ไฟฟ้าและแม่เหล็ก (2)
4
หลักการทางานของหม้ อแปลงไฟฟ้า เมื่อให้แรงเคลื่อนไฟฟ้ า (E1) ผ่านไปยังขดลวด ปฐมภูมิ จะเกิดสนามแม่เหล็กวนรอบ ๆ ขดลวด ปฐมภูมิข้ ึน และฟลักซ์แม่เหล็กที่เกิดขึ้น จะเหนี่ยว นาให้เกิดแรงเคลื่อนไฟฟ้ า(E 2) ที่ขดลวดทุติยภูมิ ความสัมพันธ์ ของแรงเคลื่อนไฟฟ้ าทั้งสองคือ
เมื่อ
E1 , E2 = แรงเคลื่อนไฟฟ้ าของขดลวดปฐมภูมิ และทุติยภูมิ ตามลาดับ N1 , N2 = จานวนขดลวดปฐมภูมิ และทุติยภูมิ ตามลาดับ V1 , V2 = ความต่างศักย์ของขดลวดปฐมภูมิ และ ทุติยภูมิ ตามลาดับ
ข้ อควรรู้ 1. หม้อแปลงลง จะมีค่า E1 > E2 และ V1 > V2 และ N1 > N2หม้อแปลงขึ้น จะมีค่า E1 < E2 และ V1 < V2 และ N1 < N2 2. ถ้าหม้อแปลง มีประสิทธิภาพเต็ม 100% เราจะได้วา่ กาลังไฟฟ้ าที่ขดลวดปฐมภูมิ = กาลังไฟฟ้ าที่ขดลวดทุติยภูมิ P1= P2 I 1 V 1 = I2 V 2 6. หม้อแปลงไฟฟ้ าซึ่งใช้ไฟฟ้ า 110 โวลต์ มีขดลวดปฐมภูมิ 80 รอบ ถ้าต้องการให้หม้อแปลงนี้สามารถจ่ายไฟฟ้ าได้ 2200 โวลต์ ขดลวดทุติยภูมิตอ้ งมีจานวนรอบเท่าไร (1600 รอบ)
7.เตารี ดไฟฟ้ าเครื่ องหนึ่งมีความต้านทาน 20 โอห์ม ใช้กบั ความต่างศักย์ 110 โวลต์ แต่ไฟฟ้ าที่ใช้กนั ตามบ้านมีความต่าง ศักย์ 220 โวลต์ จึงต้องใช้หม้อแปลงไฟฟ้ าช่วยเมื่อใช้เตารี ดเครื่ องนี้ถา้ หม้อแปลงไฟฟ้ ามีประสิ ทธิภาพ 75% จงหาค่า กระแสไฟฟ้ าที่ไหลผ่านขดลวดปฐมภูมิ
8. หม้อแปลงเครื่ องหนึ่ง มีจานวนรอบของขดลวดปฐมภูมิต่อจานวนรอบของขดลวดทุติยภูมิเป็ น 1 : 4 ถ้ามีกระแสและ ความต่างศักย์ในขดลวดทุติยภูมิเท่ากับ 10 แอมแปร์และ 200 โวลต์ ตามลาดับ จงหากระแสและความต่างศักย์ในขดลวด ปฐมภูมิ (40 A และ 50 V)