manieren om loterijprijzen eerlijker te verdelen” Waarom doen mensen mee met de loterij? En wat zegt dat over onze samenleving? Op 24 maart 2026 schoven we in Trefpunt in Gent aan tafel met econoom Jonas Van der Slycken en Stefanie De Bock van vzw De Transformisten (bekend van onder meer deel- en repareerinitiatieven) voor een boeiend gesprek. In dit interview reflecteren zij over de verhouding tussen geld, geluk en de kunst van het genoeg.

Jonas, je schreef het boek ‘Schandalig rijk of ongelijk: het lot van onze maatschappij’, waarin je vertelt over megajackpots en pleit voor een eerlijkere economie. Wat inspireerde jou om hierover te schrijven?

Jonas: “Loterijen weerspiegelen goed wat er leeft in de maatschappij.

Bij de megaloterijen in Europa, met hoofdprijzen tot wel 250 miljoen euro, leeft het idee van the sky is the limit, waarmee extreme rijkdom wordt genormaliseerd. Dat raakt aan de dromen die mensen hebben. Er leeft ook het idee dat jij de volgende grote winnaar kan zijn. Dat wou ik graag onderzoeken.”

Is extreme rijkdom iets waarnaar mensen verlangen?

Jonas: “Nee, als we kijken naar wat loterijwinnaars verlangen, dan is dat: een goed leven. Mensen willen zich geen zorgen moeten maken op het einde van de maand. Ze willen een eigen woning kopen, reizen en iets meegeven aan de kinderen. Het gaat dus niet om ‘oneindige dromen’, maar om het krijgen van zekerheid.”

Hoe beïnvloedt onze economie de hedendaagse loterij?

Jonas: “We horen vaak dat onze productiviteit en concurrentiekracht de hoogte in moeten. We staan zowel als individu als Europa in competitie met iedereen. We moeten veel produceren om de economische machine draaiende te houden. Tegelijkertijd kampen we met massale besparingen en een enorme bestaansonzekerheid.

Mensen gaan op zoek naar zekerheid.

Daar gaat het om bij het deelnemen aan de loterij.”

Bij de loterij leeft het idee van ‘the sky is the limit’, maar de rode draad

10

Linxuit • MAART 2026

in jouw boek is ‘the sky is limited’.

Wat bedoel je daarmee?

Jonas: “The sky is limited gaat over onze planetaire, economische, sociale én menselijke grenzen. We hebben al veel planetaire grenzen overschreden. Dit planetair grensoverschrijdend gedrag zorgt voor klimaatverandering, oceaanverzuring en biodiversiteitsverlies. Er zitten limieten aan ons expansiegerichte economische model. We botsen niet alleen op ecologische grenzen, maar ook sociale en menselijke limieten. Mensen raken uitgeput van de prestatiemaatschappij. Vandaar the sky is limited.”

Met je boek pleit je voor rechtvaardigere loterijen. Hoe zien die eruit?

Jonas: “Het is onvoorstelbaar, maar met EuroMillions kan je tot wel 250 miljoen euro winnen. De loterijen houden hiermee ongelijkheid in stand. Om loterijen rechtvaardiger te maken, kunnen we de rollover naar de volgende loterij stopzetten (wanneer de jackpot niet valt, wordt die voor de volgende trekking verhoogd, nvdr). In plaats van het aandikken van de jackpot, zetten we een limiet op de jackpot, en vormen we de rollover van tien miljoen om in een maatschappelijke spillover. Zo kunnen we bijvoorbeeld tien keer 1 miljoen euro verloten, in plaats van dat één winnaar met meer dan 10 miljoen euro aan de haal gaat.

Of duizend jongeren een startkapitaal van 10.000 euro geven. Er zijn veel manieren om de lottowinsten eerlijker te verdelen onder meer winnaars.”

Naast ‘the sky is limited’ spreek je ook over een ‘economie van genoeg’.

Wat betekent dat voor jou?

Jonas: “Een economie van genoeg draait voor mij om een economie die

ten dienste staat van de mens én de planeet; die zorgt ervoor dat iedereen in het eigen levensonderhoud kan voorzien. Zo’n economie draagt ook bij tot een zorgzame maatschappij, waarin er ruimte is voor zelfontplooiing, cultuur en participatie, zowel in je buurt als op politiek niveau. Er zijn geen tekorten, maar er is ook geen overdaad zodat we niet te zwaar op de planeet wegen. Het is dus een economie die niet alleen focust op welzijn en sociale rechtvaardigheid, maar ook op ecologische gezondheid.”

Stefanie, de ‘economie van genoeg’ vormt het DNA van De Transformisten. Jullie behoren tot de postgroei-beweging. Wat doet die beweging?

Stefanie: “Er zijn veel verschillende facetten aan de postgroei-beweging; van degrowth tot de donuteconomie.

We willen die theorieën overbruggen door over de economie van genoeg te praten en in de praktijk aan de slag te gaan. We geloven dat er grenzen zijn aan wat mensen en onze wereld aankunnen. Er is geen enkel land dat zijn sociale behoeften behaalt zonder ver buiten de planetaire grenzen te gaan.

Dat toont dat ons huidige economische systeem niet meer werkt. En dus moeten we op zoek naar iets nieuws.

We zien daar een oplossing in veel burgercollectieven die aan het delen en repareren zijn. Niet iedereen hoeft bijvoorbeeld een boormachine te bezitten, dat soort dingen kan je met je buren delen.”

Welke rol nemen jullie op in het Vlaamse middenveld?

Stefanie: “Ik beschouw De Transformisten als een kruispunt tussen de klimaatbeweging en eco-sociaal werk. Dat houdt in dat we solidariteit en rechtvaardigheid vooropstellen én geloven in het centraal stellen van de mens en de planeet in de economie.

We willen met onze werking alternatieven aanbieden en rond verbinding werken, maar we zijn ook kritisch tegenover het huidige systeem.

Wel merken we dat die kritische rol niet zo gewenst is. Het systeem wil natuurlijk verder blijven bestaan en helaas zien we dat onze democratie langzaam wordt uitgehold.”

Jonas: “Een sterk middenveld is heel belangrijk voor een gezonde democratie en voor het functioneren van de rechtsstaat. Er ontstaat nu een soort politieke monocultuur, terwijl we net kritische stemmen nodig hebben. Er leeft ook het idee van there is no alternative, maar er zijn wel degelijk alternatieven voor onze economie. Als individuen staan we niet sterk genoeg om tegen gevestigde belangen en de industrie op te kunnen.

Daarom is het interessant om onze krachten te bundelen.”

Wat vinden jullie van het idee om een parallelle samenleving op te bouwen?

Jonas: “Ik vind dat een goed idee. En we zijn daar ook al volop mee bezig.

Mensen bouwen van onderuit al een economie uit waarin tijd niet geld is, maar tijd juist rijkdom is. De tijd die we met elkaar hebben, is wat er echt toe doet. Mensen voelen de behoefte om deel uit te maken van een verbonden systeem en een cultuur van genoeg. Daarmee creëren we ook meer bestaanszekerheid en veerkracht.”

Stefanie: “Bij De Transformisten noemen we wat Jonas beschrijft ‘de onderstroom’. Er bestaat een oud systeem, en tegelijkertijd is er een nieuw systeem aan het ontluiken. Dat pro-

“Loterijen normaliseren extreme rijkdom, terwijl mensen gewoon zekerheid zoeken” ces verloopt cyclisch. Maar om de cy- soms zoeken en aftasten. Maar onze clus goed te laten verlopen, hebben tijd waardevol besteden, dat is pas we stabilisatoren nodig. Jonas’ boek echte rijkdom.” is zo’n stabilisator; hij geeft ideeën Stefanie: “Ik moet denken aan een over hoe we onze economie anders van onze vrijwilligers, die betrokken kunnen inrichten. Ook zien we veel raakte bij zijn lokale gereedschapspioniers naar de voorgrond treden, bib. Zo leerde hij de mensen in zijn bijvoorbeeld met deelsystemen. Het snel veranderende buurt veel beter is onze rol om de verschillende pio- kennen en kreeg daardoor weer verniers samen te brengen in een prak- trouwen in zijn omgeving. Voor mij tijkgemeenschap. Zo bouwen we een zit daar cultuurverandering in: sategenmacht op. Samen experimen- men doen. En dat is waarom ik doe teren we met de opbouw van een so- wat ik doe!” ciaal rechtvaardig systeem waarin → Beryl Vervloet overconsumptie en overproductie niet meer bestaan.”

Op woensdagavond 22 april 2026 gaan Jonas Van der Slycken en Jurgen Wat kunnen mensen doen om mee te Masure (zie p.18) in boekhandel bouwen aan zo’n samenleving?

De Groene Waterman in Antwerpen Jonas: “Ten volle leven naar wat in gesprek over macht in de 21ste voor jou waardevol en betekenisvol eeuw. Tickets via www.linxplus.be. is. En volop actie ondernemen: be the change you want to see in the world. In www.detransformisten.be het systeem waarin we leven, is dat

11

SAMEN SOLIDAIR

Nieuw: Expo en spel over onze sociale zekerheid Met een nieuwe expo en een gezelschapsspel zet Linx+ de schijnwerpers op de strijd voor onze sociale zekerheid. Vanaf juni dit jaar gratis te ontlenen voor Linx+ afdelingen. Reserveren kan nu al!

→ vrijwilligers en deelnemers historisch bewust te maken → actuele discussies over pensioenen, werkloosheid of ziekte in perspectief te plaatsen Wat gebeurt er met je inkomen als je ziek wordt? Kan je zonder werk waardig → nieuwe mensen te bereiken rond leven? En hoe lang hou je het vol tot je pensioen? een herkenbaar thema EXPO De expo sluit rechtstreeks aan bij tot de algemene staking van 1936. Van onderlinge hulpkassen in cafés tot het het beleidsplan 2026–2030 van Linx+ Met Samen Solidair brengt Linx+ Sociaal Pact. De expo toont hoe mu- en versterkt onze opdracht om sociaeen nieuwe rondreizende expo over tualiteiten en vakbonden solidariteit le strijd zichtbaar te maken. Ze biedt de geschiedenis én de toekomst van van onderuit opbouwden; hoe sociale geen pasklare antwoorden, maar node sociale zekerheid in België. Geen rechten wettelijk verankerd werden na digt uit tot gesprek en positie. droge tijdslijn, maar een scherpe en 1944; hoe neoliberale hervormingen herkenbare kijk op wat vandaag op- sinds de jaren 1980 bescherming onnieuw onder druk staat. der druk zetten; welke politieke keuPraktisch: zes vandaag bepalend zijn. hoe ontleen je de expo?

Waarover gaat de expo? De expo Beeldmateriaal, infografieken en De expo en het spel Samen Solivertrekt vanuit het dagelijkse leven van citaten maken het verhaal concreet dair worden gelanceerd op het conbezoekers. Elke module begint met en menselijk. De centrale boodschap gres van het Vlaams ABVV op 29 en een vraag die raakt: over ziekte, werk- is helder: sociale zekerheid is geen 30 mei 2026 in Blankenberge. Daarloosheid, pensioen, arbeidsongeval- cadeau. Ze is bevochten en blijft al- na zijn ze beschikbaar voor ontlening vanaf juni 2026. len, beroepsziekten, kinderbijslag en leen bestaan als ze verdedigd wordt. betaalde vakantie. Bezoekers ontdekWat krijg je? ken dat sociale zekerheid geen techWaarom ontlenen? Voor afdelingen ― 20 panelen (rolbanners, 200 x 100 is deze expo een sterke kapstok om: nisch systeem is, maar het resultaat cm) van sociale strijd, op straat en in het → een publiek debat te organiseren ― Geschikt voor zalen, ontmoetingsparlement. Van de stakingen van 1886 over sociale rechtvaardigheid ruimtes en congreslocaties ― Combineerbaar met een begeleid debat of vormingsmoment ― Te koppelen aan het nieuwe Samen Solidair-spel over sociale zekerheid Voor wie? Geschikt voor afdelingen, vormingsmomenten, debatavonden, studiedagen of publieksactiviteiten.

Wat heb je nodig? ― Een toegankelijke ruimte (zaal, foyer, ontmoetingsruimte) ― Voldoende wand- of vloeroppervlak voor de panelen (minstens 20 lopende meter) ― Eventueel een begeleidend moment (inleiding, gesprek, debat)

Vlag van de Socialistische Onderlinge Bijstand ‘Helpt Elkaar’ van Lokeren, 1899-1925 © VL000005, collectie AMSAB-ISG

12

Linxuit • MAART 2026

Interesse? De expo ontlenen is gratis voor iedereen. Contacteer je regionale vrijwilligersondersteuner of mail naar info@linxplus.be voor reservatie, planning en praktische afspraken.

Samen Solidair is geen klassiek bordspel. Het is een toegankelijke manier om solidariteit tastbaar te maken – en om het gesprek te openen over de toekomst van onze sociale zekerheid.

Waarom inzetten in je afdeling?

Het spel is ideaal voor een vormingsavond, een activiteit rond sociale rechtvaardigheid, een instapmoment voor nieuwe vrijwilligers, een combinatie met de expo Samen Solidair.

Waar de expo het historische verhaal vertelt, laat het spel de logica van solidariteit vandaag voelen. Samen versterken ze elkaar.

SPEL Met het spel Samen Solidair beleef je sociale zekerheid van binnenuit. Geen theorie, maar ervaring. Je legt een parcours af van start tot pensioen. Onderweg kom je situaties tegen die iedereen kunnen overkomen: ziekte, werkloosheid, een arbeidsongeval, gezinsuitbreiding, vakantie, pensioen...

Hoe werkt het? ― Voor 2 tot 5 spelers ― Speelduur: 30 à 45 minuten ― Bij elke beurt krijg je een inkomen (loon of uitkering) en draag je bij aan de sociale zekerheid ― Situatiekaarten bepalen wat je meemaakt ― Je moet van elk van de 7 thema’s minstens één kaart verzamelen ― Op het einde ontdek je welk pensioen je krijgt Het spel maakt zichtbaar hoe solidariteit werkt: iedereen draagt bij, en wie pech heeft, wordt geholpen. Maar

niet iedereen eindigt gelijk. En precies daar begint het gesprek.

Wat leer je? Het spel toont hoe sociale zekerheid geen abstract systeem is, maar een collectieve afspraak. Je ervaart hoe snel tegenslag financiële gevolgen heeft; hoe belangrijk herverdeling is; hoe politieke keuzes levens beïnvloeden; hoe ongelijkheid zich opstapelt. Het eindigt niet met één duidelijke winnaar. De groep beslist zelf wie “gewonnen” heeft en waarom. Dat maakt het spel een sterke opener voor debat.

Met een grotere groep? Eén spel is geschikt voor maximaal 5 spelers.

Werk je met 20 deelnemers? Dan kan je meerdere speltafels voorzien (bijvoorbeeld 4 tafels van 5 spelers).

Combineer met een plenaire nabespreking, waarin elke tafel kort terugkoppelt. Zo wordt het spel niet alleen een activiteit, maar een collectief leerproces.

Praktisch: hoe ontleen je het spel?

Het spel Samen Solidair is beschikbaar vanaf juni 2026, samen met of los van de expo.

Wat zit er in de doos? → speldoek → situatiekaarten (7 thema’s) → jetons → pionnen en dobbelsteen → duidelijke speluitleg Voor wie? Voor volwassenen. Je hebt geen voorkennis nodig over sociale zekerheid.

Interesse? Het spel is gratis voor Linx+ afdelingen. Voor andere groepen vragen we een democratische prijs. Contacteer je regionale vrijwilligersondersteuner of mail naar info@linxplus.be voor reservatie, planning en praktische afspraken. Werk je met een grotere groep, dan bekijken we samen hoeveel speldozen nodig zijn.

13

SOCIALE FOTOGRAFIE

Grote Prijs Sociale Fotografie 2026

NEGENDE GROTE PRIJS SOCIALE FOTOGRAFIE

Linx+ lanceert de 9de Grote Prijs Sociale Fotografie (GPSF) en zoekt fotografen die met hun werk een standpunt innemen.

Deelnemen? Stuur tussen 1 maart en 1 juni 2026 een coherente reeks van 10 beelden samen met een cv en een motivatie in via www.linxplus.be.

De zeven gekozen reeksen worden tentoongesteld tijdens de Gentse Feesten en gepubliceerd in RAUW 2026 Sociale Fotografie Magazine. Voor de hoofdwinnaar is er bovendien een mooie geldprijs.

Wedstrijdreglement en meer info op www.linxplus.be.

vu: Miranda Ulens, Hoogstraat 42, 1000 Brussel / vorm: Linx+

Maak het mee !

Geen vrijblijvende beelden, maar reeksen die tonen hoe mensen in België samenleven, botsen, zoeken en zich organiseren. Je onderwerp is vrij, zolang je werk zich in België afspeelt en inhoudelijk past binnen wat wij onder sociale fotografie verstaan: beelden die maatschappelijke thema’s tastbaar maken, die de maker dwingen positie te kiezen en het publiek aanzetten tot nadenken.

We verwachten een duidelijke link met minstens één van onze kernpunten: sociale strijd en solidariteit, inspiratie uit sociale geschiedenis, cultuur als expressie van verzet, de strijd om tijd en evenwicht, ruimte voor de mens in een prestatiemaatschappij, waardering voor onderbelichte arbeid of initiatieven die bouwen aan een solidaire toekomst. Je werkt in re-

Ken je onze Vitrine al?

In Gent tonen we het hele jaar door foto’s uit onze participatieve trajecten in de Vitrine: een kleine tentoonstellingsruimte achter glas, zichtbaar vanop straat. Wie passeert, kan op elk moment binnenkijken. Geen drempel, geen openingsuren – fotografie in het publieke domein.

Nog tot 30 april 2026 zie je er beelden uit ons traject met De Vijver. Deze organisatie uit Deurne (Antwerpen) ondersteunt al meer dan veertig jaar mensen met een beperking in wonen, werken en vrije tijd. In het najaar van 2025 trok Linx+-fotograaf Jo zes weken op met zeven deelnemers met autisme.

Het vertrekpunt was eenvoudig: wat zie jij dat anderen voorbijlopen?

In onze inclusietrajecten ontdekken deelnemers hoe fotografie een middel kan zijn om hun verhaal te vertellen. Niet via grote verklaringen, maar via beelden. In groep werken ze toe naar één gezamenlijk project, met ruimte voor zelfexpressie, groei en verbondenheid – zonder prestatiedruk.

14

Linxuit • MAART 2026

Samen kijken maakt verschil.

Caroline verwoordt het zo: “Alleen begin ik er moeilijk aan, samen lukt het.”

Nic zegt: “Zonder de foto’s hadden we ons minder snel voor elkaar geopend.”

Fotografie werd hier een oefening in aandacht. Vertraagd kijken. Bewust kiezen. Tijana getuigt: “Na de eerste sessie zag ik onderweg plots dingen die ik eerder nooit opmerkte.”

Je vindt de Vitrine in de Meerseniersstraat 14, een zijstraat van de Vrijdagmarkt in Gent, vlak naast Ons Huis.

portagevorm of conceptueel, maar altijd in een coherente reeks van maximaal tien beelden. De foto’s zijn niet ouder dan vier jaar, namen niet eerder deel en je beschikt over alle auteursrechten en toestemmingen. Bij je inzending voeg je een motivatie (max. één A4) waarin je het concept toelicht en de link met onze visie duidelijk maakt.

Een professionele jury selecteert zeven laureaten voor een tentoonstelling tijdens de Gentse Feesten 2026 in Gent (17–26 juli). Uit hen wordt één hoofdwinnaar gekozen die een geldprijs ontvangt. De geselecteerde werken kunnen ook gepubliceerd worden in RAUW, ons magazine voor sociale fotografie.

Indienen kan via www.linxplus.be/ gpsf2026 tot en met zondag 31 mei 2026.

r

RAUW Sociale Fotografie Magazine 2025

co

RAUW Sociale Fotografie Magazine 2025

Fotografie bij Het Ventiel, ‘t Lampeke en Trafiek ‘On a soif’ van Jan en Jef Van den Bossche Grote Prijs Sociale Fotografie Bewogen Fotografen ‘Mobili-tijd of Mobili-strijd?’

Interviews met Gert Jochems, Trui Hanoulle en Kris Peeters

Nu te koop: RAUW 2025 Benieuwd wie er met de eer ging lopen tijdens de vorige editie van de Grote Prijs Sociale Fotografie?

Je ontdekt alle bekroonde beelden in RAUW, ons 140 pagina’s tellende jaarmagazine over sociale fotografie.

Daarin vind je ook het werk van de twintig laureaten van onze recente wedstrijd ‘Mobili-tijd of mobili-strijd’ – een fotografische blik op tijd, verplaatsing en ongelijkheid in mobiliteit. Mobiliteitsexpert Kris Peeters reflecteert in een uitgebreid gesprek over de impact van pendeltijd op ons dagelijks leven en over hoe burgers nauwer betrokken kunnen worden bij mobiliteitsbeleid.

Verder bevat RAUW interviews met fotografen Gert Jochems, Jef Van den Bossche en Jan Van den Bossche, Trui Hanoulle en Julie de Bellaing. Zij vertellen over hun praktijk, hun blik en de maatschappelijke rol van fotografie.

We zetten ook onze participatieve trajecten in de kijker: met Het Ventiel, Trafiek en Buurthuis ’t Lampeke. Daar begeleiden we mensen om via fotografie hun eigen verhaal te vertellen.

Het resultaat: beelden die niet alleen tonen, maar ook onze blik op de wereld verruimen.

RAUW kost slechts 12,50 euro en is exclusief te koop via www.linxplus.be/rauw.

BLIK HISTORIK

Wandel mee met Blik Historik Leer je graag iets bij tijdens een wandeling en ben je geïnteresseerd in sociale geschiedenis? Dan zijn onze Blik Historik-wandelingen voor jou.

Meewandelen kan voor 10 euro, of 2 euro met het UiTPAS-kansentarief.

Inschrijven doe je via www.linxplus.be. Sommige wandelingen zitten snel vol, dus wacht niet te lang. zaterdag 18 april

Borgerhout – Strijd voor stemrecht

zondag 19 april

Leuven – Strijd voor stemrecht

zondag 3 mei

Brussel – In de voetsporen van César De Paepe

zondag 17 mei

Antwerpen – Queer Walk

zondag 17 mei

Brugge – Queer Walk

zaterdag 6 juni

Hasselt

zaterdag 13 juni

Sint-Niklaas – MAP Den Brei

zaterdag 20 juni

Aarschot – 100 jaar sociaal wonen in de Tuinwijk

zaterdag 4 juli

Verviers

zondag 12 juli

Luik

donderdag 20 augustus Koekelare – grensarbeid zondag 6 september Blankenberge – Belle Epoque Centrum zaterdag 19 september Borgloon – seizoensarbeid zaterdag 17 oktober

Antwerpen – armoedewandeling

zondag 18 oktober

Brussel – armoedewandeling

zondag 8 november Leuven – begraafplaats zaterdag 14 november Genk zaterdag 5 december

Mechelen – vrouwenwandeling

Zelf op stap met een groep collega’s, vrienden, familie… Boek dan één van onze 30 groepswandelingen: www.linxplus.be/groepsaanbod.

Linx+ afdelingen kunnen één wandeling gratis boeken!

Daguitstap Westhoek: Oorlog gezien van onderuit

De Menenpoort in Ieper. © WIKIMEDIA COMMONS

De Westhoek is meer dan een slagveld. Het is een streek waar gewone mensen terechtkwamen in een oorlog die hun leven overhoop haalde.

Tijdens deze Blik Historik-daguitstap op zondag 19 april 2026 kijken we niet alleen naar strategie, frontlijnen en legers, maar vooral naar wat oorlog betekent voor wie erin vastzit: soldaten aan het front, families thuis, dorpen die verdwijnen en opnieuw worden opgebouwd. We vertrekken om 10u in Ieper voor een begeleide bustoer door het voormalige frontgebied en keren rond 17u terug. Onderweg staan we stil bij plaatsen waar de oorlog vandaag nog tastbaar aanwezig is, in het landschap én in de verhalen.

Tickets via www.linxplus.be: €35; kinderen tot en met 12 jaar: €17,50; UiTPAS-kansentarief: €7

15

SOCIALE FOTOGRAFIE

Linx+ en De Rode Antraciet: ‘De wereld door mijn lens’ In de nacht van 28 op 29 januari 2026 konden onze vrijwilliger Veerle Vandelacluze en de deelnemers van ons inclusietraject in het detentiehuis in Kortrijk tevreden in hun bed kruipen. Net daarvoor waren ze op de opening van hun foto-expo met ongeveer dertig bezoekers over evenveel foto’s in gesprek gegaan over hun leefwereld. Een terugblik op twee cruciale momenten in hun traject: de selectie van de foto’s en de opening van de expo.

De Rode Antraciet in Kortrijk Flashback naar ons eerste bezoek op 9 december 2025. Het is al flink donker buiten wanneer we ons naar het detentiehuis in Kortrijk begeven.

Daar gaat om 19 uur de laatste sessie door van het inclusietraject dat Linx+ met De Rode Antraciet mocht organiseren.

De Rode Antraciet is een organisatie die sinds 2004 sport en cultuur brengt in gevangenissen en detentiehuizen in Vlaanderen en Brussel.

Hun doel is om interactie te organiseren tussen mensen in detentie en de buitenwereld.

Linx+ vrijwilliger Veerle zit met ons even samen voor de sessie: “Alles verliep goed tot nu toe. De mannen zijn heel enthousiast, en ik krijg er veel dankbaarheid van terug. Ik ben van plan om wat elementen van vorige lessen te herhalen, maar wil vooral te weten komen welke foto’s ze graag in de expo willen. Zo’n selectie is altijd moeilijk!”

Een beetje later druppelen de deelnemers binnen: Sven, Lemmy, Kevin, Ringo en Salim, en ook detentie­ begeleider Shauny Bronders. Allen nemen ze hun notitieboekje erbij.

Daarin zien we allerlei titels voor foto’s, doodles en lijstjes met een selectie van foto’s. Iedereen heeft dus duidelijk al nagedacht over de beelden die ze willen tonen.

Na een beetje herhaling begint Veerle bij Lemmy’s fotoselectie. Lemmy krijgt meteen de lachers op zijn hand wanneer Veerle een puntje van kritiek geeft op een foto, waarna hij met zijn stylo ostentatief een streep in zijn boekje trekt: ‘ok, vuilbak’. Na

16

Linxuit • MAART 2026

heel wat andere foto’s speels naar de vuilnisbak te hebben verwezen, komen Veerle en Lemmy uiteindelijk tot vijf beelden waar ze tevreden over zijn.

Zonder woorden Ook Salim, Sven en Ringo komen al Sven heel snel tot hun selectie. Kevin heeft een lastige dag en is er met zijn hoofd “De sessies hielpen om de niet helemaal bij, waarop de groep dagelijkse realiteit eens los te aanvoelt aan dat het tijd is voor een laten” korte pauze. Na wat schouderklopjes van de anderen bij het naar buiten gaan, zondert Kevin zich even af met Shauny. Het is mooi om te zien hoe hier zonder woorden, zonder gedoe, ruimte gemaakt wordt voor elkaars ject met mensen in detentie, ditmaal gevoelens.

Shauny licht achteraf nog toe: “We in een vrouwengevangenis. zijn echt maatjes geworden hier in De opening van de expo het detentiehuis. Dit traject heeft me Op 28 januari 2026 houden Linx+ echt dichter bij mijn doelgroep – de bewoners – gebracht en daar ben en De Rode Antraciet een besloten ik wel dankbaar voor. Zeker tijdens opening van de expo van het traject. onze foto-uitstap in Kortrijk voelde Vrienden, familie en geïnteresseerde ik de uitgelaten sfeer, en dat gevoel bewoners van het detentiehuis zijn is sindsdien tussen ons blijven han- welkom.

Lennert Deleu, die voor De Rode gen. Ik word meer in vertrouwen geAntraciet de sessies mee opvolgde, nomen.”

Twintig minuten later kiest Kevin heeft een heel programma opgesteld: zijn foto’s en print Veerle nog wat fo- “Ik praat de opening een beetje aan elto’s voor de mannen om mee te ne- kaar. We laten de deelnemers, Veerle men. Om 21 uur eindigt de sessie en en de directrice aan het woord, Linx+ bedanken de deelnemers haar uit- uiteraard ook. Dan leest dichter Jo drukkelijk voor haar engagement. Lauwers, met wie de deelnemers Zes weken lang PowerPoints maken, stukjes poëzie maakten over hun fofoto’s selecteren, telkens twee uur to’s, het gedicht Metamorfose voor. voorbereiden, informatie opzoeken, Daarna laat ik het aan de deelnemers materiaal meesleuren… het is ook om de bezoekers wat toelichting bij voor haar een intense periode. Des- hun foto’s te geven.”

Ook wij konden sommige deelneondanks droomt Veerle onderweg naar huis alweer van een nieuw tra- mers bevragen over hun ervaringen.

“Dit traject heeft me dichter bij mijn doelgroep gebracht”

Kevin

Lemmy Salim

Ringo Shauni

Iedereen vond het traject geslaagd, ger stil bij de dingen! Of ik nog blijf en net als Shauny vonden ze de foto- fotograferen weet ik nog niet, maar wandeling in Kortrijk een memora- het was een goede manier om me bebel moment. Salim: “Ik ben echt po- zig te houden.” Lemmy knoopt alles sitief, de sessies hielpen om de dage- bondig samen: “Ik nam gewoon foto’s lijkse realiteit eens los te laten. Soms van alles wat ik rond me zag, dat leek was het lastig om les te volgen van 19 me het gemakkelijkst om mijn leeftot 21 uur, na mijn werkdag. Maar in wereld in beeld te brengen.”

Na anderhalf uur gaan alle bezoehet algemeen sta ik nu stil bij kleine dingen waar ik anders weinig aan- kers stilaan naar huis. De bewoners dacht aan besteed. Ik denk dus al een trekken zich terug op de kamers, iedereen een beetje meer geprikkeld beetje als een fotograaf!”

Kevin houdt het iets korter: “Ik dan voor de opening. vond het fijn: ik kan nu met een foto→ Dries Van de Velde toestel werken en sta ook al wat lan-

Via onze fotografieprojecten helpen we mensen in kwetsbare situaties hun verhaal te vertellen en onze blik te verruimen. Meer info: www.linxplus.be/inclusie.

17

INTERVIEW

Jurgen Masure: “Het echte debat gaat over wie controle heeft” In zijn nieuwe boek ‘De macht achter AI’ onderzoekt Jurgen Masure hoe een kleine groep technologiebedrijven en miljardairs uit Silicon Valley uitgroeide tot bepalende spelers in politiek, economie en samenleving.

Wat was voor jou de aanleiding om dit boek te schrijven?

Jurgen Masure: “Ik volg dit thema ondertussen al bijna tien jaar. Gaandeweg kreeg ik het gevoel dat het debat over artificiële intelligentie (AI) en big tech verkeerd gevoerd wordt.

We praten vooral over technologie – wat AI kan of niet kan – maar veel minder over macht. Wie bouwt die systemen? Wie verdient eraan? Wat willen ze uiteindelijk? Dit boek was voor mij een manier om alles naast elkaar te leggen. Met Trump II hebben de techbro’s duidelijk positie gekozen om hun economische en strategische belangen veilig te stellen. Daaruit groeide voor mij het begrip techbrocratie: een postpolitiek machtsregime waarin een kleine groep techmiljardairs via infrastructuur, data en AI meer invloed krijgt op economie, politiek en geopolitiek, zonder democratisch mandaat.”

Voor wie heb je dit boek in de eerste plaats geschreven?

“Voor lezers die voelen dat er iets fundamenteel verandert, maar niet altijd de taal hebben om dat te benoemen. Ook voor mensen die het gevoel hebben dat er veel op hen afkomt.

Ik ben geen AI-specialist; dit is een machtsanalyse. Je hoeft geen technicus te zijn om te begrijpen wat AI betekent voor werk, democratie en economie.”

Wat heeft je tijdens het schrijven zelf het meest verbaasd of verontrust?

“Wat mij het meest trof, was hoe sterk AI een geopolitiek project is geworden. Big tech is niet langer alleen

18

Linxuit • MAART 2026

“Technologie is geen natuurkracht, maar het resultaat van menselijke keuzes. AI hoeft niet automatisch te leiden tot meer ongelijkheid of minder democratie.

Jurgen Masure

een economische speler, maar een strategische actor. AI gaat vandaag over energie, defensie, infrastructuur en invloedssferen. De overtuiging dat we via techmacht beter bestuurd worden dan door trage democratische systemen. Het verontrustende is dus niet één technologie, maar de verschuiving zelf: private bedrijven die mee bepalen hoe geopolitieke macht georganiseerd wordt – denk aan Elon Musks Starlink-satellieten in oorlogssituaties – vaak buiten democratische controle.”

GPT begrijpt de wereld niet, maar voorspelt patronen. Het echte debat gaat dus niet over machines die slimmer worden dan mensen, maar over wie controle heeft over systemen waarvan wij afhankelijk worden.”

Welke rol speelt geld in de ontwikkeling van AI en technologie vandaag?

“Een doorslaggevende rol. AI vraagt enorme investeringen in datacenters, chips, energie en data. Daardoor verschuift innovatie naar bedrijven met bijna onbeperkte middelen. Wie kapitaal heeft, bepaalt tempo, richting en vaak ook de regels. Technologie volgt vandaag niet alleen wetenschap, maar vooral investeringslogica, de hype en geopolitieke concurrentie.”

Wat hoop je dat lezers meenemen na het lezen van je boek?

“Dat technologie geen natuurkracht is, maar het resultaat van menselijke keuzes. AI hoeft niet automatisch te leiden tot meer ongelijkheid of minder democratie. Maar dat vraagt dat we technologie opnieuw als een publieke kwestie bekijken. Ik hoop dat lezers kritischer kijken naar digitale systemen en tegelijk beseffen dat alternatieven mogelijk zijn, als we ze politiek en collectief bouwen.”

Wat is volgens jou het grootste misverstand dat mensen hebben → Marc Spruyt over AI? “Dat AI vooral een technisch verLinx+ op tournee. De komende haal is. Het is ook een organisatorisch weken kan je Jurgen Masure in en ideologisch project: data verzameverschillende boekhandels horen len, gedrag voorspellen, systemen spreken over zijn nieuwe boek. opschalen. Een taalmodel zoals ChatCheck de data op www.linxplus.be.

G-SPORT

BerGvrij 2025: klimmen als hefboom voor inclusie Linx+ vertoonde eind maart in Leuven de documentaire BerGvrij 2025, een inspirerend verhaal over G-klimmen en de werking van de Bergstijgers. G-sport is de verzamelnaam voor elke sportbeoefening of aangepaste beweegvorm van personen met beperking, psychische kwetsbaarheid of chronische aandoening. We spraken met Peter Crooneborghs en Kim Meulemeesters van de Bergstijgers en met ­Kristof Vandenplas van ATB De Natuurvrienden. gelijk wil de film tonen dat mensen met een beperking veel meer kunnen dan vaak wordt gedacht, mits de juiste omkadering en vertrouwen.”

Wat zijn de Bergstijgers en hoe is dit project ontstaan?

“De werking rond G-klimmen bij de Bergstijgers groeide organisch. In 2008 startte de club met een eigen klimmuur in Herselt, en rond 2010 werd ook G-klimmen opgestart. Wat begon als een kleinschalig initiatief, groeide uit tot een vaste werking met een hechte groep klimmers en begeleiders. Sommige deelnemers zijn er al bij van in het begin.”

Hoe kwam de documentaire BerGvrij 2025 tot stand?

“De film volgt een groep G-klimmers tijdens hun voorbereiding en beklimming van de Nebelhorn in Zuid-Duitsland. De documentaire legt niet alleen de beklimming vast, maar vooral ook het traject ernaartoe: het samen trainen, groeien en grenzen verleggen. Voor de deelnemers is het een erkenning van hun inzet en doorzettingsvermogen. Te-

Waarom klimmen deze deelnemers eigenlijk?

“Omdat ze graag klimmen. Zo eenvoudig is het. In de film vertelt een van de klimmers hoe ze als kind altijd langs een klimzaal reed en droomde om daar ooit binnen te stappen.

Dankzij deze werking kreeg ze die kans, net zoals iedereen. Klimmen is hier geen statement, maar een passie.

Veiligheid stond altijd voorop. Dat vroeg extra opleiding, een sterke begeleidersploeg en veel oefening. Begeleiders moesten niet alleen technisch sterk zijn, maar ook leren omgaan met stress, paniekmomenten en onzekerheid bij de klimmers. Dat was intens, maar het werkte.”

Was het vooral een fysieke of mentale uitdaging?

“Dat verschilde van persoon tot persoon. Sommige klimmers zijn fysiek bijzonder sterk, voor anderen lag de grootste uitdaging mentaal. Wat iedereen deelde, was de trots om samen die berg te beklimmen.”

Hoe kijken jullie naar inclusie binnen sport?

“G-klimmen is geen eindpunt, maar een opstap. Een aantal deelnemers stroomde door naar het reguliere clubaanbod, volgde opleidingen en klimt vandaag gewoon mee met andere leden. Voor sommigen blijft het G-klimmen noodzakelijk, voor anderen is het net de drempelverlager richting inclusie.”

Wat is de rol van de club hierin?

“De Bergstijgers zijn een niet-commerciële club met een laagdrempelige werking. Dankzij solidariteits­ tarieven en vrijwilligersengagement kan iedereen deelnemen, ongeacht beperking of financiële situatie. Dat maakt inclusie concreet.”

En hoe gaat het nu verder?

“Er zijn geen grootse nieuwe plannen. De focus ligt op verder doen wat al jaren werkt: samen klimmen, begeleiden en kansen creëren. De documentaire zorgt voor extra zichtbaarheid en hopelijk ook inspiratie voor andere clubs.”

Wat willen jullie nog meegeven aan de lezers?

“Dat inclusie tijd en engagement vraagt, maar ongelooflijk veel oplevert. Voor de klimmers, voor de begeleiders en voor de hele club. Of zoals iemand het mooi samenvatte: ‘Het is plezant. Je ziet mensen groeien.’”

Bekijk de trailer via de QR.

→ Wim Lahou 19

INTERVIEW

“Met de Gaza-oorlog hebben wij als burgers gemerkt dat ons verzet noodzakelijk is”

Waarom koos je de titel ‘Palestina, verzet tegen het verlies’ voor je essay?

Brigitte Herremans: “Als we over de Palestijnse kwestie spreken, kijken we vooral naar de misdrijven en het menselijk leed. Daarnaast plaatsen de media en de politieke wereld verzet meestal in de context van gewelddadig verzet. Ik vond het belangrijk om het verzet te duiden vanuit de literatuur en vanuit internationaal recht en dus niet vanuit geweld.

In geschiedkundige kringen en historisch onderzoek groeit de aandacht voor vormen van verzet. Kijk bijvoorbeeld naar de vzw Helden van het verzet, die focussen op de verzetsdaden tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Met de Gaza-oorlog hebben wij als burgers ook gemerkt dat ons verzet noodzakelijk is. Ik vond het belangrijk om het verzet van de Palestijnen te koppelen aan verzet hier.

De verwijzing in de titel naar het verlies is evident, dat gaat over het verlies van grondgebied en rechten, maar ook van taal en de mogelijkheid om zich uit te drukken. Daarnaast is er ook het verlies van recht op verzet.”

Er is al veel gezegd over de genocide in Palestina, wat wil je met je essay toevoegen aan het debat?

Brigitte: “Mijn analyse is niet louter politiek, dat soort analyses zijn er al overvloedig. Ik wilde mijn essay schrijven over cultuur en meer bepaald over literatuur, in samenhang met internationaal recht. We behandelen die nu veel te vaak als twee aparte zaken. In het Westen beschouwen we literatuur bovendien vaak als een extraatje, iets waar we ons toe wenden nadat het al voorbijaan het einde van de dag is of als vorm van

20

Linxuit • MAART 2026

© IRATXE ALVAREZ

Op 26 maart 2026 was Brigitte Herremans de spreker op de 21ste Paul Verbraekenlezing in het Zuiderpershuis in Antwerpen. In haar essay Palestina, verzet tegen het verlies legt ze de link tussen internationaal recht en cultuur en hoe die elkaar versterken. Ze is postdoctoraal onderzoeker aan UGent en gastdocente aan UAntwerpen. Van opleiding is ze Arabiste, ze studeerde Oosterse talen &culturen enInternationale Politiek. Wij interviewden haar kort voor die lezing.

“Mensen in conflictgebieden schrijven niet enkel om esthetische redenen, maar ook om zich te verzetten tegen de uitwissing” Brigitte Herremans verzet. Terwijl literatuur natuurlijk een wezenlijk onderdeel is van het leven zelf.”

Je praat specifiek over twee vormen van verzet: enerzijds artistieke expressie, anderzijds respect voor het internationaal recht. Waarom koos je hiervoor?

Brigitte: “Mensen in conflictgebieden schrijven niet enkel omwille van esthetische redenen, maar ook om zich te verzetten tegen de uitwissing.

Dat zagen we in de Shoah, de Goelag in Rusland en op zoveel andere plekken ter wereld. Vaak weten we meer over het leven van mensen door hun literatuur.

Kijk naar Syrië: nog voor dat mensenrechtenorganisaties de misdaden van het Syrische regime documenteerden, deden gevangenen dat

zelf al via gevangenisliteratuur. Literatuur vormt dus een essentieel onderdeel van de kennis die we hebben over plaatsen waar onrecht plaatsvindt. Internationaal recht doet dat op basis van onderzoek naar feiten, maar ook de juridische strijd baseert zich niet enkel op bewijzen, ze steunt ook op verhalen.

Naast bewijsmateriaal hebben we ook verbeelding nodig. Ik spreek vaak over de rechtvaardigheidsverbeelding, het vermogen om ons onrecht te kunnen voorstellen, maar ook de strijd daartegen. Ik denk dat cultuur en internationaal recht veel nauwer met elkaar verbonden moeten worden.

In mijn doctoraatsonderzoek zag ik hoe we als buitenstaanders onrecht vaak beter begrijpen door kunst, films en literatuur. Wanneer we lezen of naar films kijken zijn we meer onbevangen. We laten ons makkelijker verrassen, omdat we minder gericht zijn op het achterhalen van dé waarheid. Literatuur kan onrecht vaak zichtbaarder maken dan ngo-rapporten, vonnissen of internationaalrechtelijke adviezen. Die functie van literatuur wordt nog te vaak miskend. Tegelijk is het ook niet evident, omdat we literatuur ook niet mogen instrumentaliseren. Daar zit dus wel een spanningsveld.”

Je kadert deze zaken binnen ‘verzet tegen het verlies’. Hoe gaan deze verzetsvormen het verlies tegen? En over welk verlies spreken we dan?

Brigitte: “Het verlies van land is historisch gezien het belangrijkste probleem voor de Palestijnen. Historisch Palestina verwijst naar het gebied voor de oprichting van de staat Israël.

Na 1948 was dat gereduceerd tot 22% van het grondgebied. Daarvan wordt er nog dagelijks landroof gepleegd door Israël.

Daarnaast is er het verlies van leven, dat we gezien hebben in de Gazastrook met de genocide die lange tijd door internationale organisaties en regeringen genegeerd of ontkend werd. Dat hangt samen met de ontmenselijking

“Naast bewijsmateriaal hebvan Palestijnen en de geringe waarde die aan hun levens wordt gehecht. Al neemt de verontwaardiging daarover toe, denk maar aan de voordracht van Ramsey Nasr Kennen jullie de naam van elk Palestijns slachtoffer? op de Nederlandse televisie.

Naast land en leven is er het gebrek aan de bescherming van het recht in het algemeen. Palestijnen worden systematisch blootgesteld aan rechteloosheid. Israël is een bezettende macht en heeft verplichtingen onder internationaal humanitair recht, maar schendt die volledig sinds 1967. Bovendien geldt onder de belangrijke rechtsregel jus ad bellum het recht dat het gebruik van geweld tussen staten reguleert – een duidelijk verbod op annexatie van grondgebied. We kennen die rechtsregel goed in Europa, aangezien we de annexatie van Oekraïne door Rusland scherp veroordeelden.

Tot slot is er het epistemisch onrecht; het verlies van het recht om te spreken, of een standpunt te geven en daarin erkend te worden. Palestij-

ben we ook verbeelding nodig” Brigitte Herremans

nen worden heel vaak in interviews geframed als mensen die de acties van Hamas goedkeuren. Zij worden eerder als slachtoffers afgeschilderd dan als experten.

Juridisch probeert men de rechteloosheid en de mensenrechtenschendingen te beteugelen via actie in Israël zelf. Dat is moeilijk, omdat het Israëlische Hooggerechtshof en de rechtbanken zich aansluiten bij de visie van de regering, en schendingen van het internationaal recht vergoelijken. De internationale juridische strijd kent wel belangrijke ontwikkelingen. In 2024 heeft het Internationale Gerechtshof geoordeeld dat de bezetting illegaal is.

Dat oordeel is cruciaal.”

Kan je een paar recente voorbeelden geven van die verzetsvormen? Wat heeft de Westerse verzetsbeweging nog nodig?

Brigitte: “In België hebben we concrete acties van bijvoorbeeld 11.11.11 en andere ngo’s die burgers opriepen

Links: de omslag van het boek Onder: Op 7 september 2025 trokken in Brussel meer dan 100.000 betogers de rode kaart tegen de genocide op de Palestijnen in Gaza. FOTO: ABVV.

om een rode lijn te trekken en onze regeringen aan te sporen tot meer daadkracht en een einde van hun medeplichtigheid. Dat had effect.

De regering De Wever zette aanvankelijk een eerder pro-Israëlische koers uit, maar stelde haar positie bij in een richting die meer in lijn ligt met het internationaal recht. Zo sprak België zich uit voor een herziening van het associatieakkoord en sloot het zich aan bij de genocidezaak voor het Internationaal Gerechtshof. De Westerse verzetsbewegingen sturen aan op een grotere politieke wil bij politici, beleidsmakers, kennisinstellingen en de bredere bevolking. De afgelopen protestbewegingen waren massaal, dat mogen we niet vergeten.

Ook in culturele instellingen, waar men zich vaak wél duidelijk uitspreekt over Oekraïne maar terughoudender is over Palestina, groeit de bereidheid om respect voor internationaal recht te eisen. Films als The Voice of Hind Rajab en No Other Land maken deel uit van die culturele dissidentie, ook al krijgen ze niet altijd de aandacht die ze verdienen.

Wat betreft het literaire verzet zijn er festivals en online tijdschriften die Palestijnse poëzie publiceren. Er worden meer boeken uitgegeven, naast poëzie zijn er ook romans en vooral getuigenliteratuur uit Palestina. Getuigenissen spreken buitenstaander rechtstreeks aan en leggen de kwetsbaarheid en ontmenselijking bloot.

Mensen gaan linken leggen met de Shoah, met Syrië en andere plekken waarin de nietigheid van de mens ontzettend duidelijk is geworden.” → Dries Van de Velde en Stien Verbelen De integrale tekst van de Paul Verbraekenlezing van Brigitte Herremans verschijnt ook in boekvorm. Meer info: www. paulverbraekenlezingen.be.

Win een exemplaar via ons kruiswoord op p. 2.

21

LINX+ TIPS

EXPO HERDENKING 8 mei Op 8 mei herdenken we het einde van de Tweede Wereldoorlog en de overwinning op het fascisme. De 8-meicoalitie organiseert opnieuw een herdenking aan het Fort van Breendonk. Dit jaar op zondag 10 mei 2026 om 11 uur. In verschillende steden vinden op vrijdag 8 mei lokale acties plaats, onder meer in Antwerpen, Berlaar, Brugge, Dendermonde, Kortrijk, Rekkem en Veurne.

Van 2 tot 8 mei organiseert vzw Helden van het Verzet de Heldenweek: een open herdenkingsweek waarin burgers en organisaties op hun eigen manier stilstaan bij het verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Centraal staat het buitengewone verzet van gewone mensen, en wat hun keuzes ons vandaag nog leren over democratie, mensenrechten en burgerzin. Iedereen kan meedoen: met een activiteit groot of klein, publiek of intiem. Ambitie is om doorheen Vlaanderen en Brussel op tientallen plaatsen herdenkings­ activiteiten te laten doorgaan. ¢ Meer info: www.8meicoalitie.be en www.heldenweek.be.

22

Linxuit • MAART 2026

EXPO (On)belicht - Glasplaten in de collectie van Amsab-ISG In (On)belicht maak je kennis met de glasplatencollectie van AmsabISG. Door hun kwetsbaarheid bleven deze beelden lange tijd letterlijk onderbelicht, maar dankzij een digitaliseringsproject vormen ze vandaag een rijke schat aan historische foto’s die je van dichtbij kan bewonderen.

Je reist door de tijd met glasplaten uit onder meer de collecties van Vooruit en Volksgazet (jaren 19501960) en die van privéverzamelaar Lateur (eind 19de - eerste helft 20ste eeuw). Onderweg ontdek je hoe glasplaten werden gebruikt en hoe ze vandaag bewaard en ontsloten worden. De echte blikvangers zijn uiteraard de foto’s zelf. Poseren voor de lens is immers van alle tijden en levert beelden op die vaak hartverwarmend en verrassend herkenbaar zijn. ¢ Nog tot 19 juni 2026 bij AmsabISG, Bagattenstraat 174, 9000 Gent. Open op weekdagen van 9 tot 17 uur. Gratis toegang, reserveren is niet nodig. Uitzonderlijke weekendopeningen op za 28/03, zo 26/04 (Erfgoeddag) en za 30/05. Gratis print voor bezoekers met Museumpas.

Meer info: www.amsab.be.

De sociale partners tijdens de Tweede Wereldoorlog Elders in deze Linxuit kan je lezen dat we vanaf juni uitpakken met een rondreizende expo over de strijd voor onze sociale zekerheid. Als opwarmer kunnen we je alvast deze expo aanbevelen van de Nationale Arbeidsraad over de rol van de sociale partners tijdens en de na de oorlog over de uitbouw van de sociale zekerheid en het sociaal overleg.

De tentoonstelling verhaalt hoe de sociale partners omgingen met de moeilijke sociale omstandigheden tijdens de oorlog en de oproepen aan werknemers tot verplichte tewerkstelling in Duitsland. De tentoonstelling brengt de hoofdrolspelers van het verzet door de sociale partners onder de schijnwerpers.

Tegelijkertijd werkten de sociale partners tijdens de oorlog aan een blauwdruk voor het naoorlogse sociaal overleg en de sociale zekerheid.

¢ Nog tot januari 2027 in de inkomhal van FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg, Ernest Blerotstraat 1, 1070 Brussel (vlakbij Brussel-Zuid, uitgang Hortaplein). Gratis toegang.

Open maandag-vrijdag 9-17u.

Tip: Combineer met La Fonderie (Brussels Museum voor Arbeid en Industrie) of het BELvue museum.

DOCU

PODCAST Het recht op protest Wereldwijd staat het recht op protest onder druk. In de FOS-podcast nemen stemmen uit het Belgische middenveld en FOS-partner FNS uit El Salvador het woord.

Wat staat er op het spel wanneer de ruimte voor protest krimpt? Protest is een basisrecht en essentieel voor een gezonde democratie. Toch zien we wereldwijd – en ook hier – toenemende beperkingen: strengere regels, GAS-boetes, politiegeweld, financiële druk op middenveld­ organisaties. In sommige landen riskeren activisten zelfs hun leven.

Kunnen we nog protesteren zonder angst voor sancties of geweld?

Bert Engelaar (ABVV), Wies de Graeve (Amnesty International), Mieke Van den Broeck (Progress Lawyers Network), Joelle ‘Mama Joe’ (Antwerpse Coalitie voor Palestina) en Morena Murillo (Foro Nacional de Salud) delen persoonlijke verhalen en inzichten over de wereldwijde trend van onderdrukking en hoe we onze rechten kunnen beschermen. ¢ Beluister via www.fos.ngo/ foscast.

Ademloos Filmmaker Daniël Lambo groeide op tussen het asbest van Eternit in Kapelle-op-den-Bos. Het gerespecteerde bedrijf zorgde voor werkgelegenheid en welvaart in de streek, ook Daniëls vader was arbeider en vakbondsman in de fabriek. Wanneer de eerste slachtoffers vallen, zijn er maar weinigen die het opnemen tegen het bedrijf. Ook Daniëls vader niet…

Hij wil weten waarom en trekt op onderzoek. Hoewel asbest sinds 1998 verboden is in België, behoort de kwalijke stof lang niet tot het verleden. Zijn onderzoek brengt Daniël naar in een dorp in Centraal-India, waar een dochterbedrijf van Eternit tot 2002 op grote schaal asbest produceerde. Het gebied is nu een van de grootste asbest­ storten ter wereld.

Familieleden van slachtoffers in België zijn verbolgen over deze praktijken en staan de slachtoffers in India bij in hun strijd voor rechtvaardigheid en voor een propere leefomgeving. Hun droom is een wereldwijd verbod op asbest, maar daarvoor moeten ze het opnemen tegen de machtige asbestindustrie.

BOEK Arm Vlaanderen.

Een wereldgeschiedenis Over honger, ziekte en globalisering in het midden van de 19de eeuw.

Vlaanderen anno 1850: armoede, honger en cholera woekeren. Wij huiveren bij zoveel ellende uit een ver verleden. Toch staat deze tijd dichter bij ons dan we denken. Hier wordt onze moderne, geglobaliseerde wereld geboren.

De geschiedenis van Arm Vlaanderen is niet louter een lokale tragedie van mislukte oogsten en zieltogende ambachten. Het is ook een wereldomspannend relaas van een aardappelplaag uit Amerika, van Peruviaanse vogelpoep en Senegalese gom, van een ongeziene import uit het Wilde Westen en het Verre Oosten. Kortom, dit verhaal is bij uitstek wereldgeschiedenis.

Auteur Maarten Van Ginderachter (1973) is gewoon hoogleraar aan het PoHis-Centrum voor Politieke Geschiedenis van de UAntwerpen.

Hij schreef eerder onder meer Het rode vaderland (2005). ¢ Uitgegeven bij Horizon.

Verkrijgbaar in de boekhandel.

¢ Te bekijken via VRT Max of via www.daltondistribution.be.

23

OP STAP

Optimo in Genk Sorteer jij thuis je afval netjes? Heb je je ooit afgevraagd wat er daarna mee gebeurt? Linx+ Genk trok op 4 februari 2026 naar Optimo en de biostoomcentrale in Genk. Wij gingen mee op stap en kregen een boeiende én confronterende kijk op hoe innovatie, duurzaamheid en efficiëntie samenkomen in de wereld van afvalbeheer.

Binnen in de Optimo-­ sorteerinstallatie Het begon allemaal met een korte introductie en filmpjes, waarna we ons uitrustten met fluovest, helm en koptelefoon. Zo stapten we de Optimo-sorteerinstallatie binnen, waar afval dat wij zo netjes in kleurgecodeerde zakken aanbieden automatisch wordt gesorteerd.

Het systeem haalt op één dag meerdere afvalstromen tegelijk op – van PMD tot textiel – en dankzij slimme aanpassingen aan de ophaalwagens blijven de zakken netjes intact. Voor velen van ons een echte openbaring: hoe geavanceerd kan afvalverwerking zijn!

Langs de transportbanden zagen we hoe de zakken automatisch worden herkend en gesorteerd, en hoe recycleerbare stromen naar gespecialiseerde verwerkers gaan. Tegelijk werden we geconfronteerd met de grote hoeveelheden restafval die dagelijks binnenkomen – een direc-

te reminder dat correct sorteren thuis nog altijd cruciaal is.

Energie uit afval in de biostoomcentrale Daarna stond de biostoomcentrale op het programma. Het gebouw torent 36 meter hoog uit en laat op een visuele manier zien hoe niet-recycleerbaar afval wordt omgezet in energie.

De warmte wordt omgezet in stoom en elektriciteit die meteen door nabijgelegen bedrijven gebruikt kan worden. Het rookgas wordt in meerdere stappen gereinigd, waardoor schadelijke stoffen zorgvuldig worden verwijderd.

Het was indrukwekkend om te zien hoe iets ogenschijnlijk alledaags als afval zoveel innovatie, technologie én energie kan opleveren.

Het Optimo-systeem vermindert het aantal ophaalwagens, spaart brandstof, reduceert CO2 en maakt

het leven van inwoners makkelijker.

Tegelijk is het een wake-upcall: fout gesorteerd afval betekent verloren grondstoffen. We keerden terug met nieuwe inzichten én inspiratie die je meteen kan delen binnen je afdeling.

Zelf op stap?

Adres: Biostoom Beringen, IZ West-Limburg, poort 2044, 3583 Beringen. Opgelet: dit adres is niet bij alle gps bekend. De industrieweg in Beringen is een lange baan mét vertakkingen. Google Maps en Waze wijzen je wél de juiste richting uit, gebruik de zoekterm “biostoom beringen”.

Rondleidingen: enkel op dinsdag en vrijdag, zowel voor- als namiddag.

Duur: 2u30. Prijs: 50 euro.

Min. 10, max. 20 deelnemers.

Aanvragen via Katrien Knaepen: k.knaepen@goodplanet.be.

Info: www.limburg.net/bezoek. ¢ Let op: het bezoek is fysiek actief (trappen tot 22 meter hoogte): niet geschikt voor rolstoel­ gebruikers, mensen met krukken of extreme hoogtevrees. → Carla Verdingh Op stap. In deze rubriek volgen we telkens een Linx+ afdeling tijdens een uitstap, als inspiratie voor andere afdelingen.

Tips voor een volgende aflevering? Bezorg ze aan je regionale afdelingsondersteuner.

24

Linxuit • MAART 2026