Issuu on Google+

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

MUHASEBE FİNANSMAN

ÇEK-SENET

ANKARA 2008


Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller; 

Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır).

Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır.

Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir.

Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşabilirler.

Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır.

Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.


İÇİNDEKİLER AÇIKLAMALAR ....................................................................................................................ii GİRİŞ ....................................................................................................................................... 1 ÖĞRENME FAALİYETİ-1 ..................................................................................................... 3 1- ÇEK VE SENETLER .......................................................................................................... 3 1.1. Çek ................................................................................................................................ 3 1.1.1 Çek ile İlgili Kavramlar .......................................................................................... 4 1.2 Senet (bono) ................................................................................................................... 9 1.2.1 Senedin Şekil Şartları ............................................................................................ 9 1.2.2 Muhasebe Açısından Senetler............................................................................... 10 1.2.3. Senet İşlemleri ..................................................................................................... 10 1.2.4. Senet İşlemlerine Ait Belgeler............................................................................. 11 UYGULAMA FAALİYETİ .............................................................................................. 12 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME .................................................................................... 13 ÖĞRENME FAALİYETİ-2 ................................................................................................... 16 2 – ÇEK SENET PROGRAMI .............................................................................................. 16 2.1 Çek Senet Programlarının Ortak Özellikleri ................................................................ 16 2.2. Paket Program Çek Senet Modülü .............................................................................. 17 2.2.1 Program Yapısı ..................................................................................................... 17 2.2.2. Firma Tanımlama İşlemi...................................................................................... 19 2.2.3. Ticari Sisteme Giriş ............................................................................................. 20 2.2.4 Cari Hesap Kartı Açma......................................................................................... 21 2.2.5. Cari Devirleri Kaydetme İşlemi........................................................................... 21 2.2.6. Kasayı Tanımlama İşlemi .................................................................................... 21 2.2.7. Banka ve Banka Hesap Çeşidi Tanımlama İşlemleri........................................... 22 2.2.8. Banka Hesabı Açılış Değerleri Girişi .................................................................. 22 2.2.9 Müşteri Senedi Kayıt İşlemi ................................................................................. 22 2.2.10 Müşteri Çeki Giriş Kaydı................................................................................... 23 2.2.11 Çek Giriş Bordrosu ............................................................................................. 24 2.2.12. Müşteri Senedinin Satıcıya Cirosu. ................................................................... 25 2.2.13. Müşteri Senedi Elden Tahsili............................................................................. 26 2.2.14. Müşteri Çekleri Cirosu ...................................................................................... 27 2.2.15. Firma Çek Çıkışı................................................................................................ 28 2.2.16. Firma Senet Çıkışı ............................................................................................. 29 2.2.17 Banka Hesabına Para Yatırma İşlemi ................................................................. 30 2.2.18 Verilen Çeklerin Banka Hesabımızdan Ödenmesi ............................................. 30 2.2.19 Firma Senedi Tahsili........................................................................................... 31 2.2.20 Cari Hesaplar Bakiye Listesi Alma İşlemi ......................................................... 31 2.2.21 Cari Hesap Ekstrelerinin Ekranda Raporlanması ............................................... 32 2.2.22 Banka Hesap Ekstresinin Dökümünü Alma İşlemi ............................................ 33 UYGULAMA FAALİYETİ .............................................................................................. 34 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME .................................................................................... 36 MODÜL DEĞERLENDİRME .............................................................................................. 40 CEVAP ANAHTARLARI ..................................................................................................... 43 ÖNERİLEN KAYNAKLAR.................................................................................................. 45 KAYNAKÇA ......................................................................................................................... 46

i


AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD

344MV0030

ALAN

Muhasebe Finansman Bilgisayarlı Muhasebe Elemanı

DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI

ÇEK-SENET

SÜRE ÖN KOŞUL

40/24

YETERLİK

ÇEK SENET TAKİBİ YAPMAK

MODÜLÜN AMACI

EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

Çek ve senet işlemlerini bilgisayar paket programı kullanarak yapabileceği bir öğrenme materyalidir. Bilgisayar kullanımı Program yükleme modülü Cari hesaplar modülü

Genel Amaç: Bu modül ile; öğrenci, çek-senet paket programını çalıştırıp kullanabileceksiniz. Amaçlar: 1- Çek senetleri tanımlayıp, sınıflandırabileceksiniz. 2- Çek ve senetlerin giriş ve çıkışlarını bir paket program kullanarak yapacak, cari hesaplara işleyecek, çek senet raporları düzenleyebileceksiniz.

Bilgisayar laboratuarı, Muhasebe paket programları, İnternet. Projeksiyon, Tepegöz, paket program demo cd

Her öğrenme faaliyeti sonunda modülde verilen ölçme araçları ile ulaştığınız bilgi düzeyinizi kendi kendinize değerlendirebileceksiniz. Modül sonunda ise, kazandığınız bilgi ve becerileri belirlemek amacıyla öğretmeniniz tarafından hazırlanacak bir ölçme aracıyla değerlendirileceksiniz.

İRİŞ

ii


GİRİŞ GİRİŞ

Sevgili Öğrenci, Önceki modüllerde muhasebe paket programlarının genel özelliklerini, paket program ile nasıl çalışılacağını gördünüz. Stok takibi işlemlerinin nasıl yapılacağını gördünüz. Cari hesapların bilgisayar ile takibini öğrendiniz. Bu modülde çek-senet işlemlerinin bilgisayar ile yapılmasını öğreneceksiniz. Çek nedir? Senet nedir? Çek senet işlemleri nelerdir? Çek ve senet işlemlerinin yapılmasında bilgisayar paket programlarının rolü nasıldır. Ticari hayatta kullanılan ödeme şekilleri arasında çek veya senet önemli bir yer tutar. Kıymetli evrak sayılan çek, senet mevzuata göre düzenlenir, kullanılır. İşletmeye gelen çek ve senetler kurallarına göre kayıt edilmelidir. Kayıt işlemi nasıl yapılacaktır. Çek ve senetler tahsil edildiğinde, ciro edildiğinde, bankalara tahsil edilmesi için verildiğinde neler yapılacaktır. Paket programların sağladığı kolaylıklar nelerdir. Bu modülde verilen yeterlikleri kazandığınızda, muhasebe paket programları kullanma beceriniz artacak, artık, bilgisayarla stok takibi, cari hesap takibi, çek senet takibi yapabilirim diyebileceksiniz. Bu modül, önceden gördüğünüz stok, cari modüllerinde kazandığınız bilgi ve becerilerin pekişmesini, yerleşmesini sağlayacaktır. Başarılı olmak sizin elinizdedir. Uygulama çalışmalarını bilgisayar başında ne kadar çok tekrarlarsanız, program kullanma beceriniz o ölçüde artacaktır. Öğrenme faaliyetleri sonundaki uygulamalı testleri kimsenin yardımı olmadan, bilgisayar başında doğru olarak yapabilecek seviyeye gelinceye kadar çalışmaları tekrarlayınız.

1


2


ÖĞRENME FAALİYETİ-1 ÖĞRENME FAALİYETİ-1 AMAÇ Bu öğrenme faaliyeti ile, çek senetleri tanımlayıp, sınıflandırabileceksiniz.

ARAŞTIRMA Sevgili öğrenciler, bu öğrenme faaliyeti öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır:  Çek nedir, nasıl düzenlenir, kimler çek kullanır, araştırınız.  Çek hangi işletmelerde yoğun ve yaygın olarak kullanılmaktadır.  Senet nedir, nasıl düzenlenir, kimler senet kullanır, araştırınız.

1- ÇEK VE SENETLER Ticari hayatta çeşitli ödeme araçları kullanılır. Alıcıların her zaman aldıkları mal veya hizmetlerin bedelini nakit olarak ödeme güçleri yoktur. Ticari faaliyetin devam etmesi için, alıcı ve satıcıya uygun ödeme araçları geliştirilmiştir. Bu ödeme araçlarından biri de çektir. Çek nedir? Çek ile ilgili olarak hangi işlemler yapılmaktadır. Çek-senet programlarının bu işlemlerde kullanımı nasıldır.

1.1. Çek Çek, hukuki mahiyeti itibariyle bir ödeme aracıdır. Türk Ticaret Kanunu’nun 692. maddesinde çekin şekle ait yasal unsurları aşağıdaki gibi belirtilmiştir.  “Çek” kelimesini ve eğer senet Türkçeden başka bir dille yazılmış ise o dilde “Çek” karşılığı olarak kullanılan kelime,  kayıtsız ve şartsız muayyen bir bedelin ödenmesi için havale,  ödeyecek kimsenin “muhatabın” ad ve soyadı,  ödeme yeri,  keşide gününü ve yeri,  çeki veren kimsenin (keşidecinin) imzası

3


Keşide yeri gösterilmemiş olan çek, keşidecinin ad ve soyadı yanında yazılı olan yerde çekilmiş sayılır.

İŞBANKASI

Keşide yerı, tarıhı: Ist,

TÜRK ANONİM ŞİRKETİ 5411 –BAKIRKÖY /İSTANBUL

20 Şubat 200_ = = 500 == TL

168-573343 62575 Bu çek karşılığında

KELAYNAK GIDA emrıne yalnız _ beş yüz YTL ödeyınız.

Hesap No: 62356 Çek No: 022232 TAT GIDA DAĞITIM A.Ş

“62356” 023”0714: 02232.778” Şekil 1.1: Emre yazılı çek.

Vade Alacaklı Borçlu

Tutar

1.1.1 Çek ile İlgili Kavramlar Çek ile ilgili kavramlar şunlardır: 1.1.1.1. Nama Yazılı Çek Çek yasa gereği emre yazılı senetlerden sayıldığından bir çekin nama düzenlenmesi için sadece lehdarın belirtilmesi (adı, soyadı, tüzel kişi ise ticaret unvanı) yeterli değildir. Belirli bir kimse lehine olan çekin “emre” olmadığının da ayrıca belirtilmesi gerekir. Örneğin Mehmet Kiremitçiye ödeyiniz (emre yazılı değildir) gibi. Bu kabil çek ancak alacağın temliki yoluyla devredilebilir. Bu devir alacağın temlikinin hukuki neticelerini doğurur. Temlik beyanı “İşbu çekten doğan alacağımı ………..’ye temlik ettim” şeklinde olacağı gibi, temlik beyanı ayrı bir kağıda da yazılabilir ancak, bu durumda çekin teslimi de gerekir.

4


1.1.1.2. Bloke Çekler Lehdarlar arasında çeklerin güvenle tedavülünün (dolaşım) sağlanması için çeki alacak kişi yada kuruluş, çekin üzerinde yazan banka şubesinden bu çek karşılığının ilgili hesapta hazır bulunup, bulunmadığı öğrenir. Yani teyit eder.  Teyit, “teyit edilmiştir”, “görülmüştür”, “karşılığı mevcuttur”. “işbu çek muhteviyatı olan yalnız …….TL. bloke edilmiştir” gibi muhatap banka tarafından çekin ön yüzüne veya arkasına bir meşruhat yazılmak suretiyle yapılmaktadır.  Bankanın teyidi zorunlu unsurları kapsayan çekin ibraz süresinde geçerlidir.  İbraz süresi geçtikten sonra bloke edilen para üzerinde rehin, haciz veya tedbir gibi herhangi bir kısıtlama yoksa para hesaba veya keşideciye iade edilir. 1.1.1.3 Ciro Ciro, çeki elinde bulunduran tarafından yapılır ve çeki devralana çek bedelini tahsil, çeki ödeyecek bankaya da ödeme yetkisi verir. Ciro, emre yazılı senetlerde devir kolaylığı sağlar, çekin ön veya arka yüzüne yapılabilir. Çek üzerinde yer kalmaması halinde ciro alonj (çekin arkasında ciro edilecek yer kalmaması durumunda çekin ciro edilmesi için eklenen kağıt) üzerine de yapılabilir. TTK'nun 595. madde hükmüne göre beyaz cironun muteber olması için cironun çekin ön yüzüne değil arkasına veya alonj üzerine yazılması gereklidir. Cironun kayıtsız ve şartsız olması ve TTK'nun 702. maddesi gereğince bir silsile içinde birbirini takip etmesi gerekir. 1.1.1.4. Vade Çek görüldüğünde ödenir. Buna aykırı herhangi bir kayıt (vade) yazılmamış hükmündedir, dolayısıyla geçersizdir. Keşide günü olarak gösterilen günden önce ödenmek için ibraz olunan bir çek ibraz günü ödenir. Karşılığı yok ise arkası yazılır. 1.1.1.5. Ödeme İçin İbraz Müddetleri Çek, keşide edildiği yerde ödenecekse (çekin üzerinde yazılı muhatap banka şubesi ile keşide yeri aynı ise) on gün, keşide edildiği yerden başka bir yerde ödenecekse (çek üzerindeki muhatap banka şubesi ile keşide yeri farklı ise) bir ay içinde muhataba ibraz edilmelidir. Ödeneceği memleketten başka bir memlekette keşide edilen çek, keşide yeri ile ödeme yeri aynı kıtada ise bir ay, keşide yeri ile ödeme yeri ayrı kıtalarda ise üç ay içinde muhataba ibraz edilmelidir. Keşide yeri ile ödeme yeri ayrı kıtalarda bulunsa dahi her iki yer ülkesinin Akdeniz'de kıyılarının olması halinde ibraz süresi üç ay değil, bir ay olarak kabul edilir.

5


Yukarıda yazılı müddetler, çekte keşide günü olarak gösterilen tarihten (keşide günü hariç) itibaren başlar. Sürenin son günü tatile rastladığı takdirde, süre takip eden ilk işgününe kadar uzar. Aradaki tatil günleri süre hesabına dahildir. 1.1.1.6. Zamanaşımı Hamilin, cirantalara, keşideci ve diğer çek borçlularına karşı haiz olduğu müracaat hakkı ibraz müddetinin bitiminden itibaren altı ay geçince zamanaşımına uğrar. Çek borçlularından birinin diğerine karşı haiz olduğu müracaat hakları bu çek borçlusunun çeki ödediği veya çekin dava yolu ile kendisine karşı dermeyan (ortaya konulduğu) edildiği tarihten itibaren altı ay geçmekle zamanaşımına uğrar. 1.1.1.7. Çek Karnesinin Bankalardan Alınması Çek karnesi isteminde bulunan firma ya da kişilerin mevduat hesaplarında yeterli bakiye bulundurması, hesap sahibinin ticari ve mali durumunun yeterli ve ahlakının iyi bulunması gerekir. Bankaların kendilerine her başvuran kişiye çek karnesi verme yükümlülüğü yoktur. Çek karneleri, bankalar tarafından basılır veya bastırılır. Bankalar, çek karnesi verdikleri müşterilerinin açık kimlik ve adresleri ile vergi kimlik numaralarını talep ederler. Resim1.1: Çek karnesi bankalar tarafından bastırılır.

1.1.1.8. Çekte İbraz ve Ödeme Çek, bedelinin ödenmesi talebiyle muhatap bankanın herhangi bir şubesine ibraz edilebilir. İbrazın gerçekleşmesi için, çekin hak sahibi hamil tarafından ya da onun vekili veya temsilcisi tarafından muhatap bankaya fiilen verilmesi gerekir. Çekin takas odasına ibraz edilmesi muhatap bankaya ibraz sayılır. Çekle işleyen hesabın bulunduğu banka şubesi, ibraz edildiği anda karşılığı bulunan çeki ödemek zorundadır. Çekin karşılığının kısmen bulunması halinde ise bu miktar ödenir. Muhatap bankanın, hesabın bulunduğu şubesi dışındaki bir şubesine ibraz edilen çek karşılığı provizyon (çekin karşılığının olup olmadığının teyid edilmesi) alınmak suretiyle ödenir. Türk Lirası hesabına bağlı olarak alınmış olan çek karnelerine yabancı para yazılarak çek keşide edilmesi halinde, çekin karşılığının olması halinde ödenmesi gerekir, karşılığının hesapta bulunmaması halinde ise arkasına karşılığı olmadığı yazılır.

6


1.1.1.9 Karşılıksız Çek Muhatap banka yeterli karşılığı olmadığı için çekin ödenmediğini ve hesap sahibi hakkında gereken bilgileri T.C.Merkez Bankası'na bildirir. Bildirme, hesap sahibinin düzeltme hakkı var ise düzeltme hakkı süresinin bitiminden itibaren 10 işgünü içinde düzeltme hakkı yok ise çekin ibraz tarihinden itibaren yapılır. Düzeltme hakkını kullanan veya çek yasaklısı konumuna girmiş kişiler T.C.Merkez Bankası'nca bankalara duyurulur. Çek yasaklısı konumuna girmiş kişilere (hesap sahibi) veya vekil ve mümessillerine T.C.Merkez Bankası'nın duyuru tarihini takip eden 15' inci günün bitiminden itibaren bir yıl süre ile bankalarca çek karnesi verilmez ve çekle işleyen hesap açılmaz. Bir yıllık çek keşide etme yasağı, sürenin bitiminde otomatik olarak ortadan kalkar. Ne T.C. Merkez Bankası'nın ne de bankaların, yasaklılar listesinde yer alan kişileri, sonradan kişilerin başvurusu üzerine kayıtlardan silmek gibi bir görev ve yükümlülüğü bulunmamaktadır. İbraz süresi içinde veya üzerinde yazılı keşide tarihinden önce ibraz edildiğinde, yeterli karşılığı bulunmaması sebebiyle kısmen de olsa ödenmeyen çeki keşide eden kişiler bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılırlar. Mahkeme ayrıca işlenen suçun mahiyetine göre bir yıl ile beş yıl arasında belirleyeceği bir müddet için failin bankalarda çek hesabı açmasının ve çek keşide etmesinin yasaklanmasına karar verir. Yasaklama kararı bütün bankalara duyurulmak üzere TC Merkez Bankasına bildirilir. Bu fiillerinden dolayı takibat yapılması çek hamilinin şikayetine bağlıdır. Şikayet süresi çekin bankaya ibraz tarihinde başlar. Şikayetten vazgeçmekle kamu davasının ve cezanın ortadan kaldırılmasına karar verileceği gibi, keşidecinin çek bedelinin karşılıksız kalan kısmını yüzde 10 tazminatı ve gecikme faizi ile birlikte muhatap bankaya veya herhangi bir şubesine yatırmış bulunması halinde de vazgeçme şartı aranmaksızın kamu davasının ve cezanın ortadan kaldırılmasına karar verilir. Fiili işleyenin düzeltme hakkını kullanmak suretiyle hamilin zararını karşılamış olması veya düzeltme hakkı yoksa, yedi işgünü içinde çek bedelinin karşılıksız kalan kısmını yüzde 10 tazminatı ve gecikme faizi ile birlikte hamil adına muhatap bankaya veya herhangi bir şubesine yatırmış olması halinde şikayet hakkı doğmaz. 1.1.1.10. Muhasebe Açısından Çekler Muhasebe açısından çekler ikiye ayrılır.  Müşteri çekleri Müşteri çekleri, alıcılardan olan alacağımıza karşılık aldığımız çeklerdir. Bu çeklere “Alınan Çekler”, “Alacak Çekleri”, “Müşteri Çekleri” gibi isimler verilir.  Firma çekleri Firma çekleri, borcumuza karşılık düzenleyip verdiğimiz, bedeli bizim bankadaki hesabımızdan çekilecek olan çeklerdir. Bu çeklere “Verilen Çekler”, “Borç Çekleri”, “Firma Çekleri” gibi isimler verilir.

7


Çalıştığımız firmanın hangi bankalarda hesabı varsa, bu hesaplar üzerine düzenlenmiş (keşide) çekler firma çekidir. 1.1.1.11 Çek İşlemleri Çek işlemleri çeklerin giriş ve çıkış hareketlerinden meydana gelir. Çeklerin durumuna göre iki bölümde incelenebilir.

 Müşteri çekleri: Alıcılardan alacağımıza karşılık çeşitli miktarlarda çek alabiliriz. Yasal olarak çekte vade olmadığı halde, piyasada taraflar karşılıklı olarak anlaşıp, çeke vade yazmakta ve bu vadeye uymaktadır. Alınan çekler, kimlerden hangi tarihte alındığı, hangi bankalara ait olduğu, vadeleri, değerleri ile kayıt edilmelidir. Alınan çeklerin işlemi çeklerin işletmemize girişi ile başlar. Müşteri çekleri vadelerine kadar işletmede bekletilebilir. İşletmede bekleyen çekler çek cüzdanımızı yani portföyümüzü meydana getirir. Vadesi gelen çek tahsil edilir. İşletmeden çıkar. Vadesi yaklaşan çeklerin ayrılması, bankaya tahsile verilmesi gerekebilir. Müşteri çekleri vadesinin gelmesini beklemeden, borçlu olduğumuz kişi veya kuruluşlara ciro edilebilir. Ciro edilen çek de işletmeden çıkar. Çek portföyünde alacaklının isteğine uygun çek aranması gerekebilir. Ciro ettiğimiz çek, çeki verdiğimiz kişi tarafından tahsil edilemezse, bize geri verilir. Biz de bu çeki aldığımız kişiye geri veririz. Bütün bu giriş, çıkış hareketleri müşteri çeklerine ait işlemlerdir.

 Firma çekleri: Firma çeki bizim ödeyeceğimiz çeklerdir. Firma çeki işlemi bizim çeki yazmamız ile başlar. Firma çekinin ilk işlemi çekin düzenlenip, alacaklıya verilmesidir. Bu bir çek çıkış işlemidir. Müşteri çeklerinden farklı olarak firma çeklerinde giriş işlemi yoktur. Firma çeklerinde ikinci işlem, çekin bankadaki hesabımızdan çekilmesidir. 1.1.1.12 Çek İşlemlerine Ait Belgeler Küçük işletmelerde müşteri çekleri muhasebe elemanı tarafından paket programa girilir. Her çeke bir numara verilir. Numara çekin arkasına yazılır. Giriş işlemi tamamlanan çekler işletme sahibine teslim edilir. İşletmeden çıkan, ciro edilen, tahsil edilen çekleri de işletme sahibi muhasebe elemanına bildirir, bilgisayardan çıkışı yapılır. Ciddi muhasebe organizasyonlarına sahip, büyük işletmelerde çek hareketleri bu iş için özel olarak düzenlenmiş belgelerle yapılır. Vergi Usul Kanuna göre şekle tabi olmayan bu belgeler değişik isimlerle, değişik biçimlerde olabilir. Kullanılan bilgisayar programı da çek giriş veya çıkışına ait belge düzenleyebilir.

8


1.2 Senet (bono) Vade

Vade Tarihi

_Türk Lirası _Kuruş

No.

...............................................................................................................................................

İşbu emre muharrer senedimiz mukabilinde _ _ __ _ _ ___ tarihinde Bay, _ _ _ _ __ _ _ __ _ _ veyahut emruhavalesine yukarıda yazılı yalnız ===== _____ Kr======== ödeyeceği.... Bedeli ahzolunmuştur. İşbu bono vadesinde ödenmediği takdirde müteakip bonoların da muacceliyet kesbedeceğinden, ihtilaf vukuunda İstanbul mahkemelerinin selahiyetini şimdiden kabul eyleri... ÖDEYECEK: ....................................................... ........................................................ ....................................................... KEFİL : ---Şekil 1.2: Senet çek gibi bir ödeme aracıdır.

Bono; borçlunun alacaklısına hitaben düzenlediği borç ödeme vaadinden ibaret, ticari ilişkilerde en fazla kullanılan kambiyo senet çeşitlerinden birisidir.Ticari ilişkilerde bono'dan kısa vadeli kredi, ispat ve teminat vasıtası olarak yararlanılmaktadır.Bono'da muhatap yoktur ve bonoyu keşide eden kimse, poliçede kabul eden muhatap gibi asıl borçlu durumundadır.Vadesinde hamili tarafından genellikle bankalar tarafından borçlusuna ödeme için ibraz edilen bono ciro ile el değiştirebilir ve ödenmeme durumunda protesto yoluyla kanuni işleme konabilir.

1.2.1 Senedin Şekil Şartları TTK'nın 688'inci maddesine göre bono veya emre yazılı senedin üzerinde aşağıdaki unsurların bulunması gerekir: Senet metninde ''bono'' veya ''emre yazılı senet'' kelimesini ve senet Türkçeden başka bir dilde yazılmış ise o dilde bono karşılığı olarak kullanılan kelime,      

Kayıtsız ve şartsız belirli meblağı ödemek vaadi, Vade Ödeme yeri Kime ve kimin emrine ödenecek ise onun adı ve soyadı Senedin düzenlendiği gün ve yer Senedi düzenleyenin imzası  Hamilin keşideciye karşı olan hakları üç yılın geçmesiyle zaman aşımına uğrar. Görüldüğünden belirli bir süre sonra ödenmesi şart olan bonoların, tanzim edene ibraz olunması gerekir.

9


1.2.2 Muhasebe Açısından Senetler Muhasebe açısından senetler ikiye ayrılır.  Müşteri Senetleri Müşteri senetleri, alıcılardan olan alacağımıza karşılık aldığımız senetlerdir. Bu senetlere “Alınan Senetler”, “Alacak Senetleri”, “Müşteri Senetleri” gibi isimler verilir. Karşılaştığımız bir senedin müşteri senedi olduğunu anlamak için, borçlusuna bakarız, borçlusu bizim firmamız değilse müşteri senedidir..  Firma Senetleri Firma senetleri, borcumuza karşılık düzenleyip verdiğimiz, bedelini daha sonraki bir zamanda ödeyeceğimiz senetlerdir. Bu senetlere “Verilen Senetler”, “Borç Senetleri”, “Firma Senetleri” gibi isimler verilir. Senedin borçlusuna bakarız, bizim firmamız ise bu tür senetler firma senedidir.

1.2.3. Senet İşlemleri Senet işlemleri senetlerin giriş ve çıkış hareketlerinden meydana gelir. Senetlerin durumuna göre iki bölümde incelenebilir. 1.2.3.1 Müşteri Senetleri: Alıcılardan alacağımıza karşılık çeşitli miktarlarda senet alabiliriz. Alınan senetler, kimlerden hangi tarihte alındığı, vadeleri, değerleri ile kayıt edilmelidir. Alınan senetlerin işlemi senetlerin işletmemize girişi ile başlar. Müşteri senetleri vadelerine kadar işletmede bekletilebilir. İşletmede bekleyen senetler de senet cüzdanımızı yani portföyümüzü meydana getirir. Vadesi gelen senet tahsil edilir. İşletmeden çıkar. Vadesi yaklaşan senetlerin ayrılması, bankaya tahsile verilmesi gerekebilir. Müşteri senetleri vadesinin gelmesini beklemeden, borçlu olduğumuz kişi veya kuruluşlara ciro edilebilir. Ciro edilen senet de işletmeden çıkar. Senet portföyünde alacaklının isteğine uygun senet aranması gerekebilir. Ciro ettiğimiz senet, senedi verdiğimiz kişi tarafından tahsil edilemezse, bize geri verilir. Biz de bu senedi aldığımız kişiye geri veririz. Bütün bu giriş, çıkış hareketleri müşteri senetlerine ait işlemlerdir. 1.2.3.2 Firma Senetleri: Firma senedi bizim ödeyeceğimiz senetlerdir. Firma senedi işlemi bizim senedi yazmamız ile başlar. Firma senedinin ilk işlemi düzenlenip, alacaklıya verilmesidir. Bu bir senet çıkış işlemidir. Müşteri senetlerinden farklı olarak firma senetlerinde giriş işlemi yoktur. Firma senetlerinde ikinci işlem, senedin bankadaki hesabımızdan çekilmesidir.

10


Millet Caddesi no: 125 Aksaray İstanbul Aksaray Vd. 015 001 00 22 Tlf: 554 222 17 (5 hat) Fax: 666 665 66 Otomoto.com.tr/Otom@hotmail.com

23 Aralık 200_

SENET GİRİŞ BORDROSU

Sayın: KELAYNAK GIDA TİCARET LTD. ŞTİ. İstanbul Caddesi No: 99 BAKIRKÖY İSTANBUL B.KÖY VD/666 000 66 00 Senet No BORÇLU ŞEHİR VADE 1 Taşkın İstanbul 31/12/2007 Turşucu

333 TUTAR 900..

Cari hesabına mahsuben KELAYNAK LTD. den Dokuz yüz _TL lik 1 senet alınmıştır.

Şekil 1.3: Senet bordrosu

1.2.4. Senet İşlemlerine Ait Belgeler Küçük işletmelerde müşteri senetleri muhasebe elemanı tarafından paket programa girilir. Her senede ayrı bir numara verilir. Numara çekin arkasına yazılır. Giriş işlemi tamamlanan senetler işletme sahibine teslim edilir. İşletmeden çıkan, ciro edilen, tahsil edilen senetleri de işletme sahibi muhasebe elemanına bildirir, bilgisayardan çıkışı yapılır. Ciddi muhasebe organizasyonlarına sahip, büyük işletmelerde senet hareketleri bu iş için özel olarak düzenlenmiş belgelerle yapılır. Vergi Usül Kanuna göre şekle tabi olmayan bu belgeler değişik isimlerle, değişik biçimlerde olabilir. Kullanılan bilgisayar programı da senet giriş veya çıkışına ait belge düzenleyebilir.

tarih 08/08/ 2008

Çek Giriş Bordosu

ÇEK

İstanbul Caddesi no: 99 Bakırköy İstanbul Bakırköy Vd. 666 000 66 00

No: 88

= 888 = Sayın, Ova Gıda işletmesinden cari hesabına mahsuben Yalnız Sekiz yüz seksen sekiz _TL lik 2 adet çek alınmıştır.. Banka Yapı Kredi-B.Köy Yapı Kredi-B.Köy

Hesap No 412-4 412-4

Çek No 301450 301451

Vade 15/11/2008 15/12/2008

Şekil 1.4: Çek giriş bordrosu

11

Tutar 500 388


UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları  Çekleri sınıflandırınız.

 Senetleri sınıflandırınız.

 Çek belgelerini kaydediniz.

Senet belgelerini kaydediniz.

Öneriler  Çeki ödeyecek olanın kim olduğuna bakınız.  Çek bizim firmamızın hesabından ödenecek ise firma çeki, verilen çek, borç çekidir.  Çekin borçlusu firmamız değilse müşteri çekidir.  Senedin borçlusuna bakınız.  Senedin borçlusu bizim firmamız değilse müşteri senedidir.  Senedin borçlusu bizim firmamız ise senet firmamızın senedi, borç senedi, verilen senettir.  Müşteri çek giriş belgelerini müşterini hesabına alacak kaydediniz.  Müşteri çek çıkış belgelerini, çekleri verdiğimiz firmanın hesabına borç kaydediniz.  Müşteri senet giriş belgelerini müşteri hesabına alacak kaydediniz.  Müşteri senet çıkış belgelerini karşı firmanın hesabına borç yazınız.

12


ÖLÇMEVE VEDEĞERLENDİRME DEĞERLENDİRME ÖLÇME 1.

Hangi çekin borçlusu bizim firmamız değildir? A) B) C) D)

2.

Hangi çekin borçlusu bizim firmamızdır? A) B) C) D)

3.

Müşteri Çekleri Firma Çekleri Alınan Çekler Alacak Çekleri

Hangisi firmamızın çekidir? A) B) C) D)

5.

Müşteri Çekleri Firma Çekleri Alınan Çekler Alacak Çekleri

Hangisi alıcılardan aldığımız çek değildir? A) B) C) D)

4.

Müşteri Çekleri Firma Çekleri Verilen Çekler Borç Çekleri

Verilen Çekler Firma Çekleri Borç Çeklerimiz Hepsi

Hangisi ödendikten sonra bizim elimize geçer? A) B) C) D)

6.

Müşteri Çekleri Müşteri Senetleri Firma Senetleri Hiçbiri Ön muhasebe işlemleri için kullanılan program modülleri hangileridir?

7.

A) SİPARİŞ ve STOK B) ÇEK SENET ve CARİ Alonj nedir? A) B) C) D)

C)İRSALİYE ve FATURA D)HEPSİ

Çek veya senede eklenen kağıt parçası Belirli bir kimse adına yazılmış, emre olmayan çek Çek veya senedin bir başkasına devredilmesi Çekin ibraz süresinden itibaren altı ay geçmesi

13


8.

İbraz süresine ait hangi cümle yanlıştır?

9.

A) Banka şubesi ile keşide yeri aynı olan çekler 10 gün içinde B) Banka şubesi ile keşide yeri farklı olan çekler bir ay içinde C) Ödeme yeri ile keşide yeri ayrı kıtalarda olan çekler üç ay içinde D) Hiçbiri İbraz nedir? A) B) C) D)

10.

Çek bedelinin banka hesabında bulunmaması Çekin tahsil edilmek üzere bankaya sunulması Çek veya senedin bir başkasına devredilmesi Çek veya senede eklenen kağıt parçası

İşletmemiz banka hesabına para yatırdı, aşağıdakilerden hangisi bu işlemin sebebi olamaz? A) B) C) D)

Bugün hesaptan çekilecek bir çek var, bankada yeterli para yok Satıcının hesabına bankadan havale yapılacak Müşteri çeki tahsil edilip, banka hesabımıza işlenecek Bu ayın SSK primleri bloke çek ile ödenecek

DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı modülün sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz Tüm sorulara doğru cevap verdiyseniz diğer faaliyete geçiniz.

14


UYGULAMALI TEST

MODÜL ADI: Çek senet takibi

ÖĞRENCİNİN ADI SOYADI:

UYGULAMA FAALİYETİ: Çek ve senetler

SINIF VE NO:

AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri EVET ve HAYIR kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz. Gözlenecek Davranışlar

Evet

Hayır

1. Çekleri sınıflandırabilir misiniz. 2. Senetleri sınıflandırabilir misiniz. 3. Çek işlem belgelerindeki çekleri müşteri çeki, firma çeki olarak ayırabilir misiniz. 4. Senet işlem belgelerindeki senetleri müşteri senedi, firma senedi olarak ayırabilir misiniz. 5. Çek ve senet işlemlerini açıklayabilir misiniz.

DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz “EVET”ler kazandığınız becerileri ortaya koyuyor. ”HAYIR” larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. Hepsi “EVET” ise bir sonraki öğrenme faaliyetine geçiniz.

15


ÖĞRENME FAALİYETİ-2 ÖĞRENME FAALİYETİ-2 AMAÇ Bu öğrenme faaliyeti ile çek ve senetlerin giriş ve çıkışlarını bir paket program kullanarak yapacak, cari hesaplara işleyecek, çek senet raporları düzenleyebileceksiniz.

ARAŞTIRMA  Çek ve senet işlemleri için çevrenizde hangi programlar kullanılmaktadır öğreniniz.  Çevrenizde kullanılan çek ve senet programlarının özelliklerini öğreniniz.  İnternette ülkemizde kullanılan çek ve senet programlarını araştırınız.

2 – ÇEK SENET PROGRAMI Çek ve senet işlemleri günümüzde bilgisayar yardımı ile yapılmaktadır. Yazılım firmaları tarafından çok sayıda çek senet programı geliştirilmiştir. Ortak özellikler taşıyan çek senet programları muhasebe elemanlarının işlemlerini büyük ölçüde kolaylaştırmaktadır. Kullanıcı çek ve senet ayırımını iyi yapabilmelidir. Eline aldığı bir çekin, müşteri çeki mi, firma çeki mi olduğunu bilemezse programa kayıt etmesi güçleşecektir.

2.1 Çek Senet Programlarının Ortak Özellikleri Müşteri çek ve senetleri için iki türlü işlem söz konusudur. Müşteri çek ve senetleri alındığında giriş kaydı yapılır. Giriş kaydında her çek veya senet için bir kart program tarafından düzenlenir. Çek senet programı cari programı ile birlikte kullanılır. Alınan çek veya senetler verenin cari hesabına program tarafından işlenir. Bilgisayarda kayıtlı olan müşteri çek veya senetleri tahsil edildiğinde, ciro edildiğinde, listelerden seçilir, çıkış kaydı yapılır. Girişte yazılan bilgiler tekrar yazılmaz. Firma çek ve senetleri firma tarafından düzenlendiği için, giriş kaydı söz konusu değildir. Çıkış kaydı yapılır. Çıkış kaydı yapılan çek veya senet ödendiğinde, listelerden seçilerek ödeme kaydı yapılır.

16


2.2. Paket Program Çek Senet Modülü Çek- Senet işlemleri PAKET PROGRAM ticari programı ile kolayca yapılabilir. ÇekSenet modülünün yapısı, çalışması daha önce gördüğümüz, STOK ve CARİ modüllerindeki Fonksiyon tuşları ile aynıdır.

2.2.1 Program Yapısı PAKET PROGRAM Çek-Senet Programı şu bölümlerden meydana gelmektedir. ÇEK/SENET tıklanınca mönü açılır.

Çek senet programında giriş ve çıkış işlemleri Bordrolar menüsünden yapılır. Bordrolar tıklandığında açılan pencerenin altında, işlem türü seçilir.

17


Çek/Senet Bordroları penceresinde Çek giriş, Senet Girişi, Çek Çıkış (Cari Hesaba), Senet Çıkış (Cari Hesaba), Çek Çıkış (Banka Tahsil), Senet Çıkış (Banka Tahsil), Çek Çıkış (Banka Teminat), Senet Çıkış (Banka Teminat), İşlem Bordrosu (Müşteri Çeki), İşlem Bordrosu (Müşteri Senedi) işlemleri yapılabilir.

Girişlerde çek veya senede ait bilgiler bordrolara kaydedilir. Bir bordroya birden fazla çek veya senet kaydedilebilir.

18


Bilgisayarda kayıtlı çek veya senetler tahsil edildiğinde, ciro edildiğinde, listeden seçim yapılır. Listeden seçim yaparken yukarıdaki listede Portföy sütunun solundaki kutu tıklanır, Program buraya tik işareti (V) koyar. Bu şekilde işaretlenen çek veya senet çıkış bordrosuna aktarılır, kaydedilir. Kaydedilen çek veya senetlere ait bilgiler program tarafından Cari hesaplara işlenir. Kayıt edilen çek ve senet hareket bilgileri ile çeşitli raporlar alınabilir. PAKET PROGRAM Çek ve Senetlerle ilgili Analizler yapmamızı sağlayan raporlar sunar. Müşteri çek ve senetlerinin durumu, kendi çek ve senetlerimizin durumu hakkında bilgi verir. Özet veya dökümleri alabiliriz.

Ayrıntılı

bordro

PAKET PROGRAM Çek-Senet modülü bilgisayar başında uygulamalı olarak görelim.

2.2.2. Firma Tanımlama İşlemi 1- PAKET PROGRAM SYS simgesini tıklayınız. 2- Açılan küçük pencerede kullanıcıya Paket program yazınız, TAB tuşuna basınız. 3- Şifre satırında Paket Program adını yazınız, ENTER ı tuşlayınız. 4- PAKET PROGRAM Sistem Yönetmeni penceresi açıldı. (Pencere küçükse büyüt) 5- Yönetim sekmesinden, Firmalar satırını tıklayınız 6- Firma Tanımları penceresi, sol alt köşede simgesini tıklayınız (Ekle simgesi) 7- Firma numarası program tarafından verildi. (İsterseniz 1 ile 999 arası, önceden kullanılmamış bir numara verebilirsiniz) 8- Firma numarasını ismine ekleyerek, Adı kutusuna yazınız. (DERYA..999 gibi) 9- Unvanı kutusuna KELAYNAK GIDA yazınız.

19


10- Detaylar ’ı tıklayınız. 11- Çalışma bilgileri ’ni tıklayınız. 12- Bu ekranda Cumartesi ve Pazar günlerinin kutularına tik atınız. 13- Firmaya ait diğer bilgileri, Genel, Mali müşavir, İşveren Bilgilerine yazabilirsin. 14- Kaydediniz, düğmesini tıklayınız, “Firma veri dosyaları bulunamadı. Oluşturmak istiyor musunuz? “ sorusunda Tamam’ı tıklayınız, bekleyiniz… [Eğer bu soru çıkmazsa firma numarası önceden kullanılmış demektir. Firma ismi üzerinde sağ tıklayınız, Açılan pencerede “Dosya oluştur ”u tıklayınız. Firma dosyaları oluşturulacaktır yazısında tamamı tıklayınız.] 15- “Standart Hesap Planı Oluşturmak İstiyor musunuz? sorusunda Tamam’ı tıklayınız 16- “Standart rapor tasarımlarını oluşturmak istiyor musunuz” Sorusunda Tamamı tıklayınız ve Bekleyiniz . 17- Firma satırında çift tıklayınız, Dönemler-Ambarlar eklendi. 18- Dönemler yazısında sağ tıklayınız, Ekle ’ye tıklayınız, dönemler oluştu. 19- Kaydet’ i tıklayınız, “Döneme ait veri dosyaları bulunamadı Oluşturmak istiyor musunuz.” sorusunda Tamamı tıklayınız. Dönem yazısı belirginleşene kadar bekleyiniz. 20- Dönem üzerinde sağ tıklayınız. 21- “Standart Kayıt Numaraları Oluştur ”u tıklayınız 22- “Sadece …. .nolu firmanın 1 numaralı dönemi için….”cevabına Tamam ı tıklayınız. 23- Tekrar sağ tıklayınız, Pencereden “Veri tabanı araçları oluşturulacaktır”ı tıklayınız. 24- “Veri tabanı araçlarını oluşturmak istiyor musunuz? ” cevabında tamamı tıklayınız. Bekleyiniz 25- “Veri tabanı araçları oluşturma işlemi tamamlandı” yazısında tamamı tıklayınız. 26- Bir daha dönemler üzerinde sağ tıklayınız. “Çalışma dönemi olarak işaretle” yi tıklayınız 27- “Bu dönem aktif hale getirilecektir” cevabında Tamamı tıklayınız. 28- Ambar üzerinde çift tıklayınız. Ambar da oldu. 28- Kapatınız, PAKET PROGRAM SYS ’yi kapatınız.

2.2.3. Ticari Sisteme Giriş 1) PAKET PROGRAMWIN simgesini tıklayınız

20


2) Kullanıcı PAKET PROGRAM ADI yazınız, TAB tuşuna basınız. 3) Şifre: PAKET PROGRAM ADI yazınız, TAB tuşuna basınız. 4) Firma: F10 a basınız, açılan pencereden firmanı seçiniz, iki kez enter tuşuna basınız.

2.2.4 Cari Hesap Kartı Açma Cari Hesaplar B/A Raporu Kodu Unvanı Borcu ANG ANA GIDA TAG TAT GIDA 4 320 1) Menü, Cari Hesap, Cari Hesaplar

Alacağı 5 700

2) Cari Hesaplar penceresinin altında SA(SATICI)’YI seçiniz, sonra (ekle) yi tıklayınız 3) Cari Hesap Kartı penceresinde koda ANG yazınız, TAB tuşuna basınız. 4) Ünvanı: ANA GIDA yazınız, Kaydediniz. 5)

TAT GIDA için, AL(ALICI)’YI seçiniz Kaydediniz. Kodu: TAG, 6) Cari Hesap kartları penceresini kapatınız

yi tıklayınız, bilgileri giriniz.

2.2.5. Cari Devirleri Kaydetme İşlemi 1) Menü, Cari Hesap, Cari Hesap Fişleri 2) 3) 4) 5) 6) 7) 8) 9)

Pencerenin altından (AÇILIŞ FİŞİ) ni seçiniz, tıklayınız. Cari Hesap Kodunda tıklayınız, pencereden ANG yi seçiniz. Açıklamaya Devir yazınız, TAB tuşuna basarak ilerleyiniz. Alacak: 5 700 yazınız, Tekrar Cari Hesap Koduna gel, TAT GIDA’yı seçiniz, Açıklama: Devir yazınız. TAB tuşuna basarak Borç kutusuna geliniz, 4320 yazınız. Kaydediniz, kapatınız.

2.2.6. Kasayı Tanımlama İşlemi 1) Menüden Kasa modülüne gidererek, Kasaları seçiniz. 2) 3) 4) 5) 6)

Kasa kartları penceresinde yi tıklayınız. Kodu: MK yazınız Adı: MERKEZ KASA yazınız. Kaydediniz, kapatınız. Kasa menüsünü kapatınız.

21


2.2.7. Banka ve Banka Hesap Çeşidi Tanımlama İşlemleri 1) Banka, Bankalar ve Hesaplar, Banka kartları ekranında

yi tıklayınız..

2) Banka kartı ekranına şu bilgileri yazınız; Banka Kodu: AKB yazınız TAB tuşuna basınız. Banka Adı : AKBANK yazınız, TAB, Şubesi: BAKIRKÖY yazınız, Kaydediniz. Banka kartı açıldı. Banka kartı üzerinde banka hesap türünü tanımlamak için; 1) Kodu üzerinde sağ tıklayınız, açılan pencereden Hesaplar ’ı tıklayınız 2) Banka Hesapları-AKB penceresi açıldı. tıklayınız. 3) Hesap Kodu: VTM Hesap Adı : Vadesiz Ticari Mevduat Hesap No : 210 yazınız, Kaydediniz, Kapatınız. Banka menüsünü kapatınız.

2.2.8. Banka Hesabı Açılış Değerleri Girişi Banka hesabında 600 .TL para olduğu düşünülürse açılış değeri için ;

1- Menü, Banka modülüne giriniz. 2- Banka fişlerini tıklayınız. 3- Banka fişleri penceresinden (05) BANKA AÇILIŞ FİŞİ ni seçiniz 45678-

Ekleyi tıklayınız Banka hesap kodunu tıklayınız Banka kartlarında çift tıklayınız Vadesiz ticari mevduatı seçiniz. Borç: 600 yazınız, kaydediniz, kapatınız.

2.2.9 Müşteri Senedi Kayıt İşlemi

Kelaynak Gıda Ticaret limitet şirketi senet giriş bordrosu

tarih: 07/05/200_ No: 21

İstanbul Caddesi No: 99 Bakırköy İstanbul Sayın, Tat Gıda Aşağıda dökümü yazılı 2 adet ve 1 300.00 _TL senetler hesabınıza BORÇ/ALACAK geçirilmiştir. Saygılarımızla, Sıra Borçlu Şehir Vade No 1 Tat Gıda İstanbul 20/05/200_ 2 Kumru Pazarlama İstanbul 25/09/200_ 22

Tutar 300.00 1 000.00


1) Menü, Çek-Senet modülünden , Bordrolara giriniz. 2) Pencerenin alt kısmından, Senet Girişi’ ni seçiniz, tıklayınız. 3) Bordro tarihini giriniz. 4) C/H Kodu penceresinden TAG’I seçiniz. 5) No da sağ tıklayınız, Müşteri Senedi’ni seçiniz. 6) 1. senedin vadesini giriniz, 7) Seri no’ya 1 yazınız. 8) Ödeme yeri İstanbul yazınız. 9) Tutarına 300 yazınız, kaydediniz. 10) Senet bilgisi satıra yazıldı. Bunun altındaki boş satırda sağ tıklayınız, müşteri senedini seçiniz. 11) Açılan pencerede vadeyi giriniz 12) Seri no’ya 2 yazınız. 13) Ödeme yerini yazınız. 14) Borçlu kutusuna KUMRU PAZARLAMA yazınız. 15) Tutar: Yukarıdaki bordroya bakınız, yazınız. 16) Kaydediniz. 17) Senet giriş bordrosunu kaydediniz. Kapatınız.

2.2.10 Müşteri Çeki Giriş Kaydı. 11 Mayıs tarihinde alıcımız Tat Gıda’dan aldığımız çeki inceleyiniz.

TÜRKİYE İŞ BANKASI

4100 BEYAZIT

Keşide Yeri, Tarih

İstanbul 30/06/200_

=750.00= Bu

ÇEK karşılığında ____ hamiline Yalnız, Yedi yüz elli_TL Türk Lirası Ödeyiniz. 3045

4200

___emrine

TAT GIDA DAĞITIM A.Ş

“2003045” 064 “4200”00194122”

23


1) Menü, Çek ve Senetler modülünden , Bordrolara giriniz. 2) Çek Giriş’te tıklayınız. 3) Bordro tarihine 11 Mayıs 200_ giriniz. 4) C/H Kodundan TAG’I seçiniz. 5) No’da sağ tıklayınız. Müşteri çekini seçiniz. 6) Vade 30/06/200_ olarak giriniz. 7) Seri no: 3045 yazınız. 8) Tutar: Yukarıdaki çeke bak tutarını yazınız. 9) Banka adını giriniz. 10) Şube kodu: 4100 yazınız. 11) Hesap no: 4200 yazınız. 12) Kaydediniz. 13) Çek girişini kaydediniz. 14) Kapatınız.

2.2.11 Çek Giriş Bordrosu

Kelaynak Gıda

ticaret limitet şirketi

tarih: 18/05/200_

çek giriş bordrosu

No: 36

İstanbul Caddesi No: 99 Bakırköy İstanbul Sayın, TAT Gıda Aşağıda dökümü yazılı 3 adet ve 1 270 liralık çekler hesabınıza BORÇ/ALACAK geçirilmiştir. Saygılarımızla, HESAP ÇEK No BORÇLU BANKA NO NO VADE TAT GIDA 2 İŞB 3045 4251 25/8/200_ ÇİĞDEM ÇİLESİZ İŞB 9500 2700 27/8/200_ 3 AY MARKET AKB 119 65 20/9/200_ 4 toplam

TUTAR 370 400 500 1 270

1) Menü, Çek ve Senetler, Bordrolar 2) 3) 4) 5) 6)

Çek Giriş’te tıklayınız. Bordro tarihini giriniz. C/H Kodundan TAG’I seçiniz. No’da sağ tıklayınız. Müşteri çekini seçiniz. Borçlu, Vade, Seri No, Tutar, Banka bilgilerini giriniz, kaydediniz. (Seri no’ya çek numaralarını yazınız.

24


7) Aynı şekilde diğer çekleri de giriniz, kaydediniz. (3 ve 4 numaralı çeklerin borçlularını bordroya bakarak yazınız.) 8) Üç çeki de girince çek bordrosunu kaydediniz. 9) Çek bordrosunu kapatınız.

2.2.12. Müşteri Senedinin Satıcıya Cirosu.

ana gıda Senet giriş bordrosu

No...: 40 tarih: 19/05/200_

Sayın, KELAYNAK GIDA LTD. ŞTİ Aşağıda dökümü yazılı 1 adet ve 1 000 _TL lik SENET hesabınıza BORÇ/ALACAK geçirilmiştir. Saygılarımızla, Sıra No

CİRO EDEN

BORÇLU

VADE

TUTAR

74

Kelaynak

Kumru Pazarlama

25/09/200_

1 000.00

toplam: 1) Menü, Çek-senet modülü, Bordrolar 2) Bu pencerenin altından, (04) Senet çıkış (Cari Hesaba) seçiniz. 3) 4) 5) 6) 7) 8)

tıklayınız. Bordro tarihini giriniz. C/H kodunda ANG yi seçiniz. No da sağ tıklayınız. Ciro’ yu tıklayınız. Müşteri senetleri penceresinden senetlere bakınız.

9) 25/09/200_ vadeli senedin solundaki kutuya tik atınız. 10) Aktar, ı tıklayınız. 11) kaydediniz, kapatınız.

25

1 000.00


2.2.13. Müşteri Senedi Elden Tahsili 20 Mayıs vadeli senedin elden tahsili işlemi: 1) Kasa, Kasa İşlemleri, İşlemler (kalem tutan el resmi)

2) 3) 4) 5) 6)

Ekle, Çek Senet İşlemleri Senet tahsil Tarihi giriniz, No’da sağ tıklayınız Senetler

7) Müşteri senetlerinden 25/02/200_ tarihli senedi seçiniz, solundaki kutuya tik atınız

8) Aktar’ı tıklayınız. 9) Kaydediniz. Kapatınız

26


2.2.14. Müşteri Çekleri Cirosu

ana gıda çek giriş bordrosu

tarih: 21/05/200_

No...: 36 Sayın, KELAYNAK GIDA LTD. ŞTİ Aşağıda dökümü yazılı 2 adet ve 1 120 _TLlik ÇEK hesabınıza ALACAK geçirilmiştir. Saygılarımızla, Sıra No

Çek No

Tanzim Tarihi

CİRO EDEN

BORÇLU

BANKA

VADE

94 95

4200 4251

11/05/2007 18/05/2007

KELAYNAK KELAYNAK

TAT GIDA TAT GIDA

İŞB 3045 İŞB 3045

30/06/200_ 25/08/200_

TUTAR

750 370 1 120

1) Çek-senet modülü, Bordrolar 2) Bu pencerenin altından, (03)Çek çıkış (Cari Hesaba) seçiniz. 3) 4) 5) 6) 7) 8) 9)

tıklayınız. Bordro tarihini giriniz. C/H kodunda ANG yi seçiniz. No da sağ tıklayınız. Ciro’ yu tıklayınız. Müşteri çekleri penceresinden çekleri gör, sol taraflarındaki kutuya tik atınız. Aktar ı tıklayınız, kaydediniz, kapatınız.

27


2.2.15. Firma Çek Çıkışı

ana gıda çek giriş bordrosu

tarih: 24/05/200_

No...: 68 Sayın, KELAYNAK GIDA LTD. ŞTİ Aşağıda dökümü yazılı 1 adet ve 1 500 _TLlik ÇEK hesabınıza ALACAK

geçirilmiştir. Saygılarımızla, Sıra No

Çek No

Tanzim Tarihi

CİRO EDEN

205 NH540 24/05/200_ KELAYNAK

BORÇLU

BANKA

VADE

KELAYNAK

AKBANK

21/06/200_

TUTA R

1 500 1 500

1) Çek-senet modülüler, Bordrolar, Çek çıkış (Cari Hesaba) yı seçiniz 2) ekle düğmesini tıklayınız. 3) Bordro tarihini giriniz. 4) C/H kodunda ANG’ yi seçiniz. 5) No da sa�� tıklayınız, “Kendi çekimiz” i seçiniz 6) Kendi çekimiz penceresinde, Vade, Tutar giriniz, 7) TAB tuşuna basarak Banka Koduna geliniz. 8) Banka kodunu tıkıla, Banka kartları açıldı. 9) Banka kartlarını tıkıla, banka hesapları açıldı, 10) Hesabı seçiniz, Kaydediniz. 11) Bordroyu kaydediniz.

28


2.2.16. Firma Senet Çıkışı

ana gıda

No...: 57

Senet giriş bordrosu

tarih: 25/05/200_

Sayın, KELAYNAK GIDA LTD. ŞTİ Aşağıda dökümü yazılı 2 adet ve 1 700 _TL lik SENET hesabınıza ALACAK geçirilmiştir. Saygılarımızla,

Sıra No

CİRO

66 67

BORÇLU

VADE

TUTAR

Kelaynak Kelaynak

25/06/200_ 25/07/200_

800 900

toplam: 1- Çek ve Senet, Bordolar 2- Senet Çıkış (Cari Hesaba) 3ekle’yi tıklayınız. 4- Bordro tarihini giriniz. 5- Cari Hesap Kodunda ANG yi seçiniz 6- No’da sağ tıklayınız. 7- Borç senedimiz de tıklayınız. 8- Vade: 25/06/200_ yazınız. 9- Tutarı yazınız, kaydediniz. 10- Aynı şekilde No’da sağ tıklayınız 2. senedi de giriniz. 11- Bordroyu kaydediniz. 12- Kapatınız.

29

1 700


2.2.17 Banka Hesabına Para Yatırma İşlemi

AKBANK

MAKBUZ TAHSİL

Tarih: 21/06/200_ Valör: 21/06/200_ Ref: 118

BAKIRKÖY ŞUBESİ 210 KELAYNAK GIDA TICARET LTD. ŞTİ İSTANBUL CAD. NO: 99 BAKIRKÖY İSTANBUL

1 000

NAKİT TESLİMATINIZ 210 SAYILI HESABINIZA ALACAK YAZILMIŞTIR. SAYGILARIMIZLA,

1- Kasa, Kasa İşlemleri 2ekleyi tıklayınız 3- Banka İşlemleri, Bankaya Yatırılan satırını tıklayınız. 4- Tarihi giriniz. 5- Banka Hesap kodunda çift tıklayınız. 6- Banka kartlarında çift tıklayınız. 7- Vadesiz ticari mevduat hesabını seçiniz. 8- Tutar yazınız. 9- Açıklama: Yatan yazınız. 10- Kaydediniz. 11- Kapatınız. 12- Kasa menüsünü kapatınız. 2.2.18 Verilen Çeklerin Banka Hesabımızdan Ödenmesi

AKBANK

DEKONT TEDİYE

Tarih: 21/06/200_ Valör: 20/06/200_ Ref: 118

BAKIRKÖY ŞUBESİ 210 KELAYNAK GIDA TICARET LTD. ŞTİ İSTANBUL CAD. NO: 2005 BAKIRKÖY İSTANBUL

1 500.00

21/06/200_ Vadeli NH540 sayılı çek bedeli hesabınıza borç yazılmıştır. SAYGILARIMIZLA,

30


1- Çek ve Senetler, Bordrolar 2- Pencerenin altından (11) İşlem Bordrosu (Kendi Çekimiz)’i seçiniz. 3Ekle ’yi tıklayınız. 4- Açılan pencerede “2.Müşteride Tahsil”i seçiniz. 5- Bordro Tarihi’ni giriniz. 6- No’da sağ tıklayınız. 7- Açılan pencerede “Çekler” i tıklayınız. 8- Kendi çekimiz penceresinde çekin solundaki kutuya tik atınız. 9- Aktar’ı tıklayınız. 10- Kaydediniz. 11- Banka işlemleri penceresinde de kaydet ’i tıklayınız 12- Kapatınız. 2.2.19 Firma Senedi Tahsili 1- Çek ve Senetler, Bordrolar 2- Pencerenin altından (12) İşlem Bordrosu (Borç Senedimiz)’i seçiniz. 3Ekle ’yi tıklayınız. 4- Açılan pencerede “2.Müşteride Tahsil”i seçiniz. 5- Bordro Tarihi’ne 25/06/200_ giriniz. 6- No ’da sağ tıklayınız. 7- Açılan pencerede “Senetler” i tıklayınız. 8- Borç senetlerimiz penceresinde 800 TL lik senedin solundaki kutuya tik atınız. 9- Aktar’ı tıklayınız. 10- Kaydediniz. 11- Banka işlemleri penceresinde de kaydet ’i tıklayınız 12- Kapatınız 2.2.20 Cari Hesaplar Bakiye Listesi Alma İşlemi 1) Menü, Cari Hesap, Durum Bilgileri 2) Borç/Alacak Durum Raporu 3) Başlat düğmesini tıklayınız. Ekrandaki raporu, aşağıdaki rapor ile karşılaştırınız

31


2.2.21 Cari Hesap Ekstrelerinin Ekranda Raporlanması 1) Menü, Cari Hesap, Dökümler, Cari Hesap Ekstresi 2) Başlat 3) Ekstreleri aşağıdakilerle karşılaştırınız. CARİ HESAP EKSTRESİ ANG TARİH

/ ANA GIDA FİŞ NO

01.01.200_ 00001 19.05.200_ 00001 21.05.200_ 00001 24.05.200_ 00002 25.05.200_ 00002

TAG TARİH

FİŞ TÜRÜ AÇIKLAMA AÇILIŞ FİŞİ DEVİR SENET ÇIKIŞ (Cari hesaba) ÇEK ÇIKIŞ (Cari hesaba) ÇEK ÇIKIŞ (Cari hesaba) SENET ÇIKIŞ (Cari hesaba) TOPLAM :

BORÇ

ALACAK

BAKİYE

5 700.00

5 700.00 (A) 4 700,00 (A) 3 580.00 (A) 2 080.00 (A) 380.00 (A)

1 000.00 1 120.00 1 500.00 1 700.00 5 320.00

5 700.00

BORÇ

ALACAK

/ TAT GIDA FİŞ NO

01.01.200_ 00001 07.05.200_ 00002 11.05.200_ 00001 18.05.200_ 00001

FİŞ TÜRÜ AÇIKLAMA AÇILIŞ FİŞİ DEVİR SENET GİRİŞ ÇEK GİRİŞ ÇEK GİRİŞ TOPLAM :

32

4 320.00 1 320.00 750.00 1 270.00 4 320.00

3 320.00

BAKİYE 4 320.00 (B) 3 020.00 (B) 2 270.00 (B) 1 000.00 (B)


2.2.22 Banka Hesap Ekstresinin Dökümünü Alma İşlemi 1- Menü, Banka, Dökümler 2- Banka hesap ekstresi 3- Pencerenin üst kısmında “Yazıcı sayfasına göre” yi tıklayınız. 4- Başlat ’ı tıklayınız. BANKA HESAP EKSTRESİ HESAP KODU / AÇIKLAMASI : AKB VTM / VADESİZ TİCARİ MEVDUAT ÖZEL KODU : HESAP TÜRÜ : Ticari hesap DÖVİZ TÜRÜ : YTL TARİH İŞLEM TÜRÜ H.DET İŞLEM AÇIKLAMASI BORÇ ALACAK

BAKİYE

01.01.200_ Açılış İşlemi (CHS) 600.00 600.00 (B) 21.06.200_ Banka işlem f (CHS) hesaba yatan 1 000.00 1 600.00 (B) 21.06.200_ Banka işlem f (ÇEK) Nr: 000001,V: Perşembe 1 500.00 100.00 (B) TOPLAM : 1 600.,00 1.500.00 100.00 (B)

33


UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem basamakları  Çek senet programını çalıştırınız

Öneriler  Kısa yol oluşturunuz.  Çek senet programına giriniz.

 Çek senet programı ile cari programı bağlantı ve ayarlarını yapınız 

 

 

 Entegrasyon bağlantı ayarlarını dikkatlice yapınız.  Çek senet programında yapılan işlemlerin cari programına program tarafından işlenip işlenmediğini kontrol ediniz. Müşteri senet girişleri  Senedi verenin kodunu yazarak cari hesap kartını kaydediniz. ekrana getiriniz.  Senet bilgilerini doğru olarak yazıp kaydediniz.  Kullanılan programın girdiğiniz senet için verdiği giriş numarasını senet üzerine yazınız. Müşteri çek girişlerini  Çeki verenin kodunu yazarak, cari kartını ekrana kaydediniz. getiriniz.  Çek bilgilerini doğru olarak yazıp kaydediniz.  Kullanılan programın girdiğiniz çek için verdiği portföy numarasını çek üzerine not ediniz. Müşteri senet cirolarını  Senedi ciro ettiğiniz karşı firmanın cari hesap kartını kaydediniz. ekrana getiriniz.  Önceden kaydettiğiniz senet bilgisini ekrana getiriniz.  Senedi seçip kaydediniz. Müşteri senedi elden tahsil  Müşteri senedine ait kayıtlı bilgiyi ekrana getiriniz. işlemini yapınız.  Tahsilat bilgilerini girip kaydediniz. Müşteri çekleri ciro işlemini  Çekin verileceği karşı firma hesap kartını ekrana yapınız. getiriniz.  Müşteri çekine ait kayıtlı bilgiyi ekrana getiriniz.  Çek ciro işlemini kaydediniz.  Firma çeklerine ait banka tanımlarını yapınız. Firma çek çıkış işlemini  Firma çekinin çıkılacağı cari hesap bilgisini ekrana yapınız. getiriniz.  Firma çek bilgilerini yazıp çeki kaydediniz. Çek bedeli için bankaya para  Banka hesabına bakınız. yatırma işlemini yapınız.  Çek tutarı ile banka hesabını karşılaştırınız.  Yatırılan parayı kaydediniz. Verdiğimiz çekin banka  Firma çeki bilgisini ekrana getiriniz. hesabından çekilmesi  Çıkış kaydını yapınız. işlemini yapınız.

34


 Firma senedi tahsil işlemini yapınız.  Cari hesap bakiye listesini düzenleyiniz.  Cari hesap ekstresi düzenleyiniz.

    

Firma senedi bilgisini ekrana getiriniz. Tahsil kaydını yapınız. Cari hesap programına giriniz. Bakiye listesini ekrana çıkartınız. Borç bakiyesi, alacak bakiyesi, bakiye vermeyen hesapları ayrı ayrı listeleyiniz.  Cari hesap programına giriniz.  Alıcı firmaların cari hesap ekstrelerini ekrana çıkartınız.  Satıcı firmaların cari hesap ekstrelerini ekrana çıkartınız.

35


ÖLÇMEVE VEDEĞERLENDİRME DEĞERLENDİRME ÖLÇME 1.

Bize çek verenlerin çeklerinin durumunu görmek için hangi program kullanılır? A) B) C) D)

2.

Çek-Senet programında bankalar neden tanımlanır? A) B) C) D)

3.

Müşteri çeklerini kaydetmek için Müşteri senetlerini kaydetmek için Firma çeklerini kaydetmek için Firma senetlerini kaydetmek için

Müşteri çekinin ilk işlenişinde hangi yol izlenir? A) B) C) D)

4.

Stok Programı Cari Programı Fatura Programı Çek-Senet Programı

Çek ve Senet/Bordrolar /Çek giriş Çek ve Senet/Cari Hesap Hareketleri/Nakit Tahsil Çek ve Senet / Banka Hesap Hareketleri / Virman Çek ve Senet / Analizler / Müşteri Çekleri Reeskontu

Firma çeki satıcıya veriliyor. İşlemlerin doğru sıralanışı hangisidir? 1. Bordro tarihi girilir. 2. Çek çıkış (Cari hesaba) 3. Ekle’ye tıklanır 4. Bordrolar 5. Çek Senet Programına girilir. A) B) C) D)

5.

5,4,1,3,2 5,4,2,3,1 5,3,4,2,1 5,2,3,4,1

Çek-Senet Programında firma çekleri ile firma senetleri bölümlerinin ortak yönü nedir? A) B) C) D)

Girişleri aynıdır. Kayıtları aynıdır. Sadece çıkış bölümleri vardır. Sadece giriş bölümleri vardır.

36


6.

Yanlış cümleyi bulunuz. A) B) C) D)

7.

Verdiğimiz çek bankadan çekildiğinde PAKET PROGRAM çek senet programında hangi yol izlenir? A) B) C) D)

8.

Çek senet programı ile cari programı entegre olduğundan Cari hesaba daha önceden işlediğimiz için Müşteri çeki cari hesaplara işlenmediğinden Müşteri çekini cari hesaba işlediğimizde sonuç değişmediği için.

Müşteri çeklerinin listesini kağıda yazdırmak için hangisi yapılmalıdır? A) B) C) D)

10.

Çek ve Senet / Bordrolar / Çek Çıkış (Cari hesaba) Çek ve Senet / Bordrolar / İşlem Bordrosu (Kendi çekimiz) Çek ve Senet / Bordrolar / Çek Giriş (Cari hesaba) Çek ve Senet / Bordrolar / Çek Çıkış (Banka Tahsil)

Müşteri çekini Çek-Senet Programına girdikten sonra, cari hesaba niçin işlemiyoruz? A) B) C) D)

9.

Cari Kartları ALICI, SATICI veya her ikisi olarak belirlenebilir. Cari devir değerleri AÇILIŞ FİŞİ ile kaydedilir Bir senet giriş bordrosuna en fazla bir senet kaydedilir. Banka kartı kaydedilmeden, hesap kartı kaydedilemez.

Rapor ünitesi Ekran seçilir Rapor ünitesi Ascii seçilir Yazıcı sayfasına göre işaretlenir. Rapor ünitesi yazıcı seçilir.

Listeden seçtiğimiz çekler, çıkış bordosunda neden gözükmez? A) B) C) D)

Seçilen çekler daha önce ciro edilmişlerdir. Vadesi gelmeyen çekler seçilmiştir. Seçilen çekler işaretlenmemiştir Vadesi geçmiş çekler seçilmiştir.

DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız, cevaplarınız doğru değilse faaliyeti tekrar gözden geçiriniz.

37


PERFORMANS TESTİ Aşağıdaki işlemleri bir paket program kullanarak bilgisayarda yapınız. Sonuçlarınızı modül sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız. Yapamadığınız işlemler varsa veya sonuçlarınız yanlış ise öğrenme faaliyeti 2 yi tekrarlayınız. 1234-

Programa girelim Bilgisayar tarihini 1 haziran 200_ olarak değiştirelim. İçinde CARİ ve ÇEK-SENET MODÜLÜ programları bulunan bir şirket açalım. Çek-Senet ve Cari entegrasyon işlemleri yapalım. BANKA KODU: YK YAPI KREDİ BANKASI BEYAZIT ŞB. HESAP NO: 430-1 ÖN TAKI: ZCL ÇEK NO: 254000

CARİ PROGRAM KODU: YK 5- Müşteri senetlerini işleyiniz. 3 haziran Tat Gıda (TG) İncirli Cad. No: 8 Bakırköy İstanbul Devir borcu: 6 650 1. senet: Borçlusu TAT GIDA Vadesi: 15/06/200_ Tutarı: 850 2. senet: Borçlusu ALİ KURU Vade: 25/08/2007_ Tutarı: 1 250 6- Müşteri çeklerini işleyiniz. 9 haziran 1. çek: Borçlusu TAT GIDA İş bankası çek no: 75477 vade: 17/06/200_ tutarı: 1 000 YTL 2.çek: Borçlusu TAT GIDA İş b. çek no: 75478 vade: 17/07/200_ çek bedeli 2 750 7- Müşteri çek cirosunu işleyiniz. 12 haziran Elimizdeki bin liralık çeki, satıcımız HAS GIDA’ya ciro ettik. Has Gıda (HG) Cumhuriyet cad. 18 Kayseri Devir alacağı: 8 450 8- Müşteri senedinin elden tahsilini işleyiniz. 15 haziran 850 liralık müşteri senedi elden tahsil edildi. 9- Firma çek çıkışını işleyiniz. 17 haziran Satıcımız Has Gıda’ya 25/06/200_ vadeli 555 liralık bir çek verildi. 10- Firma senet çıkışını işleyiniz. 22 haziran Satıcımız Has Gıda’ya 30/06/200_ vadeli 895 liralık bir senet verildi. 11- Bankaya para yatıralım. 25 haziran Yapı Kredi deki hesaba 64. makbuz ile 375 yatırıldı. Hesap açılışında devir borcu: 200 liradır. 12- Firma çekinin hesaptan çekilmesini işleyelim. 27 haziran 555 liralık 25/6/200_ vadeli çekimiz banka hesabından çekildi. 13- Firma senedinin tahsili (tarafımızdan ödenmesi) işleyelim. 30 haziran 895 _TL senedi ödedik 14- Cari hesap bakiye listesini ekrana yazdıralım.

38


UYGULAMALI TEST Değerlendirme Ölçütleri

Evet

Hayır

1. Şirket – firma açabiliyor musunuz 2. Şirket – firma seçmesini biliyor musunuz. 3. Cari hesap kartı açabiliyor musunuz. 4. Müşteri çeklerini kayıt edebiliyor musunuz. 5. Müşteri senetlerini kayıt edebiliyor musunuz. 6. Firma çeklerini kayıt edebilir misiniz. 7. Firma senetlerini kayıt edebilir misiniz. 8. Müşteri çekleri ciro işlemlerini yapabilir misiniz 9. Müşteri senetleri ciro işlemlerini yapabilir misiniz 10. Müşteri çekleri tahsil işlemlerini yapabilir misiniz 11. Müşteri senetleri tahsil işlemlerini yapabilir misiniz 12. Firma çeki tahsil işlemi yapabilir misiniz. 13. Firma senedi tahsil işlemi yapabilir misiniz. 14. Cari hesap bakiye listesi alabilir misiniz. 15. Çek senet listesi alabilir misiniz. .

DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz “EVET” ler kazandığınız becerileri ortaya koyuyor. ”HAYIR” larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız.

39


MODÜL DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME 1.

Çek senet hareketlerini takip etmek için hangi programlar kullanılır? A) B) C) D)

2.

Hangisi alıcılardan aldığımız çek değildir? A) B) C) D)

3.

Verilen Çekler Alınan Çekler Firma Çekleri Borç Çekleri

İşletmemiz banka hesabına para yatırdı, hangisi bu işlemin sebebi olabilir? A) B) C) D)

6.

Verilen Çekler Firma Çekleri Borç Çeklerimiz Hepsi

Hangi çekin borçlusu bizim firmamız değildir? A) B) C) D)

5.

Firma Çekleri Müşteri Çekleri Alınan Çekler Alacak Çekleri

Hangisi firmamızın düzenlediği bir çektir? A) B) C) D)

4.

SİPARİŞ VE STOK PROGRAMI İRSALİYE VE FATURA PROGRAMI ÇEK SENET VE CARİ PROGRAMI PERSONEL BORDRO PROGRAMI

Müşterimiz hesabımıza para yatıracak. Müşteri senedi tahsil edilip, banka hesabımıza işlenecek Müşteri çek tahsil edilip, banka hesabımıza işlenecek. Bugün hesaptan çekilecek bir çek var, bankada yeterli para yok.

Müşteri senedini Çek ve Senet programına işledikten sonra, cari hesap programına niçin işlemiyoruz? A) B) C) D)

Cari hesap programına daha önceden işlediğimiz için Müşteri çekinin, müşterinin cari hesabıyla ilgisi yoktur. Çek bedelini cari hesaba program işlediği için Müşteri çekinin vadesi gelmediği için

40


7.

Senet girişleri ile ilgili olarak hangi cümle yanlıştır? A) B) C) D)

8.

Hangisi müşteri çeklerinin çıkışına ait bir işlem değildir? A) B) C) D)

9.

Çek Senet / Çek Senet Girişi / Müşteri Senedi Çek Senet / Çek Senet Çıkışı / Müşteri Senedi Çek Senet / Dökümler / Müşteri Senetleri Çek Senet / Raporlar / Müşteri Senet Giriş Raporları

Portföyümüzdeki …………. ciro ederken, daha önce yaptığımız ……. kayıtlarını ekrana getiririz. ………… edeceğimiz çekleri ………, programın yapısına göre işaretler, kaydederiz. A) B) C) D)

12.

Müşteri çekleri girişi Müşteri çekleri çıkışı Müşteri çek raporları Müşteri hesap ekstresi

Müşteri senedini kaydetmek için programın hangi menüsünü seçersiniz? A) B) C) D)

11.

Müşteri çeklerinin satıcılara cirosu Çek bedelinin bankadaki hesabımızdan ödenmesi Müşteri çeklerinin bankaya tahsile verilmesi Müşteri çeklerinin elden tahsili

Müşteri çeklerinin listesini almak için programın hangi menüsüne gidersiniz? A) B) C) D)

10.

Banka ve hesap bilgileri yazılmalıdır. Senet tutarı yazılmalıdır. Senedin vadesi yazılmalıdır. Senedi verenin kodu yazılmalıdır.

Senetleri, senet, tahsil, kullanılan Çekleri, giriş, ciro, kullanılan Senetleri, giriş, ciro, kullanılan Çekleri, çıkış, ciro, kullanılan

Müşteri ………. giriş kaydı yaparken, müşterinin cari hesap ………., senedin ………, tutarı mutlaka ……………… gereken bilgilerdendir. A) B) C) D)

ÇEKİ, KODU, ÇEŞİDİ, YAZILMASI SENEDİ, ADI, VADESİ, YAZILMAMASI SENEDİ, KODU, PULU, YAZILMASI SENEDİ, KODU, VADESİ, YAZILMASI

DEĞERLENDİRME  Sorulara verdiğiniz yanıtları modül sonundaki cevap anahtarıyla karşılaştırınız.  Bu faaliyet kapsamında hangi bilgileri kazandığınızı belirleyiniz.  Yanlış cevaplandırdığınız sorularla ilgili konuları tekrar inceleyip öğrenmeye çalışınız.

41


UYGULAMALI TEST

Değerlendirme Ölçütleri 1. Çek senet ve cari programlarını birlikte kullanabilirim. 2. Paket programda çek senet ve cari programları bulunan bir şirket (firma) tanımlayabilirim. 3. Çek senet ve cari hesaplarla ilgili ayarlamaları yapabilirim. 4. Müşteri çeklerinin giriş kaydını yapabilirim. 5. Müşteri senetlerinin giriş kayıtlarını yapabilirim. 6. Firma çeklerinin çıkış kayıtlarını yapabilirim. 7. Müşteri çeklerinin çıkış kayıtlarını yapabilirim. 8. Firma senetlerinin çıkış kayıtlarını yapabilirim. 9. Firma çeklerinin ödenmesi işlemlerini yapabilirim. 10. Firma senetlerinin ödenmesi işlemlerini yapabilirim. 11. Elimizdeki çeklerin listesini düzenleyebilirim. 12. Müşteri çeklerinin durumunu listeleyebilirim. 13. Müşteri senetlerinin listesini düzenleyebilirim 14. Müşteri senetlerinin durumunu gösterebilirim 15. Çek senet portföyünden satıcıya ciro edilecek en uygun çek veya senedi bulabilirim.

42

Evet

Hayır


CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI ÖĞRENME FAALİYETİ 1 CEVAP ANAHTARI SORU 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

CEVAP A B B D C D A D B C

ÖĞRENME FAALİYETİ 2 CEVAP ANAHTARI SORU 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

CEVAP D C A B C C B A D C

43


ÖĞRENME FAALİYETİ 2 CEVAP ANAHTARI (PERFORMANS TESTİ) İşlemleri doğru yapmış iseniz, Cari hesap bakiyeleri aşağıdaki listeye eşit olur. Karşılaştırınız.

BAKİYE LİSTESİ HESAP KODU ÜNVANI HG HAS GIDA TG TAT GIDA YK YAPI KREDİ TOPLAM:

BORÇ 0 800 20 820

ALACAK 6 000 0 6 000

MODÜL DEĞERLENDİRME CEVAP ANAHTARI SORU 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

CEVAPLAR C A D B D C A B C A B D

44


ÖNERİLEN KAYNAKLAR ÖNERİLEN KAYNAKLAR  LAZOL İbrahim Prof. Dr., Gürsoy Yaser Öğr. Gör., Bilgisayarlı Muhasebe I-II  GENÇ Hakkı, Muhasebe Programları, Gözen Yayınevi, İstanbul,2006  ŞAHİN Mürsel, Bilgisayarlı Muhasebe Lks2 Win, Detay Yayınevi, Ankara 2006  PAKET PROGRAM program Kılavuzları

 www.logo.com.tr  www.fanlbs.com

45


KAYNAKÇA KAYNAKÇA  COŞKUNCA Engin, Yayınlanmamış paket program notları, Bursa, 2008  BULUT Semra, Yayınlanmamış paket program notları, Ankara, 2008  LAZOL İbrahim Prof. Dr., Gürsoy Yaser Öğr. Gör., Bilgisayarlı Muhasebe I-II  GENÇ Hakkı, Muhasebe Programları, Gözen Yayınevi, İstanbul,2006  PAKET PROGRAM program Kılavuzları  www.logo.com.tr  www.fanlbs.com

46


Microsoft Word - CEK SENET _LKS2_+++.doc