Issuu on Google+

NR 4/2013

TEN REGION

powinien być oczkiem w głowie rządu – ekskluzywny wywiad z Januszem Piechocińskim dla Północnej Izby Gospodarczej – str. 4


Segregatory: 8 kg

ING BusinessMobile: 3,6 MB

Biznes tym lepiej funkcjonuje, im łatwiej Ci wziąć go ze sobą. Aplikacja ING BusinessMobile to rozwiązanie, dzięki któremu nasi Klienci mogą w pełni wykorzystać potencjał bankowości mobilnej. Realne wsparcie dla biznesu www.ingbank.pl/bm

Pobierz aplikację, wypróbuj wersję demo.

Zapraszamy do kontaktu z doradcą ING Banku Śląskiego S.A.: Dominik Janas – Manager Zespołu Bankowości Transakcyjnej – tel.: 91 480 53 63, kom: 601 421 301 Marcin Łabuz – Starszy Specjalista Bankowości Transakcyjnej – tel.: 91 480 53 66, kom: 605 169 095


gospodarka 14 E-commerce jedyną zieloną wyspą jaką możemy się pochwalić ZACHODNIOPOMORSKIE 18 To będzie impuls do rozwoju Pomorza Zachodniego 22 Praca nie jest ważna, praca jest najważniejsza! 26 Parabank, parapieniądze i prawdziwe kłopoty 30 Od pola do stołu o izbie 32 Zarzadzanie plemionami nowym sposobem prowadzenia biznesu – Biznes Karta 35 Partnerstwo lokalne potrzebne od zaraz 36 O rycerzach, co wpadli na Herbatkę 40 Sąd Arbitrażowy Pomorza Zachodniego – podsumowanie na 2 lata działalności 42 Reklama dźwignią Regionu PRAWO 46 Ochrona Prawna – mocnym wsparciem biznesu Firmowe know-how 48 Czy na pewno wiesz, kim są odbiorcy Twojej marki? 52 Emerytura? Licz na siebie! 56 Doradztwo techniczne ... czyli radzimy sobie z problemami ICT 58 Skutecznie inwestuj i oszczędzaj! Ekologicznie 60 20 lat WFOŚiGW w Szczecinie Pasja i sukces 62 Sukces na wielu płaszczyznach Biznes w dobrym stylu 66 Szybcy i przedsiębiorczy Dookoła świata 70 Lubeka do polubienia od zaraz

treści

RAPORT PIG

RAPORT PiG 8 Długi zbyt małe do odzyskania?

Spis 8

22 Praca nie jest ważna, praca jest najważniejsza!

32 Biznes Karta – nowa usługa Północnej Izby Gospodarczej

Podpatrzone / podsłuchane 84 Obiadek czwartkowy w Świnoujściu 85 Izbowy rejs Rybaczówką w Świnoujściu 86 Klub (włoskich) Kobiet 87 Premiera nowej klasy S w Muzeum 88 W następnym numerze

biznes i sztuka

Szczecin w liczbach 73 Dzień bez samochodu 74 W skrócie Biznes i sztuka 78 Czas na herbatkę! 83 Prosto z galerii

Długi zbyt małe do odzyskania?

zachodniopomorskie

TEMAT Z OKŁADKI 4 Ten region powinien być oczkiem w głowie rządu

O IZBIE

2 Strona dla sztuki 3 Felieton

78 „Czas na herbatkę!” – relacja


Strona dla sztuki Rekomendowane przez poMorze Sztuki

poMorze Sztuki

O autorce: Marta Grabicka pochodzi z Trójmiasta, a jej prace mogliśmy poznać podczas tegorocznej edycji Festiwalu poMorze Sztuki odbywającym się również w Szczecinie. Obecnie mieszka w Warszawie.

www.grabicka.com www.pomorzesztuki.com

W Liceum Sztuk Plastycznych w Gdyni nałogowo zajmowała się czarno-białą fotografią analogową. Następnie, nie wiedząc do końca kim chce w życiu być, dostała się na Wydział Malarstwa ASP w Gdańsku. Wiedziała jedynie, że jej zawód musi być związany ze sztuką – jej pasją. Studia nie przyniosły jednak satysfakcji – czuła, że zamiast rozwijać się, stoi w miejscu i nabywa coraz większej niechęci do malowania. Na trzecim roku, gdy poważnie myślała o rzuceniu ASP, dowiedziała się o otwieranej w Gdyni szkole filmowej. Dostała się na wydział reżyserii filmowej. Nie przerywając malarstwa, studiuje na obu kierunkach – finalnie z powodzeniem broni dwa dyplomy. Obecnie Marta realizuje swój drugi film, na podstawie scenariusza Maksymiliana Nowickiego, który wygrał drugie miejsce w konkursie „Pan Cogito okiem kamery”. Zdjęcia odbędą się na początku września. Swoje prace prezentowała na wielu wystawach, jest laureatką konkursów zarówno w kraju jak i za granicą. Oprócz filmu zajmuje się grafiką komputerową inspirowaną collage’m które przedstawiamy.

2

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


felieton

Na początek

E

uropa nie ma pomysłu na mikro, małe i średnie firmy. Niby są dobrem bezcennym. Jest ich 24 miliony w  Unii Europejskiej, 1.7  miliona w  Polsce (99,98% wszystkich firm). Wytwarzają ponad 50% PKB Unii. Zatrudniają 70% wszystkich pracujących. Właściciele pracują dużo więcej i  bardziej kreatywnie niż pracownicy najemni. Małe firmy są jednocześnie wielkim wyrzutem sumienia. Hasło: „pomoc dla małych i średnich przedsiębiorstw” jest jednym z  najbardziej zużytych i obłudnych. Potężne Państwo ma aparat represyjny, wobec którego „mały” przedsiębiorca jest absolutnie bezsilny. Główne grzechy to złe prawo podatkowe, restrykcyjne prawo pracy i  zła biurokracja. MŚP nie jest partnerem dla samorządów. W Polsce szczególnie mało mamy powodów do zadowolenia. 55. miejsce w rankingu wolności gospodarczej czy 114. miejsce jeśli chodzi o skomplikowanie systemu podatkowego, to nie są powody do chwały. Wiele było koncepcji stworzenia nowego ładu dla MŚP, ale „ład” mamy z lat siedemdziesiątych. Podczas III Europejskiego Kongresu Małych i  Średnich Przedsiębiorstw, który

odbył się w  połowie września w  Katowicach, najważniejsi polscy i europejscy politycy mówili jednym głosem o  tym, że usytuowanie MŚP w gospodarce i prawodawstwie trzeba zmienić bo zmienił się obraz gospodarczy Europy i świata. Padło wiele pięknych słów, ale niewiele powiedziano konkretów. Od niedawna podzielam opinię, że w naszym kraju musi powstać silny samorząd gospodarczy będący partnerem dla władzy i  przeciwwagą dla roszczeniowych postaw związków zawodowych. Taki samorząd był w Konstytucji z 1921 roku i 1935 roku. Dzisiaj izby gospodarcze i  związki pracodawców mają oparcie w koślawej ustawie z 1989 roku. Jeśli poważnie myślimy o gospodarce prace nad ustawą o  powszechnym samorządzie gospodarczym powinny ruszyć jak najszybciej.

Dariusz Więcaszek Prezes Północnej Izby Gospodarczej

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

3


temat z okładki

Ten region powinien być oczkiem w głowie rządu Przywiózł do naszego miasta bardzo dobre wiadomości. Janusz Piechociński, wicepremier i minister gospodarki – samozwańczy ambasador Pomorza Zachodniego zakomunikował nam, że tereny Szczecina zostaną objęte Szczecińską Strefą Ekonomiczną. W wywiadzie dla magazynu„Zachodniopomorski Przedsiębiorca” zwraca uwagę na problemy naszego regionu, ale zapowiada także zmiany które poprawią naszą sytuacje. Zachodniopomorski Przedsiębiorca: Panie Premierze, na ten dzień czekaliśmy od wielu miesięcy – Szczecin nareszcie objęty Specjalną Strefą Ekonomiczną. Jak udało się Panu zrobić to, czego nie udało się naszym posłom i  władzy samorządowej.

A z czego wynikały?

go uruchamia program wsparcia dla szkół zawodowych.

Jest jeden minister w rządzie, który nie rozumiał, że ten czas niepewności globalnej Czy na specjalnych strefach ekonomiczkaże nam chwytać inwestora oraz tworzyć nych w  naszym regionie skorzystają miejsca pracy i nadzieję na poprawę sytuacji nasi lokalni przedsiębiorcy? życiowej dla mieszkańców. Mamy ten etap Zakłada się, że jedno miejsce pracy w strena szczęście za fie przyczynia się do powstania dwóch dziesobą. Mamy in- siątych miejsca pracy poza strefą. Będziemy Janusz PiechocińWiemy, że region jest westycje, mamy dbać o to by były to obszary nowe, proekski: Słyszeliśmy głos włączone te- sportowe, proinnowacyjne, o wysokim stanzarówno prezydenta w trudnej sytuacji. Szczereny, w  kolej- dardzie, wysokim stopniu rozwoju i  atrakSzczecina, Marszałcin jest pozbawiony swojej ce ustawiają się cyjności inwestycyjnej. Chcemy walczyć ka Województwa, jak kolejni inwesto- z  mylną opinią, że w  Strefach, w  cieplari  pojedynczych partożsamości przemysłowej. rzy. Czas naj- nianych warunkach hoduje się przedsięlamentarzystów. Rowyższy żeby za- biorczość, a podmioty działające poza strebimy wszystko aby otworzyć nowe rynki zbytu dla polskiej chęcić aktywność agencji zagranicznych. fą upadają albo ledwo dają sobie radę, bo gospodarki. Decyzja o powiększeniu stref Ważną sprawą jest dbanie o rozwój kadr. Jak nie mają takiego wsparcia. Między wszystjest niezwykle istotna dla Szczecina, bo znam życie po paru kimi podmiotapozwoli zrealizować inwestycje, które wy- inwestycjach tego mi musi istnieć generują kolejne miejsca pracy. Wiemy, typu, nagle okaże Uważam, że trzeba współdzia- zdrowa konkurenże region jest w trudnej sytuacji. Szczecin się, że sprawnych łania: portów, stoczni, uczelni. cja bez faworyzojest pozbawiony swojej tożsamości prze- – w  dobrej konwania tych, którzy To jest zadanie dla lokalnych działają w  ramach mysłowej. Od początku oczywiste było dla dycji i  wieku – famnie, że strefy pobudzą tutejszą gospodar- chowców wcale nie elit, ale także dla rządu. Ja specjalnych stref kę. Wszystkie strefy działać będą do 2026 ma zbyt wielu. Nie ekonomicznych. popycham do roboty. Zwracam uwagę, roku. Głos parlamentarzystów zachod- ma spawaczy, nie niopomorskich przyczynił się do wydłu- ma malarzy, nie ma że bardzo zależy żenia ich działalności. Wszyscy wiemy, że techników. Odbunam by z tego meto sprawa konieczna. Przyjechałem tu nie dowa technicznego szkolnictwa wyższego – chanizmu chciały korzystać firmy z kapitażeby świętować, ale żeby zadeklarować, że do tego nie wystarczą tylko chęci. Potrzeba łem polskim. Chcielibyśmy by strefy były swoje zadanie wykonałem, żeby wytłuma- kadr, techniki i technologii. Dobrze, że Mar- obszarem usługi na rzecz przedsiębiorczoszałek Województwa Zachodniopomorskie- ści polskiej. czyć z czego wynikają opóźnienia. 4

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


temat z okładki

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

5


temat z okładki

ukowego. Ta niezwykła zgodność i wspólna chęć działania bardzo mi zaimponowały. Kongres przekazał w  świat informacje, że zachodniopomorskie jest traktowane po Nie ma w  tym absolutnie nic złego. Jeśli macoszemu. Nie znalazło się na głównej osi miejsce pracy tworzy pracodawca zagra- transportowej, omija je półszlak północ-poniczny – to świetnie, jeśli pracodawca z ka- łudnie, kontenery przesunęły się na Bałtypitałem polskim – jeszcze lepiej. Etat to etat, ku do zespołu portowego Gdańsk, a tutaj na w czasach kryzysu wybrzydzanie albo stra- dobrą sprawę poza gazoportem cofnęliśmy się o epokę. Kiedy popatrzy się na analizy, to tyfikowanie, że czywidać wyraźnie, że jeś pieniądze są województwo jest lepsze czy gorsze Region jest za bogaty żeby w  regresie, nawet jest niemądre. Ale na tle regionów od dawać mu pieniądze i za prawdą jest, że nalektórych było silży tworzyć takie wabiedny by pewne rzeczy zrobić niejsze jeszcze 5 runki, żeby polscy czy 10 lat temu. samemu. To wielki kłopot przedsiębiorcy mieli Życie pokazuje jednak, że w  strefach działają prężnie podmioty z  kapitałem zagranicznym. Docelowo będzie inaczej?

jak najlepsze możliwości rozwoju.

i wielki dylemat dla rządu.

Panie Premierze, był Pan gościem I  Międzynarodowego Kongresu Morskiego. Czy to wydarzenie wzbudziło w Panu jakąś refleksje dotyczącą stanu gospodarki morskiej? Kongres był potrzebny, bo pokazał siłę i determinację miejscowego samorządu, przedsiębiorców i przedstawicieli środowiska na6

Co jest przyczyną tego, że jest tak źle? Czy jest to kwestia słabości naszych władz czy tak chętnie używanego w  kontekście problemów słowa „kryzys”? Tu chodzi o pewną monokulturę stoczniową i  około-stoczniową. Województwo zachodniopomorskie jest przestrzenią gdzie sztandarowy motor rozwoju, który wpływał na

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

wszystko, przestał istnieć. Został przetrącony potencjał, a także zmarnotrawiony wieloletni majątek, który nie został i nie zostanie zagospodarowany. Nie zrobią tego małe i średnie przedsiębiorstwa, więc można powiedzieć, że za dużo „dużych” tu padło, a za mało „małych i  średnich” powstało. Odbudowa przemysłu Pomorza Zachodniego przez takie impulsy jak strefy ekonomiczne jest konieczna. Impulsy są nam potrzebne. Trudno jednak nie odnieść wrażenia, że rządowi z  trudem przychodzi pomoc naszemu regionowi. To wygląda tak, że region jest za bogaty żeby dawać mu pieniądze i za biedny by pewne rzeczy zrobić samemu. To wielki kłopot i wielki dylemat dla rządu i poszczególnych ministerstw. Zapomina się także o  pewnej monokulturze przestrzeni wokół przemysłu stoczniowego. Część województwa jest fatalnie skomunikowana, po upadku przemysłu rolniczego po 1989 roku, głównym pracodawcą na części ziem stał się pan starosta. Tylko dlatego, że ma urząd, szpital, szkołę i dom pomocy społecznej. W to miejsce musi wejść przedsiębiorczość. Powinniśmy inwestować na przykład w  przetwórstwo, by to co produkujemy było przez rolników


Pojawiają się głosy, że zaletą naszego województwa jest położenie. Pan, Panie Premierze sugeruje, że wręcz przeciwnie – innym z różnych przyczyn jest łatwiej.

Wspomniał Pan o  infrastrukturze. Lokalne władze poruszają ten temat od lat, z  marnym skutkiem. Nikt nas nie słucha?

ale także uczyć się poprzez zdolność do współpracy i wspierania się.

Słucha. S3 jest robiona. Pilnuje by pogłębianie toru wodnego postępowało. Teraz trzeba dopilnować terminala gazowego i  jakości jego wykonania oraz tego by funkcjonował. Bardzo istotna jest modernizacja Dolnej Odry, rozbudowa systemu energetycznego i  pamiętajmy o  tym, że jest potrzebna S6, jako trasa która w opar-

Uważam, że trzeba współdziałania: portów, stoczni, uczelni. To jest zadanie dla lokalnych elit, ale także dla rządu. Ja popycham do roboty.

ciu o  środki z  Unii Europejskiej może odbudować kościec transportowy uzupełniony drogami wojewódzkimi i krajowymi. Wszystko po to by dostępność regionu znacząco wzrosła.

Jestem tu przecież. Jestem raz w miesiącu w Szczecinie. Pod koniec września przywiozę dobrą decyzję w  sprawie przebudowy energetycznego kabla, ale także decyzje odnośnie stref i inwestorów. Będzie ze mną wiceszef Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych. Obiecuje, że coś z tych wizyt i ich obecności będzie dla regionu wynikać.

Rozumiem, że Pan będzie patronem tego porozumienia o współpracy?

W  styczniu kiedy odwiedził Pan region podczas kampanii wyborczej na przewodniczącego Polskiego Stronnictwa Ludowego deklarował Pan dziennikarzom i  działaczom, że będzie Pilnuje by pogłębianie toru wodnego postępowało. Pan „ambasadorem woTeraz trzeba dopilnować terminala gazowego jewództwa zachodniopomorskiego” Niełatwe i jakości jego wykonania oraz tego by funkcjonował. zadanie. Podtrzymuje Bardzo istotna jest modernizacja Dolnej Odry. Pan tą deklaracje z  pełną odpowiedzialnością?

Bliskość morza to wielki walor turystyczny, owszem. Przemysłowo bliskość silnej gospodarki Niemieckiej dodatkowo powoduje eksport pomysłów i  najlepszych ludzi. Jeśli do tego dodamy komunikacyjną niewydolność i  zmniejszenie rangi Odry jako rdzenia komunikacji wodnej i  marginalizację gospodarki morskiej, to nie dziwmy się, że zachodniopomorskie jako całość, a  Świnoujście i  Szczecin jako dwa czołowe punkty łapią coraz większą zadyszkę i  zdecydowanie nie wykorzystują swoich możliwości. To województwo powinno być oczkiem w głowie rządu, bo ma trudniej. Stąd moja deklaracja, że Pomorze Gdańskie ma swojego premiera, a Szczecin i Pomorze Zachodnie ma swojego wicepremiera. Stawiam się do dyspozycji.

W jednym z wywiadów po I Międzynarodowym Kongresie Morskiem powiedział Pan, że powinien powstać jeden wielki superklaster morski. Czy to jest możliwe? Czy uda się połączyć tyle sprzecznych interesów? Potrzebna jest myśl i nowa wizja. Nie tylko trzeba uczyć się rywalizacji poprzez walkę,

Dziękuję za rozmowę Dziękuję również. Rozmawiał Michał Kaczmarek

reklama

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

7

temat z okładki

przetwarzane. Znaczna część zboża, rzepaku czy kukurydzy wyjeżdża do Niemiec. Staliśmy się dostawcą, a  nie producentem, na tym cierpi nasza gospodarka – w tym takie województwa jak wasze. Dynamika PKB jest coraz słabsza, jesteście na trzecim miejscu jeśli chodzi o stopę bezrobocia.


RAPORT PÓŁNOCNEJ IZBY GOSPODARCZEJ

Długi

zbyt małe

do odzyskania?

Do niedawna, w Unii Europejskiej, popularnością cieszyło się stwierdzenie, że niektóre firmy są zbyt duże, by upaść. Analogicznie rzecz biorąc, wielu przedsiębiorców uważa, że są także takie długi, które są zbyt małe, by je próbować odzyskać. Czy słusznie?

8

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


raport PIG

T

rudno wskazać w  tym przypadku konkretne kwoty, poniżej których, według prowadzących własną działalność, nie opłaca się finansowo ich windykacja. Wszystko bowiem zależy od indywidualnej oceny finansowej – zarówno wierzyciela, jak i dłużnika, oraz oceny tego, ile pieniędzy pochłonie windykacja. Dla naszych potrzeb możemy przyjąć, za raportem Biura Informacji Gospodarczej, że małe długi to takie kwoty, które łącznie nie przekraczają 10 tys. zł i dotyczą przynajmniej kilku kontrahentów niepłacących w terminie. Jak widzimy na wykresie, aż 22% badanych przedsiębiorców stwierdziło, że poziom zadłużenia kontrahentów wobec jego firmy to kwota do 10 tys. zł. Jeśli te informacje zestawimy z obserwacjami Krajowego Rejestru Długów i  Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych, z  których wynika, że 24,5% faktur w  portfelu przedsiębiorców, to faktury przeterminowane, to możemy założyć, że na kwotę 10000 zł zaległości, złożyło się 4-5 przedsiębiorców.

Wykres 1. Szacunkowy poziom zadłużenia kontrahentów wobec firmy. Badanie przeprowadzone przez OBOP na zlecenie BIG SA. 30

29

30 25

29

25 20

27 27

22 22

Do 10 tys. zł

20 15

10,1-50 tys.złzł Do 10 tys.

13

15 10

50,1-100 tys.złzł 10,1-50 tys.

13

10 5 1

5 0

1

0

8

Pow. 100 tys. tys. zł zł 50,1-100

8

Pozbyłem się zł już Pow. 100 tys. takich wierzytelności Pozbyłem się już Nie wiem lub takich wierzytelności odmowa odpowiedzi Nie wiem lub odmowa odpowiedzi

Wykres 2. Współpraca firm posiadających dłużników z firmami windykacyjnymi. Źródło danych: eGospodarka.pl 60 56

60 50

56

50 40

Procent przeterminowanych faktur niemal pokrywa się z innymi danymi. Według badania KRD BIG S.A. z 2012 roku, aż 23% przedsiębiorców i 20% menedżerów nie uważa za niestosowne niepłacenie w terminie. Moda na niepłacenie w terminie Procent przeterminowanych faktur niemal pokrywa się z innymi danymi. Według badania KRD BIG S.A. z 2012 roku, aż 23% przedsiębiorców i  20% menedżerów nie uważa za niestosowne niepłacenie w  terminie. Jak widać – nie tylko tak uważa, ale też tak działa. Można więc przypuszczać, że niektórzy przedsiębiorcy z  niepłacenia w  terminie uczynili sposób na prowadzenie swojej działalności. Dla pewnej części takich przedsiębiorców, choć mają środki na bieżące regulowanie faktur, nie płacą w ter-

40 30 30 20 20 10 10 0 0

25 19 19

25

Zlecenie windykacji zewnętrznej Rozważanie windykacji zewnętrznej Zlecenie windykacji zewnętrznej Brak współpracy z firmązewnętrznej windykacyjną Rozważanie windykacji Brak współpracy z firmą windykacyjną

minie, bo… im też jakaś inna firma zalega z płatnościami. Wprowadzają niemal odpo40 37 wiedzialność zbiorową – jest przedsiębiorca i jego resztę traktują jak jedną 40 firma,27a całą 37 30 całość, bez rozróżniana poszczególnych ele22 mentów rynku. Na pewno dużą rolę w zale30 27 20 14 nasza głościach w  płatnościach 22 odgrywa 20 mentalność. Nikt nie lubi pozbywać się pie10 niędzy. Płacimy, gdy musimy i  to 14 najlepiej 10 w  0najpóźniejszym z  możliwych terminów, na ostatnią chwilę. A takie działanie sprzyja 0 że „w ostatniej chwili” zabraknie nam temu, środków na uregulowanie faktury czy zwyczajnie o niej zapomnimy.

Co może przedsiębiorca, by odzyskać swój dług, także ten mały? Na początek warto przyjrzeć się dwóm wykresom. z  nich ukazuje, jaki Poniżej 3Pierwszy mies. procent przedsiębiorców, którzy borykają Poniżej 3 mies. się 3-6 z  mies. zaległościami płatniczymi, oddaje odzyskanie długu w ręce specjalistów z firm 6-12 mies. 3-6 mies. windykacyjnych. Pow. 12 mies. Na kolejnej ikonografice mamy informa6-12 mies. cję, po jakim czasie od przeterminowania płatPow. 12 mies. zwracali się o pomoc do ności, przedsiębiorcy specjalistów z firm windykacyjnych. Bardzo duży procent firm windykację zewnętrzną traktuje jako ostateczność. Dla-

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

9


5

Rozważanie windykacji zewnętrznej

10

współpracy z firmą windykacyjną RAPORT PÓŁNOCNEJ Brak IZBY GOSPODARCZEJ 0

hasła, że windykacja zewnętrzna nie będzie nas nic kosztowała, bo firma odzyskująca należności pobiera jedynie opłatę od odzyskanego długu. Nie zapominajmy o tym, że taka firma odzyskuje nasze pieniądze i  to Brak współpracy z firmą windykacyjną z naszych pieniędzy pobierze swoją zapłatę. 37 Poza tym firmy windykacyjne nie są 27 zbytnio lubiane w  społeczeństwie, więc Poniżej 3 mies. 22 także wysłanie do kontrahenta przedstawimies.firmy jest źle odbierane. Tymciela3-6takiej

Wykres 3. Po jakim czasie firmy przekazują Zlecenie odzyskanie wierzytelności do windykacji zewnętrznej windykacji zewnętrznej. windykacji zewnętrznej ŹródłoRozważanie danych: eGospodarka.pl 40 30 20

14

6-12 mies.

10 0 Poniżej 3 mies.

2 14

3-6 mies. 6-12 mies.

Według raportu firmy Coface, Pow. 12 mies. w pierwszym półroczu tego roku upadło o 7 proc. więcej firm, niż w analogicznym okresie w 2012 roku.

Pow. 12 mies.

czego? Przede wszystkim wielu przedsiębiorców liczy na to, że dłużnik w końcu zapłaci i  uniknie się kosztów windykacji. Jakich? Trudno podać tu konkretne kwoty czy procenty. Wszystko zależy od dokładnej analizy sytuacji firmy. Nie warto też nabierać się na

czasem odpowiednio przeprowadzona windykacja zewnętrzna, przez prawdziwych fachowców sprawi, że nie tylko odzyskamy swój dług, ale też nasz były dłużnik nadal będzie z nami prowadził interesy. W obecnej sytuacji gospodarczej jest to również bardzo ważne. Windykacja Wiele firm zwleka z podjęciem działań windykacyjnych. Dotyczy to nie tylko zlecenia odzyskania długu firmom windykacyjnym, le także własnych działań w tym zakresie. Większość firm ogranicza się jedynie do telefonu czy wysłania pisma do dłużnika. I  to na dodatek po upływie długiego czasu. Tymczasem, im szybciej firma zareaguje na opóźnienia w  płatnościach, tym większe szanse na odzyskanie pieniędzy. Pierwszy kontakt telefoniczny z  dłużnikiem powiniensięodbyć w  ciągu paru

10

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

dni od przeterminowania płatności. Niech dłużnik wie, że trzymamy rękę na pulsie. Warto do takiej rozmowy się przygotować. Fachowo przeprowadzona rozmowa z dłużnikiem może zdziałać cuda. Nie wszystkie firmy stać jednak, by specjalnie utrzymywać całe działy windykacyjne czy choćby zatrudnić w tym celu dodatkową osobę. Z pomocą mogą nam tu przyjść szkolenia dla firm z  zakresu windykacji i  negocjacji, które to przygotują do zarządzania należnościami na przykład osoby z  działu księgowości. W końcu kto lepiej zadba o naszą firmę, jeśli nie my sami? Prawo i wierzyciel Za wierzycielem stoi również prawo. Warto przyjrzeć się ustawie o  terminach zapłaty w  transakcjach handlowych z  8 marca 2013 roku, która weszła w  życie 28 kwietnia. Ustawa wprowadza nie tylko terminy, w  jakich kontrahenci powinni się

Odpowiednio przeprowadzona windykacja zewnętrzna, przez prawdziwych fachowców sprawi, że nie tylko odzyskamy swój dług, ale też nasz były dłużnik nadal będzie z nami prowadził interesy. rozliczać (termin zapłaty w  transakcjach handlowych między przedsiębiorcami nie powinien przekraczać 60 dni, w  transakcjach, w  których dłużnikiem jest podmiot publiczny termin ten nie może być dłuższy niż 30 dni, a  w  przypadku podmiotu publicznego będącego podmiotem leczniczym – 60 dni), ale także wprowadza możliwość zwrotu kosztów poniesionych przez wierzyciela przy odzyskiwaniu należności od dłużnika. Rekompensata ta wynosi 40 euro, wyrażona w  złotówkach i  przysługuje ona od dłużnika, bez konieczności wezwania. Jeśli koszty windykacji przekroczyły kwotę 40 euro – można domagać się


od dłużnika przed sądem zwrotu faktycznie poniesionych kosztów. Warto również pamiętać o możliwości naliczania odsetek za zwłokę w płatnościach. W przypadku opóźnienia w regulowaniu zobowiązań, przedsiębiorca może po 31 dniach naliczać dłużnikowi odsetki w wysokości 13 procent, a po 60 dniach – w wysokości 11,5 proc. Trudno jeszcze oceniać, czy zmiany w prawie przysłużą się w terminowym regulowaniu zobowiązań. Jak zwykle w takich sytuacjach, czas pokaże. Na pewno przepisy te zmniejszą koszty windykacji, jakie musi ponosić wierzyciel, by odzyskać swoje pieniądze. Kryzys gospodarczy Kryzys gospodarczy ma się dobrze. Co jakiś czas pojawiają się w  mediach bar-

dziej pozytywne informacje. Jednak „jedna jaskółka wiosny nie czyni”. Pewnie jeszcze przez długie miesiące przedsiębiorcy będą musieli borykać się efektami osłabienia gospodarki. Wiele firm ma problemy finansowe nie tyle przez złe zarządzanie finansami czy strategią firmy, ale przez otoczenie zewnętrzne. Lawina upadłości przedsiębiorstw dotknęła nie tylko Europę, ale też Polskę, w  tym także nasze województwo (wykres 4). I niestety, mamy też efekt domina – jedna upadająca firma może pociągnąć za sobą bankructwo kolejnych firm. Według raportu firmy Coface, w  pierwszym półroczu tego roku upadło o  7 proc. więcej firm, niż w  analogicznym okresie w  2012 roku. Najwięcej upadłości przypadło na branże produkcyjne: produkcję metali i metalowych wyrobów gotowych,

produkcję artykułów spożywczych i  napojów oraz na produkcję maszyn, urządzeń i urządzeń elektrycznych. Dziś dla przedsiębiorcy liczy się każda złotówka. Nie może sobie on pozwolić, by otrzymywać płatności po terminie. I  nie ma tu znaczenia kwota zaległych płatności – kilka, nawet małych długów, ale skumulowanych, może doprowadzić do wielkiej katastrofy. Za wierzycielem stoi prawo, ma możliwość zwrócenia się o pomoc w odzyskaniu długów do ekspertów z firm windykacyjnych – zarówno przez ich bezpośrednią interwencję, jak i przez skorzystanie ze szkoleń przez nich oferowanych, wreszcie może próbować na własną rękę odzyskać swoje pieniądze. Możliwości są, potrzebna jest jeszcze tylko wola i determinacja, by nie odpuścić dłużnikowi. Anna Gąsiorowska – prezes firmy Negocjator Anna Gąsiorowska, windykator z 20-letnim doświadczeniem oraz trener biznesowy – prowadzi szkolenia dla przedsiębiorców z zakresu nowoczesnych technik windykacyjnych i negocjacyjnych.

Wykres 4. Liczba upadłości firm z podziałem na województwa. Źródło danych: Raport Coface nt. upadłości firm w Polsce w I półroczu 2013 roku.

109

44

opolskie

lubelskie

świętokrzyskie

lubuskie

20 18 16 1315 1114 12 1011 11 10 8 6 9 8 podkarpackie

25 17

warmińsko-mazurskie

2326

podlaskie

31

pomorskie

małopolskie

śląskie

dolnośląskie

21

34 27

łódzkie

44

kujawsko-pomorskie

55 46

wielkopolskie

47

mazowieckie

liczba upadłości I-VI 2013

69

zachodniopomorskie

69

liczba upadłości I-VI 2012

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

11

raport PIG

Termin zapłaty w transakcjach handlowych między przedsiębiorcami nie powinien przekraczać 60 dni, transakcjach, w których dłużnikiem jest podmiot publiczny termin ten nie może być dłuższy niż 30 dni, a w przypadku podmiotu publicznego będącego podmiotem leczniczym – 60 dni.


RAPORT PÓŁNOCNEJ IZBY GOSPODARCZEJ K O MEN T A R ZE

Marek Walkarz Dyrektor Finansowy EPEE W moim przekonaniu nie ma długów zbyt małych aby zaniechać prób ich odzyskania. Zawsze należy zadać sobie pytanie: Z czego wynikają? Innymi słowy, należy znać swoich kontrahentów. Często małe kwoty zaległych należności wynikają z błędów ludzi, niezaksięgowanych korekt, braku kompletu dokumentów. Zdarza się też, że przedsiębiorcy nie zaprzątają sobie głowy zapłatą małych kwot, dopóki im tego nie przypomnimy. Niestety, są też tacy, którzy doskonale wiedzą, że próby odzyskania małych kwot wymagają zaangażowania czasu przedsiębiorcy

lub jego pracowników, co także kosztuje i  liczą na to, że z  tego powodu zaniechamy windykacji. I  właśnie dlatego powinniśmy unikać darowania długu. Uczciwy kontrahent, nawet jeśli nie zawsze będzie mógł wywiązać się ze swoich zobowiązań w terminie, będzie dążył do porozumienia i spłaty zobowiązań. Pozostałym kontrahentom, którzy ignorują nasze wezwania do zapłaty, nie powinniśmy robić prezentów, których nie planowaliśmy.

Tomasz Zając Media Brothers Faktycznie ostatnimi czasy „popularne” zrobiło się nie płacenie za wykonane zlecenia i problemy z dłużnikami, nie wspomnę już o opóźnieniach w płatnościach – wg mnie to już przybrało miano patologii w  gospodarce. Szczęśliwy ten, kto odzyska swoje pieniądze z opóźnieniem, ale jednak odzyska. Nieustannie podczas rozmów z  przedsiębiorcami słyszę o  zaległościach finansowych i problemach z tego tytułu. Wielomiesięczne opóźnienia tłumaczone są często: „Nie płacę, bo mi nie płacą…”. Prawie zawsze jest to powodem braku dalszego rozwoju i środków na inwestycje lub po prostu funkcjonowania na rynku. Z własnego doświadczenia wiem, że ważne jest podpisywanie konkretnych umów, nawet z karami finansowymi za opóźnienia i niedopatrzenia. Ważne jest zachowywanie wszelkiej korespondencji (np. mailowej) – nigdy nic „na gębę”. To daje później niepodważalny argument na sali

sądowej. Często wieloletni przyjaciel, czy znajomy nie poczuwa się do regulowania zobowiązań ze wspólnej pracy. Brak skrupułów i etyki biznesowej przeradza się w unikanie, nieodbieranie telefonów (chyba że przez pomyłkę), utratę wspólników i znajomych – wszystko przez pieniądze. Umowa dżentelmeńska w biznesie to już wspomnienie, tak jak szczecińska stocznia. Wyrafinowanie, cwaniactwo, a może realia teraźniejszości? Biznesmeni nie mający czasu odebrać telefonu, a nawet oddzwonić i oznajmić że pamiętają o swoich długach i proszą jeszcze o chwilę czasu… ja nazywam takich Rokefelerami! Zbyt zarobieni, aby pamiętać o rachunkach… Rokefeler jeśli nie masz czasu albo możliwości płacenia długów, to zajmij się zbieraniem grzybów, a nie biznesem!

Tomasz Bilski Biuro marketingu i reklamy Szczecińskiej Szkoły Wyższej Collegium Balticum Uczelnie wyższe, publiczne jak i  niepubliczne, coraz częściej dotyka problem przeterminowanych należności. W  przypadku naszej Uczelni określenie „mały dług” możemy zastosować przy kwotach poniżej 100-200 zł. W  przypadku mniejszych kwot zadłużenia niezmiernie istotne znaczenie ma szybka reakcja na fakt powstania długu. Takie działanie z kolei przekłada się na większe prawdopodobieństwo spłaty zadłużenia. Odzyskiwanie należności prowadzimy we własnym zakresie. Jeżeli działania nasze nie przynoszą jednak oczekiwanych efek-

tów, to korzystamy z  pomocy profesjonalnych firm windykacyjnych. Czy istnieje moda na niepłacenie w  terminie? Szczęśliwie nie jest to powszechny zwyczaj wśród naszych Studentów. Jednak wśród czynnych Słuchaczy daje się zauważyć pewną sezonowość – im bliższy termin sesji egzaminacyjnej, tym wyższy poziom wpływu należności. Tu naszym sprzymierzeńcem jest regulamin studiów i konieczność uzyskania wpisu o uregulowaniu czesnego w karcie obiegowej.

Kinga Flaga-Gieruszyńska Prezes Zarządu Szczecińskiego Centrum Renowacyjnego W przypadku naszej Spółki sytuacja dotycząca zadłużenia kontrahentów będących przedsiębiorcami (w zdecydowanej większości najemców lokali użytkowych) nie odbiega od średnich danych statystycznych. W  takich przypadkach najpierw stosujemy tzw. miękką windykację polegającą na ustaleniu z  dłużnikiem jego możliwości płatniczych i np. zawieraniu ugody o spłatach ratalnych. Podstawowym warunkiem realizacji ugody jest uiszczanie bieżących należności. Jeżeli tego typu ustalenia nie dają rezul-

12

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

tatu podejmujemy decyzję o wypowiedzeniu umowy, a następnie dochodzeniu roszczeń na drodze sądowej. Nie korzystamy z usług podmiotów windykacyjnych, ponieważ to my znamy najlepiej naszych kontrahentów i nasz dział windykacji w najlepszy sposób potrafi dostosować tryb postępowania, zwłaszcza na etapie przedsądowym, do specyfiki i możliwości dłużnika z należytym zabezpieczeniem naszych interesów jako wierzyciela.


Concordia Concordia Ubezpieczenia Ubezpieczenia na na rynku rynku polskim polskim obecna obecna jest jest od od 1997 1997 roku. roku. WW tym czasie czasie firma firma zdobyła zdobyła Concordia Concordia Ubezpieczenia Ubezpieczenia na tym na rynku rynku polskim polskim obecna obecna zaufanie wielu wielu Klientów Klientów Partnerów, i tym Partnerów, rozwinęła rozwinęła siećsieć jestzaufanie jest od od 1997 1997 roku. roku. W iW tym czasie czasie firma firma zdobyła zdobyła sprzedaży, sprzedaży, nawiązała nawiązała współpracę współpracę z licznymi z licznymi instytucjami instytucjami zaufanie zaufanie wielu wielu Klientów Klientów i Partnerów, i Partnerów, rozwinęła rozwinęła siećsieć finansowymi. finansowymi. sprzedaży, sprzedaży, nawiązała nawiązała współpracę współpracę z licznymi z licznymi instytucjami instytucjami finansowymi. finansowymi.

KLIENT KLIENT INDYWIDUALNY INDYWIDUALNY KLIENT KLIENT INDYWIDUALNY INDYWIDUALNY

Dzięki wieloletniemu doświadczeniu i konsekwentnej Dzięki wieloletniemu doświadczeniu i konsekwentnej realizacji strategii Concordia Ubezpieczenia uzyskała realizacji strategii Concordia Ubezpieczenia uzyskała Dzięki wieloletniemu doświadczeniu i konsekwentnej Dzięki wieloletniemu doświadczeniu i konsekwentnej cenioną pozycję w sferze ubezpieczeń dla rolnictwa, cenioną pozycję w sferze ubezpieczeń dla rolnictwa, realizacji strategii Concordia Ubezpieczenia uzyskała realizacji strategii Concordia Ubezpieczenia uzyskała bankowości spółdzielczej, ochrony prawnej, biznesu, bankowości spółdzielczej, ochrony prawnej, biznesu, cenioną pozycję w sferze ubezpieczeń rolnictwa, cenioną pozycję w sferze ubezpieczeń dla dla rolnictwa, abankowości także osób prywatnych. abankowości także osób prywatnych. spółdzielczej, ochrony prawnej, biznesu, spółdzielczej, ochrony prawnej, biznesu, a także osób prywatnych. a także osób prywatnych.

PRZEDSIĘBIORCA PRZEDSIĘBIORCA PRZEDSIĘBIORCA PRZEDSIĘBIORCA

Concordię Concordię Ubezpieczenia Ubezpieczenia tworzą tworzą Concordia Concordia Polska Polska TUW TUW specjalizująca specjalizująca się się w ubezpieczeniach w ubezpieczeniach majątkowych majątkowych oraz oraz Concordię Concordię Ubezpieczenia Ubezpieczenia tworzą tworzą Concordia Concordia Polska Polska TUW TUW WTUŻiR WTUŻiR Concordia Concordia Capital, Capital, która która w swojej w swojej ofercie ofercie specjalizująca specjalizująca się się w ubezpieczeniach w ubezpieczeniach majątkowych majątkowych oraz oraz po siada po siada ubezpieczenia ubezpieczenia na Capital, życie. na życie. WTUŻiR WTUŻiR Concordia Concordia Capital, która która w swojej w swojej ofercie ofercie posiada posiada ubezpieczenia ubezpieczenia na życie. na życie. Firmę Firmę wyróżnia wyróżnia solidna solidna likwidacja likwidacja szkód szkód iwyróżnia produkty iwyróżnia produkty ubezpieczeniowe ubezpieczeniowe Firmę Firmę solidna solidna likwidacja likwidacja dostosowane dostosowane doubezpieczeniowe do indywidualnych indywidualnych szkód szkód i produkty i produkty ubezpieczeniowe potrzeb potrzeb Klientów. Klientów. Coraz Coraz częściej częściej dostosowane dostosowane do do indywidualnych indywidualnych Concordia Concordia Ubezpieczenia Ubezpieczenia sięga sięga po po potrzeb potrzeb Klientów. Klientów. Coraz Coraz częściej częściej nowe nowe rozwiązania rozwiązania technologiczne, technologiczne, Concordia Concordia Ubezpieczenia Ubezpieczenia sięga sięga po po takie takie jak jak System System Obsługi Obsługi Sprzedaży Sprzedaży nowe nowe rozwiązania rozwiązania technologiczne, technologiczne, Rubinet, który pozwala pozwala Pośrednikom Pośrednikom takieRubinet, takie jak który jak System System Obsługi Obsługi Sprzedaży Sprzedaży na na szybką szybką i sprawną i sprawną obsługę obsługę Rubinet, Rubinet, który który pozwala pozwala Pośrednikom Pośrednikom Klientów. na Klientów. na szybką szybką i sprawną i sprawną obsługę obsługę Klientów. Klientów.

ROLNIK ROLNIK ROLNIK ROLNIK

Concordia Concordia konkuruje konkuruje jakością jakością tworząc tworząc przyjazne przyjazne ikonkuruje unikalne ikonkuruje unikalne na jakością na rynku rynku oferty oferty Concordia Concordia jakością tworząc tworząc zarówno zarówno dla dla Klientów Klientów indywidualnych, przyjazne przyjazne i unikalne i unikalne na indywidualnych, na rynku rynku oferty oferty Przedsiębiorców, Przedsiębiorców, Rolników Rolników i Firm. i Firm. zarówno zarówno dla dla Klientów Klientów indywidualnych, indywidualnych, KREDYTOBIORCA KREDYTOBIORCA Przedsiębiorców, Przedsiębiorców, Rolników Rolników i Firm. i Firm. KREDYTOBIORCA KREDYTOBIORCA

Oddział Oddział Szczecin Szczecin ul. ul. Madalińskiego Madalińskiego 8, 70-101 8, 70-101 Szczecin, Szczecin, tel.tel. 91 91 484484 86 86 76,76, faxfax 91 91 484484 86 86 76 76 Oddział Oddział Szczecin Szczecin szczecin@concordiaubezpieczenia.pl szczecin@concordiaubezpieczenia.pl ul. ul. Madalińskiego Madalińskiego 8, 70-101 8, 70-101 Szczecin, Szczecin, tel.tel. 91 91 484484 86 86 76,76, faxfax 91 91 484484 86 86 76 76 szczecin@concordiaubezpieczenia.pl szczecin@concordiaubezpieczenia.pl www.concordiaubezpieczenia.pl www.concordiaubezpieczenia.pl

www.concordiaubezpieczenia.pl www.concordiaubezpieczenia.pl


gospodarka

E-commerce jedyną zieloną wyspą jaką możemy się pochwalić Wiele mówiło się o zielonych wyspach, świetnych wynikach, słupkach, efektach i wzrostach. Szara rzeczywistość okazała się inna niż zapowiedzi i przewidywania, ale na szczęście, jest światełko w tunelu – to e-commerce.

A

  co najważniejsze, nasze województwo może pochwalić się rozwojem w tym sektorze.

Dlaczego w internecie można kupować taniej? Przede wszystkim dzisiaj mamy już możliwości stworzenia sklepu internetowego w 24h przy minimalnym budżecie. FACT FINDER Europe’s leading conversion engine

ECOMMERCE POLSKA Sieć przestrzenią dla biznesu

internetowych. Trzeba jednak zauważyć, W Polsce mamy obecnie około 16 tys. że branża e-commerce, to nie tylko sklepy polskie WARTOŚĆ RYNKU ECOMMERCE W POLSCE badania podmiotów tworzących rynek sklepów internetowe, ale również ichinternetowe otoczenie Wartość rynku e-commerce w Polsce [2001-2012] Według szacunków SMB, Kelkoo, Forrester Research, Łączna wartość rynku e-commerce w roku 2012 to około 21,5 mld PlN *21,5

WARTOŚĆ POLSKIEGO RYNKU E-COMMERCE W MLD ZŁ 10,0

9,5

Sklepy internetowe

Plaormy aukcyjne

8,1 6,5 4,6

3,0 0,33 0,41 0,05 0,06 0,150,18

0,98 0,92 1,3

7,5 6,0

4,5

3,5

3,5

1,8 2,0

*prognoza

Justyna Skorupska Fot. Raport E-commerce 2012 Rynek w Polsce.Opracowanie: Justyna Skorupska.

14

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

rynkowe: producenci, dystrybutorzy, usługodawcy i media branżowe. Wartość rynku e-commerce w  2012 r. wyniosła 5,6 mln. euro, ze wzrostem sprzedaży na poziomie 25-30%, co daje nam pierwsze miejsce w Unii Europejskiej. A to co najlepsze jest dopiero przed nami. Trzeba pamiętać, że w  Polsce pierwsze inicjatywy biznesowe online, w pełni wykorzystujące możliwości internetu, pojawiły się dopiero w  1994 roku. Jesteśmy więc stosunkowo młodym rynkiem w porównaniu do krajów, które wyprzedzają nas pod względem relacji sprzedaży online do sprzedaży ogółem. W Polsce sprzedaż online wynosi około 3,1%, zaś w  Wielkiej Brytanii 12%. Innymi słowy, Polska branżą e-commerce stoi! Jest to olbrzymi potencjał, który w  niedługim czasie będzie odgrywał bardzo ważną rolę w naszej gospodarce.


Powstaje zasadnicze pytanie dlaczego e-commerce w Polsce jest tak popularny? Wystarczy spojrzeć na to, jakie branże są wiodące. Z  wyników badań przeprowadzonych przez Nielsen na zlecenie Empik. com wyraźnie widać, że Polacy najchętniej kupują w sieci muzykę w dystrybucji cyfrowej tj. plików MP3, a także: e-booki, wycieczki, bilety lotnicze czy sprzęt elektroniczny. Jaki z  tego wniosek? Bardzo prosty. Otóż dla Polaków zawsze liczyła się cena, a  jeśli chodzi o  powyższe produkty, to cena jest mocno konkurencyjna w stosunku do sprzedaży tradycyjnej. Czy jednak tylko cena ogrywa zasadniczą rolę przy wyborze zakupów online? Nie, również niezwykle szeroka oferta maksymalnie dopasowana do klienta. Jest oczywiście wiele innych czynników, które wpływają na popularność branży e-commerce. Jednak tym głównym jest cena. Dlaczego w  internecie można kupować taniej? Przede wszystkim dzisiaj mamy już możliwości stworzenia sklepu internetowego w 24h przy minimalnym budżecie. Większość usług takich jak logistyka, obsługa klienta czy marketing, a nawet księgowość możemy zlecić firmom zewnętrznym, pła-

cąc za to niewiele. Sklep możemy obsługiwać będąc w  domu, przed komputerem czy tabletem. Mobilność, szybkość, łatwość a  przede wszystkim ograniczanie

E-commerce w zachodniopomorskim Dobre wyniki sektoru e-commerce widać również na rynkach lokalnych. To firmy właśnie z  tej branży najlepiej zare-

Branża e-commerce, to nie tylko sklepy internetowe, ale również ich otoczenie rynkowe: producenci, dystrybutorzy, usługodawcy i media branżowe. Wartość rynku e-commerce w 2012 r. wyniosła 5,6 mln. euro! wydatków, to elementy, które decydują ECOMMERCEbranży POLSKA e-commerce nad trao przewadze dycyjną działalnością.

agowały na kryzys finansowy. WojewódzFACT może FINDER pochwalić two zachodniopomorskie Europe’s leading conversion engine się 3,8% udziałem w rynku pod względem liczby sklepów. W  samym tylko Kosza-

Wprowadzenie do e-commerce Udział e-handlu w całej sprzedaży detalicznej w Polsce

2011

3,1%

2012

3,8%

Justyna Skorupska

reklama

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

15

gospodarka

Skąd ta popularność?


gospodarka linie mamy co najmniej kilkanaście firm, w tym kilku naprawdę poważnych graczy, liczących się również w  skali ogólnopol-

i  NiebieskaLazienka.pl poszukują specjalistów w  zakresie online marketingu, obsługi klienta, grafików czy progra-

Rozwój dopiero przed nami Już dzisiaj możemy obserwować efekty ekspansji branży e-commerce w Koszalinie. Przedsiębiorstwa podejmują szereg działań mających na celu polepszenie jakości pracowników, ich poziomu wiedzy praktycznej. To już się dzieje. Mało tego, uczestniczy w tym również bardzo intensywnie koszaliński oddział Północnej Izby Gospodarczej. W  planach ma powołanie specjalnej komisji ds. rynku e-commerce. Odpowiada to na zapotrzebowanie zarówno przedsiębiorców jak i potencjalnych pracowników. Bo, niby dlaczego przedsiębiorcy prowadzący działalność tradycyjną (stacjonarną) nie mieliby rozwijać się w kierunku sprzedaży internetowej? Można zaryzykować tezę, iż chcąc uniknąć kryzysu należy otworzyć się właśnie na handel internetowy.

Rozwój branży e-commerce bezpośrednio przełoży się na zmniejszenie bezrobocia czy większe wpływy do budżetu miast! Sklepy online przekładają się na realne zatrudnienie. skiej. Na przykład spółka VIWA Entertainment do której należy sklep Level77. pl, Intymna.pl, North.pl, czy NiebieskaLazienka.pl – są to liderzy w  swoich branżach. VIWA Entertainment, w  przeciwieństwie do wielu tradycyjnych firm, zamiast redukować zatrudnienie – zwiększyła je o  prawie 200%! I  wciąż się rozwija. Mało tego, proces rekrutacji jest cały czas otwarty. Dzisiaj VIWA Entertainment zatrudnia około 80 osób. Podobnie rzecz się ECOMMERCE ma w  przypadku pozostałych wymiePOLSKA nionych sklepów. Zarówno North.pl jak

mistów. Jest to niebywały potencjał dla Koszalina, który mając poważny przyczółek firm e-commerce powinien w  takich dokumentach jak chociażby Strategia Rozwoju Miasta Koszalina uwzględnić rozwój tej branży. Jest sprawą oczywistą, iż rozwój branży e-commerce bezpośrednio przełoży się na zmniejszenie bezrobocia czy większe wpływy do budżetu miasta. Mało tego, może przyciągnąć inwestycje. Nie muszą to być wielomilionowe inwestycje z zagranicy, być może siłę Koszalina mogą zwiększyć lokalni przedsiębiorcy, którzy będą się rozwijać i inwestować w mieście.

Michał Mętlewicz Public Relations manager FACT FINDER VIWA Entertainment Europe’s leading conversion engine Poland Sp. z o.o.

Wprowadzenie do e-commerce

Patrząc na poniższą listę produktów, proszę powiedzieć, czy kupuje je Pan(i) przez internet, w tradycyjnym sklepie, a może w obu miejscach Telefony i akcesoria GSM Sprzęt komputerowy

14%

59%

10%

Ubrania, buty 5% Sprzęt RTV/ AGD Sprzęt fotograficzny Książki tradycyjne

60%

7%

57%

11% 7%

50%

Gry

11%

Wycieczki, bilety lotnicze, hotele Filmy Muzyka na płytach

37%

12%

38% 33%

35%

22%

18%

14%

41%

Wyposażenie wnętrz

3%

Usługi fotograficzne

10%

Książki elektroniczne Wyposażenie ogrodu i narzędzia

3%

Meble

3%

48%

7%

40%

38%

32%

19%

17% 33% 27%

18%

32% 8%

Zakup tylko w tradycyjnym sklepie W ogóle nie kupuję tego rodzaju produktów

37% 22%

Zakup tylko online Zakup zarówno przez Internet, jak i w tradycyjnym sklepie

32%

38%

Muzyka w postaci plików mp3

8%

18%

44%

10%

17% 23%

12%

33%

7%

18%

23%

39%

Biżuteria, zegarki 6%

8% 16%

38%

45% 17%

4%

26%

44%

Zabawki dla dzieci 5%

31%

21%

50%

9%

6%

22%

54%

Artykuły sportowe 7%

5%

27% 28%

51%

Perfumy, kosmetyki 5% Bilety

23%

56%

26%

Baza: Kupujący online N= 904

55% 28%

36% 52%

17%

Źródło: Wyniki badań przeprowadzonych przez Nielsen na zlecenie Empik.com, listopad 2012 r. 16

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

Justyna Skorupska


gospodarka

K O MEN T A R ZE

Piotr Filipiuk, ST4net

Handel elektroniczny, tzw. e-commerce, jest dla niektórych branż dodatkowym środkiem sprzedaży towarów. Statystyki dostępne na portalach zajmujących się tematyką e-commerce wskazują na stały wzrost liczby usług e-commerce w Internecie. Przyczyniają się do tego zarówno tańsze i  szybsze łącza oraz wzrost urządzeń mobilnych. Nie bez znaczenia jest również zjawisko „oglądactwa” w tradycyjnych sklepach, a następnie zakupy przez Internet tego samego produktu po niższych cenach. Zauważalne jest nie tylko w naszym regionie, wyprowadzanie usług sprzedaży własnych produktów przez firmy, które do tej pory tego nie robiły. Żaden szanujący się manager nie może nie zwrócić uwagi na tak wielki rynek, jakim jest przestrzeń internetowa. Należy tu również zaznaczyć, że usługi e-commerce to nie tylko sprzedaż produktów typu buty czy książki. W wielu przypadkach są to usługi takie jak doradztwo prawne lub finansowe, obsługa księgowa czy usługi pośrednictwa. Założenie sklepu internetowego z jednej strony jest prostą czynnością, natomiast wykorzystanie jego potencjału w  sposób przynoszący zyski to całkiem inna sprawa. Duża liczba podobnych sklepów już istniejących wymaga dogłębnego przemyślenia działania sklepu internetowego, logistyki obsługi zamówień, poziomu rabatów itd. Podsumowując, wszystkie podmioty posiadające produkty nadające się do sprzedaży przez Internet powinny na spokojnie rozważyć za i przeciw z kartką w ręku i standardowym biznes planem przed uruchomieniem usług e-commerce, aby nie popełnić niepotrzebnych błędów i nie zrazić się na początku działania w tej formie. Prawidłowo zaplanowane i przeprowadzone wdrożenie usług e-commerce pozwoli na dotarcie do szerszego grona odbiorców niż tylko z rynku lokalnego.

Marek Sroczyński, Markom – Telvnet

Nasze doświadczenia w  instalacji i  obsłudze sklepów internetowych potwierdzają wyniki badań przeprowadzonych przed paru laty przez Google. Na pięć zainstalowanych sklepów internetowych trzy wycofują się z działalności po krótkim okresie czasu. Utrzymują się sklepy, które sprzedają masowo małe produkty: książki, płyty, drobne elementy elektroniczne. W  naszym regionie nie sprawdziła się branża motoryzacyjna i  gastronomiczna, natomiast wzrost sprzedaży zgłasza firma sprzedająca elementy elektroniki. Zauważamy, że istnieje moda na sprzedaż drogą elektroniczną. Wielu zarządców małych firm nie ma świadomości, jak złożona i kosztowna jest obsługa sklepu internetowego i  nie ma sensu jego prowadzenia przy jednostkowej sprzedaży. Proponujemy takim klientom w zastępstwie prezentację swych produktów na zasadzie sklepu internetowego, ale sprzedaż metodą tradycyjną. Spopularyzowała się drobna sprzedaż za pośrednictwem portalu allegro.pl.

reklama

KLINIKA IMPLANTOLOGII I ORTODONCJI

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

www.hahs.pl

17

tel. 91 461 43 18 IMPL KLINIKA


zachodniopomorskie

To będzie impuls do rozwoju

Pomorza Zachodniego Pod koniec lipca br. Rada Ministrów wydłużyła okres funkcjonowania specjalnych stref ekonomicznych do końca 2026 r. Janusz Piechociński, wicepremier i minister gospodarki przekonuje, że wydłużenie okresu przy obecnej słabej koniunkturze gospodarczej, powinno przynieść inwestycje rzędu 30 mld zł i ok. 20 tys. nowych miejsc pracy. 14 stref w kraju

W

  Polsce funkcjonuje 14 specjalnych stref ekonomicznych. Ich łączny obszar pod koniec grudnia 2012 r. wyniósł blisko 16 tys. ha. Strefy zlokalizowane są na terenach 146 miast i 210 gmin. Do końca 2012 r. przedsiębiorcy działający w  strefach zainwestowali blisko 86 mld zł i w wyniku tych inwestycji utworzyli ponad 186 tys. nowych miejsc

18

pracy. W  stosunku do 2011 r. skumulowana wartość inwestycji wzrosła o  6,2 mld zł, zaś liczba nowych miejsc pracy o 4,2 tys. Strefy Szczecina Komitet Rady Ministrów 25 lipca br. rekomendował Radzie Ministrów włączenie nowych terenów do strefy mieleckiej i kostrzyńsko – słubickiej. Te obszary zostały

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

już objętem statusem specjalnych stref. Informację wicepremier Janusz Piechociński w Szczecinie osobiście przekazał przedstawicielom inwestorów. – Łącznie Specjalna Strefa ekonomiczna Euro Park Mielec oraz Kostrzyńsko-Słubicka SSE powiększyły tereny o ponad 114 ha, z czego tylko w Szczecinie o prawie 60 ha – podkreślił Piechociński. Tłumaczył, że takie obszary wsparcia biznesu mają gospo-


zachodniopomorskie

darcze uzasadnienie. Decyzja rządu w  najbliższych dwóch, trzech latach przyniesie ponad 4100 miejsc pracy w  zakładach wybudowanych w  obszarach specjalnych stref i blisko 1000 miejsc poza nimi. Wicepremier stwierdził, że Pomorze Zachodnie musi mieć wsparcie. Bez pomocy rządu gospodarka tutaj się nie podźwignie – dodał. Inwestycje W  przypadku strefy mieleckiej jej rozszerzenie pozwoli na realizację oczekiwanej przez Szczecin inwestycji KSO o  wartości ok. 300 mln zł, tworzącej 451 miejsc

pracy. Inwestycja dotyczy produkcji stalowych fundamentów wielkogabarytowych dla morskich siłowni wiatrowych. Docelowo inwestycję będzie realizować spółka Bilfinger Crist Offshore (w rejestracji), powołana właśnie w tym celu. W trzecim kwartale 2014 roku inwestor zamierza już uruchomić produkcję na wyspie Gryfia, której 20 ha włączono do strefy Euro-Park Mielec. W 2015 r ma być sfinalizowany drugi etap inwestycji. Fabryka na wyspie stworzy ponad 400 nowych miejsc pracy. Z  kolei do Kostrzyńsko-Słubickiej Specjalnej Strefy ekonomicznej włączono około 40 ha w Stołczynie. Zakład między papier-

nią a hutą w pierwszym etapie zatrudni 300 osób. Budowa pierwszej hali produkcyjnej będzie trwała zaledwie 5 miesięcy. Docelowo przy ul. Stołczyńskiej ma być praca dla 1000 osób. W  sumie, w  przypadku obu stref, po wydłużeniu okresu funkcjonowania do 2026  r., szacujemy, że może powstać ok.  4  tys. nowych miejsc, przy inwestycjach rzędu 1,4 mld zł. – zapewnia wicepremier. Piotr Jasina „Głos Szczeciński”

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

19


zachodniopomorskie Planowane w bieżącym roku poszerzenia specjalnych stref obrazuje poniższa tabelka. Włączana powierzchnia [ha]

Szacowane nowe miejsca pracy

Szacowane nakłady [mln zł]

Suwalska

37,9

606

185

Katowica

207,5

10 885

4 292

Kostrzyńsko-Słubicka

38,3

1 000

82

Szczecin – pod inwestycję firmy Teleyard

Kamiennogórska

74,7

2 092

755

Jawor, Bolków, Mirsk

Starachowicka

41,8

625

269

Końskie, Puławy, Kielce, Połaniec

Warmińsko-Mazurska

79,9

1 786

525

Elbląg, Pasłęk, Nowe Miasto, Lubawskie, Iława, Piecki, Pisz, Biskupiec, Kurzętnik, Płońsk, Kętrzyn

Wałbrzyska

139,8

3 046

1 435

Wrocław, Brzeg Dolny, Śrem, Prudnik, Bielawa, Kobierzyce, Grodków, Otmuchów, Gostyń

Pomorska

48,3

40

175

Brodnica, Inowrocław

Tarnobrzeska

44,8

1 801

521

Ożarów Mazowiecki, Wośniki, Jeżowa Wola, Żakowice, Stalowa Wola, Opatów, Tarnobrzeg, Nisko

Legnicka

1 231

5 079

2 679

Legnickie Pole, Głogów, Legnica, Kostomłoty, Miłkowice, Polkowice

Razem

836,1

Strefa

Lokalizacja Suwałki, Ełk, Łomża Gliwice, Bytom, Myszków, Częstochowa, Piekary Śląskie, Świętochłowice, Tychy, Katowice, Ożarowice, Mierzęcice

10 918

Oczekiwanym efektem zmian będzie utworzenie 27 tys. miejsc pracy oraz zainwestowanie 11 mld zł.

20

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


zachodniopomorskie

Zda n i e m e k s p e rta Dr hab. prof. US DARIUSZ ZARZECKI Kierownik Katedry Inwestycji i Wyceny Przedsiębiorstw Uniwersytetu Szczecińskiego

Strefą powinien być cały kraj Przedsiębiorcy naturalnie wolą lepsze warunki niż gorsze. Przywileje dotyczące opodatkowania czy też inne formy wsparcia stanowią o atrakcyjności specjalnych stref ekonomicznych, zwiększają rentowność prowadzonych w  tych obszarach biznesów. Oczywiście patrząc długofalowo, z perspektywy makroekonomicznej najlepiej by było, aby cały kraj był strefą, by warunki do inwestowania były atrakcyjne w  każdym miejscu. To pozwoliłoby przyciągać skuteczniej przedsiębiorców. Naturalnie region, czy gmina chcą być bardziej konkurencyjne niż inne. Więc jeśli jest możliwość, powstają strefy. Ich plusem jest fakt, że przede wszystkim funkcjonują kosztem budżetu centralnego, choć w  pewnej mierze także

i  kas gminnych. W  generalnym rozrachunku są korzystne i powinniśmy je wspierać. Szkoda tylko, że nie zawsze istotnym kryterium tworzenia tych obszarów jest bardzo wysokie bezrobocie, brak zakładów pracy itp. Bo w takich obszarach specjalne strefy kompensują brak innych atrakcji dla inwestorów. W  Polsce dużo stref funkcjonuje na Śląsku, w  rejonie Mielca itd. Nie o to jednak chodzi by bogaci stawali się jeszcze bogatsi, bo tworzy im się dodatkowe przywileje do przyciągania inwestorów. Potrzeba takich obszarów właśnie na ścianie zachodniej, w Szczecinie i regionie Pomorza Zachodniego, w którym niemal nie ma przemysłu. Notował: Piotr Jasina

reklama

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

21


zachodniopomorskie

Praca nie jest ważna,

praca jest

najważniejsza!

Pod koniec czerwca po raz pierwszy zaprezentowano ponad 600 – stronicową publikację 50 autorów z Polski i Niemiec pt.„Co z tą pracą? Pomorze Zachodnie w perspektywie interdyscyplinarnej i międzynarodowej”. Praca zbiorowa – sfinansowana z programu Santander Universidades (BZ WBK) – została wydana pod redakcją naukową prof. zw. dr hab. Stanisława Flejterskiego. W wywiadzie dla„Zachodniopomorskiego Przedsiębiorcy” prof. Flejterski tłumaczy, jaki jest stan i perspektywy rynku pracy w naszym regionie oraz dlaczego, jego zdaniem, najważniejszym wynalazkiem kapitalizmu jest przedsiębiorstwo. 22

Magdalena Suchodolska: Panie Profesorze, praca w naszym regionie to już dobro luksusowe? Prof. Stanisław Flejterski: Myślę, że taka radykalna opinia nie byłaby w pełni uprawniona. Nie zmienia to jednak faktu, że w  tej książce staraliśmy się pokazać pracę w  czasie, a  podczas naszych debat

Kiedyś praca była obowiązkiem, dzisiaj jest prawem, a w przyszłości będzie zapewne przywilejem dla nielicznych. pojawiło się takie zdanie, że kiedyś praca była obowiązkiem, dzisiaj jest prawem, a  w  przyszłości będzie zapewne przywilejem dla nielicznych. Z  całą pewno-

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

ścią z  pracą w  naszym regionie, również w  Szczecinie, nie jest łatwo. Często jest ona najemna, niskopłatna i  tymczasowa. My w ogóle żyjemy w czasach niepewności i  ryzyka, braku poczucia bezpieczeństwa, w  czasach postkryzysowych turbulencji i  to jedna część tej prawdy. Druga jest taka, że nasz region znajduje się na drugim miejscu od końca pod względem stopy bezrobocia rejestrowanego, tuż za warmińsko-mazurskim, więc nie mamy się czym chwalić. Często stawia Pan pytanie o to, jak po blisko ćwierćwieczu od transformacji roku 1989 sobie radzimy, czy jesteśmy beneficjentem, czy raczej jesteśmy poszkodowani jako region i  miasto Szczecin, proszę powiedzieć do jakich wniosków Pan wtedy dochodzi? Jesteśmy w  dużym stopniu beneficjentem, bo skorzystaliśmy na przemianach, co każdy uczciwy obserwator musi odno-


Co to dla nas oznacza? To oznacza, że stworzone zostaną nowe, oby atrakcyjne miejsca pracy. W  kontekście naszej książki to niezwykle ważne. Zapewne od roku 2014 będziemy mieć kilkaset stanowisk w  produkcji przemysłowej. Te dwie firmy zagraniczne, które zamierzają tutaj produkować, to jest szansa na stopniowy renesans przemysłu w naszym regionie. Panie Profesorze obecnie w  naszym regionie przeważają mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa, to dobrze czy źle o nas świadczy? Jednoznaczna ocena tego fenomenu jest trudna, ponieważ rzeczywiście wyróżniamy się w Polsce ogromną liczną zareje-

ogół elastycznością i  dynamiką lecz również kruchością finansową. Wolałbym, aby było wiele silnych, średnich firm. Firm dużych prawie nie ma u  nas w  regionie.

Sporo przemawia za tym, jak to ktoś napisał, że być może my sami nie mamy pomysłu na siebie, ale Warszawa też z pewnością go nie ma. Firmy mikro i  małe, w  tym rodzinne, są niezwykle istotne, bo najważniejsze żeby ludzie pracowali i zarabiali. Nie zmienia to jednak faktu, że one dziś są, a jutro może ich nie być, niestety nie mają silnych podstaw finansowych. Ma miejsce tzw. ”twórcza destrukcja”. Niektórzy zadają też pytanie, czy nie jest ich za dużo, bo one raczej niestety nie zastąpią i nie dadzą regionowi tego, co dawały kiedyś duże firmy z  tzw. bazą podatkową na czele. W  takim razie co robić? Jak odnaleźć się w  rzeczywistości Szczecina i naszego regionu? Ja nie mam gotowych, łatwych recept. Wspólnie z  pozostałymi autorami podjęliśmy próbę diagnozy, prognozy i  tera-

pii. Myślę, że w  warstwie diagnozy nasza książka jest uczciwa i  rzetelna, z  prognozami wszyscy ekonomiści na świecie mają kłopot. Co do terapii czy panaceum jest kłopot, choćby dlatego, że pomysłów jest wiele. Sporo zależy od elit gospodarczych, naukowych i politycznych regionu i  miasta Szczecin, ciągle wierzę, że jesteśmy tymi, którzy budują dobrą przyszłość dla dzieci i wnuków. Ale też bardzo dużo zależy od otoczenia globalnego, makroekonomicznego. Losy gospodarcze Polski, w  ogromnym stopniu zależą od niestabilnej i trudno przewidywalnej sytuacji gospodarczej za granicą, głównie w Niemczech, USA, Chinach i  kilku innych krajach. Wiele zależy też od polityki makroekonomicznej w Polsce i podejścia rządu do spraw regionu i Szczecina. Sporo przemawia za tym, jak to ktoś napisał, że być może my sami nie mamy pomysłu na siebie, ale Warszawa też z pewnością go nie ma. Może rzeczywiście to jest region, na który trudno mieć pomysł, mimo potencjalnie atrakcyjnego położenia. Kiedyś to był Szczecin głównie stoczniowy, a  z  czasem stało się to naszym balastem. Dziś tradycyjny, wielki przemysł okrętowy niemal nie istnieje, a  na to miejsce nie stworzono jeszcze czegoś nowego. W  pewnym uproszczeniu-przemysłu już prawie nie ma, a usług na które tak bardzo

Zapewne od roku 2014 będziemy mieć kilkaset nowych, oby atrakcyjnych stanowisk w produkcji przemysłowej. strowanych firm, właśnie mikro i małych, ale to wynika często z  przymusowego samozatrudnienia, bo pracodawcy wolą się związać z pracownikiem właśnie w ten sposób. Ja myślę, że to jest pozytywne i dobrze świadczy o zaradności i przedsiębiorczości, może trochę wymuszonej, ale jednak jest to widoczne. Małe jest piękne ale… mikro i małe firmy odznaczają się na Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

23

zachodniopomorskie

tować. Ale też w realnym biznesie mamy za sobą upadek około 30 ówczesnych silnych podmiotów gospodarczych, to znaczy dużych i  średnich firm, które były wtedy lokomotywą gospodarki. My dzisiaj przeżywamy coś w  rodzaju reindustrializacji. Trzeba było żeby tamte firmy upadły, żeby teraz mieć powód do takiego myślenia, chyba bardzo pragmatycznego, że przemysł i produkcja też są potrzebne. Żałuję, że tak późno, ale na szczęście udało się i rząd w sierpniu ogłosił decyzję o  powiększeniu dwóch specjalnych stref ekonomicznych o  tereny inwestycyjne m.in. w Szczecinie. To jest dobra i ważna wiadomość.


zachodniopomorskie liczymy, z  IT na czele, jeszcze prawie nie ma. Jesteśmy obecnie w  takiej „międzyepoce”. Ja najbardziej się martwię o  losy absolwentów naszych uczelni publicznych i niepublicznych.

i wrócić, a przede wszystkim by nie nastawiać się na bycie na zawsze pracownikiem najemnym, czy pracownikiem korporacji. Trzeba starać się założyć swoją firmę. Wielu się udaje.

i naszym regionie jeszcze bardziej musimy szanować przedsiębiorców. Myślę, że ta świadomość istnieje u przedstawicieli elit, choćby w  Północnej Izbie Gospodarczej

A  co mówi Pan swoim studentom? Radzi im Pan żeby wyjeżdżali, czy może żeby zostali i na przykład zakładali swoje przedsiębiorstwa?

Jak Pan Profesor ocenia warunki do tworzenia biznesu w  Szczecinie i  w  Polsce? Przedsiębiorcy skarżą się na skomplikowane przepisy, masę formalności, częste i  szczegółowe kontrole, wiele osób boi się zaryzykować, bo można też wiele stracić.

Najważniejszym wynalazkiem kapitalizmu jest przedsiębiorstwo. „Solą ziemi ” jest przedsiębiorca, który zatrudnia i przyzwoicie płaci swoim pracownikom.

Ja ich od zawsze traktuję jak partnerów. Nie jest łatwo i nie będzie im łatwo, natomiast ja ich namawiam przede wszystkim, aby podczas studiów byli bardzo aktywni. Nie boję się wyjazdów młodych ludzi,

Przemysłu już prawie nie ma, a usług na które tak bardzo liczymy, z IT na czele, jeszcze prawie nie ma. Jesteśmy obecnie w takiej „międzyepoce” zawsze byłem zwolennikiem efektywnych kontaktów z zagranicą. Natomiast chodzi o  to aby wyjechać, nauczyć się , zarobić

Nie jest łatwo prowadzić w Polsce własne przedsiębiorstwo. W  rankingach, w  których mierzona jest przyjazność wobec biznesu jesteśmy jako kraj dość daleko. Zresztą organizacje pracodawców nieprzypadkowo krytycznie odnoszą się do całego systemu i  ja też uważam, że w  tej sprawie potrzebny jest w Polsce przełom. Moim studentom na wykładach zawsze powtarzam, że najważniejszym wynalazkiem kapitalizmu jest przedsiębiorstwo. „Solą ziemi” jest przedsiębiorca, który zatrudnia i przyzwoicie płaci swoim pracownikom i  my to bardzo mocno podkreślamy w  tej książce. Z  należnym szacunkiem i do związków zawodowych i do rządu czy parlamentu, ale my w  Polsce

czy Business Clubie, ale ona się nie zawsze przekłada na systemowe i bieżące rozwiązania praktyczne. Panie Profesorze, a  czy istnieje w  naszym regionie recepta na udany biznes? W  co tutaj przedsiębiorca powinien zainwestować? Wokół której branży powinien się poruszać? Nie wszystko da się z góry zadekretować. Nic nie jest dane raz na zawsze, a  realny biznes jest nieustającym placem budowy, nieregularną sinusoidą. Zainicjowana została niedawno interesująca debata nad naszymi inteligentnymi specjalizareklama

Międzynarodowa Konferencja Naukowa

„Nauka – edukacja – rynek pracy w perspektywie europejskich doświadczeń” Szczecin, 15-16 października 2013 r. Organizatorzy chcą doprowadzić do spotkania się przedstawicieli trzech środowisk: nauki, edukacji i gospodarki, których wspólnych celem jest tworzenie optymalnych warunków funkcjonowania człowieka w zmieniającej się cywilizacji. Takie szerokie spojrzenie na cały splot aktualnych problemów dotyczących poszczególnych środowisk dokonane z perspektywy doświadczeń międzynarodowych jest pożądane i może dostarczyć wielu wymiernych korzyści dla poszczególnych środowisk.

Więcej informacji na stronie: www.wsie.pl

24

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


Czego należy regionowi?

życzyć

naszemu

Życzmy sobie, żeby nasze miasta i gminy były kreatywne i żeby wykorzystały dobrze swoją szansę w związku z kolejną perspektywą finansową Unii Europejskiej na lata 2014-2020. To bez wątpienia jest ostatnia taka szansa, ostatnich 7 lat dopływu ogromnych środków zewnętrznych i  nie wolno ich zmarnować. Rozmawiała: Magdalena Suchodolska

cjami regionalnymi. Słusznie wymienia się transport, logistykę, gospodarkę morską i to nadal powinno być ważne miejsce naszych inwestycji, wystarczy spojrzeć na mapę, na nasze położenie. Powinniśmy być potężnym beneficjentem produkcji i usług związanych z  morzem. Myślę tu również

o turystyce i rekreacji, tak jak ma to miejsce choćby w Świnoujściu czy Kołobrzegu, tam przez praktycznie cały rok są kuracjusze z Niemiec. Mimo wszystko nie wierzę jednak, że sam sektor usług da nam szansę na rozkwit czy ekspansję. Dziś powinniśmy zabiegać o powrót przemysłu, ale nie

Prof. zw. dr hab. Stanisław Flejterski, wykładowca na Wydziale Zarządzania i Ekonomiki Usług Uniwersytetu Szczecińskiego. Specjalizuje się w problematyce finansów i bankowości. Członek Komitetu Nauk o Finansach PAN (2007-2014).

reklama

Wigilijnych

spotkań czas... czas... spotkań

Specjalne

od 80 zł/os. Zestawy wigilijne już od 80 zł/os. od 80 zł/os. Zestawy wigilijne już od 80 zł/os. Menu Wigilijne wigilijne Rezerwując spotkanie wigilijne otk anie

Menu Wigilijne

otk anie wigilijne Rezerwując spotkanie wigilijne od poniedziałku do środy ziałku do środy REZERWACJE ORAZ SZCZEGÓŁY pod nr tel.: (91) 434 57 00 ziałku do środy od poniedziałku do środy REZERWACJE ORAZ SZCZEGÓŁY pod nr tel.: (91) 434 57 00 ul. Jana z Kolna (vis – a – vis Wałów Chrobrego), 71-603 Szczecin

–– 10% rabatu! 0% rabatu! ul. Jana z Kolna (viswww.ladoga.pl – a – vis Wałów Chrobrego), 71-603 Szczecin ladoga@ladoga.pl, 10% rabatu! 0% rabatu! ladoga@ladoga.pl, www.ladoga.pl Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

25

zachodniopomorskie

tradycyjnego, bo techniki i technologie się zmieniają. Wniosek jest taki, że usługi rozwijają się dobrze, jeśli rozwijają się wokół przemysłu.


zachodniopomorskie

, k n a b a r Pa e z d ą i n e i parap

e w i z d i praw kłopoty

rzyogłoszenia k ie k ta – t n e roc mber Gold A – niewielki p e a s rz a fe k A a ż o u p d Rok az, sklepowych. iądze od zar n n ie ry p it ,  w z BIK i  t z it. aze Pożyczka be żywają rozkw zeniowych, g e s rz ło p g o w ó w n ó z p i zk e słu zybkie pożyc s czą do nas z e c ją ru fe o stytucje parabanki i in

Studium przypadku

S

ierpień 2012 został zdominowany przez właściwie jeden temat – aferę Amber Gold. Sprawa ta obnażyła bezradność państwa w  walce z  instytucjami, które pełnią usługi zbliżone do działalności banków, a  bankami nie są. Codziennie dowiadywaliśmy się sensacyjnych wiadomości o  Marcinie P., jego żonie i setkach tysięcy osób, które uwierzyły, że inwestycje w  złoto przyniosą im krociowe zyski. Polacy, kilkadziesiąt tysięcy osób kuszonych wizją niespotykanych odsetek od lokat, pędzili niczym 26

owieczki na rzeź do siedzib lokalnych Amber Gold i  zostawiali w  nich często oszczędności życia. Gdy sprawa wyszła na jaw i nagle okazało się, że „złoty interes” był w rzeczywistości złoty tylko dla szefów spółki na ludzi padł blady strach. Od afery minął rok, a sprawa w gruncie rzeczy nie została wyjaśniona. Przesłuchano kilka tysięcy osób, syndyk masy upadłościowej plądruje wzdłuż i  wszerz to, co po Amber Gold pozostało, a małżeństwo P. zamiast na Seszelach, spędza swój czas w więziennej celi, nie zmienia to jednak faktu, że żaden z  oszukanych obywateli nie odzyskał swoich pieniędzy. Ani złotówki.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

Parabank, czyli co? Afera Amber Gold znacznie poszerzyła nasz ekonomiczny podręczny słowniczek. Nagle wszyscy zaczęli interesować się czym jest parabank, czym piramida finansowa, a  czym inwestycja długoterminowa obciążona dużym ryzykiem. Spółka Amber Gold nazwana została parabankiem. – To najprościej mówiąc podmioty, które prowadzą działalność bankową bez posiadania licencji bankowej. Oferują więc produkty zbliżone do lokat i kredytów bankowych, ale nie podlegają przy tym restrykcyjnym przepisom prawa bankowego, w  tym nadzorowi finansowemu – mówi Dr Marek Czyż z Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu. – Z reguły oferują wysokie oprocentowanie od


Małgorzata Romancio A&M ADVICE Usługi Finansowe Doradztwo i Pośrednictwo Pieniądze i  chęć dużego zysku zawsze były i  będą pokusą dla ludzi. Parabanki powstają i cieszą się powodzeniem u Klientów z wielu powodów. Są proste w procedurach, nie pytają za dużo i łatwo nawiązują współpracę. W porównaniu z bankami komercyjnymi to kaszka z  mleczkiem. Największym problemem nie są parabanki tylko brak jakiekolwiek skutecznego nadzoru nad ich działalnością oraz słaba edukacja społeczna. Polacy muszą wiedzieć i rozumieć że parabank to w 100% prywatny podmiot regulujący swoją działalność rynkowo, w dodatku często działający w formie instytucji samofinansujących, których towarem handlowym jest pieniądz. Uważam, że takie podmioty są potrzebne na rynku ale forma korzystania z ich usług wymaga edukacji społecznej i zwiększenia świadomości, że nie zawsze większy zysk czy łatwiejszy kredyt to właściwa droga do sukcesu. To wymusza na rynku zmianę postawy i zasad działania Pośrednika Finansowego, który staje się rzecznikiem swojego Klienta,

przyjętych środków finansowych, ale wiążą je z  jeszcze wyższym oprocentowaniem pożyczek. Zyski z jednej strony pochodzą od wysokich odsetek od pożyczek, a z drugiej strony – jeśli firma działa w formie piramidy finansowej – środki na działalność – w tym na wysokie odsetki dla klientów pochodzą od wpłat od nowych klientów – dodaje. Najbardziej niebezpieczne są oczywiście tzw. ‚szybkie pożyczki’ albo ‚pożyczki od ręki’ Dostać je może każdy, nie każdy jednak może je bez problemów spłacić. Procent od tego typu transakcji jest tak duży, że faktycznie musimy zwrócić wielokrotność kwoty, którą otrzymaliśmy. Nie bez znaczenia jest też fakt, że wysokość rat, ich częstotliwość oraz sposób egzekucji nie jest regulowany prawnie. Popularna „chwilówka“ zamiast być pomocą w trudnej sytuacji finansowej,

jego doradcą finansowym i pomaga zrozumieć szanse i zagrożenia zawiłych meandrów inwestycji finansowych w  Polsce zarówno w depozyt jak i w kredyt. I znów potrzebna jest edukacja społeczne: dziś na rynku są i Pośrednicy Finansowi i Doradcy Finansowi. Pozostaje tylko jedna kwestia: Jak ich odróżnić? Afera Amber Gold czy kryzys finansowy 2008 roku pokazały, że nie zawsze rozróżniamy kiedy powinniśmy być chciwi a kiedy rozsądni. Pokazały słabości systemu finansowego oraz nadzoru, zwłaszcza w sektorach prywatnych podmiotów ale lekcję przyjęliśmy godnie: zaczęliśmy pytać o gwarancje i bezpieczeństwo naszych inwestycji.

w  rzeczywistości może być dopiero początkiem naszych kłopotów.

Jak mówi Longina Kaczmarek, Rzecznik Praw Konsumenta w Szczecinie do jej biura trafiło ponad 80 osób, które zostały oszukane na kwotę ponad 4 milionów złotych, największa jednorazowa kwota to 420 tysięcy złotych. Poza prawem i poza kontrolą Niesmak po Aferze Amber Gold wzbudzała nie tylko sytuacja związana z cierpieniem tysięcy oszukanych ludzi, ale przede wszystkim bezsilnością państwa wobec

parabanku. Firmy te bardzo często balansują na granicy prawa. Ich działalność wychodzi na jaw zazwyczaj kiedy wielu klientów traci wszystkie swoje pieniądze – mówi Dr Rafał Koczkodaj, wykładowca Wydziału Ekonomicznego w Szczecinie Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu. Parabanki nie podlegają nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Wciąż słychać głosy o konieczności objęcia ich nadzorem bankowym, jednak rok po aferze Amber Gold nadal nie zostało to zrobione. Ofiarami instytucji parabankowych codziennie padają więc nowe osoby, jednak brak spektakularności nie popędza rządu w  uregulowaniu sytuacji parabanków. W  drugim kwartale 2013 roku Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wziął pod lupę 30 działających w  Polsce firm pożyczkowych. W  każdej wykryto jakieś nieprawidłowości. Najczęściej parabanki ukrywały koszty związane z udzielaniem pożyczek.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

27

zachodniopomorskie

K O MEN T A R Z


zachodniopomorskie Jak w zachodniopomorskim​? Ofiarami ubiegłorocznej afery byli także mieszkańcy województwa zachodniopomorskiego. Kto? Zwykli obywatele, ale także przedsiębiorcy, czy inwestorzy którzy poczuli, że inwestowanie w złoto to szansa na zarobek. Po roku nie wyjaśniło się właściwie nic. Jak mówi Longina Kaczmarek, Rzecznik Praw Konsumenta w  Szczecinie do jej biura trafiło ponad 80 osób, które zostały oszukane na kwotę ponad 4 milionów złotych, największa jednorazowa kwota to 420 tysięcy złotych. To oczywiście tylko Ci, którzy przyznali się do tego, że wpłacili pieniądze spółce Marcina P. Wiele osób wiedząc, że szanse na odzyskanie pieniędzy są minimalne w ogóle nie przyznawało się, że powierzyły pieniądze parabankowi. Amber Gold to nie jedyny finansowy problem mieszkańców naszego miasta. Do biura Miejskiego Rzecznika Praw Konsumenta codziennie trafia kilka spraw związanych z  pożyczkami udzielanymi osobom, które nigdy nie dostałyby pieniędzy od zwyczajnego banku. – Dla niektórych najważniejsze jest otrzymanie pieniędzy tu i teraz, o konsekwencjach myślą dopiero później. Parabanki bazują na naiwności i niewiedzy ludzi – mówi Longina Kaczmarek.

Pożyczamy pieniądze najczęściej w pilnej potrzebie.

– Firmy te bardzo często balansują na granicy prawa. Ich działalność wychodzi na jaw zazwyczaj kiedy wielu klientów traci wszystkie swoje pieniądze – mówi Dr Rafał Koczkodaj, wykładowca Wydziału Ekonomicznego w Szczecinie Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu. Gdy rozum śpi Po wybuchu afery Amber Gold największe ekonomiczne głowy w Polsce walczyły z  myślą jak to możliwe, że kilka tysięcy osób dało się bez problemu nabrać na – ich zdaniem – kompletnie odrealnioną ofertę piramidy finansowej. Mówiono głośno, że to nierealne by jakikolwiek bank oferował

prokurent PPL Sp. z o.o. Gdy byłem dzieckiem na miejskim straganie wiele razy oferowano mi grę w „kubeczki”. Proste zasady – trzeba było odgadnąć pod którym naczyniem jest piłeczka. Często widziałem „przypadkowe” osoby, które obstawiają 50, 100, 200 zł i wygrywają podwajając swoje pieniądze. Pamiętam jak pobiegłem do domu i wyjaśniając wszystko poprosiłem rodziców o  pożyczenie 200 zł. Łatwe pieniądze! Zaraz będę BOGATY! Przed pożyczką miałem wrócić tam i  z  odległości 10 metrów przyjrzeć się całej sytuacji. Dopiero wtedy zauważyłem kilku dobrze zbudowanych mężczyzn umundurowanych w odzież sportową, którzy w chwili wyciągnięcia pieniędzy przez gracza otaczali go „zachęcając” do kolejnej gry. Jaki był efekt, każdy się domyśla. Moja rada dla wszystkich NIE BĄDŹ DZIECKIEM, przed zainwestowaniem swoich (a co gorsza cudzych) oszczędności zrób krok w tył i przemyśl czy to jest realne. 28

Michał Kaczmarek

R ZE K O MEN T A

Remigiusz Rekman Kamil Zieliński

lokatę na 13% tylko gdzie oni wszyscy byli gdy przez ponad rok Amber Gold prosperowało na rynku? Nasza inteligencja ekonomiczna została poddana bardzo poważnej próbie, niestety społeczeństwo polskie egzaminu nie zdało. Ekonomiści wskazywali, że nie tylko szarzy obywatele, ale także przedsiębiorcy i  osoby prowadzące własne działalności gospodarcze lokowali swoje pieniądze w  Amber Gold. Nasze pojęcie o  rynku bankowym jest więc tak małe, że ktoś może nam obiecać – tu dosłownie – złote góry, a my nie będziemy w stanie zweryfikować czy owy ktoś mówi prawdę czy nie do końca. Parabanki w całej Polsce mają się dobrze, tylko czekać na wybuch kolejnej finansowej afery, tyle że na mniejsza skalę. Gdy nie jesteśmy pewni czy osoba, z którą planujemy transakcję lub od której planujemy pożyczać pieniądze to podmiot uczciwy, lepiej skonsultować się ze specjalistą – dla własnego dobra.

ACTUM Sp. z o.o. Sp.k. Trwająca od kilku lat sytuacja w sektorze finansowym znacząco utrudnia zaciąganie w bankach kredytów i pożyczek przez osoby fizyczne oraz podmioty gospodarcze. Jeśli ubiegająca się o finansowanie osoba lub firma miała w  przeszłości jakiekolwiek potknięcie w  płatnościach lub ma problemy z  płynnością finansową albo spłatą zobowiązań, w  zasadzie nie ma szans na zawarcie umowy z bankiem. Naprzeciw potrzebom takich klientów wychodzą prywatne firmy, które akceptują podwyższone ryzyko takich transakcji i  pożyczają swoje pieniądze. Oczywiście ryzyko jest rekompensowane przez wyższe. Tu nasuwa się zasadniczy, budzący kontrowersje, problem tego sektora. Zdarzają się bowiem firmy lub inwestorzy prywatni, którzy wykorzystując trudne położenie klienta i brak możliwości uzyskania przez niego finansowania w banku, udzielają mu pożyczek na bardzo rygorystycznych, czasem skrajnie niekorzystnych warunkach i wygórowanym oprocentowaniu. Sami niejednokrotnie spłacaliśmy takie umowy i wyciągaliśmy z problemów klientów, którzy w  akcie desperacji pożyczyli pieniądze od nierzetelnego pożyczkodawcy.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

Komisja Nadzoru Finansowego powinna objąć nadzorem również prywatne firmy udzielające pożyczek, a może nawet wprowadzić rejestr podmiotów legalnie prowadzących taką działalność. Odgórna kontrola jednak nie wyeliminuje oszustów, gdyż zwykle ubierają oni umowę pożyczki w zupełnie inny stosunek zobowiązaniowy. Lista firm uczciwych pozwoliłaby na szybką weryfikację oraz na odcięcie się przez podmiot na niej ujęty od nieuczciwych podmiotów, których działalność odbija się głośnym echem w�� prywatnym sektorze finansowym i  powoduje negatywny odbiór społeczny tego rodzaju działalności. Trzeba jednak zauważyć, że zwykle nie dotyczy to firm, które pożyczek udzielają, ale podmiotów, które pobierają depozyty, wykorzystując naiwność czy nieświadomość swoich klientów – inwestorów. Z  naszego doświadczenia wynika, że do umowy pożyczki z  taką instytucją na ogół nie dochodzi, a  opłaty wstępne sięgają nawet kilku-kilkunastu tysięcy złotych. Dlatego też gorąco namawiam, aby zawsze sprawdzać swojego kontrahenta. Pamiętajmy też, że zawsze mamy prawo zapoznać się z umową przed jej zawarciem, gdyż po podpisaniu – zgodnie z zasadą„Pacta sunt servanda” – będziemy musieli jej dotrzymać.


dopasowanie pracownika pod kątem potencjału umysłowego do wykonywanych zadań Skąd wiadomo jaki poziom umiejętności myślenia analityczno-logicznego, czyli upraszczając, owej inteligencji płynnej jest potrzebny pracownikowi na danym stanowisku? Aby to określić musimy dokonać

analizy stanowiska pracy pod kątem następujących wskaźników: rodzaju i  złożoności zadań wykonywanych przez pracownika, częstotliwości tych zadań, wagi błędów możliwych do popełnienia w toku realizacji zadań w  przeliczeniu na ludzi (na ile osób wpłyną skutki błędu?) oraz na pieniądze (jakie mogą być koszty popełnienia błędów?). Tak przeprowadzona analiza pokaże nam, czy od pracownika na danym stanowisku powinniśmy oczekiwać bardzo wysokiego, wysokiego, średniego, niskiego czy też bardzo niskiego poziomu umiejętności rozumowania analityczno-logicznego. Następnym krokiem będzie zdiagnozowanie kandydatów pod kątem ich potencjału umysłowego, który pozwoli sprawdzić, czy ich poziom „inteligencji płynnej” jest adekwatny do wymaganego na stanowisku. Trzeba pamiętać, że kandydat, który osiągnął wysokie czy bardzo wysokie wyniki testów myślenia analityczno-logicznego może wcale nie być najlepszym kandydatem do oferowanej pracy. Liczy się bowiem nie tyle

wysokość wskaźników inteligencji płynnej, lecz przede wszystkim ich dopasowanie do wymogów stanowiska. Osoba o zbyt wysokim potencjale intelektualnym będzie na stanowisku wymagającym niższego poziomu tego potencjału czuć się sfrustrowana i  niedoceniana. To może znacząco odbijać się na jakości jej pracy, sprzyjać wypaleniu zawodowemu, absencji etc. Katarzyna nakielska-pawluk Certyfikowany konsultant testów osobowości i rozumowania analityczno-logicznego www.naukapracakariera.pl

rEKlAmA

ZAchodniopomorsKi prZedsiębiorcA I nr 02/2013 29 49 Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

zachodniopomorskie

B. Cattella, który wyróżnił dwa rodzaje inteligencji: płynną i  skrystalizowaną. Ta ostatnia bazuje na naszym doświadczeniu, tym, czego już się nauczyliśmy. Z  kolei inteligencja płynna jest, według Cattella, uwarunkowana przede wszystkim biologicznie i odnosi się do naszych umiejętności rozwiązywania problemów i  rozumowania, niezależnie od wcześniejszych doświadczeń lub kształcenia. Nowoczesne testy psychometryczne stosowane w  zarządzaniu zasobami ludzkimi, mające na celu ocenę zdolności rozumowania logicznego wysoko korelują właśnie z inteligencją płynną.


zachodniopomorskie

Od pola do stołu Spółdzielcza Agrofirma Witkowo jest producentem żywności i zarazem jednym z największych gospodarstw rolnych w woj. zachodniopomorskim i w kraju. A wszystko to zaczęło się tak.

AGROFIRMA ZAJMUJE SIĘ M.IN.:

Trudne początki

W

  latach 50-tych 19 spółdzielców gospodarowało na 400 ha zaniedbanej ziemi ornej i 200 ha użytków zielonych. Słaba wydajność zbóż powodowała, że interes ten nie był specjalnie opłacalny i witkowska spółdzielnia znalazła się na granicy upadku. Po październiku 1956 r. w Witkowie zostało tylko 14 rodzin: jedni chcieli zlikwidować spółdzielnię, drudzy chcieli podzielić ziemię i  utworzyć gospodarstwa rodzinne, inni pod przywództwem Mariana Ilnickiego opowiedzieli się za spółdzielnią. 30

• Produkcją zwierzęcą • Hodowlą bydła prowadzoną w dwóch kierunkach: mlecznym (ok. 5 tys. szt.) i mięsnym (ok. 4,2 tys. szt.) ras szlachetnych (Hereford, Salers, Charolaise, Red Angus, Limousine, Simentaler • Hodowlą trzody chlewnej z wysoką liczbą urodzeń, wynoszącą ok. 65 tys. szt. prosiąt rocznie. • Produkcją drobiarską odbywającą się w  czterech działach: produkcji jaj towarowych, jaj wylęgowych, piskląt brojlerowskich oraz mięsa drobiowego. • Produkcją roślinną • Przetwórstwem mięsa i drobiu

Lata 60-te to okres systematycznej rozbudowy infrastruktury i  zwiększania produkcji roślinnej oraz zwierzęcej. Lepsza agrotechnika, wyższe nawożenie i  stosowanie środków ochrony roślin spowodowały, iż plony zbóż wzrosły do poziomu 32 q/ha. Zaczęto spłacać długi. Kolejne lata przynosiły rozwój, mimo niesprzyjających warunków polityczno-ekonomicznych. Początek lat 90-tych był czasem wyjątkowo niesprzyjającym dla polskich spół-

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

dzielców. W  efekcie zmian ustrojowych i reform ekonomicznych spółdzielnie rolnicze potraktowane zostały jako zakłady państwowe – i  wiele z  nich stanęło w  obliczu upadłości. Wyzwania nowych czasów Współczesność przyniosła nowe wyzwania w  które spółdzielnia weszła w  rytmie


Struktura sukcesu W  skład Spółdzielczej Agrofirmy w  Witkowie wchodzi 6 zakładów produkcji rolnej (Witkowo, Reńsko, Przewłoki, Rzeplino, Bralęcin, Stargard) wraz z  7 filiami, mieszalnia pasz treściwych (Kolin), przetwórnia mięsa i drobiu (Wit-

kowo), baza transportu, zakład handlu oraz tartak.. Spółdzielnia zrzesza około 1500 członków, posiada 12,8 tys. ha gruntów. Rocznie Agrofirma sprzedaje 19 mln. litrów mleka czy 34 mln. szt. jaj kurzych. Wartość rocznej produkcji przetwórni wynosi 136 mln. zł, a  obroty handlowe z  tytułu utargów we własnej sieci wynoszą

nież – jak często powtarza Prezes Ilnicki – wspólnota tworzących je ludzi, którzy na fundamencie etosu spółdzielczego budują własną filozofię nowoczesnego rolnictwa. I  udowadniają każdego dnia jak skuteczne mogą być spółdzielcze formy gospodarowania. Firmą od 60 lat kieruje nieprzerwanie Marian Ilnicki, który doprowadził Agro-

Spółdzielnia posiada odznaczenia: Puchar Prezesa Rady Ministrów za wybitne osiągnięcia hodowlane, Nagroda Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej za osiągnięcia w hodowli zwierząt, Nominacja do nagrody Gospodarczej Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Tytuł ,,Polski Producent Żywności 1999”,... a to tylko nieznaczna część wyróżnień. 176 mln. zł. Produkcję roślinną prowadzoną na obszarze 8,7 tys. ha stanowią grunty orne, których strukturę upraw stanowią: zboża, rzepak i buraki cukrowe. Produkcja zwierzęca, hodowla bydła, produkcja drobiarska – przestrzeni w których Agrofirma jest aktywna i  osiąga wymierne finansowe sukcesy jest mnóstwo. Spółdzielcza Agrofirma Witkowo to jednak coś więcej aniżeli tylko wielkie, nowoczesne przedsiębiorstwo. To rów-

firmę Witkowo do pozycji najnowocześniejszego zakładu w  Polsce. W  tajnym głosowaniu Prezes Ilnicki wybierany jest na kolejne kadencje przez spółdzielców. Odpłaca się im tym, czym najlepiej potrafi – sumienną pracą i poświęceniem. Efekty łatwo zmierzyć. Podczas ostatnich Dożynek spółdzielcy świętowali rekordowe plony wynoszące 75 kwintali.

Prezes Ilnicki wielokrotnie podkreśla, że to wielkie dzieło, jakim jest rozwój spółdzielni jest wspólnym osiągnięciem szczególnie pierwszych jej członków. To oni wpłynęli na to swoją ciężką pracą i tym, że można było na nich zawsze polegać – zwłaszcza w trudnych okresach .

31

zachodniopomorskie

dynamicznego rozwoju. Wybudowana zostaje i oddana do użytkowania sortownia i pakownia jaj. Oddano do użytku przebudowaną i  dostosowaną do wymogów unijnych ubojnię zwierząt. Wybudowane zostają magazyny zbóż na 50 tys ton, a to zaledwie część inwestycji jaka miała miejsce w tamtym czasie. Wartość środków przeznaczonych na inwestycje w  latach 2000-2012 wyniosła 217 mln zł. Witkowski pomysł na gospodarowanie streszcza słynne motto Agrofirmy: „od pola do stołu”. Spółdzielnia ukierunkowana jest na produkcję w  cyklu zamkniętym: plony ze swoich pól i łąk przeznacza na wyprodukowanie pasz, którymi skarmia zwierzęta we własnej hodowli, z nich zaś wytwarza we własnej przetwórni mięsnej produkty, które własnym transportem dostarcza do rozbudowanej sieci firmowych sklepów mięsnych i  hurtowni. Każdego dnia dokonują w nich zakupu tysiące klientów.


o izbie

Zarzadzanie plemionami nowym sposobem prowadzenia biznesu

– Biznes Karta

W

  momencie osiągnięcia pełnoletniości młodzi mężczyźni, członkowie afrykańskiego plemienia Zulu mają wybór – mogą stać się członkiem szanowanej społeczności lub opuścić plemię. Większość z  nich zostaje, lecz aby dołączyć do grupy muszą przejść przez „rytuał wejścia”. Rytuał wejścia Ochotnicy siadają obok siebie na ziemi ozdobionej plamami krwi i  potu. Mimo, że są pod wpływem odurzających substancji, mają pełną świadomość tego, co za chwilę się stanie. Lider plemienia zanurza specjalną chochlę w naczyniu z wrzą32

cym olejem po czym po kolei wylewa jej zawartość na plecy przyszłego wojownika. Uczestnicy tego rytuału są w stanie przetrzymać nieludzki ból w  zamian za nie-

Biznes Karta to projekt o wielkim potencjale idealnie wpasowujący się w obecne realia gospodarki. zwykle istotną rzecz – przynależność do plemienia. Te pierwotne zachowania mają również zastosowanie w biznesie. Seth Godin w  swojej książce Plemiona 2.0 pisze, że: „Plemię tworzy grupa ludzi

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

Dawniej mianem plemienia określaliśmy grupę powiązaną za sobą pokrewieństwem, obszarem zamieszkania, językiem, kultem religijnym i zależnościami ekonomicznymi. Obecnie, kiedy granice między państwami zacierają się, a narodowość nie jest już kluczowym elementem powiązań społecznych ta definicja ewoluowała tworząc ciekawą alternatywę do tradycyjnego sposobu organizacji przedsiębiorstw.

powiązana ze sobą, z  liderem oraz z  ideą. Przez miliony lat ludzie należeli do różnych plemion. Taka społeczność potrzebuje jedynie dwóch warunków istnienia: wspólnej idei oraz możliwości komunikacji”. Z  takimi plemionami mamy do czynienia na co dzień. Uczestnicy kursu językowego, osoby pikietujące za zniesieniem uboju rytualnego czy członkowie kółka szachowego. Członków tych plemion łączy pewna idea oraz możliwość porozumiewania się wśród członków. Czasem nie jesteśmy nawet świadomi, że staliśmy się członkiem konkretnego plemienia. Jednak wiele firm zaczyna sobie uświadamiać jak potężnym narzędziem jest ludzka potrzeba łączenia się w plemiona.


o izbie

Zarządzanie marką vs. Zarządzanie plemionami Zarządzanie marką obejmuje wertykalny sposób zarządzania, koncentrację na firmie oraz zależność od sytuacji politycznej i  dostępnych środków finansowych. Wymaga to intensywnej pracy menedżerów odpowiedzialnych za wizerunek marki, kampanie reklamowe, sposoby dystrybucji itd. Menedżer jest w ciągłym konflikcie z działem produkcji – aby uzyskać satysfakcjonujący go produkt czy z działem finansowym – aby uzyskać więcej środków na reklamy. Zarządzanie plemionami wymaga całkowicie odmiennego spojrzenia na spo-

pliwej marki, lecz możliwość dostarczenia pożądanych, osobistych i  istotnych informacji do ludzi którzy chcą je otrzymać.

Binzes Karta stanowi idealne rozwiązanie dla każdego kto chce dotrzeć z ofertą swojej firmy do największej liczby osób.

dzanie plemionami skłania do tworzenia nowych produktów i  usług dla istniejącego już plemienia. 72 godziny w kolejce Ciekawym przykładem zarządzania plemieniem jest firma Apple. Widok niekończących się kolejek pod sklepami kilka dni przed premierą nowego modelu telefonu już nikogo nie zaskakuje. Kluczowe wartości dla swoich fanów ustalił wiele lat temu

Dodatkowo zarządzanie plemionami podkreśla istotę możliwości komunikacji pomiędzy członkami. Tworząc plemię tworzymy

BIZNES KARTA 1. Jest to darmowy projekt adresowany do przedsiębiorców zrzeszonych w Północnej Izbie Gospodarczej. Przedsiębiorstwo biorące udział w  projekcie może udzielić rabat na swoje produkty lub usługi, po czym oferta ta będzie promowana na szeroką skalę wśród przedsiębiorców i mieszkańców województwa zachodniopomorskiego. 2. Firma uczestnicząca w  programie uzyskuje dostęp do szerokiej grupy odbiorców, osób które czekają na Państwa oferty rabatowe i są gotowe promo-

sób prowadzenia biznesu. Zaczyna się to od zrozumienia, że prawdziwym atutem większości organizacji nie jest budowa wąt-

Zamiast poszukiwać nowych klientów dla swoich produktów (jak ma to miejsce w tradycyjnym zarządzaniu), zarządzanie plemionami skłania do tworzenia nowych produktów i usług dla istniejącego już plemienia.

wać je wśród członków swojej grupy. 3. Każda firma zrzeszona w  Północnej Izbie Gospodarczej w  ramach Biznes Karty otrzymuje: • promocję oferty firmy na portalu internetowym – www.bizneskarta.izba.info, • bezpośredni dostęp do potencjalnych klientów za pośrednictwem newslettera, • możliwość korzystania z atrakcyjnych rabatów na produkty i usługi innych firm.

tak naprawdę społeczność, której członkowie oczekują na informację od przywódcy plemienia (firmy), ponieważ pomaga im odnajdywać siebie nawzajem, łączyć się oraz przekazywać im ideę, z którą się utożsamiają. W  związku z  tym osoby odpowiedzialne za finanse czy tworzenie projektu ściśle współpracują z  menedżerem plemienia. Wszystko co robi organizacja powinno prowadzić do wzrostu i  usatysfakcjonowania członków grupy, ponieważ bez nich nie było by komu sprzedawać produktów czy usług firmy. Zamiast poszukiwać nowych klientów dla swoich produktów (jak ma to miejsce w  tradycyjnym zarządzaniu), zarzą-

4. Jedynym warunkiem uczestnictwa dla firm zrzeszonych w  Północnej Izbie Gospodarczej jest wysłanie wypełnionego formularza zgłoszeniowego na adres bizneskarta@ izba.info

Steve Jobs stawiając na minimalistyczny design i funkcjonalność produktów. Natomiast liczne fora i aplikacje dają członkom plemienia możliwość komunikacji. Tym sposobem powstało plemię o  zadziwiającym w  środowisku biznesowym poczuciu wspólnoty. Klienci czekający nawet 3 dni aby być pierwszymi użytkownikami nowego urządzenia świadczą o jakości produktów i  wiarygodności organizacji. Co więcej fani Apple’a nie przestają promować swojego plemienia w chwili zakupu nowego iPhone’a. Taki użytkownik po powrocie do domu zamieszcza na YouTube filmy z opiniami i dzieli się z innymi swoimi przemyśleniami na temat produktów z  tysiącami

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

33


o izbie

2 kroki do darmowej promocji:

Wypełnij formularz zgłoszeniowy do Biznes Karty innych internautów. I to wszystko jedynie w zamian za przynależność do plemienia. Dzięki umiejętnemu zarządzaniu Apple stworzyło społeczność, której członkowie są chętni kupić nowy produkt nawet jeśli go faktycznie nie potrzebują – potrzeba bycia członkiem plemienia jest dla nich silniejsza. Jak bardzo skorzystałbyś z dostępu do plemienia, które wraz z  upływem czasu

Korzystaj z darmowej promocji oferty Twojej firmy

Wyślij go na adres bizneskarta@izba.info

Fantastyczne narzędzie do pozyskiwania nowych klientów. będzie się stawać coraz liczniejsze? Plemiona rozwijają się wówczas, gdy ich członkowie rekrutują nowych członków. Dokładnie w ten sam sposób popularyzują

się pomysły. Oczywiście plemię nie robi tego dla Ciebie – członkowie plemienia robią to w swoim własnym interesie. Przywództwo jest sztuką zapewniania innym platformy do wymiany dobrych pomysłów i  informacji. Północna Izba Gospodarcza dostarcza Tobie taką platformę pod postacią nowego projektu Biznes Karty. Maciej Rybeński reklama

Zapraszamy wszystkich Przedsiębiorców

zrzeszonych w Północnej Izbie Gospodarczej do partnerstwa w ramach Programu www.przyjaznyrodzinie.szczecin.pl

34

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


o izbie

Partnerstwo lokalne

potrzebne od zaraz B

Obserwatorium Zmiany Gospodarczej to pierwszy projekt w naszym regionie zakładający rozwój dialogu społeczno-gospodarczego, kompleksowe badania trendów rozwojowych oraz wypracowanie nowoczesnych metod zarządzania zmianą gospodarczą. Projekt, jest realizowany w czterech subregionach województwa zachodniopomorskiego. Jego celem jest stworzenie partnerstw lokalnych złożonych z różnych organizacji i regionalnych przedsiębiorstw, które chcą działać na rzecz rozwoju regionu.

udowanie i  rozwój partnerstwa wiążą się z  edukacją, zdobywaniem doświadczenia przez jego uczestników, konieczna może być też pomoc specjalistów. Z  takową przychodzi Obserwatorium Zmiany Gospodarczej – projekt realizowany w  czterech subregionach naszego województwa. Jego celem jest stworzenie partnerstw lokalnych złożonych z  różnych organizacji i  regionalnych przedsiębiorstw, które chcą działać na rzecz rozwoju regionu. Współpraca w ramach projektu pozwoli lepiej prognozować zmiany zachodzące na lokalnym rynku pracy oraz ułatwi wybór właściwej strategii rozwoju. W ramach cyklu spotkań realizowanych w Choszcznie, Koszalinie, Szczecinie i Świnoujściu udało się zgromadzić kilka zainteresowanych grup. Uczestnikami są przedstawiciele biznesu, jednostek samorządu terytorialnego, organizacji otoczenia rynku pracy, samorządów gospodarczych czy też nauki. Efektem ich prac będzie stworzenie strategii, które pomagać mają w przyszłości w  tworzeniu lokalnych partnerstw. Ostatnie warsztatowe spotkania zakończą się

we wrześniu. Podsumowanie dla czterech subregionów zaplanowano na październik – wtedy poznamy receptę na tworzenie Partnerstw Lokalnych wypracowaną przez ponad 100 uczestników spotkań. Podczas projektu uczestnicy biorą udział w wielu ćwiczeniach, które pomagają im łatwiej przyswoić omawiane pojęcie. Wspólnie zastanawiają się nad problemem, wymieniają się swoimi poglądami. Jak sami oceniają: „Jest to niezwykle wartościowe doświadczenie, które każdy z nas może wykorzystać później w swoim miejscu pracy”. Partnerstwo lokalne – rozumiane, jako sposób działania oparty na współpracy biznesu, lokalnych instytucji, organizacji oraz mieszkańców – daje wielką szansą na zwiększenie obywatelskiej aktywności i na rozwój lokalny. Takie budowanie długofalowej współpracy między podmiotami, w  celu wspólnego działania na rzecz rozwiązywania określonego problemu, jest ważnym i  często trudnym zadaniem. Partnerstwo lokalne nie jest zjawiskiem, nie uruchamia się spontanicznie a  tym bardziej nie jest łatwe do rozpoczęcia. Organizatorem projektu jest firma Kompass Consulting, a patronat nad programem objął Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego, Wojewoda Zachodniopomorski, a także Północna Izba Gospodarcza. Więcej informacji na www.obserwatoriumzmiany.pl

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

35


o izbie

O rycerzach, co wpadli na Herbatkę Sytuacja wymknęła się organizatorom spod kontroli. Kilkunastu uzbrojonych rycerzy, zamiast bratać się z przedsiębiorcami, rzuciło się na nich. Krzyki, uniesione miecze, pęd rozjuszonych osiłków z Bractwa Rycerskiego Księcia Bogusława V w kierunku stołów dla gości… Sytuację opanowała dopiero siłowa interwencja bractwa Koszalińskiej Kompanii Rycerskiej. Niestety, nie obyło się bez walki i widoku poległych na polu bitwy rycerzy.

Z

arówno zwycięzcy, jak i  zwyciężeni otrzymali od publiczności gromkie brawa! I  tak oto widowiskowa inscenizacja walk rycerskich otworzyła wyjątkową, bo średniowieczną, Herbatkę Izbową w Koszalinie. Zaplanowana na ostatnią sobotę sierpnia, zbliżała, cieszyła, uczyła, bawiła blisko 300 zaproszonych gości. Miejsce krawata – symbolu biznesowych spotkań – zajęły tego wieczora historia, muzyka, staropolska gościna, śmiech i zabawa. Rycerze XXI wieku Po wejściu na Herbatkę Izbową, każdy gość został uroczyście przywitany i  obdarowany wyjątkowym, projektowanym specjalnie na tę uroczystość w  średniowiecznym stylu, Folderem Izbowym. Robert Bodendorf, prezes koszalińskiego Oddziału

36

Północnej Izby Gospodarczej, wyjaśnia nawiązanie do rycerstwa, tymi oto słowy: – Dzisiejsi przedsiębiorcy przypominają średniowiecznych rycerzy, walczących niegdyś o  „wzrost gospodarczy” na polach bitwy. Obecnie „rycerze” walczą na rynku: z konkurencją o  klienta, z  klientem o  pieniądze, z  pracownikami o  efektywność i  rentowność, a z urzędnikami o swobodę działania oraz o rozwój regionu i kraju … Biznesmen w średniowieczu Rozmowy przedsiębiorców toczyły się przy dźwiękach średniowiecznej muzyki, aromatach oraz smakach pysznego staropolskiego jadła. Podczas gdy Woj Borek rzeźbił na stronie z  drewna, Piekarz Nadworny częstował podpłomykami i olbrzymimi pierogami, „Zagroda – sklep z  dobrym jedze-

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I  nr 04/2013


o izbie

ODDZIAŁ KOSZALIN niem” – znakomicie przyrządzonym mięsem. „Pierogarnia Pod Jemiołą” firmowymi specjałami: „ruskimi” i  „z  kapustą i  grzybami”. Gdy „średniowieczni kucharze” kaszę łączyli gulaszem, ich współcześni koledzy uroczyście wnieśli, a  chwilę potem dzielili już świniaka – jedną z  atrakcji wieczoru. Nad sprawną organizacją poczęstunku czuwała firma Catering Przymorze. Dobry humor udzielił się wszystkim. I  doprawdy, trudno powiedzieć czy to sprawka kropli pysznej aroniowej nalewki z  Gospody pod Wesołym Pomorzaninem ze Swołowa, czy też specjałów Minibrowaru Kowal oraz Fuhrmann z  Połczyna Zdroju, a może po prostu świetnie dobranego towarzystwa i  zabawy na świeżym powietrzu. Goście, niezależnie od wieku, stanowiska i  branży, grali w  średniowieczne kręgle, strzelali z łuku, uczyli się tańca średniowiecznych, walczyli na kije i  miecze. Niewykluczone, że udaną zabawę zawdzięczają licznym podkowom na szczęście – tak mozolnie (i  z  ujmującym uśmiechem!) wykuwanych dla przedsiębiorców przez koszalińskiego kowala Aleksandra Marcina Czerneckiego – gościa średniowiecznej Herbatki. W  każdym razie miło było patrzeć, jak znikają ze stołów staropolskie specjały, w  tym pajdy chrupiącego chleba ze smalcem i pysznego drożdżowego ciasta (podarunek firmy Kaliszczak). W kuluarach, przy

biesiadnych stołach, a  nawet w  muzeum – otwartym specjalnie w  tym dniu dla przedsiębiorców – nieustannie toczyły się swobodne rozmowy biznesowe. Niektóre rozpoczynały się przy herbatce (parzonej przez Tilaan Group) lub aromatycznej „małej czarnej” z  pianką podawanej gościom przez Coffee Trader z Kołobrzegu. Kuglarze, taniec i ogień Wieczór zakończył oryginalny występ grupy Samhain. Tancerze, przypominający nieco średniowiecznych kuglarzy, tańczyli w ciemnościach z… ogniem. Światłem rozcinali niebo, sypali iskry, budowali nastrój, stopniowali emocje. Za piękny spektakl tańca, ognia i muzyki, otrzymali olbrzymie brawa! Jeszcze długo po oficjalnym zakończeniu imprezy przy stołach trwały rozmowy – znajomych ze znajomymi, przedsiębiorców z przedsiębiorcami. Widok uśmiechniętych gości opuszczających Herbatkę podpowiadał, że czas spędzony na średniowiecznej, wciąż tak bardzo jednak biznesowej Herbatce, upłynął miło, przyjemnie, owocnie... Marta Pisera fot. Karolina Magnowska-Deber

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I  nr 04/2013

37


o izbie

ODDZIAŁ KOSZALIN

Oczyma Przedsiębiorców: Uczestniczyłem w  Herbatce po raz pierwszy. Dla mnie była to przede wszystkim okazja do interesujących rozmów i możliwość poznania wielu osób od mniej oficjalnej strony. Po raz kolejny przekonałem się, że Izba w Koszalinie jednoczy ludzi aktywnych i twórczych, przez co sama zyskuje potencjał. Używa go zresztą z pożytkiem dla całej lokalnej społeczności, bo jest inicjatorką wielu wartościowych przedsięwzięć w mieście. (Andrzej Mielcarek, wydawca i redaktor naczelny Miesięcznika Prestiż)

Biznes bez krawata – czyli Herbatka Izbowa 2013 w Koszalinie to spotkanie „na luzie” wyjątkowych ludzi, często właścicieli, prezesów, menadżerów i pracowników firm zrzeszonych w Północnej Izbie Gospodarczej. Koszaliński oddział Izby rozwija się w bardzo szybkim tempie, nie sposób znać i zapamiętać wszystkie zrzeszone firmy, a  tym bardziej kojarzyć z  nimi odpowiednie osoby. Takie spotkania bardzo to ułatwiają! Sprzyjają nawiązywaniu nowych biznesowych (i nie tylko) kontaktów. Klimat i charakter tegorocznej herbatki był strzałem w dziesiątkę! Herbatkę uważamy za bardzo udaną kolejną uroczystość integrującą przedsiębiorców należących do PIG Oddział Koszalin. Dziękujemy! (Małgorzata i Zbigniew Kozak, U.Z.T. „AB-TEL.” Koszalin)

Partner Północnej Izby Gospodarczej w 2013 roku:

Sponsorzy finansowi:

Partnerzy rzeczowi:

38

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I  nr 04/2013

Patronat Medialny:


o izbie

Celem Herbatki Izbowej była integracja przedstawicieli koszalińskich instytucji i firm a także wymiana informacji oraz poglądów na tematy związane z rozwojem gospodarczym i kulturowym naszego miasta. Organizacja tego typu imprez sprzyja nawiązywaniu nowych kontaktów biznesowych na neutralnym gruncie. Jest także doskonałą okazją do promocji wizerunku przedsiębiorców. Przyczynia się do powstawania nowych inicjatyw zwiększających aktywność osób związanych z kreowaniem wizerunku Koszalina i regionu. Udział przedstawicieli KARR S.A. był doskonałą okazją do zaprezentowania Inicjatywy Jeremie, dzięki której mikro, mali i średni przedsiębiorcy mają okazję na uzyskanie pomocy w  realizacji inwestycji za pomocą Funduszy Unijnych. (Rafał Kietrys, Prezes Zarządu Koszalińskiej Agencji Rozwoju Regionalnego)

reklama

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

39


o izbie

SĄd arBitraŻowY pomorza zacHodnieGo Sąd Arbitrażowy Pomorza Zachodniego

Sąd Arbitrażowy Pomorza Zachodniego

– podsumowanie na Do sądu

Niedługo miną dwa lata od powołania władz Sądu Arbitrażowego Pomorza Zachodniego. Choć dla sądu arbitrażowego nie jest to długi okres, pora na dokonanie pierwszych podsumowań. Czynimy to tym chętniej, że był to czas wypełniony wytężoną pracą, w którym udało się zbudować solidne zaplecze organizacyjne. Służy ono obecnie z powodzeniem rozstrzyganiu przez Sąd spraw gospodarczych.

2 lataczy działalności na mediację? Sąd znany i zaufany

W Polsce z roku na rok   celu propagowania arbitrażu wzrasta ilość spraw i  mediacji jako alternatywy dla gospodarczych, które sądownictwa powszechnego prowadzona kończą sięinformacyjna podpisaniem jest nieustannie działalność wśród przedsiębiorców ugody i  w  środowisku u mediatora, prawniczym. W  jej wyniku Sąd a nie w sądzie:Arbitraprocesem żowy Pomorza Zachodniego stał się rozpoi wyrokiem orzekanym znawalny nie tylko w  Polsce, lecz także za przezmiędzysędziego. granicą. W kontekście współpracy Przedsiębiorcy dostrzegają narodowej warto zaznaczyć, że od września 2011 r. Sąd zaznaczył swoją obecność i cenią zalety, jakiena daje sześciu międzynarodowych konferencjach ten sposób rozwiązywania arbitrażowych i  nawiązał ścisłą współpracę sporów, które już z  dwoma zagranicznymi sądami polubowsą w postępowaniu sądowym, jak i tych, które Pierwsze sprawy jeszczegospodarnie są nim objęte. Przekonajmy się dlaczego. cze zaczęły napływać do

W

Sądu w lutym tego roku

Pomorza Zachodniego. Świadczy o  tym zwiększająca liczba zezapisów na Sąd mediacja niesię wyklucza sprawy osób w zawieranych decyzyjnych umowach oraz liczny udział przedsiębiorców w spotkaniach informacyjNowoczesna Europa zmienia dotychczasowy nych (na ostatnim, tradycyjny model przedwakacyjnym rozstrzygania konflspoiktów, tkaniu, doliczyliśmy się kilkunastu osób).przy­ wyprowadza go z sali sądowej do bardziej

jaznego otoczenia kancelarii mediatora. Paradoksem jestna fakt, że przedsiębiorcy, prezesi, Prezes odpowie wszystkie pytania dyrektorzy zarządzający, którzy na co dzień podej­ Nie znaczy to, że można spocząć na laumują decyzje i aktywnie uczestniczą w zarządzaniu fi rmą, w  sądzie, są wykluczeni z  pozycji decyzyj­ rach, gdyż ciągle jeszcze pokaźna grupa nej. W mediacji natomiast kadra zarządzająca dalej zachodniopomorskich przedsiębiorców nie aktywnie decyduje o  sprawach przedsiębiorstwa. jest obeznana z  zaletami alternatywnego W  sądzie radcowie prawni walczą o  korzystny rozwiązywania wyrok, a  sędzia sporów. dokonuje Przeprowadzone rozstrzygnięcia, choć w  osoby 2012 ter.mają przymniejszą współudziale Sądu badania wiedzę o przedmiocie sporu niż osoby zarządzające firmą. Co więcej, na wokan­ Północnej Izby Gospodarczej pokazują, że dzie sądowej spór nie(ok. jest i nie może być rozpatry­ pokaźna ich liczba 70 proc.) odczuwa wany w całej swejna złożoności. brak informacji ten temat. Przypomnieć

w związku warto, że Prezes Sądu Arbimediacjaz tym to sprawiedliwość również trażowego Pomorza Zachodniego, zgodnie w kategoriach etycznych z  obowiązującym statutem, udziela inforW sądzie prawnik jako pełnomocnik klienta macji dotyczących działalności Sądu oraz formułuje zarzuty, przygotowuje strategię i plan przepisów prawa o  alternatywnym rozwiązywaniu sporów.

nymi. Przede wszystkim jednak cieszy nas 24 Zachodniopomorski prZedsiębiorca i nr 06/2012 zaufanie przedsiębiorców. To oni bowiem sami decydują o  poddaniu swoich sporów Korzyści – czyli dlaczego warto pod rozstrzygnięcie arbitrażu. Z  zadowoZachęcamy więc do zapoznawania się leniem stwierdzamy, że rośnie ich zaintere- z działalnością Sądu Arbitrażowego Pomosowanie działalnością Sądu Arbitrażowego rza Zachodniego oraz arbitrażem i  media-

40

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

cją, które oferują przedsiębiorcom wiele korzyści. nicho  wymienić można działania,Wśród w  oparciu założenia, że stronynie są tylko zmniejszenie kosztów rozwiązywawzajemnie dla siebie przeciwnikami, a  wygra­ nymsporów, może być jeden, wydawania że konflikt spro­ nia czy tylko fachowość roz-

wadzony jest jedynie do wartości liczbowych, które to liczby prawnicy podciągają pod normy prawne, w kategorii ilości, a nie jakości. Dodat­ kowo, wyrok sądowy jest rozstrzygnięciem sporu, ale nie jest rozwiązaniem konfliktu mię­ dzy stronami. Czy z  punktu widzenia bizneso­ wego jest to korzystne dla przedsiębiorców? Prawnicy są lecz skupieni jedyniew  nawielu doraźnym celu strzygnięć, również wypaduzyskania korzystnego rozstrzygnięcia w sądzie. kach utrzymanie (pomimo istnienia sporu) A  gdzie interes klienta w  szerokim tego słowa obopólnie współpracy mięznaczeniu, tokorzystnej znaczy: wizerunek firmy, dalsza dzy kooperantami. Rozstrzyganie spraw kooperacja z  partnerami i  takie wartości jak: szacunek, honor, etyka? jest również nieporównanie szybsze przed Wyrok sądowy, to prawna sprawiedliwość, ale sądem państwowym – dotychczas żadna czy jest ona tożsama z tak zwaną sprawiedliwo­ sprawa nie była rozpoznawana dłużej niż ścią życiową czy ludzką?

Sąd zaznaczył swoją obecność na 6 międzynarodowych konferencjach arbitrażowych

trzy miesiące. Praktyka Sądu Arbitrażowego Pomorza nieocemediacjaZachodniego to negocjacjepokazuje, szanująceże obie strony niona jest rola pozasądowego rozwiązywania Negocjacje sporów w tohandlu międzynarodowym. kolejny argument przemawia­ W  stosunkach takich obie strony zainterejący za postępowaniem mediacyjnym. Oczy­ sowane są bowiem żywotnie rozstrzygnięciem sporu przez instytucję nie związaną z  wymiarem sprawiedliwości kraju swego przeciwnika. Sąd Arbitrażowy Pomorza Zachodniego stwarza taką możliwość, również we współpracy z zagranicznymi stałymi sądami polubownymi (dotychczas umowy


o izbie

o współpracy podpisaliśmy z sądami polubownymi w  Kaliningradzie i  Batumi, we wrześniu planowane jest podpisanie takiej umowy z sądem polubownym z Wilna). Na liście arbitrów Sądu znajduje się obecnie 60 osób – prawników i  specjalistów z  innych dziedzin z  sześciu krajów: Polski, Danii, Rosji, Litwy, Niemiec i Gruzji. Jak skorzystać z pomocy Sądu? Przedsiębiorcom chcącym skorzystać z  alternatywnego rozwiązywania sporów warto przypomnieć, że Sąd Arbitrażowy Pomorza Zachodniego właściwy jest dla rozstrzygnięcia sporu wtedy, gdy dokonano stosownego zapisu w umowie. W tym celu proponujemy włączanie do zawieranych przez Państwo umów standardowej klauzuli o brzmieniu:

„Wszelkie spory wynikające z  niniejszej umowy lub pozostające w  związku z  nią będą rozstrzygane przez Sąd Arbitrażowy

Nawiązał współpracę z 2 zagranicznymi sądami polubownymi – we wrześniu planowane jest podpisanie umowy z kolejnym Pomorza Zachodniego w Szczecinie stosownie do Regulaminu tego Sądu obowiązującego w dacie wniesienia pozwu”.

Pamiętać ponadto warto, że poddanie sporu pod rozstrzygnięcie Sądu możliwe jest również w  przypadku braku klauzuli arbitrażowej, gdy strony w  oddzielnej umowie poddadzą zaistniały spór pod rozstrzygnięcie Sądu Arbitrażowego Pomorza Zachodniego. Oprócz postępowania arbitrażowego Sąd rozwiązuje spory gospodarcze również w  drodze mediacji. Szczegóły znaleźć można na stronie internetowej Sądu pod adresem www.sapz.org. Robert Cichórz Członek Prezydium Sądu Arbitrażowego Pomorza Zachodniego Pracownik naukowy Zachodniopomorskiej Szkoły Biznesu w Szczecinie

Na liście arbitrów sądu znajduje się obecnie 60 osób – prawników i specjalistów z innych dziedzin, reprezentujących 6 krajów: Polskę, Danię, Rosję, Litwę, Niemcy oraz Gruzję.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

41


o izbie

KLASTER PRZEMYSŁÓW KREATYWNYCH

Przykurzona branża reklamowa na Pomorzu Zachodnim przeżywa drugą młodość. Czasy siermiężnych reklam, szablonowych stron internetowych, wydumanych tekstów komercyjnych oraz tandetnych, powielanych materiałów promocyjnych wreszcie dobiegły końca. Klienci agencji reklamowych docenili błyskotliwość, inteligencję przekazu oraz pierwszoligowy design. Tylko taka reklama przekłada się na ich wyniki sprzedaży. Tylko za taką chcą płacić.

42

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


o izbie

poziom umiejętności graficznych i projektowania, związany z  trendem wypierania przez komunikat obrazkowy nadmiaru tekstu. Jest też piąty fenomen – pojawiły się liczne media społecznościowe, pozwalające przekazać informację, opinię albo komunikat promocyjny milionom konsumentów w ciągu paru minut. Nowe otwarcie

Pałac pod Globusem, siedziba Akademii Sztuki w Szczecinie fot. Waldemar Wojciechowski, 2011 r.

Zmiana pokoleniowa

N

ie ma co ukrywać – branża reklamowa w  naszym regionie pogrążona była przez wiele lat w  kreatywnym marazmie, wynikającym głównie z braku klientów z wielkimi budżetami promocyjnymi, jak i braku odpowiednio wyszkolonych kadr. Po wielkie kontrakty należało udać się dalej w Polskę, zwykle do Stolicy, a  lokalnym klientom wystarczała średnia jakość, co było dosyć rozleniwiające. Pewnego dnia nastąpiło tąpnięcie na rynku: wybuchł kryzys finansowy. To wtedy rozpoczęła się prawdziwa reakcja łańcuchowa, przynosząca po dziś dzień wielkie, wręcz epokowe zmiany.

urządzenia mobilne i stały dostęp do Internetu, co otworzyło zupełnie nowe pole do popisu dla firm kreatywnych. Odległość przestała mieć znaczenie, ponieważ klienci i  agencje nauczyli się współpracy przez Internet. Po trzecie, na rynku pojawiły się młode firmy reklamowe, które świetnie rozumieją potrzeby swoich rówieśników po drugiej stronie barykady. Po czwarte, wyraźnie podniósł się

W  nowej rynkowej grze nie istnieje podział na agencje reklamowe lokalne i  ogólnopolskie. Nie istnieje też podział na klientów stąd i  stamtąd. Liczy się za to umiejętność przekuwania talentu, wiedzy i  umiejętności na komercyjną wartość. Brzęczącą lub szeleszczącą. To wielka szansa dla Pomorza Zachodniego, na którym ciążyło dotąd odium rubieży Rzeczpospolitej. W Internecie nie ma prowincji, jest co najwyżej prowincjonalne myślenie. Tego na pewno musimy się pozbyć. Mamy się już czym chwalić: zachodniopomorskie firmy pracują przy największych kampaniach reklamowych w  Polsce, nasi graficy pracują na zlecenie klientów ze Skandynawii i  USA. Obsługujemy biura Komisji Europejskiej w  Brukseli. Szczecińskie wydawnictwa są doskonale znane w Berlinie. Jedna z prężnych szczecińskich agencji napisała aplikację, wykorzystaną

Fragment końcoworocznej wystawy prac studentów – ćwiczenie z Dekalogu („Nie będziesz miał bogów cudzych przede mną”)

Pięć epokowych fenomenów Po pierwsze, klienci agencji reklamowych zaczęli uważnie przyglądać się wydatkom na promocję i ciąć je tam, gdzie nie widać rezultatów. Klienci kategorycznie zażądali wymiernych efektów swoich wydatków, więc sztampowa reklama nie miała już szans. Po drugie, biznes, w ślad za młodym pokoleniem nabywców, przeniósł się do Internetu, gdzie reklama jest tańsza, a  zasięg i  skuteczność jest precyzyjnie mierzalna. Równocześnie rozkwitły technologie internetowe, pojawiły się Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

43


o izbie

KLASTER PRZEMYSŁÓW KREATYWNYCH

Fragment końcoworocznej wystawy prac studentów

Fotografie pracy „Foch” Agnieszki Soseńskiej, studentki II roku Multimediów

w  hollywoodzkiej superprodukcji „World War Z” z Bradem Pittem. Dalsze sukcesy są wyłącznie kwestią czasu. Warto tu podkreślić, że usługi oparte na wiedzy i  talencie twórców silnie wpływają na regionalną gospodarkę: tworzą miejsca pracy, akumulują kapitał, przyciągają inwestorów, budują wizerunek regionu, a  przede wszystkim tworzą wymierny zysk, który jest w  regionie reinwestowany lub konsumowany. Tylko w  ten sposób możemy szybko dogonić,

a nawet przegonić świat, który ciągle podnosi poprzeczkę. Specjalizacja = sukcesy Zachodniopomorskie szkolnictwo wyższe wyraźnie sprzyja rozwojowi branż kreatywnych. Z  pewnością nie musimy się martwić o przyszłość kadr dla reklamy i  designu. Na uwagę zasługuje nowoczesne spojrzenie władz szczecińskiej Akademii Sztuki na grafikę komercyjną i rozwój

tej dziedziny, warto docenić dokonania studentów wydziału Wzornictwa na Politechnice Koszalińskiej. Już dziś podejmowane są wspólne inicjatywy Klastra Przemysłów Kreatywnych oraz Wydziału Zarządzania i  Ekonomiki Usług Uniwersytetu Szczecińskiego, łączące dziedziny biznesu i świat nauki. Uruchamiane są też programy praktyk i  staży, co prędzej czy później zaowocuje wyższą jakością i rentownością świadczonych usług. Jeśli przyjąć, że dla zachodniopomorskich przereklama

44

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


o izbie

mysłów kreatywnych znajdzie się również wsparcie ze środków unijnych, to z  pewnością będziemy świadkami rozkwitu tej przyszłościowej branży. Zresztą nie jesteśmy jedyni. Na kreatywność stawia się w  całej Unii Europejskiej. Warto więc obserwować rozwój przemysłów kreatywnych na Pomorzu Zachodnim, ponieważ niedługo może być o nich głośno. Maciej Borowy Klaster Przemysłów Kreatywnych Fragment końcoworocznej wystawy prac studentów „Obrus”, praca Małgorzaty Goliszewskiej, studentki III roku Multimediów

KOMENTARZE

Magda Filipiuk Agencja Reklamowa Crosstown Z dużym zainteresowaniem obserwuję prace szczecińskich projektantów, szczególnie 2D i 3D. Wysoki poziom wykonywanych przez nich prac, podnosi poprzeczkę innym pracującym w zawodzie, co

dr hab. Waldemar Wojciechowski profesor nadzwyczajny Akademii Sztuki w Szczecinie, kierownik Katedry Nowych Mediów. Wraz z dr Aleksandrą Ska prowadzi Pracownię Komunikacji Wizualnej Studia w zakresie sztuk wizualnych na Akademii Sztuki w Szczecinie prowadzą w różnych kierunkach. Najciekawiej przedstawia się studiowanie multimediów. Studenci tej specjalności potrafią tworzyć komunikaty na artystycznym poziomie czystej

jest zjawiskiem bardzo pozytywnym. Jednak jakość prac wiąże się również ze zdobytą przez nich solidną podstawą, czyli teorią, którą projektanci zyskują studiując w naszym mieście – np.: na Akademii Sztuki, czy Zachodniopomorskim Uniwersytecie Technologicznym. Z roku na rok szczecińskie uczelnie opusz-

cza szereg zdolnych absolwentów, których kreatywne prace podbijają rynek nie tylko nasz lokalny i krajowy, ale dzięki wykorzystaniu Internetu konkurują z pracami projektantów z całego świata.

sztuki, posługując się przy tym najbardziej wyrafinowanymi cyfrowymi technikami rejestracji i edycji obrazu i dźwięku. Potrafią wykonać animowaną czołówkę filmową czy zaprojektować elektroniczne portfolio – ale także nakręcić i zmontować wideoklip do muzyki zaprzyjaźnionego zespołu czy stworzyć filmowe etiudy z niejednoznaczną fabułą na temat własnych snów.

denci poznają podstawy wszystkich zagadnień, po czym już od drugiego roku budują własny program studiów. Nasi studenci zdobywają nagrody w prestiżowych konkursach, w tym także w międzynarodowych konkursach dla profesjonalistów. W pierwszym numerze magazynu „SZUM”, pisma Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie szczecińskie Multimedia zostały ocenione – wraz z warszawskim kierunkiem Sztuka Mediów – jako najbardziej obiecujące w Polsce.

Program studiowania tej specjalności w naszej uczelni jest autorskim rodzajem artystyczno-dydaktycznego eksperymentu; w żadnej uczelni w Polsce nie uczy się multimediów w ten sposób. Na pierwszym roku stu-

Przyjmując na praktyki studentów do mojej agencji reklamowej, zauważam wzrost poziomu wiedzy jaki posiadają. Zdecydo-

Jestem przekonany, że w taki właśnie sposób edukowani młodzi artyści są znakomitymi kandydatami do pracy w branży kreatywnej

wanie ciekawiej współpracuje się z osobami, które posiadaną wiedzę teoretyczną odnajdują w praktyce. Również cieszy mnie zapotrzebowanie klientów na kreatywne rozwiązania w komunikacji marketingowej. Częściej możemy spotkać firmy, wykorzystujące ciekawe i oryginalne pomysły tych projektantów.

i reklamowej. Są nadzwyczaj kreatywni, a jednocześnie najbardziej abstrakcyjne idee potrafią zaprezentować za pomocą ciekawych obrazów – w postaci plakatów, trójwymiarowych obiektów, czy filmów. Podpisana w tym roku umowa w sprawie studenckich praktyk zawodowych pomiędzy Wydziałem Malarstwa i Nowych Mediów a Klastrem Przemysłów Kreatywnych przy Północnej Izbie Gospodarczej w Szczecinie dodatkowo umacnia nas w przekonaniu, że nasi absolwenci będą znakomicie przygotowani do zmierzenia się z wymaganiami współczesnego rynku pracy.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

45


prawo

Ochrona Prawna 96% firm w Polsce to mikrofirmy – zajmujemy w tej dziedzinie drugie miejsce w Unii Europejskiej. Jest to więc sektor, który rozwija się prężnie mając przed sobą znakomite perspektywy. Jest to także sektor, który jest czuły na zdarzenia związane z czynnikami takimi, jak zaległe faktury i rosnąca ilość wierzycieli. Lekiem na te problemy może być ubezpieczenie Ochrony Prawnej. Twoja firma jest bezpieczna

P

ewność o  bezpieczeństwo pracowników, ale także o  sytuacje związane z  funkcjonowaniem firmy i  jej statusem prawnym często spędzają sen z  powiem przedsiębiorcom. Teraz pojawia się rozwiązanie które reguluje wiele kwestii i pozwala nam prowadzić bezpieczna działalność gospodarczą. Ubezpieczenie Ochrony Prawnej obejmuje wiele zdarzeń, mogących mieć miejsce w firmie m.in.: zniszczenie mienia firmowego przez pracownika, kontrahenta, zarzut niewypełniania przepisów BHP, naruszenie praw pracowników; wypadek przy pracy; spór z pracownikiem o  zwolnienie z  pracy, wynagrodzenie, dys46

– mocnym wsparciem

kryminację, ujawnienie tajemnicy handlowej; spór z ZUS-em; spór z Ubezpieczycielem; zanieczyszczenie środowiska. Przedsiębiorcy bardziej świadomi Polisy ubezpieczenia Ochrony Prawnej cieszą się największym zainteresowaniem wśród grup zawodowych, które odczuwają ryzyko związane z  wykonywaną pracą czy pełnioną funkcją. Mają oni wyższą świadomość prawną i  czują silniejszą potrzebę ochrony. W tej grupie znajdują się przedsiębiorcy, którzy stykają się nie tylko z olbrzymią ilością przepisów prawnych, ale także nieuczciwością kontrahentów. Coraz więcej firm szuka i znajduje realne wsparcie w pro-

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

biznesu dukcie jakim jest Ochrona Prawna. Ubezpieczeniem w  ramach Ochrony Prawnej Biznes objęte są całe firmy, a  także przedsiębiorca wymieniony na polisie, członkowie zarządu i  prokurenci oraz pracownicy w  ramach wykonywania swoich obowiązków pracowniczych – mówi Agnieszka Jagodzińska – Dyrektor Oddziału Concordii Ubezpieczenia w Szczecinie. Wierzytelność pod kontrolą Przedsiębiorca może skorzystać z  unikalnego na polskim rynku rozwiązania Ochrony Prawnej Wierzytelności. – Ubezpieczenie to w  dzisiejszych czasach przydaje się szczególnie Klientom z sektora MSP.


prawo

K O MEN T A R ZE Zalety posiadania Ubezpieczenia Ochrony Prawnej przez firmy są niezaprzeczalne. Zwracam na to szczególną uwagę, ze względu na moją działalność jako eksperta rynku nieruchomości, konieczność ubezpieczenia ochrony prawnej tytułu prawnego nieruchomości oraz ekspektatywy. Wielokrotnie z  powodu niezależnego od pośrednika, geodety czy rzeczoznawcy majątkowego, w  obrocie nieruchomościami ma się do czynienia z  nieuczciwym lub nieświadomym wad prawnych nieruchomości sprzedawcą. Bywa, że o prawo do nieruchomości trzeba walczyć na drodze sądowej. A to kosztuje. Może to dotyczyć braku dostępu nieruchomości do drogi publicznej, nieprawidłowo sporządzonej umowy lub księgi wieczystej, błędnego lub nierzetelnego opisu nieruchomości, obniżenia wartości nieruchomości poprzez zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego itp. Do tego pojęcie ekspektatywy czyli prawa oczekiwanego w doktrynie i judyktaturze np. prawa polskiego i niemieckiego tak się różnią, że lepiej posiadać ubezpieczenie ochrony prawnej. W tej dziedzinie mamy do czynienia z kwotami liczonymi w dziesiątkach a niekiedy i setkach milionów złotych. Andrzej Kamrowski – właściciel Wind Estate

W  ciągu ostatnich trzech lat okres spłaty należności w sektorze przedsiębiorstw wydłużył się średnio o tydzień, wzrosła też ilość upadłości firm – mówi Agnieszka Jagodzińska. – Dzięki OP Wierzytelności wspieramy Klienta w przypadku niewypłacalności jego kontrahentów. Pomoc Prawnika w takim przypadku polega na udzieleniu telefonicznej porady lub pisemnej opinii prawnej, sporządzeniu wezwania do zapłaty czy pozwu – dodaje Jagodzińska. Ochrona może być rozszerzona o spory wynikające z praw rzeczowych, stosunku najmu, dzierżawy nieruchomości danej firmy, albo jej pomieszczeń. Równość praw Skala działalności przedsiębiorstw sektora MSP nie zmusza do zatrudniania prawnika, jednakże w  niektórych sytuacjach pomoc prawna może pozwolić spojrzeć na dany problem z perspektywy specjalisty. Ponadto, w razie sporu prawnego, Ubezpieczenie Ochrony Prawnej zapewni przedsiębiorcy zwrot kosztów sądowych, które w dzisiejszych realiach są bardzo wysokie. Ubezpieczenie tego typu daje równość podmiotom w sporach z ekonomicznie silniejszymi przeciwnikami, np. bogatymi firmami, czy organami państwa. Innym problemem są wysokie koszty ubezpieczenia należności oraz dość skomplikowane procedury związane z obsługą tego ubezpieczenia. Jeśli nawet mali i  średni przedsiębiorcy zdecydują się na skorzystanie z  usług firm windykacyjnych trafiają na barierę w dostępie do dobrej oferty. Okazuje się bowiem, że korzystne stawki prowizji i możliwość negocjacji zarezerwowane są właściwie tylko dla większych podmiotów, które dokonują dużych lub stałych zleceń. Magdalena Kaniewska Biuro Prasowe Concordii Ubezpieczenia

Oczywiście moja firma korzysta z  ubezpieczenia Ochrony Prawnej. W  przypadku naszej branży jest to obowiązkowe ubezpieczenie, jednak moim zdaniem również bardzo potrzebne. Takie ubezpieczenie chroni Przedsiębiorcę, ale także zabezpiecza interesy naszych Klientów. Współpracujemy z wieloma osobami, w tym z maklerami innych biur i choć w mojej Firmie pracownicy wykonują wyłącznie czynności pomocnicze, a każda umowa finalnie przechodzi przez moje ręce, nie zmienia to faktu, że wolę być ubezpieczona. Zawsze staram się ograniczyć ryzyko do minimum. Myślę, że mogę czuć się pewnie ponieważ sama mam licencję i robię interesy wyłącznie z osobami, do których mam zaufanie, a mimo wszystko mam wykupiony rozszerzony zakres ze względu na to, że również uczestniczę w pośrednictwie kredytowym. Jestem szczęśliwa ponieważ jeszcze nigdy nie zdarzyło mi się korzystać z tego ubezpieczenia i mam nadzieję, że tak zostanie. Anna Zabłocka – Anna Zabłocka Nieruchomości Ochrona prawna w szerszym zakresie jest istotnym elementem w prowadzonej przeze mnie działalności gospodarczej. Doprowadzenie danej sprawy pod rozstrzygnięcie sądu jest najprostszym rozwiązaniem, lecz nie tanim. Zapominamy bowiem, iż z pozwem związane są opłaty, wynagrodzenie pełnomocnika, koszty egzekucji, by na końcu po kilku latach dowiedzieć się, że egzekucja jest bezskuteczna, dłużnik ma wielu wierzycieli, a należności jak nie było tak nie ma. W swojej działalności korzystam z konsultacji prawnych, analiz prawnych, czy zwyczajnego doradztwa, w ramach których to usług prawniczych, szacujemy wspólnie z moim adwokatem ryzyko transakcji, szukamy dobrych zabezpieczeń, dobrych zapisów w umowach, nie zmierzających do udowodnienia drugiej stronie wyższości, ale dających równe prawa stronom. Istotna jest także weryfikacja kontrahenta z udziałem adwokata, która pozwala ocenić jego doświadczenie, opinię jaką się cieszy, czy możliwości ekonomiczne podjęcia się określonego zobowiązania. Te wszystkie działania pozwalają w istotnym stopniu niwelować ryzyko związania się umową z niesolidnym partnerem gospodarczym. Tym samym, mimo ubezpieczenia działalności w ramach ochrony prawnej, korzystam z tej instytucji bardzo sporadycznie. To właśnie dobre przygotowanie się do kontraktu, przy udziale adwokata, przy jego wsparciu wiedzą i doświadczeniem oraz umiejętnościom wyczucia rynku z punktu widzenia ochrony prawnej, dają mi poczucie bezpieczeństwa i jak z mojego doświadczenia wynika, bezpieczeństwo takie dają. Korzystanie z pomocy adwokata w mojej działalności jest czynnością, która towarzyszy mi w każdym moim przedsięwzięciu. Usługi doradcze stanowią i moim zdaniem powinny stanowić element niezbędny w obrocie gospodarczym. Adam Orszulak – AO Nieruchomości Adam Orszulak

– Ubezpieczenie to w dzisiejszych czasach przydaje się szczególnie Klientom z sektora MSP. W ciągu ostatnich trzech lat okres spłaty należności w sektorze przedsiębiorstw wydłużył się średnio o  tydzień, wzrosła też ilość upadłości firm – mówi Agnieszka Jagodzińska. Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

47


FIRMOWE KNOW-HOW

Czy na pewno wiesz, kim są

odbiorcy Twojej marki?

48

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


FIRMOWE KNOW-HOW

Podstawowym krokiem w budowaniu silnej marki jest określenie odbiorców, którzy będą najmocniej zainteresowani Twoimi produktami i usługami. Przedstawiamy, jak w pięciu krokach zrobić to najlepiej.

KOMENTARZ EKSPERTA:

Dlaczego poznanie naszej grupy docelowej jest tak ważne?

Wiedza na temat grupy docelowej to większa skuteczność i precyzyjność w działaniu. To również spora oszczędność czasu. Odpowiednie poznanie naszych klientów jest czynnikiem wyjściowym dla wszelkich działań biznesowych. Nasze produkty lub usługi powinny być odpowiedzią na zainteresowanie, gusta oraz potrzeby przyszłych odbiorców naszej marki. Znajomość targetu jest niezbędna w doborze takich marketingowych narzędzi, jak język i sposób komunikacji, miejsce czy treść reklam. Również każdy element naszej strony internetowej, nawet krój czcionki, powinien przemawiać do naszej grupy docelowej. Dla przykładu wystarczy porównać serwisy dwóch marek odzieżowych, Cropp i Vistuli. Różnice w wyglądzie tych witryn nie są przypadkowe i wynikają

W

ykonaj następujące kroki, aby dokładnie określić grupy docelowe dla swojej marki oraz reakcje, jakie chciałbyś wywołać dzięki komunikacji.

Przeprowadź badania

Przed przystąpieniem do określenia grup docelowych dla swojej marki, dowiedz się jak najwięcej o  jej odbiorcach. Wiedzę na temat: potrzeb, motywacji, barier, emocji, ukrytych motywów działań, wyborów, wzorów myślenia, przyzwyczajeń czy ilości konsumentów, którzy korzystają z  danych produktów pozyskasz dzięki badaniom ilościowym i jakościowym. Inne źródła informacji o  konsumentach: opracowania naukowe, statystyki,

z potrzeby dotarcia do odmiennych, zindywidualizowanych grup odbiorców. Dzięki wnikliwym badaniom targetu będziemy mieć pewność, że nasza reklama trafi do odpowiednich osób, a więc będzie bardziej skuteczna. Zasada ta dotyczy także wszystkich kampanii internetowych, np. linków sponsorowanych AdWords. Jeśli nie jesteśmy w stanie sami przeprowadzić badań grupy docelowej, możemy zlecić je profesjonalistom. Krzysztof Lebdowicz Dyrektor Zarządzający w agencji marketingu internetowego AdHelp, www.adhelp.pl

zestawienia i badania od instytucji badawczych, uczelni, organizacji non-profit, ośrodków lokalnych, a  także lokalne media. W skaz ó wka

Badania przeprowadzić możesz zarówno przed zaprojektowaniem marki, jak i wtedy, gdy ona już istnieje (dzięki temu dowiesz się, czy powinieneś zmienić grupę docelową).

Przykład: Bose – producent wysokiej klasy ekskluzywnych systemów nagłaśniających. Firma swoją komunikację kierowała do młodych ludzi. Jej managerowie uważali tę grupę za docelową dla

marki z racji tego, że dużą jej część stanowią osoby zainteresowane muzyką. W  związku z  brakiem efektów kampanii promocyjnych, producent postanowił przeprowadzić badania wśród swoich klientów. Po przeanalizowaniu ankiet okazało się, że najwięcej swoich produktów Bose sprzedaje osobom w  średnim wieku, o wysokim statusie materialnym. Producent szybko zareagował na wyniki badań i  zmienił swoje działania marketingowe oraz kanały dystrybucji.

Podziel odbiorców swojej marki na kategorie

Dysponując wynikami badań i mając wstępny opis potencjalnych odbiorców

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

49


FIRMOWE KNOW-HOW swojej marki, podziel ich na trzy podstawowe kategorie. Główny target Odbiorcy, u  których Twoja marka ma wywoływać oczekiwaną reakcję. Liderzy opinii i opiniotwórcze źródła Odbiorcy, którzy mogą oddziaływać na poglądy, preferencje, a w konsekwencji decyzje zakupowe Twoich potencjalnych klientów. Gatekeeperzy („bramkarze”) Odbiorcy, którzy mogą ułatwić lub uniemożliwić kontakt potencjalnych klientów z Twoją marką. W skaz ó wka

Pamiętaj, że odbiorcy Twojej marki to nie tylko główni klienci.

Przykład: OldSpice – producent kosmetyków. Kilka lat temu komunikacja marki OldSpice skierowana była do dojrzałych, starszych mężczyzn. W  Polsce produkty tej firmy kojarzyły się z  dobrą, bo zachodnią, jakością. Na przełomie lat 80-tych i 90-tych stały się atrybutem dżentelmena, macho. Komunikacja marki napotkała na bariery w  postaci przemian społecznych i kulturowych. Media (opiniotwórcze źródła) informowały o  tym, że jeszcze do niedawna popularne wzorce mężczyzn wyszły z mody. Typ macho stał się obiektem kpin. Pozycja produktów OldSpice na rynku zaczęła maleć. Producenci za cel postawili sobie wywołanie zainteresowania marką wśród nowej grupy docelowej – młodszych mężczyzn (główny target). Komunikacja marki OldSpice zaczęła być zabawna, a  nawet wesołkowata, nieco arogancka i prowokacyjna.

50

W  2012 r. pod wpływem skargi do mediów Komisja Etyki Reklamy (gatekeeper) uznała, że telewizyjna reklama produktu marki OldSpice, w  której występuje umięśniony, czarnoskóry bohater, dyskryminuje zwykłych mężczyzn. (Na świecie zarzucano jej także rasizm). Rada Reklamy (gatekeeper) nakazała zmianę jednego z fragmentów spotu. „Ocenzurowana” wersja reklamy mogła pojawić się w mediach.

Określ, jakie reakcje chcesz wywołać za pomocą komunikacji

Identyfikacja trzech grup docelowych ułatwia ustalenie, jak komunikacja dotycząca marki ma wpływać na zachowanie odbiorców. Budując silną markę musisz ustalić, jakie reakcje powinna wywoływać wśród konsumentów. Najłatwiej zrobisz to odpowiadając na pytanie: do czego, za pomocą komunikacji, chcę przekonać każdą z moich grup docelowych?

W skaz ó wka

Komunikację musisz dopasować do każdej z trzech kategorii odbiorców.

użytkowników, którzy będą czytali, komentowali i  polecali innym treści, a  więc menadżerów i  specjalistów zarządzających firmami telekomunikacyjnymi, zmieniono styl, rodzaj i  tematykę artykułów pojawiających się na portalu. Do nowej grupy docelowej dostosowano także działania promocyjne i  kanały komunikacji. Od 2006 roku większość publikowanych w serwisie treści skierowana jest do specjalistów.

Podziel swoich odbiorców na segmenty i wybierz docelową grupę priorytetową

Aby komunikacja z odbiorcami Twojej marki była jak najbardziej efektywna, podziel ich na segmenty. Podgrupy odbiorców swojej marki wyodrębnisz dzięki kryteriom społeczno-demograficznym i psychograficznym, jak: dochód, wiek, płeć, miejsce do życia, rozrywki, postawy, przekonania, wartości itd. Po dokonaniu podziału odbiorców na segmenty zdecyduj, które z  nich są dla Ciebie priorytetowe. W skaz ó wka

Przykład: GSMONLINE.PL – serwis internetowy, który powstał w 1999 roku. Aby zainteresować portalem wybraną grupę docelową, czyli internautów i klientów sieci komórkowych, publikowano w  nim najnowsze informacje o  tematyce teleinformatycznej. Po kilku latach okazało się, że ilość odbiorców z dotychczasowej grupy docelowej maleje. Chcąc pozyskać nowych

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

Motywacje i bariery, które określiłeś to elementy, które musisz wziąć pod uwagę w swojej strategii komunikacji.

Przykład: Cropp – marka odzieżowa. W jej ofercie znajdują się także akcesoria dodatkowe i obuwie. Odbiorcami marki są zarówno mężczyźni, jak i  kobiety, będący mieszkań-


Zrozum motywację i bariery w korzystaniu z Twojej marki

z  nimi związanych jest istotnym punktem w  budowaniu komunikacji Twojej marki. • Motywacje – powody, dla których dana grupa odbiorców podejmuje działania, aby zrealizować swoje potrzeby. • Bariery – przeszkody, które powstrzymują grupę docelową przed skorzystaniem z Twojej marki. Skuteczna komunikacja dotycząca Twojej marki powinna wywoływać reakcje, które zgodne są z  tym, co motywuje odbiorców i  rozwiewać wszelkie wątpliwości poszczególnych grup docelowych.

Przykład: House – młodzieżowa marka odzieżowa. Jej oferta obejmuje nie tylko odzież, ale też akcesoria dodatkowe i  obuwie. Jej grupą docelową są osoby w wieku 13-25 lat. Swoją komunikację marka kieruje do osób, które cenią relacje z  rówieśnikami i  przyjemne spędzanie wolnego czasu, a  także które strojem chcą wyrazić, że muzyka jest dla nich źródłem inspiracji i elementem życia. Grupę docelową marka motywuje do zakupu produktów poprzez podkreślanie w  komunikacji, że jej oferta jest zgodna z  obowiązującymi światowymi modowymi trendami. Ponad to marka informuW skaz ó wka jąc o adekwatności aktualnych kolekcji do Niektóre segmenty odbiorców danego sezonu, wyrabia w swoich odbiormogą być bardziej niż inne nawyk regularnych zakupów. ziękujemy cach Państwu za tak liczne przybycie i aktywny chętne do korzystania z Twoudział w debacie z Adamem Szejnfeldem, która odbyła ich produktów/usług. Zdecyduj, Anna Duda się 18 marca w hotelu Gromada w ramach Newswena które chcesz oddziaływać copywriter klubu w Grupie Brandoo w pierwszej kolejności i które eka. Podczas spotkania rozmawiano o  deregulacji w  dziewww.brandoo.pl mogą stać się Twoimi stałymi dzinie gospodarki, o możliwościach małego przedsiębiorcy klientami. w  2013 roku, patriotyzmie gospodarczym czy też nowych rozwiązaniach związanych z czasem pracy pracowników.

Klub newsweeka w Koszalinie D

gościł Adama Szejnfelda

Zrozumienie powodów, dla których odbiorcy korzystają z  Twoich produktów i  usług, a  także określenie barier, które uniemożliwiają im podjęcie akcji

rEKlAmA reklama

ZAchodniopomorsKi Przedsiębiorca prZedsiębiorcA I nr 04/2013 02/2013 Zachodniopomorski

81 51

PodPAtrzonE / PodSŁUChAnE FIRMOWE KNOW-HOW

cami miast w  Polsce i  innych krajach Europy, którzy lubią spędzać wolny czas w  przestrzeni miejskiej: klubach, pubach, modnych miejscach. Jest to marka skierowana do indywidualistów, którzy przez swój ubiór chcą wyrazić własne poglądy, zamanifestować niezależność, wyglądać modnie, pokazać, że mają niebanalny styl i którzy lubią wyraziste wzornictwo. Docelową grupą priorytetową marki Cropp są jednak klienci w  wieku 13-25 lat. Komunikacja marki została dostosowana do poziomu ich wiedzy, wykształcenia, zainteresowań, a także języka, którego używają.


FIRMOWE KNOW-HOW

Emerytura? Licz na siebie!

Logicznie rozumując sprawa ma się tak: mało ludzi pracujących oznacza dużo ludzi nie pracujących. Ten sam temat inaczej: małe składki emerytalne oznaczają jeszcze mniejsze emerytury. Rozwiązanie: więcej dzieci – ale tych nie ma lub uciekają za granicę. Rozwiązanie drugie: licz na siebie, państwo nic samo nie da. O patowych sytuacjach i możliwych rozwiązaniach rozmawiamy z Zygmuntem Farasiem, przedstawicielem ERGO. Politycy mówiąc o  emeryturach co pewien czas używają określenia „stopa zastąpienia”, czyli stosunek ostatniej wypłaty do pierwszej emerytury. Wiadomo jaka ona będzie w momencie gdy będziemy przechodzić na emeryturę? Zygmunt Faraś: Gdybym miał szklaną kulę to bym wiedział. Tego nie da się określić w  czasie. Dziś można powiedzieć, że jest to ok. 55–60%. Ale za lat dwadzieścia może to być już tylko 25-30%, czyli delikatnie mówiąc „biednie”. Zresztą jest to dość prawdopodobne, biorąc pod uwagę dane demograficzne naszego społeczeństwa. Matki Polki rodzą za mało Polaków? Matki Polki są wspaniałe, lecz z roku na rok nie tylko jest nas mniej, ale też wielu młodych Polaków wyjeżdża z  kraju. Matki Polki także. Opłaca się im zakładać własne rodziny poza granicami co pogłębia tylko kryzys demograficzny w  Polsce. A  kryzys demograficzny rodzi w  konsekwencji kryzys państwa, możliwe dalsze kryzysy ekonomiczne, a  na pewno kryzys naszego systemu emerytalnego, który został oparty o umowę pokoleniową…Tylko, że młode pokolenie nie jest w  stanie jej wypełnić, czego zresztą nie można mu mieć za złe. Problem jednak pozostaje. Umowa pokoleniowa, czyli dzieci pracują na emeryturę rodziców? Tak. Wymyślił ją kanclerz Otto von Bismarck w  XIX wieku. Był moment, 52

Kryzys demograficzny rodzi w konsekwencji kryzys państwa, możliwe dalsze kryzysy ekonomiczne, a na pewno kryzys naszego systemu emerytalnego. gdy funkcjonowała, ponieważ rodzice mieli dwójkę, czasem trójkę lub czwórkę dzieci. Po wojnie wcale nie był to taki rzadki model. Dzisiaj bliżej nam do modelu amerykańskiego czyli dwa plus jeden plus pies. Pies, oczywiście, nie da nikomu emerytury… A dzieci jest za mało, żeby utrzymywały rodziców… Niestety, już w  tym roku więcej Polaków umrze niż się urodzi. Niebawem wielu z nas osiągnie wiek emerytalny i  takich osób będzie więcej niż tych pracujących. Co to oznacza? Że na jednego pracującego będzie przypadało na przykład dwóch emerytów. Obecnie nasze składki do ZUS-u są przeznaczane na wypłaty bieżących świadczeń. Rodzi się pytanie: jakie pieniądze będą przeznaczane na emerytury za powiedzmy 30 lat? Skąd je wziąć? Cóż…Państwo na pewno rozwiąże ten problem. Państwa nie stać na taki problem. Co roku państwo dotuje ZUS gigantycznym

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


FIRMOWE KNOW-HOW

zachodniopomorSkie zastrzykiem gotówki, ale jeśli przya. słomski będzie Fot. pobierających świadczenia, ten zastrzyk będzie zasilany pieniędzmi z  podniesionych podatków. Czyli na niskie emerytury będziemy płacić w sumie wyższe, większe pieniądze. Sytuacja jest patowa, a model emerytalny, którym posługujemy się w dwudziestym pierwszym wieku pochodzi z  dziewiętnastowiecznego sposobu myślenia. A  zatem, pojawia się pytanie: Jak żyć? Ponadczasowe przysłowie daje nam odpowiedź. Umiesz liczyć – licz na siebie. Każdy z  nas, w  momencie gdy pracuje, czyli zarabia pieniądze, powinien oszczędzać na swoją przyszłość. III filar? To jest bardzo szerokie pojęcie. Można Sytuacja jest patowa, a model inwestować w  dzieła sztuki, albo nieruchomości. Można kupować ziemię… emerytalny, którym W  ii kwartale br. w  Zachodniopomor- między 28,7 proc. a 25,6 proc.posłuto główTo wszystko z  reguły wiąże się z  dużymi skiem zatrudnienia nie miało ponad nie rezultat modelu transformacji, gujemy się w dwudziestym wydatkami jednorazowymi. Można jed103 tys. osób, w tym ponad 9 tys. absol- restrukturyzacji, dezindustrializacji. nak też odkładać miesięcznie na przykład pierwszym wieku pochodzi wentów uczelni wyższych. W  samym Liczba nowych, powstających miejsc dwieście lub trzysta złotych i  w  odposzczecinie liczba bezrobotnych szaco- pracy,z dziewiętnastowiecznego choćby w  ważnym dla regionu wiednio długim okresie czasu zbudowana jest na ok.18 tysięcy (stopa bez- sektorze usług, nie dorównuje jeszcze wać poważny kapitał na naszą przyszłość. sposobu myślenia. robocia-10,4 proc.).W czterech naszych liczbie miejsc pracy, które utraciliśmy Wybór rozwiązania zależy od każdego powiatach – łobeskim, białogardzkim, w  konsekwencji upadku kilkudziesięczłowieka. Jednemu zależy na samych pie- na ochronie rodziny, ktoś innych chce te choszczeńskim i  szczecineckim stopa ciu dużych przedsiębiorstw produkniądzach, na dużych zyskach, innemu na wszystkie korzyści połączyć w jeden probezrobocia w  maju kształtowała się cyjnych. kluczową kwestią są miejsca uzyskanych gwarancjach, jeszcze innemu gram…rozwiązań jest wiele. Ostatnio

mój Klient powiedział wprost, że w  tak niepewnych czasach interesują go dwie sprawy: pisemna gwarancja, że otrzyma pracy dla osób o  relatywnie niskich odpowiednie świadczenia emerytalne kwalifi kacjach, ponadto atrakcyjne oraz zabezpieczenie jego rodziny, gdyby miejsca absolwentów. co robićzda? w  wynikudlajakiegoś nieszczęśliwego

rzenia mógłjest jej utrzymywać. Te dwie Zawszenie ważna dobra diagnoza, prokwestie i kropka. gnoza i  terapia. Stworzenie centrum O  czym zakłada zatem należy pomyśleć NANK z definicji bieżącą,szukarobojąc zabezpieczenia? cząodpowiedniego współpracę z urzędami pracy, ponieważ i  ile onemamy poszukują nowych O tym lat, ile i jak długorozwiązań, możemy a przy tympieniądze, nagradzane za wyniki. Trzeodkładać na są czym nam zależy – czy na zyskach czy na gwarancjach, reklama

reklama

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

53


FIRMOWE KNOW-HOW sama Pani rozumie… Czyli lepiej zamieniać niepewność w  pewność, a  niebezpieczeństwo w bezpieczeństwo. Także finansowe. Zgoda, że nasze bezpieczeństwo jest najważniejsze a  zwłaszcza bezpieczeństwo finansowe. Ale co może pracodawca zrobić w tej sprawie?

czy na samej emeryturze czy również na ochronie najbliższych, czy mamy plany na naszą emeryturę, czy chcemy zabezpieczyć dzieci jeśli je mamy. Jeśli mój Klient mi o nich opowie, jestem w stanie dobrać odpowiednie rozwiązanie. Ale jeśli nie będę wiedział czego Klient chce, lub też nie będę w stanie zrozumieć jego potrzeb i motywów – wówczas trafię kulą w płot. Ale perspektywa odkładania pieniędzy przez 30, a może 40 lat jest ciężka do udźwignięcia. Przecież jeśli dziś nie jesteśmy pewni państw i polityków, to nie wiemy także czy nie przyjdzie kiedyś wojna, katastrofy naturalne, upadek walut…wtedy pieniądze mogą nie mieć znaczenia… Oj, jaka straszna wizja… Ma Pani rację, wszystko może się zdarzyć. Ludzkość nie

ma szklanej kuli i  nikt nie wie co wydarzy się za rok, dwa lub dziesięć. Nie mniej jednak w takim wypadku warto zabezpieczyć się od tego, że… nic się nie wydarzy. Bo jeśli nadal pieniądze będą miały znaczenie, a  my ich nie będziemy mieli, to

Można odkładać miesięcznie na przykład dwieście lub trzysta złotych i w odpowiednio długim okresie czasu zbudować poważny kapitał na naszą przyszłość. Wybór rozwiązania zależy od każdego człowieka.

Program jest skierowany do osób, którzy pragną zabezpieczyć siebie i  swojej rodzinie odpowiedni poziom życia również w  okresie po zakończeniu pracy zawodowej. Coraz częściej jednak pracodawcy zakładają takie programy dla swoich pracowników korzystając z możliwości obniżenia podatku dochodowego. Korzyści podatkowe to jedna sprawa ale nie mniej ważne jest utrzymanie zatrudnienia najlepszych pracowników. Pracodawca planując utrzymanie lub rozwój firmy nie powinien tej sprawy pominąć. Dziękuję za rozmowę. Zygmunt Faraś mail: zygmunt.faras@ergopro.com.pl tel: +48502157058; 39 913 43 31

Czy istnieje zatem sposób na wysoką emeryturę dla przedsiębiorcy? Północna Izba Gospodarcza, KANCELARIA FINANSOWA Ewy Karpisz-Dziadkowiec wraz z  instytucjami finansowymi zapraszają na szkolenie „ZMIANY W ZUS I OFE – wysoka emerytura dla PRZEDSIĘBIORCY”, które odbędzie się 15 października 2013 (wtorek) o godzinie 17:00 w Park Hotel (ul. Plantowa 1). Ilość miejsc jest limitowana, zainteresowane osoby prosimy o potwierdzenie uczestnictwa: biuro@kancelariaekd.pl lub telefonicznie: +48 603 170 564.

54

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


K O MEN T A R ZE

Maria Olszewska Dyrektor Placówki Partnerskiej Aviva w Szczecinie. Członek MDRT za 2007-2009 i 2011 rok Obecny system emerytalny ma już dawno ukończone 100 lat, trwa do dzisiaj w wielu krajach od czasu pomysłu Bismarcka a przecież tak bardzo zmienił się świat i ludzie. Gdy kanclerz Niemiec zdecydował, że emeryturę można wypłacać ludziom od 65. roku życia, takiego wieku dożywali wtedy tylko nieliczni, a jeżeli nawet dożywali, to nie więcej niż kilka lat zostawali na  garnuszku państwa. Od tego czasu średnia długość życia w Europie Zachodniej wzrosła o 20 lat i emeryci żyją coraz dłużej. Główne zasady systemu przetrwały jednak bez zmian. Za kilkanaście lat każdy pracujący Polak będzie musiał utrzymać siebie, rodzinę i jednego emeryta. Zmieniła się demografia, nie da się bardziej podnosić składki emerytalnej, ani dalej wydłużać wieku aktywności zawodowej, system emerytalny stworzony przez Bismarcka musi prę-

dzej czy później upaść. Grozi to trudną do wyobrażenia katastrofą finansową. Od czasu wprowadzenia OFE, część mojej emerytury pochodzić miała z  innego źródła niż składki młodszego pokolenia. Super, może ja nie zdążę odłożyć odpowiednią kwotę (wynagrodzi mi to ZUS), ale młode pokolenie, moi synowie, będą korzystać z  dwóch źródeł emerytalnych. Jeśli jedna z nich zawiedzie, podeprą się drugą. Może zdążą też stworzyć dla siebie prywatny kapitał na emeryturę, jak wielu naszych sąsiadów odwiedzających z laseczką polskie i nie tyko polskie kurorty… Wprowadzony wtedy system emerytalny, w części kapitałowy, wymagał żelaznej konsekwencji, czasu, aby można było odpowiednio ocenić realizację oczekiwań. No i niestety, nie dowiemy się, czy twórcy nowego systemu mieli rację…

Czy będziemy żałować, że nie odkładaliśmy każdej możliwej złotówki na lata starości? A  może warto zrobić rachunek sumienia, tym razem z  własnego egoizmu, czy właściwie zadbaliśmy o dobre relacje z własnymi dziećmi? Może Woody Allen miał rację mówiąc: „Jeśli chcesz rozśmieszyć Pana Boga opowiedz Mu o swoich planach”, ale od prawie 20. lat rozmawiam z moimi Klientami planujemy, liczymy: ile mam odkładać, od kiedy, ile muszę uzbierać, w jaki sposób? Wciąż jest aktualna myśl:„zwykle żyjemy za krótko, albo za długo”. Chyba najwyższy czas pomyśleć o tej drugiej alternatywie.

Marek Dąbrowski Dyrektor Oddziału Expander Advisors Sp. z o.o. Ostatnie zmiany w systemie emerytalnym czyli podwyższenie wieku emerytalnego i plany kolejnych zmian dają nam wyraźny sygnał. Nie możemy być pewni tego jaką emeryturę otrzymamy, kiedy to nastąpi, ani nawet czy w ogóle ją otrzymamy. Teoretycznie w wieku 67 lat zaczniemy otrzymywać świadczenie, którego wysokość będzie zależała od kwot zgromadzonych w ZUS-ie i OFE. Zdecydowana większość naszej emerytury zależy od salda konta w tej pierwszej instytucji. Problem polega jednak na tym, że ZUS nie gromadzi i  nie inwestuje pieniędzy, które trafiają do niego

w postaci składek. Nie ma on oszczędności lecz po prostu składki młodych Polaków przeznacza od razu na wpłatę emerytur ich rodziców i dziadków. To czy wystarczy mu pieniędzy zależy więc od tego ilu jest emerytów i ilu pracujących. W  przyszłości będzie jednak coraz trudniej, gdyż mamy bardzo niski wskaźnik dzietności. W  rezultacie coraz mniejsza liczba pracujących będzie musiała utrzymywać liczną grupę emerytów. ZUS będzie musiał więc coraz bardziej się zadłużać lub składki emerytalne będą musiały istotnie wzrosnąć albo konieczne będzie wypła-

canie bardzo niskich emerytur. Obecnie emerytalna przyszłości obecnych trzydziesto – czy czterdziestolatków nie wygląda niestety zbyt różowo. Aby spać spokojnie powinni oni samodzielnie odkładać część dochodów z  myślą o  emeryturze. Takie oszczędności pozwolą im utrzymać na emeryturze taki poziom życia do jakiego się przyzwyczaili. reklama

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

55

FIRMOWE KNOW-HOW

Wszystkie znaki na niebie i ziemi wskazują, że nasze przyszłe emerytury sa w poważnym niebezpieczeństwie. Powodów zaniepokojenia może być wiele; demografia ma się coraz gorzej, Zakład Ubezpieczen Społecznych zajmuje się gromadzeniem pieniędzy, a nie ich inwestowaniem. Podwyższenie wieku emerytalnego również jest próba ratowania juz teraz bardzo złej sytuacji. O emerytalne prognozy na przyszłość zapytaliśmy przedsębiorców związanych z Północną Izba Gospodarczą.


FIRMOWE KNOW-HOW

Doradztwo techniczne

... czyli radzimy sobie z problemami ICT Jak wiadomo komunikacja informatyczna w przedsiębiorstwie to ważna sprawa, kiedy ona szwankuje trudno o  dobre wykonanie zadania. Budując infrastrukturę naszego przedsiębiorstwa warto wiedzieć, że powodzenie działania zależy od wielu elementów i wystarczy, że jeden z nich będzie działać nieprawidłowo, by praca innych była zakłócona.

Komunikacja to podstawa Wydawałoby się, że problemy z  tak prozaiczną sprawą jak komunikacja międzyludzka, w kontekście ICT w firmie nie powinny występować. Mamy przecież tak wiele narzędzi informatycznych: maile, komunikatory, rozwiązania WWW, gdzie możemy przekazać problem informatykom, które powinny ułatwić komunikację ITIL – Info r m między „zwykłymi” ation Tech structure n o l L o ib g y użytkownikami zasor a In r y – czyli „ frajak efekt z b ió y bów informatycznych w r usługi inf nie i  skutecznie zaleceń, w  firmie a  informatyszą wersjąormatyczne. Prace oferować kami. Jednak jeśli bliżej XX wieku  rozpoczęto w  poł nad pierwprzyjrzeć się temu zjaadministr w Wielkiej Brytanii  owie  lat 80 wisku, występuje szereg acji rządow na zlecenie niedomówień, a co za tym ej. idzie również problemów Pierwsza k s związanych z  komunikaią żka “Help się w  1989 D e s   k cją. Często nieświadomi r ” o wano drug ku. W  roku 200  ukazała przecież użytkownicy, genew dwóch gł ą wersję bibliote 1 opublikorują wiele nieprecyzyjnych 2007 opub ównych publikacjacki, opisaną komunikatów i  przekazów, likowano w h a  w  konsekwencji powodują ersję trze, a w roku cią.” niejako wydłużenie procesu np. realizacji zgłoszenia o awarii komputera. Z drugiej strony, informatycy b ę d ą c przyzwyczajonym już do lakoniczności przekazów od użytkowników, bagatelizują je. Problem komunikacji starano się od wielu lat zidentyfikować i  znaleźć rozwiązanie w  postaci konkretnych zaleceń do zastosowania w dowolnej firmie dla użytkowników oraz 56

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


reklama rEKlAmA

Zachodniopomorski ZAchodniopomorsKi Przedsiębiorca prZedsiębiorcA I nr 04/2013 02/2013

57 11

rAPort PIG FIRMOWE KNOW-HOW

Problemy z  aplikacjami – do tej grupy Niewątpliwie należy położyć nacisk w firmie informatyków. Powstał szereg kodeksów Anna prokop – Ks service sp. z o.o. postępowania dla działów informatyki. Jed- zaliczamy wszystkie awarie systemów ope- na wygospodarowanie czasu, a  co za tym moimbiurowych, zdaniem zmiany na celu uspraww  Polsce jestjest z  roku rok coraz większymawarie proble-aplikacji idzie również odpowiednich ludzi, do weryracyjnych, czy mające nymBezrobocie z najpopularniejszych ITIL na – Infornienie działania Urzędów Pracy są konieczne. mem. dotyka również nasze województwo, co niekorzystnie mation Technology Infrastructure Library wreszcie aplikacji o znaczeniu biznesowym. fikowania działania serwerów oraz usług na była efektywna wpływa zarówno społeczne, nich pracujących, które są najczęściej zna– czyli „zbiór zaleceń,najaknastroje efektywnie i sku- jak i  polityczne. Coraz Aby aktywizacja bezrobotnych niezbędna jest współpraca Państwa z podmioczęściej słyszy się wśród młodych ludzi naszego województwa, czące i szkodzące działaniu firmy. tecznie oferować usługi informatyczne. tami prywatnymi, które te miejsca pracy ofeże jedynym rozwiązaniem problemu braku Do pracy,typowych czy też braku problemów Problemy z  infrastrukturą sieciową – Wdrożenie tego zbioru zasad, zarówno rują, oraz wspieranie tych podmiotów w realiperspektyw na rozwój jest wyjazd – czy to z  regionu, czy kraju. urządzenia aktywne oraz zastosowana infrawśród użytkowników w firmie jak i w Dzia- stricte ICT w firmie, możemy zowaniu polityki pracy. można jednak zakładać, że takie nastawienie to samospełniastruktura pasywna często są marginalizołachjąca Informatyki, gwarantuje m.in. standazupełnie inną, ale równie ważną kwestią, jest wypromowanie naszego się przepowiednia. Stwierdzenie, że nie zaliczyć: ma pracy powoduje wane w firmie. A przecież okablowanie wraz ryzację i normalizację procesu komunikacji regionu przez lokalne władze jako przyjaznego dla przedsiębiorców. odpływ specjalistów z regionu. to z kolei hamuje inwestycje. Ich switch, router,współstanowią między dowolnym działememigracji firmy, a wykształconych służ- • problemy Bez nowych inwestycji w z urządzeniami regionie nawet typu najlepsza strategia brak zaś jest przyczyną i  chętnych dosprzętowe niejako krwioobieg informatyczny bami informatycznymi pracy Urzędów Pracy z przedsiębiorstwami nie będzie skuteczna. w  każpracy pracowników. odpowiedzialnymi • problemy z aplikacjami dym przedsiębiorstwie. Zastosowane najza dostarczanie wysoce jakościowych usług. • problemy z infrastrukturą tańsze urządzenia, a  co za tym idzie awaZdzisław szczepaniak – Agencja pracy socpoL Problemy w sferze ICT ryjneSzczecina rozwiązania, serwerową strategii Państwa dla rozwoju i woje-bo przecież „jakoś” sieć Istotnym czynnikiem skali bezrobocia w województwie zachodniodziała, wpływają wództwa zachodniopomorskiego, musimynatoszybkość przetwarzanej pomorskim stanowi brakwystąpić dużych zakładów Ich likwiProblemów jakie mogą jest bar-produkcyjnych. • problemy z infrastrukturą zrozumieć – nie znaczy,informacji. pogodzić się. rynek dacja pociągnęła za sobą zanik bezpośrednich stanowisk i  doprodzo wiele. Ich identyfikacja może spowodoKonkludując – pamiętajmy, iż zgodnie szczeciński jest ubogi w oferty pracy, nie dający wadziła do drastycznego zubożenia oferty dla małych i  średnich sieciową wać, że zostaną one szybko wyeliminowane, możliwości rozwojowych dla absolwentów firm. W konsekwencji lawinowo upadały czy uległy likwidacji. duża z jedną z maksym Murphy`ego – „Jeśli coś a firma czy przedsiębiorstwo bez problemów szkół wyższych. dla absolwentów uczelni część została przebranżowiona, często z  nie najlepszym skutkiem. może pójść źle, to z pewnością pójdzie źle.” wróci do dalszejjest efektywnej pracy. Jakiei średnich pro- firm, które oparły się humanistycznych oferty pracy występują ślaoczywiście, spora liczba małych Bądźmy lepiej na to przygotowani… blemy najczęściej? dowo, odpowiednio dla absolwentów wyższych technicznych, problemem jest złejwystępują koniunkturze i zupełnie dobrze sobie radzą trudnym rynku. W naprzypadku takich awarii, Autor: Jakub Talewski. Problemy sprzętowe tej szanse grupyrozwoju dzięki inicjatywie brak doświadczenia. Jest to odrębny problem wymagający głębszej Powstają nowe, znajdując–dlado siebie przygotowane narzędzia informatyczne, Współwłaściciel w spółce możemy zaliczyć wszystkie awarie podzeanalizy i szybkiego przeciwdziałania. i przedsiębiorczości ich managerów. umożliwiają szybką reinstalację aplikacji MIKROSERWIS Istnieje kilka branż dość dobrze funkcjonujących, gdzie zapotrzebowaJednak, Szczecin jak i znakomita częśćdruwojewództwa zachodniopospołów komputera, awarie urządzeń lub ich szybkie odtworzenie. blisko transportu 15 lat zajmujekrasię admibranża morskiego, historycznie ujmując, rozwój kujących, skanujących, monitorów. Część zawdzięczały przyjaznej nie na pracowników jest duże, jedną z nich jest Od nistrowaniem, jak i  dostarczaniem Problemy z infrastrukturą serwerową – do jowego i międzynarodowego, tutaj sytuacja jest raczej zbilansowana. polityce państwa. Czy dzisiaj możemy dostrzec zainteresowanie usterek wynika z  nieprawidłowego użytusług informatycznych dla przedsięnajczęstszych awarii obszarze dochotroszeczkę gorzej z jakością wzajemnego wywiązywania się z umów. władz urządzeń, państwowych problemami naszego województwa, tego nie w tym biorstw i  instytucji. Entuzjasta rozkowania uszkodzeń prądowych, dzi w  wyniku: braku stałego monitoringu nie odkrywam nowego lądu twierdząc, że poprawa sytuacji na Spodostrzegamy, a dostrzegamy z coraz większą ostrością rosnącą skalę wiązań i technologii Microsoft. braku cyklicznych konserwacji. Remedium na łecznie –troskę Członek Państwa, Zarządu w Klubie rynkudziałających pracy może nastąpić gdy pracodawca odczuje bezrobocia. Władze naszego województwa, systemu miasta z serwerowego pewnością oraz to wdrożenie instrukcji stanowiskowych Piłkarskim Gwardia Koszalin. nim usług gospodari aplikacji lubobniży nonszalancji admikoszty pracownicze, stworzy rzeczywiste warunki w których podejmują działania rozwojowe i sprzyjające inicjatywie dla użytkowników, stosowania cyklicznych pracodawca, pracownik czuł się będzie bezpiecznie. czej, pobudzając rynek i  przeciwdziałając negatywnym nistratorówtrendom. systemówkażdy, informatycznych. konserwacji sprzętowych. z pewnością nie jest to satysfakcjonujące ale przyjmując opcję braku


FIRMOWE KNOW-HOW

Piotr Bujak Główny Ekonomista Nordea Bank Polska S.A.

Skutecznie inwestuj i oszczędzaj! Żeby dużo zarabiać, trzeba umieć wykorzystywać okazje inwestycyjne – to nic nowego i  nic zaskakującego. Dobrego inwestora cechuje skuteczność, cierpliwość i umiejętność wyczucia sytuacji rynkowej, która poprowadzi nas do sukcesu. Wszystko to jest możliwe nawet w trudnych warunkach rynkowych. Cztery zasady jak wygrać walkę ze zmiennym rynkiem Jednym z  największych sukcesów biznesowych ostatnich 20 lat jest amerykańska spółka Apple. Przez ostatnią dekadę jej urządzenia zrewolucjonizowały branżę informatyczną i  telekomunikacyjną. Wartość spółki odkąd weszła na nowojorską giełdę w 1980 roku wzrosła ponad dwustukrotnie. Na początku bieżącego roku pod względem wartości rynkowej była największą firmą na świecie. Ogromny sukces Apple nie oznacza, że droga na szczyt firmy założonej przez Steva Jobsa była zawsze usłana różami. W drugiej połowie lat 90-tych spółka otarła się o bankructwo. Jednak to, co uratowało firmę i umożliwiło jej dynamiczny rozwój w  kolejnej dekadzie to seria znakomi58

tych produktów, których nazwy zaczynają się małą literą „i”. Na rynkach finansowych jest tak samo jak w biznesie – żeby dużo zarabiać, trzeba umieć wykorzystywać okazje inwestycyjne. Globalny kapitał nieustannie krąży pomiędzy różnymi rynkami sprawiając, że niektóre z nich silnie rosną, a inne spadają. Ceny jednostek funduszy inwestycyjnych podążają za tym trendem. W  parę tygodni potrafią spaść lub wzrosnąć o  kilkanaście procent. Ze względu na dokonane przez Radę Polityki Pieniężnej obniżki stóp procentowych Narodowego Banku Polskiego oprocentowanie bezpiecznych depozytów bankowych jest rekordowo niskie i wiele wskazuje na to, że nie zmieni się to przez co najmniej kilka kwartałów. Amerykańska Rezerwa Fede-

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

ralna przymierza się do odejścia od trwającego przez ostatnie kilka lat „drukowania” dolarów, którego celem było wydobycie największej światowej gospodarki z  recesji. Oznacza to możliwość wystąpienia poważnych i trwałych zmian w wielu segmentach rynku finansowego. Jak w takich warunkach skutecznie inwestować? Cztery proste zasady pomogą nam wygrać walkę z rynkiem.

1

Różnorodność portfela Po pierwsze, warto dywersyfikować, czyli trzymać środki jednocześnie w  wielu różnorodnych produktach inwestycyjnych. Taki zabieg pozwala nie tylko zarabiać więcej, niż na lokatach, ale jeszcze kontrolować ryzyko i sprawić, że cały nasz portfel inwestycyjny będzie bardziej przewidywalny. Paleta


3

2

4

ryzykowne kiedy są najtańsze, bo nie wierzymy w ich wzrost. Z kolei, chcemy je kupować, kiedy są rekordowo drogie, bowiem jesteśmy przekonani, że będą dalej rosły. Na bazie doświadczeń z  ostatnich lat czyli np. kryzysu gospodarczego można byłoby założyć, że paradoksalnie powinniśmy wtedy kupować fundusze, kiedy zupełnie nie mamy na to ochoty i  wzbraniać się od nich, kiedy wydają się nam dobrą inwestycją. Dlatego lepiej po prostu konsekwentne trzymać się raz przyjętej strategii i nie zmieniać składu portfela do zakończenia inwestycji. To może być najlepsza recepta na emocje związane z inwestowaniem na rynkach finansowych. Sprzymierzeniec w walce o wysokie zyski Nie jest łatwo założyć własną firmę i  po paru lub kilkunastu latach zostać liderem w swojej branży. Dużym sukcesem będzie już samo utrzymanie jej na rynku. Równie trudne jest inwestowanie na rynkach finansowych, jeśli nie podejdziemy do niego starannie. Bardzo ważne jest, aby instytucja, która nam w tym pomaga, potrafiła dopasować strategię inwestycyjną i produkty, do naszych potrzeb. Niezależnie od tego, czy mówimy o depozytach, funduszach inwestycyjnych, czy innych produktach, każdy z nich ma wysoką wartość, którą można wydobyć tylko w  połączeniu z  unikalnymi potrzebami inwestora. Bank, który poświęca czas na poznanie swoich Klientów i dba o dostarczenie im dopasowanych, różnorodnych rozwiązań finansowych, może być największym sprzymierzeńcem w walce o wysokie zyski. Łukasz Mickiewicz, CFA Główny Specjalista w zakresie Usług Doradczych ds. Oszczędności i Inwestycji Piotr Bujak Główny Ekonomista Nordea Bank Polska S.A.

20 czerwca 2013r. w Koszalinie odbyła się Konferencja pt. ”Zarządzanie przedsiębiorstwem w  kryzysie” organizowana przez Nordea Bank Polska S.A. 1 Placówkę Bankową w  Koszalinie, mieszczącą się przy ul. Zwycięstwa 43. Autorzy niniejszego artykuł wprowadzali wówczas uczestników konferencji w  arkana skutecznego oszczędzania, inwestowania i  zarządzania w  trudnych warunkach rynkowych.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

59

FIRMOWE KNOW-HOW

larnie zwane MiŚiami), złoto, akcje afrykańskie, tureckie czy brazylijskie, a ostatnio obligacje rynków wschodzących. Aby uniknąć takich błędów trzeba wyznaczyć realny cel inwestycyjny, akceptując przy tym odpowiadające temu celowi ryzyko. W obecnych warunkach 2-3% rocznie można osiągnąć trzymając pieniądze na lokatach bez większego ryzyka, 3-5% można zarobić jeśli do lokat dodamy fundusze inwestycyjne z przewagą obligacji, 5-8% jeśli te fundusze będą miały przewagę akcji. Powyżej 8% rocznie zarobimy tylko ponosząc wysokie ryzyko. Oczekiwanie, że zarobimy 10% rocznie bez Łukasz Mickiewicz większego ryzyka nie zostanie spełnione. Na CFA, Główny Specjalista rynkach finansowych takie sytuacje w zakresie Usług Doradczych ds. Oszczędności i Inwestycji są bardzo rzadkie, a przy obecnie Bank, który rekordowo niskich stopach procentowych w Polsce i na poświęca czas na świecie – nie występują. poznanie swoich Klientów produktów inwei dba o dostarczenie im stycyjnych w  banBudowanie dopasowanych, różnorodnych kach jest naprawdę inwestycji szeroka. Nasz rozwiązań finansowych, stopniowo wybór zaczyna się może być największym Po trzecie, kiedy już zdeod powszechnie sprzymierzeńcem w walce cydujemy się na budowę docenianych za swą o wysokie zyski. różnorodnego portfela, warto przewidywalność depoto robić w etapach. Rynki finanzytów, przez okrzyknięte sowe do pewnego stopnia są niemianem „ryzykownych” funduprzewidywalne i nigdy nie wiemy, czy cena sze inwestycyjne, po będące dziełem finandanego aktywa jest obecnie na górce, czy sowej alchemii produkty strukturyzowane. w dołku. Kupując dany fundusz w różnych Przy budowaniu z  nich zdywersyfikowamomentach, uśredniamy cenę zakupu, nego portfela absolutnie zalecane jest wyjście bowiem raz kupimy taniej, raz drożej. Nawet poza rynek polski i uwzględnienie w swoim jeśli któraś z tych wpłat trafi akurat na górkę, portfelu inwestycyjnym również produktów to będzie to tylko część naszych wpłat. Przy pozwalających inwestować globalnie. Warto systematycznych zakupach mamy dużą zarabiać na potencjale wielu rynków. szasnę, że niektóre wpłaty trafią na dołek. Przy zmiennym rynku budowanie inwestyKonkretny i realny cel cji etapami jest bardzo rozsądne, ponieważ inwestycyjny pomaga uniknąć ryzyka rozpoczęcia inwePo drugie, przed budową portfela stycji w złym momencie. należy postawić sobie konkretny cel inwestycyjny. Jednym z  najpoważniejszych błęKonsekwencja dów inwestycyjnych, który może przynieść Po czwarte, warto trzymać się pieropłakane skutki, jest cel: „zarobić jak najwięwotnie zbudowanego portfela przez cały czas cej”. Takie podejście automatycznie kieruje inwestycji. Może się to wydawać sprzeczne inwestora w stronę najbardziej ryzykownych z  intuicją, ale praktyka rynku pokazuje, że inwestycji, bo tylko one mają szansę zarodecyzje o  przenoszeniu środków są najbić „najwięcej”. Od 2007 roku niepowodzeczęściej nietrafione. Duży wpływ emocji, niem kończyły się przygody polskich inweinstynktu i  szumu medialnego sprawia, że storów z takimi ryzykownymi wynalazkami najczęściej chcemy sprzedawać fundusze jak akcje małych i  średnich spółek (popu-


ekologicznie

20 lat

Publikacja finansowana ze środków WFOŚiGW w Szczecinie

WFOŚiGW w Szczecinie

– naszą misją jest skuteczne wspieranie działań na rzecz środowiska Rok 2013 jest wyjątkowym rokiem dla Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Szczecinie. Mija bowiem 20 lat od powstania firmy.

sano prawie 4400 umów z  beneficjentami na kwotę bliską 1,4 mld zł. Wartość zrealizowanych inwestycji to ponad 5 miliardów złotych. W ostatnich 5 latach rozwinęła się współpraca z  bankami, w  których mieszkańcy mogą otrzymać niskooprocentowane kredyty lub pomoc w spłacie odsetek od zaciągniętych kredytów na inwestycje proekologiczne.

I

deą, która przyświecała pomysłodawcom utworzenia Narodowego i  Wojewódzkich Funduszy Ochrony Środowiska było stworzenie specjalnego mechanizmu finansowania niezależnego od budżetu państwa. Zanieczyszczający środowisko płacą opłatę środowiskową, a uzyskane w ten sposób pieniądze w  określonym procencie trafiają do Narodowego Funduszu i  jego wojewódzkich odpowiedników. Pieniądze wracają do środowiska poprzez inwestowanie w  jego ochronę i  usuwanie szkód poczynionych przez człowieka.

współpracować z  różnymi podmiotami dostosowując do ich potrzeb i  możliwości cały wachlarz instrumentów finansowych takich jak pożyczki, dopłaty do pro-środowiskowych kredytów i dotacje. Efekty naszej pracy widoczne są w całym województwie. Dzisiaj, kiedy osiągnęliśmy wyższy poziom uporządkowania środowiska: mamy czyst-

Co najważniejsze? – Przy okazji naszego jubileuszu często jestem pytany o  priorytety i  największe sukcesy 20-lecia Funduszu. Trudno się zdecydować, które przedsięwzięcie wybrać, wszystkie były ważne bo rozwiązywały konkretny środowiskowy problem – mówi Jacek Chrzanowski, prezes WFOŚiGW w  Szcze-

W ciągu 20 lat podpisano 4400 umów z beneficjentami na kwotę bliską 1,4 mld zł. Wartość zrealizowanych inwestycji to ponad 5 miliardów złotych.

Czystsza woda, powietrze i ziemia. Większa świadomość ekologiczna Po 20 latach możemy się pochwalić ogromnym doświadczeniem jako instytucja finansowa wspierająca przedsięwzięcia związane z  ochroną środowiska. Potrafimy 60

szą wodę, powietrze i  ziemię, ale także wzrósł stopień świadomości ekologicznej społeczeństwa. Aby tak się stało potrzeba było wielu lat pracy. Od 1993 roku w  Funduszu podpi-

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

cinie. – Zaczynaliśmy od porządkowania gospodarki wodno-ściekowej dofinansowując budowę oczyszczalni ścieków, sieci kanalizacyjnych i wodociągowych. Za pośrednictwem naszych środków poprawiła się jakość


wania i samej realizacji projektów. UE wskazuje, że tzw. „zielone zamówienia” nie tylko przyczyniają się do ochrony przyrody, ale również przynoszą znaczne oszczędności. Budowane według „zielonych zamówień” obiekty, wykorzystujące technologie przyjazne środowisku w tym OZE niewątpliwie

Zachodniopomorskie a odnawialne źródła energii

Myśl lokalnie, działaj globalnie Ale przecież to nie jedyne sukcesy WFOŚiGW w  Szczecinie. Fundusz przyczynił się do zlikwidowania mogilników (niebezpiecznych dla środowiska składowisk substancji chemicznych, które pozostawiły nam w  spadku nieistniejące już dzisiaj PGR-y). Od kliku lat realizowany jest program usuwania z  naszego otoczenia wyrobów azbestowych i  w  tej dziedzinie równie�� znajdujemy się w krajowej czołówce. W ubiegłym roku za pieniądze Funduszu zlikwidowano ponad 5 tysięcy ton azbestu. Warto też wspomnieć o inicjatywie szczecińskiego funduszu, która przerodziła się w  ogólnopolski program likwidacji tzw. niskich emisji „Kawka”. Jak mówi Prezes Jacek Chrzanowski – to działanie dało nam ogromną satysfakcję bo pokazało, że potrafimy zdiagnozować problem i  zaproponować rozwiązanie dla całego kraju. Zielone zamówienia Ale przed Funduszem stoją też nowe wyzwania. Dzisiaj coraz częściej się mówi o  proekologicznym podejściu do projekto-

90% niższy koszt ogrzewania niż w  domu zbudowanego w tradycyjnej technologii. Czy w takim razie to będzie nasza przyszłość? Ostatnio popularne staja się projekty związane z  termomodernizacją obiektów. W  efekcie docieplenia ścian, wymiany stolarki i  zastosowania nowoczesnych energooszczędnych źródeł ciepła, uzyskuje się zmniejszenie kosztów utrzymania budynków i znaczącą poprawę stanu środowiska. Przykładów mamy wiele w  regionie: obiekty użyteczności publicznej, szpitale, a już wkrótce budynki Komend Policji.

są droższe od tradycyjnych, ale już w  trakcie użytkowania okazuje się, że szybko zwracają poniesione przez inwestora koszty. Nasi sąsiedzi, Niemcy również doceniają energo-

Województwo zachodniopomorskie może wykorzystywać odnawialne źródła energii z  korzyścią dla mieszkańców i  gospodarki. Mamy warunki do budowy farm wiatrowych, mogą powstawać biogazownie w  oparciu o  potencjał wielkoobszarowego rolnictwa i  lasów państwowych, dysponujemy również wodami geotermalnymi. Potrzebne są jednak środki finansowe, które wsparłyby potencjalnych inwestorów – mówi J. Chrzanowski. Fundusz będzie promować OZE bo są przyjazne środowisku, ale również poprzez

Staramy się tak pracować, aby każdy mieszkaniec naszego regionu, przedsiębiorca, instytucja czy samorząd mogli zrealizować zadania przyjazne środowisku. oszczędne domy, dlatego od wielu lat promują, dofinansowują OZE i  zachęcają do budowania domów pasywnych. Jest to propozycja dla miłośników ekologii, ma nie tylko zmniejszać koszty ogrzewania i  ogólnej eksploatacji, taki dom nie wpływa negatywnie na środowisko poprzez zastosowanie kolektorów słonecznych czy pomp ciepła. Zaletą domu pasywnego jest aż o  prawie

Jeżeli zrealizujemy nasze plany i zamierzenia naszych beneficjentów mamy szansę stać się regionem przodującym w produkcji energii z Odnawialnych Źródeł Energii

rożne instrumenty finansowe będzie się przyczyniać do ich upowszechniania. Energetyka odnawialna w  niedalekiej przyszłości niewątpliwie wpłynie na poziom rozwoju gospodarczego województwa. W  sumie, jeżeli zrealizujemy nasze plany i zamierzenia naszych beneficjentów mamy szansę stać się regionem przodującym w produkcji energii z OZE. Monika Bochenko Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Szczecinie

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

61

ekologicznie

wody pitnej, zmniejszyło się zanieczyszczenie wód, a także osiągnęliśmy wysoki wskaźnik dostępu do sieci kanalizacyjnej i wodociągowej. Jesteśmy dzisiaj w  tym obszarze liderem w  Polsce. Trzeba podkreślić, że udało nam się uzyskać ten wynik dzięki zaangażowaniu samorządów mniejszych i  większych gmin, miast, a  także związków gmin. Oczywiście nie możemy pominąć roli jaką w tych zmianach odegrał Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2007 – 2013 w którym dla 19 projektów WFOŚiGW w Szczecinie jest instytucją wdrażającą. Jednym słowem staramy się tak pracować, aby każdy mieszkaniec naszego regionu, przedsiębiorca, instytucja czy samorząd mogli zrealizować zadania przyjazne środowisku – dodaje Jacek Chrzanowski.


pasja i sukces Fot. Stanisław Lenkiewicz

Sukces

na wielu płaszczyznach 62

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


pasja i sukces

Jeszcze do niedawna w Dębnie działało 6 firm szwalniczych. Przedsiębiorstwo założone przez Jana Kuśmierkowskiego pojawiło się pierwsze na tutejszym rynku i jako jedyne przetrwało trudne czasy kryzysu. Mimo ciężkiej pracy przedsiębiorca znalazł czas na realizacje swoich życiowych pasji.

Z morza do szwalni

N

a początku nic nie wskazywało na taki wybór drogi życiowej. Jan Kuśmierkowski jako nastoletni chłopak wyjechał z  rodzinnego Dębna do Szczecina, gdzie

Hobby szybko przerodziło się w pasję całej rodziny. Konno jeżdżę nie tylko ja, ale też obie moje córki. Starsza ma w tej dziedzinie olbrzymie sukcesy. Zdobywa medale na zawodach okręgowych, krajowych i międzynarodowych. podjął naukę w  szkole o  profilu morskim. Przez dwanaście lat zwiedził prawie cały świat na jednostkach pływających. Na początku lat 80-tych postanowił zakończyć przygodę z  morzem i  całkowicie zmienić profil działalności. Założył w  Dębnie duży sklep z artykułami motoryzacyjnymi, ożenił się, zbudował dom. – Kilka lat później nastąpiła kolejna rewolucja w moim życiu – wspomina przedsiębiorca. – Był rok 1990. Utworzyłem zakład szwalniczy i zatrudniłem 25 osób. KAMA była producentem szerokiej gamy konfekcji lekkiej na rynek krajowy.

Od samego początku firma rozwijała się niezwykle dynamicznie. W  1999 r. firma została poszerzona o nowy wydział – stolarnię produkującą stelaże meblowe, bazującą na nowoczesnych maszynach sterowanych cyfrowo. Po dwóch kolejnych latach uruchomiono tapicernię, która zajmuje się produkcją mebli tapicerowanych miękkich. Sukces w liczbach – Obecnie w  dwóch firmach pracuje ok. 300 osób – dodaje Jan Kuśmierkowski. – Miesięcznie produkujemy 100 tys. sztuk odzieży ochronnej, natomiast stolarnia wytwarza 3 tys. kompletów stelaży oraz 2 tys. kompletów mebli tapicerowanych. Dodatkowo wszedłem w budowę mieszkań. Przedsiębiorca nie poprzestaje na laurach. Aktualnie wdraża w  zakładzie nową technologię. Szycie laserowe od 7 lat jest już stosowane w Europie, ale w Polsce nikt się jeszcze tego nie podjął. KAMA będzie pierwsza. Zakład może się pochwalić wieloma nagrodami branżowymi. Na poziomie gminy i  powiatu myśliborskiego otrzymał wszystkie możliwe nagrody. Teraz dostaje je drugi, a  nawet trzeci raz. KAMA zdobyła m.in. “Złoty Dąb” w kategorii najdynamiczniej rozwijającego się przedsiębiorstwa,

Dziś posiada 23 konie, w tym ogiery zarodowe na poziomie europejskim.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

63


pasja i sukces “Laur Przedsiębiorczości” – nagrodę Burmistrza Miasta i Gminy Myślibórz dla najprężniej działającej firmy w gminie oraz “Złoty Żagiel” – wyróżnienie Starosty Myśliborskiego dla najbardziej dynamicznej firmy w powiecie. Pasja dla całej rodziny Praca to jednak nie wszystko. Ogromną pasją Jana Kuśmierkowskiego są konie. Fascynacja trwa już kilkadziesiąt lat. – Od dawna marzyłem o urlopie w siodle. Kiedy zrezygnowałem z pływania, kupiłem 5 koni i wybudowałem stajnię – wspomina przedsiębiorca. – Wkrótce hobby przerodziło się

rów, stajnie, ujeżdżalnie. Dziś posiada 23 konie, w tym ogiery zarodowe na poziomie europejskim. Pan Jan chętnie dzieli się swoją pasją z innymi. 30 czerwca w Dębnie odbyły się już 17. zawody jeździeckie o puchar Burmistrza i Grand Prix KAMY. Zwyciężył Marek Lewicki, który na początku sierpnia br.

Fot. Stanisław Lenkiewicz

Kiedy obowiązki zaczynają przytłaczać, zawsze można pojeździć konno. Dla właściciela KAMY jest to najlepsza odskocznia od intensywnej pracy. został mistrzem Polski. Na zaproszenie biznesmena do zachodniopomorskiego miasteczka przyjeżdża czołówka krajowej kadry oraz liczni goście z Niemiec. Na trybunach zasiada wtedy zwykle nawet kilka tysięcy mieszkańców, dla których pokazy są niezwykle atrakcyjne wizualnie.

Fot. Stanisław Lenkiewicz

Zaprzęg na 50-te urodziny

Jan Kuśmierkowski na koniu

w pasję całej rodziny. Konno jeżdżę nie tylko ja, ale też obie moje córki. Starsza ma w tej dziedzinie olbrzymie sukcesy. Zdobywa medale na zawodach okręgowych, krajowych i międzynarodowych. Święto dla wszystkich mieszkańców Z biegiem czasu właściciel KAMY kupował kolejne zwierzęta, inwestował w trene-

Na 50-te urodziny zrobił sobie prezent, kupując pierwszą parę koni zaprzęgowych. Zaczął startować w ogólnopolskich zawodach powożenia. 64

W pewnym momencie swojego życia Jan Kuśmierkowski zrealizował kolejne marzenie, poszerzając swoją przygodę ze sportem i  końmi o  powożenie zaprzęgami. Obecnie posiada kilka bryczek i  powozów. Na 50. urodziny zrobił sobie prezent, kupując pierwszą parę koni zaprzęgowych. Zaczął startować w  ogólnopolskich zawodach powożenia. Dwukrotnie zajął w nich drugie miejsce. Jednak wkrótce z braku czasu ograniczył się wyłącznie do rekreacji. Przedsiębiorca uważa, iż stworzyć firmę jest łatwo, ale utrzymać ją i ciągle udoskonalać przy obecnej konkurencji – znacznie trudniej. – Nie planuję jeszcze iść na emeryturę – deklaruje. – Wciąż mam wiele pomysłów w  głowie. Najważniejsze, by podołać cenowo i jakościowo. Kiedy obowiązki zaczynają przytłaczać, zawsze można pojeździć konno. Dla właściciela KAMY jest to najlepsza odskocznia od intensywnej pracy.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

Anna Choroszko

Fot. Stanisław Lenkiewicz


pasja i sukces

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

65


BIZNES W DOBRYM STYLU

Szybcy i przedsiębiorczy Komfortowy pojazd to nie tylko marzenie każdego pracownika, ale przede wszystkim wizytówka firmy. Czterokołowy rydwan jest nieodłącznym narzędziem pracy wielu przedstawicieli handlowych, przedsiębiorców i biznesmenów. Sprawdźmy zatem jak powinien wyglądać idealny model?

R

eguła jest prosta, idealne auto powinno ułatwiać sprawne nością. Pojazd ma przede wszystkim służyć przedsiębiorcom przemieszczanie się pomiędzy spotkaniami służbowymi, jako narzędzie umożliwiające dogodne warunki pracy. Dlatego umilać dalekie delegacje, a niekiedy pełnić też funkcję mobil- wszystko zależy od profesji firmy, którą reprezentuje klient. nego biura. Nie jest tajemnicą, że przedsiębiorca jest przecież Oferty handlowców są przeróżne i  na pewno każdy znajdzie cały czas w  pracy, dlatego pojazd powinien być odpowiedni w  nich coś dla siebie, od ekskluzywnych limuzyn dla prezei dostosowany do jego potrzeb. W końcu nie sów, po terenowe auta do przewozu najróżbez przyczyny mawia się, że najlepsza marka niejszych sprzętów. Wszystko to składa się na samochodu, to samochód służbowy… Samochód funkcjo- szeroko pojętą funkcjonalność pojazdu, którą W trosce o zaspokojenie nawet najbardziej staramy się jak najlepiej przybliżyć naszym nalny to taki, który klientom. Istotnym czynnikiem jest także wyszukanych gustów, dealerzy samochodów dostosowany jest spalanie pojazdu, producenci różnych marek doradzają naszym czytelnikom, na co szczezarówno do potrzeb prześcigają się w tym zakresie tworząc coraz gólnie zwrócić uwagę przy kupnie nowego auta. danej firmy, jak i celów bardziej oszczędne technologie. W  swojej prywatnych. ofercie posiadają popularne na dalekie trasy Monika Duszyńska diesele jak i małe silniki benzynowe dla firm, Sprzedawca samochodów osobowych które potrzebują małego auta wyłącznie do w Salonie Volkswagen Zbigniew Łopiński poruszania się po mieście. Firmy zdecydoPrzy zakupie samochodu, zarówno przedsiębiorcy jak wanie zwracają uwagę na koszty eksploatacji samochodów, i  osoby prywatne powinny kierować się głównie funkcjonal- a zatem także na serwis. W dalszej kolejności, warto zwrócić

66

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


BIZNES W DOBRYM STYLU

prywatnych, jest komfort. Według nas jest to główna cecha na którą należy Przy zakupie samozwrócić uwagę. Zależy nam, aby nasi chodu, zarówno klienci czuli się wygodnie podczas przedsiębiorcy jak jazdy, która ma sprawiać przyjemność. i osoby prywatne Naszym zdaniem, pomimo nowych powinny kierować technologii, samochód nie powinien się głównie funkcjobyć zbyt absorbujący. Szczególnie, jeśli jest to pojazd przeznaczony dla przednalnością. siębiorców. Dlatego ważne jest także, aby pojazd był dynamiczny, kompatybilny i  jednocześnie nie rozpraszał Anna Szewczyk uwagi podczas jazdy. Ważnym czynnikiem jest także szef sprzedaży Citroen Drewnikowski eksploatacja. Powinien to być istotny element zwłaszDzisiaj  kupujący samochód zwracają uwagę przede cza dla przedsiębiorców, którzy niejednokrotnie pokowszystkim na trzy rzeczy: funkcjonalność, bezpieczeńnują kilkadziesiąt kilostwo i  dobrą cenę. Te trzy cechy składają się na idealne metrów dziennie. auto zarówno dla przedsiębiorców jak i osób prywatnych. Wszystkie Samochód funkcjonalny to taki, który dostosowany jest wymienione zarówno do potrzeb danej firmy, jak i celów prywatnych. warunki Rzadziej przy zakupie klienci kierują się nowymi trendami i nowościami technicznymi. Aluminiowe felgi, połyskujący lakier, skórzane obicia to wbrew pozorom dla kierowców kwestia drugoplanowa. W  trasie, podobnie jak w  dobrze prosperującym przedsiębiorstwie, liczy się funkcjonalność i praktyczność. uwagę na komfort i wygodę, czyli różnego rodzaju udogodnienia m.in. wygodne siedzenia i  klimatyzacja. O  atutach właśnie tych cech przekonujemy się dopiero w  dalekich delegacjach. Wymieniane cechy są istotniejsze dla przedsiębiorców niż trendy motoryzacyjne i design. Można zatem rzec, że wspólnym mianownikiem łączącym potrzeby przedsiębiorców, kierowników firm, jak i osób prywatnych jest komfort, dopasowany do potrzeb klientów.

Pracownicy salonu DDB Auto Bogacka, Opel Jerzy Bogacki Kluczową sprawą przy zakupie samochodu, wykorzystywanego zarówno w pracy, jak i do celów

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

67


BIZNES W DOBRYM STYLU składają się dodatkowo na równie istotną cechę, jaką jest bezpieczeństwo jazdy.

przy dalszej sprzedaży). Istotnym elementem jest także komfort jazdy, którego oczekuje się od nowego pojazdu. Samochody służące do celów służbowych pełnią także funkcję reprezenKluczową sprawą przy zakupie tacyjną. Samochody dla prezesów czy dyrektorów poza komfortem wnęsamochodu, wykorzystywanego trza, powinny również być eleganckie zarówno w pracy, jak i do celów i nowoczesne. Auto łączące wszystkie prywatnych, jest komfort. Według te cechy na pewno zaspokoi wymaganas jest to główna cecha na którą nia, nawet najbardziej wymagającego należy zwrócić uwagę. przedsiębiorcy.

Jarosław Haśkiewicz Konsultant ds. sprzedaży samochodów dostawczych w salonie Opel Kozłowski Idealny samochód dla przedsiębiorców powinien łączyć w sobie dwie cechy: jakość i rozsądną cenę. A  zatem zainwestowana kwota musi iść w  parze z  dobrą jakością samochodu. Przeważnie pojazdy służbowe pokonują dłuższe odcinki i są bardziej eksploatowane niż auta prywatne. Warto u  sprzedawcy dopytać o  wszelkie techniczne parametry. Mówiąc o  parametrach technicznych mamy na myśli dalszy koszt eksploatacji pojazdu (ceny części, serwis, interwały przeglądowe, itp). Dla Firmy ma to duże znaczenie. Nie zawsze, coś co jest „tanie” w  zakupie, wyjdzie „tanio” po przebiegu 150 tys km. Uwzględniając zakup Firmy powinny brać także wartość rezydualną auta (wartość jaką można odzyskać

Najważniejsze cechy auta dla przedsiębiorcy to:

68

Monika Duszyńska: (Volkswagen Łopiński) 1. funkcjonalność 2. eksploatacja 3. komfort 4. wygląd

DDB Auto Bogacka + Opel Jerzy Bogacki 1. komfort, 2. eksploatacja 3. kompatybilność 4. bezpieczeństwo

Jarosław Haśkiewicz (opel Kozłowski) 1. jakość 2. cena 3. eksploatacja 4. komfort

Anna szewczyk Citroen Drewnikowski 1. funkcjonalność 2. bezpieczeństwo 3. cena 4. wygląd

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


maja 2013r. w hotelu Verde w Mścicach odbyła się – ponad czterogodzinna – konferencja pt.: Zarządzanie finansami przedsiębiorstwa, którą zorganizował koszaliński Oddział Izby przy współpracy z ING Bankiem Śląskim. Prelekcje wygłosili przedsiębiorcy, którzy podzielili się z uczestnikami swoją praktyczną wiedzą, wynikającą z wieloletniego doświadczenia. Gościem specjalnym konferencji był prof. Witold Orłowski –ekonomista, członek Rady Gospodarczej przy premierze RP.

koszalin:

Przeważnie pojazdy służbowe pokonują dłuższe odcinki i są bardziej Przypominamy, końca kwietnia można prywatne. rozliczyć stowarzyszenIe KIwanIs eksplo­iżadotowane niżbr.auta się z  fiskusem. Jest to zatem ostatni moment aby wesprzeć Wartoi  Związku u sprzedawcy dopytaćInternatIonaL KLUb KoszaLIn wspólny projekt KIWANIS-u  Ukraińców, deklarując ul. Zwycięstwa 32, 75-037 Koszalin w  oświadczeniu podatkowymtechniczne wpłatę 1% podatku na rzecz o wszelkie parametry. dzieci na konto KIWANIS. Mówiąc o parametrach technicz-Konto: Bank Millenium S.A. Zarząd Oddziału Związku Ukraińców w Koszalinie, Stowarzynr 34 1160 2202 0000 0000 3295 8076 nych mamy na myśli dalszy szenie KIWANIS International Klub Koszalin oraz Dyrekcja Zespołukoszt KRS nr 0000138192 NIP 669 23 40 671 Szkół z  Ukraińskim Językiem Nauczania w  Białym Borze po razczęści, eksploatacji pojazdu (ceny z dopiskiem: „pomoc na rzecz dzieci czwarty zachęca ludzi dobrej woli do wpłaty 1 % podatku dochoserwis, interwały przeglądowe, itp). dowego na rzecz Szkoły z Ukraińskim Językiem Nauczania w Biaze szkoły w Białym Borze i punktów łym Borze wpisując w oświadczeniu podatkowym PIT za 2012 rok nauczania”.

prof. orłowski

gościem konferencji na temat zarządzania finansami przedsiębiorstwa

poniższe informacje:

W tym roku rozszerzamy zakres pomocy, bowiem oprócz wsparcia Szkoły w Białym Borze gdzie znajduje się szkoła podstawowa, gimnazjum oraz liceum – zamierzamy weprzeć punkty nauczania języka ukraińskiego na terenie działalności Zarządu Koszalińskiego Oddziału Związku Ukraińców m.in. w Koszalinie, Kołobrzegu, Szczecinku, Wałczu, tj. na terenie dawnego województwa koszalińskiego. Naszym celem jest stworzenie w przyszłości Funduszu Stypendialnego dla uczniów którzy osiągają bardzo dobre wyniki w nauce, posiadają ponadprzeciętną wiedzę i zdolności ale częstokroć nie posiadają środków finansowych na kontynuację nauki – mówi Roman Biłas, przewodniczący Koszalińskiego Oddziału Związku Ukraińców w Polsce. rekLaMa reklama rEKlAmA

Zachodniopomorski Przedsiębiorca prZedsiębiorca Ii nr 04/2013 03/2013

69 87

BIZNES W DOBRYM STYLU PodPatrzone / PodSłUcHane

23


DOOKOŁA ŚWIATA

Lubeka do polubienia od zaraz W

  dzisiejszych czasach dotarcie do miejsca przeznaczenia trwa od ułamka sekundy do sekundy w pełnym rozkwicie. Tak więc po prawie dwunastu godzinach jazdy, przerywanych dwugodzinnym postojem na dworcu w Berlinie, wypiciu kawy zakupionej u uśmiechniętej pani Niemki, po odwiedzeniu zakratowanej na zielono i  nie-

1.

biesko toalety wysiadłyśmy u wrót miasta. Jak można wywnioskować z  ilości spędzonych w  podróży godzin, jako środek lokomocji wybrałyśmy autokar zgodnie z  wyznawaną zasadą: taniej, choć niekoniecznie wygodnie. Pociąg do Budapesztu na pewno spełniałby ten wymóg!

4. Poziom: bardzo wysoki W  recepcji przywitał nas młody, prawie przystojny, mówiący po angielsku Niemiec. Objaśnił, co się da z  nieschodzącym z  ust uśmiechem. Pokój okazał się bardziej wysprzątany niż moje własne mieszkanie. Toaleta i prysznic każdego dnia jak po wizycie sanepidu. Oddzielny klucz do kuchni, gdyby akurat ktoś chciał sobie zalać zupkę w  proszku czy też kawę. A  były tam dwie

Polki, które robiły to często. Schowek na bagaż zamykany na klucz. Darmowy i  bez ograniczenia czasowego. Śniadanie iście królewskie i  to w  cenie pokoju. A  obsługa, w  skład której wchodził ogrodnik, niezliczona ilość sprzątaczek i trzy osoby w recepcji, gotowa do pomocy i zadowolona, czego przejawem był uśmiech i magiczne słowa ‘ja, ja’ na każde zadane pytanie. Każdy z  nich znał angielski na tyle, by porozumieć się z obcokrajowcem.

5. Przełamując mylne stereotypy Zwiedziłyśmy wszystko, co było do zwiedzenia. Uliczki, kościoły, muzea, sklepy z  pamiątkami i  oczywiście sklep firmowy z  marcepanem. Marcepanowe szprotki, żółwie i  foki pakowane po dwie, statki, jachty, kwiaty, rozgwiazdy i inne zwierzątka czy przedmioty. Z masy ludzkiej były jedynie sprzedawczynie. Pomocne, uprzejme, a nawet dość gadatliwe. Najbardziej zachwycił mnie likier. Również marcepanowy.

70

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


2. Miasto, które robi wrażenie

3.

Lubeka przywitała nas piękną pogodą i cudowną Bramą Holsztyńską, wyglądającą jak z bajki. Z racji głodu na liczne wrażenia nocleg zamówiłyśmy w schronisku, do którego udałyśmy się pieszo, by móc podziwiać coś, co by się do podziwiania nadawało. A  nadawało się wiele… Jedna z wąskich uliczek zachwyciła nas czystością i starymi kamieniczkami, które jak się okazało później są oryginalne. Przy każdym wejściu do budynku pnące się róże i wysokie malwy. Mein Gott!

Drogę do schroniska pokazał nam Niemiec. Zeskoczył ze swojego roweru, widząc dwie stojące na skrzyżowaniu kobiety z  walizkami wysokości metra i rozłożoną mapą miasta. Rowery! Właśnie! Ile tam rowerów i  to jakich! Ja, roweromaniak, oto na własne okulary widzę dziesiątki dwuśladów jadących we wszystkich kierunkach świata. A na dodatek tylko nieliczni mają kask. Reszta na luźno, na sportowo, w garniturach, pięknych sukienkach, a nawet szpilkach! I nikogo, absolutnie nikogo, to nie dziwi.

To rzeczywiście inne państwo niż mój dyszący nienawiścią umysł podpowiadał mi przez kilka ostatnich lat. Inni ludzie, ale wciąż ludzie. Z prawem do nietolerancji i podejrzliwości. Jak w  każdym państwie na naszym globie. Ja jednak w  Lubece nigdzie, absolutnie nigdzie, nie spotkałam fałszywego uśmiechu, czy nieprzyjaznego wzroku i  wyznam, że od dziś nie ma już w  moim słowniku słowa Niemroty jako nazwy państwa, gdzie stolicą jest

6.

Berlin, której to używałam przez ładnych parę lat. Jednak nie mówicie o  tym nikomu, bo moja zacięta, zajadła, zawzięta, zatruta opowieściami o  drugiej wojnie światowej polska duma, jawnie się do tego nie przyzna. A  do Lubeki jedźcie. Polecam. Podobno nazwa miasta pochodzi od słowa ‘lubić’ i naprawdę da się lubić nie tylko architekturę, ale i jej mieszkańców. Warto oderwać się od zatrutych historią Polaków, których i ja jestem częścią, by poznać ciekawe miejsce i spotkać życzliwie nastawionych Niemców.

Martina Candelari Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

71

DOOKOŁA ŚWIATA

Oczywiście, że dostałam gęsiej skórki na sam dźwięk nazwy tego miasta. Jak to? Mam jechać do Niemiec?! To już wolę dwa tygodnie snuć się pociągiem do Budapesztu. Mieć pięć przesiadek, zmęczyć się, spocić, napić kawy, która w pociągu nie ma absolutnie nic wspólnego z tym ziarnem. Znalazłabym o wiele więcej argumentów, gdyby nie prosta sugestia mojej niezastąpionej w cierpliwości koleżanki: bliżej, taniej, a może i ładnie. Jak się okazało nie taki diabeł straszny...


22

września – wtedy obchodzony jest międzynarodowy Dzień Bez Samochodu

1998

– wtedy po raz pierwszy zorganizowano to święto we Francji

2002 30

– w tym roku dołączyła Polska

km/h – trwają pracę nad wprowadzenie stref „Tempo 30” w wielu miejscach w Szczecinie

10

– tyle „wiedeńskich garbów”, czyli wyniesień na drodze znajduje się w Szczecinie. Znajdują się one w pobliżu przystanków komunikacji miejskiej.

34

km/h – z taką średnią prędkością jeździmy po centrum miasta na odcinkach 0-2 km

49

km/h – z taką średnią prędkością jeździmy po Szczecinie na odcinkach 5-10 km

430

– tyle samochodów przypada na 1000 mieszkańców Szczecina (dane z 2012 roku)

550

– w niedługim czasie według ekspertów tyle samochodów będzie przypadać na 1000 mieszkańców Szczecina Źródła: motofakty.pl, Rocznik Statystyczny, Materiały Urzędu Miasta Szczecin

Paweł Krzych, Autor: SzczecinBlog.pl

N a S z c z e c i n l i c z b a m i pat r z y m y r a z e m z Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 03/2013

73

SZCZECIN W LICZBACH

Dzień bez samochodu

We wrześniu odbyły się dwa wydarzenia związane z transportem miejskim – Europejski Tydzień Transportu Zintegrowanego oraz Europejski Dzień bez Samochodu. Sprawdźmy jak wygląda to święto w liczbach oraz przyjrzyjmy się wspólnie, jaki prezentuje się ruch samochodowy w naszym mieście.


w skrócie Zamów stronę internetową... w cztery oczy!

E

Uczymy prowadzić biznes w sieci

J

nterso sp. z o.o. zaprasza do nowo otwartego salonu na ulicy Jagiellońskiej 10. Obecnie Internet jest coraz szybciej rozwijającym się źródłem potencjalnych klientów. Żadna firma, która pragnie osiągnąć sukces nie może go lekceważyć. Zwłaszcza potencjał najpopularniejszej w naszym kraju wyszukiwarki Google pozwala na wielokrotne zwiększenie obrotów firmy. Obecnie 98% internautów wyszukuje odpowiedzi na interesujące ich tematy właśnie w Google – bez znaczenia, czy szukają firmy sprzątającej, lokalu gdzie mogą coś dobrze zjeść, miejsca na wakacje czy taniego laptopa. Aby Internet generował dla firmy przychody, trzeba przedsięwziąć odpowiednie kroki w tym celu – pierwszym z nich będzie z pewnością odwiedzenie salonu Enterso, gdzie doświadczeni konsultanci służą radą i pomocą. Specjalizujemy się w tematach takich jak: • Pozycjonowanie stron internetowych – 1 miejsce w Google • Tworzenie stron internetowych • Marketing internetowy – reklamy Google AdWords, FacebookAds • Oraz wiele innych sfer działalności biznesowej w sieci. Serdecznie zapraszamy! www.enterso.pl

ak wykorzystać własną witrynę www, jak stworzyć i  zarządzać e-sklepem, jak pozycjonować swoją stronę w  Internecie, jak pozycjonować serwisy sprzedażowe – te i  wiele innych tematów można poznać od strony praktycznej na bezpłatnych szkoleniach organizowanych w  Szczecinie przez Europejską Grupę Doradczą w ramach projektu ,,Wzrost konkurencyjności MMP poprzez handel internetowy”. Organizatorzy zapraszają pracowników mikro i małych firm z branż kluczowych dla rozwoju woj. zachodniopomorskiego, których jednostka zlokalizowana jest na terenie woj. zachodniopomorskiego. Ciekawie zapowiadają się szkolenia z zakresu handlu internetowego (E-Commerce), na które zapraszamy przede wszystkim pracowników odpowiedzialnym za sprzedaż towarów, usług lub zarządzanie sprzedażą. Na specjalistyczne szkolenia w bloku Webservices zapraszamy pracowników zajmujących się projektowaniem stron, pracujących na stanowiskach: Specjalistów IT, Specjalistów ds. marketingu, Grafików, Webmasterów, Projektantów stron sieci Web. Udział w projekcie jest zupełnie bezpłatny, uczestnicy otrzymują materiały szkoleniowe, vouchery na egzamin dla uczestników szkoleń WebServices, noclegi w ramach szkoleń E-Commerce, Certyfikat. Zajęcia dla nowych grup zaplanowaliśmy od drugiej połowy września; przyjmujemy już zgłoszenia chętnych. Zapraszamy do odwiedzenia strony projektu www.handelinternetowy.eu

Ze szczytu biurowca do Internetu

Mobilne rozwiązania przewoźnika

F

N

owa aplikacja – panorama Szczecina – od kilku tygodni dostępna jest w Internecie. Wspaniałe widoki z najwyższego punktu widokowego w mieście (113 m) dostępne są za pośrednictwem strony www.szczecin360. eu. Aplikacja pozwala na wirtualną wycieczkę po Szczecinie ze szczytu biurowca Pazim. Na pięknych, panoramicznych zdjęciach, wyświetlone są opisy najciekawszych miejsc naszego miasta. Panorama działa również na urządzeniach mobilnych, najlepiej sprawdza się w Café 22, gdzie na bieżąco można zobaczyć „co widać za oknem”. W kawiarni dla ułatwienia zwiedzania umieszczone zostały również ilustracje obiektów widocznych za oknem, wraz z ich skrótowymi opisami. Panorama dostępna jest pod adresem www.szczecin360.eu 74

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

ollow me! jako jeden z  pierwszych przewoźników w  Polsce i  pierwszy w  regionie wyszedł naprzeciw oczekiwaniom klientów i po wprowadzeniu bezpłatnego Wi-Fi do autokarów, uruchomił również mobilną stronę internetową, przystosowaną do najnowocześniejszych systemów typu Android, iOS, Windows Mobile. Dzięki rozwiązaniu responsive media, treści i  layout strony automatycznie dopasowują się do wielkości ekranu urządzenia, na którym są przeglądane. Również prezentowane na stronie informacje zostały mocno skondensowane i  „odchudzone”, co sprawia, że aplikacja działa szybko i nie wymaga długiego czasu ładowania. Jest to szczególnie ważne dla pasażerów, którzy akurat znajdują się na lotnisku i muszą wyszukać dogodne dla siebie połączenie. Dzięki zaawansowanym rozwiązaniom systemowym (m.in. AJAX), klienci firmy mogą na stronie mobilnej nie tylko zapoznać się z aktualnymi promocjami, ofertami, lecz także przeglądać rozkłady jazdy, zalogować się na swoje konto a także zakupić bilet online, czy docelowo łącząc się przez Skype’a skontaktować z biurem obsługi firmy. www.m.interglobus.pl


w skrócie

Wielkie wsparcie małego biznesu

N

adszedł koniec wakacji, co oznacza powrót do codziennych zajęć i  działań. Również dla przedsiębiorców jest to czas powrotu do pracy i realizacji zaplanowanych inwestycji. Z myślą o firmach, które planują rozwijać własną działalność Polska Fundacja Przedsiębiorczości w ramach Regionalnego Funduszu Pożyczkowego Pomeranus w projekcie pn. „Fundusz Pożyczkowy Pomeranus-Jeremie” rozpoczęła udzielanie pożyczek dla przedsiębiorstw z terenu województwa zachodniopomorskiego na warunkach korzystniejszych niż rynkowe w oparciu o pomoc de minimis. RFP Pomeranus w  ramach Inicjatywy JEREMIE oferuje preferencyjne pożyczki inwestycyjne dla przedsiębiorstw ze stałym oprocentowaniem 2% w skali roku, do kwoty 200 tys. zł. z okresem spłaty do 5 lat. Pożyczki te oparte są na korzystnych i elastycznych warunkach finansowania. Wielu przedsiębiorców wstrzymuje się z realizacją inwestycji z powodu wysokich kosztów uzyskania finansowania zewnętrznego. W  ramach projektu Jeremie zapewniamy niski koszt uzyskania finansowania, co wiąże się ze wsparciem rozwoju przedsiębiorstwa oraz zapewnienia mu długofalowe korzyści. Jeśli prowadzisz przedsiębiorstwo i  myślisz o  tworzeniu nowych miejsc pracy, wdrażaniu nowych rozwiązań technicznych, zakupie nieruchomości, maszyn, urządzeń oraz środków transportu bezpośrednio związanych z celem realizowanej inwestycji pomoże Ci w tym Regionalny Fundusz Pożyczkowy Pomeranus w ramach projektu Jeremie. www.pfp.com.pl

BRE Bank zmienia się w mBank

B

RE Bank jest bankiem uniwersalnym, obsługującym zarówno wielkie korporacje, jak i  firmy sektora MSP, mikroprzedsiębiorstwa, a  także osoby prywatne. Baza klientów obejmuje 4,1 mln klientów detalicznych w  Polsce, Czechach i  na Słowacji oraz prawie 15,1 tys. klientów korporacyjnych. To trzeci największy bank w  Polsce pod względem aktywów. Usługi bankowości detalicznej dla klientów indywidualnych i  mikrofirm świadczone są pod markami mBanku i MultiBanku. mBank jest największym bankiem internetowym w kraju, niezmiennie od 13 lat pozostając synonimem bankowości elektronicznej. MultiBank specjalizuje się w usługach personal banking i kieruje ofertę do osób zamożnych. Od 25 listopada 2013 Grupa BRE Bank zmieni nazwę na mBank, łącząc całą swoją działalność pod marką mBank – najmocniejszym i najlepiej rozpoznawalnym brandem z grupy. Wraz z ujednoliceniem marek uruchomiony został nowy serwis transakcyjny, który integruje najnowocześniejsze rozwiązania technologiczne stosowane w bankowości na całym świecie. www.brebank.pl

Ostatnia szansa na preferencyjne pożyczki

M

isją Koszalińskiej Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. jest podejmowanie działań, które inicjują, wspierają oraz promują zrównoważony rozwój Województwa Zachodniopomorskiego. Świadczymy najwyższej jakości usługi podmiotom gospodarczym, jednostkom samorządu terytorialnego oraz organizacjom społecznym, wspomagając rozwój gospodarczy, innowacyjność i  konkurencyjność regionu. Nasze cele realizujemy współpracując z innymi podmiotami na poziomie lokalnym, regionalnym, krajowym i międzynarodowym. Jednym z instrumentów jest Inicjatywa JEREMIE skierowana do mikro, małych i średnich przedsiębiorstw, która w KARR S.A. działa od 2012 roku. Od początku realizacji wsparła wiele firm z całego regionu woj. zachodniopomorskiego pomagając osiągnąć zamierzone cele rozwojowe. Głównym atutem jest korzystna, nisko oprocentowana pożyczka, wyprzedzająca propozycje pozostałych instytucji finansowych. Oprocentowanie pożyczki w ramach Funduszu Pożyczkowego JEREMIE udzielonej przez KARR S.A. na dzień dzisiejszy wynosi 0,61% w skali roku i jest kwalifikowane jako pomoc de minimis. Fundusz jakim dysponuje firma w roku 2013 jest na wyczerpaniu. Jest to ostatni dzwonek dla firm do pozyskania środków finansowych na preferencyjnych warunkach. www.karrsa.pl

Menedżer wybiera studia MBA

S

tudia MBA pozwalają słuchaczom rozwinąć umiejętności w  niemal wszystkich obszarach związanych z  zarządzaniem, ukierunkowują ich rozwój zawodowy w  roli lidera i  wypracowują indywidualny styl przywódczy. Są traktowane przez menedżerów jako inwestycja w wiedzę i doświadczenie. Master of Business Administration w  Wyższej Szkole Bankowej w  Szczecinie to innowacyjne studia, które zostały przygotowane w  oparciu o  13 lat doświadczenia WSB w  Poznaniu w  prowadzeniu studiów MBA. Są one także efektem współpracy z  amerykańskim partnerem – uczelnią Franklin University i firmą SMG/KRC Poland HR. „Jest to Program prowadzony przez wykładowców profesjonalistów dla słuchaczy profesjonalistów, który oferuje unikatową wiedzę praktyczną. Jest także szansą na zdobycie niezbędnych w biznesie umiejętności i kontaktów”. Dr Krzysztof Koj, Wykładowca Programu MBA. Studia MBA w WSB w Szczecinie trwają dwa lata. Zajęcia odbywają się w języku polskim, raz bądź dwa razy w miesiącu, w sobotę i niedzielę. Potwierdzeniem zdobytej w ich trakcie wiedzy i umiejętności jest dyplom sygnowany przez Franklin University. www.wsb.pl/szczecin/ Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

75


Profilaktyka

www.dr-gajda.pl 91 433 07 76

Implantologia Implantoprotetyka

ul. Narutowicza 16a, 70-240 Szczecin

Stomatologia Endodoncja estetyczna Ortodoncja

w skrócie

Protetyka

Chirurga piezoelektryczna

Zdążyć przed rakiem!

P

iezochirurgia – od ul. Narutowicza 16a, 70-240 Szczecin dawna używana w  Pierwszej Prywatnej Klinice Stomatologicznej dr n. med. S. Gajda – jest optymalną techniką wykorzystywaną do prac chirurgicznych w  tkankach twardych. Metoda ta ma wiele zalet, umożliwia m. in. dokładną preparację małych fragmentów kości, a rozchodzące się fale mają właściwości dezynfekujące, co przyspiesza gojenie i  zmniejsza liczbę powikłań zapalnych. Najczęściej podkreślaną zaletą piezochirurgii jest możliwość wykorzystania jej w  przypadkach, w  których opracowywana kość znajduje się blisko tkanek miękkich, takich jak nerwy – aby zwiększyć bezpieczeństwo urządzenie to działa selektywnie. W Pierwszej Prywatnej Klinice Stomatologicznej dr n. med. S. Gajda w  większości przypadków chirurgicznych stosuje się wyżej opisaną technikę. Usuwanie tzw. zębów mądrości jest teraz dużo bezpieczniejsze – mówi dr Gajdy – nie ma już obawy o uszkodzenie nerwu a pacjent zaczyna szybciej normalnie funkcjonować. Stawiamy na komfort pacjenta – podkreśla dr Gajda. Klinika posiada urządzenie najwyższej klasy japońskiej firmy NSK – uchodzącej na rynku międzynarodowym za Nr 1. www.dr-gajda.pl

www.dr-gajda.pl horoby nowotworo91 433 07 76 we, nazywane potocznie rakiem, występują powszechnie i stanowią problem wielkiej wagi, gdyż ponad 50% chorych umiera z ich powodu. Centrum Diagnostyki Medycznej HAHS realizuje badania umożliwiające dokładną analizę stanu pacjenta pod kątem zmian nowotworowych. Umieralność wzrasta przede wszystkim z powodu zbyt późnego wykrycia nowotworu. Im wcześniej nowotwór zostaje wykryty, tym oczywiście większe szanse na skuteczną terapię. Dla wczesnego wykrywania raka decydujące znaczenie mają regularnie prowadzone badania diagnostyczne. U kobiet w wieku poniżej 65 lat nowotwory złośliwe są pierwszą przyczyną zgonu. Najczęściej występującym nowotworem złośliwym jest rak piersi. Częstość zachorowań gwałtownie wzrasta po 35. roku życia. U mężczyzn częstym nowotworem złośliwym jest rak prostaty. Im mężczyzna jest starszy, tym większe prawdopodobieństwo zachorowania. W październiku Centrum HAHS ma specjalną ofertę zarówno dla Pań, jak i Panów. Dla Pań: Mammografia i USG piersi z 15% rabatem. Dla Panów: Badanie prostaty (PSA) z 15% rabatem. Tylko w październiku! Zapraszamy. Centrum Diagnostyki Medycznej HAHS: Szczecin, ul. Felczaka 10 (k. Urzędu Miejskiego), tel. 91 422 06 49 www.hahs-lekarze.pl

Stomatolog 24 godziny na dobę

Kompleks biznesowo-rozrywkowy

W

Ł

ielu z nas zna problem bolącego zęba w nocy lub w czasie weekendu. Nie zawsze z tego typu bólem da się przeczekać do następnego dnia lub do poniedziałku, by pójść do dentysty. Okłady nie pomagają, tabletki już nie działają, a ból i cierpienie są tak duże, że szukamy fachowej pomocy. Płatek Centrum Stomatologia & Kosmetologia jest gabinetem, który taką pomoc oferuje. Pracujemy 24h/dobę. Każdej nocy i przez wszystkie weekendy dostępny jest nasz numer alarmowy: 608 683 485, przez który mamy bezpośrednie połączenie z lekarzem. To umożliwia umówienie wizyty na konkretną godzinę w  naszym gabinecie jeszcze tego samego dnia lub o każdej porze w nocy. A rano – pełni energii i bez bólu możemy iść do pracy. Płatek Centrum Stomatologia & Kosmetologia ul. Księdza Kardynała Stefana Wyszyńskiego 14 Szczecin Tel. 91 433 13 65 Tel 24h: 608 683 485 klinika@platek.pl www.klinikaplatek.pl

76

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

C

adoga to liczący sobie ponad pół wieku statek wycieczkowy, podróżujący niegdyś po Wielkich Jeziorach Rosji i  Finlandii. Dziś, po gruntownej adaptacji, cumuje przy malowniczych Wałach Chrobrego, niedaleko Zamku Książąt Pomorskich. Ładoga to miejsce wielu możliwości. Cały kompleks świadczy szeroki wachlarz usług, zaczynając od usług gastronomicznych, noclegowych, rozrywkowych, kończąc na możliwościach wynajmu sal pod spotkania firmowe czy prywatne lub czarterowania statków wycieczkowych. Ładoga – takie miejsce jest tylko jedno. www.ladoga.pl


w skrócie

Rodzinna firma, z wieloletnią tradycją

F

irma budowlana Sanbud została założona w  roku 1981 przez Wiesława Najmrodzkiego. W  roku 1998, firmę przejął syn, kontynuując działalność. Przedsiębiorstwo zrealizowało wiele inwestycji dla osób prywatnych, współpracowała z gminami, starostwami i sołectwami wykonując inwestycje z zamówień publicznych. Firma specjalizuje się w utylizacji materiałów niebezpiecznych typu azbest, papa, wełna mineralna. Zachęcamy do skorzystania z naszych usług w zakresie robót budowlanych pod klucz, a także remontów czy modernizacji. Wykonujemy roboty ziemne, wykopy wysokowydajnym sprzętem a  także roboty brukarskie – place, parkingi z betonowej i granitowej kostki brukowej. Stawiamy sobie za cel dokładność, solidność oraz zadowolenie klienta. Nasza praktyka i kwalifikacje umożliwiły nam świadczenie usług na najwyższym poziomie.  Zapraszamy do współpracy i  zapoznania się z  naszą ofertą. www.phusanbud.pl

Hotel Sport dla odpoczynku i dla biznesu

MOJITO PUB W Myśliborzu zaprasza!

U

 nas możesz zorganizować m.in.

• niezapomniane urodziny • spotkania integracyjne • zjazdy • jubileusze • rocznice • wieczory kawalerskie • wieczory panieńskie • imprezy firmowe, tematyczne, konferencyjne, inauguracyjne • i wiele innych MOJITO PUB ul. Bohaterów Warszawy 4, 74-300 Myślibórz, Tel. 698670748 E-mail: mojito@mojitopub.pl, www.mojitopub.pl

Profesjonalizm i uśmiech!

G H

otel Sport łączy tradycyjną gościnność z  komfortem wypoczynku. Istniejemy na rynku od ponad pięciu lat. W swojej działalności kierujemy się domeną Hospes hospiti sacer, co pozwala nam cieszyć się dobrą opinią naszych klientów. Przyjemna atmosfera, życzliwa obsługa, indywidualne podejście do gościa, sprawiają że Hotel Sport to bardzo dobre miejsce dla wszystkich, którzy planują w Koszalinie pobyt biznesowy lub wypoczynkowy. Hotel Sport położony jest w dogodnej lokalizacji, blisko centrum miasta, w sąsiedztwie Szpitala Wojewódzkiego, Sądu Okręgowego, Sądu Rejonowego, Politechniki Koszalińskiej, Amfiteatru i Hali Widowiskowo-Sportowej. Do dyspozycji gości oddajemy wygodne pokoje standardowe, pokoje typu LUX oraz pokoje rodzinne. Do każdego pokoju oferujemy śniadanie w formie bufetu szwedzkiego oraz kolacje podawane z karty menu. Zainteresowanym organizacją szkoleń proponujemy wynajem dwóch sal wielofunkcyjnych z możliwością wypożyczenia rzutnika, flipchartu oraz podania przerw kawowych i lunchu. Osobom zainteresowanym organizacją imprez okolicznościowych oferujemy bogate menu dopasowane do indywidualnych wymagań.

astronomiczna obsługa konferencji, szkoleń, bankietów, imprez integracyjnych, w  tym plenerowych, jest dla nas chlebem powszednim. Od lat organizujemy spotkania okolicznościowe. Prowadzimy stołówki szkolne, obsługujemy bufety firmowe dla małych i dużych korporacji oraz klientów indywidualnych. Dowozimy posiłki do firm od kanapek, po lunche. Klienci doceniają produkowane przez nas ciasta o  domowym smaku oraz wyroby garmażeryjne: pierogi, uszka, krokiety, kluski. Pracujemy zawsze kompetentnie, odpowiedzialnie i z uśmiechem – przedstawia swoją firmę Danuta Fronczak, Prezes Zarządu Spółki Przymorze. Spółka ma znakomitą renomę i olbrzymie doświadczenie na rynku. Istnieje od 2005 roku. Jej klienci nie martwią się wyposażeniem potrzebnym do organizacji imprezy (tj. zadaszeniem, sprzętem cateringowym) oraz obsługą kelnerską. Firma oferuje im dostęp do sal bankietowo-weselnych na 200 miejsc siedzących. Realizuje usługi także w miejscach wskazywanych przez klientów. Zainteresowanym udostępnia własne tereny usytuowane w malowniczym krajobrazie jezior i lasów. Catering Przymorze, 76-038 Dobrzyca, Dworek 12 tel. 789-117-109, 517-094-473, cateringprzymorze@wp.pl Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

77


biznes i sztuka

Nowa formuła herbatki izbowej – bardziej otwarta na mieszkańców Szczecina a  także na rodziny członków Północnej Izby Gospodarczej okazała się dużym sukcesem! Wydarzenie pierwszy raz zostało podzielone na dwie części – dzienną i wieczorną, każda z nich przyciągnęła dużą publiczność. Atrakcji nie brakowało.

Z

wyczaj picia herbaty to wizytówka Anglików. Typowa brytyjska rodzina gromadzi się w salonie punktualnie o godzinie 17.00 by skosztować swojego ulubionego napoju rozmawiając o  wydarzeniach ze świata polityki i  kultury. Podobną herbacianą tradycję ma także Północna Izba Gospodarcza! Czas na „herbatkę” nadchodzi zawsze we wrześniu. W  otoczeniu zieleni, przy akompaniamencie muzyki przedsiębiorcy spotykają się ze sobą by porozmawiać, wymienić doświadczenia z ostatnich tygodni i nagrodzić spośród siebie tych, którzy najaktywniej wspierają kulturę w naszym mieście.

dzienna była przeznaczona głównie dla rodzin i  dzieci. Całość rozpoczęła się o  godzinie 13.00. Wymienienie wszystkich atrakcji byłoby niesamowicie trudne, podobnie jak zliczenie ilości dzieci, które tego popołudnia odwiedziły ogród przy siedzibie Północnej Izby Gospodarczej i  Inkubatora Kultury. Dla najmłodszych przygotowano szereg sportowych atrakcji, czyli między

Nowa formuła Tegoroczna Herbatka Izbowa zaskoczyła przedsiębiorców przede wszystkim zupełnie nową, bardziej otwartą formułą. Tym razem wydarzenie zostało podzielone na dwie części – dzienną i  wieczorną. Obie obfitowały w  atrakcje, z  podkreśleniem tego, że część

Zawodnik promował podczas spotkania „Czas na Herbatkę” Turniej Arena Berserkerów EXPED CUP, który odbędzie się 5 października w Hali Ośrodka Sportu i Rekreacji w Stargardzie Szczecińskim. Tym razem będziemy mogli podczas niego obejrzeć Michała Materlę w roli mentora szczecińskich zawodników.

78

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

innymi: szkółkę gry w  golfa, akademię piłkarską, czy możliwość gry w  siatkówkę plażową. Równolegle odbywała się gra miejska której motywem przewodnim była topografia Szczecina. Swoja obecnością wydarzenia zaszczycił nas Michał Materla, popularny zawodnik mieszanych sztuk walki. W błędzie jest tem, kto myśli, że dzienna część „Czasu na herbatkę” składała się z atrakcji tylko dla dzieci. Dorośli mogli skorzystać z  porad żywieniowych czy oddać


biznes i sztuka

krew. Panowie chętnie korzystali z  możliwości jazdy próbnej luksusowymi samochodami. Przez niemal całą sobotę otwarta dla przedsiębiorców była siedziba Północnej Izby Gospodarczej – wyjątkowo w tym dniu można było załatwić wszystkie biurowe sprawy.

można było usłyszeć tego ciepłego, wrześniowego wieczora.

A wieczorem.. czas na odpoczynek Wieczorne spotkanie również było inne niż zwykle. Na scenie zamiast popularnych gwiazd polskiej sceny muzycznej mogliśmy usłyszeć naszych szczecińskich artystów. Pięciu wykonawców rywalizowało o  głosy komisji konkursowej – do wygrania była nagroda pieniężna. Zgromadzona publiczność każdemu wykonawcy gwarantowała owacje, a poziom artystyczny szczecińskich wykonawców niczym nie odstawał od gwiazd które zaszczycały herbatki izbowe w  latach ubiegłych. Zwycięzca rywalizacji został zespół Curcuma – najgłośniejszy z  zespołów które

Wieczornaczęśćherbatkiizbowejzgromadziła przedsiębiorców, polityków, pracowników Północnej Izby Gospodarczej, przedsta-

wicieli świata mediów i kultury. Wieczorne spotkanie było doskonałą okazją do zawarcia nowych cennych znajomości i  nawiązania kontaktów, które będą owocować – oby udanymi projektami i  inwestycjami. Takie inicjatywy jak „Czas na herbatkę” to wyjątkowa okazja do integracji światów, które mimo że istnieją obok siebie często nie mają okazji się poznać. Biznesmeni i  artyści, dziennikarze i przedsiębiorcy – konfiguracji mogło być wiele, podobnie jak tematów do rozmów. Od kilku lat podczas Herbatek hołdujemy współpracy biznesu i  sztuki, udowadniając, że te pozornie dalekie od siebie dziedziny, mogą czerpać ze wspólnych doświadczeń i owocnie współpracować. By nadać odpowiedni charakter nowej izbowej inicjatywie, a  także kultywować promowaną przez nas ideę Biznesu i  Sztuki, do współpracy przy wrześniowym wydarzeniu zaprosiliśmy Szczeciński Inkubator Kultury.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

79


biznes i sztuka Obie części herbatki izbowej połączonej z  pożegnaniem lata odwiedziło ponad 1500 osób – to dowód na to, że nowa formuła wydarzenia spotkała się z dużą sympatią przedsiębiorców zrzeszonych w Północnej Izbie Gospodarczej, a także innych osób, które biorą udział w naszych wydarzeniach. Choć lato powoli zbliża się do końca, to nie kończy się izbowa tradycja wspólnego picia

herbaty. Mamy nadzieję, że okazji do spotkań w  miłym towarzystwie będzie jeszcze więcej. Michał Kaczmarek

K O MEN T A R ZE

80

Jerzy Wenderlich Wicemarszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Katarzyna Marks Dyrektor Oddziału GBS Bank w Barlinku

Jestem bardzo pozytywnie zaskoczony tym jak przyjazna i dobrze zorganizowana jest Północna Izba Gospodarcza w  Szczecinie. Jako wicemarszałek sejmu i  polityk zawsze zwracałem uwagę na problemy przedsiębiorców, a  także osób które prowadzą małe i  średnie przedsiębiorstwa, dzisiaj miałem okazję rozmawiać z  wieloma osobami, które dzieliły się ze mną swoimi problemami. Państwo powinno wspierać przedsiębiorców, to oni dają pracę i przyczyniają się do rozwoju gospodarczego. Rząd nie może traktować przedsiębiorców jako kieszeń bez dna, do której można sięgać zawsze kiedy trzeba załatać dziurę w budżecie. Małe i  średnie firmy muszą być systemowo wspierane, bo ich dobre prosperowanie gwarantuje życie na dobrym poziomie dla reszty społeczeństwa. Dzisiejszy wieczór przebiegał w  niezwykle przyjaznej atmosferze, z jednej strony nieoficjalnej, z drugiej z szansą na to by przy stoliku przedyskutować jak zmieniać Polskę by była bardziej przyjazna. O  przedsiębiorców trzeba dbać, nie można ich straszyć, niszczyć, męczyć bezsensownymi kontrolami, które mają jeden cel – stłamsić rozwój. Nie tędy droga. Jestem bardzo uradowanym tym co tu dziś zobaczyłem.

Bardzo dziękuję za zaproszenie na to wydarzenie. Jesteśmy bankiem który na co dzień współpracuje z  Północna Izba Gospodarczą. Myślę, ze „Czas na herbatkę” to spoiwo dla obecnych tu przedsiębiorców z  naszego regionu. Takie bardziej nieoficjalne spotkania przedsiębiorców są bardzo pożądane, są także owocne, wiele spraw załatwia się w  kuluarach. Atmosfera jest dziś fantastyczna, występują interesujące młode zespoły, jest okazja do rozmów, na które czasami brakuje czasu w  zwykłe dni. Bardzo ważna jest sama forma tego spotkania. Młodzi, szczecińscy artyści – promocja młodości i naszej lokalnej twórczości. Podoba mi się to, co usłyszałam. Dodatkową zaletą jest miejsce, które wygląda jak park.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


Podoba mi się tegoroczna Herbatka, bo jest to okazja do spotkania z  koleżankami. Inaugurujemy projekt „Inkubator klubu kobiet” mamy zamiar się spotykać, wymieniać doświadczenia, doradzać sobie i aktywnie działać na rzecz kobiet w  biznesie – kobieta jest siłą! Dziś będziemy o tym rozmawiać. Chcemy się zaprzyjaźnić, gdzieś się tam znamy i kojarzymy, ale dopiero takie wydarzenia jak dzisiejsza Herbatka są okazją do rozmowy i wymiany poglądów. Dzisiaj jest wieczór integracji przy miłej szczecińskiej muzyce, ploteczkach, winku. Atmosfera jest miła i sympatyczna. Pomysł ze zorganizowaniem części dla dzieci zrobił na mnie bardzo duże wrażenie, byłam ze swoimi pociechami i dzieciom bardzo się podobało. Cztery godziny na świeżym powietrzu bez komputera, telefonu, tabletu – okazało się, że można. Dzień był dla dzieci, a wieczór jest dla dorosłych. Jest wspaniale!

Jan Kozłowski właściciel salonów autoryzowanych dealerów Lexus, Toyota Jeśli chodzi o samą imprezę jest jak zawsze przygotowana bardzo dobrze i  profesjonalnie. Takich imprez powinno być więcej bo w  dzisiejszych czasach mali i  średni przedsiębiorcy powinni ze sobą współpracować i  rozmawiać. Mniejsi powinni ze sobą współpracować tak by jako jedność dawać sobie radę na tym trudnym i konkurencyjnym rynku. Współpraca powoduje tworzenie się niezwykle cennego kapitału miejskiego, który ma duży wpływ na pozytywne zmiany w tym mieście. Jest to ogromna rzesza pracodawców, którzy rozwijając się wspólnie powodują, że rynek jest coraz większy, a wtedy jest mniejsze bezrobocie i wszyscy jesteśmy szczęśliwi. Powinniśmy częściej ze sobą rozmawiać, częściej się spotykać i częściej szukać wspólnych rozwiązań problemów, które dokuczają nam wszystkim. Siła jest w jedności. Dzisiejszy wieczór będzie zapewne doskonałą okazją do lepszego poznania się i nawiązania dialogu który, kto wie, może zaowocuje ciekawymi inicjatywami.

biznes i sztuka

Anita Matuszak Prezes Zarządu Lucrum Tax

Małgorzata Klugiewicz Bogmar Meble Formuła tegoroczna jest bardzo fajna. Jest inaczej niż było do tej pory, pogoda dopisała, jest ciepło, przyjemnie. Towarzyszy nam wspaniała muzyka, w powietrzu unosi się młodość i energia, jednym słowem w  taki wieczór jak dziś szkoda siedzieć samemu w  domu gdy tutaj jest tak przyjemnie i sympatycznie. Wszystkie tego typu inicjatywy organizowane przez Północną Izbę Gospodarczą to okazja do poznania nowych osób albo jeszcze bliższej integracji w  gronie ludzi którzy się znają. My w  gronie pań spotkałyśmy się, siedzimy przy jednym stoliku i  miło spędzamy czas. Sa rozmowy kuluarowe, ploteczki, wspólne plany. Takie wydarzenia jak „Czas na herbatkę” pomagają nam w  samozorganizowaniu się, nie jest przecież wykluczone, że rozmowy które będą mieć miejsce tego wieczoru przełożą się na projekty biznesowe, inwestycje i  porozumienia. Jest więc i praktycznie i przyjemnie. reklama

Przedsiębiorcy docenili kredyty z gwarancją de minimis siębiorstw (sektora MŚP) – Portfelową Linię Gwarancyjną de minimis. W pierwszym roku objęcia gwarancją kredytu zerowy koszt zabezpieczenia i  minimum formalności to krok w  kierunku uzyskania łatwiejszego dostępu do źródeł finansowania dla szerszej grupy kredytobiorców.

Przekonały ich korzyści płynące ze wsparcia udzielanego przez Bank Gospodarstwa Krajowego. Już teraz można uzyskać zabezpieczenie kredytu obrotowego gwarancją de minimis w GBS Banku. Oddziały banku mieszczą się przy ul. Partyzantów 3/3 i Bohaterów Warszawy 31 w Szczecinie. GBS Bank wprowadził gwarancje de minimis jako zabezpieczenie spłaty kredytów na finansowanie bieżącej działalności gospodarczej mikro-, małych i średnich przed-

Zainteresowanie taką formą finasowania cieszy się dużym powodzeniem, w  kolejce już ustawiają się kolejni właściciele firm. Instrument ten jest bezpieczny zarówno dla firmy, jak i dla Banku, nie ma tu żadnych kruczków, drobnego druku i podobnych rozwiązań, które tak bardzo irytują przedsiębiorców. Tym bardziej, że jest to program rządowy, a zatem mający na celu pobudzenie gospodarki, pomoc małemu i średniemu biznesowi. Gwarancja de minimis, oferowana za pośrednictwem GBS Banku przez Bank Gospodarstwa Krajowego, udzielana jest na zabezpieczenie spłaty kredytów finansujących bieżącą działalność gospodarczą, tj. kredytu obrotowego lub kredytu w rachunku bieżącym udzielane w złotych, który stanowi obecnie na rynku najczęściej wybieraną przez firmy

opcję finansowania. Uzyskane dzięki gwarancji środki przedsiębiorca może przeznaczyć na dowolny cel, w tym między innymi uregulowanie faktur za zakupione towary i  usługi, zapłatę podatków czy składek ZUS czy też spłatę kredytu w  innym banku. Przedsiębiorca nie będzie zobowiązany do obciążania aktywów własnych firmy, a  zabezpieczenia majątkowe będą mogły być wykorzystywane na inne projekty. Nie ma również konieczności zabezpieczania gwarancji majątkiem osobistym. Gwarancja de minimis jest udogodnieniem dla przedsiębiorców z krótką historią kredytową lub nie posiadających zabezpieczenia i w tym sensie umożliwia im pozyskanie środków, na które wcześniej nie mieli szansy. Aby otrzymać zabezpieczenie kredytu w ramach portfelowej gwarancji de minimis BGK, wystarczy odwiedzić jedną z placówek GBS Banku i do wniosku o udzielenie kredytu na finansowanie bieżącej działalności gospodarczej dołączyć wniosek o udzielenie gwarancji de minimis. Wszystkie czynności związane z uzyskaniem kredytu z gwarancją BGK można przeprowadzić bezpośrednio w GBS Banku.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

81


Dziękujemy Sponsorom, Partnerom i Patronom Medialnym Czasu na Herbatkę! Organizator:

Współorganizator:

Patronat Honorowy:

Sponsor Platynowy:

Sponsor Złoty:

Partnerzy:

Patronat Medialny:


PROSTO Z GALERII

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

83


PODPATRZONE / PODSŁUCHANE

Obiadek czwartkowy w Świnoujściu 18

lipca w  restauracji Konstelacja świnoujski oddział Północnej Izby Gospodarczej zorganizował kolejny Obiadek Izbowy dla swoich przedsiębiorców. Tym razem gościliśmy Wicemarszałka Województwa Zachodniopomorskiego Andrzeja Jakubowskiego, Damiana Greś Dyrektora Wydziału Turystyki, Gospodarki, Promocji Urzędu Marszałkowskiego oraz Prezydenta

84

Miasta Świnoujście Janusza Żmurkiewicza. Spotkaliśmy się aby rozmawiać o  świnoujskich inwestycjach w  dziedzinie kultury, rekreacji, uzdrowiska w  świetle rozdania nowych środków unijnych na lata 2014/2020. Główną zasadą Obiadku Izbowego jest to, że część sumy zapłaconej przez przedsiębiorców za obiad jest przeznaczana dla osób potrzebujących i tak stało się również tym razem.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


PODPATRZONE / PODSŁUCHANE

Izbowy rejs Rybaczówką w Świnoujściu

1

sierpnia świnoujski oddział Północnej Izby Gospodarczej zabrał swoich Członków na rodzinny rejs łodzią z  napędem hybrydowym i  doładowaniem solarnym. Łódka o  nazwie „Rybaczówka” zabrała przedsiębiorców do krainy 44 wysp, aby zachwycić ich lokalną przyrodą. Miejscem docelowym była Wyspa Karsibór, gdzie uczestników wycieczki odebrały bryczki i  zawiozły do domu gościnnego Ptaszarnia. Tam można

było posilić się pyszną zupą rybną, świeżym chlebem, domowym ciastem oraz tradycyjną nalewką. Odległość od miejskiego hałasu i spraw codziennych pozwoliła wszystkim zabieganym na wyciszenie się. Jednak każdy wracał do domu w wielkim zachwycie przyrody, która choć jest tak blisko, przez niektórych została wówczas odkryta dopiero po raz pierwszy.

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

85


PODPATRZONE / PODSŁUCHANE

Klub (włoskich) Kobiet

J

ęzyk włoski? Smakuje jak tiramisu, pachnie jak macchiato. Budzi apetyt niczym zapach pizzy napoletana. Wreszcie – bawi! Zupełnie tak, jak frywolne kształty włoskich makaronów… Ostatnie spotkanie przedsiębiorczych pań, działających w Klubie Kobietkoszalińskiego oddziału Północnej Izby Gospodarczej było wyjątkowe. Włoskimi smakami, zapachami, anegdotami, historią, słówkami i  pozytywną energią wypełniły je gospodynie wieczoru – Agnieszka Karniej i Katarzyna Hatłas, wła-

ścicielki Centrum Korepetycji i Kursów Cratus w  Koszalinie (ul. Powstańców Wielkopolskich 19 A). Niekonwencjonalną lekcją języka włoskiego rozbudziły w  klubowiczkach apetyt na naukę języków obcych. Kto był, ten wie – „Cratus” śmiało można polecać dzieciom i  dorosłym jako przyjazną i  skuteczną „pomoc doraźną” oraz całorocznego nauczyciela od przedmiotowych korepetycji. Gratulujemy wyjątkowo oryginalnego i smacznego pomysłu na promocję firmy.

reklama

86

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


PODPATRZONE / PODSŁUCHANE

Premiera nowej klasy S w Muzeum S

zczeciński dealer marki Mercedes-Benz firma Mojsiuk w  dniu 23 sierpnia zaprosiła swoich gości do niezwykłego miejsca znajdującego się na mapie naszego miasta, a  zarazem do kolebki motoryzacji – Muzeum Techniki i  Komunikacji – Zajezdnia Sztuki. Okazją do spotkania była premiera nowej Klasy S, która jest autem doskonałym, zupełnym i skończonym. – To najwspanialszy i  najnowocześniejszy samochód na świecie. I  nie ma cienia przesady w stwierdzeniu, że ten wieczór to wielkie wydarzenie – mówił prowadzący galę, Włodzimierz Zientarski, znany dziennikarz motoryzacyjny. czekały pokazy mody autorstwa Katarzyny Hubińskiej, a także taniec na szarfie w wykonaniu Aleksandry Melskiej. Na zakończenie długiego spotkania z nową „S-ką” zaśpiewał Grzegorz Hyży jeden z uczestników telewizyjnego show „X Factor”.

Na tę okazję muzeum zamieniło się w  wytworną salę bankietową, gości w środku witał nastrojowy półmrok i śnieżnobiałe nakrycia foteli i stołów. Zanim mercedes wjechał na środek hali przy dzwiękach muzyki i laserowych świateł, na gości Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013

87


CO W KOLEJNYM NUMERZE?

W kolejnym numerze magazynu Zachodniopomorski Przedsiębiorca

Północna Izba Gospodarcza – To już rok w nowej siedzibie

Związki Zawodowe – walczący o wolność gospodarczą czy państwo w państwie?

Moda na gotowanie w Telewizji – czy przełoży się na utarg restauratorów w Szczecinie?

Zajrzymy na budowę Baltic Park Molo w Świnoujściu

Do zobaczenia w listopadzie! Nr 4/2013 (wrzesień 2013) Nakład: 3500 egz. ISSN: 1899-4989 Wydawca: Północna Izba Gospodarcza Media sp. z o.o., al. Wojska Polskiego 86, 70-482 Szczecin, www.izba.info, e-mail: biuro@izba.info Redaktor NaczelnA: Karolina Wójcik tel. 515 906 907, e-mail: redakcja@izba.info Koordynator ds. promocji firm: Artur Krzemiński tel. 510 720 423, e-mail: reklama@izba.info Opracowanie graficzne i skład: Studio Graficzne ARS – www.studio-graficzne.com.pl Druk: Grupa Reklamowa ZAPOL – www.zapol.com.pl Północna Izba Gospodarcza Media sp. z o.o. nie ponosi odpowiedzialności za treść zamieszczonych ogłoszeń, reklam i opinii oraz zastrzega sobie prawo do skracania i adjustacji tekstów.

88

Zachodniopomorski Przedsiębiorca I nr 04/2013


Biuro Park Nad Odrą www.biuropark.com

Powierzchnie biurowe do wynajęcia: • do ok. 6,5 tys. m² w centrum Szczecina /obok Wałów Chrobrego • powierzchnie biurowe już od 20 m² • infrastruktura teletechniczna wykonana przez Unizeto Technologies S.A., w tym UPS-y i agregat prądotwórczy • kontrola dostępu • budynki chronione, monitorowane oraz wyposażone w systemy ppoż.

• teren ogrodzony • 180 miejsc postojowych – w tym 120 z kontrolą dostępu • bardzo dobry dojazd, przystanek tramwajowy i autobusowy (węzeł komunikacyjny) • budynki po generalnym remoncie • na każdym piętrze pomieszczenia socjalne, w tym kuchnia

Biuro Park nad Odrą

Gustaw Securitas ul. I. Łyskowskiego 18, 71-641 Szczecin tel. 91 4340372 w.325, mob. +48 602 720 771, mob. +48 660 784 926


Zachodniopomorski Przedsiębiorca nr 4/2013