Anita Glunk
Zimmer zwää mit Absicht
Appenzeller Verlag Leseprobe
Alle Rechte vorbehalten. Die Verwendung der Texte und Bilder, auch auszugsweise, ist ohne schriftliche Zustimmung des Verlags urheberrechtswidrig und strafbar. Dies gilt insbesondere für die Vervielfältigung, Übersetzung oder die Verwendung in elektronischen Systemen. © Appenzeller Verlag www.appenzellerverlag.ch
Anita Glunk
Zimmer zwää mit Absicht Geschichten im Gaiser Dialekt
Appenzeller Verlag
© 2018 by Appenzeller Verlag, CH-9103 Schwellbrunn Alle Rechte der Verbreitung, auch durch Film, Radio und Fernsehen, fotomechanische Wiedergabe, Tonträger, elektronische Datenträger und auszugsweisen Nachdruck, sind vorbehalten. Umschlaggestaltung: Janine Durot Umschlagbilder: Appenzeller Verlag Gesetzt in ITC Bookman Std. und Celestia Antiqua Std. Satz: Verlagshaus Schwellbrunn ISBN: 978-3-85882-804-0 www.appenzellerverlag.ch
Fรถr mis Mami
5
Inhalt
7 D Widervereinigung 12 De Melchior macht Karriere 18 D Integratioo 21 S näü T-Shirt 26 Wiiberzüüg 30 Hohä Hehä 34 S Adalbertli 38 De schwarz Maa 44 Metzgete 47 Di tomm Baabe 50 De Halde-Chläüs 53 De Röbeli 58 De Omschturz 62 S bruu Chischtli 67 Em Sepp sin Entschluss 73 S passend Gegeschtock 80 Miss Universum 85 S Emmeli 89 Veliebt 92 Rumme 96 E chli e n anderi Wienachtsgschicht 99 De Brief
D Widervereinigung
«Herein!», het s im Himmel obe gschäftig gchede. S Herz, wo vor de Tör vom göttlege Suechdienscht gwartet het, het di schwäär Messingfalle n abetrockt ond isch ziilschtrebig is Zimmer 375 ieglaufe. «Grüezi. Säget Si mer doch bitte Eren Name», isch es vom Teamleiter vo de Abtäälig Oscht empfange worde. «I bi s Herz», het s Herz erchläärt. «S Herz. Ahaa.» S himmlisch Beamtegschöpf het si mit sine Flögel e chli frischi Loft zuegfächeret. «Ond wie häässet Si wörkli?» S Herz het schelmisch pfnötterlet. «Jo … me säät mer au Innerrhode.» «Ond wa füert Si zo ös?» «Jo ischt ebe n ase», het s Herz e chli velege gmännt ond en Schrett zom Büropult ane gmacht. «I sueche n ebe min Chopf.» «Sucht seinen Kopf.» S himmlisch Beamtegschöpf het d Antwort i n en Frogeboge n iiträäge ond denn em Herz vesicheret: «Mer tönd ösers Bescht. Si ghörid vo ös, sobald si näbes ergee het.» «Säg villmoll vegölts Gott», het s Herz drof för de prompt Service tanket ond si denn mit me herzlege Winke dör s Oschtportal of de Hääweg gmacht. Zo de gliiche Zit het s im Weschtflögel ghäässe, de Chopf söll i s Büro 981 iecho. «Sie häässid?» «I bi de Chopf», het de Chopf reschpektvoll zor Antwort gee. 7
«Eren richtege Name bitte!» De Leiter vo de Abtäälig Wescht het gnervt of sini Armbanduur glueget. «Ähm … si sägid mer au Osserrhode.» «Ond wa suechet Si?» «I sueche mis Herz», isch es vom Chopf gwössehaft zrockcho. «So, so, Eres Herz.» De elysisch Büroengel het mit grunzleter Schtirn «Sucht sein Herz» of e Formular gschrebe ond denn brommlet: «Si wössid aber scho, dass da kä äfachi Sach ischt.» «Jo scho. I ha halt tenkt …» De Chopf het e chli de Chopf lampe lo. «Aber mer werid da Herz denn scho fönde. Mer hönd bis etz no alls gfonde, wo mer gsuecht hönd», het de elysisch Büroengel drof betont ond em Chopf erchläärt, er chäm Bscheid öber, wenn s näbes Näüs gäb. Denn het er en zom Weschtportal begleitet ond em e gueti Hääreis gwünscht. Innerrhode ond Osserrhode hönd vo do a gschpannt of de Pricht vom göttlege Suechdienscht gwartet. Noch e paar Woche sönd denn entli die langerseente n Erfolgsmeldege n iitroffe, ond beidi sönd zo de feschtlege Widervereinigung of em Schtoos iiglade worde. Of em Weg deihee het em Herz s Herz pöpperlet bis in Hals ue, ond de Chopf het vor Ufregig fascht de Chopf veloore, ond wo die zwää enand vo wiitem gsee hönd, isch vebii gse mi de Beherrschig ond si sönd enand entgegegschprunge n ond i d Arme gfalle ond hönd enand trockt, so fescht we s gad hönd chöne. Drof het dei, wo si d Appezeller vor langer Zit eri Freiheit erkämpft gha hönd, e majeschtääteschi Heilige gschalt mit ernschter Miine di himmlisch Botschaft 8
vekündet. «Er hönd d Erlaubnis öbercho, zom zäme se. Zom zäme g schpüüre, zom zäme tenke ond zom zäme tue. Gaad e so we wenn er ääs wärid. Vo hüt a e ganzes Joor. Denn mönd er Recheschaft ablegge ond s göttlig Gricht wert e n endgültigs Urteil fälle.» Wo Innerrhode ond Osserrhode da ghört hönd, hönd beidi gschtraalet we d Maiechefer, ond si hönd enand veschproche, dass vo etz a för alli Zit wöllid binenand bliibe. D Mönet sönd vegange, ond chorz bevor d Frischt ab glaufe gse ischt, hönd di beide Widervereinte n e n Iiladig i di himmlisch Zentrale n öbercho. Si hönd si sofort of de Weg gmacht, ond chum sönd s im Himmel iitroffe, isch d Frööglete n aagange. En göttlege Gleerte het de osserrhodisch Chopf zerscht kritisch gmoschteret ond denn gmännt: «So, etz vezell mer vo dine n Erfaarege mit em innerhodische Herz.» «Jo …», het de Chopf aagfange. «Ischt enard ganz recht gse, no …» De Chopf het e betzeli hilflos dreeglueget. «Het halt e kä Reschpekt vor de Vorschrefte, ond empfindlig isch es. Ond denn di ganz Zit die Gfüül. Mengmol fangt s a singe, ond denn wer i ganz melancholisch. Ond schnalze tot s.» «Wie bitte?» «Schnalze. Mit de Zunge. Denn wenn ander Lüüt jo sägid, denn schnalzt s.» De Chopf het rootlos mit de n Achsle zockt. «Also eerlig gsäät, ha n i mer da Zämelebe scho e chli anderscht vorgschtellt. I globe fascht, wär mer wööler, wenn i wider ellää wär.» De göttlig Gleert het e paar Notize n i sin Laptop ietippet ond denn s innerrhodisch Herz i s Visier gno. «Etz zo dim Pricht. We hesch es denn du e so gha mit em osserrhodische Chopf?» 9
«Jo wäscht …», isch es os em Herz usegschprudlet. «Er ischt ebe n iifesöchtig. Wäscht, e paar Sache, wo n i all no ha ond wo i öseri … ähm … Bezieig iigflosse sönd, hönd s em ebe n emol eweggno gha. Ond … jo, we söll i etz da säge … joo, gell … er ischt ebe n all e so korrekt. Wenn i e Gschäft schmeck, hönderhäbet er ase lang, bis vebii isch mit de guete Glegeheit. Ond er veschtoot halt mini Gfüül nüd. Wenn i mengmol e chli truurig wöt se ond aafang singe, regt er si uuf, will er denn ebe n au truurig wert. Wäscht …», s Herz het e chli s Muul vezoge. «Wäscht, wennt s etz gad e so gnau wötscht wesse, gieng mer weleweg besser, wenn i wider ellää wär.» De göttlig Gleert het au d Määnig vom Herz im Laptop inne notiert ond denn erchläärt, di erfasste Daate werid etzt uusgwertet ond denn entscheidi di allerhöchscht Inschtanz, we s wiitergäng. Weretdem s Herz ond de Chopf schtumm ond mit aardlege Gfüül nebetenand zue ghocket sönd, hönd die himmlische Jurischte beid Erfaarigspricht gnau analysiert. Ond denn, noch ere n elend lange Berootigszit, ischt entli de himmlisch Oberrichter i n ere feschtlege Robe deher zschwebe cho. Er het Innerrhode ond Osserrhode nomol in Augeschii gno ond denn aadäächtig s göttlig Urteil vekündet: «Folgendes het s allerhöchscht Gricht beschlosse: Eu beidne sei wider e Trennig erlaubt ond eu beidne sei s erlaubt, vo etz a wider äägeschtändig z se. Aber achtid enand ond hönd Reschpekt vorenand. Bliibid enand fründschaftlig vebonde ond chönd allewil denn zäme, wenn s nötig ischt. Ond vegessid s nie, jede vo eu isch no en Tääl vom Ganze.» Drof het er sini Flögel uusbräätet ond mit würdevoller Erhabeheit gsäät: «So frog i eu etz, wönd er da Urteil aanee?» 10
Of die gwichtege Wort abe, het de Chopf nomol mit ernschter Miine n öber da Ganz noergschtudiert ond denn sin Entschluss mit me n ergreffne «Jo» kundtue. Ond s Herz het gjuchzet, em himmlesche Grichtsengel veschmitzt zuezwinkeret, ond denn als Zääche vom Iive schtändnis en freudege Schnalz uselo.
11
De Melchior macht Karriere
D Gundula Schneeberger vo de Karriereberootig ond Schtandortbeschtimmig KUS het em Chuli of em Schriibtisch chlinni Schöpfli ge ond debii eres Vis-à-vis beguet achtet. Zirka en Meter sibezg, zirka föfesibezgi, graui Hoor, graue Lismer, rooti Bagge ond nüd ganz erem gwoonte Chundeprofil entschprechend. «Si wönd also ösi Onderschtötzig i Aaschproch nee, Herr … ähm, Mock», het si dezent gfrööget. De Melchior Mock het e chli velege hönder em lingge n Oor gchrazet. «Joo … mini Goofe hönd gsäät, etz, wo n i de Bode vechauft hei, hei i Zit zom Karriere mache.» «Of welem Gebiet sönd Si denn bis jetzt tätig gse, Herr Mock?», het d Frau Schneeberger gfrööget ond e Formular os de oberschte Schriibtischschublade gno. De Melchior het en Moment öberläät. «Joo, i letschter Zit vor allem om s Huus omme. Aber früener au no im Wald ond de Sommer döör of de Alp.» D Frau Schneeberger het e vilsaagends «Ahaa» uselo, e Notiz of s Formular gschrebe ond si denn noch de schuelische Bildig vom Melchior erkundeget. «Im Ganze n acht Joor», het de zor Antwort gee. «Zwää mit Widerholig ond vier am Schtock.» «Ond wie gsiet s mit Fremdschproche n uus, Herr Mock?» Da Mol het de Melchior hönder em rechte n Oor gchrazet. «Joo … also, bis i s Turgi abe goot s tiptop, aber e so vo Wenterthur a bööseret s.» 12
D Gundula Schneeberger het mit me Süüfzer a d Bürotecki uegschäächt, denn näbes of em Formular döör gschtreche ond d Augebraue i d Hööchi zoge. «Hönd Si denn scho irgend e Vorschtelig, för wa, dass Si sich chönted begeischtere, Herr Mock?» Of die Frog abe hönd d Auge vom Melchior aagfange lüüchte, ond er het schpontan gmännt: «Jo! Entweder Golfprofi oder Hebamm.» D Frau Schneeberger het de Melchior för sin Muet ond för sini Fantasii grüemt ond em denn mit vorsichtig gwäälte Wort erchlärt, dass Golfprofi eventuell e chlises betzeli realistischer wär ond, dass er em gschiidschte n emol en Schnupperkurs wör absolviere. Denn het s em d Onderlage vom Golfklub i de Nööchi ustrockt, ond de Melchior het de Geldseckel före ond 370.00 Franke för di erscht Berootig zalt. Vierzetag schpöter isch de Schnupperkurs vebii gse ond de Melchior wider bi de Frau Schneeberger of em Schtuel ghocket. «Ond, Herr Mock?» D Berooteri vo de Agentur KUS het gschpannt dör d Brillegleser döreglueget. «Hönd Si eres erscht Golftraining erfolgrich abgschlosse?» De Melchior het e chli de Chopf iizoge. «Joo … enard eener abgschosse als abgschlosse. De Golfleerer ischt halt au prezis am falsche n Ort gschtande, wo n i s erscht Mol richtig abgschlage ha.» Denn het er de Frau Schneeberger erchlärt, dass die Golferei glob nüd ganz s Richtig sei ond dass er s vilicht glich möst mit Hebamm probiere. Er hei nämli Erfaarig of dem Gebiet, schliessli sei er all debii gse, wenn sini Chüe gchalberet heiid. D Frau Schneeberger het sofort ond intensiv noch öberzügende n Argument geg die Idee gsuecht. Schnell het si 13
en furchbar gschiide n ond iilüchtende Satz binenand gha ond hett en no no möse n uselo, aber de Melchior het si ase begeischteret aaglueget, dass si s nüd öber s Herz brocht het. Schtatt erem Chund sis Vorhabe n uuszschwätze, het s em d Adresse vom Kantonsschpitol ufgschrebe ond em groote, er söll si doch äfach dei emol vorschtelle ond denn wider vebiicho ond rapportiere, öb s klappet hei. Bim nörschte Termin het de Melchior de Frau Schneeberger mit me Schtraale im Gsicht vo sim Vorschtelligs gschpröch im Schpitol vezellt. Wo die am Empfang entli kapiert gha hei, weso dass er enard do sei, hei si gad de Tirekter vo dem Lade cho lo. Em sebe hei er denn vo sinnere Chue, em Blüemli, vezellt. Dass ere gäär nüd guet gange sei, do, wo s aagange sei. Dass de Tokter nüd sofort hei chöne cho ond, dass er ere drom e halbi Gottere Treschter iiglöfflet hei. De Melchior het si of de Oberschenkel ghaue ond glachet. «Deseb Oberchef dei im Schpitol het denn schöö gloset, wo n em gsäät ha, s Blüemli hei zwor nochher bim Chälble n e chli ghüslet dreeglueget, aber wo alls vebii gse sei, sei e gsonds Schtierli im Schtrau inne glege.» D Frau Schneeberger isch zünftig beiidrockt gse vo dem Pricht. «Ond etz, Herr Mock? Chönd Si öppe scho bald i de Geburteabtäälig aafange?» «Nei, goot ebe nüd.» De Melchior het gschmunzlet. «De Schpitoltirekter het gsäät, i sei öberqualifiziert.» Noch dere Setzig isch de pensioniert Chüelipuur Melchior Mock i Äägeregie of d Suechi noch sinnere Karriere. Er het s mit Schlagersänger probiert ond mit Nationalrot, mit Badmeischter ond mit Tupperwär-Inschtrukter, aber niene het er d Chance n öbercho, zom of de Erfolgsläätere n e paar Schprosse dörufzchlettere. D Absagene sönd em zwor öberall höfli ond veschtändnisvoll mittäält worde, 14
aber e «Nei» ischt halt glich e «Nei» gse. Mit de Zit het de Optimismus vom Melchior e paar Chretz öbercho. Allpot ischt er im lääre Schtall inne gschtande ond het sim Schicksal noergschtudiert. Ond lenger i mee het er tenkt, sei glob nütz mit em zweite Bildigsweg, ond sin Tromm vo de Karriere chönn er weleweg i s Chemi uehenke. Äämol, wo n er au e so gedankevesunke n of me n alte Wiiharrass ghocket ischt, ischt em sin Schtier, de Bruno, mit sine n Iisätz i de Damewelt in Sii cho. Ond wo n er per Zuefall im gliiche Moment of di verroschtete Selbschttränkene glueget het, het er zmools e n Idee gha. Er ischt we n en Schotz ufgjockt, ischt i s Huus öbere gschpurtet, het e Blatt ab em Abriisskalender gropft ond mit grosse Buechschtabe drofgschrebe «Kontaktbar!» Am andere Tag ischt er frisch duschete n ond im Sonntigshääs zo de Agentur vo de Karriereberootig ond Schtandortbeschtimmig KUS gfaare ond het im Sekretariat inne vo sim Plan vezellt. «Me chönnt de Chueschtall ombaue. Onne n e Bar ond of em Heubode n obe e paar Zimmer. Parkplätz hett s gnueg ond abglege wär s au.» Denn het er de Gundula Schneeberger vorgschwärmt, wa da för e n extraanegi Sach wär ond, dass de Lade n ase sicher wör laufe, we s sicher sei, dass er all Obed vor em i s Nescht go s Bess usenämm. Of die Zuekunftsvision abe hönd di graue Zelle vo de Frau Schneeberger aagfange rotiere, ond si het schpontan ond bruefsbedingt s Deföör ond s Deweder vo me dertege Projekt abgwoge. Mee os Gwonder ond will si de kurlig Typ of de andere Siite vom Bürotisch of e n Art sympathisch tüecht het, het si denn gfrööget: «Ond d Finanzierig?» «Kä Problem», het si de Melchior beruiget. «Mis Bödeli het en erbere Schöbel Mönz iibrocht.» 15
«Ond d Bewilligunge?» De Melchior het abgwunke. «Au kä Problem. De Gmändsschriiber isch mer no näbes scholdig. I ha n em emol sis Güütschli zom Dreck uus zoge, wo n er bsoffne n ab de Schtroos cho ond i mim Meschtschtock inne glandet ischt.» En Moment lang isch schtill gse im Büro vo de Agentur KUS. De Melchior het of «Hirngschpinscht» oder «Schnapsidee» gwartet, aber will nütz cho ischt, het er of sin Chopf zääget ond gmännt: «Ischt alls do drenn. No näbes fäält no.» Ond wo d Karriere- ond Laufbaanberooteri Gundula Schneeberger intressiert het wölle wesse, wa, dass da sei, het si de Melchior schreeg aaglueget ond denn mit sim charmanteschte Lächle gmännt: «E rechti Gschäftsfüereri.» D Frau Schneeberger het drof öber eri Lebessituatioo noertenkt ond debii usegfonde, dass si enard no nie näbes richtig Ufregends erlebt ond au no nie näbes richtig Riskants gwooget hei. Ond si isch zom Schluss cho, dass etz Zit wär zom da entli noerhole. Si het bi de Karriereberootig ond Sch tandortbeschtimmig KUS gchönt, het en Kurs för d Werterei ond än för d Selbschtveteidigung absolviert, ond ischt e Joor schpöter als Gschäftsfüereri a de Rezepzioo vo de Kontaktbar «Chez Gundula» gschtande. Dee Lade sei näbes ganz bsonders, het s innert chorzer Zit ghäässe. Modern ond glich mit e re Bodeschtändigkeit, we mer si i dere Branche sös niene fänd. S Gschäft het floriert, ond di beide n innovative mittelalterlege Jungondernemer hönd si lenger i besser veschtande. Weretdem d Gundula mit Liib ond Seel de Betrieb gmanagt het, het de Melchior d Omgebig ond de Garte n im Schuss bhalte. Jede Mittwochnomittag het er dezue ane 16
mit em Golfleerer, wo sit em Omfall vor me Joor e chli Onderschtötzig bim Laufe bruucht het, e gmüetlegi Raserondi gschpilt, ond jede Samstigobed het er de Tirekter vom Kantonsschpitol ond de Gmändsschriiber empfange n ond mit ene d Mitternachtserotikshow gnosse. Em Melchior isch guet gange. Ond glich het en mengmol e n ardligs Gfüül blooget. Denn ischt er i s Tenn ie ond dei of de alt Wiiharrass ghocket ond het gschtudiert, öb er enard etz Karriere gmacht hei. A me Veschper, wo n er au e so zmitzt im Schtudium gse ischt, het er plötzli en Juuchz uselo ond ischt i sis Etablissement föremarschiert. «I ha e n Idee!», het er onder em IIgang glachet, ond d Gundula het si vorsichtshalber of e wackeri Öberraschig gfasst gmacht. «I chönnt doch emol e so e Joor lang luege, we s vo Wenterthur aa abwärts usgsiet.» De Melchior het of sin Chopf tüütet. «Ischt alls do drenn. No näbes fäält no.» Wo drof d Gundula ganz tea tralisch ond mit gschpiltem Ernscht «Ond da wär?» gfrööget het, het er schpetzbüebisch gmännt: «Möst halt ääni mitcho, wo mer da öbersetzt, wo n i nüd veschtand.» Ond mit Bagge, wo no e Schtock rööter gse sönd als sös ond me schtolze Blick of de Buuch vo sinnere Karriereberooteri, het er tenkt, ond wenn s denn zmools no wör pressiere, chämid denn halt glich no mini Hebammekenntnis zom Iisatz.
17