אריינצוגיין ,שטענדיג וועט ער דארט געפינען תלמידי חכמים און יודעי ספר וואס וועלן קענען ענטפערן דערויף .צומאל מאכט זיך א ריתחא דאורייתא צווישן די לומדי בית-המדרש ,איבער א געוויסער תורה'דיגע נושא אדער אן ענין וואס איז אצינד אקטועל .כסדר הערשט דארט א רוח פון תורה.
תורה ותפילה בית-המדרש ווילעדניק איז אויך א פארנומענער ווירבלדיגער ארט ,מיט מנינים לתפילה .אויפן ארט איז פאראן א באקוועמער מקוה מיט צוויי בורות לטבילה ,להכנה לפני התפילה ,ווי אויך קאווע אין אלע שעות פון טאג. עס איז אויך פאראן א כלים מקוה ,וואו מען קען קומען טובל'ען כלים ,לתועלת הציבור. כמעט יעדע שעה איז פאראן דארט א מנין און א איד קען כסדר אריינקומען אהין כאפן א מנין צו דאווענען .באזונדער מוז ארויסגעברענגט ווערן דער עלעוו-אזייגער מנין אויף מעריב ,וואס איז א גרויסער תועלת און אויפטוה פאר די שכנים און ארומיגע אידן ,וויבאלד עס איז נישט בנמצא צו געפינען א מעריב מנין אין דער שפעטער שעה, אויסער אין ווילעדניק. אזוי ווי אין יעדע פארנומענער בית-המדרש, קען מען אין ווילעדניק כסדר קויפן פארשידענע פראדוקטן און עסנווארג ,א ברייטער אויסוואל פון מזונות און טרינקען ,כיד ה' הטובה. אנדערש ווי פיל בתי-מדרשים ,דינט בית- המדרש שארית ישראל ווילעדניק ,אין אלע שעות פון טאג .פאראן בתי מדרשים וואס ווערן פארשפארט ביינאכט ,אדער אין אנדערע צייטן. ווילעדניק איז אפן פיר-און-צוואנציג שעה אין טאג ,זיבן טאג א וואך .דאס איז א בית-המדרש וואס איז קיינמאל נישט פארשפארט ,ווען אימער א איד וויל אריינקומען דינען דעם אויבערשטן ,שטייט דער בית-המדרש גרייט מיט אפענע טויערן אריינצונעמען אידישע קינדער. דעריבער קען מען טאקע כמעט שטענדיג געפינען אידן אין בית-המדרש .ביז איינס אזייגער ביינאכט זיצן אידן דארט און לערנען ,ווידער אום פיר- אזייגער פארטאגס באווייזן זיך שוין די משכימי קום וואס זענען פון די עשרה ראשונים להשכים לבית השם.
זכור אותם לטובה בית-המדרש שארית ישראל ווילעדניק ,איז באקאנט מיט איר צוגעשטעלטקייט און אויפגערוימטקייט ,מיט וואס זי צייכנט זיך אויס .דאס קומט
117
T H E M O N SE Y VI E W /
אור און ליכטיגער טורעם אויפן גאנצן געגנט ארום .עס איז דאס איינציגסטער חסידי'שער ארט אין געגנט ,וואו עס הערשט אזא שטארקער רוח פון תורה און וואו מען קען זיך דערווארעמען מיט א בלאט גמרא ,ארומגענומען מיט תלמידי חכמים ויודע ספר. ווי באקאנט ווערט אפגעראכטן אין בית- המדרש א יערליכער מלוה-מלכה ,אין די מוצאי שבת איידער די יארצייט פון דער צדיק פון ווילעדניק .דארט קומען זיך צוזאמען אלע שכנים, תומכים ומעריצים פון דעם בית-המדרש ,ווי אויך אלע וואס שפירן א התקשרות און חלק צו דער צדיק פון ווילעדניק. איין יאר ,אין די טעג פאר די מלוה-מלכה ,איז אנגעקומען אן אנאנימער בריוו פון א שכן ,וואס האט פארגעשטעלט זיין לעבן ,ווי אזוי ער איז ארויסגעשיקט געווארן פון זיין דירה וואו ער האט געוואוינט פון פריער און איז געצווינגען געווארן צו געפינען א דירה אין דער שנעלקייט .בלית- ברירה האט ער שנעל געפינען א דירה אין א געגנט וואס ער רופט אן אין דעם בריוו "דעם וואונקל פון ספרינג-וואלי" .דער יונגערמאן איז געווען זייער צובראכן ביי זיך ,אז ער האט געמוזט אנקומען אין אן ארט וואס איז נישט לכתחילה געווען לרוחו,
אבער נישט צו גיין צופיס ,א גרויסער עבודה ליגט אריינגעלייגט דערין ,אז דער בית-השם זאל זיין צוגעשטעלט ווי עס דארף צו זיין. עס דארף דעריבער דערמאנט ווערן לטובה דער איבערגעגעבענער גבאי מיום הווסדו, הרה"ח ר' ירמיה גאלדבערגער שליט"א ,דער גבאי נאמן דבית המדרש וואס פירט אויס זיין ארבעט בנאמנות און מאכט זיכער אז אלעס זאל קלאפן אויף אלע הונדערט פראצענט. אויך דארף דערמאנט ווערן לטובה ,די פעולות פון דעם שמש ,מו"ה ר' אורי פאלמאן הי"ו, וועלכער לייגט אריין כוחות הנפש אין דעם דאזיגן בית-השם ,עס זאל זיין לכבוד וכראוי .און ווי אזוי קען מען פארגעסן?! – דער געוועזענער שמש מו"ה ר' הערשל ווערצבערגער הי"ו ,וואס לאנגע יארן האט ער געדינט אלס שמש ,אריינלייגנדיג קאפ און מוח פאר די הצלחה פון בית-המדרש. א גרויסער חלק פון די הצלחה פון דעם בית- המדרש איז אים צו פארדאנקען ,ישלם ה' פעלם ותהא משכורתו שלימה מעם השם .עס איז נישט קיין ספק אז דער גרויסער כח פון דעם צדיק פון ווילעדניק ,וואס דער בית-המדרש פאררופט זיך אויף זיין נאמען ,באגלייט שטענדיג די דאזיגע וואס גיבן זיך איבער פאר דעם בית-המדרש און זיי ווערן שטענדיג באגלייט מיט א באזונדער סייעתא בית-המדרש :שארית ישראל ווילעדניק דשמיא.
אנאנימער בריוו דארף עס ארויסגעברענגט ווערן, אז דער דאזיגער בית- המדרש דינט אלס מגדל-
אדרעס10 Youmans Drive : רב :הרה"ג ר' חיים אבערלענדער שליט"א גבאי :הרה"ח ר' ירמיה גאלדבערגער שליט"א שמש :מו"ה ר' אורי פאלמאן הי"ו